kk kk kk kk ru kk kk kk kk uk hbs_cyr kk mn kk kk kk ru ru mk ru uk ru ru kk kk kk kk kk kk uk kk kk ru kk kk kk ru ba ru kk kk kk kk kk ky kk ru kk kk kk ru kk kk ru kk kk kk kk kk ky kk kk kk ru kk kk ru kk hbs_cyr zh en en en sv fr de de kk ca kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk uk bg kk kk kk kk ky kk kk kk kk kk kk kk ru ru uk kk ru kk ru mk kk kk kk ru ba ru kk ru uk ru kk kk ky kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk da en sv fr de de en en kk kk da en sv fr de de kk da en sv fr de de kk da en sv fr de de kk en en sv fr de de kk kk kk kk kk uk be kk uk kk ru kk kk ru kk kk ru kk
Бастауыш сынып оқушыларының білімге деген ынтасын арттырудағы формативті бағалаудың маңызы
Білім ордасы оқушыларға тек қана білім беріп қана қоймай, сонымен бірге оқушылардың білімін бағалау, оқушыларды алға ұмтылуға ынталандыру орталығы болып табылады. Ал, оқушының дұрыс қалыптасуындағы шешуші рөлді бағалау атқарады деп ойлаймын.
Бағалау -одан арғы оқу туралы шешімді қабылдау мақсатымен оқытудың нәтижелерін жүйелі түрде жиынтықтауға бағытталған қызметті белгілеу үшін қолданылатын термин (мұғалімге арналған нұсқаулық 56–бет).
Қазіргі бағалау түрлі нысанда,түсінікті,психологиялық тұрғыдан жайлы,екіқұрамды : жиынтық және формативті болуы керек.
Жиынтық бағалаудың немесе Оқытуды бағалаудың мақсаты оқушы қазіргі уақытта не оқып білгенін жинақтау болып табылады. Оны мұғалім тест,емтихан т.б. түрде өткізіп, өзі бағалайды.
Формативті бағалау әр сабақта және күнде жүргізіліп тұрады. Оқыту үшін бағалау бұл білім алушылар өздерінің оқудың қандай сатысында тұрғанын,қандай бағытта даму керек және қажетті деңгейге қалай жету керек екендігін анықтау үшін оқушылар және олардың мұғалімдері қолданатын мәліметтерді әздеу және түсіндіру үдерісі. Бұл ретте мұғалімдер жалғыз бағалаушы тұлға болмайтындығына назар аударылады. Оқушылар өздерінің сыныптастарын және өздерін бағалауға тартылуы мүмкін және мұғалімдер бағалауды белсенді жүргізген кезде, оқушылар белсенді қатысуы керек.
Формативті бағалау мұғалімдерге сыныптағы оқушылардың үлгерімін бақылап отыруға мүмкіндік береді.
Формативті бағалау үшін не қажет?
 Оқушылардың оқудың мақсатын білуі және түсінуі;
Мақсат кең және сұрақ түрінде тұжырымдалу керек.Бала қандай нәтижеге келетінін толық білу керек. Нәтижелер нақты,бақыланатын,өлшемді мақсатқа жауап беру керек.
 Оқушылармен тиімді кері байланысты қамтамасыз ету;
Кері байланыс оқушылар мен мұғалімдерге жетістіктер мен даму туралы хабарлама беру болып табылады. Мұғалім бала дұрыс жауап беру үшін оған уақыт беру керек.Егерде бала қателессе ,жетекші сұрақтар қойып,баланы өзі дұрыс жауап табуға бағыттайды.Кері байланыс көбінесе уәж болып табылады және де ол мұғалім мен оқушы арасында сенім мен сыйластық орнатады.Сөйтіп мұғалім әр оқушының нені біліп,нені ойлап,қалай оқитыны туралы неғұрлым көп білсе,соғұрлым оқушылардың жетістіктерін арттыру мен өзінің оқытуын жетілдіруге мүмкіндік көп.
 Оқушылардың өзіндік оқуға белсенді қатысуы;
Сондай ақ түрлендіру,дамыту,толықтыру керек.Әртүрлі қалып пен мәнмәтінде қарастыра білу керек.
 Оқушылардың өздерін өздері бағалай алуы және өздерінің оқуын қалай жақсартуға болатындығын түсіну қажеттілігі;
Бағалау үдерісін шынайы және бәріне түсінікті болу үшін бағалау критерийлерін құру керек.
 Оқушылардың өз жұмыстарын талдауға мүмкіндіктері мен біліктері (рефлексия)
Өзінің оқуының мақсаты мен жетістікке қалай жетуін білу үшін оқушылар өз өзін бағалауды үйрену керек. Ол үшін өз өзін бағалау және бірін бірі бағалау парақтарын ,өз ойын пайымдайтын сұрақтар беруге болады.
 Бағалау нәтижелерін ескере отырып ,оқытуды өзгерту.
Бағалау оқытудың құрамдас бөлігі және қорытындылау сатысы.Формативті бағалауды пайдалану тиімді оқытудың негізі болып табылады. Себебі бағалау оқушылардың пәнге деген қызығушылығын арттыру жолдарына елеулі әсер етеді.
Енді өз тәжірибемде болған формативті бағалау туралы айтатын болсам...
Бағалау барысында баланы мақтап,мадақтап,көтермелеп отырудың маңызы зор. Өйткені бала қашанда мақтағанқы қалап ,сол мақтағанға лайық болуға тырысады.Мадақтау ықпалы оқушының ұнамды көңіл күйін тудырап, өзіне деген сенімін арттыруға көмектеседі.
Бастауыш сынып оқушылары болғандықтан алдымен «Екі жұлдыз,бір тілек» арқылы бағалаудан бастадым. Мұндағы мақсатым –өзгені бағалау арқылы өзінде жоқты табу немесе өзгенің жетістігі арқылы өз кемшілігін тауып,оны түзетуге бағыттау.
Бұл сабақтарымда мен бірінші бетпе -бет кезіндегі үшінші апта екінші күнде таратылған «Сыныптастармен өзара бағалауға көмектесу» атты қосымша материалды басшылыққа алдым.
Ол қосымшада «Оқушылардың өздерінің немесе біреудің жұмысын жай ғана бағалауға қарағанда, өзара бағалау және өзін-өзі бағалаудың мәні анағұрлым зор. Бұл үдерістің мақсаты олардың назарын өз жұмысының сапасына аудару және жақсартуға болатын жақтарын талдауға көмектесу болып табылады. Нәтижесінде бұл оқушыларды оқытуды дамытуда жауапкершіліктің жалғыз мұғалімге ғана жүктелмейтіндігін көруге мүмкіндік беріп, мұғалімнің жұмысын жеңілдетуі тиіс.
Өзара бағалау оқушыларға кері байланыс беруге көмектеседі, яғни бір- бірінен білім алуға және бір-біріне қолдау көрсетуге, бір-бірімен талқылауға,әңгімелесуге, түсіндіруге және бірін бірі сынауға мүмкіндік береді. Сапалы өзара бағалау өз жұмысын бағалау сапасын жақсартуға ықпал етеді, нәтижесінде ол оқушылардың бойында өзінің алға дамуы үшін жауапкершілігін арттыруға бағытталады», делінген.
Баға оқушының кемшіліктерін табу үшін емес,әрі қарай дамуына ықпал ету үшін қойылады. Баға қою бағалаудан туады және де бала келесі балаға баға қоймайды, тек бағалайды.
Бағалау шынайы және барлығына көрінетіндей болуы үшін сабаққа негізделген бағалау критерийлерін құра бастадым. Ол критерий сабақты жақсы меңгергендігі,берілген тапсырмаларды орындауы сияқты меңгеру қажеттіліктеріне негізделеді.Оқушылар коитериилерге сүйене отырып өздерін де өзгені де шынайы бағалауға тырысып жатады.
Бірақ осындайда оқушыларға әділ баға қою қиын.Себеі тапсырманы барлығы бірлесіп орындап отырса да,оқушының білімін анықтау қиын. Сондықтан формативті баға бере отырып , жиынтық бағалауды өткіздім. Мұнда сабақтың әр кезеңінде орындаған тапсырмалар бойынша балалардың өздеріне қойған бағаларын,топтық жұмысқа қатысқан бағамен қоса өзімнің бағамды қойып отырдым. Осыдан оқушы оқып білгені үшін бағаланғанын түсінеді.
Өзін өзі бағалау өзін өзі реттеуге жетелейді.Ұпайларды мектеп бағасына айналдыру шкаласы бойынша есептеп көрсетуге болады.
• Жаңа тақырыпты оқыған кезде не туралы білгіңіз келеді?
• Білімді бағалау үшін мұғалімнен немесе басқа оқушылардан сұрау.
• Алдағы уақытта біліміңізді жақсартқыңыз келетін білім/түсінбеу саласын көрсету.
Қабілеттері шамалы оқушыларды «Не» сұрау есімдігін пайдаланып сұрақ қоюға, ал қабілеттері барынша дамыған оқушыларды «Егер де …, не болады?» деген үлгіде сұрақ қоюға ынталандыру.
Оқушылардың басбармақтарын көрсету арқылы сіз түсіндіргенді олардың ұғу деңгейін тексеріңіз.
Басбармақ жоғарыға қарай = Мен түсінемін.
Басбармақ көлденең = Мен түсінгендеймін.
Басбармақ төмен қарай = Мен түсінбедім.
Түсінгендікті көрсету үшін бағдаршамның түстерін көрнекі құрал ретінде пайдаланыңыз.
•Оқушыларда қызыл, жасыл және сары түсті карточкалар бар, оны олар өз парталарына қояды немесе жоғары көтереді (қызыл = түсінбеймін, жасыл = барлығы түсінікті).
•Оқушылар бағдаршамның түстерін пайдалана отырып, өздерін бағалайды. Мұғалімге көрсетілген бағалауды оқушылардың күнделіктеріне жазуына болады.
•Сыныптастары бағдаршам түстерінің көмегімен таныстырылымдарды және т.б. бағалайды.
Басында балалардың барлығы жасыл түстіні көрсетуі мүмкін. Содан кейін өз қателерін тауып,дұрысын дәлелдей алмағандар сары немесе қызыл тұсті көтеріп жатады.
Бағалаудың өзіндік қиындықтары да байқалып жатады. Басында балалар өздеріне жоғары баға береді.Ол жағдайда оқушыларға бағаның шын болу керектігін айта отырып, яғни шын баға өзінің қаншалықты түсінгенін көрсететінін айтып өткен жөн.
Яғни әр оқушы өзіне сын көзбен қарай бастайды.
Сынып оқушыларын бағалау барысында оқушылардың білімін тексеру оңай жұмыс емес. Әр сабақтың барысында сұрақтың дұрыстығы мен нақтылығы маңызды.Осыны негізге ала отырып сұрақтар түсінікті тілде өмірмен байланысып отырып берілсе,жауаптары да өзара байланысып отыру ең тиімді тәсіл деп ойлаймын.Бір бірімен талқылау барысында оқығанда оқушылардың жақсы түсінетінін көруге болады.Оқушының түсіну дәрежесін арттыру үшін,мұғалім сабақтың әр кезеңінде дамыту сұрақтарын қолдана отырып,оқушының сабаққа деген қызығушылығын арттыра алады.
Формативті бағалаудың дәстүрлі бағалау жүйесінің артықшылығына сын көзбен қарайтын болсақ::
Оқушының жетістік деңгейін нақты сипаттайды;
Білімге деген ынтасын арттырады;
Баланың өзіне деген сенімділігі артып,жауапкершілікті сезінеді;
Оқушының өзін өзі бағалауы дамып, оны тек сабақ барысында ғана емес,кез келген өмірдегі болып жатқан қайшылықтарға өзіндік бағалау жүргізе алатын тұлға қалыптасады.
Баға қою білімді және шеберлікті талап етеді.Баға бала қміріндегі маңызды оқиға. Баға арқылы бала өзі туралы ойын реттеп,сыныптағы беделін анықтайды.
Ілмектер:Бастауыш сынып оқушыларының білімге деген ынтасын арттырудағы формативті бағалаудың маңызы
Физика пәнінен Кембридж бағдарламасы ұсынған ІІІ деңгейлі курс
Кембридж бағдарлама / Коучинг / Модуль бойынша / Физика
Коучинг сабақтары. Исадилова А.Н.
Кембридж бағдарлама / Коучинг / Модуль бойынша / Қысқа мерзімді жоспар / Орта мерзімді жоспар
Коучинг "Оқыту үшін бағалау мен оқуды бағалау"
Кембридж бағдарлама / Коучинг / Модуль бойынша
Пәнге деген қызығушылық – оқып-үйренудегі жетістік негізі
Сайтта көбірек қандай материалдар болғанды қалайсыз?
ҚМЖ ж/е ОМЖ жоспарлар
3 май "Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін
30 апрель "Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін
23 апрель Өзегін өзгертіп,өресін биіктету қажет
23 март Қазақ хандығы телехикаясы толық нұсқа 2017 HD |
13 март Менің компьютерім
7 март Ана мектебі шынымен қажетсіз болғаны ма?
1 март Ана мектебі шынымен қажетсіз болғаны ма?
15 февраль Шығарма "Менің Отаным - Қазақстан"
1 февраль Күрделі сөздер
28 январь Қосу және азайтуға берілген өзара кері жай есептер
3 май "Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін
30 апрель "Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін
23 апрель Өзегін өзгертіп,өресін биіктету қажет
23 март Қазақ хандығы телехикаясы толық нұсқа 2017 HD |
13 март Менің компьютерім
"Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін кеңейту
"Өзін өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін кеңейту туралы пікірлер айтылған,проблемалық
"Өзін-өзі тану" пәнінің өзегін өзгертіп,керегесін
Өзегін өзгертіп,өресін биіктету қажет
Қазақ хандығы телехикаясы толық нұсқа 2017 HD |
Сайт әкімшілігінің рұқсатынсыз материалдарды басқа ақпараттық құралдарында жариялауға тиым салынады. Республикалық мұғалімдер сайты сіздерге әрқашан сапалы материалдар ұсынады. Эл.почта: mugalimder.kz@mail.ru
Барлық құқық сақталған 2017 © mugalimder.kz
Сайт әкімшілігінің рұқсатынсыз материалдарды басқа ақпараттық құралдарында жариялауға тиым салынады. Республикалық мұғалімдер сайты сіздерге әрқашан сапалы материалдар ұсынады. Барлық құқық сақталған 2017 © mugalimder.kz