De Sociale Kwestie: Wat Was Dat? (Uitleg) - ExamenOverzicht
De industriële revolutie begon in Engeland rond 1750. De industriële samenleving die hier het gevolg van was, ontstond ook in Nederland in de 19e eeuw.
industriële revolutie
De sociale kwestie in Nederland (1870-1918) is het sociale vraagstuk over de slechte leef –en werkomstandigheden van arbeiders. De sociale kwestie was een gevolg van de <anchor>industriële revolutie</anchor> en leidde tot de eerste vormen van sociale wetgeving, nu kenmerkend voor onze verzorgingsstaat. Op deze pagina kun je alles lezen over de sociale kwestie.
De Industriële Revolutie: Wat Moet Je Weten? (Uitleg)
De Industriële Revolutie: Wat Moet Je Weten? (Uitleg)

The store will not work correctly in the case when cookies are disabled.

[![ExamenOverzicht](https://www.examenoverzicht.nl/media/logo/stores/1/logo_email_1.png)](https://www.examenoverzicht.nl/ "ExamenOverzicht")

- [VMBO BB](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb "VMBO BB")  - [Vakken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken "Vakken")    - [Aardrijkskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/aardrijkskunde "Aardrijkskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/aardrijkskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/aardrijkskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Biologie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/biologie "Biologie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/biologie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/biologie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Duits](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/duits "Duits")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/duits/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/duits/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Economie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/economie "Economie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/economie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/economie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Engels](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/engels "Engels")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/engels/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/engels/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Frans](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/frans "Frans")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/frans/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/frans/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/geschiedenis "Geschiedenis")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/geschiedenis/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/geschiedenis/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Maatschappijkunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/maatschappijkunde "Maatschappijkunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/maatschappijkunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/maatschappijkunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [NaSk1](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nask1 "NaSk1")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nask1/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nask1/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Nederlands](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nederlands "Nederlands")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nederlands/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/nederlands/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/wiskunde "Wiskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/wiskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/vakken/wiskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
  - [Producten](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/producten "Producten")    - [Samenvattingen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/producten/samenvattingen "Samenvattingen")
    - [Oefenboeken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/producten/oefenboeken "Oefenboeken")
    - [ExamenChallenge](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/producten/examenchallenge "ExamenChallenge")
    - [Schoolspullen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb/producten/schoolspullen "Schoolspullen")
- [VMBO KB](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb "VMBO KB")  - [Vakken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken "Vakken")    - [Aardrijkskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/aardrijkskunde "Aardrijkskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/aardrijkskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/aardrijkskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Biologie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/biologie "Biologie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/biologie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/biologie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Duits](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/duits "Duits")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/duits/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/duits/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Economie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/economie "Economie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/economie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/economie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Engels](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/engels "Engels")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/engels/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/engels/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Frans](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/frans "Frans")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/frans/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/frans/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/geschiedenis "Geschiedenis")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/geschiedenis/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/geschiedenis/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Maatschappijkunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/maatschappijkunde "Maatschappijkunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/maatschappijkunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/maatschappijkunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [NaSk1](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nask1 "NaSk1")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nask1/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nask1/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Nederlands](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nederlands "Nederlands")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nederlands/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/nederlands/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/wiskunde "Wiskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/wiskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/vakken/wiskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
  - [Producten](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/producten "Producten")    - [Samenvattingen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/producten/samenvattingen "Samenvattingen")
    - [Oefenboeken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/producten/oefenboeken "Oefenboeken")
    - [ExamenChallenge](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/producten/examenchallenge "ExamenChallenge")
    - [Schoolspullen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb/producten/schoolspullen "Schoolspullen")
- [VMBO TL/GL](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl "VMBO TL/GL")  - [Vakken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken "Vakken")    - [Aardrijkskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/aardrijkskunde "Aardrijkskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/aardrijkskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/aardrijkskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Biologie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/biologie "Biologie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/biologie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/biologie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Duits](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/duits "Duits")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/duits/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/duits/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Economie](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/economie "Economie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/economie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/economie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Engels](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/engels "Engels")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/engels/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/engels/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Frans](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/frans "Frans")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/frans/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/frans/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/geschiedenis "Geschiedenis")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/geschiedenis/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/geschiedenis/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Maatschappijkunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/maatschappijkunde "Maatschappijkunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/maatschappijkunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/maatschappijkunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [NaSk1](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask1 "NaSk1")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask1/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask1/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [NaSk2](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask2 "NaSk2")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask2/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nask2/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Nederlands](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nederlands "Nederlands")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nederlands/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/nederlands/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/wiskunde "Wiskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/wiskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/vakken/wiskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
  - [Producten](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten "Producten")    - [Samenvattingen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/samenvattingen "Samenvattingen")
    - [Oefenboeken](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/oefenboeken "Oefenboeken")
    - [ExamenChallenge](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/examenchallenge "ExamenChallenge")
    - [Uitlegvideos](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/uitlegvideos "Uitlegvideos")
    - [Examentrainingen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/examentrainingen "Examentrainingen")
    - [Schoolspullen](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl/producten/schoolspullen "Schoolspullen")
- [HAVO](https://www.examenoverzicht.nl/havo "HAVO")  - [Vakken](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken "Vakken")    - [Aardrijkskunde](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/aardrijkskunde "Aardrijkskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/aardrijkskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/aardrijkskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Bedrijfseconomie](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/bedrijfseconomie "Bedrijfseconomie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/bedrijfseconomie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/bedrijfseconomie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Biologie](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/biologie "Biologie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/biologie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/biologie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Duits](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/duits "Duits")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/duits/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/duits/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Economie](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/economie "Economie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/economie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/economie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Engels](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/engels "Engels")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/engels/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/engels/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Frans](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/frans "Frans")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/frans/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/frans/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/geschiedenis "Geschiedenis")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/geschiedenis/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/geschiedenis/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Maatschappijw.](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/maatschappijwetenschappen "Maatschappijw.")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/maatschappijwetenschappen/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/maatschappijwetenschappen/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Natuurkunde](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/natuurkunde "Natuurkunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/natuurkunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/natuurkunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Nederlands](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/nederlands "Nederlands")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/nederlands/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/nederlands/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Scheikunde](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/scheikunde "Scheikunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/scheikunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/scheikunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde A](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-a "Wiskunde A")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-a/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-a/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde B](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-b "Wiskunde B")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-b/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/havo/vakken/wiskunde-b/oefenexamens "Oefenexamens")
  - [Producten](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten "Producten")    - [Samenvattingen](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/samenvattingen "Samenvattingen")
    - [Oefenboeken](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/oefenboeken "Oefenboeken")
    - [ExamenChallenge](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/examenchallenge "ExamenChallenge")
    - [Uitlegvideo's](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/uitlegvideos "Uitlegvideo's")
    - [Examentrainingen](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/examentrainingen "Examentrainingen")
    - [Schoolspullen](https://www.examenoverzicht.nl/havo/producten/schoolspullen "Schoolspullen")
- [VWO](https://www.examenoverzicht.nl/vwo "VWO")  - [Vakken](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken "Vakken")    - [Aardrijkskunde](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/aardrijkskunde "Aardrijkskunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/aardrijkskunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/aardrijkskunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Bedrijfseconomie](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/bedrijfseconomie "Bedrijfseconomie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/bedrijfseconomie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/bedrijfseconomie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Biologie](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/biologie "Biologie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/biologie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/biologie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Duits](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/duits "Duits")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/duits/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/duits/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Economie](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/economie "Economie")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/economie/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/economie/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Engels](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/engels "Engels")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/engels/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/engels/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Frans](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/frans "Frans")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/frans/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/frans/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/geschiedenis "Geschiedenis")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/geschiedenis/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/geschiedenis/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Maatschappijw.](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/maatschappijwetenschappen "Maatschappijw.")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/maatschappijwetenschappen/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/maatschappijwetenschappen/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Natuurkunde](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/natuurkunde "Natuurkunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/natuurkunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/natuurkunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Nederlands](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/nederlands "Nederlands")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/nederlands/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/nederlands/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Scheikunde](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/scheikunde "Scheikunde")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/scheikunde/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/scheikunde/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde A](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-a "Wiskunde A")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-a/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-a/oefenexamens "Oefenexamens")
    - [Wiskunde B](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-b "Wiskunde B")      - [Examentips](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-b/tips "Examentips")
      - [Oefenexamens](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/vakken/wiskunde-b/oefenexamens "Oefenexamens")
  - [Producten](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten "Producten")    - [Samenvattingen](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/samenvattingen "Samenvattingen")
    - [Oefenboeken](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/oefenboeken "Oefenboeken")
    - [ExamenChallenge](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/examenchallenge "ExamenChallenge")
    - [Uitlegvideo's](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/uitlegvideos "Uitlegvideo's")
    - [Examentrainingen](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/examentrainingen "Examentrainingen")
    - [Schoolspullen](https://www.examenoverzicht.nl/vwo/producten/schoolspullen "Schoolspullen")

- [VMBO BB](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-bb)
- [VMBO KB](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-kb)
- [VMBO TL/GL](https://www.examenoverzicht.nl/vmbo-tl-gl)
- [HAVO](https://www.examenoverzicht.nl/havo)
- [VWO](https://www.examenoverzicht.nl/vwo)

**Search**

Search

[Advanced Search](https://www.examenoverzicht.nl/catalogsearch/advanced/)

Search

[Account](https://account.examenoverzicht.nl)

[Winkelwagen](https://www.examenoverzicht.nl/checkout/cart/)

Gratis verzending vanaf 30 euro

Binnen 2 werkdagen in huis

100.000+ leerlingen gingen je voor

[Contact](/contact "Contact")

[Examen info](/examen-informatie "Examen info")

[Docenten/Scholen](/scholen "Docenten/Scholen")

- [Home](https://www.examenoverzicht.nl/ "Go to Home Page")
- [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/geschiedenis "")
- **Industriële revolutie**

# De industriële revolutie: wat moet je weten?

Halverwege de 18e eeuw begon de **industriële revolutie** in **Engeland**. Later kwam de industrialisatie ook in andere Europese landen op gang. Wat waren de oorzaken, het verloop en de grootste gevolgen van deze ingrijpende revolutie?

![Alles over de industriële revolutie](https://www.examenoverzicht.nl/media/wysiwyg/Alles_over_de_industriele_revolutie.jpg)

## Video

Wil je een korte samenvatting van de industriële revolutie zien? Check dan onderstaande video van JORTgeschiedenis.

## Ontstaan en oorzaken

![Ontstaan en oorzaken van de industriële revolutie](https://www.examenoverzicht.nl/media/wysiwyg/Ontstaan_en_oorzaken_industriele_revolutie.jpg)

De industriële revolutie begon in Engeland rond **1750**. Echter gingen hier enkele belangrijke uitvindingen en ontwikkelingen aan vooraf. De **wetenschappelijke revolutie** die in de 17e eeuw tot stand kwam, zorgde voor doorbraken in de natuurkunde, sterrenkunde en wiskunde. De uitvindingen van de wetenschappelijke revolutie werden gebruikt bij het produceren van nieuwe goederen en zorgden voor veel optimisme. De Verlichting die volgde versterkte de wetenschappelijke en rationele manier van denken.

De uitvindingen in de **landbouw**, **mijnbouw** en **nijverheid** volgden elkaar in rap tempo op. Door uitvindingen als een ploegschaar, een waterpomp op stoom en een zaaimachine nam de opbrengst in de landbouw, mijnbouw en nijverheid aanzienlijk toe. Door de groeiende opbrengsten waren er minder mensen nodig in de landbouw en kwam er ruimte voor mensen om zich te specialiseren en in opkomende industrieën te gaan werken.

Wat ook meehielp aan het op gang komen van de industrialisatie was het feit dat er **rust was in Engeland**. Er werden geen oorlogen op Engels grondgebied gevoerd, er was **politieke stabiliteit** en **economische vooruitgang**. Hierdoor was er rust en ruimte voor de wetenschap en techniek om zich goed te ontwikkelen. Engeland beschikte daarnaast over een **enorm koloniaal rijk** en kon dus aan veel **grondstoffen** komen, zoals rubber, goud en katoen.

Dit betekende dat Engeland over alles beschikte wat nodig was om **fabrieken met machines** te bouwen, wat dan ook vanaf de tweede helft van de 18e eeuw gebeurde.

## Het verloop van de industrialisatie en belangrijke uitvindingen

![Belangrijke uitvindingen tijdens de industriële revolutie](https://www.examenoverzicht.nl/media/wysiwyg/Uitvindingen_industriele_revolutie.jpg)

De industriële revolutie was de **overgang van kleinschalige, ambachtelijke productie naar op grote schaal, machinaal geproduceerde goederen**. Een kenmerk van een revolutie is in het algemeen dat het snel gebeurt. De industriële revolutie duurde echter erg lang. Toch wordt er van een revolutie gesproken, omdat de gevolgen ingrijpend waren.

Er zijn in de industriële revolutie drie fases te onderscheiden:

- De ‘ **voorbereidingsfase**’ (1700-1760): de wetenschappelijke verbeteringen en uitvindingen in de landbouw en nijverheid.
- De ‘ **eerste fase**’ (1760-1867): de echte industriële revolutie begon in Engeland.

Dit kwam met name door uitvindingen in de **textielindustrie** en drong door in andere sectoren van de economie toen de **stoommachine** verbeterd was. Door de stoommachine, een uitvinding van **James Watt**, kon er sneller en efficiënter worden geproduceerd. Naast stoommachines was de komst van **stoomtreinen** en **stoomschepen** ook erg belangrijk. Zo werd de eerste spoorlijn gebouwd in Engeland in 1825.

- De ‘ **tweede fase**’ (1867-1914). Deze fase van de industriële revolutie wordt ook wel de ‘ **technologische revolutie**’ genoemd. Naast stoomkracht en ijzer werden nu ook **elektriciteit** en **staal** gebruikt. Dit leidde tot revolutionaire uitvindingen, zoals gloeilampen, de auto, fotografie, telegrafie, vliegtuigen, radio en film.

Naast de industriële revolutie waren er ook andere revoluties aan de gang, omdat de ontwikkelingen en uitvindingen in de ene industrie de ontwikkelingen in andere industrieën versterkten. Zo was er ook een **agrarische revolutie** (door een verbetering van landbouwmethodes) en een **transportrevolutie** (door de bouw van kanalen en spoorlijnen) aan de gang.

## Gevolgen

![Gevolgen van de industriële revolutie](https://www.examenoverzicht.nl/media/wysiwyg/Gevolgen.jpg)

Door de industriële revolutie veranderde de landbouwstedelijke samenleving in een **industriële samenleving**. De industrialisatie maakte **massaproductie** mogelijk van goederen, voedsel, machines, apparaten en vervoersmiddelen. Dit zorgde ervoor dat de winning van **grondstoffen** en de **productie van goederen** gigantisch toenam. Zo groeide de steenkoolproductie in Engeland van ongeveer drie miljoen ton in 1700 tot tien miljoen ton aan het eind van de 18e eeuw.

Engeland groeide zo uit tot het **middelpunt van de wereldeconomie**. Het land importeerde grondstoffen en leverde industrieproducten aan andere landen. Maar ook op het Europese vasteland was de industriële revolutie inmiddels aan de gang. Ook op het vasteland van Europa werden er **fabrieken** uit de grond gestampt en kwamen er grote hoeveelheden **arbeiders**. Mensen trokken voor werk massaal van het platteland naar de **steden**, welke enorm groeiden. Terwijl de elites genoten van de **groeiende welvaart**, leidden de slechte werk -en leefomstandigheden van de arbeiders in sommige Europese landen tot de [sociale kwestie](https://www.examenoverzicht.nl/geschiedenis/sociale-kwestie "Sociale kwestie").

In de steden was daarnaast veel **milieuvervuiling** en er ontstond een nieuwe levenswijze, die gedicteerd werd door de klok, dus door fabriekstijden en treintijden. Het dagelijkse leven veranderde ook ingrijpend door de ontwikkelingen op het gebied van **communicatie** en **transport**. Door de telegraaf, de telefoon, de trein, de auto en het vliegtuig werd de **wereld gevoelsmatig veel kleiner**.

De industriële revolutie heeft ook enorme **maatschappelijke gevolgen** gehad op de langere termijn. De samenleving veranderde, ook mede door de [Franse Revolutie](https://historiek.net/franse-revolutie-tijdlijn-oorzaken-samenvatting/71927/ "Franse Revolutie"), van een standensamenleving naar een **klassenmaatschappij**. Dit betekende dat je economische positie (klasse) steeds meer je aanzien bepaalde, in plaats van de familie(stand) waarbinnen je geboren was.

## Imperialisme

![Imperialisme](https://www.examenoverzicht.nl/media/wysiwyg/Imperialisme.jpg)

Iets anders dat verband hield met de industriële revolutie was het **moderne imperialisme**. Sinds de ontdekkingsreizen van de 15e en de 16e eeuw waren de Europese mogendheden begonnen met het stichten van handelsposten en nederzettingen in Azië, Afrika en Amerika. Rond 1800 had Engeland de meeste koloniën, een grote vloot en een economisch overwicht. Vanaf 1870 kreeg Engeland echter meer **concurrentie**, toen het moderne imperialisme ontstond. Dit hield in dat Europese mogendheden hun **koloniale rijken fors probeerden uit te breiden**. Het was een indirect gevolg van de industriële revolutie. Er was namelijk door de industrialisatie een behoefte aan **grondstoffen** en **afzetgebieden**, want de afzetmogelijkheden in eigen land waren vaak beperkt. Landen gingen daarom grondstoffen en afzetgebieden buiten hun eigen land zoeken. Daarnaast was het imperialisme niet mogelijk geweest zonder de komst van industriële producten zoals de spoorwegen, de stoomboot en de telegraaf.

Er ontstond hierdoor een zogenaamde **wedloop tussen Europese staten**, om zoveel mogelijk overzeese gebieden, voornamelijk in Afrika en Azië, in te lijven. De Europese landen wilden **meer koloniën** en de koloniën die ze al hadden beter beheersen, ook omdat dit hun **politiek en militair aanzien** gaf. Zo werden door middel van oorlogen ook binnenlanden van koloniën onder het bestuur van het Europese moederland geplaatst. Door de beschikking over **moderne wapens**, geproduceerd in fabrieken, hadden veel Europese landen een militair overwicht ten opzichte van de koloniën. Na gebieden te hebben ingelijfd, kwamen er ambtenaren uit Europa om de bestuurstaken op zich te nemen.

### Deel dit artikel

6 Items

Sort By
Position
Product Name
Prijs Set Descending Direction

1. [![Samenvatting Geschiedenis (VMBO TL/GL)](https://www.examenoverzicht.nl/media/catalog/product/cache/1d7c9e6ed95a382878a1460d3b3d719e/s/a/samenvatting-vmbo-tl-gl-geschiedenis-afb-1-2425.png)](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-vmbo-tl-gl-geschiedenis)







#### Samenvatting - VMBO TL/GL





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-vmbo-tl-gl-geschiedenis)





€ 19,00

2. [![Online Examentraining: ExamenChallenge Geschiedenis VMBO TL/GL]()](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-vmbo-tl-gl-geschiedenis)







#### ExamenChallenge - VMBO TL/GL





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-vmbo-tl-gl-geschiedenis)





€ 35,00

3. [![Samenvatting Geschiedenis (HAVO)]()](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-havo-geschiedenis)







#### Samenvatting - HAVO





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-havo-geschiedenis)





€ 19,00

4. [![Online Examentraining: ExamenChallenge Geschiedenis HAVO]()](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-havo-geschiedenis)







#### ExamenChallenge - HAVO





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-havo-geschiedenis)





€ 35,00

5. [![Samenvatting Geschiedenis (VWO)]()](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-vwo-geschiedenis)







#### Samenvatting - VWO





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/samenvatting-vwo-geschiedenis)





€ 19,00

6. [![Online Examentraining: ExamenChallenge Geschiedenis VWO]()](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-vwo-geschiedenis)







#### ExamenChallenge - VWO





###### [Geschiedenis](https://www.examenoverzicht.nl/examenchallenge-vwo-geschiedenis)





€ 35,00


Weergeven

50
100
200
All

per pagina

## Ontvang exclusieve tips in het examenjaar

Graag helpen we jou in het examenjaar richting je diploma!

Zit jij in je examenjaar en wil jij slagen? Schrijf je dan in voor:

Exclusieve tips

De geheimen van het eindexamen

Een template voor jouw leerplanning

Dat extra zetje in de rug

Ik ben

LeerlingOuderLeraar

En doe eindexamen

vwohavovmbo tl/glvmbo kbvmbo bb

Aanmelden

[![Betaalmogelijkheden]()](https://www.examenoverzicht.nl/betaalmogelijkheden/ "Betaalmethoden")

#### Social

[Instagram](https://www.instagram.com/ExamenOverzicht)

[Facebook](https://www.facebook.com/ExamenOverzicht)

[Youtube](https://www.youtube.com/@ExamenOverzicht)

#### Contact

085-1300865

info@examenoverzicht.nl

[085-1300865](https://api.whatsapp.com/send?phone=31851300865)

#### Vakken

- [Aardrijkskunde](/aardrijkskunde)
- [Bedrijfseconomie](/bedrijfseconomie)
- [Biologie](/biologie)
- [Duits](/duits)
- [Economie](/economie)
- [Engels](/engels)
- [Geschiedenis](/geschiedenis)
- [Natuurkunde](/natuurkunde)
- [Nederlands](/nederlands)
- [Scheikunde](/scheikunde)
- [Wiskunde](/wiskunde)

#### Examen info

Algemeen

- [Examens: wie maakt ze eigenlijk?](/examen-informatie/algemeen/hoe-komt-een-examen-tot-stand)
- [De kernvakkenregel](/examen-informatie/algemeen/wat-is-de-kernvakkenregel)
- [Profielen VMBO](/examen-informatie/algemeen/profielen-vmbo)
- [Profielen HAVO en VWO](/examen-informatie/algemeen/profielen-havo-vwo)
- [Profielwerkstuk](/examen-informatie/algemeen/profielwerkstuk)
- [De rekentoets](/examen-informatie/algemeen/rekentoets)
- [Het schoolexamen](/examen-informatie/algemeen/schoolexamen)
- [Schoolvakanties](/examen-informatie/algemeen/schoolvakanties)
- [Het staatsexamen](/examen-informatie/algemeen/staatsexamen)
- [Statistieken eindexamen](/examen-informatie/algemeen/statistieken)
- [Tips voor ouders](/examen-informatie/algemeen/tips-voor-ouders)

Voor het examen

- [Examentips](/examen-informatie/voor-het-examen/examentips)
- [Examentraining volgen?](/examen-informatie/voor-het-examen/examentraining)
- [Examenrooster](/examen-informatie/voor-het-examen/examenrooster)
- [Examenstress](/examen-informatie/voor-het-examen/examenstress)
- [Oude examens oefenen](/examen-informatie/voor-het-examen/oude-examens-oefenen)

Tijdens het examen

- [Wat mag je meenemen naar het eindexamen?](/examen-informatie/tijdens-het-examen/wat-mag-je-meenemen-naar-het-eindexamen)
- [De gevolgen van spieken](/examen-informatie/tijdens-het-examen/spieken-op-het-eindexamen)
- [Te laat op het eindexamen](/examen-informatie/tijdens-het-examen/te-laat-op-het-eindexamen)
- [Ziek tijdens het eindexamen](/examen-informatie/tijdens-het-examen/ziek-op-het-eindexamen)

Na het examen

- [Wanneer ben je geslaagd voor het eindexamen?](/examen-informatie/na-het-examen/wanneer-geslaagd)
- [Cijfer berekenen](/examen-informatie/na-het-examen/cijfer-berekenen)
- [Cum laude slagen](/examen-informatie/na-het-examen/cum-laude-slagen)
- [Geslaagd voor het eindexamen, wat nu?](/examen-informatie/na-het-examen/geslaagd)
- [De herexamens](/examen-informatie/na-het-examen/herexamens)
- [Klagen na het eindexamen](/examen-informatie/na-het-examen/klagen-na-het-eindexamen)
- [Normering](/examen-informatie/na-het-examen/normering-eindexamen)
- [Zakken voor het eindexamen](/examen-informatie/na-het-examen/zakken-voor-het-eindexamen)

Leren

- [Bijles](/examen-informatie/leren/bijles)
- [Leren met flashcards](/examen-informatie/leren/leren-met-flashcards)
- [Leren met muziek](/examen-informatie/leren/leren-met-muziek)
- [Hoe maak je een goede planning?](/examen-informatie/leren/planning-maken)
- [Pomodoro techniek](/examen-informatie/leren/pomodoro-techniek)
- [YouTube docenten](/examen-informatie/leren/youtube-docenten)

Vervolgstudie

- [CV maken](/examen-informatie/vervolgstudie/cv)
- [Inschrijven](/examen-informatie/vervolgstudie/inschrijven)
- [Open dagen](/examen-informatie/vervolgstudie/open-dagen)
- [Studeren in het buitenland](/examen-informatie/vervolgstudie/studeren-in-het-buitenland)
- [Studiekeuze](/examen-informatie/vervolgstudie/studiekeuze)
- [Toelatingseisen](/examen-informatie/vervolgstudie/toelatingseisen)
- [Tussenjaar](/examen-informatie/vervolgstudie/tussenjaar)

#### Informatie

- [Voor scholen](/scholen "Voor scholen")
- [ExamenOverzicht App](/examenoverzicht-app "ExamenOverzicht App")
- [Over ons](/over-ons "Over ons")
- [Veelgestelde vragen](/veelgestelde-vragen "Veelgestelde vragen")
- [Blog](/blog "Blog")
- [Pers](/pers "Pers")
- [Partners](/partners "Partners")
- [Betaalmogelijkheden](/betaalmogelijkheden "Betaalmogelijkheden")
- [Verzenden](/verzenden "Verzenden")
- [Retourneren](/retourvoorwaarden "Retourneren")
- [Algemene voorwaarden](/algemene-voorwaarden "Algemene voorwaarden")
- [Privacy](/privacy "Privacy")

[![]()\
\
![]()![]()![]()![]()![]()9.1\
\
2.765 reviews](https://www.feedbackcompany.com/nl-nl/reviews/examenoverzicht/)

[![Betaalmogelijkheden]()](https://www.examenoverzicht.nl/betaalmogelijkheden/ "Betaalmethoden")

#### Vakken

- [Aardrijkskunde](/aardrijkskunde)
- [Bedrijfseconomie](/bedrijfseconomie)
- [Biologie](/biologie)
- [Duits](/duits)
- [Economie](/economie)
- [Engels](/engels)
- [Geschiedenis](/geschiedenis)
- [Natuurkunde](/natuurkunde)
- [Nederlands](/nederlands)
- [Scheikunde](/scheikunde)
- [Wiskunde](/wiskunde)

#### Examen info

Algemeen

- [Examens: wie maakt ze eigenlijk?](/examen-informatie/algemeen/hoe-komt-een-examen-tot-stand)
- [De kernvakkenregel](/examen-informatie/algemeen/wat-is-de-kernvakkenregel)
- [Profielen VMBO](/examen-informatie/algemeen/profielen-vmbo)
- [Profielen HAVO en VWO](/examen-informatie/algemeen/profielen-havo-vwo)
- [Profielwerkstuk](/examen-informatie/algemeen/profielwerkstuk)
- [De rekentoets](/examen-informatie/algemeen/rekentoets)
- [Het schoolexamen](/examen-informatie/algemeen/schoolexamen)
- [Schoolvakanties](/examen-informatie/algemeen/schoolvakanties)
- [Het staatsexamen](/examen-informatie/algemeen/staatsexamen)
- [Statistieken eindexamen](/examen-informatie/algemeen/statistieken)
- [Tips voor ouders](/examen-informatie/algemeen/tips-voor-ouders)

Voor het examen

- [Examentips](/examen-informatie/voor-het-examen/examentips)
- [Examentraining volgen?](/examen-informatie/voor-het-examen/examentraining)
- [Examenrooster](/examen-informatie/voor-het-examen/examenrooster)
- [Examenstress](/examen-informatie/voor-het-examen/examenstress)
- [Oude examens oefenen](/examen-informatie/voor-het-examen/oude-examens-oefenen)

Tijdens het examen

- [Wat mag je meenemen naar het eindexamen?](/examen-informatie/tijdens-het-examen/wat-mag-je-meenemen-naar-het-eindexamen)
- [De gevolgen van spieken](/examen-informatie/tijdens-het-examen/spieken-op-het-eindexamen)
- [Te laat op het eindexamen](/examen-informatie/tijdens-het-examen/te-laat-op-het-eindexamen)
- [Ziek tijdens het eindexamen](/examen-informatie/tijdens-het-examen/ziek-op-het-eindexamen)

Na het examen

- [Wanneer ben je geslaagd voor het eindexamen?](/examen-informatie/na-het-examen/wanneer-geslaagd)
- [Cijfer berekenen](/examen-informatie/na-het-examen/cijfer-berekenen)
- [Cum laude slagen](/examen-informatie/na-het-examen/cum-laude-slagen)
- [Geslaagd voor het eindexamen, wat nu?](/examen-informatie/na-het-examen/geslaagd)
- [De herexamens](/examen-informatie/na-het-examen/herexamens)
- [Klagen na het eindexamen](/examen-informatie/na-het-examen/klagen-na-het-eindexamen)
- [Normering](/examen-informatie/na-het-examen/normering-eindexamen)
- [Zakken voor het eindexamen](/examen-informatie/na-het-examen/zakken-voor-het-eindexamen)

Leren

- [Bijles](/examen-informatie/leren/bijles)
- [Leren met flashcards](/examen-informatie/leren/leren-met-flashcards)
- [Leren met muziek](/examen-informatie/leren/leren-met-muziek)
- [Hoe maak je een goede planning?](/examen-informatie/leren/planning-maken)
- [Pomodoro techniek](/examen-informatie/leren/pomodoro-techniek)
- [YouTube docenten](/examen-informatie/leren/youtube-docenten)

Vervolgstudie

- [CV maken](/examen-informatie/vervolgstudie/cv)
- [Inschrijven](/examen-informatie/vervolgstudie/inschrijven)
- [Open dagen](/examen-informatie/vervolgstudie/open-dagen)
- [Studeren in het buitenland](/examen-informatie/vervolgstudie/studeren-in-het-buitenland)
- [Studiekeuze](/examen-informatie/vervolgstudie/studiekeuze)
- [Toelatingseisen](/examen-informatie/vervolgstudie/toelatingseisen)
- [Tussenjaar](/examen-informatie/vervolgstudie/tussenjaar)

#### Informatie

- [Voor scholen](/scholen "Voor scholen")
- [ExamenOverzicht App](/examenoverzicht-app "ExamenOverzicht App")
- [Over ons](/over-ons "Over ons")
- [Veelgestelde vragen](/veelgestelde-vragen "Veelgestelde vragen")
- [Blog](/blog "Blog")
- [Pers](/pers "Pers")
- [Partners](/partners "Partners")
- [Betaalmogelijkheden](/betaalmogelijkheden "Betaalmogelijkheden")
- [Verzenden](/verzenden "Verzenden")
- [Retourneren](/retourvoorwaarden "Retourneren")
- [Algemene voorwaarden](/algemene-voorwaarden "Algemene voorwaarden")
- [Privacy](/privacy "Privacy")

#### Social

[Instagram](https://www.instagram.com/ExamenOverzicht)

[Facebook](https://www.facebook.com/ExamenOverzicht)

[Youtube](https://www.youtube.com/@ExamenOverzicht)

#### Contact

085-1300865

info@examenoverzicht.nl

[085-1300865](https://api.whatsapp.com/send?phone=31851300865)

[![]()\
\
![]()![]()![]()![]()![]()9.1\
\
2.765 reviews](https://www.feedbackcompany.com/nl-nl/reviews/examenoverzicht/)

© 2024 ExamenOverzicht.nl