mk ba mk uk mk hbs_cyr ru hbs_cyr mk mk mk mk mk hbs_cyr mk ru mk mk mk ru mk ru mk mk mk uk mk mk mk mk ru mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk ru mk ru mk mk hbs_cyr ru ru hbs_cyr ru ru mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk ru mk ru mk mk en ru mk mk mk mk hbs_cyr mk ru en en mk en en en en hbs_cyr mk mk hbs_cyr mk mk mk hbs_cyr uk mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk ce mk mk ru mk ru mk mk mk mk hbs_cyr hbs_cyr hbs_cyr hbs_cyr mk mk mk en sq mk hbs_cyr ru hbs_cyr mk en en en en ru mk en ru mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk bg mk mk mk mk mk mk ru mk it mk en ru ru mk ru mk ru mk ru hbs_cyr ru mk mk uk mk mk mk mk hbs_cyr hbs_cyr mk hbs_cyr hbs_cyr ru mk mk mk mk mk mk mk mk mk bg ba mk uk mk hbs_cyr ru hbs_cyr mk mk mk mk mk hbs_cyr mk ru mk mk mk ru mk ru mk mk mk uk mk mk mk mk ru mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk ru mk ru mk mk hbs_cyr ru ru hbs_cyr ru ru mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk ru mk ru mk mk en ru mk mk mk mk hbs_cyr mk ru en en mk en en en en hbs_cyr mk mk hbs_cyr mk mk mk hbs_cyr uk mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk ce mk mk ru mk ru mk mk mk mk hbs_cyr hbs_cyr hbs_cyr hbs_cyr hbs_cyr mk en en es es tr en en mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk uk mk mk mk mk mk mk mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk mk mk ru en es es tr en en mk mk en mk hbs_cyr mk hbs_cyr mk hbs_cyr hbs_cyr mk mk mk mk mk mk mk mk mk uk mk hbs_cyr ru mk mk ru mk hbs_cyr hbs_cyr mk hbs_cyr ru en hbs_cyr mk mk uk uk uk hbs_lat mk mk
Како да се однесуваме во природа - искуственик на еден фармер - Slow Food Macedonia - Добра, чиста и правична храна
Историјат на проектот Арка на вкусови
Комисија на Арка на вкусови
Критериуми за вклучување на производ
Maкедонски производи на арката на вкусови
Статии за Арката на вкусови
Што се заштитува со президиумот
Фази во развојот на проектот
Како се мери одржливоста на президиумот
Водич за протокол на президумот
Историјат на проектот Алијанса на готвачи и Слоу Фуд
Статии за Алијансата на готвачи
Како да се воспостави Пазар на фармери
Годишен календар на настани на Слоу Фуд
Што може вие да направите
Gastronomy according to Slow Food
Мед и производи од пчели
Стани член на Слоу Фуд
Зошто да се биде волонтер?
Вкучи се во активностите на Слоу Фуд
МЛЕКО 2022: Како да го „биеме“ млекото?
Maкедонското вино на Slow Wine Fair во Болоња, Италија од 27-29.03…
Се основа конвивиумот „Слоу Фуд Охрид“
Излезе вториот број на списанието „Полжавче“
Покана за Slow Wine 2021
АРТ КУЈНА: Тера Мадре Салон дел Густо се враќа во градот
АРТ КУЈНА: Кога ќе наследиш буре со историја
ohridpress.com.mk Oснован конвивиумот Слоу Фуд Охрид
SLOW WINE FAIR: UNA NUOVA GENERAZIONE DI VITICOLTORI IN MACEDONIA DEL…
SLOW WINE FAIR: MACEDONIA HAS A HISTORY OF WINEMAKING THAT STRETCHES…
Методологија на едукацијата во Слоу Фуд
Училишни градини – комплет прирачници за програмата
Стратешки план на Слоу Фуд Македонија 2021-2024
Прес кит за новинари
ИПА – омилениот пивски стил
Филмови за вистината која нема да ви се допадне
Слоу Фуд: Филозофија за добра, чиста и правична храна
Добредојдовте! влезете во вашиот профил
Ја заборавивте лозинката ? Побарајте помош
Лозинка ќе ви биде испратена до вас
Slow Food Macedonia – Добра, чиста и правична храна
Слоу Фуд Младинска Мрежа
Универзитет за гастрономски науки
Историјат на проектот Арка на вкусови
Комисија на Арка на вкусови
Водич на комисијата на Арка на вкусови
Критериуми за вклучување на производ
Maкедонски производи на арката на вкусови
Статии за Арката на вкусови
Историјат на проектот Президиуми
Што се заштитува со президиумот
Фази во развојот на проектот
Како се мери одржливоста на президиумот
Водич за протокол на президумот
Историјат на проектот Алијанса на готвачи и Слоу Фуд
Проекти поддржани од готвачите
Статии за Алијансата на готвачи
Како да се воспостави Пазар на фармери
Останати Слоу Фуд настани
Годишен календар на настани на Слоу Фуд
Храната и климатските промени
Што може вие да направите
Зошто да не поддржите
Зошто се важни пчелите
Gastronomy according to Slow Food
Млеко и млечни производи
Месо и месни производи
Мед и производи од пчели
Стани член на Слоу Фуд
Зошто да се биде волонтер?
Вкучи се во активностите на Слоу Фуд
Поддршка на нашите програми
Како да се однесуваме во природа – искуственик на еден фармер
Да придонесеме кон општото добро и хармонијата околу нас, како што тоа го прави природата © Кози, млеко, планина
Обично не пишувам вакви долги и опширни објави, но почувствував потреба и одговорност за креирање на истата. Објавава е наменета за сите оние кои ретко одат во природа, тие кои допрва пројавуваат желба за истото, но и за сите кои редовно се рекреираат и практикуваат прошетки во природа, бидејќи овде можеби ќе прочитате нешто на што претходно можеби и не сте обратиле внимание.
Мотивот и идејата за оваа објава се должат на горчливите искуства низ годините наназад, поттикнати од дел од проблемите со кои сум се соочил, сè уште се соочувам и допрва ќе се соочувам.
Но ова не значи дека треба да се намуртиме и да сееме мрак и нетрпение; напротив, ајде да се обидеме да го култивираме недоразбирањето и да придонесеме кон општото добро и хармонијата околу нас, како што тоа го прави природата.
„Природата не постои за нас, таа постои за да живееме во склад со неа.“
ЗА НОВИТЕ ТРЕНДОВИ И ОДНОСОТ КОН ПРИРОДАТА
Согласно ерата и околностите во кои живееме (пандемии, аерозагадувања, диви депонии) сосема е логично и природно да се стремиме слободното време да го поминуваме со блиските во природа. Сепак, би требало да имаме предвид дека планината, односно природата, е праведна и непристрасна, дека не препознава емоции и дека најмало невнимание и непочитување кон неа би можело скапо да нѐ чини како поединци, но и катастрофално во глобални размери.
Како фармер, сточар, убав дел од работно време го поминувам во планина, по шумите и пасиштата на с. Раштак (Скопска Црна Гора), па сѐ почесто сретнувам луѓе (во помали и поголеми групи), деца, ентузијасти, планинари, љубители на планинскиот велосипедизам, гурмани…
Затоа ќе се обидам да посочам дел од проблемите и опасностите кои се појавуваат во природата поради колективната невнимателност и да понудам решение за истите.
Кога шетам со козите, со мене секогаш се и моите кучиња. Тие се значајна алка во сточарството, десната рака и најлојалните пријатели на секој сточар. Моите пријатели ги чувам бидејќи на планина има предатори – волци и до сега се имам соочено со неколку загуби на кози и јариња (кога говорам за загуби, пред сѐ целам на добитокот од сентиментална вредност, а не материјална). Волците се реална опасност!
Како да постапите кога ќе Ве сретнат (нашите) кучиња? © Кози, млеко, планина
Прво, бидете среќни што Ве пронашло овчарско куче, разговарајте со нив и не плашете се. Доколку имате страв од кучиња – викајте по сопственикот; би било паметно при посета во планина ДА НОСИТЕ СВИРЧЕ, тоа може да Ви го спаси животот бидејќи постојат многу опасни ситуации во кои свирчето може да ви помогне, меѓу другото и ако се плашите од кучиња, а шетате во планина.
Кога зборуваме за кучиња, доколку имате куче-миленик не Ви препорачувам да го шетате на планина каде постои можност да наидете на стадо, бидејќи како што кажавме, со добитокот најчесто шетаат и кучиња. Кучињата се територијални животни и можно е да го сметаат Вашето милениче за закана.
2. ЖИВИОТ СВЕТ КАКО ЗАКАНА / ОПАСНОСТ
Овој дел пред сѐ е наменет за родителите кои сакаат да ги прошетаат нивните најмили во природа. Тие треба да бидат свесни дека природата е жива. Во зависност од сезоната, во природата има наезди на КРЛЕЖИ, БОЛВИ, СТРШЛЕНИ, КОМАРЦИ, ПАЈАЦИ И ДРУГИ ИНСЕКТИ, ЗМИИ и како што напоменавме во претходната точка, ОВЧАРСКИ КУЧИЊА.
Барањето виновник по несакана незгода нема да биде од полза © Кози, млеко, планина
Ви препорачуваме да шетате во поголема група или ВООПШТО НЕ ШЕТАЈТЕ ВО ДИВИНА (шетајте во близина на населено место или на места кои се доста фреквентни, како на пример планински чешмички), имајќи ги предвид работите кои ги набројавме погоре; бидете совесни, ПРЕВЕНИРАЈТЕ пред да создадете стрес кај децата.
3. ШУМСКИ ПЛОДОВИ, БИЛКИ И ГАБИ
Доколку немате познавање во врска со шумските плодови, билки и габи, воопшто не допирајте ги. Покрај лековитите и хранливи растенија, плодови и габи, постојат и нивни отровни двојници. Ви препорачувам доколку ги фотографирате и се консултирате за нивната можна употреба преку Вашите мобилните уреди, тоа да биде само од информативен карактер и секогаш земајте ги информациите со резерва. Исто така, не Ви препорачувам да ги барате шумските плодови шетајќи се со книга во рака во природа.
ДОКОЛКУ ИМАТЕ ИНТЕРЕС ЗА ШУМСКИ ПЛОДОВИ, БИЛКИ И ГАБИ, ИСТРАЖУВАЈТЕ ГО ТЕРЕНОТ СО ЛИЦЕ КОЕ ИМА ДОЛГОГОДИШНО ИСКУСТВО ВО ОБЛАСТА.
При прошетка во природа / планина / дивина, секогаш имајте ги предвид временските услови и шетајте кога времето е топло и пријатно (тука треба да напоменам да носите секогаш долги пантолони/тренерки).
Навистина е романтично гледањето зајдисонце на планина, но по неговото заоѓање брзо настапува МРАК.
Ваквите промени се случуваат многу побрзо отколку што мислите © Кози, млеко, планина
Следете го движењето на облаците; доколку забележите темни облаци, немојте да чекате, упатете се што побрзо кон населено место. Ослонувањето само на Вашиот телефонски уред во таква ситуација и не е баш пријатно чувство, а истиот може да предизвика удар од гром, привлекувајќи електрицитет.
Ваквите промени се случуваат многу побрзо отколку што мислите!
На оваа тема има да се пишува многу и сите знаеме дека не треба да палиме оган на планина, но ваквите информации не секогаш допираат до сите. Секоја година се соочуваме со локални пожари (досега не сум слушнал за пожар кој не е предизвикан од човечки фактор), а во текот на изминатите години имавме прилика да видиме пожари од огромни размери (Калифорнија, Австралија, Сибир…) и уште посликовито, морбидните резултати по нив.
Некогаш оганот служел како нужна потреба за опстанок на човекот и цивилизацискиот развој, но денес тој НЕ е неопходен за да поминеме неколку часови рекреативно во природа и кога можеме да ја подготвиме храната од дома.
Доколку сте приморани да запалите оган на планина, бидете многу внимателни © Кози, млеко, планина
НИКОГАШ НЕ ПАЛЕТЕ ОГАН ПОД ДРВО!!
(Коса на глава ми се крева кога ќе видам таков аматеризам и простотилак).
ПУШАЧИ, ЛОШИТЕ ЗДРАВСТВЕНИ И МЕХАНИЧКИ НАВИКИ СО ЦИГАРИТЕ МОЖЕ ДА БИДАТ ФАТАЛНИ!
(Лично јас како пушач користам мало шишенце или тегличка или празна лименка како замена за пепелник. При секое гасење на цигарата од земја, се наведнувам и го собирам отпушокот во пепелникот).
НЕ ОСТАВАЈТЕ СТАКЛЕН ОТПАД ВО ПРИРОДА, НИТУ ДА ГО КРШИТЕ – ПОСТОИ РИЗИК ИСТИОТ ДА ПРЕДИЗВИКА ПОЖАР!
Се ужаснуваме при самото гледање хаварии од шумски пожари на ТВ и останатите уреди, но дали можете да замислите какво е чувството на терен?!
Лично сум учествувал при локализација на пожар предизвикан од дотрајана инсталација во објект, кој претставуваше опасност да ја зафати и шумата. Додека трчав со две кофи вода по угорнина се изнаголтав чад, околината беше обземена во паника и ужас, а луѓето, избезумени, трчаа насекаде… СТРАШНО.
На темата отпад во планина/природа, сите сме едногласни, но сепак отпадот и понатаму претставува актуелен проблем. Едукацијата на оваа тема никогаш нема да биде доволна.
Во оваа точка ќе го поделам отпадот во неколку категории. Отпадоците од храна, односно органскиот отпад, ќе го третирам како прихрана и нема да го коментирам, бидејќи истиот не предизвикува никаква закана и опасност по природниот амбиент и животните; напротив, можеби некоја коза ќе се израдува на лушпите од банана, портокал, мандарина…
Ја разбирам практичната намена и позитивните хигиенски навики при користење на истите, НО кога се расфрлени во природа говорат за нечистата совест и сиромашниот дух кај луѓето. На влажните марамчиња им е потребно долго време за да се разградат, а притоа го гнасат целиот амбиент. Собирајте го ваквиот отпад со себе и фрлете го во најблиската корпа за отпадоци/контејнер.
6.2. ПЛАСТИЧНА АМБАЛАЖА И КЕСИ
Редовен проблем кој е широко распространет, не само во природата. Покрај тоа што го уништува природниот амбиент, од овој тип на отпад имам загубено неколку кози.
Како може да се случи тоа?
Најчесто амбалажата која ја среќаваме со добитокот е од слатки или солени производи (смоки, соленки, наполитанки, крем банани), а добитокот поради остатоците од слаткото / соленото на истата, ја проголтува и амбалажата, која се заглавува во желудникот. Животното по некое време престанува да јаде и често може да се донесе погрешна дијагноза и за жал, дури по аутопсија го наоѓаме проблемот.
6.3 ПЛАСТИЧНИ ШИШИЊА, КАНТИ И КОНЗЕРВИ
При прошетка во планина, неопходно е да носиме вода со нас, а потоа сѐ друго. Тука подразабирам течности за освежување и уживање (сокови, пивце), но оставањето на нивната амбалажа во природа навистина го нарушува природниот амбиент и создава одбивност.
КОЈ САКА ДА СЕ РЕКРЕИРА, А ПРИТОА ДА СЕДИ ВО МОРЕ ОД ОТПАД?!
Често по некоја манифестација или викенд, на враќање од планина симнувам МИНИМУМ ЕДЕН РАНЕЦ ПОЛН СО ОТПАД. Дали имавте успешна и убава прошетка во  природа?
За мене (а верувам и за повеќето), успешен помин во природа е кога не оставате ништо зад себе, кога ќе ја оставите природата како што сте ја затекнале.
Би ги пофалил и би им честитал на сите совесни посетители (кои ги има во поголем број) и ги охрабрувам да продолжат да делуваат благопријатно кон природата, без оглед колку и да изгледа демотивирачки кога ќе сретнете отпад во природа.
Дополнителен совет: доколку сте заинтересирани за посети во природа, Ве советувам да се приклучите во планинарски здруженија или извидници, каде ќе можете да научите повеќе за правилно однесување во природа.
Ви благодарам на вниманието.
Тимот на „Кози Млеко Планина“ Ви посакува убав престој во природа.
Автор: Давид Неделковски, фармер и Слоу Фуд активист
Претходна статијаФлексибилна законска рамка за преработени производи од растително потекло во поддршка на малите бизниси со храна
Следна статијаВебинар: Зачувај го биодиверзитетот, промени ја иднината на храната!
СЛИЧНИ СТАТИИПОВЕЌЕ ОД АВТОРОТ
Магичната убавица на пролетта
Избрани најдобрите творби на конкурсот на „Полжавче“
ХO-ХO-ХO ПОЛЖАВЧЕ БРОЈ ДВА!
Бидете дел до Тера Мадре 2022
Регенерирајте. Амбициозната цел на Terra Madre Salone del Gusto 2022 година
Mлечно добредојде во Прилеп
Да ги зачуваме мочуриштата и биволите!
МЛЕКО 2022: Како да го „биеме“ млекото?
„Локалните заедници и заштитените подрачја“ – тема на второто издание на Тера Мадре Беласица
Slow Beer Slow Fish Slow Food Slow Food гостилници Slow Meat Slow Wine Terra Madre Активизам за храна Алијанса на готвачи Арка на вкусови Безбедност на храна Биодиверзитет Брза храна ГМО Гастрономија Глобализација Едукација Екологија Животна средина Заедници Заштитени ознаки на потекло Земјоделска политика Климатски промени Конвивиуми во Македонија Култура на храна Локални семиња Мали производители Мали фармери Млеко Органска храна Пазар на фармери Президиуми Пчели Регулативи за хигиена Рецепти Сигурност на храна Систем на храна Слоу Фуд Травел Слоу Фуд млади Слоу Фуд филозофија Тера Мадре Тера Мадре Македонија Училишни градини Фрлена храна планетата Земја
Што е Слоу Фуд?
Слоу Фуд во Македонија
Слоу Фуд Млади Македонија
Слоу Фуд онлајн продавница
Слоу Фуд Меѓународна организација
СФ Фондација за биодиверзитет
Тера Мадре салоне дел Густо
Универзитет за гастрономски науки
© 2022 Slow Food Macedonia – Сите права се задржани