gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en ca es es en en en en en en en es en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en en en en en en gu en en en en en en en gu en gu en gu en en en gu en en en gu gu en en en gu en en en gu gu gu en en en en en tr en gu gu en en en gu gu gu en en en gu en en en gu en gu en en en en fr en en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en en en en en gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu gu en gu gu gu en en en en en en en
ReadGujarati.com: ઘડપણ સડવા માટે નથી – ગુણવંત શાહ
પસંદ કરો પ્રથમ પાનું અનુક્રમણિકા – ટૂંકીવાર્તાઓ – નિબંધો – કાવ્યો અને પદ્ય – ગઝલો – અધ્યાત્મિક લેખો – હસો અને હસાવો – સાહિત્ય લેખો – બાળસાહિત્ય – અન્ય લેખો – પ્રકીર્ણ – ડાઉનલોડ – લેખ શોધો – મહિનાવાર લેખો – ગુજરાતીમાં લખો – ગુજરાતી કેલેન્ડર – આપનો લેખ મોકલાવો – આપનું યોગદાન સંપર્ક
જ્યાં જ્યાં નજર કરીએ ત્યાં એડવાન્સ બુકિંગ કરાવીને ઘડપણમાં રોગોનું મ્યુઝિયમ બનીને ખાટલે પડેલાં ખોળિયાં જોવા મળે છે. એમના જિગરજાન દોસ્તનું નામ છે ગળફો. એમની ગર્લફ્રેન્ડનું નામ છે, થૂંકદાની. એમની પ્રિયતમાનું નામ છે પથારી. રવિશંકર મહારાજ વારંવાર કહેતા કે ઘરડમાં ચાલે તે ઘરડો. ઘડપણનું સર્જન સડવા માટે નથી થતું. માણસે ઘરડા નથી થવાનું. પણ વૃદ્ધ થવાનું છે. જે વૃદ્ધિ પામ્યો તે વૃદ્ધ ! પાછલી ઉંમરે સુખી થવાના સચોટ ઉપાયો ક્યા ? ગમે તે ભોગે યુવાનીમાં બેઠાડું બનવાનું ટાળવું રહ્યું. જેટલું ચલાય એટલું ચાલવું અને વળી ઝડપથી ચાલવું.
પરસેવાના બે પ્રકાર છે. એક છે હરામનો પરસેવો અને બીજો છે ખરી કમાણીનો પરસેવો. મુંબઈમાં ભેજ એટલો કે આળસુના પીરને પણ પરસેવો વળે. એ હરામનો પરસેવો ગણાય. શિયાળામાં કોઈ માણસ એકાદ કલાક કસરત કરે અને શરીરે પરસેવો વળે એ ખરી કમાણીનો પરસેવો ગણાય. એ પરસેવો રોગમુક્તિ (healing)નો ખરો ઉપાય છે. કમાણીનો પરસેવો ઉંમરને ખાઈ જાય છે.
પાછલી ઉંમરે દુઃખી થવાના ઘણા રસ્તા છે. ઓફિસની ખુરશીમાં પોટલું થઈને બેસવું એ પહેલો ઉપાય છે. વ્યસનો વિનાની યુવાની ઘણા લોકોને નથી ગમતી. પૈસા કમાવા સિવાય અન્ય કોઈ વાતમાં રસ ન લેવાની ટેવ યુવાનીને કદરૂપી બનાવે છે. સાહિત્ય, સંગીત, કળા, નાટક અને કવિતા જેવી ‘ફાલતુ’ બાબતોથી દૂર રહેનારા ઝટ ઝટ સડે છે. આવા લોકોને તાણ નામની વેમ્પ અકાળે ઘરડા બનાવે છે. કેવળ પૈસો કમાનારી વ્યક્તિને સાચી મૈત્રી સાંપડતી નથી. પરિણામે જીવન ઝટ કટાઈ જાય છે. પુસ્તક વાંચવાની ટેવ હોય એવો સ્ફૂર્તિમંદ વૃદ્ધ કંટાળતો નથી. સંગીતમાં રસ લેનારો વૃદ્ધ નવરાશને શણગારતો જોવા મળે છે. મૈત્રીવૈભવ ધરાવનાર દાદા ખાસા રળિયામણા જણાય છે. અન્ય માટે કશુંક કરી છૂટવા તત્પર એવાં દાદીમા આદરણીય જણાય છે. પારકી પંચાતથી દૂર રહીને નિજાનંદમાં મસ્ત રહેનારા દાદાને ખાલીપો પજવતો નથી. ઘરનાં સંતાનો એમનાથી કંટાળતાં નથી. પુત્રવધૂને એમની હાજરી ખટકતી નથી. કેટલાક વડીલોથી પરિવાર કંટાળે છે. એ કંટાળો સાબિત કરે છે કે વડીલ હજી જીવે છે. આવું ઘડપણ અભિશાપ ગણાય.
જે વૃદ્ધ છે એ તબિયતનો રાંક નથી હોતો. પુસ્તકપ્રેમ, કળાપ્રેમ, મનોરંજન, મૈત્રી અને પ્રસન્ન સ્મિતથી શોભતો કરચળિયાળો ચહેરો એમના સમગ્ર જીવનનું ઓડિટ પ્રગટ કરતો રહે છે. આવો વૃદ્ધ છેક છેવટ સુધી પોતે સ્થાપેલી કે ઉછેરેલી સંસ્થાની ખુરશી પર ફેવિકોલ લગાડીને ચોંટી રહેતો નથી. સંશોધનોએ સાબિત કર્યું છે કે નિયમિતપણે મંદિરમાં જનારા લોકો લાંબુ જીવે છે. ભગવાન નામનું ટ્રાન્કિવલાઈઝર જબરી રાહત સાવ ઓછી કિંમતે પહોંચાડે છે. ડ્રગને રવાડે ચડવા કરતાં કૃષ્ણને રવાડે ચડવું સારું. જે બાલદી કટાઈને કાણી નથી થતી એને છેક છેલ્લે સુધી કોઈ ભીનો સ્પર્શ મળી રહે છે. આ સ્પર્શ જીવનદાયી છે. લાંબા આયુષ્યના શાસ્ત્રને gerontology કહે છે. આપણા ઘરડા નેતાઓ ઝટ નિવૃત્ત થતા નથી. સત્તા ન છોડવાની એમની ચીટકુ વૃત્તિને gerontology કહે છે. કટાઈ જવા માટેનો શ્રેષ્ઠ સમય યુવાની છે. ઘરડા થવું એ ગુનો છે. વૃદ્ધ થવું એ વિશેષાધિકાર છે. સતત સમૃદ્ધ થતો રહે તે વૃદ્ધ. વિચારની વૃદ્ધિ અને વિવેકની સમૃદ્ધિ !
ખિસકોલી ઘરડી થાય તોય દોડવામાં ધીમી પડતી નથી. પુષ્પ ખરવાની અણી પર હોય તોય સુગંધ આપવામાં પાછીપાની કરતું નથી. હરણ ગમે એટલું ઘરડું હોય તોય એની દોડવાની ગતિ જળવાઈ રહેતી હોય છે. ઘરડા હાથીનું ગૌરવ પણ છેલ્લી ક્ષણ સુધી અકબંધ રહેતું હોય છે. જે માણસ મોટી વયે પણ નવું નવું વાંચવાનું, વિચારવાનું અને નિર્મળ આનંદ પામવાનું વ્યસન છોડવા તૈયાર નથી એ ખરા અર્થમાં વૃદ્ધ છે. એવા માણસને ‘ઘરડો’ કહેવો એ એનું અપમાન છે. અમેરિકાના ફાઈનાન્સિયર બર્નાડ બારુચ કહે છે :
પંદર વર્ષ પછીની જ હોય છે.
Email This Article ·  Print This Article ·  Save article As PDF ·   Subscribe ReadGujarati
« Previous મન પર મણનો બોજ ! – હરિશ્ચંદ્ર
પ્રેમ એટલે…. – ગુણવંત શાહ
મિસકૉલ મારવાની મજા ભારતની બધી ભાષાઓના બધા શબ્દકોશમાં ન જડે એવો એક શબ્દ હવે લોકજીભે ચડી ચૂક્યો છે. બૉસ અને એના ડ્રાઈવરને જોડતો એ શબ્દ છે : ‘મિસકૉલ.’ મોબાઈલ ફોન વાપરનારા લોકોમાં ગરીબ લોકોનું પ્રમાણ ઓછું નથી. ઝૂંપડપટ્ટીમાં મોબાઈલ ફોન ધરાવનારા લોકોની સંખ્યા ઓછી નથી હોતી. ઘરની કામવાળી પણ પોતાના પતિને મિસકૉલ મારતી હોય છે. મિસકૉલની દુનિયા અનોખી છે. ઈલેક્ટ્રોનિક સ્વર્ગના ... [વાંચો...]
કારણ વિના કશું બનતું નથી – ભૂપત વડોદરિયા
નિયામાં પારાવાર અસમાનતાઓ અને અન્યાયો આપણે જોઈએ છીએ. કેટલાક આપણને અનેક બાબતમાં ‘ભાગ્યશાળી’ લાગે છે. આવા ભાગ્ય માટેની એમની કોઈ ખાસ લાયકાત પણ આપણી નજરે પડતી નથી. બીજી બાજુ જે સારા ભાગ્ય માટે અનેક રીતે લાયક છે અને ગુણવાન છે એવા માણસો બિચારા જાતજાતની કમનસીબીઓ વેઠતાં આપણે જોઈએ છીએ. એક બાળક રૂપાળું કે કાળું જન્મે છે, એક બાળક બુદ્ધિશાળી કે ... [વાંચો...]
સાચો મિત્ર કેવો હોય ? – ભૂપત વડોદરિયા
સંપત્તિ મિત્રો મેળવી આપે છે અને વિપત્તિ મિત્રોની પરીક્ષા કરે છે. સંસ્કૃતમાં આવાં અનેક સુભાષિતો છે અને દરેક ભાષામાં મૈત્રી વિશે કંઈ કંઈ ઉક્તિઓ મળી આવે છે. આજે ધંધાદારી મૈત્રીઓની બોલબાલા છે, પણ માત્ર બે વ્યક્તિઓ વચ્ચેની જ દોસ્તી હતી જૂના જમાનામાં – આજના જમાનામાં વળી દોસ્તીને કોણ પિછાને છે ? પણ આજના જમાનામાં પણ ક્યાંક ને ક્યાંક બે સારા ... [વાંચો...]
14 પ્રતિભાવો : ઘડપણ સડવા માટે નથી – ગુણવંત શાહ
August 14, 2012 at 1:23 pm
Hiral Vyas "Vasantiful" says:
August 14, 2012 at 6:15 pm
સુંદર અને સાચી વાત.
August 14, 2012 at 11:34 pm
There are so many things to understand if you want to & nothing if you don’t want to.to be old is nothing but understanding & living responsibly. Very nice article.
August 15, 2012 at 7:24 am
ગુણવંતભઇએ ઘડપણને ગૌરવવંતુ અને સક્ષમ રાખવાનો સચોટ ઉપાય આપ્યો છે. આ સાચી વાત વર્તનમાં મુકવાનું આ પળથી જ શરું કરીએ તો જ લેખ વાંચ્યાનો અર્થ. સુંદર ઉપયોગી લેખ બદલ ગુણવંતભઇને અભિનંદન.
August 17, 2012 at 10:00 pm
ઘરડા થવું અને વૃદ્ધ થવાનો તફાવત ઘણી સારી રીતે સમજાવ્યો છે.ઘડપણ દુઃખદાયી છે વૃધત્વ નહિ.
August 22, 2012 at 8:37 pm
સાચિ હકિક્ત અને સુન્દર લેખ બદ્લ અભિનદન
November 19, 2012 at 10:41 pm
ઘહનિ સારિ વાત હા.
November 20, 2012 at 9:31 pm
ખુબ મજેદાર સરસ વાત કરિ.
November 20, 2012 at 11:31 pm
આવી સચોટ વાત શ્રી ગુણવંતભાઈ જ કરી શકે. એક ભાઈ ૬૯ વરસે માંડ ૪૫ ૫૦ના લાગે છે. આની પાછળનું રહસ્ય સ્વાનંદ અને પોતાની તરફનો આદર. સારપનો આગ્રહ એટલો કે ખાવા પીવાથી માંડીને રહેણીકરણી,બધું જ ચીવટથી કરવું. મૈત્રીમા પ્રમાણ સરનુ અંતર અને પ્રમાણસરની નિકટતા. લાગણી નુ વહેણ, કદી ઓટ નહીં ને કદી ભરતી નહીં એ પણ પ્રમાણ સરનુ.
હું ભાઈના આસ્વભાવથી આનંદ અનુભવુ છું. પણ એ પ્રમાણે વર્તી શકતી નથી. એનુ કારણ મને મળતું નથી. ફક્ત એક મારી ખામી શોધી શકી છું કે હું કોઇની સાથેની વાતમા કે મિત્રો સાથેના વાદમા અભિપ્રાય આપવાની ભૂલ કરી બેસું છું.
મિત્રો, ઘરડા ન થવું હોય તો મધ્યમ માર્ગ અપનાવો.જીંદગીભરના અનુભવને યોગ્ય માર્ગે વાળો.
November 21, 2012 at 5:02 pm
gunvant shah ni kalam rajniti sivay jeevan pratye pan chale chhe jani aanand thyo.
December 21, 2012 at 4:39 am
લેખકનેી કલમે જિવવાનેી કલા શેીખવેી.શુભ્સ્ય શેીઘ્રમ.
જાગ્યા ત્યાથેી સવાર્.નિવ્રુતિમા પ્રવ્રુતિ.
Kalidas V. Patel { Vagosana } says:
March 6, 2013 at 5:27 am
” ઘડપણમાં કેવી રીતે જીવવું ” નો જીવનમંત્ર આપી દીધો. આપણી સંસ્કૃતિમાં વાનપ્રસ્થાશ્રમ ; ઘડપણને સ્વસ્થ,પ્રભાવશાળી,માન-પાનવાળું,તથા લોકોપયોગી બની રહે તે માટે જ હતો. મોટા ભાગના વાનપ્રસ્થાશ્રમી ગુરુકુલોમાં માનદ શિક્ષકો હતા અને ખુબ જ માનભર્યું જીવન જીવતા હતા.
કાલિદાસ વ. પટેલ { વાગોસણા }
April 6, 2013 at 4:46 pm
ઘડપણ વિશેનો આ લેખ ખરેખર ગમ્‍યો. આજના યુવાનોને વાંચનનો રસ કેળવાય અને ચાલવાનું મહત્‍વ સમજાવે તેવો છે.
April 5, 2017 at 11:48 am
ઘડપણ એ આપણી જિંદગીનો એક ભાગ જ છે. આખી જિંદગી પુરી કરતા પાછળની ઓવરોનો ખ્યાલ રાલહ્યો હોય તો વાંધો ના આવે. ઘડપણમાં આર્થિક બાબત અને પ્રવૃત્તિ એ બે બાબતો નો ખ્યાલ રાખવાની જરૂર છે. ખાસ વાત તો સ્વભાવ. તમે બીજાને કેટલા અનુકૂળ થાવ છો, તે મહત્વનું છે. હું જ સાચો આવી જીદ્દ છોડી દેવી. યુવાનો સાથે યુવાનો ને ગમે તેમ વર્તો , બાળકો સાથે બાળક થઈ જાવ. ભૂતકાળ ને બહુ યાદ ના કરવો અને બને તેટલા વર્તમાનમાં જીવવું. ઘડપણ પણ ખુબ જ આનંદમય જશે.
Click here to cancel reply.
Select language:   Gujarati   English   (Press F12 to change language) Show Keyboard
Notify me of follow-up comments by email.
Notify me of new posts by email.
રીડગુજરાતી.કોમ પર પ્રસ્તુત થતા લેખ ટાઈપ કરવા માટે યોગ્ય વ્યક્તિઓની જરૂર છે. પૂરતું વળતર આપવામાં આવશે. વોટ્સએપ : ૯૯૭૪૪૧૦૮૬૮
પુણ્યનું વાવેતર – મનસુખ સલ્લા
હાથનાં કર્યાં – અર્જુનસિંહ કે. રાઉલજી
રાજાને જે ચરણપ્રહાર કરે તેને શી સજા કરવી જોઈએ? – આચાર્ય શ્રી ‘વાત્સલ્યદીપ’ સૂરિજી
ત્રણ ગીત – કાંતિલાલ એમ. કામરિયા
માઈન્ડ યોર ઓન બિઝનેસ? – ગિરીશ ગણાત્રા
હાસ્યનો હોજ.. – સં. તરંગ હાથી
સરિતાની શરત – રમણ મેકવાન
છે(છો)ડ સખી સરગમ – સ્વાતિ મેઢ
શ્રદ્ધા સ્મૃતિમંદિર – ડૉ. ચંદ્રકાન્ત મહેતા
થોડાસા રુમાની હો જાયે.. – નમ્રતા દેસાઈ
ગોપાલ ખેતાણી: અદભૂત વર્ણન. આપની સાથે દરિયાઈ સફર કરી તેવો...
જગદીશ કરંગીયા ‘સમય’: ટૂંકી વાર્તા કે લેખ ? અતિ સુંદર...
Yogesh pandya: I m writter yogesh pandya..u hv read my...
Mahendra kumar, Babariya Dubai: Thought provoking article.
Chauhan Yashpa: Wah sir good story…….
Kirtika Macwan: A wonderful story
asha buch: bahuj sundar ane sachi vat
tia: જેઓની પાસે શારીરિક જોમ છે અને સાથે ફાલતુ ટાઈમ હોય...
tia: હર જમાના માં ગુણ નો મહીમા સમૃઘ્ઘી કરતા વિષેશ રહ્યો...
tia: આપણા પસંદગી ના ધોરણ બદલાઈ ગયા લાગે છે….કુમાર...
રીડગુજરાતી પરના વિશેષ લેખો કે અન્ય અગત્યની માહિતી આપના ઈ-મેઈલ પર મેળવવા માટે અહીં આપનું ઈ-મેઈલ સરનામું લખીને જોડાઓ.(4500 થી વધુ વાચકો)
પુણ્યનું વાવેતર – મનસુખ સલ્લા
હાથનાં કર્યાં – અર્જુનસિંહ કે. રાઉલજી
રાજાને જે ચરણપ્રહાર કરે તેને શી સજા કરવી જોઈએ? – આચાર્ય શ્રી ‘વાત્સલ્યદીપ’ સૂરિજી
ત્રણ ગીત – કાંતિલાલ એમ. કામરિયા
માઈન્ડ યોર ઓન બિઝનેસ? – ગિરીશ ગણાત્રા
રીડગુજરાતી વિશે : પ્રેસ વિભાગ
નવરસમાં ઝબોળાયેલી માઈક્રોફિક્શન – ડૉ. હાર્દિક નિકુંજ યાજ્ઞિક
એક અપીલ – ધ્રુવ ભટ્ટ
વન ડે માત્રમ – કુલદીપ લહેરુ
This site is dedicated to Shrimad Bhagvat Mahapuran
Back to top ↑
Send to Email Address Your Name Your Email Address Cancel
Post was not sent - check your email addresses!
Email check failed, please try again
Sorry, your blog cannot share posts by email.