gu en gu en gu mr gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en gu
પાળિયાદનો સ્થાપક સૂરજ અસ્તાચળે જઈને વિરમ્યા પછી તેની ઈચ્છા મુજબ શ્રી લક્ષ્મણજી મહારાજે આ ગાદી શોભાવી પરંતુ સૂર્યાસ્ત થયા પછી પણ જેમ પ્રકાશ ચાલ્યો જતો નથી તેમ આપા વિસામણ સમાધિસ્થ થયા પછી પણ અનેક પરચાઓ શ્રધ્ધાળુઓને મળ્યા છે. અહીં આવા કેટલાક પ્રસંગોની નોંધ આવશ્યક લાગે છે. એથી આ પ્રસંગોમાંથી થોડા સંક્ષિપ્તમાં જાણીએ.
ડુધારીના પટેલ જીવાભાઈ ત્રિકમભાઈને દર વર્ષે અમુક રકમ પાળિયાદ જગ્યામાં ધરવાની માનતા હતી. આ ટેક પુરી કરવા જ્યારે આવ્યા ત્યારે તેમને આપા વિસામણે પ્રસાદીમાં સાકર આપી ત્યાર પછી તેમનાં કાકી દિવાળીબા ઉપર દીવો કરવા ગયા ત્યારે તેમને દેરીની અંદરથી સાકરના ગાંગડા મળ્યા. આ પાંચ ગાંગડા હતા અને આશરે સવા શેર વજન હતું
ગામ અસ્માલીના પટેલ જીવાભાઈ અને શાંતિભાઈ અલીદરા ભણવા જતા હતા. બંને રસ્તામાં ભૂલા પડ્યા આમતેમ ફરવા છતાં જ્યારે સાચો રસ્તો ન જડ્યો ત્યારે પાળિયાદની માનતા કરી, આપા વિસામણનું સ્મરણ કરતા સાધુ વેશે આવી આ બંનેને ગામના ઝાંપા સુધી પહોંચાડી આવ્યા. બંનેએ જાયુ તો ગામઝાંપે સાધુ દેખાતા નહોતા આમ-અદૃશ્ય થઈ ગયા. ...
ભીમસ્વામીએ સમાધિ લેતા પૂર્વે રાઈબામાને કહ્યા મુજબ રૂપદેમાની કૂખે પૂ.મોટા ઉનડબાપુનો જન્મ થયો. સ્વામીએ કહ્યા મુજબ ગાંડો-ઘેલો જેવી લાગતી આ વિભૂતિ જગ્યાના ગૌરવ જેવી બની રહી. લોકસેવા અને સદાવ્રતના કાર્યો પૂરજાશમાં ચાલતા રહ્યાં તેમના વિશે વિશેષ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી. એ સમયમાં અક્ષરજ્ઞાનનું બહુ મહત્વ નહોતું એટલે ખેતી સાથે સંકળાયેલ વર્ગ અન્ય વ્યવસાય કરનાર લોકો ખેતીકામ અથવા કોઈ જ્ઞાતિગત વ્યવસાયની વડીલો પાસેથી તાલિમ મેળવી નાની વયથી જ કામે ચડી જતાં.
મોટા ઉનડબાપુ એવું પવિત્ર વ્યક્તત્વ હતાં કે ભક્તોમાં વંદનીય બની રહ્યાં. સેવકો અને ભક્તો તેમને ઠાકરનું સ્વરૂપ માનીને પૂજતા. તેમના ધીરગંભીર અને માયાળુ સ્વભાવને કારણે લોકોનો સંબંધ જગ્યા સાથે વધુ ઘનિષ્ઠ રીતે જાડાયો.
જગ્યાના ઉત્સવો અને અન્ય આયોજનોમાં પણ તેઓ રસ લઈને ક્યારેક એવી સુંદર વાત કરી જતા કે લોકો દંગ રહી જતા.
સાધુત્વ બુધ્ધ કૌશલ્ય, અક્ષરજ્ઞાન કે વિદ્વતાથી પ્રેરિત નથી હોતું. સાધુત્વ એક સંસ્કાર છે. આપણામાં કહેવત છે કે લોહીના સંસ્કાર વારસામાં પ્રગટ થાય છે, તે મેળવી શકાતા નથી. વારસો, સંસ્કાર ઘડતરનું મહત્વનું પરિબળ છે. આમ-સંતોનું દિવ્ય સાનિધ્ય અને જગ્યાના પવિત્ર વાતાવરણ વચ્ચે ઉછરેલા મોટા ઉનડબાપુ ઓછું બોલીને પણ વધારે કામ કરી ગયા.
લોકોની તેમના પ્રત્યેની શ્રધ્ધા, ભાવના, આસ્થા અને ભક્ત ભરપૂર હતી. જા વાચન-લેખનની જાગૃતિ એ સમયમાં હોત તો એમના વિશે ઘણી વિગતો આપણે જાણી શક્યા હોત. કંઠોપકંઠ મળતી માહિતી મુજબ તેમના દૈવી ગુણોએ તેમને ઠાકરથી બહુ નજીક રાખ્યા હતાં. કેટલાક વ્યક્તત્વ એવા હોય છે જે સમાજમાં સીધી રીતે સક્રિય હોતા નથી એવું લાગે છે, પરંતું તેમની અંદર રહેલી પ્રબળ ઉર્જા આધ્યાÂત્મક શક્ત અને સામર્થ્ય પરોક્ષ રીતે સમાજ ઉપર ખૂબ જ ઉંડો પ્રભાવ સર્જવા શક્તશાળી હોય છે. પરમ વંદનીય મોટા ઉનડબાપુ આ રીતે જગ્યાના ભક્તો માટે અમૃતકુંભ જેવા હતાં. જેનું પાન કરતા ભક્તોને તૃપ્તિ થતી નહોતી. ...
આપા વિસામણ અંગે જેટલી માહિતી ઉપલબ્ધ છે તેટલી અન્ય ગાદીપતિઓ માટે પ્રાપ્ત થતી નથી. દૈવયોગે ચાલી આવતી આ પરંપરામાં દાદાબાપુના જીવનની ગુરૂગાદી સાથે સંકળાયેલ એક ઘટના આપણે જાઈએ, જા ઊંડુ સંશોધન આ દિશામાં થઈ શકે તો ઘણી માહિતી મળી શકવાની શક્યતા છે, પરંતુ વર્તમાન સંદર્ભમાં આ પરિશ્રમ મુશ્કેલ છે, લગભગ અશક્ય કહી શકાય.
અમસ્તો ય આપણો સનાતન ધર્મ શ્રધ્ધા અને જ્ઞાનના પાયા ઉપર ઉભેલ મજબૂત સ્થંભના આધારે પ્રગટ્યો છે, વિકસ્યો છે અને અનેક ઝંઝાવાતો વચ્ચે અડીખમ ઉભો છે. કોઈ કવિતા શબ્દો છે ઃ
“ શ્રધ્ધાનો હો વિષય તો પુરાવાની શી જરૂર ? ” અનેક આઘાતો અને આક્રમણો વચ્ચે પણ આ પ્રજા ટકી રહી છે. એ તેમણે ઋષિઓના ચિંતનમાંથી પ્રગટેલ જ્ઞાનને પચાવ્યું છે, તેની સાબિતી છે, આપણા પૂર્વજાએ શાસ્ત્રો દ્વારા આપેલ આ જ્ઞાને આજ સુધી આપણું માર્ગદર્શન કર્યું છે. શાસ્ત્રોની વાતમાં ઉંડા ન ઉતરીએ તો પણ આપણા દેશની જે સંત પરંપરા છે. એમણે સાદા સરળ બોધ અને ભક્તરચનાઓ દ્વારા સમાજમાં સતત તેનું સિંચન કર્યું છે. કાઠીયાવાડને લાગે વળગે ત્યાં સુધી અહીંના સંતોએ હંમેશા લોકોની માનસિક અને શારીરિક ભૂખ ભાંગી છે. અહીં, વિશેષ પ્રમાણમાં વિદ્વાનો અને અન્નના કણને ઈશ્વર માનીને પૂજનારા સંતો અવતર્યા છે એેટલે જ કવિને કહેવું પડ્યું છે કે,
“ કાઠીયાવાડમાં કો’ક દી ભૂલો પડય ભગવાન,
તારા એવા કરૂં સન્માન, તને સરગ ભુલાવું શામળા ! ”
પાળિયાદ દાદાબાપુ જેઠીબામાને સંતાન નહોતું. સંતાન વિના માતા-પિતા શૂન્યતા અનુભવે છે. આ બંનેના મન-Ìદય પણ ઉદાસ અને ખિન્ન રહેતા. જેઠીબામા અને દાદાબાપુના મનમાં થતું કે અમારી ઠાકરની સેવામાં જરૂર કોઈ ખામી રહેતી હશે. જેથી તેના ફળસ્વરૂપે અમારે ત્યાં હજી ખોળાનો ...
“ પરક્કમ્મા ” ગ્રંથના મુખ્ય વિષય તરીકે સોરઠી સંતો અને જગ્યાધારીઓનું વિહંગાવલોકન છે. સૌરાષ્ટ્ર અને માત્ર સૌરાષ્ટ્રમાં જ જાવા મળતી આ જગ્યાઓ વિશ્વમાં અભૂતપૂર્વ કહી શકાય એવું મહત્વ ધરાવે છે. ધર્મમાં આસ્થા અને સરળ-શુધ્ધ Ìદયનો ભક્તભાવ કેવા પરિણામો સર્જી શકે શકે છે તેનું જીવંત ઉદાહરણ છે. આ ગ્રંથમાં ઝવેરચંદ મેઘાણી લખે છે કે, “... મારા સોરઠી સંતો કાઠી, કુંભાર,કોળી, કડીયા, માળી, રબારી, મુસ્લીમ અને હરિજન કોમોમાંથી નિપજેલા છે. જુદી જુદી જ્ઞાતિ મુજબ પોતપોતાના ધંધા-ધાપા કરતાં, ખેતરો ખેડતા, ઢોર ચરાવતા, કોઈ ઘરસંસારી, લોક સમાજની વચ્ચે રહેતા, ધરતીની ધૂળમાં આળોટતા, સાદા સરળ આ મારા સોરઠી સંતો મને વહાલા લાગે છે....”
પાળિયાદની ગાદી ઉપર પૂ.વિસામણ બાપુથી લઈને આ જ સ્વરૂપના મહાપુરૂષો આવતા રહ્યા છે. જગ્યા સંસારી હોવાથી ઉત્તરોત્તર ગાદી વારસદારને સોંપાય છે. બધા જ અત્યાર સુધીના વારસદારો પૂર્ણ ઠાકર સ્વરૂપ હોય છે.
પૂ.ઉનડબાપુના જન્મના કારણરૂપ વાત આપણે આગળ જાઈ ગયા. ઉમદા પ્રેમ અને ભાવનાના પરિણામ સ્વરૂપે અવતરનાર આ સંત લોકોમાં ખૂબ જ ચાહના મેળવી ગયા. તેમના સમયમાં એક તીર્થ તરીકે ભક્તોને અનેક સુવિધાઓ અને સેવા આજના સમયની તાતી જરૂરિયાત સ્વરૂપે મળતી થઈ. જગ્યાનો સારો એવો વિકાસ થયો.
ઉનડબાપુમાં સૌરાષ્ટ્રના સંતોના ગુણ ઉડીને આંખે વળગે એ રીતે પ્રગટતા જાવા મળ્યા. જેથી લોકોની શ્રધ્ધા અને આસ્થા આ ધામ માટે બેવડાતી ગઈ. સૌરાષ્ટ્રમાં અન્નદાનનો મહિમા ખૂબ જ છે. આ જગ્યા આ બાબતમાં સદાવ્રત અને દાનપરાયણતા માટે વિખ્યાત છે. આ પરંપરાનું પાલન ઉનડબાપુએ જીવનપર્યંત કર્યું અને તેને વિશેષ ઉજળું કર્યું. વિસામણ બાપુની જગ્યાના વિકાસ અંગેનો ઈતિહાસ લખાશે ત્યારે ઉનડબાપુનું નામ તેના આધારસ્થંભ તરીકે લેવાશે. ...
પિતાના પગલે ચાલનાર આ સંત વિભૂતિએ ગાદીને અધિક શોભાવી અમરાબાપુના સમયમાં દેશ સ્વતંત્ર હતો. શિક્ષણનો ફેલાવો વધ્યો હતો. તેમણે માધ્યમિક સુધીનું શિક્ષણ બોટાદમાં મેળવ્યું. અભ્યાસમાં તેમની તેજસ્વીતા અલગ તરી આવતી હતી. તેઓશ્રીએ સેન્ટ ઝેવિયર્સ કોલેજ- અમદાવાદમાં સંસ્કૃત સાથે બી.એ.કર્યું. ગુજરાત યુનિવર્સિટીના ભાષાશાસ્ત્ર ભવનમાં અભ્યાસ કરી એમ.એ.ની પદવી મેળવી. આમ તેમણે પોસ્ટ ગ્રેજ્યુએટ સુધીનો અભ્યાસ કર્યો હતો. શાંત-સૌમ્ય મુખમુદ્રા, સપ્રમાણ દેહયષ્ટિ અને ચહેરા ઉપર સતત રમતું મંદ મંદ હાસ્ય તેમના વ્યક્તત્વને અનેરો ઓપ આપતું હતું. તેઓએ ભારતના મોટાભાગના પ્રસિધ્ધ તીર્થસ્થાનોની યાત્રાઓ કરી અને તીર્થોમાં સદ્કાર્ય કર્યા. શાસ્ત્રોક્ત રીતે પૂ.ઉનડબાપુના અસ્થવિસર્જન કરવા સાથે જુદા જુદા સ્થળોએ અન્નદાન-બ્રહ્મભોજન તથા દાન-પુણ્ય કર્યા અને કરાવ્યા. તેમના ધર્મપત્ની ઉમાબા આ તમામ કાર્યોમાં તેમની સાથે સદાય રહ્યા.
અયોધ્યામાં ભંડારો કર્યો ત્યારે સાધુ-સંતો-મહંતો તથા પૂજનીય અને આદરણીય વ્યક્તઓને નિમંત્રી પ્રેમપૂર્વક સૌને ભોજન પ્રસાદ પીરસ્યો.
પૂ.ઉનડબાપુના પુણ્ય સ્મરણાર્થે સંવત ૨૦૩૨ના કારતક સુદ-૯ થી સુદ-૧૫ સુધી શ્રીમદ્ ભાગવત સપ્તાહનું આયોજન કરી ભાવિકોને જ્ઞાન અને ભક્તનો અવિસ્મરણીય અવસર આપ્યો. આ સપ્તાહ દરમ્યાન અનેક મોટા સંતો-મહંતો અને વિદ્વાનોના દર્શન અને વાણીનો જનસમુદાયને અમૂલ્ય લાભ મળ્યો. શ્રી જગન્નાથજી મંદિર- અમદાવાદના પ.પૂ.મહંતશ્રી રામહર્ષદાસજી મહારાજના વરદ્ હસ્તે અમરાબાપુને “ સનાતમ ધર્માલંકાર ” ની પદવી અર્પણ કરવામાં આવી.
પૂ. અમરાબાપુ પણ અવકાશનો સઘળો સમય શ્રી રામચરિત માનસનો અભ્યાસ કરવામાં જ ઉપયોગમાં લેતા. નાનપણથી જ ઉનડબાપુના સાનિધ્યમાં તેમનો ઉછેર થયો હતો એટલે ધર્મસંસ્કાર બાબત તેઓ પણ તેમની બરાબરી કરે એવા બની રહ્યા. આમ રામાયણ ઉપરાંત અન્ય ગ્રંથોનુ તેમનું જ્ઞાન પણ ખૂબ ઉંડુ હતું. પોતે મિતભાષી હતા, પરંતુ તેમનો પ્રેમ નીતરતો ચહેરો દર્શન કરનારને ઘણું કહી જતો. ...
© 2017 વિહળાધમ - પાળિયાદ. અમે વેબસાઇટ માટે બધા અધિકારો અનામત છે.