hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy en en en en hy en en en en en en en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en
Արվեստի Աշխարհը: Վասիլի Երանելու տաճարը
Մի քանի տարի առաջ` տաճարի վերանորոգման աշխատանքների ընթացքում, մասնագետները պատերից մեկի արտաքին երեսպատման տակ հայտնաբերեցին մի գրություն, որտեղ ճարտարապետ-շինարարները նշել էին տաճարի շինարարության ավարտման ճիշտ օրն ու տարին` հունիսի 22, 7069` ժամանակակից օրացույցով`1561թ. հուլիսի 12:
Վասիլի Երանելու տաճարի ճարտարապետի մասին ստույգ տեղեկություններ չկան: Գոյություն ունի երկու վարկած. ըստ առաջինի`տաճարը կառուցել է պսկովցի ճարտարապետ Պոստնիկ Յակովլևը՝ Բարմա մականունով, ըստ երկրորդի՝ Բարման ու Պոստնիկ Յակովլևը՝ երկու տարբեր ճարտարապետներ, միասին նախագծել են տաճարը: Այս երկու վարկածներն այժմ հնացած են համարվում: Գոյություն ունի նաև երրորդ պատմությունը, ըստ որի տաճարի ճարտարապետը եղել է Արևմտյան Եվրոպայից ժամանած մի անհայտ վարպետ (ենթադրաբար՝ իտալացի):
Սրանով էլ բացատրվում է տաճարի յուրօրինակ ոճը, որը ներառում է թե՛ ռուսական ավանդական, թե՛ Վերածննդի դարաշրջանի եվրոպական ճարտարապետության տարրեր: Այնուամենայնիվ, այս տեսակետը ևս փաստացի ապացույց չունի: Ըստ մեկ այլ հայտնի լեգենդի՝ տաճարի կառուցումից հետո ճարտարապետներ Բարմային ու Պոստնիկին Իվան Ահեղի հրամանով կուրացրել են, որպեսզի նրանք էլ երբեք նմանատիպ շինություն չնախագծեն: Սակայն այս լեգենդը բացառում է Պոստնիկի՝ տաճարի ճարտարապետ լինելը, քանի որ նա տարիներ հետո այլ կառույցներ է նախագծել:
Տաճարը խորհրդանշում է Երկնային Երուսաղեմը, սակայն նման վառ գույների ընտրության պատճառը մինչ օրս էլ հանելուկ է մնում:
1558թ. կառուցվում է Վասիլի Երանելու եկեղեցին: Ճարտարապետական տեսանկյունից այն առանձին շինություն է՝ իր առանձին մուտքով:
17-րդ դարի երկրորդ կեսին տաճարի արտաքին տեսքը զգալի փոփոխություններ է կրում. որոնցից ամենաէականը շեմքի կառուցումն էր:
Պ.Վ. Խավսկու՝ 1722թ. գրքում առկա տեղեկությունների՝ այդ տարիներին տաճարի համալիրը ներառում էր 18 եկեղեցի: 1817 թ. վերանորոգման ժամանակ ճարտարապետ Օսիպ Բովեն տաճարի հիմքային պատը ամրացնում է քարով՝ ավելի դիմացկուն ու ապահով դարձնելով այն: Տաճարին ամենամեծ վնասը հասցնում էին հաճախակի բնույթ կրող հրդեհները, որոնց հետևանքով դեռ 16-րդ դարից սկսած համալիրը պարբերաբար ռեստավրացվում էր: Այս է պատճառը, որ համալիրի պատմության ընթացքում Վասիլի Երանելին բազմիցս փոխել է իր ընդհանուր կերպարը՝ կարծես հարմարվելով դարաշրջանի ճաշակին: Տաճարի վերաբերյալ փաստաթղթերում 1737թ. առաջին անգամ հիշատակվում է ճարտարապետ Իվան Միչուրինի անունը, որի գլխավորությամբ իրականացվել են տաճարի արտաքին ու ներքին վերականգնման աշխատանքները նույն թվականի «հոգեգալուստի հրդեհից» հետո  (Հոգեգալուստի տոնի ժամանակ բռնկված հրդեհը):
Վերականգնողական մյուս աշխատանքներն արդեն իրականացվել են Եկատերինա Երկրորդի օրոք՝ 1784-86թթ., ճարտարապետ Իվան Յակովլևի գլխավորությամբ: Տաճարը վերանորոգվել է նաև 1900-20-ական թթթ.: 1923թ. որոշվում է տաճարի ներսում պատմահնագիտական  թանգարան հիմնել: Նույն թվականի մայիսի 21-ից թանգարանը իր դռները բացում է այցելուների առջև՝ մինչ օրս երբեք չփակվելով:
Վասիլի Երանելու տաճարի բարձրությունը 65 մ. է: Ընդհանուր առմամբ համալիրը բաղացած է 9 եկեղեցուց (այդ թվում՝ Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին) և 11 գմբեթից: Տաճարի առաջին հարկի մեծ մասը զբաղեցնում է Վասիլի Երանելու եկեղեցին, իսկ երկրորդ հարկը՝ նախասրահը, պատկերասրահներն ու մնացած եկեղեցիները: Տաճարի ներկայիս զանգակատունը կառուցվել է 1680-ական թթ.՝ հին զանգակատան տեղում:
Վասիլի Երանելու տաճարը համարվում է ռուսական ճարտարապտության գլուխգործոցը, և ռուսների համար այնպիսի նշանակություն ունի, ինչպիսին, օրինակ, Էյֆելյան աշտարակը՝ ֆրանսիացիների կամ Բիգ Բենը անգլիացիների համար: «Ռուսական հրաշքը» նախ նվիրված է եղել Տիրամորը, հետո անվանվել է Հանուն Երրորդության, ապա` Վասիլի Երանելու տաճար: Ըստ որոշ ավանդազրույցների` Վասիլին խելագար է եղել: Խենթերին երբեմն պաշտում են, բացառիկ դեպքերում էլ` սրբացնում, ինչպես կատարվեց Վասիլիի դեպքում:
Ներկայումս տաճարը Ռուսաստանի Պետական պատմական թանգարանի մաս է: 1931թ. տաճարի դիմաց կանգնեցվում են ռուս ազգային հերոս Կուզմա Մինինի և իշխան Դմիտրի Պոժարսկուն նվիրված հուշարձանը:
Posted by Արվեստի Աշխարհը at 04:40
Email ThisBlogThis!Share to TwitterShare to FacebookShare to Pinterest
Newer Post Older Post Home
Subscribe to: Post Comments (Atom)
Միքելանջելո Բուոնարոտի (1475-1564թթ.)՝ իտալացի մեծն քանդակագործ, գեղանկարիչ, ճարտարապետ, պոետ և մտավորական, Վերածննդի դարաշրջանի մեծագու...
Պիեռ Օգյուստ Ռենուար «Մառլիի անտառը»
Վիկտոր Հյուգո «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը»
«Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» (1831) Վիկտոր Հյուգոյի հանրագիտարանն է, ֆրանսիական ռոմանտիզիմի հիմքը: Այս վեպը յուրովի պատմական է, իսկ գաղափ...
Էդուարդ Մանե (1832–1883 թթ.)՝ ֆրանսիացի հայտնի գեղանկարիչ, իմպրեսիոնիզմի հիմնադիրներից մեկը:  Ծնվել է 1832թ. հունվարի 23-ին Փարիզի...
«Անտիգոնե»՝ Սոֆոկլեսի ամենահայտնի ողբերգություններից մեկը, որն առաջին անգամ բեմադրվել է մ.թ.ա. 442թ.: Ստեղծագործության հիմքում ընկած է Թ...
Ստենդալ «Կարմիրը և սևը»
Ստենդալը պատկանում է ֆրանսիական ռեալիզմի առաջին շրջանին , ում  ստեղծագործությունը Լուսավորությանը XIX դարի ռեալի...
Միգել դե Սերվանտես «Դոն Կիխոտ»
Միգել դե Սերվանտեսի «Դոն Կիխոտ» վեպը հանդիսանում է Արևմտյան Եվրոպայի առաջին մեծածավալ վեպը, որից, ինչպես նշում է Բելինսկին, «...սկ...
Լուվր՝ աշխարհի խոշորագույն ու ամենահեղինակավոր թանգարաններից մեկը , որը գտնվում է Փարիզի կենտրոնում՝ Սենա գետի ա...
Օնորե դը Բալզակ «Շագրենի կաշին»
«Շագրենի կաշին» (1830-1831թթ.)՝ ֆրանսիական դասական ռեալիզմի հիմնադիր Օնորե դը Բալզակի ամենահայտնի վեպերից մեկը: Բալզակը պատմական վեպերի...
« Թշվառները » (1862 թ .) կյանքի խնդիրների ընդգրկումով և սոցիալական քննադատության թափով Վիկտոր Հյուգոյի ամենանշանակալից ...
Արխիվ March (1) January (3) December (1) May (1) April (5) March (2) February (3) January (17) December (2) November (4) October (12) September (9) August (5) July (7) June (19) May (22) April (14) March (12) February (18) January (22) December (3) November (34) October (28) September (55) August (19) July (43) June (25) May (49) March (13) February (9) January (1) December (9) November (14) October (7) September (1) August (67) July (10)
Simple theme. Theme images by gaffera. Powered by Blogger.