اجزای سلول چه هستند و هر سلول از چه قسمت هایی تشکیل شده است؟
مایکوپلاسماها کوچک‌ترین سلول‌های شناخته شده هستند. سلول‌ها اجزای سازنده همه موجودات زنده و دارای سه بخش اصلی غشا، هسته و سیتوپلاسم هستند.
شبکه آندوپلاسمی
غشاهای <anchor>شبکه آندوپلاسمی</anchor> خشن و صاف شبکه‌ای از لوله‌های به هم پیوسته را در داخل سلول‌ها تشکیل می‌دهند که با پوشش هسته‌ای پیوسته هستند. این اندامک‌ها همچنین به وسیله وزیکول‌ها به دستگاه گلژی و غشای پلاسمایی متصل می‌شوند. سلول‌های مختلف بسته به عملکردشان حاوی مقادیر متفاوتی از اندامک‌های مختلف هستند. به عنوان مثال، سلول‌های ماهیچه‌ای حاوی میتوکندری‌های زیادی هستند در حالی که سلول‌های لوزالمعده یا پانکراس که آنزیم‌های گوارشی را می‌سازند، حاوی ریبوزوم‌ها و وزیکول‌های ترشحی زیادی هستند.
شبکه آندوپلاسمی و عملکرد آن —به زبان ساده – فرادرس - مجله‌
شبکه آندوپلاسمی و عملکرد آن —به زبان ساده – فرادرس \- مجله‌

[![](https://faradars.org/wp-content/uploads/2020/07/fvhsbio104-svg.svg)\
\
فیلم آموزش علوم تجربی – پایه هفتم\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/fvhsbio104-science-seventh-grade?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-fixed-0&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

[![](https://faradars.org/wp-content/uploads/2022/10/03/fvbio157-svg.svg)\
\
فیلم آموزش زیست شناسی 2 – زیست پایه یازدهم\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/biology-ii-11th-grade-biology-fvbio157?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-fixed-0&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

[![](https://faradars.org/wp-content/uploads/2018/04/fvtibio102-svg.svg)\
\
فیلم آموزش زیست شناسی سلولی Cell Biology\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/fvtibio102-cell-biology?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-fixed-0&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

[![](https://faradars.org/wp-content/uploads/2021/12/25/fvtibio129-svg.svg)\
\
فیلم آموزش بیوشیمی غشا – جامع و با مفاهیم کلیدی\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/fvtibio129-membrane-biochemistry?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-fixed-0&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

[![فرادرس](/logo/faradars-logo.svg)فرادرس](https://faradars.org?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=navbar&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

- [تبلیغات](/ads/)
- [همکاری با ما](/careers/)
- [تماس با ما](https://faradars.org/contact-us?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=navbar&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

- [علوم پایه](/category/fundamental-science/)
  - [ریاضی](/category/mathematics/)
  - [فیزیک](/category/physics/)
  - [زیست شناسی](/category/biology/)
  - [شیمی](/category/chemistry/)
- [علوم کامپیوتر](/category/programming/)
  - [برنامه نویسی](/category/programming/)
  - [آموزش رایگان پایتون](/learn/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%AA%D9%88%D9%86/)
  - [هوش مصنوعی](/category/artificial-intelligence/)
  - [یادگیری ماشین](/tag/%db%8c%d8%a7%d8%af%da%af%db%8c%d8%b1%db%8c-%d9%85%d8%a7%d8%b4%db%8c%d9%86/)
  - [علم داده](/category/data-mining/)
  - [آمار](/category/statistics/)
- [زبان انگلیسی](/category/english-language/)
  - [گرامر زبان انگلیسی](/learn/%d8%a2%d9%85%d9%88%d8%b2%d8%b4-%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%85%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [زمان ها در زبان انگلیسی](/learn/%d8%b2%d9%85%d8%a7%d9%86-%d9%87%d8%a7-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [صفت در زبان انگلیسی](/learn/%d8%b5%d9%81%d8%aa-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [افعال کمکی در زبان انگلیسی](/learn/%d8%a7%d9%81%d8%b9%d8%a7%d9%84-%da%a9%d9%85%da%a9%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [انواع ضمایر انگلیسی](/learn/%d8%a7%d9%86%d9%88%d8%a7%d8%b9-%d8%b6%d9%85%d8%a7%db%8c%d8%b1-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [انواع اسم در زبان انگلیسی](/learn/%d8%a7%d9%86%d9%88%d8%a7%d8%b9-%d8%a7%d8%b3%d9%85-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [انواع قید در زبان انگلیسی](/learn/%d8%a7%d9%86%d9%88%d8%a7%d8%b9-%d9%82%db%8c%d8%af-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [حروف ربط در زبان انگلیسی](/learn/%d8%ad%d8%b1%d9%88%d9%81-%d8%b1%d8%a8%d8%b7-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [انواع جمله شرطی در انگلیسی](/learn/%d8%a7%d9%86%d9%88%d8%a7%d8%b9-%d8%ac%d9%85%d9%84%d9%87-%d8%b4%d8%b1%d8%b7%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [مجهول در زبان انگلیسی](/learn/%d8%a2%d9%85%d9%88%d8%b2%d8%b4-%d9%85%d8%ac%d9%87%d9%88%d9%84-%d8%af%d8%b1-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [آزمون های زبان انگلیسی](/learn/%d8%b1%d8%a7%d9%87%d9%86%d9%85%d8%a7%db%8c-%d8%a2%d8%b2%d9%85%d9%88%d9%86-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [نمونه سوال زبان انگلیسی](/learn/%d9%86%d9%85%d9%88%d9%86%d9%87-%d8%b3%d9%88%d8%a7%d9%84-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c-%d8%a8%d8%a7-%d8%ac%d9%88%d8%a7%d8%a8/)
  - [مباحث متفرقه زبان انگلیسی](/learn/%d9%85%d8%a8%d8%a7%d8%ad%d8%ab-%d9%85%d8%aa%d9%81%d8%b1%d9%82%d9%87-%d8%b2%d8%a8%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%86%da%af%d9%84%db%8c%d8%b3%db%8c/)
  - [تمام مطالب زبان انگلیسی](/category/english-language/)
- [آموزش بورس](/category/stock-market/)
- [ارز دیجیتال](/category/cryptocurrency/)
  - [آموزش بیت کوین](/learn/bitcoin-guide/)
  - [آموزش ارزهای دیجیتال](/learn/cryptocurrencies-guide/)
  - [معرفی ارزهای دیجیتال](/learn/cryptocurrencies-introduction/)
  - [آموزش ترید ارزهای دیجیتال](/learn/cryptocurrencies-trading-guide/)
  - [تمام مطالب ارز دیجیتال](/category/cryptocurrency/)
- [مهندسی](/category/engineering/)
  - [مهندسی برق](/category/electronics-engineering/)
  - [مهندسی عمران](/category/civil-engineering/)
  - [مهندسی مکانیک](/category/mechanics-engineering/)
  - [مهندسی صنایع](/category/industry-engineering/)
  - [مهندسی](/category/engineering/)
- [بیشتر](/category/practical/)
  - [کاربردی](/category/practical/)
  - [عمومی و کاربردی](/category/general/)
  - [ادبیات فارسی](/category/persian-literature/)
  - [اقتصاد](/category/economic/)
  - [طراحی و گرافیک](/category/graphic-and-design/)
  - [بازاریابی](/category/marketing/)
  - [کسب و کار](/category/business/)
  - [سلامت](/category/health/)
  - [روانشناسی](/category/psychology/)
  - [پزشکی و پرستاری](/category/medical-and-nursing/)
  - [علوم انسانی](/category/humanities/)
  - [تقلب نامه](/category/cheatsheet/)

[زیست شناسی](/category/biology/)

# شبکه آندوپلاسمی و عملکرد آن —به زبان ساده

۱۷۰۴۱ بازدید

آخرین به‌روزرسانی:۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۲

زمان مطالعه: ۵ دقیقه

![شبکه آندوپلاسمی و عملکرد آن —به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic.jpg.webp)

شبکه آندوپلاسمی‌ (Endoplasmic Reticulum) یا (ER)‌ یک اندامک است که در تمام [سلول](https://blog.faradars.org/%D8%B3%D9%84%D9%88%D9%84-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/) ‌های یوکاریوتی یافت می‌شود. شبکه آندوپلاسمی در داخل هر سلول یک ساختار غشایی است که به طور گسترده در سراسر سلول وجود دارد. این اندامک به عنوان محلی برای اصلاح [پروتئین‌‌ها‌](https://blog.faradars.org/%d9%be%d8%b1%d9%88%d8%aa%d8%a6%db%8c%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)، تولید [درشت مولکول‌ها](https://blog.faradars.org/%d8%af%d8%b1%d8%b4%d8%aa-%d9%85%d9%88%d9%84%da%a9%d9%88%d9%84-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/) و [لیپید](https://blog.faradars.org/%D9%84%DB%8C%D9%BE%DB%8C%D8%AF/) ‌ها‌ و انتقال مواد در سراسر سلول فعالیت می‌کند. علاوه بر این، آندوپلاسمی رتیکولوم محلی برای [ترجمه پروتئین](https://blog.faradars.org/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%AA%D8%A6%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D9%87/) و فولدینگ و تشکیل ساختارهای عملکردی پروتئین به شمار می‌آید. این اندامک در فرآیند‌های دیگری نیز دخیل است‌، از جمله حمل و نقل پروتئین‌‌هایی که قرار است بخشی از [غشای سلولی](https://blog.faradars.org/%D8%BA%D8%B4%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%84%D9%88%D9%84%DB%8C/) شوند (به عنوان مثال‌، گیرنده‌‌های بین غشایی، گیرنده‌های درون غشایی) و حمل و نقل پروتئین‌‌هایی که باید ترشح شده و یا از سلول خارج (مانند [آنزیم](https://blog.faradars.org/%D8%A2%D9%86%D8%B2%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D9%87/) ‌های [گوارشی](https://blog.faradars.org/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%DA%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86/)) شوند.

فهرست مطالب این نوشته

[ساختار شبکه آندوپلاسمی](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b3%d8%a7%d8%ae%d8%aa%d8%a7%d8%b1-%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-0)

[شبکه آندوپلاسمی زبر](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%d8%b2%d8%a8%d8%b1-1)

[شبکه آندوپلاسمی صاف](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%d8%b5%d8%a7%d9%81-2)

[شبکه سارکوپلاسمی](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%b3%d8%a7%d8%b1%da%a9%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-3)

[عملکرد شبکه آندوپلاسمی](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b9%d9%85%d9%84%da%a9%d8%b1%d8%af-%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-4)

[حمل و نقل پروتئین‌‌ها](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%ad%d9%85%d9%84-%d9%88-%d9%86%d9%82%d9%84-%d9%be%d8%b1%d9%88%d8%aa%d8%a6%db%8c%d9%86%d9%87%d8%a7-5)

[سایر عملکرد‌های شبکه آندوپلاسمی](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#%d8%b3%d8%a7%db%8c%d8%b1-%d8%b9%d9%85%d9%84%da%a9%d8%b1%d8%af%d9%87%d8%a7%db%8c-%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-6)

[![997696](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2023/06/faradars.gif)![997696](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2023/06/faradars-mobile.gif)](/goto.php?target=https%3A%2F%2Ffaradars.org%2Fexplore%3Futm_source%3Dblog.faradars%26utm_medium%3Dreferral-post%26utm_campaign%3Drelated-courses-after-toc-banner-0%26utm_term%3Ds.delkhahi%26utm_content%3Dbiology&id=997696)

![شبکه آندوپلاسمی](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-1.png)تصویر ۱: محل قرارگیری شبکه آندوپلاسمی در کنار هسته سلول

ساختار و ترکیب اصلی شبکه آندوپلاسمی شبیه به غشای پلاسمایی است‌، اگرچه در واقع شبکه آندوپلاسمی از گسترش غشای [هسته](https://blog.faradars.org/%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87-%D8%B3%D9%84%D9%88%D9%84/) ‌ای حاصل می‌شود که مواد ژنتیکی را در سلول‌‌های یوکاریوتی محصور می‌کند. آندوپلاسمی رتیکولوم بخشی از «سیستم غشای داخلی» (Endomembrane System) است‌، سیستم غشا‌های داخلی درون سلول‌های یوکاریوتی وجود دارد که سلول را به محفظه‌‌های عملکردی و ساختاری یا اندامک‌ها تقسیم می‌کند.

[![آموزش زیست شناسی سلولی Cell Biology](https://faradars.org/wp-content/uploads/2018/04/fvtibio102-svg.svg)\
\
فیلم آموزش زیست شناسی سلولی Cell Biology در فرادرس\
\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/fvtibio102-cell-biology?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-inline-5&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

شبکه آندوپلاسمی‌ از نظر معنای لغوی به معنای «شبکه کوچک درون [سیتوپلاسم](https://blog.faradars.org/%D8%B3%DB%8C%D8%AA%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85/)» است. ارگانیسم‌‌های پروکاریوتیک اندامک غشایی ندارند و بنابراین شبکه آندوپلاسمی در این سلول‌ها وجود ندارد.

[مطلب پیشنهادی:\
\
درشت مولکول چیست ؟ – به زبان ساده \+ تعریف و مثال \
\
شروع مطالعه](https://blog.faradars.org/درشت-مولکول-چیست/)

آندوپلاسمی رتیکولوم‌ اندامک کوچک دیگری است که پیچیدگی‌ و هماهنگی جهان را نشان می‌دهد. فولدینگ یا تا خوردگی پروتئین برای تشکیل شکل عملکردی مناسب‌ برای پروتئین‌ها، فرایندی است که هنوز به طور کامل شناخته نشده و در شبکه آندوپلاسمی انجام می‌گیرد و در واقع در فرایندهای فولدینگ پروتئین‌ها شبکه آندوپلاسمی‌ به نوعی نقش اصلی را بر عهده دارد. اگر پروتئین به درستی ساختار خود را به دست نیاورده باشد، توسط شبکه آندوپلاسمی‌ به سایر بخش‌ها منتقل نمی‌شود. پروتئین‌‌هایی که منتقل می‌شوند دارای توالی [اسید‌های آمینه](https://blog.faradars.org/%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%A2%D9%85%DB%8C%D9%86%D9%87/) درستی هستند و به طور صحیحی نشان‌دار می‌شوند و با رسیدن به مقصد خود‌، این نشان از روی ساختار پروتئین‌ها برداشته می‌شود.

![تصویر میکروسکوپی شبکه آندوپلاسمی](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-2.png)تصویر ۲: میکروگراف [میکروسکوپ](https://blog.faradars.org/%D9%85%DB%8C%DA%A9%D8%B1%D9%88%D8%B3%DA%A9%D9%88%D9%BE/) الکترونی روبشی یک سلول آکینار [لوزالمعده](https://blog.faradars.org/%DA%A9%D8%A8%D8%AF-%D9%84%D9%88%D8%B2%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%87-%D9%88-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D9%87-%D8%B5%D9%81%D8%B1%D8%A7/)؛ در این تصویر [میتوکندری‌](https://blog.faradars.org/%D9%85%DB%8C%D8%AA%D9%88%DA%A9%D9%86%D8%AF%D8%B1%DB%8C/) ها به رنگ آبی، شبکه آندوپلاسمی خشن به رنگ زرد و ریبوزوم به صورت نقاط کوچک ظاهر می شود. دستگاه گلژی در این تصویر به رنگ خاکستری، در مرکز و سمت چپ پایین تصویر دیده می‌شود.

## ساختار شبکه آندوپلاسمی

شبکه آندوپلاسمی شامل یک شبکه گسترده غشایی از لوله‌‌ها و سیسترنا (Cisternae) (سازه‌‌های کیسه‌ای) است که توسط [اسکلت سلولی](https://blog.faradars.org/%D8%A7%D8%B3%DA%A9%D9%84%D8%AA-%D8%B3%D9%84%D9%88%D9%84%DB%8C/) (اسکلت یا داربست موجود در سلول) در کنار هم قرار گرفته‌اند. غشای شبکه آندوپلاسمی در هر نقطه از 50 تا 200 نانومتر ضخامت دارد و باعث می‌شوند فضای یک محفظه‌، فضای سیسترنا (یا لومن داخلی) از سیتوزول (مایعات داخلی سلول) محفوظ بماند. این فضا به عنوان دروازه‌ عمل می‌کند. بخش‌‌هایی از غشای شبکه آندوپلاسمی با غشای بیرونی پاکت هسته‌ای پیوستگی دارد و فضای سیسترنا شبکه آندوپلاسمی تا فضای بین دو لایه پاکت هسته‌ای (فضای بین مایع) تداوم می‌یابد.

قسمت‌‌هایی از شبکه آندوپلاسمی با ریبوزوم پوشانده شده‌اند‌ که اسید‌های آمینه را براساس دستورالعمل‌‌های هسته در قالب پروتئین‌‌ها در کنار هم قرار می‌دهد. مشاهده ظاهر خشنی از بخشی از شبکه آندوپلاسمی که دارای ریبوزوم است، در زیر میکروسکوپ الکترونی منجر به تبدیل شدن آن‌ها به شبکه اندوپلاسمی خشن یا زبر (Rough ER) یا (RER) شده است.

قسمت‌های دیگر این شبکه فاقد ریبوزوم هستند و به آن‌ها شبکه آندوپلاسمی صاف (Smooth ER) می‌گویند که (SER) نامیده می‌شوند. ریبوزوم‌های موجود در سطح شبکه آندوپلاسمی خشن پروتئین‌‌های تازه تولید شده را مستقیماً درون شبکه آندوپلاسمی قرار می‌دهند‌ که آن‌ها را پردازش و سپس به دستگاه گلژی منتقل می‌کند.

شبکه آندوپلاسمی خشن و صاف از نظر ظاهر و عملکرد با یکدیگر تفاوت دارند، اما به صورت هماهنگ با یکدیگر فعالیت می‌کنند.

### شبکه آندوپلاسمی زبر

شبکه آندوپلاسمی زبر پروتئین‌‌های تعیین شده برای غشا‌ها و یا پروتئین‌های ترشحی را تولید و حمل می‌کند. روی ریبوزوم‌های متصل به سطح سیتوپلاسمی‌ شبکه زبر‌، پروتئین‌‌ها جمع می‌شوند و درون لومن آزاد می‌شوند. آن‌ها سپس درون لومن شبکه آندوپلاسمی دستخوش تغییراتی می‌شوند. در لکوسیت‌‌ها که یک نوع از [گلبول‌های سفید](https://blog.faradars.org/%DA%AF%D9%84%D8%A8%D9%88%D9%84-%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF/) هستند‌، شبکه آندوپلاسمی زبر [آنتی بادی](https://blog.faradars.org/%D8%A2%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%AF%DB%8C/) می‌سازد در حالی که در لوزالمعده‌، شبکه آندوپلاسمی زبر، انسولین تولید می‌کند.

![شبکه آندوپلاسمی خشن](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-4.png)تصویر ۳: ساختمان شبکه آندوپلاسمی خشن (به دلیل وجود ریبوزوم‌ها بر روی این بخش از شبکه آندوپلاسمی به آن شبکه آندوپلاسمی دانه‌دار نیز می‌گویند)

### شبکه آندوپلاسمی صاف

شبکه آندوپلاسمی صاف (SER) در چندین فرآیند متابولیک از جمله سنتز لیپید‌ها‌، [اسید‌های چرب](https://blog.faradars.org/%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%DA%86%D8%B1%D8%A8/) و استروئید‌ها‌، سوخت و ساز [کربوهیدرات‌‌ها](https://blog.faradars.org/%da%a9%d8%b1%d8%a8%d9%88%d9%87%db%8c%d8%af%d8%b1%d8%a7%d8%aa-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/) و سم زدایی دارو‌ها و سموم (در کبد و [کلیه](https://blog.faradars.org/%DA%A9%D9%84%DB%8C%D9%87/)) فعالیت می‌کند. در [مغز‌](https://blog.faradars.org/%d9%85%d8%ba%d8%b2-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86/)، شبکه آندوپلاسمی صاف [هورمون](https://blog.faradars.org/hormone/) ‌‌های زنانه و مردانه را تولید می‌کند.

![شبکه آندوپلاسمی صاف](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-3.png)تصویر ۴: ساختمان شبکه آندوپلاسمی صاف یا نرم

### شبکه سارکوپلاسمی

[ماهیچه](https://blog.faradars.org/%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C%DA%86%D9%87/) ‌های مخطط که نقش مهمی ‌در انقباض عضلات دارند‌، به جای شبکه آندوپلاسمی‌، حاوی اندامکی به نام  شبکه سارکوپلاسمی (Sarcoplasmic Reticulum) یا ‌(SR) هستند. این اندامک یک نوع تغییر یافته از شبکه آندوپلاسمی است که خود را به دور هر فیبر عضلانی می‌پیچاند. شبکه سارکوپلاسمی ‌حاوی لوله‌‌های بزرگی است‌ که ذخیره‌های بزرگ [کلسیم](https://blog.faradars.org/%d8%b9%d9%86%d8%b5%d8%b1-%da%a9%d9%84%d8%b3%db%8c%d9%85-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/) را هنگامی ‌که سلول دپلاریزه می‌شوند‌، آزاد می‌کنند و پایانه سیسترنا در این شبکه مسئول جمع‌آوری کلسیم است.

![شبکه سارکوپلاسمی](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-5.png)تصویر ۵: محل قرارگیری شبکه سارپلاسمی در سلول‌های عضلانی

## عملکرد شبکه آندوپلاسمی

شبکه آندوپلاسمی ‌بسیاری از کارکرد‌های عمومی‌، از جمله تسهیل فولدینگ پروتئین و انتقال پروتئین‌‌ها را انجام می‌دهد. فولدینگ صحیح پروتئین‌‌های تازه ساخته شده توسط چندین پروتئین شبکه آندوپلاسمی امکان پذیر است‌، از جمله این پروتئین‌ها می‌توان به آنزیم «ایزومراز دی سولفید» (Disulfide Isomerase)‌، «کالکسین» (Calnexin)‌، «کالرتیکولین» (Calreticulin)‌ و خانواده پروتئينی Hsc70 و خانواده «ایزومراز پپتیدیل پروپیل» (Peptidylpropyl Isomerase) اشاره کرد.

[![آموزش زیست شناسی سلولی Cell Biology](https://faradars.org/wp-content/uploads/2018/04/fvtibio102-svg.svg)\
\
فیلم آموزش زیست شناسی سلولی Cell Biology در فرادرس\
\
\
کلیک کنید](https://faradars.org/courses/fvtibio102-cell-biology?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-post&utm_campaign=related-courses-inline-5&utm_term=s.delkhahi&utm_content=biology)

فقط پروتئین‌‌هایی که فرایند فولدینگ آن‌ها انجام شده است، از شبکه آندوپلاسمی زبر به دستگاه گلژی برای بسته‌بندی و ارسال به بخش‌های دیگر، منتقل می‌شوند.

### حمل و نقل پروتئین‌‌ها

پروتئین‌‌های ترشحی در غشای شبکه آندوپلاسمی منتقل می‌شوند. پروتئین‌‌هایی که توسط شبکه آندوپلاسمی در سلول انتقال می‌یابند با برچسب‌های مولکولی نشان‌دار می‌شوند که به آن‌ها توالی سیگنال گفته می‌شود.

پایانه سمت نیتروژن انتهای زنجیره پلی پپتیدی، حاوی چند اسید آمینه است که به عنوان یک برچسب مولکولی عمل می‌کنند. این‌برچسب‌های [مولکولی](https://blog.faradars.org/%D9%85%D9%88%D9%84%DA%A9%D9%88%D9%84/) سرانجام وقتی پلی پپتید به مقصد خود می‌رسد، از توالی پروتئین حذف می‌شوند. پروتئین‌‌هایی که برای مکان‌‌های خارج از شبکه آندوپلاسمی تعیین می‌شوند‌، داخل وزیکول‌‌های حمل و نقل بسته‌بندی شده و در امتداد اسکلت سلولی به سمت مقصد خود منتقل می‌شوند.

![عملکرد شبکه آندوپلاسمی](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2020/05/endoplasmic-6.png)تصویر ۶: انتقال پروتئین‌ها از شبکه آندوپلاسمی به دستگاه گلژی

شبکه آندوپلاسمی همچنین در بخشی از یک مسیر مرتب‌سازی و انتقال پروتئین‌ها دخیل است. در اصل‌، شبکه آندوپلاسمی سیستم حمل و نقل سلول یوکاریوتی است. اکثر پروتئین‌های موجود در شبکه آندوپلاسمی از طریق یک موتیف نگهدارنده حفظ می‌شوند. این موتیف از چهار اسید آمینه در انتهای دنباله پروتئین تشکیل شده است.

رایج ترین دنباله نگهدارنده KDEL نام دارد که شامل اسیدهای آمینه لیزین‌، اسید آسپارتیک‌، گلوتامیک اسید و لوسین است. با این حال‌، تغییر در KDEL رخ می‌دهد و توالی‌‌های دیگر نیز می‌توانند منجر به نگهداری پروتئین‌ها در شبکه آندوپلاسمی شوند. مشخص نیست که آیا چنین تغییراتی می‌تواند به محلی‌سازی شبکه آندوپلاسمی منجر شود یا خیر. در سلول‌‌های پستانداران سه گیرنده KDEL وجود دارد و از نظر شناسایی توالی اختصاصیت بالایی دارند. اختلافاتی بین نحوه عملکرد بین این گیرنده‌‌ها وجود دارد.

### سایر عملکرد‌های شبکه آندوپلاسمی

- **قرار دادن پروتئین‌‌ها درون غشای شبکه آندوپلاسمی**: پروتئین‌‌های انتگرال (درون غشا) پس از سنتز شدن باید در غشای شبکه آندوپلاسمی وارد شوند. قرارگیری این پروتئین‌ها در غشای شبکه آندوپلاسمی نیاز به توالی صحیح توپوژنیک دارد.
- **گلیکوزیلاسیون**: گلیکوزیلاسیون شامل اتصال الیگوساکارید‌ها یا زنجیره‌‌های کوتاه مولکول‌‌های قند به پروتئین‌‌ها است. این فرایند برای تشکیل گلیگوپروتئین‌ها انجام می‌شود.
- **پیوند دی سولفید و بازآرایی**: پیوند‌های دی سولفید ساختار سوم و چهارم بسیاری از پروتئین‌‌ها را تثبیت می‌کنند که این پیوندها در شبکه آندوپلاسمی درون پروتئین‌ها ایجاد می‌شود.

بر اساس رای۷۷نفر

آیا این مطلب برای شما مفید بود؟

بلیخیر

اگر بازخوردی درباره این مطلب دارید یا پرسشی دارید که بدون پاسخ مانده است، آن را از طریق بخش نظرات مطرح کنید.

[ثبت نظر](/%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%A2%D9%86%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D9%85%DB%8C/#comments)

منابع:

[New World Encyclopedia](https://www.newworldencyclopedia.org/entry/Endoplasmic_reticulum)

به اشتراک بگذارید:

https://b.fdrs.ir/4y

لینک کوتاه

![شکوفه دلخواهی](https://blog.faradars.org/wp-content/uploads/2019/12/WhatsApp-Image-2019-07-07-at-4.02.04-PM.jpeg)

[شکوفه دلخواهی (+)](/author/s-delkhahi/)

شکوفه دلخواهی کارشناس ارشد نانوبیوتکنولوژی است. فعالیت‌های علمی و کاری او در زمینه تکنیک‌های زیست فناوری و طراحی نانوزیست‌حسگر بوده و اکنون در مجله فرادرس آموزش‌های زیست‌شناسی می‌نویسد.

مطالب مرتبط

[![بافت استخوان چیست؟ – هرآنچه باید بدانید به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/08/human-skelet-768x430.jpg.webp)\
**بافت استخوان چیست؟ – هرآنچه باید بدانید به زبان ساده**](/%d8%a8%d8%a7%d9%81%d8%aa-%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

[![سروتونین چیست و چه کاری انجام می‌دهد؟ - به زبان ساده + راه های افزایش](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2021/05/a-happy-woman-in-a-joyful-environment-revised-final-768x432.jpg.webp)\
**سروتونین چیست و چه کاری انجام می‌دهد؟ \- به زبان ساده \+ راه های افزایش**](/%d8%b3%d8%b1%d9%88%d8%aa%d9%88%d9%86%db%8c%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

[![تنفس نایدیسی چیست؟ – به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/08/insects-respiratory-system-featured-picure-768x431.jpg.webp)\
**تنفس نایدیسی چیست؟ – به زبان ساده**](/%d8%aa%d9%86%d9%81%d8%b3-%d9%86%d8%a7%db%8c%d8%af%db%8c%d8%b3%db%8c-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

[![شبکه سارکوپلاسمی چیست؟ – به زبان ساده + ساختار و وظیفه](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/08/skeletal-muscle-768x432.jpg.webp)\
**شبکه سارکوپلاسمی چیست؟ – به زبان ساده \+ ساختار و وظیفه**](/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%b3%d8%a7%d8%b1%da%a9%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

[![میکروبیولوژی صنعتی – کاربرد میکروب ها در صنعت به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/03/a-man-is-standing-next-to-a-fermentor-in-a-factory-and-taking-notes-768x432.jpg.webp)\
**میکروبیولوژی صنعتی – کاربرد میکروب ها در صنعت به زبان ساده**](/%d9%85%db%8c%da%a9%d8%b1%d9%88%d8%a8%db%8c%d9%88%d9%84%d9%88%da%98%db%8c-%d8%b5%d9%86%d8%b9%d8%aa%db%8c/)

[![سینتیک رشد میکروبی – به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/03/a-petri-dish-on-a-lab-bench-768x432.jpg.webp)\
**سینتیک رشد میکروبی – به زبان ساده**](/%d8%b3%db%8c%d9%86%d8%aa%db%8c%da%a9-%d8%b1%d8%b4%d8%af-%d9%85%db%8c%da%a9%d8%b1%d9%88%d8%a8%db%8c/)

[![تکثیر ویروس در زیست – به زبان ساده + مراحل همانندسازی](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/03/a-man-is-working-in-a-biology-lab-under-laminar-hood-768x432.jpg.webp)\
**تکثیر ویروس در زیست – به زبان ساده \+ مراحل همانندسازی**](/%d8%aa%da%a9%d8%ab%db%8c%d8%b1-%d9%88%db%8c%d8%b1%d9%88%d8%b3/)

[![انواع سلول بنیادی — به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/02/some-cells-in-blue-background-768x432.jpg.webp)\
**انواع سلول بنیادی — به زبان ساده**](/%d8%a7%d9%86%d9%88%d8%a7%d8%b9-%d8%b3%d9%84%d9%88%d9%84-%d8%a8%d9%86%db%8c%d8%a7%d8%af%db%8c/)

[![ترانسپوزون چیست؟ – به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/03/a-dna-molecule-768x432.jpg.webp)\
**ترانسپوزون چیست؟ – به زبان ساده**](/%d8%aa%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b3%d9%be%d9%88%d8%b2%d9%88%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

[![اپیستازی در ژنتیک چیست؟ – به زبان ساده](https://blog.faradars.org/wp-content/webp-express/webp-images/doc-root/wp-content/uploads/2024/02/three-Labrador-retriever-are-standing-in-a-field-they-are-black-and-white-with-a-brown-baby-Labrador-retriever-768x432.jpg.webp)\
**اپیستازی در ژنتیک چیست؟ – به زبان ساده**](/%d8%a7%d9%be%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d8%b2%db%8c-%d8%af%d8%b1-%da%98%d9%86%d8%aa%db%8c%da%a9-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/)

۵ دیدگاه برای «شبکه آندوپلاسمی و عملکرد آن —به زبان ساده»

![](https://secure.gravatar.com/avatar/55336380f8de864b3031b1137ae78ebf?s=40&d=retro&r=g)

ناشناس

[۲۲ دی، در ۱۴۰۱ ۳:۲۹ ب.ظ](<?= htmlspecialchars(get_comment_link($comment->comment_ID)) ?>)

یاخته اب وجود داره که شبکه آندوپلاسمی نداشته باشه ؟؟؟

پاسخ

![](https://secure.gravatar.com/avatar/ecd612f1f1dcaa0a447e81bc1456c89e?s=40&d=retro&r=g)

Mobi

[۱۶ آبان، در ۱۴۰۲ ۱۱:۴۵ ق.ظ](<?= htmlspecialchars(get_comment_link($comment->comment_ID)) ?>)

باکتری

![](https://secure.gravatar.com/avatar/83da89cfdee63b90761ec719115ee667?s=40&d=retro&r=g)

میکائیل

[۲۲ دی، در ۱۴۰۰ ۱۲:۰۲ ق.ظ](<?= htmlspecialchars(get_comment_link($comment->comment_ID)) ?>)

بسیار مفید وروان

ممنون از زحمت شما

پاسخ

![](https://secure.gravatar.com/avatar/958ef3a8756204625c8029131a806644?s=40&d=retro&r=g)

mohammadhosein babamoradi

[۰۷ خرداد، در ۱۳۹۹ ۳:۰۶ ب.ظ](<?= htmlspecialchars(get_comment_link($comment->comment_ID)) ?>)

سلام خانوم دلخواهی بسیار کامل و روان بود ممنون.

پاسخ

![](https://secure.gravatar.com/avatar/74b11da01002cf588de49bddd88ba2db?s=40&d=retro&r=g)

عبس

[۱۵ آبان، در ۱۳۹۹ ۱:۵۱ ب.ظ](<?= htmlspecialchars(get_comment_link($comment->comment_ID)) ?>)

????

نظر شما چیست؟

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند\*

\\* نظرتان را بنویسید ...

\\* نظرتان را بنویسید ...

نام \*

نام \*

\\* ایمیل

\\* ایمیل

فرستادن دیدگاه

برچسب‌ها

[Rough ER](/tag/rough-er/)

[Cisternae](/tag/cisternae/)

[Smooth ER](/tag/smooth-er/)

[سیسترنا](/tag/%d8%b3%db%8c%d8%b3%d8%aa%d8%b1%d9%86%d8%a7/)

[Endomembrane System](/tag/endomembrane-system/)

[Endoplasmic Reticulum](/tag/endoplasmic-reticulum/)

[Sarcoplasmic Reticulum](/tag/sarcoplasmic-reticulum/)

[شبکه سارپلاسمی](/tag/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%b3%d8%a7%d8%b1%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c/)

[شبکه آندوپلاسمی](/tag/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c/)

[سیستم غشای داخلی](/tag/%d8%b3%db%8c%d8%b3%d8%aa%d9%85-%d8%ba%d8%b4%d8%a7%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%ae%d9%84%db%8c/)

[شبکه آندوپلاسمی خشن](/tag/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%d8%ae%d8%b4%d9%86/)

[شبکه آندوپلاسمی صاف](/tag/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%d8%b5%d8%a7%d9%81/)

[غشای شبکه آندوپلاسمی](/tag/%d8%ba%d8%b4%d8%a7%db%8c-%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c/)

[عملکرد شبکه آندوپلاسمی](/tag/%d8%b9%d9%85%d9%84%da%a9%d8%b1%d8%af-%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c/)

[شبکه آندوپلاسمی دانه‌دار](/tag/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%a2%d9%86%d8%af%d9%88%d9%be%d9%84%d8%a7%d8%b3%d9%85%db%8c-%d8%af%d8%a7%d9%86%d9%87%e2%80%8c%d8%af%d8%a7%d8%b1/)

دانلود اپلیکیشن فرادرس

با دریافت اپلیکیشن فرادرس از گوگل‌ پلی، می‌توانید تمامی امکانات سایت را روی موبایل خود نیز داشته باشید.

[دانلود اپلیکیشن](https://faradars.org/app?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

با فرادرس

- [تماس با ما](https://faradars.org/contact-us?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [همکاری با ما](/careers/)
- [تدریس در فرادرس](https://faradars.org/teaching?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [فرادرس](https://faradars.org?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [تبلیغات](/ads/)
- [درباره ما](https://faradars.org/about-us?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

آموزش‌های ویدئویی فرادرس

- [عمران](https://faradars.org/how-to-learn/civil-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [برنامه نویسی](https://faradars.org/how-to-learn/programming?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [هوش مصنوعی](https://faradars.org/how-to-learn/artificial-intelligence?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [برق و الکترونیک](https://faradars.org/how-to-learn/electrical-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [طراحی گرافیک](https://faradars.org/how-to-learn/computer-graphics?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)
- [مهندسی نرم افزار](https://faradars.org/how-to-learn/software-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

همراه شوید

سازمان علمی و آموزشی «فرادرس» (Faradars) قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین پلتفرم آموزش آنلاین ایران است که از آغاز فعالیت خود در سال ۱۳۸۷ تا به امروز، چند ده هزار ساعت آموزش آنلاین را در قالب بیش از ۱۰ هزار عنوان آموزشی علمی، مهارتی و کاربردی منتشر کرده است.

فرادرس با پایبندی به شعار «دانش در دسترس همه، همیشه و همه جا» با همکاری بیش از چندین هزار مدرس برجسته در [زمینه‌های علمی گوناگون](https://faradars.org/how-to-learn/everything?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology) از جمله [آمار و داده‌کاوی](https://faradars.org/how-to-learn/statistics-and-data-mining?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [هوش مصنوعی](https://faradars.org/how-to-learn/artificial-intelligence?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [برنامه‌نویسی](https://faradars.org/how-to-learn/programming?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [طراحی و گرافیک کامپیوتری](https://faradars.org/how-to-learn/computer-graphics?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [آموزش‌های دانشگاهی و تخصصی](https://faradars.org/how-to-learn/basic-academic-courses?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [آموزش نرم‌افزارهای گوناگون](https://faradars.org/how-to-learn/computer-applications?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [دروس رسمی دبیرستان و پیش دانشگاهی](https://faradars.org/how-to-learn/high-school-and-pre-university-courses?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [آموزش‌های دانش‌آموزی و نوجوانان](https://faradars.org/how-to-learn/students-and-teenagers?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [آموزش زبان‌های خارجی](https://faradars.org/how-to-learn/foreign-languages?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی برق، الکترونیک](https://faradars.org/how-to-learn/electrical-engineering-software?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology) و [رباتیک](https://faradars.org/how-to-learn/robotics?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی کنترل](https://faradars.org/how-to-learn/control-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی مکانیک](https://faradars.org/how-to-learn/mechanical-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی شیمی](https://faradars.org/how-to-learn/chemical-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی صنایع](https://faradars.org/how-to-learn/industrial-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)، [مهندسی معماری](https://faradars.org/how-to-learn/Linkrchitect-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology) و [مهندسی عمران](https://faradars.org/how-to-learn/civil-engineering?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology) توانسته بستری را فراهم کند تا افراد با شرایط مختلف زمانی، مکانی و جسمانی بتوانند با بهره‌گیری از آموزش‌های با کیفیت، به روز و مهارت‌محور همواره به یادگیری بپردازند.

شما هم با پیوستن به جمع بزرگ و میلیونی دانشجویان و دانش‌آموزان فرادرس و با بهره‌گیری از آموزش‌های آن، می‌توانید تجربه‌ای متفاوت از علم و مهارت‌آموزی داشته باشید.

[مشاهده بیشتر](https://faradars.org/about-us?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology)

هر گونه بهره‌گیری از مطالب مجله فرادرس به معنی پذیرش [شرایط استفاده](https://faradars.org/terms-and-conditions/?utm_source=blog.faradars&utm_medium=referral-blog&utm_campaign=footer&utm_term=s-delkhahi&utm_content=biology) از آن بوده و کپی بخش یا کل هر کدام از مطالب، تنها با کسب مجوز مکتوب امکان پذیر است.

© فرادرس ۱۴۰۲