gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en ca es es en en en en en en en es en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu en en en en gu en gu en gu gu gu en en en gu en en en en en gu en en en en fr en en en en el gu en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu es en gu en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu en en en en en en en
ReadGujarati.com: શિક્ષકનો ધર્મ – દયાબહેન કાલાવડિયા
પસંદ કરો પ્રથમ પાનું અનુક્રમણિકા – ટૂંકીવાર્તાઓ – નિબંધો – કાવ્યો અને પદ્ય – ગઝલો – અધ્યાત્મિક લેખો – હસો અને હસાવો – સાહિત્ય લેખો – બાળસાહિત્ય – અન્ય લેખો – પ્રકીર્ણ – ડાઉનલોડ – લેખ શોધો – મહિનાવાર લેખો – ગુજરાતીમાં લખો – ગુજરાતી કેલેન્ડર – આપનો લેખ મોકલાવો – આપનું યોગદાન સંપર્ક
(‘કોડિયું’ સામયિકના ડિસેમ્બર-૨૦૧૫ના અંકમાંથી સાભાર)
શિક્ષક વિદ્યાર્થીનો માર્ગદર્શક બને તે જરૂરી છે. વિદ્યાર્થીમાં શક્તિઓ તો પહેલેથી જ પડેલી છે. શિક્ષકનું કામ આ શક્તિને બહાર લાવી યોગ્ય દિશામાં વાળવાનું છે. પણ અભ્યાસક્રમના ભોગે નહિ.
લોકભારતી અને પિયરમાંથી જે કાંઈ મળ્યું તે બધા જ સંસ્કારોનો સરવાળો મારી શિક્ષક તરીકેની જિંદગીમાં મને ખૂબ જ કામ આવ્યો. મારા પૂ. દેવદાદાએ પણ એક ગુરુ અને પિતાનો પ્રેમ આપેલો.
મારા કાર્યમાં મને ખાસ તો શિક્ષણકાર્ય વગર ન બોલવાની આદત. મારી પ્રથમ નિમણૂક સોનગઢ કે.વ.શાળામાં થઈ. તા. ૨૩-૭-૬૩માં હાજર થઈ ગઈ. ત્યાંના આચાર્ય મનસુખભાઈ જાની. તેમના લીધે બોલવાની ટેવ પડી. ધીમેધીમે તેઓ મને શાળાનું દફતરી કાર્ય સોંપતાં થયા. એમ વહીવટી તાલીમ મળતી રહી. આ બધું ખૂબ કામ આવ્યું અને આત્મવિશ્વાસ પણ વધ્યો.
આવી રીતે ત્રણ વર્ષ સોનગઢ અને સાત માસ અમરગઢ હોસ્પિટલની સ્કૂલમાં કામગીરી માટે મૂકેલ. આવી રીતે ત્રણ વર્ષ અને સાતમાસ અપ-ડાઉનમાં વખત પસાર થયા. ત્યાર બાદ સણોસરા કે.વ.શાળામાં બદલી થઈ. ત્યાં સાતેક વર્ષ પછી, જિલ્લા નિરીક્ષક શ્રી વાસુદેવભાઈ મહેતા શાળા તપાસમાં આવેલા. તેઓશ્રીએ કેન્દ્રવર્તી શાળાની જવાબદારી સોંપેલી. એ ન્યાયે જવાબદારી વધી. સોનગઢનો અનુભવ અહીં ખૂબ કામ લાગ્યો. થોડી મુશ્કેલી પણ વધી. તેમાં સૌથી પહેલાં, બાર વિદ્યાર્થી હરિજન, એક દરબારનો દીકરો, તેર એકી સાથે વિદ્યાર્થીઓ આવ્યા અને કહે કે અમને ‘ધોરણ સાત પાસનું સર્ટિ લખી આપો.’ એવી માંગણી કરી. શાળાકીય ઉંમરવારીમાં તપાસ કરતાં ખ્યાલ આવ્યો કે આ વિદ્યાર્થીઓ તો હકીકતમાં એક-બે જ ધોરણમાં હતા. સતત ગેરહાજર રહેવાથી નામ કમી કરેલાં.
પછી તો આ વિદ્યાર્થીઓને બહિર વિદ્યાર્થી તરીકે પરીક્ષા આપવી જોઈએ તે વાત સમજાવી અને કાર્યવાહીમાં તાલુકા પંચાયતમાંથી ફોર્મ લાવી, બધા પાસે ભરાવ્યાં. અને મંજૂરી મેળવી આપી. વિધિવત થોડો સમય વર્ગો લીધા.
ત્યાર બાદ નિયત સમયે વિધિવત પરીક્ષા લીધી. પેપર તપાસી માર્કશીટ સાથે શિહોર તાલુકા નિરીક્ષકને બધું મોકલી આપ્યું. શિહોરથી વિશેષ તપાસ થઈ ને તેમાં તેરમાંથી બાર વિદ્યાર્થીઓ પાસ થયેલ અને એક વિદ્યાર્થી નાપાસ થયેલ. બાર વિદ્યાર્થીઓ સરકારી બસમાં ડ્રાઈવરની કામગીરીમાં જોડાયા.
એક મુસ્લિમ બાળક. નામ એનું યુનુસ. ભણવામાં ખૂબ જ હોંશિયાર. યુનુસ આગળ અભ્યાસ કરશે તો ખૂબ જ આગળ આવી શકશે એવી મને અંતરની ઈચ્છા હતી. યુનુસના બાપુજી અબ્દુલાદાદાને વાત કરી કે યુનુસને આગળ ભણાવો. પણ તે દાદાની ચશ્માની ફેરી કરે. એટલે આર્થિક સ્થિતિ બહુ સારી નહીં. રોટલાનું માંડ માંડ પૂરું થતું. દાદાએ પોતાની મજબૂરી જણાવી. હવે શું કરવું ? એવી સ્થિતિ ઊભી થઈ. પરંતુ એ સમયમાં મુંબઈથી એ લોકોની જ્ઞાતિની એક કંપનીની જાહેરાત વાંચી મને ખૂબ આનંદ થયો. તાત્કાલિક યુનુસના ફોટા (એ પણ યુનુસના બાપુજી (દાદા)ની જાણ બહાર) પડાવ્યા. ત્રણ ફોટા, ત્રણ વર્ષ- પાંચ, છ, સાતમાં ધોરણના રિઝલટ સાથે આચાર્યના અભિપ્રાય સાથે બધું સાહિત્ય તે કંપનીના સરનામે રજી.એડી. કરી મોકલી આપ્યું. વધેલા ફોટા સાચવી રાખવા કહ્યું. અને દસ-પંદર દિવસમાં આઠમા ધોરણનો જરૂરી ચૅક આવી ગયો, બધા ખૂબ જ રાજી થયાં. અને અબ્દુલાદાદાને તો ચૅક જોઈને હર્ષના આંસુ આવી ગયાં. આગળ જતાં યુનુસ સારો ડૉક્ટર બન્યો. અમદાવાદમાં સરકારી હોસ્પિટલમાં સી.એમ. થયો, ત્યાં સુધી સહાયતા યુનુસને મળતી રહી. અત્યારે અબુધાબીમાં પણ આ જ પોસ્ટ ઉપર છે. અવાર-નવાર યુનુસ ખુશીથી ફોનથી વાત કરતો. હમણાં તેમના સાળી મારફત સમાચાર આવ્યા કે, ‘મારા ત્રણેય બાબાને પણ મેં ડૉક્ટર બનાવ્યા છે.’ ત્યાર બાદ યુનુસનો પણ ફોન આવ્યો. ખૂબ જ આનંદના સમાચાર હતા. એ યુનુસને અને તેની પત્નીને મેં અભિનંદન પાઠવ્યાં.
અત્યારે જ્યાં કન્યાશાળાનું મકાન છે, ત્યાં પહેલાં કે.વ.શાળા માટે રમત-ગમતનું મેદાન હતું. પરંતુ તે વખતના કે.વ.શાળાના આચાર્યના ભોળપણાનો લાભ લઈ દસ્તાવેજ પંચાયતના દફ્તરે આવી ગયો. છતાં એક શાળા જ બનવાની હોઈ વિરોધ કરવાનું માંડી વાળ્યું.
છતાં હવે શું થશે ? તેવા સતત વિચાર આવતા રહેતા.
શાળાનું મેદાન નાનું હોઈ અમારે પાંચથી સાતના રમત-વ્યાયામના વારા કાઢવા પડતા. એમાં અચાનક જ મારી નજર બહાર પડી. વંડીની દીવાલ તોડી તેની જગ્યાએ સાડા દસ ફૂટ દૂર એકાદ પાયો ચણેલો જોયો. આ વસ્તુ મને કાંઈક અલગ લાગી. આના વિષે ડૉક્ટર જૂના સરકારી હતાં. ભાઈ લાલભાઈને પૂછ્યું. તો તે વખતના સરપંચ રાજાભાઈ મકવાણા પાસેથી જાણવાનો આગ્રહ રાખ્યો. રાજાભાઈ મકવાણા હાલ કૃષ્ણપરામાં રહે છે. તેઓને મળી તો તેઓએ મારી વાતમાં સંમતિ તો દર્શાવી કે જમીન સરકારી છે તે વાત તો સો ટકા સાચી છે. પણ દાદા અભણ હતા એટલે પંચના સભ્યોએ અંગૂઠો મરાવી દીધો અને ત્રણ પીપર વાવી દીધી.
આ બાબતે અરજી તૈયાર કરી, દાદાનો અભિપ્રાય લખી. રાજાદાદાનો અંગૂઠો લઈ, હું ભાવનગર મામલતદાર સાહેબ પાસે ગઈ પણ જવાબ સંતોષકારક ન મળ્યો. અમારા શિક્ષણ વિભાગમાં બસ આ જ અસંતોષ રહેલો. છેલ્લે એક ભાઈ મળ્યા. તેમણે સાચી સલાહ આપી કે બહેન, તમે સી.ટી.સર્વેમાં તપાસ કરો, તો ત્યાં સી.ટી.સર્વેમાં તપાસ કરાવી. તે લોકો માપવા માટે આવ્યા. રાજાશાહી વખતની ધર્મશાળાનું મકાન માપતાં સાડા દસ ફૂટ જમીન સરકારી નીકળી.
પછી તો પીપરું કપાવવી પડી અને ઓટા પણ તોડવા પડ્યા. જ્યાંથી દીવાલ પાડેલી ત્યાંથી પંચાયતની મદદ, ગામ ફાળો, ૫૦% સરકારના ખર્ચે ફરી દીવાલ થઈ ગઈ. આ રીતે બાળકોને સાડા દસ ફૂટ જમીન મળી ગઈ.
પંચાયતના સભ્ય રમણિકભાઈ કાલરિયાએ એક દાતા મેળવી આપ્યા. એમની મદદથી મજબૂત અને સારો દરવાજો પણ થઈ ગયો.
આ સ્વ અનુભવ પરથી એક વસ્તુ નક્કી થઈ કે શિક્ષક બાળકોનાં હિતની સાથે શાળાના હિતનો પણ વિચાર કરી શકે અને ફરજના ભાગરૂપે શિક્ષણની સાથે સાથે શાળાનું હિત કરી શકે તો તે શિક્ષકનો સાચો ધર્મ છે જ.
Share this on WhatsApp
Email This Article ·  Print This Article ·  Save article As PDF ·   Subscribe ReadGujarati
« Previous આપણી લાઈફને આપણે પૉઝિટિવ થિન્કિંગની પાઠશાળા બનાવી દઈએ – રોહિત શાહ
બૅન્ક-બૅલેન્સ – બિપિન ધોળકિયા Next »
આ પ્રકારનું અન્ય સાહિત્ય:
પોપટ સાથે પ્રીત – દિનેશ પાંચાલ
કેમ એવું થયું હશે તે આજે પણ જાણી શકતાં નથી, પણ એક દિવસ મને અને પત્નીને સરખો વિચાર આવ્યો : આપણા ઘરમાં એક પોપટ હોવો જોઈએ. અમે રવિવારીય બજારમાંથી એક પોપટ ખરીદ્યો. પોપટ ઘરે લાવ્યાં ત્યારે પહેલે ખોળે પુત્ર જન્મ્યો હોય તેવો આનંદ થયો. પોપટને પાણીમાં પલાળેલી જુવાર ખવડાવજો, એમ પેલા વેચનારે કહ્યું હતું. અમે ઉમંગભેર પાણીમાં પલાળેલી જુવાર પોપટને ... [વાંચો...]
સાચી જાગૃતિ એટલે… – ચંદ્રકાન્ત શેઠ
(‘અખંડ આનંદ’ સામયિકમાંથી સાભાર) આપણે આપણા વેપારધંધાનો – આપણી ધંધામાં થતી આવકજાવકનો હિસાબ રાખીએ છીએ પરંતુ આપણે આપણા તન-મનના ચલણવલણનો હિસાબ રાખીએ છીએ ખરા ? એમ મનાય છે કે ભગવાન જ્યારે કોઈ જીવને મનખાવતાર આપે છે ત્યારે તેને આ ધરતી પર રહી કેટલા શ્વાસ લેવા તે પણ એના થકી નક્કી થયેલું હોય છે ! ઑટોરિક્ષામાં બેસતાં જેમ ભાડાનું મીટર શરૂ થઈ ... [વાંચો...]
બાળઉછેર માટે સંયુક્ત કુટુંબ આદર્શ – પ્રા. બિંદુ મહેતા
ઈ પણ દેશના ભવિષ્યનો આધાર તે દેશનાં બાળકો પર રહેલો છે. બાળકોનો ઉછેર કેવો થાય છે તે પ્રમાણે યુવાપેઢી ઘડાય છે. યુવાનો દેશનો આધારસ્તંભ છે, જેની પર વૃદ્ધો અને બાળકો આધારિત છે અને દેશનો વિકાસ યુવાનોની શક્તિ પર અવલંબિત છે. બાળપણમાં રોપાયેલાં બીજ પ્રમાણે મનુષ્યનું સમગ્ર જીવન થોડા ઘણા ફેરફારો સાથે વિકાસ પામે છે એટલે બાળઉછેરનું મહત્વ સવિશેષ છે. બાળકનો ... [વાંચો...]
5 પ્રતિભાવો : શિક્ષકનો ધર્મ – દયાબહેન કાલાવડિયા
December 22, 2015 at 7:26 am
ઈવિદ્યાલય માટે પ્રેરણારૂપ સરસ લેખ.
December 22, 2015 at 8:40 am
અભિનદન સારા વિચારો રજુ કરવા બદલ
કાલિદાસ વ. પટેલ {વાગોસણા} says:
December 22, 2015 at 1:12 pm
શિક્ષકનો વ્યવસાય એ એક noble profession – ઉમદા વ્યવસાય છે. તે માસ્તર નહિ પણ … માના સ્તર સુધી વિસ્તરેલો ઉમદા માનવ અને પંતુજી નહિ પણ ” પંતશ્રી ” … મતલબ આખા ગામમાં મુખ્ય- સર્વશ્રેષ્ઠ છે. તે બાળકનું હિત, શાળાનું હિત તથા સમગ્ર ગામનું હિત ઈચ્છતો ઉમદા નાગરિક છે. આવા શિક્ષકોનો દુકાળ સર્જાતો જાય છે , તે દુઃખદ છે.
કાલિદાસ વ. પટેલ {વાગોસણા}
December 22, 2015 at 4:24 pm
January 9, 2016 at 9:30 pm
ayaa bahen hu pan ek teacher chu ane tamara અ lekh parthi hu pan ghanu sikhyo chu.sapna vichar ૧૬ aani sacha che …..good
Click here to cancel reply.
Select language:   Gujarati   English   (Press F12 to change language) Show Keyboard
Notify me of follow-up comments by email.
Notify me of new posts by email.
* * * * *
Download First Issue Absolutely Free !!
Click Here for download page
રીડગુજરાતી : તેરમા વર્ષમાં મંગલ પ્રવેશ
શોપિંગ – મૃગેશ શાહ
ભગવાનની ખોજ – આશા વીરેન્દ્ર
વાત પરભામહારાજની… – મહેશ યાજ્ઞિક
રાષ્ટ્રશહીદોનાં સ્મારકમાં શરમ કેવી? – ડૉ. કુમારપાળ દેસાઈ
ગરમાળો, ગુલમોર અને ખખડેલું બસસ્ટોપ ! – રામ મોરી
વિધવા : પ્રથમ તો એક માણસ – સ્વાતિ બારોટ સિલ્હર
દો પલ કે જીવન સે એક ઉમ્ર ચુરાની હૈ… – રોહિત શાહ
મારી સાઇકલ – રમણ સોની
ભાઈ એન્ડ બા વીથ ગોડ એટ જી-મેલ ડોટ કોમ – રાહુલ શુક્લ
pritesh patel: wish u many many happy returns of the day...
Amrut Gosai: વાહ સ્વાતિબેન ….ખુબ સુન્દર રિતે સમાજ...
બટુક ઠુંમર: અદભુત, અવર્ણનિય અને અકલ્પનિય. ડો.એટલુ સરળ અને...
Vijay Panchal: Bau Saras… che….
Sheela Patel: Good story
NEELAM GUPTA: આ ને બચ્પન માટૅ લખો.સારી કવિઆ હે.
jigisha dave: Very nice story its really hart...
Darshan: 30/૩/1987 time 21ઃ00 birtha peels ઃ godhara...
Arvind Patel: અંતઃસપુરના. હું જયારે એમ માનુ કે બધું હું જ...
Keyur Patel: પૂરાણૉમા પણ વાર્તા છે જ કે દધિચીએ પોતાના...
રીડગુજરાતી પરના વિશેષ લેખો કે અન્ય અગત્યની માહિતી આપના ઈ-મેઈલ પર મેળવવા માટે અહીં આપનું ઈ-મેઈલ સરનામું લખીને જોડાઓ.(4500 થી વધુ વાચકો)
રીડગુજરાતી : તેરમા વર્ષમાં મંગલ પ્રવેશ
શોપિંગ – મૃગેશ શાહ
ભગવાનની ખોજ – આશા વીરેન્દ્ર
વાત પરભામહારાજની… – મહેશ યાજ્ઞિક
રાષ્ટ્રશહીદોનાં સ્મારકમાં શરમ કેવી? – ડૉ. કુમારપાળ દેસાઈ
રીડગુજરાતી વિશે : પ્રેસ વિભાગ
જીવન અંંતરંગ – લઘુનવલ (ભાગ ૨)
દિલ્હીનું અનોખું રવિવારી પુસ્તકબજાર.. દરિયાગંજ બુકમાર્કેટ – જીજ્ઞેશ અધ્યારૂ
જીવન અંંતરંગ – લઘુનવલ (ભાગ ૧)
This site is dedicated to Shrimad Bhagvat Mahapuran
Back to top ↑
Send to Email Address Your Name Your Email Address Cancel
Post was not sent - check your email addresses!
Email check failed, please try again
Sorry, your blog cannot share posts by email.