Beste Instellingen voor Macro Fotografie | Alles op een rij
Welke instellingen gebruik je voor macro fotografie? Over diafragma, sluitertijd, ISO, scherptediepte, scherpstellen, flitsen & meer. Handig overzicht.
sluitertijden
Een zelfontspanner of afstandsbediening is handig voor macrofotografie als je vanaf statief werkt, je werkt dan bij minder licht namelijk al gauw met langzame <anchor>sluitertijden</anchor> en trillingen van de sluiter of de sluiterknop indrukken kunnen voor bewegingsonscherpte zorgen.
Wat is sluitertijd in fotografie en welke kies je? | Duidelijke Video
Wat is sluitertijd in fotografie en welke kies je? \| Duidelijke Video

[![fotografie cursussen workshops](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/fotografie-cursussen-workshops.png)](https://kijkenziefotoschool.nl/)

[Gratis](https://kijkenziefotoschool.nl/gratis-ebooks-fotografie/)

[Cursussen](https://kijkenziefotoschool.nl/cursusoverzicht/)

[VIP](https://kijkenziefotoschool.nl/academy/)

[Blog](https://kijkenziefotoschool.nl/blog/)

[Portfolio](https://kijkenziefotoschool.nl/portfolio-overzicht/)

[Foto's cursisten](https://kijkenziefotoschool.nl/resultaten-cursisten-overzicht/)

Over mij

[Over Kijk & Zie (Joris Dijkema)](https://kijkenziefotoschool.nl/over-kijkenzie/) [Prijzen & Nominaties](https://kijkenziefotoschool.nl/prijzen-nominaties-joris-dijkema/)

[Contact](https://kijkenziefotoschool.nl/contact/)

[![fotografie cursussen workshops](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/fotografie-cursussen-workshops.png)](https://kijkenziefotoschool.nl/)

[Gratis](https://kijkenziefotoschool.nl/gratis-ebooks-fotografie/) [Cursussen](https://kijkenziefotoschool.nl/cursusoverzicht/) [VIP](https://kijkenziefotoschool.nl/academy/) [Blog](https://kijkenziefotoschool.nl/blog/) [Portfolio](https://kijkenziefotoschool.nl/portfolio-overzicht/) [Foto's cursisten](https://kijkenziefotoschool.nl/resultaten-cursisten-overzicht/)

Over mij

[Over Kijk & Zie (Joris Dijkema)](https://kijkenziefotoschool.nl/over-kijkenzie/)

[Prijzen & Nominaties](https://kijkenziefotoschool.nl/prijzen-nominaties-joris-dijkema/)

[Contact](https://kijkenziefotoschool.nl/contact/)

Deel dit artikel

Help & inspireer anderen

Delen

0

Delen

0

Delen

0

Delen

0

[Delen](whatsapp://send?text=https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-sluitertijd/)

Follow us to receive the latest news!

Follow us to receive the latest news!

<:optin-form-placeholder>

Delen

0

Delen

0

Delen

0

Delen

0
[Reageren](#commentsanchor)

0

Times shared

![Wat is Sluitertijd? (video)](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/wp/blog/snelle-sluitertijd.jpg)

![](https://secure.gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?s=96&d=mm&r=g)

[Joris Dijkema](https://kijkenziefotoschool.nl/author/joris-dijkema)

in [Basiskennis](https://kijkenziefotoschool.nl/basisbegrippen/)

# Wat is Sluitertijd? (video)

Delen

0

Delen

0

Delen

0

Delen

0
[Reageren](#commentsanchor) [Delen](whatsapp://send?text=https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-sluitertijd/)

Delen

Delen

[Reageren](#commentsanchor)

[Sluitertijd](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-sluitertijd/ "sluitertijd"), wat is het eigenlijk en waarvoor is het belangrijk? Hoe werkt sluitertijd in je camera? Hoe worden [sluitertijden](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-sluitertijd/ " sluitertijden") aangegeven? Wanneer gebruik je welke sluitertijd? Kan je de sportstand van je camera gebruiken? En welke sluitertijd gebruik je als je uit de hand fotografeert? Aan de hand van voorbeelden en foto’s worden deze onderwerpen uitgelegd…

[![Gratis Download.](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/download-gratis-2-ebooks-fotografie-button-k.jpg)](https://app.monstercampaigns.com/c/dt7cgnpmnk9sqarkzzv6/)

Voor je verder leest raad ik je trouwens aan om **Gratis het boek De 10 Bouwstenen van Betere Natuurfotografie te downloaden >>**(klik op de gele tekst).

Ontdek de 10 onmisbare stappen voor krachtige & creatieve fotografie, mijn allerbeste aankoopadvies over de Creatieve Lens (betaalbaar en 100% onafhankelijk), voorkom een miskoop door aankoopadviezen, 50+ inspirerende foto’s met uitleg erbij.

Bekijk hieronder de video “Sluitertijd & Belichting”:

## Inhoudsopgave

- [Hoe werkt de sluitertijd in de camera?](#ttw1)
- [De sluitertijd ‘bevriest’ beweging van je onderwerp óf niet](#ttw2)
- [Sluitertijd wordt uitgedrukt in seconden](#ttw3)
- [Wanneer gebruik je welke sluitertijd](#ttw4)
- [Korte sluitertijden](#ttw5)
- [Lange sluitertijden](#ttw6)
- [Kun je ook gewoon de sportstand gebruiken?](#ttw7)
- [Welke sluitertijd bij het fotograferen uit de hand?](#ttw8)

Fotograferen betekent letterlijk ‘schrijven met licht.’ Dus zonder licht is er geen fotografie mogelijk. Sluitertijd speelt een heel belangrijke rol in de belichting van je foto’s.

> Sluitertijd (belichtingstijd) is de tijd dat het licht op jouw camerasensor valt. Met de sluitertijd wordt met andere woorden bepaald HOE LANG de camerasensor de tijd heeft om het binnenkomende te verzamelen en een foto te maken.

Elke foto die je maakt heeft een bepaalde sluitertijd. Als je op de automatische stand fotografeert, dan ben je je daar waarschijnlijk niet van bewust. Het is de camera die voor jou de sluitertijd bepaalt.

Misschien wel makkelijk, maar controle heb je natuurlijk niet en dat is dan ook één van de redenen dat je niet op de automatische stand wil fotograferen. Als fotograaf wil je bewust keuzes maken in je foto’s, dat wil je niet aan de camera overlaten.

Terwijl met de sluitertijd bepaald wordt HOE LANG de camerasensor de tijd heeft om het binnenkomende licht op te vangen en een foto te maken, wordt met het [diafragma](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-diafragma/)– een ander belangrijk begrip – bepaald HOEVEEL licht er via je objectief (lens) je sensor in je camera kan bereiken.

Samen met het diafragma en de [ISO](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-iso/ "ISO")-waarde is de sluitertijd bepalend voor de belichting van je foto’s (belichtingsdriehoek). Wat bedoel ik met ‘belicht’? Gewoon dat je foto’s dus niet te licht worden (overbelicht), ook niet te donker (onderbelicht) maar goed belicht zijn.

Meer over het begrip diafragma leer je in mijn artikel over [Wat is diafragma](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-diafragma/).

## Hoe werkt sluitertijd in de camera?

Wat gebeurt er nu in jouw camera als we het over sluitertijd hebben? In je camera zitten 2 gordijntjes die open en dicht kunnen. Met die gordijntjes wordt de tijd dat het binnenkomende licht je sensor kan bereiken (de sluitertijd dus) geregeld.

Als je met een [spiegelreflexcamera](https://kijkenziefotoschool.nl/beste-spiegelreflexcamera-beginners/ "spiegelreflexcamera") fotografeert en je maakt een foto, dan klapt eerst de spiegel omhoog en vervolgens gaat er een gordijntje in je camera open om het licht door te laten zodat het je camerasensor bereikt. Daarna sluit er na een bepaalde tijd een gordijntje zodat het licht de camerasensor niet meer kan bereiken. Als laatste klapt de spiegel weer omhoog. Het klikgeluid is het geluid van de spiegel die opklapt en weer terug klapt.

> Vergelijk de werking van sluitertijd maar met gordijnen in je huis. Zijn de gordijnen open, dan kan het licht door het raam de kamer bereiken. Sluit je de gordijnen, dan kan er geen licht meer door het raam (je lens) je kamer (camerasensor) bereiken.

Bedenk dat het niet het belangrijkste is niet dat je precies weet wat er in je camera gebeurt, maar dat je in de praktijk kunt werken met sluitertijden voor meer controle en creatieve mogelijkheden. Het is normaal dat je je in het begin onzeker voelt over dit soort instellingen of begrippen. Zo heb ik mij ook gevoeld!

## De sluitertijd ‘bevriest’ beweging van je onderwerp óf niet

Hierboven schreef ik dat sluitertijd (samen met diafragma en [ISO](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-iso/)-waarde) de belichting van je foto bepaalt. De sluitertijd heeft daarnaast nog een andere zeer belangrijke invloed op je foto’s.

> De sluitertijd waarmee je een foto neemt, bepaalt of de beweging van je onderwerp wordt ‘bevroren’ (lees: als stil en scherp wordt afgebeeld) óf juist niet.

Met een **snelle sluitertijd** ‘bevries’ je de beweging van je onderwerp, waardoor de beweging helemaal ‘stil’ wordt gezet. Het bewegende deel van je onderwerp wordt scherp wordt afgebeeld.

Met een **langzame sluitertijd** kun je ‘de beweging’ van je onderwerp afbeelden. Het bewegende deel in je foto wordt niet scherp, maar juist wazig omdat je onderwerp tijdens de lange sluitertijd in beweging is. Anders dan video beweegt een foto natuurlijk niet maar door een lange sluitertijd laat je de kijker wel zien dat je onderwerp beweegt! Het kan je foto’s meer dynamiek geven, je kunt iets benadrukken en je foto’s spannender maken.

Ik zeg ook wel: "motion creates emotion". Beweging wekt snel gevoel op bij de kijker en dat is vaak precies wat je wil met jouw fotografie!

![wat is sluitertijd](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/wat-is-sluitertijd.jpg)

Een klassiek voorbeeld: de fontein van het gemeentehuis gefotografeerd met verschillende sluitertijden. In de foto met een sluitertijd van 1/500 zijn de druppels van de fontein helemaal ‘bevroren’, helemaal scherp geworden. De andere foto’s heb ik met een steeds langere sluitertijd gemaakt en je ziet steeds meer beweging (onscherpte) ontstaan in de fontein.

Zo ben je met sluitertijd dus heel creatief! En je ziet dat de foto waarbij alle druppels scherp zijn geworden (1/500) een heel andere sfeer opwekt dan de foto met de sluitertijd van een hele seconde (1 seconde)! Dit is erg leuk om mee te spelen.

![hoe werkt sluitertijd1m](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/hoe-werkt-sluitertijd1m.jpg)

## Sluitertijd wordt uitgedrukt in seconden

Sluitertijd wordt aangegeven in seconden. Op veel camera’s kun je de sluitertijd instellen van zo’n 1/4000 tot 30 seconden. Het verschilt soms wat per camera.

> Een sluitertijd sneller dan een seconde wordt aangegeven met een breuk. Bijvoorbeeld 1/100.

1/4000 is dus 1/4000e van een seconde (superkort). Sommige camera’s kunnen een nog snellere sluitertijd gebruiken, bijvoorbeeld tot 1/8000e.

Hieronder heb ik een overzicht gemaakt van sluitertijden: van snel naar langzaam. Bij de sluitertijden langer dan een seconde heb ik een ‘s’ toegevoegd achter het getal. 30s betekent dus een sluitertijd van 30 seconden. Bij een sluitertijd van 30 seconden duurt het dus echt 30 seconden om één foto te maken. Even geduld dus ;-) De sluitertijden:

1/8000 – 1/6400 – 1/5000 – 1/4000 – 1/3200 – 1/2500 – 1/2000 – 1/1600 – 1/1250 – 1/1000 – 1/800 – 1/640 – 1/500 – 1/400 – 1/320 – 1/250 – 1/200 – 1/160 – 1/125 – 1/100 – 1/80 – 1/60 – 1/50 – 1/40 – 1/30 – 1/25 – 1/20 – 1/15 – 1/13 – 1/10 – 1/8 – 1/6 – 1/5 – 1/4 – 0.3 – 0.4 – 0.5 – 0.6 – 0.8 – 1s – 1.3s – 1.6s – 2s – 2.5s – 3.2s – 4s – 5s – 6s – 8s – 10s – 13s – 15s – 20s – 25s – 30s.

![korte sluitertijd fotografie wanneer?](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/snelle-sluitertijd-fotografie.jpg)

_Deze foto is met een snelle sluitertijd genomen om de beweging van de sporters te te ‘bevriezen’, dus scherp af te beelden (Europacup Tafeltennis). Beide spelers komen los van de grond! Als je goed kijkt zie je dat de bal niet helemaal scherp is. De gekozen sluitertijd is niet kort genoeg om een bal die met meer dan 100 km/h wordt geslagen te bevriezen, scherp af te beelden._

## Wanneer gebruik je welke sluitertijd?

Op deze vraag is helaas niet één antwoord te geven.

> Dat hangt af van wat voor beeld jij wil maken (beweging bevriezen of juist niet), de snelheid van je onderwerp, het aanwezige licht en of je wel of niet uit de hand fotografeert.

Hieronder lees je meer over het gebruik van korte sluitertijden om beweging te bevriezen, het gebruik van langere sluitertijden om beweging weer te geven en over het fotograferen uit de hand.

## Wat is een korte sluitertijd?

> Een korte (snelle) sluitertijd gebruik je als je de beweging van je onderwerp wil ‘bevriezen’, scherp wil afbeelden.

In het voorbeeld van de fonteinfoto’s heb je gezien dat ik met een sluitertijd van 1/500 de fonteinstraal goed kon bevriezen. De druppels zijn scherp geworden.

Hoe weet je hoe snel je sluitertijd moet zijn als je beweging wil bevriezen? Schat de snelheid van de beweging van jouw onderwerp globaal in. De ene beweging is namelijk de andere niet. Je kunt je voorstellen dat een huppelend kind minder snel beweegt dan een explosieve (top)sporter, een speedboot of een vliegende vogel. Je hoeft niet te weten hoeveel km/h je onderwerp beweegt maar je maak een inschatting: dus is de beweging van mijn onderwerp niet zo snel, snel of extreem snel.

Maak dan een foto met een bepaalde sluitertijd en evalueer de foto. Is de beweging met de gekozen sluitertijd bevroren, dus scherp afgebeeld? Als de beweging wazig (onscherp) is geworden, dan kun je door een snellere sluitertijd te kiezen de beweging alsnog bevriezen. Het is dus ook gewoon een kwestie van uitproberen en ervaring.

Is de snelheid van de bewegingen heel onvoorspelbaar, kies dan voor de zekerheid een nog wat snellere sluitertijd.

![welke sluitertijd gebruiken](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/welke-sluitertijd-gebruiken.jpg)

_Deze foto is met een snelle sluitertijd van 1/1600 genomen om de wakeboarder en de speedboot scherp af te beelden (European Championships Wakeboarding)._

## Wat is een lange sluitertijd?

> Met een lange sluitertijd kun je de beweging van je onderwerp benadrukken: de beweging wordt onscherp (wazig) in je foto. Het lijkt alsof de foto beweegt! Je kan zo een bepaald gevoel overbrengen…

Je kunt zo dus creatieve foto’s maken. Dit komt omdat je onderwerp snel genoeg beweegt tijdens de gekozen sluitertijd. Met een sluitertijd van één seconde valt het licht dus één seconde op je camerasensor om je foto te maken. En in die ene seconde blijft de waterfontein een flinke straal water spuiten. Dus ontstaat een [onscherpe](https://kijkenziefotoschool.nl/onscherpe-foto/ "onscherpe") (bewogen) waterfontein waarin geen druppels meer te zien zijn maar wazige stralen!

Wanneer is een sluitertijd dan lang? Globaal kun je bijvoorbeeld denken aan sluitertijden van 1/15 en langer. Met langer bedoel ik dus: 1/8 – 1/4 – 1/2 en sluitertijden langer dan een seconde.

![De beste sluitertijd kiezen](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/De-beste-sluitertijd-kiezen.jpg)

_Door een lange sluitertijd te kiezen is de beweging van de kermisattractie te zien, de toestellen zijn nog wel te herkennen._

![wat is de beste sluitertijd creatief](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/wat-is-de-beste-sluitertijd.jpg)

_Door een nog langere sluitertijd zie je dat er meer bewegingsonscherpte ontstaat. De toestellen zijn niet goed meer te herkennen en er ontstaan vagere lichteffecten._

![Sluitertijd creatief korte of lange sluitertijd beweging](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/blog/Nachtfotografie-Geldermalsen-Culemborg-Tiel.jpg)

_Met lange sluitertijden zijn creatieve (licht)effecten te bereiken, zoals de beweging van deze spoorwegbomen! Sluitertijd: 8 seconden_

## Kun je ook gewoon de sportstand gebruiken?

De sportstand van je camera (vaak op het instelwiel aangeduid met een pictogrammetje dat op een sporter lijkt) is in feite niks anders dan een voorgeprogrammeerde sluitertijd. De camera zal een snelle sluitertijd gebruiken om de beweging te bevriezen. Het is bruikbaar maar het grote nadeel van een sportstand is dat je zelf geen controle hebt over de gebruikte sluitertijd.

Doordat de camera een snelle sluitertijd zal kiezen is de sportstand ook niet geschikt om beweging weer te geven in je foto’s. Daarvoor is immers een wat langzamere sluitertijd nodig. De sportstand gebruik ik dan ook nooit en kan ik iedereen die wat meer wil in fotografie niet aanraden.

## Welke sluitertijd bij het fotograferen uit de hand (scherpe foto's)?

Zoals ik schreef is sluitertijd bepalend voor het wel of niet bevriezen (scherp afbeelden) van beweging van je onderwerp.

> Sluitertijd speelt ook een heel belangrijke rol in de bewegingen die _jij zelf_ veroorzaakt als je uit de hand fotografeert.

Het is als mens onmogelijk om de camera helemaal stil te houden als je uit de hand fotografeert. Jouw [handtrillingen](https://kijkenziefotoschool.nl/onscherpe-foto/ " handtrillingen") kunnen bij een te langzame sluitertijd voor een [onscherpe foto](https://kijkenziefotoschool.nl/onscherpe-foto/ " onscherpe foto") zorgen. Dit is bewegingsonscherpte die door _jouw [handtrilling](https://kijkenziefotoschool.nl/onscherpe-foto/)_ wordt veroorzaakt en dat staat helemaal los staat van de eventuele beweging van jouw onderwerp.

Met welke sluitertijd kun je dan uit de hand fotograferen? Één exact antwoord is daarop helaas niet te geven. Heb je een lens die vaak meegeleverd wordt bij een camera (kitlens van 18-55 mm), dan kun je minimaal een sluitertijd van 1/60 aanhouden. Fotografeer je met een langere zoomlens, dan zul je ook kortere sluitertijden moeten gebruiken.

Wil je met langere sluitertijden fotograferen, gebruik dan een [statief](https://kijkenziefotoschool.nl/welk-statief-kopen/ "statief"). Heb je een objectief met [beeldstabilisatie](https://kijkenziefotoschool.nl/objectief-met-of-zonder-beeldstabilisatie/ "beeldstabilisatie"), dan kun je uit de hand met langere sluitertijden fotograferen.

* * *

**Ontvang nu gratis het boek de 10 Bouwstenen van Betere Natuurfotografie & Ontdek de Creatieve Lens**

[![Gratis Download.](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/download-gratis-2-ebooks-fotografie-button-k.jpg)](https://app.monstercampaigns.com/c/rpnbxksbkctgwmcfnud4/)

**Gratis Natuurfotografie Boek downloaden >>**(klik op het geel)

- In deze 10 onmisbare stappen naar krachtige en creatieve natuurfotografie
- Duidelijke uitleg met 50+ inspirerende voorbeeldfoto’s met uitleg
- 50 pagina’s waardevolle tips
- Incl. E-book “Ontdek de Creatieve Lens”, nr. 1 aanrader (betaalbaar & geen verkoop van apparatuur)
- Sfeervolle voorbeeldfoto’s van cursisten, met deze lens gemaakt
- Ontvang gratis persoonlijk aankoopadvies op maat: 100% onafhankelijk

* * *

**Wil jij je echt goed en snel ontwikkelen?**

Volg mijn **[VIP Begeleidingsprogramma >>](https://kijkenziefotoschool.nl/academy)**. Toegang tot alle 300+ Videolessen, stap-voor-stap uitleg, unieke Real-time Praktijkvideo’s (100% meekijken met mijn camera), Maandelijkse Inspiratie-opdracht, Maandelijkse Fotofeedback Video’s, deel foto’s met elkaar in de dagelijks actieve Kijk & Zie Community. Nu met extra Videocursussen.

[![Persoonlijk begeleidingstraject Fotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/wp/../wp-content/upload_folders/kijkenziefotoschool.nl/Academy450-joris-300x300.jpg)](https://kijkenziefotoschool.nl/academy)

* * *

## Bekijk ook deze basisartikelen

- [**Wat is diafragma?**](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-diafragma/)
- [**Wat is ISO?**](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-iso/)

* * *

**Stel onderaan je vragen over sluitertijd of laat een leuke reactie achter**

**Scroll naar beneden.**

- **Ik reageer persoonlijk** op jouw vraag (die met dit artikel te maken heeft) en ben 100% onafhankelijk. Er is geen belang bij wat jij koopt.
- Geef even wat **informatie**: je camera en lenzen die je hebt, wat je wil fotograferen en in welke omstandigheden (ook binnen?) en wat je budget ongeveer is.

Ook interessant voor anderen? Delen mag!

Delen

0

Delen

0

Delen

0

Delen

0
[Reageren](#commentsanchor) [Delen](whatsapp://send?text=https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-sluitertijd/)

![](https://secure.gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?s=96&d=mm&r=g)

Over de schrijver

[Joris Dijkema](https://kijkenziefotoschool.nl/author/joris-dijkema)

Joris Dijkema (1983) is de eigenaar en fotografiedocent van Kijk & Zie Fotoschool. Ook is hij de auteur van het gratis E-book De 10 Bouwstenen van Betere Fotografie dat door meer dan 100.000 mensen is gedownload. Joris houdt zich fulltime bezig om mensen te leren fotograferen.Joris is een gevoelsmens. Met zijn beelden brengt hij over wat hem raakt. Van nature is Joris geen technische man. Joris begrijpt daardoor goed wat mensen moeilijk vinden en weet door jarenlange ervaring hoe hij fotografie duidelijk uitlegt, in heldere taal en met inspirerende beelden.In (inter)nationale fotowedstrijden won Joris diverse prijzen & nominaties.

[Website](https://kijkenziefotoschool.nl/)

Anderen bekeken ook

[![Lange Sluitertijden met de LEE Big Stopper: 10 Inspirerende foto's met een Grijsfilter](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/wp/blog/Lange-Sluitertijden-Grijsfilter-Big-Stopper-LEE-ND-filter-10stops2-1170x468.jpg)\
\
Lange Sluitertijden met de LEE Big Stopper: 10 Inspirerende foto's met een Grijsfilter\
\
23 december 2016](https://kijkenziefotoschool.nl/lange-sluitertijden-grijsfilter/)

[![Wat doet de Sportstand van je camera eigenlijk en wat zijn nu de voor- en nadelen?](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/wp/blog/sportstand-camera-sportfotografie-instellingen-actie-beweging1-1170x468.jpg)\
\
Wat doet de Sportstand van je camera eigenlijk en wat zijn nu de voor- en nadelen?\
\
06 juni 2016](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-doet-de-sportstand-van-je-camera/)

[![Sportfotografie: 20 Tips voor Betere Actiefoto's van Binnensport en Buitensport](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/wp/blog/Tips-Sportfotografie-betere-Actiefotos-binnen-buiten-1170x468.jpg)\
\
Sportfotografie: 20 Tips voor Betere Actiefoto's van Binnensport en Buitensport\
\
15 november 2015](https://kijkenziefotoschool.nl/sportfotografie-20-tips-voor-betere-fotos/)

[![Wat is ISO in fotografie? (met video)](https://media-01.imu.nl/storage/kijkenziefotoschool.nl/3120/wp/wat-is-iso-ruis-hoge-ISO-1170x468.jpg)\
\
Wat is ISO in fotografie? (met video)\
\
29 september 2015](https://kijkenziefotoschool.nl/wat-is-iso/)

![Stefan](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Stefan

op
08 Oct 2015

Bedankt voor je uitleg en er zitten erg mooie foto's bij!

Reageren

![Roelie](https://gravatar.com/avatar/49748f9b751fd66ef6b8d0ef3a86c7d2?d=mm)

Door

Roelie

op
11 Oct 2015

Dank vor je mailtjes.

Ik ben ze gretig aan het lezen, maar moet ze nog wel in de praktijk brengen.

Door mijn werk ontbreekt helaas de tijd om hier uitgebreid e aan de gang te gaan.

Jouw opzet is erg duidelijk en te begrijpen voor...ja zelfs voor mij.... Meestal vind ik de uitleg nogal technisch waardoor het moeilijker te volgen is, die van jou zijn prima.

Dank

Reageren

![joris1](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

joris1

op
12 Oct 2015

Hallo Roelie,

Bedankt voor je reactie! De belichting (diafragma, sluitertijd & ISO) is een onderwerp waarmee ik vroeger zelf (ook) heb geworsteld. Ik ben van nature een intuïtieve fotograaf (persoon). Ik fotografeer het liefste vanuit mijn gevoel, maar techniek is wel erg belangrijk om de beelden te maken die ik zie of in mijn hoofd heb.

Als ik over fotografie schrijf of uitleg geef, dan probeer ik technische begrippen zoveel mogelijk in normale taal toe te lichten en een te technisch praatje te vermijden. Wie doorzet kan de techniek zeker onder controle krijgen. Ook de mensen die van nature niet technisch zijn aangelegd (of vroeger niet van wiskunde hielden...) kunnen er zeker grip op krijgen. Succes!

Reageren

![Huipiehunter](https://gravatar.com/avatar/6ab4dc2dea991888b6611136cd2d8df1?d=mm)

Door

Huipiehunter

op
16 Feb 2016

Bedankt, voor je reactie Joris

Heb je E Book doorgeworsteld (viel wel mee, maar sommige moest ik nogmaals lezen) En daarna ging het lampje branden.

Slim als je overal en eigenlijk altijd met je Hoya Cir/Pl filter fotografeert(slokt licht weg) . Buiten met weinig licht, binnen met TL licht een waterpolo wedstrijd vastlegt.

Maar soms kwamen er ook mooie foto's uit. Ben nu met alleen een UV filter aan het fotograferen en m,n ijsvogels zijn nu scherp!!! M,n reeen gaan enorm goed afgelopen dagen. Maar ook schitterende belichting, vandaag weer!! Nu nog keihard aan m,n diafragma werken. Puntjes op de i. Blij dat ik je gevonden heb Joris.

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
22 Feb 2016

Hallo Huipiehunter,

Bedankt voor je reactie en leuk dat je zo gepassioneerd bezig bent met fotografie. Een polarisatiefilter houdt inderdaad licht tegen en moet je niet standaard gebruiken. Je sluitertijden worden er langer door.

Je stuurde me een aantal foto's per mail (o.a. van vogels). Bedenk dat de aanhouder wint! Je moet fouten maken om vooruit te komen. Geduld is belangrijk bij het fotograferen van vogels. En als je genoeg passie voelt, dan voelt wachten niet als tijdsverspilling. Succes!

Reageren

![Coco](https://gravatar.com/avatar/1f3335dfc90e7175bde93fed00cf30f8?d=mm)

Door

Coco

op
22 Mar 2016

Lees met veel plezier je tips en trucs. Uitleg is prima te begrijpen. Top.

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
22 Mar 2016

Hallo Coco,

Bedankt voor je compliment en succes met fotograferen!

Hartelijke groet,

Joris

Reageren

![Nieske van Ingen](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Nieske van Ingen

op
17 Aug 2016

Door een reactie van Ronald Verwijs op Facebook ben ik op je site terechtgekomen en heb het E-book gedownload.

Voor een beginneling een ontzettend fijn naslagwerk, wat ik heel veel door ga kijken.

Met alle tips en trucs die ik zojuist heb gelezen (en nog eens gelezen) ga ik nu dingen uitproberen.

Ik gebruik vaak de AV stand maar nooit de TV stand. Tijd om hier mee aan de slag te gaan.

Dank je door zo maar deze tips te delen. Geweldig.

Ik wens je heel veel succes als fotograaf.

Ik hoop nog regelmatig van je te mogen lezen en te zien.

Reageren

![Matty Stol](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Matty Stol

op
02 Dec 2016

Dank je, Joris. :)

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
09 Dec 2016

Mooi dat je er wat aan hebt Matty!

Reageren

![Ludo](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Ludo

op
07 Dec 2016

Bedankt voor je mailtje, Ik ga er zeker verder mee experimenteren.

Heel vaak zet ik het diafragma vast en laat de camera de sluitertijd bepalen.

Dit omdat ik ervan uit ga dat het diafragma met natuur foto\`s een belangrijke factor is.

Wat is jou mening hier over ?

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
09 Dec 2016

Dit kan zeker prima werken, als fotograaf is het fijn om diafragma zelf te bepalen. Sluitertijd kan ook belangrijk zijn, dat hangt ook wat af van het onderwerp. 'Natuuftotografie' is nogal breed.

Reageren

![Ruud](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Ruud

op
27 Dec 2016

Duidelijk! ?

Reageren

![Dolores](https://gravatar.com/avatar/bfbb750c1409c2b498f3c044bc11a10a?d=mm)

Door

Dolores

op
04 Jan 2017

Hallo Joris,

Ik ga waarschijnlijk de Nikon D3300 kopen (lens weet ik nog niet). Bij de specificaties staat bij diafragma: 'Direct terugkerend, elektronisch gestuurd'. Wat betekent dit? En heeft het diafragma te maken met het wazig maken van de achtergrond? Zoja, heb je wat voor diafragma heb je daarvoor nodig (direct terugkerend, elektronisch gestuurd of iets anders als dat er is)? Mvg

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
05 Jan 2017

Hallo Dolores,

Deze vraag gaat niet over sluitertijd (waarover dit artikel wel gaat). Dat is voor een keer niet zo erg, maar het uitgangspunt is wel dat vragen onder artikelen te maken hebben met het onderwerp van het artikel.

Het diafragma heeft inderdaad ook te maken met het onscherper worden van de achtergrond. Een laag F-getal helpt hierbij (groot diafragma). Met de vermelding 'direct terugkerend, elektronisch gestuurd diafragma' hoef je niks te doen. Je kunt op de camera gewoon je diafragma kiezen en dan communiceert de camera met de lens.

Reageren

![petra martens](https://gravatar.com/avatar/b706be08463b92e9d34971e694c89186?d=mm)

Door

petra martens

op
20 Feb 2017

Hoi Joris

lekker duidelijk je uitleg heerlijk

ookal wist ik t een en ander is t toch handig om nog ff (na) te lezen

bedankt gr. peet ;)

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
20 Feb 2017

Hi Peet, dank je. Leuk om te lezen!

Reageren

![Marian](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Marian

op
24 May 2017

Super blij met al je heldere uitleg Joris.

Dank je wel!

Hartelijke groet, Marian

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
28 May 2017

Bedankt voor je compliment Marian, leuk!

Reageren

![Ronald](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Ronald

op
02 Jul 2017

Een hele duidelijke uitleg en met prachtige voorbeelden erbij zeer begrijpelijk voor startende fotograven :D

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
13 Jul 2017

Bedankt Ronald! Ook voor je beoordeling

Reageren

![Henk.](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Henk.

op
10 Jul 2017

Joris,

bedankt voor de heldere uitleg, met hulp van de foto's wordt het duidelijker. Ik heb al veel boeken van beroemde fotografen bekeken via onze stadsbibliotheek en de foto's bestudeerd. Naar mijn mening heb jij het voor een beginnende fotograaf zichtbaar gemaakt wat de effecten zijn met korte en lange tijden. Ook ben ik altijd nieuwsgierig hoe iemand het probeert over te brengen naar anderen.

Ik zal jouw artikel delen met een vriend van mij die sinds vorig jaar een mooie Olympus Pen met een standaard en telezoom lens heeft gekocht maar waarschijnlijk niet van de automatische stand afkomt. Het wordt mijn doel om te trachten hem het een en ander te leren. Met vr gr Henk.

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
13 Jul 2017

Hallo Henk, dank je! succes ermee :)

Reageren

![Dick](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Dick

op
11 Jul 2017

Heb net een nieuwe camera aangeschaft ( Nikon 3400 met 18-105 mm f/3.5-5.6 ED.VR ) en snap er nog niet veel van.

Vind je uitleg erg duidelijk en krijg de indruk dat het met jou lessen wel gaat lukken.

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
13 Jul 2017

Succes Dick, prima instapmodel heb je gekocht.

Reageren

![Gerard](https://gravatar.com/avatar/3dc87822fdfb2d4963d66ea732788970?d=mm)

Door

Gerard

op
14 Aug 2017

mooie en duidelijke uitleg over de sluitertijd,.ik gebruik het zelden bij natuurfotografie gebruik ik de diafragma stand

dat verhaal lees ik morgen wel, nogmaals top uitleg

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
15 Aug 2017

Dank je. Je kan zeker ook de diafragmavoorkeuzestand gebruiken. Toch is ook dan de sluitertijd wel belangrijk.

Reageren

![Rico](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Rico

op
20 Aug 2017

Duidelijk verhaal, dit snap ík zelfs. ;)

Ik heb m'n camera (canon 1000d) al een tijdje in de kast liggen en kwam nooit verder als af en toe een

verjaardagje te fotograferen, uiteraard op de "auto" stand.

Nu besloten op toch maar wat meer met de camera en z'n instellingen te doen, maar ik

moet zeggen, op stand M valt dat nog niet mee (lees: ik bak er nog helemaal niets van :D).

Ik denk dus dat ik eerst maar in de AV of TV stand ga proberen om zo wat meer grip te krijgen op

beide dingen.

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
20 Aug 2017

Dank je voor je reactie Rico. Ik ben ook begonnen met automatisch en heb toen eerst vooral op de diafragmavoorkeuzestand gefotografeerd en later ben ik ook manueel (M) gaan fotograferen. Gewoon stap voor stap ontdekken en er vooral plezier inhouden. Dingen die nu nog heel lastig zijn, kunnen later heel gewoon worden. Net als toen je leerde zwemmen of autorijden.

Reageren

![Ina](https://gravatar.com/avatar/99c6d539eac4c2eef7c66f0f34a4fc49?d=mm)

Door

Ina

op
17 Sep 2017

Helder verhaal. Eindelijk snap ik het. Ik ben een beelddenker en je hebt het heel beeldend omschreven. Nu kan ik er mee a as n de slagroom. Super bedankt.

Reageren

![Jaap](https://gravatar.com/avatar/d41d8cd98f00b204e9800998ecf8427e?d=mm)

Door

Jaap

op
03 Oct 2017

Beste Joris,

Ik sluit(ertijd) mij aan bij de voorgaande sprekers. Een duidelijke uitleg.

Zelf heb ik tot nu toe volautomatisch gefotografeerd (Sony A 6000) maar dat zou met jouw professionele, heldere uitleg wel anders gaan worden. Dank je wel daarvoor.

Ik sluit (ertijd) af met een hartelijke groet,

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
08 Oct 2017

Dank je Jaap, leuk!

Reageren

![cor](https://gravatar.com/avatar/26e00d3867a92363aa2084f4f235e089?d=mm)

Door

cor

op
04 Oct 2017

een hele goede uit leg daar kan je wat mee bedankt ik heb je vorige week een mailtje gestuurd maar heb nog niks gehoord van je hoor ik nog van je

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
08 Oct 2017

Inmiddels heb je een aantal dagen geleden al via mail antwoord gehad. Reactie was wat later ivm een trip naar het buitenland.

Reageren

![marc](https://gravatar.com/avatar/91eaae64447c71d33ee85c2b3c55bf16?d=mm)

Door

marc

op
29 Oct 2017

hallo Joris

Dank je voor de fijne uitleg , zie al uit naar de volgende les;

Leer elke keer bij

Dank je

Marc

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
22 Nov 2017

Leuk om te lezen!

Reageren

![Nancy Ketting](https://gravatar.com/avatar/a3a9c391b2a7e990c54a8e284f7662df?d=mm)

Door

Nancy Ketting

op
16 Nov 2017

Goed uitgelegd, begin het nu steeds meer te snappen :)

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
22 Nov 2017

Leuk om te lezen Nancy :)

Reageren

![Lisanne](https://gravatar.com/avatar/430109d89d064e5b016dabdb4a0c61a7?d=mm)

Door

Lisanne

op
23 Nov 2017

Hoi Joris,

Ik heb zelf een Sony sdc 400 .. Volgens de specificaties heeft deze camera een sluitertijd van 1/2000. Volgens jou uitleg moet dat dus redelijk snel zijn.. Nu heb ik alleen het idee dat het toch erg traag gaat. Als ik snel foto's achter elkaar wil maken en dan op continu opname zet dan zit er zeker een seconde tussen de opname ( vind ik te traag ) maar ik weet niet waar het aan ligt. Ligt dit aan het type camera of??

Met vriendelijke groeten

Reageren

![joris2](https://gravatar.com/avatar/91857fb078f4ef59728aeca34a3c8448?d=mm)

Door

joris2

op
24 Nov 2017

Lisanne,

1/2000 is een korte sluitertijd, zeker. Dat je niet heel lang foto's achter elkaar kan maken heeft niet met de sluitertijd te maken maar je camera. Het klopt dat mensen soms een seconde of langer moeten wachten en dat is voor actiefotografie niet prettig. Je zou nog kunnen kijken of het minder is als je de beeldkwaliteit van je foto's wat lager instelt, maar het zou ook kunnen dat het zo blijft.

Reageren

![Anna](https://gravatar.com/avatar/39b05a08ec053df45765b7fd9af86ff9?d=mm)

Door

Anna

op
16 Dec 2017

Hi Joris. Ik wil een foto maken van een kind die nepsneeuw wegblaast waarbij de sneeuw scherp is en gezicht niet of andersom. Ik heb geprobeerd om met TV sluitertijd op 4000 te zetten. Het is avond maar in de woonkamer gewoon licht. De foto is bijna zwart.. op sportstadion lukt het niet zoals ik wil.. Kun je me helpen? Het is een buitenfoto. Ik heb een Eos 1100D. Met een 15-55 lens.

Reageren

![Jolanda](https://gravatar.com/avatar/4c9d79fc400e8a34ed85d41816ac77b7?d=mm)

Door

Jolanda

op
25 May 2018

Dank voor je duidelijke uitleg en tips joris

Reageren

![Sandor](https://gravatar.com/avatar/5f88ca7eca3e28119671c2a8b8a41ceb?d=mm)

Door

Sandor

op
13 Aug 2018

Hallo Joris,Bedankt voor deze uitleg. Hiermee heb ik nu de wielrenners (zoals Tom Dumoulin) scherp op actiefoto's staan.

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
14 Aug 2018

Goed om te lezen Sandor, mooi!

Reageren

![Louis](https://gravatar.com/avatar/cc69c2cc80e464e43a70da2a45ff398c?d=mm)

Door

Louis

op
16 Aug 2018

Hallo, een goed verhaal, maar wat mij niet helemaal duidelijk is op welke stand ik mijn sluitertijd moet instellen, P of M ?
Ik wil proberen om een kolibrievlinder zijn vleugels te bevriezen, ik heb er nu teveel beweging! ik hoor graag van U.gr Louis

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
17 Aug 2018

Je kan S/Tv-stand gebruiken, om je camera goed in te leren stellen bied ik mijn [cursussen](<a href=)" rel="nofollow" target="\_blank">https://kijkenziefotoschool.nl/cursusoverzicht/">cursussen aan.

Reageren

![Louis](https://gravatar.com/avatar/cc69c2cc80e464e43a70da2a45ff398c?d=mm)

Door

Louis

op
18 Aug 2018

Bedankt voor de uitleg,gr Louis

Reageren

![Jan van Ee](https://gravatar.com/avatar/c29ddfd0a71c26af9762a999edcb3952?d=mm)

Door

Jan van Ee

op
07 Nov 2018

Hartelijk dank voor je heldere uitleg! Ik heb de afgelopen tijd wat meer tijd en middelen om me serieus met de fotografie hobby bezig te gaan houden.
Ik heb er ook heel veel zin in en je tips en advies zijn geweldig motiverend voor mij, dank je wel.
Ik fotograveer veel in de S stand, de M stand, gecombineerd fotograferen wil ik me de komende tijd eigen gaan maken. Zo geniet ik ervan om straatfotografie- foto's te maken, vaak heb ik dan niet de tijd om de instellingen goed te gebruiken, Heb je een tip hoe ik in de M stand toch kan werken maar ook snel kan werken. Ik gebruiksoor de straatfotografie heel vaak een Leica Q camera, met een 1.17/28 lens.
Vriendelijke groet
Jan.

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
13 Nov 2018

Hi Jan, bedankt voor je mooie reactie. Je bent al goed bezig zo te lezen. Straatfotografie is zeker verrassend, ik zou niet in de M-stand werken maar bijv. diafragmavoorkeuzestand. Door drukte kwam deze reactie wat later dan normaal trouwens.

Reageren

![Fendo](https://gravatar.com/avatar/671f88bf8e2bf1ff06d7f111da21808c?d=mm)

Door

Fendo

op
02 Jan 2019

Beste Joris,
Bedankt voor je heldere uitleg.
Maar als je een actie wilt bevriezen, kan je dan (bij voldoende licht) de sluitertiidj toch op de snelste tijd zetten die je camera aankan? Dan heb je toch altijd een goed "bevroren" actie?

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
09 Jan 2019

Hi Fendo, door de kerstvakantie een wat latere reactie. Als je echt heel veel licht hebt kan dat werken, alleen de kortste sluitertijd is meestal 1/4000 of soms 1/8000 (bij een systeemcamera soms nog korter) en dat heb je zelden nodig. Ook voor een speedboot vaak nog niet eens. Toch is het niet zo gek om soms voor de zekerheid een wat kortere sluitertijd dan nodig te kiezen. Je hebt het al aardig door. Vaak heb je niet genoeg licht voor de kortste sluitertijd en zal je moeten compenseren met een hogere ISO, en dat betekent meer ruis.

Reageren

![Fred](https://gravatar.com/avatar/fbd075274189eca65717d2f3d820a5cc?d=mm)

Door

Fred

op
12 Jan 2019

Duidelijk verhaal. Ik zou nog wel wat tips willen hebben mbt het meetrekken van de camera bij snel bewegende voorwerpen of het anticiperen van het afdrukmoment bij een voorbij bewegend voorwerp.

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
17 Jan 2019

Hallo Fred, dank je. Meetrekken kan met een langere sluitertijd, alleen ik vind het niet geschikt voor een echte beginner. Verder continu-opnamen gebruiken bij snelle momenten.

Reageren

![Math](https://gravatar.com/avatar/4008be5ad9295cfdaafd85c3f0acfe44?d=mm)

Door

Math

op
02 Feb 2019

Beste Joris, bedankt voor de duidelijke en zeer bruikbare uitleg.
Ik maak mijn foto's met een Canon eos 650D, objectieven Canon 18-135, Sigma 10-20 1:3.5, Sigma 17-50mm 1:2.8. Flitser Canon 430XIII-RT. Ik ben in overweging om de Canon Eos 80D te gaan kopen. Heb jij nog tips voor mij betreffende de 80d in verhouding tot de 650D, ga ik er op vooruit......?
Ik fotografeer hoofdzakelijk prive kiekjes, soms recepties (carnaval) communie foto's (vrienden en familie). De meeste problemen heb ik met het maken van foto's binnen met flits, Mijn camera in de stand M. ik worstel wel met de instelling, diafragma, sluitertijd, Iso. Het liefst met een zo laag mogelijke Iso waarde (ruis), sluitertijd op 60 diafragma op 4, beetje zoeken. Bij binnen foto's, vooal met groepen merk ik dat een gedeelte scherp op de foto staat en een gedeelte minder scherp. De oplossing.....? Verder zal ik zeker je site bekijken en beleven.....Gr Math

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
04 Feb 2019

Hoi Math,De [Canon" rel="nofollow" target="\_blank">https://kijkenziefotoschool.nl/welke-canon-camera-kopen/">Canon](<a href=) EOS 80D is een vooruitgang. Betere prestaties op hogere ISO, beeldkwaliteit onder andere. Bij grotere groepen is het lastiger om met f/4 iedereen s cherp te krijgne. Bij een kleinere groep wil je bij f/4 mensen zoveel mogelijk op 1 afstand van de camera houden omdat anders sommige mensen niet scherp worden. Een hoger f-getal binnen zal ook leiden tot meer ruis. Om meer scherptediepte te krijgen zou je ook wat naar achteren kunnen gaan (of meer uitzoomen). Later crop je dan de foto, zo heb je ook wat meer scherptediepte.

Reageren

![Pieter](https://gravatar.com/avatar/b00eb0fc834be169dc76f1dcdfacacde?d=mm)

Door

Pieter

op
08 May 2019

Op de camera die ik ga kopen zit een mechanische en elektronische sluiter. Zijn er momenten waarop ik bewust moet kiezen voor de mechanische of elektronische sluiter? Of is het handiger om dit door de camera te laten bepalen.

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
12 May 2019

Hi Pieter, ik moet zeggen dat ik daar iets minder in thuis ben. Ik denk niet dat het heel belangrijk is en ga me er mogelijk nog eens in verdiepen.

Reageren

![Jan Kerstjens](https://gravatar.com/avatar/3fdc9211d25eb9eadc252b6c899f60be?d=mm)

Door

Jan Kerstjens

op
03 Nov 2019

Beste Joris,bedankt voor de goede uitleg over sluitertijd,of belichtingstijd,ik heb er veel van opgestoken,
bedankt vr..gr. Jan

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
04 Nov 2019

Hi Jan, leuk om te lezen. Bedankt voor je reactie :)

Reageren

![Ger Klompenhouwer](https://gravatar.com/avatar/2fd72481c40c17cc0b9d2a8e674bf6ab?d=mm)

Door

Ger Klompenhouwer

op
02 Jan 2020

Hallo Joris.
Wel een verrassing voor mij om zo belangeloos informatie te delen.
Ik fotografeer al jaren , hen zelfs met belichtingsmeters, richtgetallen , diafragmagma , sluitertijden gerwerkt. Alleen pragmatisch gebruikt. . Ik had en heb nog steeds een Fuji Finepix F400, dus met een achterhaalde resolutie.
Dat merkte ik bij het vergroten van de opnamen. De 24 x 36 negatieven deden het een stuk beter.
Ik heb nu de Canon EoS 2000D met de kitlens 18 x 55.. Ik wil wel snel naar een betere lens (f 2,8) en naar vergrotingen van bv 50 x 80 cm. . Dit is mijn doel. Het zijn voorrnameljk natuurfoto's de duinen of foto;s van steden ( New York). Ook portretten wil ik dan gaan maken.. Ik kijk ook steeds met en schuin oog naar de bridge modellen. ( eenvoudiger om mee te nemen) . Maar de sensorgroote is voor mij een vraagteken , ergo het resultaat vergeleken met een spiegelreflex. .

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
03 Jan 2020

Het klopt dat camera's met een kleine sensor ook nadelen hebben. Zeker met hoge ISO (minder licht) zijn prestaties wel wat minder. Ik ben er over het algemeen dan ook minder voorstander van. Ook geeft wisselen van lenzen meer mogelijkheden

Reageren

![Ger Klompenhouwer](https://gravatar.com/avatar/2fd72481c40c17cc0b9d2a8e674bf6ab?d=mm)

Door

Ger Klompenhouwer

op
04 Jan 2020

Hallo Joris.
Vriendelijk dank voor jouw reactie.
Ik ga nu wel een ander objecttief kopen en wel de Sigma EFS-1750 f 2.8 voor 375 euro
Want ik wil ook binnen bij minder licht meer kunnen vastleggen. Dan kan ik ook aan vergrotingen gaan denken . Ik dan naar 150 dpi. Onscherpe foto's heb ik al zat
Kan jij het hier mee eens zijn?
Met vriendelijke groet
Ger Klompenhouwer
PS . Mijn berichten mogen ook wel door alle anderen van de fotoschool gelezen worden.

Reageren

![Joris-Dijkema](https://gravatar.com/avatar/bbf4bcc23f4adf58d099cb8bf3abcd8e?d=mm)

Door

Joris-Dijkema

op
06 Jan 2020

Sigma 17-50 f/2.8 is voor binnen goed door lichtsterkte en je kan ermee zoomen, dus je bent ook flexibel.

Reageren

Reactie plaatsen

## Zoek naar meer tips

[Apparatuur](https://kijkenziefotoschool.nl/apparatuur/ "Apparatuur")

[Basiskennis](https://kijkenziefotoschool.nl/basisbegrippen/ "Basiskennis")

[Blog](https://kijkenziefotoschool.nl/blog_duplicate_2c5e693c318ad1fe84c5f6d7c045c826/ "Blog")

[Nachtfotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/nachtfotografie/ "Nachtfotografie")

[Natuur/Dieren](https://kijkenziefotoschool.nl/landschap-natuur/ "Natuur/Dieren")

[Prijzen](https://kijkenziefotoschool.nl/prijzen/ "Prijzen")

[Resultaten Cursisten](https://kijkenziefotoschool.nl/resultaten-cursisten/ "Resultaten Cursisten")

[Sportfotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/sportfotografie/ "Sportfotografie")

[Trouwfotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/trouwfotografie/ "Trouwfotografie")

[Portretfotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/portretfotografie/ "Portretfotografie")

[Reisfotografie](https://kijkenziefotoschool.nl/reisfotografie/ "Reisfotografie")

- [Gratis E-book](https://kijkenziefotoschool.nl/gratis-ebooks-fotografie/)
- [VIP: Online Cursussen + Community](https://kijkenziefotoschool.nl/academy/)
- [Avondcursus Fotografie met Persoonlijke Camera-Instelgarantie](https://kijkenziefotoschool.nl/cursus-fotografie/)
- [Vervolgcursus](https://kijkenziefotoschool.nl/vervolgcursus/)
- [Workshop Nachtfotografie Den Bosch](https://kijkenziefotoschool.nl/workshop-nachtfotografie/)
- [Over Kijk & Zie](https://kijkenziefotoschool.nl/over-kijkenzie/)
- [Algemene voorwaarden](https://kijkenziefotoschool.nl/algemene-voorwaarden/)
- [Privacyverklaring](https://kijkenziefotoschool.nl/privacyverklaring/)
- [Inloggen voor leden](https://leden.kijkenziefotoschool.nl/)
- [Contact](https://kijkenziefotoschool.nl/contact/)

- Kijk & Zie Fotoschool
- Bolspil 49
- 4191 TG Geldermalsen
- [joris@kijkenziefotoschool.nl](mailto:joris@kijkenziefotoschool.nl)
- KvK nummer: 61382272
- BTW nummer: NL001926209B32

Edit article

Dashboard

Settings

Website Design

Article cached on Fri. 13 Sep 05:25

Renew cache