Ekspansja ludów indoeuropejskich | Historia Wiki | Fandom
Początki teorii wiązane są z teorią dyfuzjonizmu i powstania w Europie terminu "języki indoeuropejskie" na skutek badań archeologów z Cesarstwa Niemieckiego. 1.
artykuł w Wikipedii
W XX wieku Martin Doutré dowodził, że Nowa Zelandia została zasiedlona w czasach prehistorycznych przez Celtów. Dowodem na to miały być odkryte napisy na głazach w prowincji Auckland[6]. Powstały też teorie, o osadnictwie Greków, jednak uznawane są one obecnie za pseudonaukowe ( <anchor>artykuł w Wikipedii</anchor>).
Premaoryskie osadnictwo w Nowej Zelandii – Wikipedia, wolna encyklopedia
Premaoryskie osadnictwo w Nowej Zelandii – Wikipedia, wolna encyklopedia[Przejdź do zawartości](#bodyContent)

Menu główne

Menu główne

przypnijukryj

Nawigacja


- [Strona główna](/wiki/Wikipedia:Strona_g%C5%82%C3%B3wna "Przejdź na stronę główną [z]")
- [Losuj artykuł](/wiki/Specjalna:Losowa_strona "Załaduj losową stronę [x]")
- [Kategorie artykułów](/wiki/Portal:Kategorie_G%C5%82%C3%B3wne)
- [Najlepsze artykuły](/wiki/Wikipedia:Wyr%C3%B3%C5%BCniona_zawarto%C5%9B%C4%87_Wikipedii)
- [Częste pytania (FAQ)](/wiki/Pomoc:FAQ)

Dla czytelników


- [O Wikipedii](/wiki/Wikipedia:O_Wikipedii)
- [Kontakt](/wiki/Wikipedia:Kontakt_z_wikipedystami)
- [Wspomóż Wikipedię](//donate.wikimedia.org/wiki/Special:FundraiserRedirector?utm_source=donate&utm_medium=sidebar&utm_campaign=C13_pl.wikipedia.org&uselang=pl "Pomóż nam")

Dla wikipedystów


- [Pierwsze kroki](/wiki/Pomoc:Pierwsze_kroki)
- [Portal wikipedystów](/wiki/Wikipedia:Portal_wikipedyst%C3%B3w "O projekcie – co możesz zrobić, gdzie możesz znaleźć informacje")
- [Ogłoszenia](/wiki/Wikipedia:Tablica_og%C5%82osze%C5%84)
- [Zasady](/wiki/Wikipedia:Zasady)
- [Pomoc](/wiki/Pomoc:Spis_tre%C5%9Bci)
- [Ostatnie zmiany](/wiki/Specjalna:Ostatnie_zmiany "Lista ostatnich zmian w Wikipedii. [r]")

[![](/static/images/icons/wikipedia.png)![Wikipedia](/static/images/mobile/copyright/wikipedia-wordmark-en.svg)![wolna encyklopedia](/static/images/mobile/copyright/wikipedia-tagline-pl.svg)](/wiki/Wikipedia:Strona_g%C5%82%C3%B3wna)

[Szukaj](/wiki/Specjalna:Szukaj "Przeszukaj Wikipedię [f]")

Szukaj

Wygląd

- [Utwórz konto](/w/index.php?title=Specjalna:Utw%C3%B3rz_konto&returnto=Premaoryskie+osadnictwo+w+Nowej+Zelandii "Zachęcamy do stworzenia konta i zalogowania, ale nie jest to obowiązkowe.")
- [Zaloguj się](/w/index.php?title=Specjalna:Zaloguj&returnto=Premaoryskie+osadnictwo+w+Nowej+Zelandii "Zachęcamy do zalogowania się, choć nie jest to obowiązkowe. [o]")

Narzędzia osobiste

- [Utwórz konto](/w/index.php?title=Specjalna:Utw%C3%B3rz_konto&returnto=Premaoryskie+osadnictwo+w+Nowej+Zelandii "Zachęcamy do stworzenia konta i zalogowania, ale nie jest to obowiązkowe.")
- [Zaloguj się](/w/index.php?title=Specjalna:Zaloguj&returnto=Premaoryskie+osadnictwo+w+Nowej+Zelandii "Zachęcamy do zalogowania się, choć nie jest to obowiązkowe. [o]")

Strony dla anonimowych edytorów [dowiedz się więcej](/wiki/Pomoc:Pierwsze_kroki)

- [Edycje](/wiki/Specjalna:M%C3%B3j_wk%C5%82ad "Lista edycji wykonanych z tego adresu IP [y]")
- [Dyskusja](/wiki/Specjalna:Moja_dyskusja "Dyskusja użytkownika dla tego adresu IP [n]")

## Spis treści

przypnijukryj

- Początek

- [1Teorie](#Teorie)
- [2Poglądy naukowców](#Poglądy_naukowców)
- [3Przypisy](#Przypisy)
- [4Bibliografia](#Bibliografia)

Przełącz stan spisu treści

# Premaoryskie osadnictwo w Nowej Zelandii

3 języki

- [العربية](https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%B8%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D8%AA_%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%8A%D8%B7%D8%A7%D9%86_%D9%86%D9%8A%D9%88%D8%B2%D9%8A%D9%84%D9%86%D8%AF%D8%A7_%D9%82%D8%A8%D9%84_%D9%88%D8%B5%D9%88%D9%84_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%88%D8%B1%D9%8A%D9%88%D9%86 "نظريات استيطان نيوزيلندا قبل وصول الماوريون – arabski")
- [English](https://en.wikipedia.org/wiki/Pre-M%C4%81ori_settlement_of_New_Zealand_theories "Pre-Māori settlement of New Zealand theories – angielski")
- [Español](https://es.wikipedia.org/wiki/Teor%C3%ADas_sobre_el_asentamiento_premaor%C3%AD_en_Nueva_Zelanda "Teorías sobre el asentamiento premaorí en Nueva Zelanda – hiszpański")

[Edytuj linki](https://www.wikidata.org/wiki/Special:EntityPage/Q5314403#sitelinks-wikipedia "Edytuj linki pomiędzy wersjami językowymi")

- [Artykuł](/wiki/Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii "Zobacz stronę treści [c]")
- [Dyskusja](/wiki/Dyskusja:Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii "Dyskusja o zawartości tej strony [t]")

polski

- [Czytaj](/wiki/Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii)
- [Edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit "Edytuj tę stronę [v]")
- [Edytuj kod źródłowy](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit "Edycja kodu źródłowego strony [e]")
- [Wyświetl historię](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=history "Starsze wersje tej strony [h]")

Narzędzia

Narzędzia

przypnijukryj

Działania


- [Czytaj](/wiki/Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii)
- [Edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit "Edytuj tę stronę [v]")
- [Edytuj kod źródłowy](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit "Edycja kodu źródłowego strony [e]")
- [Wyświetl historię](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=history)

Ogólne


- [Linkujące](/wiki/Specjalna:Linkuj%C4%85ce/Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii "Pokaż listę wszystkich stron linkujących do tej strony [j]")
- [Zmiany w linkowanych](/wiki/Specjalna:Zmiany_w_linkowanych/Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii "Ostatnie zmiany w stronach, do których ta strona linkuje [k]")
- [Prześlij plik](//pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Prześlij_plik "Prześlij pliki [u]")
- [Strony specjalne](/wiki/Specjalna:Strony_specjalne "Lista wszystkich stron specjalnych [q]")
- [Link do tej wersji](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&oldid=63123976 "Stały link do tej wersji tej strony")
- [Informacje o tej stronie](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=info "Więcej informacji na temat tej strony")
- [Cytowanie tego artykułu](/w/index.php?title=Specjalna:Cytuj&page=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&id=63123976&wpFormIdentifier=titleform "Informacja o tym jak należy cytować tę stronę")
- [Zobacz skrócony adres URL](/w/index.php?title=Specjalna:Skr%C3%B3%C4%87_adres_URL&url=https%3A%2F%2Fpl.wikipedia.org%2Fwiki%2FPremaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii)
- [Pobierz kod QR](/w/index.php?title=Specjalna:Kod_QR&url=https%3A%2F%2Fpl.wikipedia.org%2Fwiki%2FPremaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii)
- [Element Wikidanych](https://www.wikidata.org/wiki/Special:EntityPage/Q5314403 "Link do powiązanego elementu w repozytorium danych [g]")

Drukuj lub eksportuj


- [Utwórz książkę](/w/index.php?title=Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCka&bookcmd=book_creator&referer=Premaoryskie+osadnictwo+w+Nowej+Zelandii)
- [Pobierz jako PDF](/w/index.php?title=Specjalna:DownloadAsPdf&page=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=show-download-screen)
- [Wersja do druku](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&printable=yes "Wersja do wydruku [p]")

W innych projektach


- [Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Pre-M%C4%81ori_settlement_of_New_Zealand_theories)

Wygląd

przypnijukryj

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

[![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/Polynesian_Migration.svg/220px-Polynesian_Migration.svg.png)](/wiki/Plik:Polynesian_Migration.svg) Migracje Polinezyjczyków

**Premaoryskie osadnictwo w Nowej Zelandii** − teoria próbująca dowieść, że wyspy [nowozelandzkie](/wiki/Nowa_Zelandia "Nowa Zelandia") zostały zasiedlone przez [Celtów](/wiki/Celtowie "Celtowie"), [Greków](/wiki/Staro%C5%BCytna_Grecja "Starożytna Grecja"), a może nawet [Egipcjan](/wiki/Staro%C5%BCytny_Egipt "Starożytny Egipt") na długo przed pojawieniem się [polinezyjskich](/wiki/Polinezja "Polinezja") przodków [Maorysów](/wiki/Maorysi "Maorysi").

## Teorie

\[ [edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit&section=1 "Edytuj sekcję: Teorie") \| [edytuj kod](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit&section=1 "Edytuj kod źródłowy sekcji: Teorie")\]

Martin Doutré w książce wydanej w roku 1999 dowodził, że Nowa Zelandia została zasiedlona − przed przybyciem Polinezyjczyków − przez Celtów, o czym mają świadczyć [petroglify](/wiki/Petroglify "Petroglify") odkryte na jednym ze wzgórz w Silverdale, dzielnicy [Auckland](/wiki/Auckland "Auckland")[\[1\]](#cite_note-1)[\[2\]](#cite_note-2). Pierwszym, który wysnuł teorię o pre-polinezyjskim zasiedleniu Nowej Zelandii, był Kerry Bolton, który w roku 1987 opublikował pracę pt. _Lords of the Soil_[\[3\]](#cite_note-3), w której oznajmiał, że Polinezja była zamieszkana przez Europejczyków od najdawniejszych czasów[\[4\]](#cite_note-4).

Inne książki na ten sam temat to _The Great Divide: The Story of New Zealand & its Treaty_, (2012) autorstwa dziennikarza Iana Wisharta i _To the Ends of the Earth_ Maxwella C. Hilla, Gary'ego Cooka i Noela Hilliama, którzy również byli zdania, że Nową Zelandię odkryto znacznie wcześniej[\[5\]](#cite_note-5)[\[6\]](#cite_note-6).

David Rankin, starszy [iwi](/wiki/Iwi "Iwi") [Ngāpuhi](/w/index.php?title=Ng%C4%81puhi&action=edit&redlink=1 "Ngāpuhi (strona nie istnieje)"), zwraca uwagę na legendy maoryskie sugerując, że ludzie o jaśniejszym zabarwieniu skóry byli obecni na wyspach w chwili przybycia Maorysów i że naukowcy uknuli spisek, by nie dopuścić do badań[\[7\]](#cite_note-conspiracy-7)[\[8\]](#cite_note-stoush-8).

Kerry Howe z _Massey University_ napisał pracę o alternatywnych teoriach zasiedlania Nowej Zelandii[\[9\]](#cite_note-9).

## Poglądy naukowców

\[ [edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit&section=2 "Edytuj sekcję: Poglądy naukowców") \| [edytuj kod](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit&section=2 "Edytuj kod źródłowy sekcji: Poglądy naukowców")\]

Historycy i archeolodzy odrzucają te teorie. [Michael King](/wiki/Michael_King "Michael King") napisał w swej _Historii Nowej Zelandii_: „Mimo mnóstwa amatorskich teorii o przybyszach z Melanezji, Ameryki Południowej, Egiptu, Fenicji, czy też o Celtach kolonizujących Nową Zelandię, nie ma nawet najmniejszych dowodów, że pierwszymi ludźmi był tutaj ktokolwiek inny niż Polinezyjczycy”[\[10\]](#cite_note-10), Richard Hill, profesor z [Uniwersytetu Wiktorii](/wiki/Uniwersytet_Wiktorii_w_Wellingtonie "Uniwersytet Wiktorii w Wellingtonie") w [Wellington](/wiki/Wellington "Wellington"), powiedział w roku 2012: „Żadna (z tych teorii) nigdy nie została poddana jakimkolwiek badaniom naukowym”[\[7\]](#cite_note-conspiracy-7), zaś Hugh Laracy z Uniwersytetu w [Auckland](/wiki/Auckland "Auckland") nazwał je „dzikimi spekulacjami”, które zostały „całkowicie odrzucone przez ludzi nauki”[\[8\]](#cite_note-stoush-8).

Inny historyk, Vincent O'Malley, a także Nowozelandzkie Stowarzyszenie Archeologiczne uważają, że teorie te mają rasistowski lub też polityczny wydźwięk[\[7\]](#cite_note-conspiracy-7)[\[11\]](#cite_note-11). Scott Hamilton w liście otwartym „No to Nazi Pseudo-history” wyjaśnia swoje obiekcje wobec teorii Boltona i Doutré[\[12\]](#cite_note-12).

## Przypisy

\[ [edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit&section=3 "Edytuj sekcję: Przypisy") \| [edytuj kod](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit&section=3 "Edytuj kod źródłowy sekcji: Przypisy")\]

01. [↑](#cite_ref-1)Martin Doutré: _Ancient Celtic New Zealand_. Auckland: Dé Danann Publishers, 1999. [ISBN 978-0-4730-5367-3](/wiki/Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCki/9780473053673 "Specjalna:Książki/9780473053673"). Brak numerów stron w książce
02. [↑](#cite_ref-2)Wayne Thompson. [_Call to save hilltop boulders_](https://www.nzherald.co.nz/nz/news/article.cfm?c_id=1&objectid=10570580). „The New Zealand Herald”, 6 maja 2009.brak numeru strony
03. [↑](#cite_ref-3)Kerry R. Bolton: _Lords of the Soil_. Petone: Realist Publications, 1987. [OCLC](/wiki/Online_Computer_Library_Center "Online Computer Library Center") [154233606](http://worldcat.org/oclc/154233606). Brak numerów stron w książce
04. [↑](#cite_ref-4)Barrie Sargeant: [Kerry Bolton: a nut, or just a misunderstood Mormon/Satanist/Nazi?](https://archive.is/20130414202240/http://www.fightdemback.org/archive/groups/nzwf/). Fightdemback, 2 grudnia 2004. \[dostęp 2013-02-13\]. \[zarchiwizowane z [tego adresu](http://www.fightdemback.org/archive/groups/nzwf/) (2013-04-14)\].
05. [↑](#cite_ref-5)Ian Wishart: _The Great Divide: The Story of New Zealand and its Treaty_. Auckland: Howling at the Moon, 2012. [ISBN 978-0-9876573-6-7](/wiki/Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCki/9780987657367 "Specjalna:Książki/9780987657367"). Brak numerów stron w książce
06. [↑](#cite_ref-6)Maxwell C. Hill: _To the Ends of the Earth_. Taupiri: Ancient History Publications, 2012. [ISBN 978-0-473-20687-1](/wiki/Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCki/9780473206871 "Specjalna:Książki/9780473206871"). Brak numerów stron w książce
07. ↑ [a](#cite_ref-conspiracy_7-0)[b](#cite_ref-conspiracy_7-1)[c](#cite_ref-conspiracy_7-2)Rebecca Quilliam. [_Historians rubbish claims of academic conspiracy_](https://www.nzherald.co.nz/nz/news/article.cfm?c_id=1&objectid=10856261). „The New Zealand Herald”, 27 grudnia 2012.brak numeru strony
08. ↑ [a](#cite_ref-stoush_8-0)[b](#cite_ref-stoush_8-1)[_Stoush over pre-Maori colonisers theory_](http://www.stuff.co.nz/national/8123896/Stoush-over-pre-Maori-colonisers-theory). „Fairfax NZ News”, 28 grudnia 2012.brak numeru strony
09. [↑](#cite_ref-9)Kerry Howe: _The Quest for Origins: Who First Discovered and Settled New Zealand and the Pacific Islands?_. Auckland: Penguin Books, 2003. Brak numerów stron w książce
10. [↑](#cite_ref-10)Michael King: _The Penguin History of New Zealand_. Penguin Books, 1994, s. 29. [ISBN 0-14-301867-1](/wiki/Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCki/0143018671 "Specjalna:Książki/0143018671").
11. [↑](#cite_ref-11)[Alternative Archaeology](http://archaeopedia.com/wiki/index.php?title=Alternative_Archaeology). New Zealand Archaeological Association. \[dostęp 2013-02-12\].
12. [↑](#cite_ref-12)Scott Hamilton: [No to Nazi Pseudo-history: an Open Letter](http://books.scoop.co.nz/2008/11/18/no-to-nazi-pseudo-history-an-open-letter/). Scoop Review of Books, 18 listopada 2008.

## Bibliografia

\[ [edytuj](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&veaction=edit&section=4 "Edytuj sekcję: Bibliografia") \| [edytuj kod](/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&action=edit&section=4 "Edytuj kod źródłowy sekcji: Bibliografia")\]

- K. R. Howe: _The Quest for Origins: Who First Discovered and Settled New Zealand and the Pacific Islands?_. Auckland: Penguin Books, 2003. [ISBN 978-0-1430-1857-5](/wiki/Specjalna:Ksi%C4%85%C5%BCki/9780143018575 "Specjalna:Książki/9780143018575"). Brak numerów stron w książce

Źródło: „ [https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Premaoryskie\_osadnictwo\_w\_Nowej\_Zelandii&oldid=63123976](https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&oldid=63123976)”

[Kategorie](/wiki/Specjalna:Kategorie "Specjalna:Kategorie"):

- [Historia Nowej Zelandii](/wiki/Kategoria:Historia_Nowej_Zelandii "Kategoria:Historia Nowej Zelandii")
- [Pseudonauka](/wiki/Kategoria:Pseudonauka "Kategoria:Pseudonauka")

Ukryte kategorie:

- [Szablon cytowania książki – brak numeru strony](/wiki/Kategoria:Szablon_cytowania_ksi%C4%85%C5%BCki_%E2%80%93_brak_numeru_strony "Kategoria:Szablon cytowania książki – brak numeru strony")
- [Szablon cytowania czasopisma – brak numeru strony](/wiki/Kategoria:Szablon_cytowania_czasopisma_%E2%80%93_brak_numeru_strony "Kategoria:Szablon cytowania czasopisma – brak numeru strony")

- Tę stronę ostatnio edytowano 27 kwi 2021, 03:29.
- Tekst udostępniany na [licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach](https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.pl), z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o [warunkach korzystania](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Policy:Terms_of_Use/pl).

- [Polityka prywatności](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Privacy_policy)
- [O Wikipedii](/wiki/Wikipedia:O_Wikipedii)
- [Korzystasz z Wikipedii tylko na własną odpowiedzialność](/wiki/Wikipedia:Korzystasz_z_Wikipedii_tylko_na_w%C5%82asn%C4%85_odpowiedzialno%C5%9B%C4%87)
- [Powszechne Zasady Postępowania](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct)
- [Dla deweloperów](https://developer.wikimedia.org)
- [Statystyki](https://stats.wikimedia.org/#/pl.wikipedia.org)
- [Komunikat na temat ciasteczek](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Cookie_statement)
- [Wersja mobilna](//pl.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Premaoryskie_osadnictwo_w_Nowej_Zelandii&mobileaction=toggle_view_mobile)

- [![Wikimedia Foundation](/static/images/footer/wikimedia-button.svg)](https://wikimediafoundation.org/)
- [![Powered by MediaWiki](/w/resources/assets/poweredby_mediawiki.svg)](https://www.mediawiki.org/)