Nasz język powstał ponad 8000 lat temu. Naukowcy odkryli ...
7000 lat temu. – Starożytne dane DNA sugerują, że pierwsza gałąź języka protoindoeuropejskiego, nie wyłoniła się ze stepu, lecz z regionu na po ...
malowidła naskalne
Ponad 40 tysięcy lat temu ludzie zaczęli wytwarzać narzędzia, które umożliwiły im przetrwanie i spełniały podstawowe potrzeby. Jednak dowody archeologiczne, takie jak <anchor>malowidła naskalne</anchor>, wykazały szczególną potrzebę komunikacji. A więc potrzebę wymiany doświadczeń i utrzymania więzów społecznych, szczególnie w większych grupach i populacjach. Antropolodzy podkreślają, że kluczową rolę musiał spełniać tu język, który nie powstał a priori, lecz jako element bardziej skomplikowanego i dłuższego procesu.
Naukowcy odnaleźli najstarsze malowidła naskalne na świecie. Nie stworzył ich człowiek | National Geographic
Naukowcy odnaleźli najstarsze malowidła naskalne na świecie. Nie stworzył ich człowiek \| National Geographic

[Przełącz popup main-navigation](#main-navigation-popup)

[![](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/logo-ng-primary-25-lat-8134cce.png?quality=90&resize=120,44)](https://www.national-geographic.pl)

- [Sklep](https://kultowy.pl/prasa/national-geographic "Sklep")
- [Newsletter](/newsletter/ "Newsletter")
- [Go Poland](/gopoland/ "Go Poland")
- [Cuda Polski](/cuda-polski/ "Cuda Polski")
- [Wielki Konkurs Fotograficzny](https://wkf.national-geographic.pl/?utm_source=ng&utm_medium=banner&utm_campaign=ng_wkf_links&utm_content=ng_quick_links "Wielki Konkurs Fotograficzny")
- [Polecane](/polecane/ "Polecane")

[Przełącz popup search](#search-popup)

[![](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/logo-ng-primary-25-lat-8134cce.png?quality=90&resize=265,97)](https://www.national-geographic.pl)

- [NATIONAL GEOGRAPHIC](/ "NATIONAL GEOGRAPHIC")


- Wróć doMenu główne
- [NAUKA](/nauka/ "NAUKA")
- [LUDZIE](/ludzie/ "LUDZIE")
- [TECHNOLOGIA](/technologia/ "TECHNOLOGIA")
- [PRZYRODA](/przyroda/ "PRZYRODA")
- [HISTORIA](/historia/ "HISTORIA")
- [KOSMOS](/kosmos/ "KOSMOS")
- [FOTOGRAFIA](/fotografia/ "FOTOGRAFIA")

- [TRAVELER](/traveler/ "TRAVELER")


- Wróć doMenu główne
- [KIERUNKI](/traveler/kierunki/ "KIERUNKI")
- [ADVENTURE](/traveler/adventure/ "ADVENTURE")
- [PORADY](/traveler/porady/ "PORADY")
- [TEST TRAVELERA](/traveler/test-travelera/ "TEST TRAVELERA")
- [SMAKI ŚWIATA](/traveler/smaki-swiata/ "SMAKI ŚWIATA")

- [25 LAT NAT GEO](/tag/ng25/ "25 LAT NAT GEO")
- [PODCASTY](/podcasty/ "PODCASTY")
- [Sklep](https://kultowy.pl/prasa/national-geographic "Sklep")
- [Newsletter](/newsletter/ "Newsletter")
- [Go Poland](/gopoland/ "Go Poland")
- [Cuda Polski](/cuda-polski/ "Cuda Polski")
- [Wielki Konkurs Fotograficzny](https://wkf.national-geographic.pl/?utm_source=ng&utm_medium=banner&utm_campaign=ng_wkf_links&utm_content=ng_quick_links "Wielki Konkurs Fotograficzny")
- [Polecane](/polecane/ "Polecane")

Search

- [Strona główna](https://www.national-geographic.pl:443)
- [Historia](https://www.national-geographic.pl/historia/)
- Naukowcy odnaleźli najstarsze malowidła naskalne na świecie. Nie stworzył ich człowiek

# Naukowcy odnaleźli najstarsze malowidła naskalne na świecie. Nie stworzył ich człowiek

Archeolodzy odnaleźli we francuskiej jaskini malowidła naskalne, które zostały stworzone przez neandertalczyków. Mogą mieć nawet 75 tysięcy lat. Oznacza to, że są to najstarsze jaskiniowe ryty, jakie kiedykolwiek odnaleziono.

![Malowidła naskalne](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/malowidla-naskalne-81de65f.jpg?quality=90&resize=980,654)

fot. Jean-Claude Marquet

- [Jakub Rybski](/author/jrybski/)

Opublikowano: 21.06.2023, 17:59

- [Udostępnij na facebook](https://www.facebook.com/sharer.php?u=https://www.national-geographic.pl/historia/naukowcy-odnalezli-najstarsze-malowidla-naskalne-nie-stworzyl-ich-czlowiek-230621035633/)
- [Udostępnij na twitter](https://twitter.com/intent/tweet?text=Naukowcy%20odnale%C5%BAli%20najstarsze%20malowid%C5%82a%20naskalne%20na%20%C5%9Bwiecie.%20Nie%20stworzy%C5%82%20ich%20cz%C5%82owiek%0A%0A&url=https://www.national-geographic.pl/historia/naukowcy-odnalezli-najstarsze-malowidla-naskalne-nie-stworzyl-ich-czlowiek-230621035633/)
- [E-mail do przyjaciela](mailto:?subject=&body=%0A%0Ahttps://www.national-geographic.pl/historia/naukowcy-odnalezli-najstarsze-malowidla-naskalne-nie-stworzyl-ich-czlowiek-230621035633/)

#### W tym artykule:

1. [Najstarsze malowidła naskalne, których nie stworzył człowiek rozumny](#najstarsze-malowidla-naskalne-ktorych-nie-stworzyl-czlowiek-rozumny)
2. [Analiza wykazała, że dzieła należy przypisywać neandertalczykom](#analiza-wykazala-ze-dziela-nalezy-przypisywac-neandertalczykom)
3. [Kognitywny rówieśnik człowieka rozumnego](#kognitywny-rowiesnik-czlowieka-rozumnego)

Reklama

Naukowcy z francuskiego Uniwersytetu w Tours opublikowali właśnie **przełomowe badania**. Badacze twierdzą, że w jaskini la Roche-Cotard powstały najstarsze **[malowidła naskalne](https://www.national-geographic.pl/historia/znaleziono-najstarsze-malowidlo-naskalne-w-historii-przedstawia-swinke/)** w historii. Mogą mieć nawet **75 tysięcy lat i** zostały stworzone wiele lat przed tym, gdy pierwszy człowiek z gatunku _Homo sapiens_ pojawił się w tym regionie **.** Uczeni sugerują, że pradawnymi artystami byli [**neandertalczycy**](https://www.national-geographic.pl/historia/neandertalczycy-toczyli-wojne-z-ludzmi-przez-100-tys-lat-wlasnie-to-odkryto/).

## Najstarsze malowidła naskalne, których nie stworzył człowiek rozumny

Jaskinia la Roche-Cotard znajduje się w gminie Langeais, tuż obok brzegu Loary. Dotychczas grota znana była z odkrycia maski, która miała być rzekomym artefaktem neandertalczyków. To kawałek płaskiego krzemienia, który został uformowany w sposób, który wydaje się przypominać górną część twarzy. Wyżłobione otwory miały reprezentować oczy i nos. Odnaleziono ją w 1975 roku. Datowanie wykazało wówczas, że powstała ok. 75 tys. lat temu. A więc **w podobnym okresie, w którym mogły zostać stworzone skalne ryty.**

Najnowsze badania zostały opublikowane w najnowszym wydaniu czasopisma naukowego **„PLOS One”.** Zespołem badaczy kierował Jean-Claude Marquet, profesor z Uniwersytetu w Tours. Uczeni podkreślają, że badania przeprowadzone w ciągu ostatnich dekadach rzuciły wiele światła na kulturę i sztukę neandertalczyków. Z drugiej strony, **niewiele wiadomo o symbolice dzieł tych [hominidów](https://www.national-geographic.pl/nauka/szczatki-hominidow-z-kolebki-ludzkosci-sa-nawet-o-milion-lat-starsze-niz-wczesniej-sadzono-220629125132/).** Trudno również jednoznacznie określić cel tych artystycznych wytworów, a sama interpretacja wciąż pozostaje przedmiotem wielu debat.

## Analiza wykazała, że dzieła należy przypisywać neandertalczykom

Naukowcy przeprowadzili szczegółowe analizy, a także przeprowadzili fotogrametrię do stworzenia modeli 3D **rycin, które zachowały się na ścianach jaskini.** Wyniki zostały porównane ze znanymi i eksperymentalnymi znakami, które zostały zinterpretowane w przeszłości i były dziełem zarówno neandertalczyków, jak i człowieka rozumnego. Na podstawie kształtu, odstępów i rozmieszczenia malowideł zespół doszedł do wniosku, że **są to bez wątpienia ryty, które wykonano celowo.**

[**Co przedstawiają malowidła z Lascaux? Można je podzielić na 3 kategorie**](https://www.national-geographic.pl/historia/co-przedstawiaja-malowidla-z-lascaux-mozna-je-podzielic-na-trzy-kategorie/)

Malowidła z Lascaux to jedno z najcenniejszych odkryć XX wieku. Czy turyści mogą zobaczyć je na własne oczy? Poznaj historię słynnych rysunków naskalnych.

![Co przedstawiają malowidła z Lascaux?](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/co-przedstawiaja-malowidla-z-lascaux-321cb27.jpg?quality=90&resize=767,697)

Co przedstawiają malowidła z Lascaux? fot. thipjang/Getty Images

Badacze przeprowadzili również badanie metodą datowania optycznie stymulowaną luminescencją (OSL). Dzięki temu udało się ustalić, że **jaskinia mogła być zamieszkana od co najmniej 57 tysięcy lat,** a więc na długo przed tym, jak _Homo sapiens_ osiedlili się w tym regionie. Biorąc pod uwagę to oraz wszelkie inne artefakty, które odkryto w jaskini, naukowcy twierdzą, że **dzieła należy przypisywać neandertalczykom.**

## Kognitywny rówieśnik człowieka rozumnego

Niestety, symbole i kształty widoczne na ścianach jaskini la Roche-Cotard **nie są figuratywne.** Oznacza to, że nie przedstawiają konkretnych przedmiotów, zwierząt lub ludzi w ich realnych kształtach. Nie można stwierdzić, czy świat zewnętrzny jest tutaj punktem odniesienia dla poszczególnych symboli. Dlatego też naukowcy **nie są w stanie określić, dlaczego w ogóle te malowidła powstały.**

– Piętnaście lat po wznowieniu wykopalisk na stanowisku La Roche-Cotard, ryciny zostały datowane na ponad 57 tys. lat temu. Jednak dzięki badaniom metodą stratygrafii możemy stwierdzić, że malowidła te mają prawdopodobnie około 75 tys. lat. To czyni tę grotę najstarszą zdobioną jaskinią we Francji, jeśli nie w całej Europie – podkreślają naukowcy.

Dotychczas uważano, że najstarsze malowidła naskalne stworzone przez neandertalczyka pochodzą sprzed **ok. 64 tys. lat.** Ich dzieła znajdowały się w trzech hiszpańskich jaskiniach. Czasopismo naukowe **„Science”** podkreślało wówczas, że krewni człowieka rozumnego **mieli bardzo podobny do nas zmysł artystyczny.**

Tym bardziej, że ryciny zostawione w różnych częściach świata przez przedstawicieli _Homo sapiens_ pochodziły z podobnego okresu. Autorzy najnowszego badania podkreślają, że to kolejny dowód, który potwierdza, iż pewne działania neandertalczyków niewiele różniły się od zachowania ludzi. Pomimo stereotypowej reputacji „jaskiniowca-głupka”, hominidy te mogły być **„kognitywnymi rówieśnikami”** _Homo sapiens_. Cechowały ich podobne kompetencje kulturowe _,_ na co już kilka lat temu zwracali uwagę badacze.

Reklama

**Źródło: [PLOS One](https://dx.doi.org/10.1371/journal.pone.0286568).**

#### Nasz ekspert

#### Jakub Rybski

Dziennikarz, miłośnik kina niezależnego, literatury, ramenu, gier wideo i dobrego rocka. Wcześniej związany z telewizją TVN24 i Canal +. Zawodowo nie boi się podejmować żadnego tematu, prywatnie bardzo zainteresowany polityką. Autor bloga na Instagramie "Mini Podróże".

![](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/img-0602-139ce70.jpeg?quality=90&resize=767,697)

- [archeologia](/tag/archeologia/)
- [Edukacja](/tag/edukacja/)
- [francja](/tag/francja/)
- [homo sapiens](/tag/homo-sapiens/)
- [jaskinie](/tag/jaskinie/)
- [Kultura](/tag/kultura/)
- [ludzie pierwotni](/tag/ludzie-pierwotni/)
- [malowidła naskalne](/tag/malowidla-naskalne/)
- [neandertalczycy](/tag/neandertalczycy/)

Reklama

Reklama

Reklama

[![](https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/logo-ng-primary-25-lat-8134cce.png?quality=90&resize=220,81)](https://www.national-geographic.pl)

- [Visit us on Facebook](https://www.facebook.com/NatGeoMagazinePoland)
- [Visit us on Instagram](https://www.instagram.com/natgeopl)
- [Visit us on Youtube](https://www.youtube.com/channel/UCdnzuo3W588DPr6MW6gRCGg)

- [Kontakt](/kontakt "Kontakt")
- [Regulamin](/regulamin "Regulamin")
- [Polityka prywatności](https://mojedane.burdamedia.pl/dokumenty/polityka_prywatnosci.pdf "Polityka prywatności")
- [O towarzystwie National Geographic](/o-towarzystwie-national-geographic "O towarzystwie National Geographic")
- [Newsletter](/newsletter "Newsletter")
- Moje zgody

[![BURDA MEDIA POLSKA SP. Z O. O. Logo](https://media.immediate.co.uk/volatile/sites/63/2024/07/burda-white-4082e46.svg?quality=90&resize=157,54)](https://www.burdamedia.pl/)

Dalsze rozpowszechnianie tekstów, zdjęć i materiałów wideo opublikowanych w serwisie w całości lub w części wymaga uprzedniej zgody wydawcy.© BURDA MEDIA POLSKA SP. Z O. O. 2024

- [Elle.pl](https://www.elle.pl/ "Elle.pl")
- [Glamour.pl](https://www.glamour.pl/ "Glamour.pl")
- [Gotujmy.pl](https://gotujmy.pl/ "Gotujmy.pl")
- [Kobieta.pl](https://www.kobieta.pl/ "Kobieta.pl")
- [Mojegotowanie.pl](https://www.mojegotowanie.pl/ "Mojegotowanie.pl")
- [Mamotoja.pl](https://www.mamotoja.pl/ "Mamotoja.pl")
- [Party.pl](https://party.pl/ "Party.pl")
- [Polki.pl](https://polki.pl/ "Polki.pl")
- [Przyslijprzepis.pl](https://www.przyslijprzepis.pl/ "Przyslijprzepis.pl")
- [Viva.pl](https://viva.pl/ "Viva.pl")
- [Wizaz.pl](https://wizaz.pl/ "Wizaz.pl")
- [Cocolita.pl](http://Cocolita.pl "Cocolita.pl")
- [Burdaconnect.pl](https://www.burdaconnect.pl/ "Burdaconnect.pl")