gu en en en en en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en en en en en en en en en en en en gu gu en gu en gu en gu en en en en fa en en en gu en gu en gu en gu en gu en gu en gu en en en en en en nb en en ca nds es en gu en gu en en
રાજકીય પક્ષોના ભંડોળની કરામત -
પક્ષોનો પૈસો ક્યાંથી આવે છે, કોણ રાખે છે, ક્યાં વપરાય છે એ બધું જ ગુપ્ત હોય છે તમને ક્યારેય એવું યાદ છે કે કોઈ રાજકીય પક્ષની ઓફિસમાં જઈને ૨૦૦, ૫૦૦ કે ૧૦૦૦ રૃપિયા દાન આપ્યા હોય? કોઈ રાજકીય પક્ષ તમારે ત્યાં મત માગવા આવ્યો હશે પણ શું પૈસા માગવા આવ્યો છે ખરો? મંદિરો, આશ્રમો, સ્વૈચ્છક સંસ્થાઓ વગેરેમાં આર્થિક વ્યવહારો સાચવવા દાન-ડોનેશન-ફાળો વગેરે લેવામાં આવે છે. મંદિરોની આવક ભક્તો પાસેથી આવે છે જ્યારે રાજકીય પક્ષોની આવક કોર્પોરેટ કંપનીઓ અને સટ્ટા બજારમાંથી આવે છે. રાજકીય પક્ષોનો પૈસો બહુ રહસ્યમય હોય છે. તેને કોણ સાચવે છે, કોણ વધારે છે અને કોણ હેરાફેરી કરે છે તે સમજવું બહુ મુશ્કેલ હોય છે. કોઈપણ નાગરિક સામે ચાલીને રાજકીય પક્ષને ભંડોળ નથી આપતો. પૈસો વેપારી વર્ગ પાસે છે. મધ્યમ વર્ગ તો પેટ્રોલ-ડિઝલના ભાવોનો બળાપો કાઢ્યા કરે છે. રાજકીય પક્ષોની આવક ટીકીટ વ્હેંચણીમાંથી પણ થાય છે જ્યારે કેટલીક બેઠક પર પક્ષ ઉમેદવારને ખર્ચ પેટે ૨૦-૨૫ લાખ આપે છે. કોઈ કોર્પોરેટ કંપની જેવા ખર્ચા રાજકીય પક્ષોના હોય છે. પક્ષના કાર્યકરોને સાચવવા, સમાચાર માધ્યમો સાથે સંબંધો રાખવા અને મળતીયા પત્રકારોને પોતાની સાથે રાખવા પક્ષો તગડો રૃપિયો ખર્ચે છે. બે નંબરનો પૈસો વ્હાઈટમાં ફેરવી નાખે છે. રાજકીય પક્ષોનાં પૈસાનો વહીવટ કોણ કરે છે તે જાણવું બહુ અઘરું હોય છે. પૈસો ક્્યાંથી આવે છે એ કદાચ ખબર પડી શકે છે પણ ક્્યાંય સંઘરવામાં આવે છે તે એક આંગળીના વેઢા જેટલા લોકો પણ જાણતા હોય છે. જેની પાસે ભંડોળ રહે છે એ પણ પૈસાદાર થઈ જતા હોય છે. કોંગ્રેસનો પૈસો ગાંધી પરિવાર પાસે છે એટલે કાર્યકરો તેમને જાડાયેલા રહ્યા છે. માયાવતી જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય પ્રધાન હતા ત્યારે તેમની બર્થ-ડેને ભંડોળ દિન તરીકે મનાવાતો હતો. ટોપની કોર્પોરેટ કંપનીઓ, આઈએએસ, આઈપીએસ અધિકારીઓ, અડ્ડાવાળા, હોટલોવાળા, બે નંબરીયાઓ વગેરેને તેમની બર્થડેમાં ફરજીયાત જવું પડતું હતું. ‘તૂં ક્યા લાયા હૈ’વાળો માયાવતીનો ડાયલોગ સમગ્ર સંભા મંડપમાં ગૂંજતો હતો. પક્ષ માટે ભેગું કરેલું ભંડોળ એ માયાવતીની સંપત્તિ બની ગઈ હતી. તેમની સામે વધુ પડતી સંપત્તિના કેસ પેન્ડીંગ છે. પ્રાદેશિક પક્ષોમાં ભંડોળ ભેગું કરવાની આવડત ના હોય તો તેનું બાળમરણ થાય છે. ઉત્સાહમાં કે દાઝમાં અનેક રાજકીય પક્ષો ઉભા થાય છે પણ ઘરના પૈસા ખલાસ થાય એટલે પક્ષનું પણ મરણ થાય છે. ‘હઈશો ભાઈ હઈશો’ની જેમ પક્ષ શરૃ થાય છે, લોકો વૈચારિક ટેકો આપે છે પણ ખિસ્સામાં કોઈ હાથ નથી નાખતું!! આમ આદમી પાર્ટી એટલા માટે ચાલી ગઈ કે તેણે અણ્ણા હજારેના આંદોલન વખતે લોક-જુવાળનો લાભ લીધો અને પહેલા દિવસથી જ લોકો પાસે જાહેરમાં ભંડોળ લેવાનું શરૃ કર્યું હતું. પૈસા વીના પક્ષ કેવી રીતે ચાલે? એ કડવું સત્ય તેમણે જાહેરમાં ચર્ચવાનું શરૃ કર્યું હતું. ત્યાર પછી તો ઓનલાઈન ભંડોળ, ઓફ લાઈન ભંડોળ જેવી બારીઓ ખુલી ગઈ હતી અને છેલ્લે પક્ષની કર્ણાટકમાં કોઈ ઉપજ ના હોવા છતાં ઉમેદવાર પણ ઉભા રાખ્યા હતા. આ બધાએ ડિપોઝીટ ગુમાવી હતી. ટૂંકમાં આમ આદમી પાર્ટી આર્થિક રીતે સધ્ધર બની ગઈ છે. રાજકીય પક્ષોના હિસાબોના ઓડીટ થવા જાઈએ એ લોક-લાગણી વર્ષોથી પેન્ડીંગ છે. રાજકીય પક્ષોના ભંડોળની બહુ ચર્ચા થઈ એટલે રૃ. ૨૦,૦૦૦થી ઉપરના ડોનેશનની પહોંચ આપવાની પ્રથા શરૃ થઈ હતી. ૨૦ હજારની અંદરના પૈસાની કોઈ પહોંચ આપવાની રહેતી નથી. રૃપિયો ક્યાંથી લાવવો કે ક્યાંથી ખેંચવો અને ક્્યાં વાપરવો, હિસાબો ક્્યાં રાખવા, ચેક કોના નામના લેવા, રોકડ ક્યાં રાખવી વગેરે સિસ્ટમ મુખ્ય રાજકીય પક્ષોમાં એકદમ ખાનગી હોય છે. પક્ષ માટે ઘાંટા પાડીને સૂત્રોચ્ચાર કરનાર કે ધરપકડ વ્હોરી લેનારાઓને પક્ષની આવક-જાવક અંગે લગ્ગીરેય ગંધ નથી આવતી. ‘નાક દબાવ્યા વીના મોં નથી ખુલતું’ એ વાત રાજકીય પક્ષો જુદી રીતે અમલમાં મુકે છે. આ લોકો માને છે કે ‘નાક દબાવ્યા વીના તિજારીનું મોં નથી ખુલતું !! તિજારી ભરવાના કેસમાં કોંગ્રેસ ખોટી દંડાય છે, ભાજપ પણ તિજારી ભરવાની ટેકનીક જાણી ગયું છે. નાના પક્ષો ‘દમ’ મારીને ભંડોળ ઉઘરાવે છે તો મોટા પક્ષો કાંડુ આમળીને પોતાનું ટાર્ગેટ પુરું કરે છે. ઘણાં સાંસદો કે વિધાનસભ્યો સામે ભ્રષ્ટાચારના આક્ષેપો હોવા છતાં તેમનો પક્ષ પગલાં નથી લઈ શકતો કેમકે તેમણે આચરેલા ભ્રષ્ટાચારનો કેટલોક હિસ્સો પક્ષમાં જમા કરાવ્યો હોય છે. રાજકીય પક્ષોના કેટલાંક કાર્યકરો રાતોરાત ‘ઓડી’ લઈને ફરતા થઈ જાય ત્યારે પણ પક્ષ એ નથી વિચારતો કે આ કાર્યકર પૈસા ક્્યાંથી લાવ્યો? કેમકે તેણે પક્ષને સાચવ્યો હોય છે? અત્યાર સુધી એટલે કે ૨૦૧૪ સુધી કોંગ્રેસ સૌથી પૈસાદાર પક્ષ હતો, હવે ભાજપ સૌથી પૈસાદાર પક્ષ છે. ટૂંકમાં જેની પાસે સત્તા હોય તેની પાસે ભંડોળ આસાનીથી ઉભા થાય છે. એસોસીએશન ફોર ડેમોક્રેટીક રીફોર્મના અહેવાલો અને આંકડા અનુસાર ભંડોળ મેળવવામાં બહુજન સમાજવાદી પાર્ટી ટોપ પર છે. તેમ છતાં કેન્દ્રીય પક્ષ તરીકે ભંડોળ ભાજપ પાસે વધુ છે. જે કોમન મેનના ગાણા રાજકીય પક્ષો ગાય છે એ કોમન મેન અબજા રૃપિયાનું ભંડોળ આપે ખરા? ભંડોળ મોટી કંપનીઓ આપે છે. રાજકીય પક્ષો બે-બે હજારની કુપનો કાઢે છે અને પોતાના કાર્યકરોને સોંપી દે છે. સક્રીય કાર્યકર ૧૦૦ કુપનોની બુક બે લાખ આપીને લઈ લે છે. અથવા તો શરમના માર્યા લઈ લે છે. રાજકીય પક્ષો ભંડોળ ભેગું કરવાનો ચાન્સ ગુમાવતો નથી. તેમને ખબર છે કે રાજકારણ અનિશ્ચિત છે, સત્તા ખસકી જાય તો ભંડોળ પણ ખસકી જાય છે. વાચકોને યાદ હશે કે આંધ્ર પ્રદેશના મુખ્ય પ્રધાન રાજશેખર રેડ્ડીનું હેલિકોપ્ટર દુર્ઘટનામાં મૃત્યુ થયા બાદ તેમની પાસેના અબજા રૃપિયા પર તેમનો પુત્ર જગન રેડ્ડી બેસી ગયો હતો. તેને મુખ્યપ્રધાન બનવું હતું. જાકે કોંગ્રેસે બીજાને મુખ્ય પ્રધાન બનાવ્યો હતો અને જગનને વધુ પડતી સંપત્તિના કેસમાં જેલમાં ધકેલી દીધો હતો. ૨૦૧૯ના લોકસભા જંગમાં વિપક્ષો એક થઈને ભાજપ પાસે રણે ચઢશે પરંતુ તેમને ભંડોળના ધાંધીયા થવાના છે. ભંડોળ સત્તા સાથે સંકળાયેલું છે. ભાજપ પાસે લોકસભામાં ૨૮૨ બેઠકો છે તો કોંગ્રેસ પાસે ૪૪ બેઠકો છે. ભાજપ પાસે ૨૨ રાજ્યોમાં શાસન છે તો કોંગ્રેસ પાસે ચાર રાજ્યોમાં શાસન છે. બેઠકોના આ ગણિતની ખબર પડશે કે ભાજપ પાસે કેટલી સમૃધ્ધ-પૈસો હશે. ચૂંટણીઓ પૈસા વીના નથી લડાતી એ સત્ય ભારતના લોકો પણ સમજી ગયા છે. એનડીએ સરકાર સામે રચાઈ રહેલા મહાગઠબંધન સામે અનેક મુશ્કેલીઓ પૈકીની એક આર્થિક તાકાતની ઉણપ પણ છે.રાજકીય પક્ષો કંપનીઓ પાસેથી કેટલો ફાળો લેતા હોય છે? આ સવાલનો જવાબ સામાન્ય લોકો પાસે ભાગ્યે જ હશે.જાકે, રાજકીય પક્ષોને મળતા ભંડોળ પર નજર રાખતા બિનસરકારી સંગઠન અસોસિયેશન ફાર ડેમોક્રેટિક રાઇટ્‌સ(એડીઆર)ના તાજા અહેવાલને પગલે જુના સવાલો ફરી બહાર આવ્યા છે.ભારતીય જનતા પાર્ટી (બીજેપી), કોંગ્રેસ, નેશનલિસ્ટ કોંગ્રેસ પાર્ટી (એનસીપી), કામ્યુનિસ્ટ પાર્ટી આૅફ ઇÂન્ડયા (સીપીઆઈ), કામ્યુનિસ્ટ પાર્ટી આૅફ ઇન્ડયા (માર્કસિસ્ટ), બહુજન સમાજ પાર્ટી (બીએસપી) અને તૃણમૂલ કોંગ્રેસનાં હિસાબી ચોપડાની તપાસ કરીને આ અહેવાલ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. ફાળો લેવાના નિયમો અનુસાર, રાજકીય પક્ષોએ તેમને ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાથી વધુનો ફાળો આપતા લોકોનાં નામ જાહેર કરવાનાં હોય છે.એડીઆરનો આ અહેવાલ જણાવે છે કે ૨૦૧૬-૧૭ના નાણાકીય વર્ષમાં સત્યા ઇલેક્ટોરલ ટ્રસ્ટ નામની એક કંપનીએ માત્ર બીજેપીને જ ૨૫૧.૨૨ કરોડ રૂપિયા દાનપેટે આપ્યા હતા, જે બીજેપીને મળેલા કુલ દાનનો ૪૭.૧૯ ટકા હિસ્સો છે.આ કંપનીએ કોંગ્રેસને પણ દાનપેટે ૧૩.૯૦ કરોડ રૂપિયા આપ્યા હતા.
સત્યા ઇલેક્ટોરલ ટ્રસ્ટનું નામ તમે અગાઉ સાંભળ્યું ન હોય તો જાણી લો કે આ એક કંપની છે, જે કોર્પોરેટ ગૃહો પાસેથી નાણાં લઈને રાજકીય પક્ષોને ફાળો આપે છે. • ૨૦૧૬-૧૭ના નાણાકીય વર્ષમાં રાજકીય પક્ષોને ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાથી વધુ દાનપેટે આપવામાં આવ્યા હોય તેવા નાણાંનું પ્રમાણ ૫૮૯.૩૮ કરોડ રૂપિયા છે. આ નાણાં ૨૧૨૩ લોકો કે કંપનીઓ પાસેથી મળ્યા છે.
• બીજેપીને ૧૧૪૯ લોકો કે કંપનીઓ તરફથી દાનપેટે ૫૩૨.૨૭ કરોડ રૂપિયા મળ્યા હતા, જ્યારે કોંગ્રેસને ૫૯૯ લોકો કે કંપનીઓ તરફથી ૪૧.૯૦ કરોડ રૂપિયા મળ્યા હતા.
• બાકી છ રાજકીય પક્ષોને જેટલું દાન મળ્યું, તેના કરતાં નવથી પણ વધારે ગણું દાન બીજેપીને મળ્યું છે.
• બીએસપીએ પાછલાં ૧૧ વર્ષની માફક ૨૦૧૬-૧૭માં પણ એવું જ જણાવ્યું હતું કે કોઈએ તેમને ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાથી વધુનું દાન આપ્યું ન હતું.
• રાજકીય પક્ષોને ૨૦૧૬-૧૭માં મળેલા દાનમાં ૪૮૭.૩૬ કરોડ રૂપિયાનો વધારો જાવા મળ્યો છે, જે ૪૭૮ ટકા વધારે છે.
• ૨૦૧૫-૧૬ના નાણાકીય વર્ષમાં રાજકીય પક્ષોને દાનપેટે ૧૦૨.૦૨ કરોડ રૂપિયા મળ્યા હતા.
• બીજેપીને મળેલા દાનમાં ૫૯૩ ટકા વધારો થયો છે. ૨૦૧૫-૧૬માં ૭૬.૮૫ કરોડ રૂપિયા દાનપેટે મળ્યાનું બીજેપીએ જણાવ્યું હતું. ૨૦૧૬-૧૭માં એ પ્રમાણ વધીને ૫૩૨.૨૭ કરોડ રૂપિયા થયું હતું.
• ગત નાણાંકીય વર્ષની સરખામણીએ આ વર્ષે તૃણમૂલ કોંગ્રેસને મળેલા દાનમાં ૨૩૧ ટકા વધારો થયો હતો, જ્યારે સીપીએમ અને કોંગ્રેસને મળેલા દાનમાં અનુક્રમે ૧૯૦ તથા ૧૦૫ ટકા વધારો થયો હતો. શું દાન આપનારા બધા લોકોનાં નામ રાજકીય પક્ષોએ જાહેર કર્યાં છે, એવો સવાલ થાય તો તેનો જવાબ છેઃ ના.અજ્ઞાત સ્રોત તરફથી પણ દાન મળતું હોય છે અને એ દાનને ‘સ્વૈચ્છક યોગદાન’ કહેવામાં આવે છે.બીજેપીને અજ્ઞાત સ્રોતો તરફથી ૨૦૧૬-૧૭માં દાનપેટે ૪૬૪.૯૪ કરોડ રૂપિયા મળ્યા હતા. એ આવકનો ૯૯.૯૮ ટકા હિસ્સો અથવા ૪૬૪.૮૪ કરોડ રૂપિયા ‘સ્વૈચ્છક યોગદાન’ મારફત મળ્યો હતો.
કોર્પોરેટ્‌સ તરફથી મળેલા દાન પછી અજ્ઞાત સ્રોતો પાસેથી મળેલા દાનની બાબતમાં પણ કોંગ્રેસ બીજેપીથી ઘણો પાછળ છે. અજ્ઞાત સ્રોતોએ કોંગ્રેસને દાનપેટે ૧૨૬.૧૨ કરોડ રૂપિયા આપ્યા હતા. લોકપ્રતિનિધિત્વ કાયદાની કલમક્રમાંક ૨૯(બી)માં જણાવ્યા અનુસાર, ભારતમાં કોઈપણ રાજકીય પક્ષ તમામ વ્યક્તઓ તથા કોર્પોરેટ્‌સ પાસેથી દાન લઈ શકે છે.વિદેશી નાગરિકો પાસેથી પણ દાન લઈ શકે છે. જાકે રાજકીય પક્ષો સરકારી કંપની કે વિદેશી કંપનીઓ પાસેથી દાન લઈ શકતા નથી. વિદેશી કંપની ભારતમાં કાર્યરત હોય તો પણ રાજકીય પક્ષો તેમની પાસેથી દાન લઈ શકતા નથી.વિદેશી મુદ્રા વિનિમય અધિનિયમ(૧૯૭૬)ની કલમક્રમાંક ૩ અને ૪ મુજબ, ભારતીય રાજકીય પક્ષો વિદેશી કંપનીઓ ઉપરાંત ભારતમાં કાર્યરત એવી કોઈ કંપનીઓ પાસેથી દાન લઈ શકતી નથી, જેનું સંચાલન વિદેશી કંપનીઓ કરતી હોય.કંપનીઓ રાજકીય પક્ષોને કેટલું દાન આપી શકે એ બાબતે અલગ-અલગ જાગવાઈ છે.દાખલા તરીકે, ત્રણથી ઓછાં વર્ષથી કાર્યરત કંપની રાજકીય દાન આપી શકતી નથી અને કંપનીઝ એક્ટની કલમ ૨૯૩(એ) અનુસાર, કોઈ પણ કંપની તેના વાર્ષિક નફાના મહત્તમ પાંચ ટકા જેટલા નાણાંનું જ દાન કરી શકે છે.બીજી તરફ, રાજકીય પક્ષો માટે દાન લેવાની કોઈ મર્યાદા નથી. ઇન્કમટેક્સ કાયદાની કલમ ૧૩(એ) હેઠળ રાજકીય પક્ષોને તેમાંથી કરમુÂક્ત આપવામાં આવી છે.અલબત, દરેક રાજકીય પક્ષે તેનું ઇન્કમટેક્સ રિટર્ન દાખલ કરવું પડે છે. એટલે કે રાજકીય પક્ષોએ પણ નાણાંનો હિસાબ રાખવો પડે છે.જાગવાઈ અનુસાર, દરેક દાનના સ્રોતને શોધવાનું શક્ય હોય છે, પણ તેમાંની એક ખામીને કારણે એ શોધવાનું વ્યવહારિક રીતે મુશ્કેલ છે.૨૦,૦૦૦ રૂપિયાથી ઓછા દાન માટે ચૂંટણી પંચને જણાવવું જરૂરી નથી, પણ રાજકીય પક્ષોએ તેમનાં ઇન્કમટેક્સ રિટર્નમાં એ જણાવવું પડે છે.મોટાભાગના કિસ્સામાં એવું જાવા મળ્યું છે કે રાજકીય પક્ષો તેમને દાનનો મહત્તમ હિસ્સો અજ્ઞાત સ્રોત તરફથી મળ્યો હોવાનું જણાવે છે.
રાજકીય પક્ષો ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાની મર્યાદા હેઠળ અનેક લોકો પાસેથી દાન મળ્યાનું પાછલી તારીખથી દર્શાવતી હોય એ શક્ય છે.એ પછી કેટલોક હિસ્સો રાખીને બિનહિસાબી નાણાંને કાયદેસરના નાણાં ગણાવી શકે છે.જાકે, ચૂંટણી પંચ કડક વલણ લે તો રાજકીય પક્ષોની આવી હાથચાલાકી ઉઘાડી પડી શકે છે અને ચોક્કસ રાજકીય પક્ષની ઇમેજને નુકસાન પણ થઈ શકે છે.
Aajno Yug News Share
Tagged funds political parties
મુખ્ય ભૂમિકાવાળી ફિલ્મ કરવા ઇચ્છુક નથી : તબ્બુ
અંબુજા સિમેન્ટ ફાઉન્ડેશનની મહિલાઓએ ‘સેન્ડવીક ઈન્ડિયા જેન્ડર પુરસ્કાર 2018’ જીત્યો
અજયને પત્ની સાથે મજાક કરવી ભારે પડી ગઈ…
September 25, 2018 AajnoYug_admin
પ્રદુષિત પાણી પીવાથી લોકો પર દવાની અસર નહીંવત છે
February 2, 2019 AajnoYug_admin
દેશમાં હિંસા માટે કોઇ સ્થાન નથી : રાષ્ટ્રપતિની સાફ વાત
August 15, 2018 AajnoYug_admin
Leave a Reply Cancel reply
Your email address will not be published. Required fields are marked *
રાજયમાં સરકારી કર્મીઓની હડતાલની ખીલી મૌસમ
February 26, 2019February 26, 2019 AajnoYug_admin
અર્જુન કપુરના ફેન્સ માટે એક મોટી ખુશખબર….
February 26, 2019 AajnoYug_admin
આ ઓપરેશનને અંજામ આપવા માટે બાલાકોટ કેમ પસંદ કરવામાં આવ્યું
February 26, 2019 AajnoYug_admin
ભારતની એર સ્ટ્રાઈક બાદ પાકના પગ ધ્રુજ્યા બોલાવી ઈમરજન્સી બેઠક
February 26, 2019 AajnoYug_admin
ભારતે લીધો પુલવામાનો બદલો 300 આતંકીઓનો સફાયો
February 26, 2019 AajnoYug_admin
એર સ્ટ્રાઇક દ્વારા ભારતીય વાયુસેનાએ પાકિસ્તાન માં આટલું નુકશાન કર્યું
February 26, 2019February 26, 2019 AajnoYug_admin
ભારતની લાલઆંખથી પાકિસ્તાન ફફડી ઉઠ્યું
February 25, 2019 AajnoYug_admin
Thank you for Visiting
Contact : Aajno Yug E News
Lati Bazar, N/r S.T Bus Stop,
Call:  +91 94284 12424
આપની આસપાસ ની સમસ્યા અમોને મોકલો..
Click Here to Submit
આપની કે આપના વિસ્તાર ની સમસ્યાઓ અમોને મોકલો પૂરતી માહિતી સાથે અમો તેનો યોગ્ય ઉકેલ લાવવા પ્રયન્ત કરીશું.
Aajno Yug @2018 All Rights Reserved - Website by BrandPAPA.com | Hosted by MyHostDost | Theme: News Portal by Mystery Themes.