gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu gu gu gu gu wuu en en en en sa sa sa sa ne sa hi sa sa mr sa sa gu gu gu gu hi hi hi hi sa sa sa mk en en en en en en en en mr sa hi sa new sa mr ne gu gu gu gu hi hi sa hi fr gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en ca es es en en en en en en en es en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en gu en en en en en de en en en en en en en en en gu gu en gu en en en en fr en en en en el gu en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu es en gu en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu en en en en en en en
ReadGujarati.com: આધુનિક સંસ્કૃત કવિ ડૉ. હર્ષદેવ માધવ – એક પરિચય
પસંદ કરો પ્રથમ પાનું અનુક્રમણિકા – ટૂંકીવાર્તાઓ – નિબંધો – કાવ્યો અને પદ્ય – ગઝલો – અધ્યાત્મિક લેખો – હસો અને હસાવો – સાહિત્ય લેખો – બાળસાહિત્ય – અન્ય લેખો – પ્રકીર્ણ – ડાઉનલોડ – લેખ શોધો – મહિનાવાર લેખો – ગુજરાતીમાં લખો – ગુજરાતી કેલેન્ડર – આપનો લેખ મોકલાવો – આપનું યોગદાન સંપર્ક
હર્ષદેવભાઈ સંસ્કૃતમાં આપણી સામે કાવ્ય બોલે ત્યારે આપણે કોઈ પણ પ્રકારના અનુવાદ વગર પણ સમજી શકીએ એટલા સરળ સંસ્કૃતમાં તેમણે આ રચનાઓ કરી છે. એમણે ટેકનોલોજીના ઉપકરણો અંગે સંસ્કૃત સાહિત્યમાં નવા શબ્દો આપ્યા છે. માત્ર એટલું જ નહિ, મોબાઈલ થી લઈને લેપટોપ સુધીની વાતોનો સમાવેશ કરતી સંસ્કૃત કવિતાઓ રચી છે. કટાક્ષ, રમૂજ અને હાસ્યથી ભરપૂર તેમનાં કાવ્યો માનવીય સ્વભાવના દરેક પાસાને આવરી લે છે. ચમત્કૃતિ ધરાવતા એમના કેટલાક હાઈકુ તો ભાવકને સ્તબ્ધ કરી દે છે ! એમને સાંભળીએ ત્યારે સંસ્કૃત ભાષા એટલી સરળ લાગે કે જાણે કોઈ પણ માણસ જલ્દીથી સંસ્કૃત કવિ બની શકે છે. તેમને આ ભાષાને સરળ બનાવી છે. તેઓ કહે છે કે સંસ્કૃત જેવી બીજી સહેલી ભાષા બીજી કોઈ નથી.
આ તો થયું એમના જીવનકાર્યનું ફ્કત એક જ પાસું. બીજા પાસાની વાત કરીએ તો એમની સંસ્કૃત ભાષામાં જેટલી ગતિ છે એટલી જ ગતિ અંગ્રેજી, ગુજરાતી અને હિન્દીમાં પણ છે. એટલે કે તેમણે એટલું જ સાહિત્ય આ ભાષાઓમાં પણ રચ્યું છે. સાથે સાથે તેઓ ચિત્રકાર પણ છે ! ચારેય ભાષામાં સચિત્ર કવિતાસંગ્રહ ‘क़ालोडस्मि’ આપીને તેમણે એક અદ્વિતિય કાર્ય કર્યું છે. સાથે સાથે આજની યુવાપેઢીને ગમે તેવા વિષયો જેવા કે ટીવી સિરિયલ, મોબાઈલ, ક્રિકેટ, એ.ટી.એમ જેવી બાબતોનો સમાવેશ કરતા હાસ્યવ્યંગ કાવ્યોનો સંગ્રહ ‘મોબાઈલનું ભૂત’ તેમણે આપ્યો છે. આ બંને પુસ્તકોમાંથી થોડીક રચનાઓનો અહીં સમાવેશ કર્યો છે. હર્ષદેવભાઈએ એમ.એ. (ફસ્ટ કલાસ ફસ્ટ), બી.એડ. (ફસ્ટ કલાસ ફસ્ટ) કરીને પી.એચ.ડી કર્યું છે. આજે તો એમના સર્જન પર એમના કેટલાય વિદ્યાર્થીઓ પી.એચ.ડી કરી રહ્યા છે. એક નાનકડી પુસ્તિકા થાય એટલો એમનો બાયોડેટા છે ! અનેક શોધ લેખો, આંતરરાષ્ટ્રીય પરિષદો, સંસ્કૃત સાહિત્યથી લઈને સંસ્કૃત ગ્રામરના અનેક પુસ્તકો, હિન્દી-અંગ્રેજી અને ગુજરાતી ભાષામાં લખાયેલા અસંખ્ય લેખો-પુસ્તકો સહિત મબલખ સાહિત્ય એમણે આપણને આપ્યું છે. એમણે સંસ્કૃતમાં નવલકથા પણ લખી છે. તેમના આ વિરાટ કાર્ય બદલ એમને કાલિદાસ એવોર્ડથી લઈને સાહિત્ય અકાદમી સુધીના પુષ્કળ પારિતોષિકો પ્રાપ્ત થયા છે. તેમની અન્ય સંસ્કૃત રચનાઓ પણ આપણે ક્યારેક માણીશું પરંતુ આજે તેમના ઉપરોક્ત બંને પુસ્તકોમાંથી કેટલીક રચનાઓ માણીએ. ડો. હર્ષદેવ માધવના સંપર્કની વિગતો આ કાવ્યોને અંતે આપવામાં આવી છે.
કોઈ પણ ચહેરો સમયને ક્યાં મળ્યો ?
મોતનો છાંયો ય ચપટી ક્યાં જડ્યો ?
ક્યાં પરિચય પણ કશોયે સાંપડ્યો ?
इस समय को रूप क्या आकार क्या ?
काल का साया कहां ? आधार क्या ?
मौन छिन ले रोशनी हर मोड पर
नाव को इस पार क्या, उस पार क्या ?
કાળનો પંખો સતત ઘૂમ્યા કરે
‘On’ અથવા ‘Off’ ની ઝંઝટ નહી
કેમ રે કહેવાય કે – સંકટ નહીં ?!
है आवाज जरा जरा सी;
પુસ્તક : મોબાઈલનું ભૂત (ગુજરાતી)
[1] ટી.વી સિરિયલની જેવી ચાહતનું ગીત
તારું ટી.વી. સિરિયલની જેમ ચાહવું !
દર હપ્તે બદલાતી સ્ટોરીમાં કઈ રીતે
……….. સપનાનાં શહેરને વસાવવું ?
‘મેક અપ’ની માફક તું લૂછે ને દૂર કરે
……….. ચહેરાના બનાવટી ભાવ,
ડાયલોગ બને એવી લાગણીઓ લાગે છે
……….. જાણે કે તારો સ્વભાવ !
કેમેરા જેમ બધું ફોક્સમાં કેદ
……….. અરે ! આંસુને પાંપણમાં રાખવું.
ભેળવે તું બોલવામાં ‘સ્યૂગર’ થોડીક
……….. અને હસવામાં ભેળવે તું ઝેર,
સ્ટ્યૂડિયોનું ધોધમાર ચોમાસું સાચુકલા
……….. વાદળ સાથે ય કરે વેર…..
મોર બની જ્યારે અષાઢને હું બોલાવું,
……….. એસ.એમ.એસ. જેમ તારું આવવું !
આ કેવો દેશ-જેમાં પારકો છે વેશ અને
ખાલીપો લઈને સૌ મેળામાં મહાલે છે
……….. ઝાંઝવાંય કેવાં રંગીન !
એવો એકાઉન્ટ જેમાં ઝિઅરો બેલેન્સ હોય
……….. એમાંથી બોલ શું ઉપાડવું ?
[2] સળગતી કળીઓનું ગીત
કેરોસિન છાંટીને સળગી ગઈ કોઈ કળી,
………………… વેલી ગઈ પંખે ટીંગાઈ,
મેના પીંખાઈ ગઈ પિંજરે ને કોયલનું
………………… ગીત ગયું કંઠે રૂંધાઈ
ભમરાએ ‘રેપ’ કર્યો ત્યારથી જ ચમેલી
………………… બેઠી છે હોઠ એના સીવી,
ફોસલાવી કોઈ ફૂલ-લૂંટવી સુગંધ
……….. હોય વાયરાને વાત એ નજીવી;
સોનોગ્રાફીથી કોઈ ચાંદનીને રહેંસીને
………………… પૂછો કાં રાત આ વિલાઈ ?
પેટાવે ગેસ ત્યાં તો ભોળી પારેવડીને
………………… લાગે છે અગ્નિની ઝાળ,
આપી દહેજરૂપે આખી વસંત-તોય
………………… વેડાતી ફૂલ-લચી ડાળ
ગોકુળથી કાર લઈ આવ્યા’તા તેડવા-એ
………………… લાડકડી ગાયના કસાઈ !
બચ્ચાં ઉછેરવાનાં, નોકરીયે કરવાની
………………… રાખવાનો રૂપાળો માળો
કાબરની ટકટક છે હોલાની બકબક ને
………………… કાગડા ને કાગડીની ગાળો
રેતીમાં શોષાતી, તડકામાં શેકાતી
………………… વાદળીઓ રણમાં વિખરાઈ.
[ ડો. હર્ષદેવ માધવ. 8, રાજતિલક બંગલો. સિદ્ધાર્થ-2 તથા ઈન્ડિયન ઑઈલ પેટ્રોલપંપ સામે. બોપલ. અમદાવાદ-58. ફોન નં : +91 2717 230072. મોબાઈલ : +91 9427624516. ઈ-મેઈલ : madhavharshdev@gmail.com ]
Share this on WhatsApp
Email This Article ·  Print This Article ·  Save article As PDF ·   Subscribe ReadGujarati
« Previous હસતો રમતો ગાય કનૈયો – ચંદ્રકાન્ત રાવ
ઓહ માય ગોડ ! (OMG) એટલે ખરેખર Act of God ! – મૃગેશ શાહ Next »
આ પ્રકારનું અન્ય સાહિત્ય:
અંતિમ અધ્યાય – પ્યારેલાલ (અનુ. મણિભાઈ ભ. દેસાઈ)
ઉપવાસ છોડ્યા પછી બે દિવસ બાદ, 1948ના જાન્યુઆરીની 20મી તારીખે ગાંધીજી પ્રાર્થના પછી પ્રવચન કરી રહ્યા હતા ત્યારે, એક મોટો ભડકો થયો. એથી પ્રાર્થનાસભામાં થોડી ધમાલ થવા પામી. ગાંધીજીએ સભાજનોને ગભરાટમાં પડી જવા માટે ઠપકાર્યા. થોડા સમય બાદ ફરીથી વ્યવસ્થા સ્થપાઈ, ત્યારે માલૂમ પડ્યું કે ગાંધીજી બેઠા હતા ત્યાંથી 75 ફૂટ દૂર બૉમ્બ ફૂટ્યો હતો અને તેને પરિણામે ભીંતનો થોડો ... [વાંચો...]
ભક્તિ, જ્ઞાન અને યોગસાધનાનું ઉન્નત ગરવું શિખર સંત કવયિત્રી : ગંગાસતી – ડૉ. દલપત પઢિયાર
(‘આનંદ ઉપવન’ સામયિકમાંથી સાભાર) ગંગાસતીનું નામ આપણા બહુજન સમાજમાં ખૂબ જ જાણીતું અને માનીતું છે. ભજનપ્રેમીઓ અને અધ્યાત્મ તેમ જ સંતસાહિત્યના અભ્યાસીઓના હ્રદયમાં તેમનું સ્થાન બહુ ઊંચું અને આદરણીય છે. ગુજરાતનાં ગામડે ગામડે તેમનાં ભજનો ઊલટથી ગવાય છે. કેટલાંક ‘વીજળીને ચમકારે મોતી રે પરોવો પાનબાઈ’, ‘મેરુ રે ડગે પણ જેનાં મન નો ડગે’, ‘શિલવંત સાધુને વારે વારે નમીએ’, ‘વચન વિવેકી જે ... [વાંચો...]
અંતરનાં અમીઝરણાં – સંકલિત
પ્રેરણાના પુષ્પ – સનત વાયડા મનુષ્યમાં ઈશ્વરનું દર્શન : આ વાત એક સત્યઘટના પર આધારિત છે. હું એક શૈક્ષણિક સંસ્થાના સંચાલન મંડળમાં કામ કરું છું. અમારા ટ્રસ્ટ અંતર્ગત વિવિધ કૉલેજો ચાલે છે. થોડા વર્ષો પૂર્વે એક સંદીપ નામના યુવાને અમારે ત્યાં ચાલતા 3 વર્ષના એમ.બી.એ. પાર્ટ ટાઈમના અભ્યાસક્રમમાં એડમિશન લીધું હતું. એક જ વર્ષ બાદ કૌટુંબિક કારણોસર તેણે અધવચ્ચેથી ... [વાંચો...]
5 પ્રતિભાવો : આધુનિક સંસ્કૃત કવિ ડૉ. હર્ષદેવ માધવ – એક પરિચય
October 2, 2012 at 8:23 pm
મોજ પડી ગઈ બાપ્પ્પુ……..!!!!!!
October 3, 2012 at 12:06 am
Interesting & useful information.
October 28, 2012 at 5:49 pm
current time is moving…………..very very nice n i really like it so much.
October 31, 2012 at 4:07 am
September 23, 2015 at 11:02 pm
ભાઈ તમે ખુબ સારું લાખો છો. સંસ્કૃત એ બધી જ ભાષાઓ નો પાયો છે. જ્ઞાનનો મોટો ખજાનો આ ભાષા માં છુપાયેલો છે. સંસ્કૃત ભલે થોડુક જ જાણીએ છીએ પરંતુ ભાષા પ્રત્યે અમને ખુબ જ માન છે. અભિનંદન
Click here to cancel reply.
Select language:   Gujarati   English   (Press F12 to change language) Show Keyboard
Notify me of follow-up comments by email.
Notify me of new posts by email.
* * * * *
Download First Issue Absolutely Free !!
Click Here for download page
રીડગુજરાતી : તેરમા વર્ષમાં મંગલ પ્રવેશ
શોપિંગ – મૃગેશ શાહ
ભગવાનની ખોજ – આશા વીરેન્દ્ર
વાત પરભામહારાજની… – મહેશ યાજ્ઞિક
રાષ્ટ્રશહીદોનાં સ્મારકમાં શરમ કેવી? – ડૉ. કુમારપાળ દેસાઈ
ગરમાળો, ગુલમોર અને ખખડેલું બસસ્ટોપ ! – રામ મોરી
વિધવા : પ્રથમ તો એક માણસ – સ્વાતિ બારોટ સિલ્હર
દો પલ કે જીવન સે એક ઉમ્ર ચુરાની હૈ… – રોહિત શાહ
મારી સાઇકલ – રમણ સોની
ભાઈ એન્ડ બા વીથ ગોડ એટ જી-મેલ ડોટ કોમ – રાહુલ શુક્લ
pritesh patel: wish u many many happy returns of the day...
Amrut Gosai: વાહ સ્વાતિબેન ….ખુબ સુન્દર રિતે સમાજ...
બટુક ઠુંમર: અદભુત, અવર્ણનિય અને અકલ્પનિય. ડો.એટલુ સરળ અને...
Vijay Panchal: Bau Saras… che….
Sheela Patel: Good story
NEELAM GUPTA: આ ને બચ્પન માટૅ લખો.સારી કવિઆ હે.
jigisha dave: Very nice story its really hart...
Darshan: 30/૩/1987 time 21ઃ00 birtha peels ઃ godhara...
Arvind Patel: અંતઃસપુરના. હું જયારે એમ માનુ કે બધું હું જ...
Keyur Patel: પૂરાણૉમા પણ વાર્તા છે જ કે દધિચીએ પોતાના...
રીડગુજરાતી પરના વિશેષ લેખો કે અન્ય અગત્યની માહિતી આપના ઈ-મેઈલ પર મેળવવા માટે અહીં આપનું ઈ-મેઈલ સરનામું લખીને જોડાઓ.(4500 થી વધુ વાચકો)
રીડગુજરાતી : તેરમા વર્ષમાં મંગલ પ્રવેશ
શોપિંગ – મૃગેશ શાહ
ભગવાનની ખોજ – આશા વીરેન્દ્ર
વાત પરભામહારાજની… – મહેશ યાજ્ઞિક
રાષ્ટ્રશહીદોનાં સ્મારકમાં શરમ કેવી? – ડૉ. કુમારપાળ દેસાઈ
રીડગુજરાતી વિશે : પ્રેસ વિભાગ
જીવન અંંતરંગ – લઘુનવલ (ભાગ ૨)
દિલ્હીનું અનોખું રવિવારી પુસ્તકબજાર.. દરિયાગંજ બુકમાર્કેટ – જીજ્ઞેશ અધ્યારૂ
જીવન અંંતરંગ – લઘુનવલ (ભાગ ૧)
This site is dedicated to Shrimad Bhagvat Mahapuran
Back to top ↑
Send to Email Address Your Name Your Email Address Cancel
Post was not sent - check your email addresses!
Email check failed, please try again
Sorry, your blog cannot share posts by email.