کهکشان - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
کهکشان‌ها بر گرد مرکز جرم خود در گردش‌اند. بیشتر جرم یک کهکشان معمولی به شکل ماده تاریک است و تنها چند درصد از آن جرم به شکل ستاره‌ها و سحابی‌ها قابل مشاهده است ...
کوازارها
به نظر می‌رسد که <anchor>کوازارها</anchor> (ستاره نماها) هسته فعال کهکشان‌های دور دست باشند. آن‌ها درخشان‌ترین، شتابان‌ترین و دورترین اجرام شناخته شده در جهان هستند. کوازارها همانند ستارگان از سطح زمین به مانند یک نقطه نورانی خیلی ریز دیده می‌شوند. اگر چه کوازارها تنها به اندازه سامانه ( منظومه شمسی) هستند، نور برخی از آن‌ها مسافتی نزدیک به ۱۰ میلیارد سال نوری را می‌گذراند تا به ما برسد. ما برای اینکه بتوانیم چنین اجرام دوری را شناسایی کنیم نیاز به تابش زیاد نور آن‌ها داریم. تشعشع انرژی بعضی از کوازارها حدود ۱۰۰ برابر تشعشع کهکشان‌های بزرگ است. با گسترش جهان کوازارها که در لبه خارجی آن جای دارند بسرعت از زمین فاصله می‌گیرند. دورترین کوازارهای قابل رویت حدود ۱۲ میلیارد سال نوری در جهت انتهای قابل مشاهده جهان قرار دارند. به خاطر زمان زیادی که طول می‌کشد تا نور کوازارها به زمین برسد، این کهکشان‌ها ستاره‌شناسان را قادر می‌سازند تا جهان را در نخستین مراحل شکل‌گیری، مورد مطالعه قرار دهند. کوازارها فوق‌العاده درخشان و در عین حال بسیار فشرده می‌باشند. در سنجش با گستره کهکشان راه شیری که ۱۰۰٬۰۰۰ سال نوری می‌باشد، کوازارها قطری برابر با چند روز یا هفته نوری را تشکیل می‌دهند. به‌طوری‌که اگر به ترتیب از زمین شروع کنیم و بعد خورشید و سپس ستاره‌های کوازار به مرور دیگر خورشید در اثر کوچک بودن نسبت به این ستاره‌ها محو می‌شود که بزرگ‌ترین ستاره شناخته شده حدود ۲۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ برابر خورشید قطر دارد.[۲۹]
اختروش - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اختروش \- ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد[پرش به محتوا](#bodyContent)

منوی اصلی

منوی اصلی

انتقال به نوار کنارینهفتن

بازدید محتوا


- [صفحهٔ اصلی](/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C "مشاهدهٔ صفحهٔ اصلی [z]")
- [رویدادهای کنونی](/wiki/%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%87:%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C_%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C "یافتن اطلاعات پس‌زمینه پیرامون رویدادهای کنونی")
- [مقالهٔ تصادفی](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%81%DB%8C "آوردن یک صفحهٔ تصادفی [x]")
- [کمک مالی](//donate.wikimedia.org/wiki/Special:FundraiserRedirector?utm_source=donate&utm_medium=sidebar&utm_campaign=C13_fa.wikipedia.org&uselang=fa "حمایتمان کنید")

همکاری


- [تغییرات اخیر](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%AA%D8%BA%DB%8C%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AA_%D8%A7%D8%AE%DB%8C%D8%B1 "فهرستی از تغییرات اخیر ویکی [r]")
- [ویکی‌نویس شوید!](/wiki/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7:%D9%87%D9%85%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C)
- [راهنما](/wiki/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7:%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA "مکانی برای دریافتن")
- [تماس با ویکی‌پدیا](//fa.wikipedia.org/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D9%BE%D8%AF%DB%8C%D8%A7:%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B3_%D8%A8%D8%A7_%D9%85%D8%A7)

[![](/static/images/icons/wikipedia.png)![ویکی‌پدیا](/static/images/mobile/copyright/wikipedia-wordmark-fa.svg)![دانشنامهٔ آزاد](/static/images/mobile/copyright/wikipedia-tagline-fa.svg)](/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%D9%94_%D8%A7%D8%B5%D9%84%DB%8C)

[جستجو](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D9%88 "جستجو در ویکی‌پدیا [f]")

جستجو

ظاهر

- [ایجاد حساب](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF_%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8_%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%DB%8C&returnto=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "از شما دعوت می‌شود که یک حساب ایجاد کنید و وارد شوید؛ هرچند که این کار اختیاری است.")
- [ورود](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF_%D8%A8%D9%87_%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87&returnto=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "توصیه می‌شود که به سامانه وارد شوید، گرچه اجباری نیست [o]")

ابزارهای شخصی

- [ایجاد حساب](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF_%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8_%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%DB%8C&returnto=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "از شما دعوت می‌شود که یک حساب ایجاد کنید و وارد شوید؛ هرچند که این کار اختیاری است.")
- [ورود](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF_%D8%A8%D9%87_%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87&returnto=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "توصیه می‌شود که به سامانه وارد شوید، گرچه اجباری نیست [o]")

صفحه‌هایی برای ویرایشگرانی که از سامانه خارج شدند [بیشتر بدانید](/wiki/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7:%D9%85%D9%82%D8%AF%D9%85%D9%87)

- [مشارکت‌ها](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D9%86 "فهرست ویرایش‌ها انجام شده از این نشانی آی‌پی [y]")
- [بحث](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%A8%D8%AD%D8%AB_%D9%85%D9%86 "بحث پیرامون ویرایش‌های این نشانی آی‌پی [n]")

## فهرست

انتقال به نوار کنارینهفتن

- بخش آغازین

- [۱واژه‌شناسی](#واژه‌شناسی)
- [۲اندازهٔ اختروش‌ها](#اندازهٔ_اختروش‌ها)
- [۳منابع](#منابع)

تغییر وضعیت فهرست محتویات

# اختروش

۸۵ زبان

- [Afrikaans](https://af.wikipedia.org/wiki/Kwasar "Kwasar–آفریکانس")
- [العربية](https://ar.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%AC%D9%85_%D8%B2%D8%A7%D8%A6%D9%81 "نجم زائف–عربی")
- [Asturianu](https://ast.wikipedia.org/wiki/Cu%C3%A1sar "Cuásar–آستوری")
- [Azərbaycanca](https://az.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–ترکی آذربایجانی")
- [Беларуская](https://be.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–بلاروسی")
- [Беларуская (тарашкевіца)](https://be-tarask.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–بلاروسی (دستورخط کلاسیک)")
- [Български](https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–بلغاری")
- [Banjar](https://bjn.wikipedia.org/wiki/Kuasar "Kuasar–بانجاری")
- [বাংলা](https://bn.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%86%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4-%E0%A6%A8%E0%A6%95%E0%A7%8D%E0%A6%B7%E0%A6%A4%E0%A7%8D%E0%A6%B0 "আপাত-নক্ষত্র–بنگالی")
- [Brezhoneg](https://br.wikipedia.org/wiki/Kouazar "Kouazar–برتون")
- [Bosanski](https://bs.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–بوسنیایی")
- [Català](https://ca.wikipedia.org/wiki/Qu%C3%A0sar "Quàsar–کاتالان")
- [Čeština](https://cs.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–چکی")
- [Cymraeg](https://cy.wikipedia.org/wiki/Cwaseren "Cwaseren–ولزی")
- [Dansk](https://da.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–دانمارکی")
- [Deutsch](https://de.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–آلمانی")
- [Ελληνικά](https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9A%CE%B2%CE%AC%CE%B6%CE%B1%CF%81 "Κβάζαρ–یونانی")
- [English](https://en.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–انگلیسی")
- [Esperanto](https://eo.wikipedia.org/wiki/Kvazaro "Kvazaro–اسپرانتو")
- [Español](https://es.wikipedia.org/wiki/Cu%C3%A1sar "Cuásar–اسپانیایی")
- [Eesti](https://et.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–استونیایی")
- [Euskara](https://eu.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–باسکی")
- [Suomi](https://fi.wikipedia.org/wiki/Kvasaari "Kvasaari–فنلاندی")
- [Français](https://fr.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–فرانسوی")
- [Gaeilge](https://ga.wikipedia.org/wiki/Cuas%C3%A1r "Cuasár–ایرلندی")
- [Galego](https://gl.wikipedia.org/wiki/Qu%C3%A1sar "Quásar–گالیسیایی")
- [Gaelg](https://gv.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–مانی")
- [עברית](https://he.wikipedia.org/wiki/%D7%A7%D7%95%D7%95%D7%90%D7%96%D7%A8 "קוואזר–عبری")
- [हिन्दी](https://hi.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A5%87%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%B0 "क्वेसार–هندی")
- [Hrvatski](https://hr.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–کروات")
- [Kreyòl ayisyen](https://ht.wikipedia.org/wiki/Kaza "Kaza–هائیتیایی")
- [Magyar](https://hu.wikipedia.org/wiki/Kvaz%C3%A1r "Kvazár–مجاری")
- [Հայերեն](https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%94%D5%BE%D5%A1%D5%A6%D5%A1%D6%80 "Քվազար–ارمنی")
- [Bahasa Indonesia](https://id.wikipedia.org/wiki/Kuasar "Kuasar–اندونزیایی")
- [Igbo](https://ig.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–ایگبویی")
- [Ido](https://io.wikipedia.org/wiki/Quasaro "Quasaro–ایدو")
- [Íslenska](https://is.wikipedia.org/wiki/Dulstirni "Dulstirni–ایسلندی")
- [Italiano](https://it.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–ایتالیایی")
- [日本語](https://ja.wikipedia.org/wiki/%E3%82%AF%E3%82%A8%E3%83%BC%E3%82%B5%E3%83%BC "クエーサー–ژاپنی")
- [ქართული](https://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%99%E1%83%95%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98 "კვაზარი–گرجی")
- [Қазақша](https://kk.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80%D0%BB%D0%B0%D1%80 "Квазарлар–قزاقی")
- [ಕನ್ನಡ](https://kn.wikipedia.org/wiki/%E0%B2%95%E0%B3%8D%E0%B2%B5%E0%B3%87%E0%B2%B8%E0%B2%BE%E0%B2%B0%E0%B3%8D "ಕ್ವೇಸಾರ್–کانارا")
- [한국어](https://ko.wikipedia.org/wiki/%ED%80%98%EC%9D%B4%EC%82%AC "퀘이사–کره‌ای")
- [Кыргызча](https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–قرقیزی")
- [Latina](https://la.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–لاتین")
- [Limburgs](https://li.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–لیمبورگی")
- [Lietuvių](https://lt.wikipedia.org/wiki/Kvazaras "Kvazaras–لیتوانیایی")
- [Latviešu](https://lv.wikipedia.org/wiki/Kvaz%C4%81rs "Kvazārs–لتونیایی")
- [Македонски](https://mk.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–مقدونی")
- [മലയാളം](https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%B8%E0%B4%BE%E0%B5%BC "ക്വാസാർ–مالایالامی")
- [मराठी](https://mr.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%95%E0%A5%8D%E0%A4%B5%E0%A5%87%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%B0 "क्वेसार–مراتی")
- [Bahasa Melayu](https://ms.wikipedia.org/wiki/Kuasar "Kuasar–مالایی")
- [မြန်မာဘာသာ](https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%80%E1%80%BD%E1%80%B1%E1%80%86%E1%80%AC "ကွေဆာ–برمه‌ای")
- [Nederlands](https://nl.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–هلندی")
- [Norsk nynorsk](https://nn.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–نروژی نی‌نُشک")
- [Norsk bokmål](https://no.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–نروژی بوک‌مُل")
- [Occitan](https://oc.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–اکسیتان")
- [Oromoo](https://om.wikipedia.org/wiki/Urjiileesoboo "Urjiileesoboo–اورومویی")
- [Polski](https://pl.wikipedia.org/wiki/Kwazar "Kwazar–لهستانی")
- [پنجابی](https://pnb.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B1 "کواسار–پنجابی")
- [Português](https://pt.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–پرتغالی")
- [Română](https://ro.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–رومانیایی")
- [Русский](https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–روسی")
- [Sicilianu](https://scn.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–سیسیلی")
- [Srpskohrvatski / српскохрватски](https://sh.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–صرب و کرواتی")
- [Simple English](https://simple.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–انگلیسی ساده")
- [Slovenčina](https://sk.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–اسلواکی")
- [Slovenščina](https://sl.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–اسلوونیایی")
- [Српски / srpski](https://sr.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–صربی")
- [Svenska](https://sv.wikipedia.org/wiki/Kvasar "Kvasar–سوئدی")
- [Kiswahili](https://sw.wikipedia.org/wiki/Nusuranyota "Nusuranyota–سواحیلی")
- [தமிழ்](https://ta.wikipedia.org/wiki/%E0%AE%A4%E0%AF%81%E0%AE%9F%E0%AE%BF%E0%AE%AA%E0%AF%8D%E0%AE%AA%E0%AE%A3%E0%AF%8D%E0%AE%9F%E0%AE%AE%E0%AF%8D "துடிப்பண்டம்–تامیلی")
- [ไทย](https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B9%80%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%8B%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C "เควซาร์–تایلندی")
- [Tagalog](https://tl.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–تاگالوگی")
- [Türkçe](https://tr.wikipedia.org/wiki/Kuasar "Kuasar–ترکی استانبولی")
- [Татарча / tatarça](https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–تاتاری")
- [Українська](https://uk.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%80 "Квазар–اوکراینی")
- [اردو](https://ur.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B1 "کواسار–اردو")
- [Oʻzbekcha / ўзбекча](https://uz.wikipedia.org/wiki/Kvazar "Kvazar–ازبکی")
- [Tiếng Việt](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chu%E1%BA%A9n_tinh "Chuẩn tinh–ویتنامی")
- [Winaray](https://war.wikipedia.org/wiki/Quasar "Quasar–وارایی")
- [吴语](https://wuu.wikipedia.org/wiki/%E7%B1%BB%E6%98%9F%E4%BD%93 "类星体–وو")
- [中文](https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%B1%BB%E6%98%9F%E4%BD%93 "类星体–چینی")
- [文言](https://zh-classical.wikipedia.org/wiki/%E9%A1%9E%E6%98%9F%E9%AB%94 "類星體–چینی ادبی")
- [粵語](https://zh-yue.wikipedia.org/wiki/%E9%A1%9E%E6%98%9F%E9%AB%94 "類星體–کانتونی")

[ویرایش پیوندها](https://www.wikidata.org/wiki/Special:EntityPage/Q83373#sitelinks-wikipedia "ویرایش پیوندهای بین‌زبانی")

- [مقاله](/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "دیدن صفحهٔ محتویات [c]")
- [بحث](/wiki/%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "گفتگو پیرامون محتوای صفحه [t]")

فارسی

- [خواندن](/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4)
- [ویرایش](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=edit "ویرایش کد مبدأ این صفحه [e]")
- [نمایش تاریخچه](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=history "نسخه‌های پیشین این صفحه [h]")

ابزارها

ابزارها

انتقال به نوار کنارینهفتن

عمل‌ها


- [خواندن](/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4)
- [ویرایش](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=edit "ویرایش کد مبدأ این صفحه [e]")
- [نمایش تاریخچه](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=history)

عمومی


- [پیوندها به این صفحه](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%BE%DB%8C%D9%88%D9%86%D8%AF_%D8%A8%D9%87_%D8%A7%DB%8C%D9%86_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "فهرست همهٔ صفحه‌هایی که به این صفحه پیوند می‌دهند [j]")
- [تغییرات مرتبط](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%AA%D8%BA%DB%8C%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AA_%D9%85%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D8%B7/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "تغییرات اخیر صفحه‌هایی که این صفحه به آن‌ها پیوند دارد [k]")
- [بارگذاری پرونده](/wiki/ویکی‌پدیا:بارگذاری "بارگذاری تصاویر و پرونده‌های دیگر [u]")
- [صفحه‌های ویژه](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87 "فهرستی از همهٔ صفحه‌های ویژه [q]")
- [پیوند پایدار](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&oldid=39400771 "پیوند پایدار به این نسخه از این صفحه")
- [اطلاعات صفحه](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=info "اطلاعات بیشتر دربارهٔ این صفحه")
- [یادکرد این صفحه](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%DB%8C%D8%A7%D8%AF%DA%A9%D8%B1%D8%AF&page=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&id=39400771&wpFormIdentifier=titleform "اطلاعات در خصوص چگونگی یادکرد این صفحه")
- [دریافت نشانی کوتاه‌شده](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:UrlShortener&url=https%3A%2F%2Ffa.wikipedia.org%2Fwiki%2F%25D8%25A7%25D8%25AE%25D8%25AA%25D8%25B1%25D9%2588%25D8%25B4)
- [بارگیری کد QR](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:QrCode&url=https%3A%2F%2Ffa.wikipedia.org%2Fwiki%2F%25D8%25A7%25D8%25AE%25D8%25AA%25D8%25B1%25D9%2588%25D8%25B4)
- [آیتم ویکی‌داده](https://www.wikidata.org/wiki/Special:EntityPage/Q83373 "پیوند به آیتم متصل‌شدۀ مخزن داده‌ها [g]")

نسخه‌برداری


- [بارگیری به‌صورت PDF](/w/index.php?title=%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:DownloadAsPdf&page=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=show-download-screen)
- [نسخهٔ قابل چاپ](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&printable=yes "نسخهٔ قابل چاپ این صفحه [p]")

در پروژه‌های دیگر


- [ویکی‌انبار](https://commons.wikimedia.org/wiki/Quasar)

ظاهر

انتقال به نوار کنارینهفتن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

(تغییرمسیر از [کوازارها](/w/index.php?title=%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7&redirect=no "کوازارها"))

[![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/38/Artist%27s_rendering_ULAS_J1120%2B0641.jpg/300px-Artist%27s_rendering_ULAS_J1120%2B0641.jpg)](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Artist%27s_rendering_ULAS_J1120%2B0641.jpg) [یولاس جی۱۱۲۰+۰۶۴۱](/w/index.php?title=%DB%8C%D9%88%D9%84%D8%A7%D8%B3_%D8%AC%DB%8C%DB%B1%DB%B1%DB%B2%DB%B0%2B%DB%B0%DB%B6%DB%B4%DB%B1&action=edit&redlink=1 "یولاس جی۱۱۲۰+۰۶۴۱ (صفحه وجود ندارد)")، طرح هنری از یک **اختروَش** بسیار دوردست که نیروی آن توسط یک [سیاه‌چال](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84 "سیاه‌چال") فراهم می‌شود و جرم آن دو میلیارد برابر خورشید است.[\[۱\]](#cite_note-1) Credit: [رصدخانه جنوبی اروپا](/wiki/%D8%B1%D8%B5%D8%AF%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87_%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8%DB%8C_%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7 "رصدخانه جنوبی اروپا")/M. Kornmesser[![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/08/Quasar_HE0450-2958.jpg/220px-Quasar_HE0450-2958.jpg)](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Quasar_HE0450-2958.jpg)

**اختروَش** یا **کوِیزار** یا **کوازار** (به [انگلیسی](/wiki/%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%DB%8C%D8%B3%DB%8C "زبان انگلیسی"): Quasar)، یک هستهٔ فعال به شدت نورانی و دوردست است که وابسته به یک [کهکشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان") جوان است. آن‌ها در ردهٔ یک کلاس از اشیا به نام [هستهٔ کهکشانی فعال](/wiki/%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84 "هسته کهکشانی فعال") قرار دارند.

اختروش‌ها پیش‌تر به عنوان منابع انرژی الکترومغناطیسی شامل [امواج رادیویی](/wiki/%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AC_%D8%B1%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%88%DB%8C%DB%8C "امواج رادیویی") و [نور مرئی](/wiki/%D9%86%D9%88%D8%B1_%D9%85%D8%B1%D8%A6%DB%8C "نور مرئی") با [انتقال به سرخ](/wiki/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84_%D8%A8%D9%87_%D8%B3%D8%B1%D8%AE "انتقال به سرخ") زیاد شناخته می‌شدند که به [ستاره‌ها](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87 "ستاره") شبیه بودند با وجود بحثهای مختلف بر سر موجودیت این شیء آسمانی؛ همگی دانشمندان به یک توافق علمی رسیدند که یک اختروش، هالهٔ متراکم‌شدهٔ ماده است که ابرسیاهچاله یک کهکشان جوان را احاطه کرده‌است.

اختروش‌ها کاربردهای زیادی در [ژئودزی](/wiki/%DA%98%D8%A6%D9%88%D8%AF%D8%B2%DB%8C "ژئودزی") دارند به‌طور مثال سامانه [**وی‌ال‌بی‌ای**](/wiki/%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84%E2%80%8C%D8%B3%D9%86%D8%AC%DB%8C_%D8%AE%D8%B7_%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D9%87_%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1_%D8%B7%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C "تداخل‌سنجی خط پایه بسیار طولانی") با استفاده از امواج رادیویی اختروش‌ها می‌تواند تا دقتهای نانوثانیه فاصله بین دو آنتن را محاسبه کنند. [\[۲\]](#cite_note-2)

یک اختروش نتیجه برخورد دو کهکشان با همدیگر است و زمانی که دو [سیاهچاله](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "سیاه‌چاله") مرکز کهکشان‌ها به هم نزدیک می‌شوند؛ گازهای اطراف انرژی زیادی به صورت نور آزاد می‌کنند که هشت تریلیون بار درخشانتر از خورشید است.

## واژه‌شناسی

\[ [ویرایش](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=edit&section=1 "ویرایش بخش: واژه‌شناسی")\]

«اختر» به معنی «ستاره»[\[۳\]](#cite_note-3) و پسوند «وش» به معنی «مانند»[\[۴\]](#cite_note-4) است. پس اختروش یعنی «ستاره‌مانند» زیرا اجرامی آسمانی با ظاهری ستاره‌مانند اند. تعریف فرهنگستان:[\[۵\]](#cite_note-5)

> جِرم ستاره‌مانندی به درخشندگی یک کهکشان که عموماً در فاصلۀ بسیار زیادی از زمین قرار دارد و تصور می‏شود هسته‌‏های درخشان کهکشان‌های فعال و دوردست باشند.
>
> — [https://wiki.apll.ir/word/index.php/Quasar](https://wiki.apll.ir/word/index.php/Quasar)

## اندازهٔ اختروش‌ها

\[ [ویرایش](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=edit&section=2 "ویرایش بخش: اندازهٔ اختروش‌ها")\]

عکسبرداری اپتیکی و نیز اندازه‌گیری‌های تلسکوپ‌های رادیویی نشان می‌دهند که اندازهٔ کوازارها بسیار کوچک است. خطوط نشری بسیار پهن آنها حاکی است که این اجرام از ابرهای گازی رقیق و بسیار داغ که سرعت گردابی زیادی دارند، تشکیل شده‌اند. [سرعت شعاعی](/wiki/%D8%B3%D8%B1%D8%B9%D8%AA_%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B9%DB%8C "سرعت شعاعی") اختروش‌ها که از جابه‌جایی [دوپلری](/wiki/%D8%A7%D8%AB%D8%B1_%D8%AF%D9%88%D9%BE%D9%84%D8%B1 "اثر دوپلر") خطوط نشری [طیف](/wiki/%D8%B7%DB%8C%D9%81 "طیف") آن‌ها اندازه‌گیری شده، بسیار زیاد است و گستره‌ای از چندین هزار کیلومتر تا سرعت‌هایی حدود ۹۹ درصد [سرعت نور](/wiki/%D8%B3%D8%B1%D8%B9%D8%AA_%D9%86%D9%88%D8%B1 "سرعت نور") دارد. گاهی [شدت نور](/wiki/%D8%B4%D8%AF%D8%AA_%D9%86%D9%88%D8%B1 "شدت نور") آنها افت و خیزهای سریع و معمولاً نامنظّمی را طی چندین روز یا هفته نشان می‌دهد.

اخترشناسان از این موضوع نتیجه می‌گیرند که آن‌ها اجرام کوچکی هستند، زیرا اگر قطرشان چندین [سال نوری](/wiki/%D8%B3%D8%A7%D9%84_%D9%86%D9%88%D8%B1%DB%8C "سال نوری") بود، درخشندگی کل نمی‌توانست طی دوره‌های کوتاه تغییر کند. بنابراین اختروش‌ها نمی‌توانند قطری بیشتر از چند روز نوری داشته باشند.[\[۶\]](#cite_note-6)

## منابع

\[ [ویرایش](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&action=edit&section=3 "ویرایش بخش: منابع")\]

- ویکی‌پدیای انگلیسی

1. [↑](#cite_ref-1)["Most Distant Quasar Found"](http://www.eso.org/public/news/eso1122/). _ESO Science Release_. Retrieved 4 July 2011.
2. [↑](#cite_ref-2)ژئودزی هندسی ماهواره ای، جمور و حبیبی، انتشارات دانشگاه خواجه نصیر طوسی، ص 13 الی 18 مبحثVLBI
3. [↑](#cite_ref-3)[«جست‌وجوی اختر در فرهنگ فارسی عمید»](https://www.vajehyab.com/?q=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1&f=amid&d=en). _www.vajehyab.com_. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۱۳.
4. [↑](#cite_ref-4)[«جست‌وجوی وش در فرهنگ فارسی معین»](https://www.vajehyab.com/?q=%D9%88%D8%B4&f=moein&d=en). _www.vajehyab.com_. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۱۰-۱۳.
5. [↑](#cite_ref-5)[«معادل فرهنگستان quasar»](https://wiki.apll.ir/word/index.php/Quasar).
6. [↑](#cite_ref-6)پاول هاج. _ساختار ستارگان و کهکشان‌ها_. ترجمهٔ توفیق حیدرزاده. گیتاشناسی.

![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)

در [ویکی‌انبار](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B1 "ویکی‌انبار") پرونده‌هایی دربارهٔ [اختروش](https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Quasars "commons:Category:Quasars") موجود است.

- [ن](/wiki/%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "الگو:کهکشان")
- [ب](/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB_%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86&action=edit&redlink=1 "بحث الگو:کهکشان (صفحه وجود ندارد)")
- [و](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%88%DB%8C%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87/%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "ویژه:ویرایش صفحه/الگو:کهکشان")

[کهکشان‌ها](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان")

[ریخت‌شناسی](/wiki/%D8%B1%DB%8C%D8%AE%D8%AA%E2%80%8C%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "ریخت‌شناسی کهکشان‌ها")

- [کهکشان دیسکی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%AF%DB%8C%D8%B3%DA%A9%DB%8C "کهکشان دیسکی")
- [کهکشان عدسی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B9%D8%AF%D8%B3%DB%8C "کهکشان عدسی")
  - [کهکشان عدسی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B9%D8%AF%D8%B3%DB%8C "کهکشان عدسی")
  - [کهکشان مارپیچی بدون میله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C_%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86_%D9%85%DB%8C%D9%84%D9%87 "کهکشان مارپیچی بدون میله")
- [کهکشان مارپیچی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C "کهکشان مارپیچی")
  - [کهکشان آنمیک](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%A2%D9%86%D9%85%DB%8C%DA%A9 "کهکشان آنمیک")
  - [کهکشان مارپیچی میله‌ای](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C_%D9%85%DB%8C%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C "کهکشان مارپیچی میله‌ای")
  - [flocculent](/w/index.php?title=Flocculent_spiral_galaxy&action=edit&redlink=1 "Flocculent spiral galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [grand design](/w/index.php?title=Grand_design_spiral_galaxy&action=edit&redlink=1 "Grand design spiral galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [intermediate](/w/index.php?title=Intermediate_spiral_galaxy&action=edit&redlink=1 "Intermediate spiral galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [Magellanic](/w/index.php?title=Magellanic_spiral&action=edit&redlink=1 "Magellanic spiral (صفحه وجود ندارد)")
  - [کهکشان مارپیچی بدون میله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C_%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86_%D9%85%DB%8C%D9%84%D9%87 "کهکشان مارپیچی بدون میله")
- [کهکشان کوتوله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%DA%A9%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%87 "کهکشان کوتوله")
  - [کهکشان بیضی کوتوله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%A8%DB%8C%D8%B6%DB%8C_%DA%A9%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%87 "کهکشان بیضی کوتوله")
  - [کهکشان کوتوله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%DA%A9%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%87 "کهکشان کوتوله")
  - [spheroidal](/w/index.php?title=Dwarf_spheroidal_galaxy&action=edit&redlink=1 "Dwarf spheroidal galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [spiral](/w/index.php?title=Dwarf_spiral_galaxy&action=edit&redlink=1 "Dwarf spiral galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [کهکشان بیضوی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%A8%DB%8C%D8%B6%D9%88%DB%8C "کهکشان بیضوی")
  - [کهکشان سی‌دی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%E2%80%8C%D8%AF%DB%8C "کهکشان سی‌دی")
- [کهکشان نامنظم](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%85 "کهکشان نامنظم")
  - [barred](/w/index.php?title=Barred_irregular_galaxy&action=edit&redlink=1 "Barred irregular galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [Peculiar](/w/index.php?title=Peculiar_galaxy&action=edit&redlink=1 "Peculiar galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [کهکشان حلقوی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%AD%D9%84%D9%82%D9%88%DB%8C "کهکشان حلقوی")
  - [Polar](/w/index.php?title=Polar-ring_galaxy&action=edit&redlink=1 "Polar-ring galaxy (صفحه وجود ندارد)")

ساختار

- [هسته کهکشانی فعال](/wiki/%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84 "هسته کهکشانی فعال")
- [کهکشان مارپیچی میله‌ای](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C_%D9%85%DB%8C%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C "کهکشان مارپیچی میله‌ای")
- [برآمدگی کهکشانی](/wiki/%D8%A8%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%DA%AF%DB%8C_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "برآمدگی کهکشانی")
- [Central massive object](/w/index.php?title=Central_massive_object&action=edit&redlink=1 "Central massive object (صفحه وجود ندارد)")
  - [مرکز کهکشانی](/wiki/%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "مرکز کهکشانی")
- [هاله ماده تاریک](/wiki/%D9%87%D8%A7%D9%84%D9%87_%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DA%A9 "هاله ماده تاریک")
- [دیسک کهکشانی](/wiki/%D8%AF%DB%8C%D8%B3%DA%A9_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "دیسک کهکشانی")
  - [کهکشان دیسکی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%AF%DB%8C%D8%B3%DA%A9%DB%8C "کهکشان دیسکی")
- [هاله کهکشانی](/wiki/%D9%87%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "هاله کهکشانی")
  - [corona](/w/index.php?title=Galactic_corona&action=edit&redlink=1 "Galactic corona (صفحه وجود ندارد)")
- [صفحه کهکشان](/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "صفحه کهکشان")
- [Galactic ridge](/w/index.php?title=Galactic_ridge&action=edit&redlink=1 "Galactic ridge (صفحه وجود ندارد)")
- [محیط میان‌ستاره‌ای](/wiki/%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7_%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C "محیط میان‌ستاره‌ای")
- [نیاکهکشان](/wiki/%D9%86%DB%8C%D8%A7%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "نیاکهکشان")
- [رشته‌کهکشان](/wiki/%D8%B1%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "رشته‌کهکشان")
- [کهکشان مارپیچی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86%DB%8C "کهکشان مارپیچی")
- [سیاه‌چاله کلان‌جرم](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%AC%D8%B1%D9%85 "سیاه‌چاله کلان‌جرم")
  - [سیاه‌چاله کلان‌جرم](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%AC%D8%B1%D9%85 "سیاه‌چاله کلان‌جرم")

[هسته فعال](/wiki/%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84 "هسته کهکشانی فعال")

- [بلیزر](/wiki/%D8%A8%D9%84%DB%8C%D8%B2%D8%B1 "بلیزر")
- [منطقه خط انتشار هسته‌ای کم یونیزاسیون](/wiki/%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D9%87_%D8%AE%D8%B7_%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1_%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C_%DA%A9%D9%85_%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D9%88%D9%86 "منطقه خط انتشار هسته‌ای کم یونیزاسیون")
- [Markarian](/w/index.php?title=Markarian_galaxies&action=edit&redlink=1 "Markarian galaxies (صفحه وجود ندارد)")
- اختروش
- [اشیاء بی‌ال لکرتی](/wiki/%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%A7%D8%A1_%D8%A8%DB%8C%E2%80%8C%D8%A7%D9%84_%D9%84%DA%A9%D8%B1%D8%AA%DB%8C "اشیاء بی‌ال لکرتی")
- [کهکشان رادیویی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B1%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%88%DB%8C%DB%8C "کهکشان رادیویی")
  - [X-shaped](/w/index.php?title=X-shaped_radio_galaxy&action=edit&redlink=1 "X-shaped radio galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [کهکشان رادیویی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B1%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%88%DB%8C%DB%8C "کهکشان رادیویی")
- [فواره قطبی](/wiki/%D9%81%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D9%82%D8%B7%D8%A8%DB%8C "فواره قطبی")
- [کهکشان سیفرت](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D9%81%D8%B1%D8%AA "کهکشان سیفرت")

کهکشان‌های پرانرژی

- [نشردهنده‌های لیمن-آلفا](/wiki/%D9%86%D8%B4%D8%B1%D8%AF%D9%87%D9%86%D8%AF%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%86-%D8%A2%D9%84%D9%81%D8%A7 "نشردهنده‌های لیمن-آلفا")
- [کهکشان شکست لیمن](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%AA_%D9%84%DB%8C%D9%85%D9%86 "کهکشان شکست لیمن")
- [کهکشان فروسرخ درخشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%B1%D8%AE_%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان فروسرخ درخشان")
  - [\|فرادرخشان (ULIRG)](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%B1%D8%AE_%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان فروسرخ درخشان")
  - [برین‌درخشان (HyLIRG)](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%B1%D8%AE_%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان فروسرخ درخشان")
  - [بس‌درخشان (ELIRG)](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%B1%D8%AE_%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان فروسرخ درخشان")

- [کهکشان ستاره‌فشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%81%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان ستاره‌فشان")
  - [کهکشان کوتوله](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%DA%A9%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%87 "کهکشان کوتوله")
  - [pea](/w/index.php?title=Pea_galaxy&action=edit&redlink=1 "Pea galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [faint blue](/w/index.php?title=Faint_blue_galaxy&action=edit&redlink=1 "Faint blue galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [کهکشان فروسرخ درخشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%B1%D8%AE_%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان فروسرخ درخشان")
- [Hot dust-obscured](/w/index.php?title=Hot,_dust-obscured_galaxy&action=edit&redlink=1 "Hot, dust-obscured galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [Green bean galaxy](/w/index.php?title=Green_bean_galaxy&action=edit&redlink=1 "Green bean galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [Hanny's Voorwerp](/w/index.php?title=Hanny%27s_Voorwerp&action=edit&redlink=1 "Hanny's Voorwerp (صفحه وجود ندارد)")
- [کهکشان ستاره‌فشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%81%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان ستاره‌فشان")

فعالیت کم

- [Low surface brightness](/w/index.php?title=Low_surface_brightness_galaxy&action=edit&redlink=1 "Low surface brightness galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [Ultra diffuse](/w/index.php?title=Ultra_diffuse_galaxy&action=edit&redlink=1 "Ultra diffuse galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [کهکشان تاریک](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DA%A9 "کهکشان تاریک")
- [Red nugget](/w/index.php?title=Red_nugget&action=edit&redlink=1 "Red nugget (صفحه وجود ندارد)")
- [Blue Nugget](/w/index.php?title=Blue_Nugget&action=edit&redlink=1 "Blue Nugget (صفحه وجود ندارد)")
- [Dead disk](/w/index.php?title=Dead_disk&action=edit&redlink=1 "Dead disk (صفحه وجود ندارد)")

برهم‌کنش

- [Field](/w/index.php?title=Field_galaxy&action=edit&redlink=1 "Field galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [کشند کهکشانی](/wiki/%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "کشند کهکشانی")
- [گروه‌ها و خوشه‌های کهکشانی](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7_%D9%88_%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "گروه‌ها و خوشه‌های کهکشانی")
  - [گروه کهکشان](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "گروه کهکشان")
  - [خوشه کهکشانی](/wiki/%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "خوشه کهکشانی")
  - [Brightest cluster galaxy](/w/index.php?title=Brightest_cluster_galaxy&action=edit&redlink=1 "Brightest cluster galaxy (صفحه وجود ندارد)")
  - [گروه کهکشان](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "گروه کهکشان")
- [برهم‌کنش کهکشان](/wiki/%D8%A8%D8%B1%D9%87%D9%85%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%B4_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "برهم‌کنش کهکشان")
  - [ادغام کهکشان‌ها](/wiki/%D8%A7%D8%AF%D8%BA%D8%A7%D9%85_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "ادغام کهکشان‌ها")
  - [برهم‌کنش کهکشان](/wiki/%D8%A8%D8%B1%D9%87%D9%85%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%B4_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "برهم‌کنش کهکشان")
  - [برهم‌کنش کهکشان](/wiki/%D8%A8%D8%B1%D9%87%D9%85%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%B4_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "برهم‌کنش کهکشان")
- [Jellyfish](/w/index.php?title=Jellyfish_galaxy&action=edit&redlink=1 "Jellyfish galaxy (صفحه وجود ندارد)")
- [کهکشان اقماری](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%82%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C "کهکشان اقماری")
- [سینماتیک ستاره‌ای](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AA%DB%8C%DA%A9_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C "سینماتیک ستاره‌ای")
- [ابرخوشه کهکشانی](/wiki/%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "ابرخوشه کهکشانی")
- [رشته‌کهکشان](/wiki/%D8%B1%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "رشته‌کهکشان")
- [خلأ کیهانی](/wiki/%D8%AE%D9%84%D8%A3_%DA%A9%DB%8C%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C "خلأ کیهانی")
  - [کهکشان خالی](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%AE%D8%A7%D9%84%DB%8C "کهکشان خالی")

[فهرست‌ها](/w/index.php?title=Lists_of_galaxies&action=edit&redlink=1 "Lists of galaxies (صفحه وجود ندارد)")

- [فهرست کهکشان‌ها](/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "فهرست کهکشان‌ها")
  - [نام‌گذاری‌شده به نام افراد](/w/index.php?title=List_of_astronomical_objects_named_after_people&action=edit&redlink=1 "List of astronomical objects named after people (صفحه وجود ندارد)")
  - [بزرگ‌ترین](/w/index.php?title=List_of_largest_galaxies&action=edit&redlink=1 "List of largest galaxies (صفحه وجود ندارد)")
  - [نزدیک‌ترین](/w/index.php?title=List_of_nearest_galaxies&action=edit&redlink=1 "List of nearest galaxies (صفحه وجود ندارد)")
  - [قطبی-حلقوی](/w/index.php?title=List_of_polar-ring_galaxies&action=edit&redlink=1 "List of polar-ring galaxies (صفحه وجود ندارد)")
  - [حلقوی](/w/index.php?title=List_of_ring_galaxies&action=edit&redlink=1 "List of ring galaxies (صفحه وجود ندارد)")
  - [فهرست کهکشان‌های مارپیچ](/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%BE%DB%8C%DA%86 "فهرست کهکشان‌های مارپیچ")
- [فهرست خوشه‌های کهکشانی](/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "فهرست خوشه‌های کهکشانی")
- [گروه بزرگ اختروش](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87_%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF_%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4 "گروه بزرگ اختروش")
- [اختروش‌ها](/w/index.php?title=List_of_quasars&action=edit&redlink=1 "List of quasars (صفحه وجود ندارد)")
- [فهرست دورترین‌های شناخته‌شده در ژرفای هستی](/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%AF%D9%88%D8%B1%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D8%B4%D8%AF%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%DA%98%D8%B1%D9%81%D8%A7%DB%8C_%D9%87%D8%B3%D8%AA%DB%8C "فهرست دورترین‌های شناخته‌شده در ژرفای هستی")
- [کهکشان ستاره‌فشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%81%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان ستاره‌فشان")
- [ابرخوشه کهکشانی](/wiki/%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B4%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "ابرخوشه کهکشانی")
- [خلأها](/w/index.php?title=List_of_voids&action=edit&redlink=1 "List of voids (صفحه وجود ندارد)")

جستارهای وابسته

- [اخترشناسی فراکهکشانی](/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%B1%D8%A7%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "اخترشناسی فراکهکشانی")
- [اخترشناسی کهکشانی](/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "اخترشناسی کهکشانی")
- [دستگاه مختصات کهکشانی](/wiki/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%85%D8%AE%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AA_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "دستگاه مختصات کهکشانی")
- [ناحیه زیست‌پذیر کهکشانی](/wiki/%D9%86%D8%A7%D8%AD%DB%8C%D9%87_%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA%E2%80%8C%D9%BE%D8%B0%DB%8C%D8%B1_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "ناحیه زیست‌پذیر کهکشانی")
- [کهکشان](/wiki/%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86 "کهکشان")
- [Galactic orientation](/w/index.php?title=Galactic_orientation&action=edit&redlink=1 "Galactic orientation (صفحه وجود ندارد)")
- [Galactic quadrant](/w/index.php?title=Galactic_quadrant&action=edit&redlink=1 "Galactic quadrant (صفحه وجود ندارد)")
- [Galaxy color–magnitude diagram](/w/index.php?title=Galaxy_color%E2%80%93magnitude_diagram&action=edit&redlink=1 "Galaxy color–magnitude diagram (صفحه وجود ندارد)")
- [شکل‌گیری و تکامل کهکشان‌ها](/wiki/%D8%B4%DA%A9%D9%84%E2%80%8C%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C_%D9%88_%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%84_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "شکل‌گیری و تکامل کهکشان‌ها")
- [Galaxy rotation curve](/w/index.php?title=Galaxy_rotation_curve&action=edit&redlink=1 "Galaxy rotation curve (صفحه وجود ندارد)")
- [همگرایی گرانشی](/wiki/%D9%87%D9%85%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C "همگرایی گرانشی")
- [ریزهمگرایی گرانشی](/wiki/%D8%B1%DB%8C%D8%B2%D9%87%D9%85%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C "ریزهمگرایی گرانشی")
- [پروژه ایلاستریس](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87_%D8%A7%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D8%B3 "پروژه ایلاستریس")
- [گرد و غبار میان‌کهکشانی](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D8%AF_%D9%88_%D8%BA%D8%A8%D8%A7%D8%B1_%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "گرد و غبار میان‌کهکشانی")
- [ستاره بین کهکشانی](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "ستاره بین کهکشانی")
- [سفر میان‌کهکشانی](/wiki/%D8%B3%D9%81%D8%B1_%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C "سفر میان‌کهکشانی")
- [فلزینگی](/wiki/%D9%81%D9%84%D8%B2%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C "فلزینگی")
- [Galaxy X (galaxy)](/w/index.php?title=Galaxy_X_(galaxy)&action=edit&redlink=1 "Galaxy X (galaxy) (صفحه وجود ندارد)")

- [![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Symbol_category_class.svg/16px-Symbol_category_class.svg.png)](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Symbol_category_class.svg "رده")[رده](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "رده:کهکشان‌ها")
- [![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fd/Portal-puzzle.svg/16px-Portal-puzzle.svg.png)](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:Portal-puzzle.svg "درگاه")[درگاه](/wiki/%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%87:%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C "درگاه:اخترشناسی")

- [ن](/wiki/%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "الگو:سیاه‌چاله")
- [ب](/wiki/%D8%A8%D8%AD%D8%AB_%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "بحث الگو:سیاه‌چاله")
- [و](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%88%DB%8C%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87/%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88:%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "ویژه:ویرایش صفحه/الگو:سیاه‌چاله")

سیاه‌چاله

گونه

[شوارتزشیلد](/wiki/%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C%DA%A9_%D8%B4%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B3%E2%80%8C%D8%B4%DB%8C%D9%84%D8%AF "متریک شوارتس‌شیلد")· [کر](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D8%B1 "سیاه‌چاله کر")· [باردار](/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1&action=edit&redlink=1 "سیاهچاله باردار (صفحه وجود ندارد)")· [مجازی](/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C&action=edit&redlink=1 "سیاهچاله مجازی (صفحه وجود ندارد)")

[![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5e/BH_LMC.png/80px-BH_LMC.png)](/wiki/%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:BH_LMC.png)

اندازه

[ریز](/wiki/%D8%B1%DB%8C%D8%B2%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "ریزسیاه‌چاله")· [اکسترمال](/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%84&action=edit&redlink=1 "سیاهچاله اکسترمال (صفحه وجود ندارد)") ( [الکترون سیاهچاله](/wiki/%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%86_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "الکترون سیاهچاله")) · [سیاهچاله ستاره‌وار](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D9%88%D8%A7%D8%B1 "سیاهچاله ستاره‌وار")· [جرم متوسط](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%A8%D8%A7_%D8%AC%D8%B1%D9%85_%D9%85%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7 "سیاهچاله با جرم متوسط")· [کلان جرم](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%AC%D8%B1%D9%85 "سیاه‌چاله کلان‌جرم")·اختروش ( [هسته کهکشانی فعال](/wiki/%D9%87%D8%B3%D8%AA%D9%87_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84 "هسته کهکشانی فعال")· [بلازار](/w/index.php?title=%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1&action=edit&redlink=1 "بلازار (صفحه وجود ندارد)"))

شکل

[تکامل ستارگان](/wiki/%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%84_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 "تکامل ستارگان")· [رمبش](/wiki/%D8%B1%D9%85%D8%A8%D8%B4_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C "رمبش گرانشی")· [ستاره نوترونی](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D9%86%D9%88%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%86%DB%8C "ستاره نوترونی")· [ستاره فشرده](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D9%81%D8%B4%D8%B1%D8%AF%D9%87 "ستاره فشرده") ( [ستاره کوارکی](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B1%DA%A9%DB%8C "ستاره کوارکی")· [ستاره غیرعادی](/w/index.php?title=%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DB%8C&action=edit&redlink=1 "غیرعادی (صفحه وجود ندارد)")) · [حد تولمن-اوپنهایمر-وولکوف](/w/index.php?title=%D8%AD%D8%AF_%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%88%D9%BE%D9%86%D9%87%D8%A7%DB%8C%D9%85%D8%B1-%D9%88%D9%88%D9%84%DA%A9%D9%88%D9%81&action=edit&redlink=1 "حد تولمن-اوپنهایمر-وولکوف (صفحه وجود ندارد)")· [کوتوله سفید](/wiki/%DA%A9%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%87_%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF "کوتوله سفید")· [ابرنواختر](/wiki/%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1 "ابرنواختر")· [فرانواختر](/wiki/%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1 "فرانواختر")· [گران‌نواختر](/wiki/%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1 "گران‌نواختر")· [انفجار پرتوی گاما](/wiki/%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%AC%D8%A7%D8%B1_%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%88%DB%8C_%DA%AF%D8%A7%D9%85%D8%A7 "انفجار پرتوی گاما")

ویژگی

[ترمودینامیک سیاهچاله](/wiki/%D8%AA%D8%B1%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "ترمودینامیک سیاهچاله")· [شعاع شوارتزشیلد](/wiki/%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B9_%D8%B4%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B2%D8%B4%DB%8C%D9%84%D8%AF "شعاع شوارتزشیلد")· [رابطه ام-سیگما](/w/index.php?title=%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B7%D9%87_%D8%A7%D9%85-%D8%B3%DB%8C%DA%AF%D9%85%D8%A7&action=edit&redlink=1 "رابطه ام-سیگما (صفحه وجود ندارد)")· [افق رویداد](/wiki/%D8%A7%D9%81%D9%82_%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%AF "افق رویداد")· [نوسان های های نیمه متناوب](/w/index.php?title=%D9%86%D9%88%D8%B3%D8%A7%D9%86_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%86%DB%8C%D9%85%D9%87_%D9%85%D8%AA%D9%86%D8%A7%D9%88%D8%A8&action=edit&redlink=1 "نوسان های های نیمه متناوب (صفحه وجود ندارد)")· [کره فوتونی](/w/index.php?title=%DA%A9%D8%B1%D9%87_%D9%81%D9%88%D8%AA%D9%88%D9%86%DB%8C&action=edit&redlink=1 "کره فوتونی (صفحه وجود ندارد)")· [کارکره](/wiki/%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D9%87 "کارکره")· [تابش هاوکینگ](/wiki/%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D8%B4_%D9%87%D8%A7%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF "تابش هاوکینگ")· [فرایند پنروز](/wiki/%D9%81%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AF_%D9%BE%D9%86%D8%B1%D9%88%D8%B2 "فرایند پنروز")· [برافزایش بوندی](/w/index.php?title=%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4_%D8%A8%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C&action=edit&redlink=1 "برافزایش بوندی (صفحه وجود ندارد)")· [اسپاگتی سازی](/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D9%BE%D8%A7%DA%AF%D8%AA%DB%8C_%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C&action=edit&redlink=1 "اسپاگتی سازی (صفحه وجود ندارد)")· [همگرایی گرانشی](/wiki/%D9%87%D9%85%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C "همگرایی گرانشی")

الگو

[تکینگی گرانشی](/wiki/%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B4%DB%8C "تکینگی گرانشی") [قضایای تکینگی پنروز-هاوکینگ](/wiki/%D9%82%D8%B6%D8%A7%DB%8C%D8%A7%DB%8C_%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C_%D9%BE%D9%86%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%87%D8%A7%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF "قضایای تکینگی پنروز-هاوکینگ"))  · [سیاهچاله نخستین](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86 "سیاهچاله نخستین")· [گروستار](/w/index.php?title=%DA%AF%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1&action=edit&redlink=1 "گروستار (صفحه وجود ندارد)")· [ستاره تاریک](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DA%A9 "ستاره تاریک")· [ستاره انرژی تاریک](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%B1%DA%98%DB%8C_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%DA%A9 "ستاره انرژی تاریک")· [ستاره سیاه](/wiki/%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87 "ستاره سیاه")· [جسم کروی مغناطیسی همیشه در حال رمبش](/w/index.php?title=%D8%AC%D8%B3%D9%85_%DA%A9%D8%B1%D9%88%DB%8C_%D9%85%D8%BA%D9%86%D8%A7%D8%B7%DB%8C%D8%B3%DB%8C_%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%D8%AD%D8%A7%D9%84_%D8%B1%D9%85%D8%A8%D8%B4&action=edit&redlink=1 "جسم کروی مغناطیسی همیشه در حال رمبش (صفحه وجود ندارد)")· [فازبال](/w/index.php?title=%D9%81%D8%A7%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%84&action=edit&redlink=1 "فازبال (صفحه وجود ندارد)")· [سفیدچاله](/wiki/%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "سفیدچاله")· [تکینگی برهنه](/wiki/%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C_%D8%A8%D8%B1%D9%87%D9%86%D9%87 "تکینگی برهنه")· [تکینگی حلقه ای](/w/index.php?title=%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C_%D8%AD%D9%84%D9%82%D9%87_%D8%A7%DB%8C&action=edit&redlink=1 "تکینگی حلقه ای (صفحه وجود ندارد)")· [پارامتر ایمیرزی](/w/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%B1_%D8%A7%DB%8C%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%DB%8C&action=edit&redlink=1 "پارامتر ایمیرزی (صفحه وجود ندارد)")· [پارادایم غشایی](/w/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AF%D8%A7%DB%8C%D9%85_%D8%BA%D8%B4%D8%A7%DB%8C%DB%8C&action=edit&redlink=1 "پارادایم غشایی (صفحه وجود ندارد)")· [Kugelblitz](/w/index.php?title=Kugelblitz_(astrophysics)&action=edit&redlink=1 "Kugelblitz (astrophysics) (صفحه وجود ندارد)")· [کرم‌چاله](/wiki/%DA%A9%D8%B1%D9%85%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "کرم‌چاله")· [شبه ستاره](/wiki/%D8%B4%D8%A8%D9%87_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87 "شبه ستاره")· [گریپتاید](/w/index.php?title=%DA%AF%D8%B1%DB%8C%D9%BE%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D8%AF&action=edit&redlink=1 "گریپتاید (صفحه وجود ندارد)")

مسائل وابسته به

[نظریه بدون مو](/wiki/%D9%86%D8%B8%D8%B1%DB%8C%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86_%D9%85%D9%88 "نظریه بدون مو")· [پارادوکس اطلاعات سیاه‌چاله](/wiki/%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AF%D9%88%DA%A9%D8%B3_%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AA_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87 "پارادوکس اطلاعات سیاه‌چاله")· [فرضیه سانسور کیهانی](/wiki/%D9%81%D8%B1%D8%B6%DB%8C%D9%87_%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%88%D8%B1_%DA%A9%DB%8C%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C "فرضیه سانسور کیهانی")· [مدل‌های جایگزین](/w/index.php?title=%D9%85%D8%AF%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%86%D9%87&action=edit&redlink=1 "مدل‌های سیاه‌چاله غیرتکینه (صفحه وجود ندارد)")· [اصل هولوگرافیک](/wiki/%D8%A7%D8%B5%D9%84_%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%85%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C "اصل تمام‌نگاری")· [مکمل سیاه‌چاله](/w/index.php?title=%D9%85%DA%A9%D9%85%D9%84_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87&action=edit&redlink=1 "مکمل سیاه‌چاله (صفحه وجود ندارد)")

متریک

[شوارتزشیلد](/wiki/%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C%DA%A9_%D8%B4%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B3%E2%80%8C%D8%B4%DB%8C%D9%84%D8%AF "متریک شوارتس‌شیلد")· [کر](/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%DA%A9%D8%B1 "سیاه‌چاله کر")· [ریسر-نوردستروم](/w/index.php?title=%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C%DA%A9_%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%85&action=edit&redlink=1 "متریک ریسر-نوردستروم (صفحه وجود ندارد)")· [کر-نیومن](/wiki/%D9%86%DB%8C%D9%88%D9%85%D9%86_%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C%DA%A9_(%DA%A9%D8%B1) "نیومن متریک (کر)")

وابسته

[سیاهه سیاه‌چاله ها](/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D9%87%D8%A7&action=edit&redlink=1 "سیاهه سیاه‌چاله ها (صفحه وجود ندارد)")· [خط زمانی فیزیک سیاه‌چاله ها](/w/index.php?title=%D8%AE%D8%B7_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C_%D9%81%DB%8C%D8%B2%DB%8C%DA%A9_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87_%D9%87%D8%A7&action=edit&redlink=1 "خط زمانی فیزیک سیاه‌چاله ها (صفحه وجود ندارد)")· [کاوشگر زمان‌سنج پرتو ایکس روسی](/wiki/%DA%A9%D8%A7%D9%88%D8%B4%DA%AF%D8%B1_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B3%D9%86%D8%AC_%D9%BE%D8%B1%D8%AA%D9%88_%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3_%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C "کاوشگر زمان‌سنج پرتو ایکس روسی")· [منظومه ستاره ای فرافشرده](/w/index.php?title=%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D9%85%D9%87_%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%A7%DB%8C_%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%B1%D8%AF%D9%87&action=edit&redlink=1 "منظومه ستاره ای فرافشرده (صفحه وجود ندارد)")

برگرفته از « [https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=اختروش&oldid=39400771](https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=اختروش&oldid=39400771)»

[رده‌ها](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D8%B1%D8%AF%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "ویژه:رده‌ها"):

- [سیاه‌چاله‌ها](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%DA%86%D8%A7%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7 "رده:سیاه‌چاله‌ها")
- [اجرام آسمانی](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%D9%85_%D8%A2%D8%B3%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C "رده:اجرام آسمانی")
- [اخترشناسی رادیویی](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%88%DB%8C%DB%8C "رده:اخترشناسی رادیویی")
- [اخترفیزیک](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%B2%DB%8C%DA%A9 "رده:اخترفیزیک")
- [انواع کهکشان‌های فعال](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B9_%DA%A9%D9%87%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84 "رده:انواع کهکشان‌های فعال")
- [کوازارها](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7 "رده:کوازارها")
- [مفهوم‌ها در اخترشناسی](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85%E2%80%8C%D9%87%D8%A7_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C "رده:مفهوم‌ها در اخترشناسی")

رده‌های پنهان:

- [مقاله‌های دارای واژگان به زبان انگلیسی](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%DB%8C_%D9%88%D8%A7%DA%98%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%A8%D9%87_%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%DB%8C%D8%B3%DB%8C "رده:مقاله‌های دارای واژگان به زبان انگلیسی")
- [پیوند رده انبار در ویکی‌داده است](/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%BE%DB%8C%D9%88%D9%86%D8%AF_%D8%B1%D8%AF%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B1_%D8%AF%D8%B1_%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D9%87_%D8%A7%D8%B3%D8%AA "رده:پیوند رده انبار در ویکی‌داده است")

- این صفحه آخرین‌بار در ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۴ ساعت ‏۰۲:۱۳ ویرایش شده است.
- همهٔ نوشته‌ها تحت [مجوز Creative Commons Attribution/Share-Alike](//creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/deed.ar) در دسترس است؛
برای جزئیات بیشتر [شرایط استفاده](//foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Terms_of_Use) را بخوانید.


ویکی‌پدیا® علامتی تجاری متعلق به سازمان غیرانتفاعی [بنیاد ویکی‌مدیا](//www.wikimediafoundation.org/) است.


- [سیاست حفظ حریم خصوصی](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Privacy_policy)
- [دربارهٔ ویکی‌پدیا](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D9%BE%D8%AF%DB%8C%D8%A7:%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87)
- [تکذیب‌نامه‌ها](/wiki/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C%E2%80%8C%D9%BE%D8%AF%DB%8C%D8%A7:%D8%AA%DA%A9%D8%B0%DB%8C%D8%A8%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D9%94_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C)
- [آیین‌نامه رفتاری](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct)
- [توسعه‌دهندگان](https://www.mediawiki.org/wiki/How_to_contribute/fa?uselang=fa)
- [آمار](https://stats.wikimedia.org/#/fa.wikipedia.org)
- [بیانیهٔ کوکی](https://foundation.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Policy:Cookie_statement)
- [نمای موبایل](//fa.m.wikipedia.org/w/index.php?title=%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B4&mobileaction=toggle_view_mobile)

- [![Wikimedia Foundation](/static/images/footer/wikimedia-button.svg)](https://wikimediafoundation.org/)
- [![Powered by MediaWiki](/w/resources/assets/poweredby_mediawiki.svg)](https://www.mediawiki.org/)