mk ru mk mk hbs_cyr mk hbs_cyr mk hbs_cyr uk mk hbs_cyr mk mk mk ru fa ru ru mk mk mk bg ru mk mk es es es tr en mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk en mk mk es es es tr en mk mk mk mk hbs_cyr mk mk mk mk mk mk mk mk mk en mk ru bg mk mk mk mk mk mk mk es es kk es en pt mk mk mk mk
КРАТКО И СЛАТКО: Стетоскоп за мозок! – Наука за сите
Мозокот е еден од најнеистражените органи на нашето тело, истовремено и најсложениот. Стетоскопот пак од друга страна бил измислен бидејќи на неговиот изумител не му било пријатно да го поставува увото директно на градите на жена за да го слуша нејзиното срце.
Иако мозокот и стетоскопот немаат многу заедничко, заедничко им е тоа што благодарение на овој изум, денес мозочните удари можат да се спречат со навремени дијагностички прегледи и ултразвучно испитување на крвните садови во мозокот со помош Транскранијалниот доплер – TCD или популарно наречен „стетоскоп за мозок“.
TCD уредот за прв пат се појавува уште во дамнешната 1982 година и до денешно време постојано се усовршува. Тој е релативно евтин, брз и безболен, а основата на функционирање се заснова на ефектот на Доплер, односно звучни бранови удираат во крвните садови во мозокот и се рефлектираат звучно со различна фреквенција (Слика 1).
Слика 1. Работа на TCD. (ИЗВОР: види користена литература)
Најважна функција на TCD е мерењето на брзината на протокот на крв, а која се карактеризира со три компоненти: систолна брзина, дијастолна брзина и средна брзина. Покрај овие компоненти, се мери и индекс на пулсивност. Заедно со индексот на отпорност, се користат за проценка на отпорноста во васкуларниот систем.
Овој медицински апарат е од исклучителна важност за превенирање на мозочните удари, а посебно е важен за пациентите кај кои се регистрирани стеснувања на артериите, значително намален проток на крв или трајно запушени крвни садови. TCD е важна алатка и за проценка на церебрална хемодинамика кај болните пациенти.
Во целост, принципот на неговата работа (слично на стетоскопот) и неговата широка примена кај кардиоваскуларните болни, всушност и кумуваат на неговото популарно име – „стетоскоп за мозокот“.
КОРИСТЕНА ЛИТЕРАТУРА: Robba, C., Cardim, D., Sekhon, M., Budohoski, K., & Czosnyka, M. (2018). Transcranial Doppler: A stethoscope for the brain-neurocritical care use. Journal of Neuroscience Research, 96(4), 720–730. https://doi.org/10.1002/jnr.24148
КРАТКО И СЛАТКО: Заштити се од „фишинг“ напади
КРАТКО И СЛАТКО: Технологијата како алатка во лекувањето на деменцијата
КРАТКО И СЛАТКО: Дисоцијативно нарушување на личноста и дразбите кои го поттикнуваат
Кога SARS-CoV-2 ни чукна на врата и непоканет влезе дома
Невидливата опасност – органските загадувачи: разговор со Милка Љончева [#15]
Напишете коментар Откажи одговор
Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *
Пополнете го ова поле
Пополнете го ова поле
Ве молам, внесете валидна адреса за е-пошта.
КРАТКО И СЛАТКО: Што би се случило ако пчелите исчезнат?
КРАТКО И СЛАТКО: Заштити се од „фишинг“ напади
Наука за сите има за цел да ја промовира науката и технологијата на македонски јазик и на начин прифатлив за пошироката публика. НЗС цврсто се потпира на интердисциплинарна соработка и вмрежување на македонски и странски научници и ентузијасти.
И мажјак и женка
Кога мрзата е начин на живеење
Не заборавајте да го преслушате единствениот подкаст за наука во Македонија!