ru ru ru ru ru ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk av kk ru ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk kk en en en kk kk kk kk kk en kk kk en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk en kk kk en en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk hbs_cyr kk kk ru ru
АвтомобилиАстрономияБиологияГеографияДом и садДругие языкиДругоеИнформатикаИсторияКультураЛитератураЛогикаМатематикаМедицинаМеталлургияМеханикаОбразованиеОхрана трудаПедагогикаПолитикаПравоПсихологияРелигияРиторикаСоциологияСпортСтроительствоТехнологияТуризмФизикаФилософияФинансыХимияЧерчениеЭкологияЭкономикаЭлектроника
24. Статикалық сызба, белдеме түрі, тор түрі, сырықтар қимасы түрі бойынша классификациясы. Стропильді ферма компоновкасы.
25. Ферма есебі. Есептік күштеу мен жүктемені анықтау.
26. Түйінді және түйісті стропильді фермалардың есебі және жұмысы, конструкциясы.
27. Ірі блокты және конвейерлі БӨҒ монтажына қойылатын талаптарды ескере отырып жабын компоновкасының ерекшелігі кандай?
28. Ұстынның түрін және қима бойынша типін атаңыз.
29. Ірі сөрелі қоставр және тавр, труба, иілген және бітеу иілген профильден жасалған жеңіл фермалардың жаңа конструктивтік шешімдері.
30. Стропильді арқалықтар. Стропильді фермалар. Есебі және құрастыру.
31. Толық немесе толық емес қаңқалы ғимараттардағы жиналмалы жабын ригелінің есептік схемасы.
32. Ригель есебінің кезектілігі қандай.
33. Бетондалған және бетондалмаған түйістердің ерекшеліктері.
34. Құймалы арқалықты жабынның конструктивтік сызбасының комполовкасы.
1.9. Курстың саясаты мен процедуралары
Жұмысты уақытында тапсыру қажет. Барлық курстық жобалар мен тапсырмаларды қорытынды сессияға дейін 2 күн бұрын тапcыру керек. Барлық тапсырмаларды орындамаған студенттер емтиханға жіберілмейді.
Алған білімнің деңгейін тексеру тест арқылы жүргізіледі. Тест оқушыларға ескерусіз өткізіледі.
Студенттер барлық сабақтарға кешігусіз қатысуы міндетті. Сабаққа үш рет кешіккен бір сабақты өткізді деп есептелінеді.
Жоғары сапалы және уақытында өткізілген СӨЖ жұмыстары үшін, сабаққа белсенді және график бойынша қатысқаны үшін студентке аралық бақылауда немесе экзаменде (10% ке дейін) қосымша балл қойылуы мүмкін.
СӨЖ жұмыстарын уақытында тапсынмағаны, сабақты жібергені үшін студент балы кемиді.
Курс бойынша СӨЖ, екі коллоквиум, екі аралық бақылау қарастырылған.
2. Активті таратылатын материалдың мазмұны
2.1.«Құрылыс конструкциясы III» әні бойнша курстың тақырыптық жоспар 6-шы кесетеде келтірілген.
1. Көпқабатты ғимараттардың конструктивтік схемалары. қаңқалы, панельді, көлемді-блокты және құрастырылған ғимараттар. Көпқабатты қаңқалы ғимараттар. Рамалық, рамалы-байланыстырушы, байланыстырушы және аралас жүйелер.
2 Көпқабатты ғимараттарды есептеу. Рамалық жүйелердің есебі. Рамаларды тік жүктемелерге есептеу. Рамаларды көлденең (жел) жүктемелерге есептеу. Жобалаудың негізгі принциптері. Конструктивтік схемалар. Жиналмалы элементтерді типтеу. Ғимараттардың өлшемдері мен конструктивті сұлбаларын унификациялау.
3 Бірқабатты өнеркәсіптік ғимараттар (БӨҒ). Олардың түрлері. Ғимараттардың конструктивтік сұлбалары. Бірқабатты өнеркәсіптік ғимараттың конструктивтік сұлбасын жинақтау. Ұстындар торын және ғимараттардың ішкі габариттерін таңдау. Ғимаратты температуралық блоктарға бөлу. Қаңқанық кеңістік қатаңдығын қамтамасыз ету.
4. Көлденең раманы есептеу. Көлденең рамаға түсетін жүктемелер. Қаңқаның кеңістік жұмысы.
5. Ұстындардағы ішкі күштерді анықтау
6. Жабын конструкциялары. Жабын плиталары. Жабын арқалықтары Фермалар, стропила асты конструкциялар, аркалар. Кранасты арқалықтар
7. Бірқабатты өнеркәсіптік ғимараттардың ұстындары
8. Ұстын астындағы жекелеген іргетасты есептеу және құрастыру
9. Металл конструкцияларды бірыңғайлау, типтеу және стандарттау. Металл қаңқаның бөлшектері. Аралықтарды, биіктіктерді және қадамдарды бірыңғайлау
10. Ұстындар торын бөлу. Температуралық жіктер. Ұстындарды бөлгіш осьтерге байлау. Бірқабатты өндірістік ғимараттардың қаңқалары. Көлденең раманың схемалары.
11. Қаңқаның конструктивтік схемасын таңдау. Көлденең рама құрастыру. Қаңқаның бойлық конструкциялары. Ұстындар арасындағы байланыстар. Байланыстар жүйесі. Байланыстардың түрлері. Фермалар арасындағы байланыстар.
12. Көлденең раманы есептеу. Рама элементтерінің қатаңдығын қабылдау. Рамаға әсер ететін күштерді жинау.
13. Стропилалық фермалар. Ферма элементтерінің қималары. Түйіндері. Байланыстарды құрастыру және есептеу
14. Бірқабатты өндірістік ғимараттардың ұстындары. Тұрақты және сатылы қималы ұстындар. Ұстындарды есептеу және құрастыру. Есептік ішкі күштерді анықтау Есептік ұзындықтарды анықтау.Біртұтас және салалы ұстындарды есептеу және қималарын құрастыру. Ұстындардың бөлшектері мен түйіндерін есептеу және құрастыру.
15. Кранасты конструкциялар, олардың түрлері. Жүктемелер
2.2. Дәріс сабақтарының конспектісі
1-дәріс. Көпқабатты ғимараттардың конструктивтік схемалары.
Көпқабатты ғимараттарды келесі түрлерге бөлуге болады:қаңқалы, панельді, көлемді-блокты және құрастырылған. Конструктивті сұлба түрін ғимараттың функционалды мақсатына, қабат санына, экономикаға, құрылыс жағдайларға (сейсмика, мәңгілік тоңу т.б.).
Қаңқалы ғимараттар. Мұндай ғимараттар үлкен бөлмелер жасау үшін, аражабында технологиялық ойықтар бар кезде қолданады. Біріншіден осыларға өндірістік, әкімшілік және қоғамдық ғимараттар жатады. Қаңқалы ғимараттарда барлық жүктерн қаңқаға түседі. Ол әсерлердің барлық түрлеріне ғимараттың беріктігін және орнықтылығын қамтамасыз етеді. Қаңқалы ғимараттың негізгі элементтері темірбетон ұстындары, ригельдері, тік қатаңдық элементтері (диафрагмалар, байланыстар т.б.), жаппа плиталары. Мұндай ғимараттардың келесі жүйелері бар:
1-сурет. Қаңқалы ғимараттардың конструктивтік жүйелері:
а - ригельдердің бойлық орналасуы; б - ригельдердің көлденең орналасуы;
в - ригельдердің қиылыса орналасуы; г - ригельсіз жүйе.
Панельдік ғимараттар. Тұрғын үйлерде, қонақ үйлерде, жатақханаларда ішкі қабырғалар жиі орналасу және дыбыс оқшаулауы жоғары болу керек. Керекті дыбыс оқшаулау үшін ішкі қабырғалардың тығыздығы 0,3т/м3 –тан аз болмау керек, сонда бетон қалыңдығы 16см болады. Мұндай қабырғалар жеткілікті беріктігі болғандықтан қаңқаны қажет етпейді. Олар бір-бірімен байланыстырылып тұтастырылып , тік және көлденең күштерді қабылдайтын кеңістік жүйе құрайды. Мұндай конструкциясы бар ғимараттарды панельдік деп атайды. Есептер бойынша көпқабатты (шамамен 20 қабатқа дейін) панельді тұрғын үйлер қаңқалы ғимараттардан үнемді болады (бағасы 5…10%-ға, еңбек сыйымдылығы 10…15%-ға, арматура шығыны 30…50%-ға). Осыдан жоғары биіктікке панельді үйлер көлденең жел жүгіне арнайы күшейтусіз қарсыласа алмайды, ол үшін қосымша конструктивтік шаралар пайдаланады (тұтас диафрагмалар, қатаңдық ядролар орнату керек).
Панельді ғимараттардың артықшылықтары келесі жағдайларда төмендейді: бөлме жоспарлауын тік бағытта өзгерткенде, төменгі қабаттардағы бөлмелерді қоғамдық мақсатта пайдаланғанда. Сол үшін сауда бөлмелерді негізгі ғимаратқа қосылған құрылымдарда орналастырады.
2 - сурет. Қаңқасыз конструктивтік жүйелердің:
а - айқасқан қабырғалы кіші адымды; б - аралас адымды көлденең қабырғалы; в - үлкен адымды көлденең қабырғалы; г - бойлық қабырғалы (үш қабырға); д - бойлық қабырғалы (екі қабырға); е - ірі адымды көлденең қабырғалы
Көлемдік-блокты ғимараттар. Панельді конструкциялардың жетілдірілген түрі бөлмеге немесе пәтерге дайындалатын көлемдік блоктар болады. Блоктардың «стакан», «жатқан стакан», «қалпақ» түрлерін қолданады.
Блоктарды тұтас жасайды немесе жазық панельдерді бір-біріне пісіру арқылы біріктіреді. Содан соң блоктар арнайы конвейер үстіне түсіп оның үстінде әрлеу және санитарлы-техникалық жұмыстар жүргізіледі. Блоктар салмағы монтаждық траверсамен бірге 20-25кг, ұзындығы 660см, ені 360см-ден аспайды. Блоктар бірінің үстіне тек бұрыштарда немесе қабырға бойы тіреледі, бірінші жағдайда қабат саны 5-тен аспайды.
Көлемдік блоктар қолдануы құрылыс мерзімі мен еңбек көлемін азайтады, ғимараттар жиналу дәрежесін көтереді, құрылыс сапасын кәдімгідей жақсартады.
3-сурет. Дайындау тәсілдеріне және тірелу шарттарына
а - «қалпақ»; б - «стакан»; в - «жатқан стакан» (а, б, в - тұтас);
г - құрастырмалы; д - жүктемелерді периметр бойынша беру;
е - екі ұзын жақтары бойынша; ж - төрт бұрышы бойынша
Оларды кеңінен қолдануына тасымалдау қиыншылығы, жоспарлық шешімдердің аздығы, өте үлкен крандармен монтаждауы кедергі болып тұр.
Құрастырылған ғимараттар. Үлкен қалаларда негізгі магистральдарда салынатын көп қабатты ғимараттарда санитарлы-гигиеналық шарттарға (шу, шаң, газ) байланысты тұрғын бөлмелерді 2-3 қабаттарға, ал төменгі қабаттарда дүкендер, гараждар т.б. қоғамдық бөлмелер орналастырған жөн. Мұндай жағдайларда қаңқасыз (панельді) конструкциялар тұтас немесе жиналмалы темірбетон рамалар үстіне қойылады. Мұндай сұлбалар қонақ үйлерде, санаторийлерде қолданылады.
Түйін. Конструктивтік сұлбалардың қандай түрін жобаласақ та негізгі шешетін мәселе сол ғимараттардың кеңістік қатаңдығы мен орнықтылығын қамтамасыз ету. Ғимараттардың немесе құрылымдардың кеңістік қатаңдығы дегеніміз олардың көлденең күштерге қарсыласу қасиеті.
Төмендегілерге назар аудару керек. Кез-келген ғимараттардың қатаңдық элементтері көлденең күштерді қабылдаған кезде топырақта қатаң бекітілген консольдар ретінде жұмыс істейді. Қабаттар саны өскен сайын осы консольдардың ені мен (көбінесе ғимарат еніне тең болады) биіктігі арасындағы қатынас азаяды, яғни консольдардың «қарсыласуы» төмендейді. Ал көлденең күштердің шамасы қабат саны өскен сайын артады: жүктеме ауданы мен жел қысымының қарқындылығы өседі. Ғимарат енінің биіктігіне қатынасы ( ) шамада болған жағдайда оның қатаңдығы мен орнықтылығын кез-келген ғимарат формаларына қатаңдық элементтерін дұрыс жобалауды қамтамасыз етеді. Бұл қатынастыр -ға дейін кішірейген кезде ғимараттардың кеңістік қатаңдығын көтеретін шаралар қолдану керек; жоспар формасының жинақы түрі; қатаңдық элементтерді қатаң бекіту немесе тұтас түрін қолдану; қосымша қатаңдық элементтер қарастыру керек және т.б. Ғимарат биіктігі өскен сайын оның енін функционалды тұрғыдан немесе басқа себептерден үлкейтуге болмайды. Сондықтан қаңқаның иілгіштігі мен орнықтылығын шектеу шараларын қолдану керек және тағы да бір ыңғайсыз факторды – ғимараттың тік осі бойынша айналу деформацияларын болдырмау керек. Биік жеке тұрған ғимараттардың сыртқы қабығының қатаңдығын күшейту керек. Мысалы: сыртқы қабырғалардың периметр бойы.
Негізгі 1 [495-503], 2 [251-259] 4 [25-27; 178-179].
1. Көпқабатты ғимараттардың барлық түрлеріне қойылатын талаптар.
2. Көпқабатты ғимараттардың конструктивтік көтергіш сүйегіштер түрлері.
3. Қабырғалы көтергіш сүйегінің конструктивтік жүйелері.
4. Қаңқалы көтергіш сүйегінің конструктивтік жүйелері.
5. Ғимараттың кеңістік қатандығы және орнықтылығы.
Көпқабатты қаңқалы ғимарат жобасының конструктивтік бөлімін әзірлеуіне келесі жұмыстар кіреді:
- Қаңқаның конструктивтік сұлбасын таңдау және оны жинастыру, ғимаратты және оның элементтері мен түйіндерін есептеу, сондай-ақ оларды құрастыру.
Көпқабатты ғимарат қаңқасының сұлбасын таңдаған кездегі сұрақтардың ең маңыздысы көлденең күштерді қабылдау мәселесі, яғни кеңістік қатаңдықты қамтамасыз ету. Бұл мәселе қаңқаның түйіндерін лайықты құрастыру немесе арнайы тік қатаң элементтерін қою арқылы шешіледі. Осы белгі бойынша қаңқаның көтергіш жүйелері рамалық, рамалы-байланыстырушы, байланыстырушы және аралас түрлеріне бөлінеді (1-ші сурет).
Рамалық жүйеде (1а сурет) негізгі көтергіш элементтері жазық рамалардан құралған кеңістік жүйені құрайтын бір-бірімен қатаң бекітілген ұстын мен рамалар. Рамалар ғимаратқа әсер етіп тұрған барлық тік және көлденең жүктерді қабылдап, оларды іргетастарға береді.
1-сурет. Қаңқалардың конструктивтік схемалары: а - рамалы; б - рамалы-байланыстырушы; в - байланыстырушы; 1 - ұстын; 2 - ригель; 3 - төбе жабынының қатаң дискісі; 4 - қатаңдық диафрагмасы
Ғимарат қабаттарының саны көбейген сайын жел жүгінен төменгі қабаттардағы ұстын мен ригельдерде иілу момнттерінің мәндері өседі. Бұл ұстын қималарын үлкейтуді қажет етеді, ғимарат конструкцияларын бірыңғайлауын (унификациялауын) қиындатады. Сол себептен рамалық жүйелерді әдетте 8 қабаттан аспайтын ғимараттарда қолданады. 8 қабаттан биік ғимараттарда рамалы-байланыстырушы жүйе қолданады (1б сурет). Мұнда көлденең жүктерді қатаң түйіндері бар рамалар және қатаң тік элементтер, ал тік жүктерді рамалар мен жарым-жартылай қатаң элементтер қабылдайды.
Қатаң элементтер ретінде металл байланыстырғыш, темірбетон-диафрагмалар және т.б. конструкциялар пайдаланылады. Жоспарда диафрагмалар жазық, бұрышты, қоставрлы т.б. болады. Диафрагма ретінде ішкі қабырғалар, сатылар орналасқан қабырғалар жиі қолданылады. Диафрагмаларды ғимарат жоспарында бірқалыпты орналастыруға тырысу керек. Қаңқаның барлық элементтері кеңістік жүйеге өзара аражабындармен байланыстырылады. Аражабындар негізгі жұмысынан басқа (тік жүктерді қабылдау) көлденең жүктерді қабылдап, оларды рамаларға және диафрагмаларға иілу қатаңдықтарына пропорционалды бөліп таратады.
2-сурет. Көпқабатты рамаларды тік (а, б) және горизонтальді (в, г) жүктемелерге есептеуге: Q i - i – ші ярустың көлденең күші
Соңғы жылдары тұрғын және қоғамдық ғимараттар құрылысында ұстын мен ригель түйіндерінің конструкцияларын жеңілдету және барлық көлденең жүктерді диафрагмаларға түсіру ұсынылған. Мұндай жүйе байланыстырушы деген атқа ие болды(1в сурет). Мұнда барлық тік жүктерді рамалар және жарым-жартылай диафрагмалар қабылдайды.
Ригель мен ұстын түйіскен жерді ғимаратты монтаждаған кезінде кеңістік қатаңдығын қамтамасыз ететін кішігірім иілу моментті (55кН м) қабылдай алатындай етіп шешеді. Кейінгі кездері ригель мен ұстын байланысын металл шығынын қосымша қысқартуына мүмкіншілік беретін таза топсалы түйін ретінде қарастырылып енгізіліп жатыр.
Жиналмалы темірбетоннан салынған көпқабатты тұрғын және қоғамдық ғимараттарда байланыстырушы жүйе кеңінен қолданылады. Рамалық–байланыстырушы жүйе тұтас темірбетон қолданғанда, соның ішінде сейсмикалық аудандардағы құрылыста тиімді болады.
Негізгі 1 [503-511], 2 [259-269]
1. Қаңқаның көтергіш жүйелері.
2. Рамалық жүйелерді қай кезде қолданады?
2-ші дәріс. Көпқабатты ғимараттарды есептеу. Қазіргі көпқабатты ғимараттар жүктемелер әсер еткенде параметрлері (қатаңдығы және т.б.) өзгеріп тұратын әр түрлі элементтер мен қосылымдардан құралған өте күрделі кеңістік жүйе болып саналады. Мұндай ғимараттарды барлық конструктивтік ерекшеліктерін, әсерлер мен жүктемелер сипаттарын ескеріп есептеуі өте қиын. Сондықтан есептерде нақты ғимаратты оның шын жұмысын қамтып көрсететін есептік сұлбамен ауысмтырады. Шындыққа жақын дәрежесі есептің мақсатына, толықтығына, бастапқы мәліметтердің дұрыстығына және т.б. байланысты.
Көпқабкатты ғимараттарды жобалаған кезде тіпті тек деформацияның ерекшеліктерінің өзінде олардың есебін компьютерлер көмегімен жүргізеді. Көптеген нақты ғимараттарға және әр жер түрлеріне жеңілдетілген сұлбалар қолодануға болады, мысалы ғимараттың кеңістік жүйесін бөлшектеп, әр бөлшегін жүктемелер әсер етіп тұрған жазық жүйе ретінде есептеуге болады. Мұндай жағдайда есептеуде жобалаушыларға жақсы белгілі инженерлік әдістерді қолдануға болады. Мұндай тәсіл ғимарат элементтерінде пайда болатын іңшкі күштерді алдын-ал жуықтау бағасын беру үшін қажет, көп жағдайда осындай е,сптер жеткілікті дәлдікті қамтамасыз етеді.
Көпқабкатты ғимараттарды жүктемелердің негізгі жеке ерекші үйлесімдеріне есептейді. Ғимараттың биіктігі 40м асқан жағдайда статиканың жел жүктемесіне оның динамикалық құрама бөлігін есптеу керек.
Тік көтергіш элементтерді (қабырғалар, ұстындар) есептегенде қысқамерзімді жүктемелер жиынтығын коэффициентіне көбейтіп азайтуға болады. коэффициенті жоғары орналасқан қабаттар толық жүктемелермен бір уақытта жүктелетін ықтималдығы төмен екенін көрсетеді.
Рамалық жүйелердің есебі. Есеп ригельдер мен ұстындардың қума қатаңдығын есптеуден басталады. Осы мақсатта бұрын жобаланған осындай конструкциялар мысалын пайдаланып немесе жуықтап есептеп алдын-ала элементтердің қималарын тағайындайды.
Мысалы, ұстын үшін: Acd=(1.2 1.5)N/R (1)
мұнда 1.2 1.5 – ұстындағы иілу моментін ескеретін коэффициент; N – жүктеме алаңшаға сәйкес бойлық күш;
Ригель қимасын тірек моменті бойынша анықтайды
M=(0.6 0.7)M0; M0=(g+ )l0/8 (2)
мұнда g, - ригельдің 1 қума метріне түсетін тұрақты және уақытша жүктемелер; l0 – ригельдің есептік ұзындығы
Сонда h0=1.8 ; b=(0.3 0.4)h (3)
Қималарды алдын-ала таңдау нәтижесінде қима өлшемдерін біыңғайлау керек. Сонаң соң қабылдаған қима өлшемдеріне байланысты ригель мен ұстынның қума қатаңдығын анықтайды (қималарды бетон деп есептеп). Есепті ары қарай ЭВМ-де жасалған программалар көмегімен жүргізеді. Сонымен қатар инженерлік әдістерде өзінің маңызын жоғалтқан жоқ; вариантты жобалау кезінде ЭВМ көмегімен жасалған шешімдерді анализ жасау үшін т.б.
Рамаларды тік жүктемелерге есептеу.Егер де қаңқалы ғимараттардың көпқабатты көпаралықты рамалар арлықтары бірдей (немесе айырмасы 20%-дан аспаса), қабат биіктіктері бірдей, сондай-ақ әр қабатқа түсетін жүктеме бірдей болса, онда мұндай рамалардағы тірек бір тік сызықта орналасқан тіректер түйіндерінің бірдей шамадағы бұрышқа айналады. Осының нәтижесінде қабаттың биіктігі бойынша арасында ноль нүктелі, ал түйіндерінде мәндері бірдей моменті бар эпюра пайда болады. Мұндай жағдайда көпқабатты рама 3 түрлі бір қабатты рамаларға бөлінеді (2-ші сурет): жоғарғы, орнта және төменгі қабаттар. Бұл рамалардың әр қайсысын тұрақта және уақытша жүктемелердің ең ыңғайсыз үйлесімдеріне [1]-ге кестрелер бойынша есептейді. Мұнда рамалардағы ригельдің тіректегі иілу моменттерін мына формула бойынша анықтайды:
mylektsii.ru - Мои Лекции - 2015-2017 год. (0.161 сек.)Пожаловаться на материал