hy hy en hy hy hy hy hy ja hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy az hy hy hy en hy en en en en hy en en en en en en en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en
Ամբողջ վեպի ընթացքում Տոլստոյը փորձում է որսալ կյանքի բնականոն, անգիտակից սկիզբը: Հեղիանակն ազատորոն զուգակցել է ռազմաքաղաքական, կենցաղային, բնության և հոգեբանական տեսարաններ, պատմափիլիսոփայական դատողություններ՝ զերծ մնալով սոցիալ-հոգեբանական վեպի սովորական ձևերից: Նախքան աշխատանքին անցնելը նա ամենայն մանրամասնությամբ ուսումնասիրել է ռուս-ֆրանսիական պատերազմի բոլոր կողմերը, կարդացել պատմական բոլոր հնարավոր աղբյուրները` իր ապագա վեպին հնարավորինս ճշգրիտ բնույթ հաղորդելու համար: Վեպի երրորդ հատորի սկզբում Տոլստոյը արտահայտում իր սեփական հայացքները պատմության կերտման վերաբերյալ: Նրա նպատակն էր վերացնել իրականության ու երևակայության միջև կարծրացած սահմանները` դրանով իսկ մոտենալով իրականությանը:
Ուշագրավ են վեպի լեզվական առանձնահատկությունները. չնայած վեպը գրված է ռուսերենով, այն ներառում է նաև ֆրանսերեն բազմաթիվ բառեր (հատկապես երկխոսություններում): Ֆրանսիական տարրերից օգտվելը պատահական չէ. Տոլստոյը պատկերում է 19-րդ դարի Ռուսաստանի բարձր խավի շրջանակներում ֆրանսերենի մեծ տարածումը: Այս լեզուն շատ ավելի հեղինակավոր էր ազնվականների համար, քան մայրենի ռուսերենը: Սա կապված էր դեռ Եկատերինա II-ի կառավարման տարիների հետ, երբ Փարիզը եվրոպական քաղաքակրթության կենտրոնն էր համարվում, և կայսրուհին որոշեց ֆրանսերենը դարձնել իր արքունիքի գլխավոր լեզուն` պարտադրելով լավ ճանաչել նաև ֆրանսիական մշակույթն ու ավանդույթները:
Անդրադառնալով վեպի գլխավոր կերպաներին (թեև այս դեպքում «գլխավոր կերպար»
«Նատաշա Ռոստովանյի առաջին պարահանդեսը»
արտահայտությունը ավելի քան հարաբերական է)` հարկ է առանձնացնել Անդրեյ Բոլկոնսկու և Պիեր Բեզուխովի կերպարները, որոնք, հրաժարվելով իրենց նեղ դասային, եսասիրական ձգտումներից, զինվորագրվում են ճակատագրի ու կյանքի իմաստնության ըմբռնման վեհ գաղափարին: Կոմս Կ.Ա. Բեզուխովի արտամուսնական որդին` Պիերը, չափազանց բարեսիրտ է ռուսական բարձր խավում իր տեղը գտնելու համար: Նա կիրթ է, խելացի ու մաքուր հոգի ունի, հետևաբար, չի կարող իրեն ազնվազարմ հասարակության լիարժեք մասիկ զգալ: Հոր մահից հետո նա դառնում է մեծ ժառանգության ու տիտղոսի տեր` միաժամանակ դառնալով ժամանակի ամենացանկալի փեսացուներից մեկը: Ի տարբերություն շատ այլ կերպարների` Պիերը ստույգ նախատիպ չունի: Ենթադրվում է, որ այս կերպարը ստեղծելիս Տոլստոյի համար նախատիպ է ծառայել իշխան Պյոտր Անդրեևիչ Վյազեմսկին: Ինչ վերաբերում է Բոլկոնսկուն, ապա նա վեպի ամենալավ մշակված ու զարգացում ապրող կերպարներից է: Ցինիկ ու աթեիստ, ամուսնությունից հիասթափված, կնոջ միամիտ խառնվածքից հոգնած Անդրեյը ամեն ինչ անում է բանակում բարձր կոչում ստանալու համար, երազում է զորքի հրամանատար
դառնալու մասին: Տոլստոյն ակնհայտ ներկայացնում է Բոլկոնսկու տածած հարգանքը Նապոլեոնի նկատմամբ: Մարտի դաշտում վիրավորված Անդրեյը հանդիպում է իր «հերոսին»` ավելի լավ պատկերացում կազմելով ֆրանսիացիների լեգենդար կայսրի մասին: Տուն վերադառնալուց ու կնոջ մահվանից հետո Անդրեյն էլ ավելի ցինիկ է դառնում ` կորցնելով թե՛ պատերազմի, թե՛ քաղաքականության հանդեպ ամեն հետաքրքրություն: Քաոսային պատերազմի շնորհիվ նա հասկացավ առանձին մարդկանց, նույնիսկ պատմական հզոր դեմքերի անզորությունը կյանքի բնականոն իրադարձությունները փոխելու հարցում: Հետագայում ընթերցողը հնարավորություն է ստանում հետևել այս յուրահատուկ կերպարի բազմափուլ զարգացմանը: Առհասարակ, վեպը հարուստ է վառ կերպարներով, որոնց շնորհիվ բարձրանում է պատմական այս ստեղծագործության գեղարվեստական արժեքը: Նատաշա Ռոստովան, Սոնյան, Անատոլ Կուրագինը, Ն.Ի. Ռոստովը, Ն.Ա. Բոլկոնսկին, Մարիա Նիկոլաևնան և շատ այլ հերոսներ այս վեպն էլ ավելի բազմազան են դարձնում իրենց խառնվածքներով: Իհարկե պետք է առանձնացնել նաև գեներալ Միխայիլ Կուտուզովի կերպարը, որի հանդեպ հեղինակն անթաքույց համակրանք է տածում: Կուտուզովն ուժեղ կերպար է ոչ թե մարտավարական հմտությունների տիրապետման ու հերոսությունների, այլ Նապոլեոնին հաղթելու զուտ ռուսական, պարզ ու միաժամանակ արտասովոր տարբերակը զգալու, գտնելու շնորհիվ:
Նապոլեոնը` Մոսկվան հրդեհելուց հեոո
Այսպիսով, վստահ կարելի է նշել, որ Տոլստոյը հասել է իր նպատակին. նա անասելի խորությամբ պատկերել է «ռուսական ոգին», ռուս ժողովրդի էությունը, մտածելակերպը, մեծությունը: Տոլստոյի վեպում ժողովուրդն անդեմ զանգված չէ, ընդհակառակը` անհատականությունների մի բազմություն, որոնցից յուրաքանչյուրը գիտակցում է իր դերը ամբողջ ժողովրդի ճակատագրի կերտման հարցում: Մեծն վարպետը կարողացել է իր վեպում համադրել երկու ժանր` վեպ-էպոպեայի և հոգեբանական վեպի: Տոլստոյը մարդու մեջ ամենից շատ գնահատում էր ինքնակատարելագործման, ինքնամաքրման ձգտումը (Անդրեյ ու Պիեր): Կարելի է ասել, որ Տոլստոյն առաջինն էր ռուս գրականության մեջ, որ ընթերցողին ներկայացրեց հերոսների ներքին աշխարհի բոլոր տատանումները, աշխարհայացքի աստիճանական փոփոխությունները, այսպես կոչված` «հոգու դիալեկտիկան»: Այս է պատճառը, որ այս վեպում մեծ է տեղ է հատկացվում հերոսների ներքին մենախոսությանը:
Սերգեյ Բոնդարչուկը` Պիերի դերում
Տոլստոյի համար շատ հետաքրքրիր էր միջանձնային հարաբերությունների ուսումնասիրությունը, մարդու էության դրսևորումը հասարակության մեջ: Ոմանք ընդունակ չեն մի կողմ դնել սեփական ես-ը  (Էլեն, Անատոլ), ոմանք ստեղծված են զուտ ընտանիքի անդամ լինելու ու ընտանիքի սահմաններում ապրելու համար (Ռոստովների ընտանիքի մայրը), ոմանք կարողանում են լիարժեք ձուլվել հասարակությանը (Մարյա Բոլկոնսկայա) և սակավաթիվ մարդիկ են միայն ընդունակ խոյանալ դեպի հավերժություն, որոնցով հեղինակն ակնհայտորեն հիանում է:  Ուշագրավ է, որ հերոսների հոգեբանական վերլուծությունը Տոլստոյն իրականացնում է նաև նրանց երազների պատկերման շնորհիվ: Մեկ այլ եղանակ է արվեստի հանդեպ վերաբերմունքով կերպարներին «երկու խմբի» բաժանելը. մի մասն անտարբեր է արվեստի հանդեպ, մյուս մասի կյանքից այն անբաժան է (Նատաշայի երգերը, երաժշտության դերը Ռոստովների ընտանիքում): Տոլստոյը ստեղծում է փիլիսոփայական մի ողջ համակարգ` լի տիպիկ հերոսներով, և միգուցե այս է պատճառը, որ կերպարներից շատերն այդքան ծանոթ են թվում ընթերցողին: «Պատերազմ և խաղաղություն»-ը խորապես ներթափանցում է ռուս ժողովրդի հոգու ամենամութ անկյունները` բացահայտելով ռուսի ոչ միանշանակ բնավորությունը:
«Այս վեպը կյանքի պես է. չունի ո՛չ սկիզբ, ո՛չ վերջ: Այն ինքը կյանքն է անդադար շարժման մեջ»,-Ռոմեն Ռոլան:
Posted by Արվեստի Աշխարհը at 10:40
Email ThisBlogThis!Share to TwitterShare to FacebookShare to Pinterest
Newer Post Older Post Home
Subscribe to: Post Comments (Atom)
Միքելանջելո Բուոնարոտի (1475-1564թթ.)՝ իտալացի մեծն քանդակագործ, գեղանկարիչ, ճարտարապետ, պոետ և մտավորական, Վերածննդի դարաշրջանի մեծագու...
Պիեռ Օգյուստ Ռենուար «Մառլիի անտառը»
Վիկտոր Հյուգո «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը»
«Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» (1831) Վիկտոր Հյուգոյի հանրագիտարանն է, ֆրանսիական ռոմանտիզիմի հիմքը: Այս վեպը յուրովի պատմական է, իսկ գաղափ...
Էդուարդ Մանե (1832–1883 թթ.)՝ ֆրանսիացի հայտնի գեղանկարիչ, իմպրեսիոնիզմի հիմնադիրներից մեկը:  Ծնվել է 1832թ. հունվարի 23-ին Փարիզի...
«Անտիգոնե»՝ Սոֆոկլեսի ամենահայտնի ողբերգություններից մեկը, որն առաջին անգամ բեմադրվել է մ.թ.ա. 442թ.: Ստեղծագործության հիմքում ընկած է Թ...
Ստենդալ «Կարմիրը և սևը»
Ստենդալը պատկանում է ֆրանսիական ռեալիզմի առաջին շրջանին , ում  ստեղծագործությունը Լուսավորությանը XIX դարի ռեալի...
Լուվր՝ աշխարհի խոշորագույն ու ամենահեղինակավոր թանգարաններից մեկը , որը գտնվում է Փարիզի կենտրոնում՝ Սենա գետի ա...
Միգել դե Սերվանտես «Դոն Կիխոտ»
Միգել դե Սերվանտեսի «Դոն Կիխոտ» վեպը հանդիսանում է Արևմտյան Եվրոպայի առաջին մեծածավալ վեպը, որից, ինչպես նշում է Բելինսկին, «...սկ...
Օնորե դը Բալզակ «Շագրենի կաշին»
«Շագրենի կաշին» (1830-1831թթ.)՝ ֆրանսիական դասական ռեալիզմի հիմնադիր Օնորե դը Բալզակի ամենահայտնի վեպերից մեկը: Բալզակը պատմական վեպերի...
« Թշվառները » (1862 թ .) կյանքի խնդիրների ընդգրկումով և սոցիալական քննադատության թափով Վիկտոր Հյուգոյի ամենանշանակալից ...
Արխիվ March (1) January (3) December (1) May (1) April (5) March (2) February (3) January (17) December (2) November (4) October (12) September (9) August (5) July (7) June (19) May (22) April (14) March (12) February (18) January (22) December (3) November (34) October (28) September (55) August (19) July (43) June (25) May (49) March (13) February (9) January (1) December (9) November (14) October (7) September (1) August (67) July (10)
Simple theme. Theme images by gaffera. Powered by Blogger.