hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en en en fr en en en ca en fi zh hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy en en en en hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy az hy
Ջանքեր են գործադրվում Հայաստանի հետ առևտուրը տարեկան մեկ միլիարդ դոլարի հասցնելու ուղղությամբ
+374 (10) 52 01 41 [email protected]
Լրահոս Պաշտոնական Տնտեսական Ֆինանսական Սոցիալական Մարզային Բիզնես ատաշե Միջազգային Խորհրդատու Մամուլ Հարցազրույց Մենք
Բիզնես ատաշե Միջազգային Խորհրդատու Մամուլ Ծածկագիր 485 Հարցազրույց UBA Talks Մենք
2022-04-08 16:02:00 Աննա Բաղդասարյան Տնտեսական լրագրողների ակումբ
Ջանքեր են գործադրվում Հայաստանի հետ առևտուրը տարեկան մեկ միլիարդ դոլարի հասցնելու ուղղությամբ
Բիզնես ատաշե»-ի հյուրն է Հայաստանում Իրանի Իսլամական Հանրապետության Արտակարգ և լիազոր դեսպան Ն.Գ. պարոն Աբբաս Բադախշան Զոհուրին
-Մեծարգո պարոն դեսպան, Հայաստանը միշտ բարձր է գնահատել երկու երկրների միջև ձևավորված բարեկամական հարաբերությունները և կարևորել տնտեսական փոխգործակցության   խորացումը: Ինչպե՞ս եք գնահատում համագործակցության ներկա մակարդակը:
-Առևտրի ոլորտում երկու կողմերը նպատակադրված են ջանքերն ուղղել առևտուրը տարեկան մեկ միլիարդ դոլարի հասցնելուն: 2021թ.-ի երկկողմ ապրանքաշրջանառության զգալի աճով և այն ավելի քան կես միլիարդ դոլարի հասցնելով՝ մենք երկկողմ առևտրի նոր ռեկորդ սահմանեցինք և կարծես թե ճիշտ ուղու վրա ենք գտնվում։ Այս առումով շատ կարևոր է Իրանի և Եվրասիական տնտեսական միության միջև արտոնյալ առևտրի համաձայնագրի կնքումը, որն իրագործվում է 2018թ.-ից։ Երկու կողմերն ավելի քան երբևէ, մեծ ուշադրություն են դարձնում մեր երկրների միջև տրանսպորտային ուղիներին, և մենք մոտենում ենք կարևոր տրանսպորտային նախագծերի իրականացմանը։ Էներգիայի փոխանակման ոլորտում, երկու երկրների միջև այդ ծավալները մեծացնելու նպատակով ձգտում ենք ավարտին հասցնել առկա նախագծերը և երկարաձգել պայմանագրերը։
-Բարձր մակարդակի պաշտոնական հանդիպումներում  մշտապես  առաջնային է համարվել ոչ միայն երկկողմ ապրանքաշրջանառության ծավալի մեծացումն, այլև՝ գործակցության խորացումը արդյունաբերության, զբոսաշրջության և ենթակառուցվածքների զարգացման ուղղությամբ: Ո՞ր ոլորտներն եք ավելի իրատեսական համարում՝ փոխշահավետության տեսակետից:
-Վերջին տարիների փորձը ցույց է տվել, որ այս բոլոր նպատակներն իրատեսական են, սակայն պահանջում են ավելի մեծ ջանքերի գործադրում ու հետևողական աշխատանք: Երկկողմ առևտրի աճը, ենթակառուցվածքային նախագծերի վրա կենտրոնացումը, Հայաստան այցելող զբոսաշրջիկների մեջ իրանցիների բարձր տեսակարար կշիռը, ներդրումների և համատեղ տնտեսական համագործակցության նպատակով իրականացվող այցերի ավելացումը, վկայում են այս գնահատականի մասին:
-Հայաստանի տարածքով  նախատեսվող տրանսպորտային միջանցքի գործարկումը թույլ կտա Իրանին դիվերսիֆիկացնել դեպի Ռուսաստան ու Եվրոպա բեռնափոխադրման ուղիները։ Այս առումով ո՞րն է Ձեր տեսակետը և արդյո՞ք այս շրագիրը դեռևս օրակարգային է։
-Իրանի հստակ քաղաքականությունն է՝ ունենալ բազմազան տրանսպորտային ուղիներ, որոնք կերաշխավորեն տարածաշրջանի կայունությունը, ինչպես նաև՝ մեր տնտեսական անվտանգությունը: Վերջին ամիսների ընթացքում մենք բազմիցս կրկնել ենք, որ մեզ համար կարևոր է Հայաստանի տարածքով ապահով և անվտանգ տրանսպորտային ուղիներ ունենալը։ Հայաստանի տարածքով անցնող ցամաքային ճանապարհը մեզ համար կարևոր է եղել, կարևոր է  և ապագայում նույնպես կարևոր կլինի։
-Պատերազմից հետո խնդիր էր առաջացել նաև Իրան-Հայաստան բեռնափոխադրումների համար: Խնդրում եմ, ավելի հանգամանորեն խոսեք դրանց    տնտեսական և տեխնիկական կողմերի մասին:
-2021թ. իրադարձությունները հստակ ցույց տվեցին երկու երկրների միջև առևտրի համար անվտանգ և առանց խոչընդոտների ճանապարհ ունենալու կարևորությունը։ Հայաստանի կառավարության լուրջ ջանքերի և հետևողական աշխատանքների շնորհիվ այլընտրանքային երթուղի  կառուցվեց: Կարճաժամկետ ընթացքում իրանցի վարորդներից գանձվեցին պարտադրված գումարներ, ինչը հավանաբար ժամանակավոր ազդեցություն ունեցավ երկու երկրների միջև առևտրի վրա: Բայց մենք շատ արագ հաղթահարեցինք այս փուլը և ձեռնարկված ընթացիկ միջոցառումների շնորհիվ, հատկապես առաջիկա մի քանի տարիների հեռանկարում,  Հայաստանի տարածքում հյուսիս–հարավ մայրուղու Տրանշ-4-ի կառուցմամբ, ականատես կլինենք ավելի լավ վիճակի:
-Թեև զրույցի սկզբում փոքրիկ անդրադարձ եղավ ԵԱՏՄ-Իրան համագործակցության համաձայնագրին, բայց կխնդրեմ մանրամասնել, թե ինչ սպասում ունի  Իրանը համագործակցության այս  ձևաչափից։
-Մենք ականատես ենք լինում այս համաձայնագրի ամենակարևոր նպատակի իրագործմանը, այն է՝ միության անդամ պետությունների հետ առևտրի ծավալների մեծացումը և դյուրացումը: Կողմերը նաև ձգտում են խորացնել այս տնտեսական հարաբերությունները, որի առաջին քայլը կլինի ավելի լայն առևտրային համաձայնության հասնելը: Այս գործընթացը կօգնի և ավելի լայն հնարավորություններ կստեղծի համաձայնագրի բոլոր կողմերի համար, ինչպես նաև կնվազեցնի մարտահրավերները միջազգային հարթակներում:
-Հայկական և իրանական կողմերը ջանքեր են գործադրում երկկողմ տնտեսական համագործակցության մեջ նոր հաջողություններ արձանագրելու ուղղությամբ,  ինչպես օրինակ` Հայաստան մտնող իրանական գազի ծավալների մեծացում, հյուսիս- հարավ (Իրան, Հայաստան, Վրաստան, Ռուսաստան) էներգահամակարգերի միավորում, ՀՀ-ում հողմային էլեկտրակայանների կառուցում և այլն, այսօր  դրանցից ո՞րն է իրատեսական։
-Համաշխարհային էներգետիկ շուկան այժմ ցնցումների մեջ է: Իրանը կենտրոնացած է էներգառեսուրսների ոլորտում ավելի մեծ ներդրումներ կատարելու, արտադրության ծավալները մեծացնելու և էներգետիկ շուկայում իր հաճախորդների դիվերսիֆիկացման վրա: Այսպիսի  կարևորության նախագծերի վերաբերյալ կարծիք հայտնելու համար անհրաժեշտ է մանրակրկիտ դիտարկել և գնահատել շուկայական նոր իրողությունները:
Հայաստան-Իրան էլեկտրահաղորդման երրորդ գծի շինարարությունը   ձգձգվում է, ծրագրի իրականացումը շեշտակիորեն կմեծացնի գազի և էլեկտրաէներգիայի փոխանակման և վաճառքի ծավալները:
-Էներգիայի փոխանակման ծավալները մեծացնելու շուրջ բանակցությունները դեռ շարունակվում են, ՀՀ Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների փոխնախարար պարոն Հակոբ Վարդանյանը վերջերս եղել  է Թեհրանում և հաջող  բանակցություններ է ունեցել: Մենք հույս ունենք, որ կմոտենանք վերջնական արդյունքի: Դիտարկվում է նաև էլեկտրացանցերի ինտեգրման նախագիծը, որն աստիճանաբար կիրականացվի էլեկտրահաղորդման գծերի շինարարական աշխատանքների ավարտով։ Տարբեր կողմերի ներդրումն այս ծրագրում վկայում է հարցի իրատեսական լինելու մասին: Մենք ականատես ենք լինում վերականգնվող էներգիայի  ոլորտում Հայաստանի կողմից համապատասխան ներդրումների իրականացմանը, որը կարող է տարածաշրջանում էներգետիկ փոխանակումների ծավալների մեծացման աղբյուր հանդիսանալ:
-Մեղրու ազատ տնտեսական գոտու վերաբերյալ ինչպիսի՞ դիտարկումներ կան։  Այս պահին այն չի գործում, արդյոք բացի համաճարակից այլ պատճառներ կան։
-Կողմերը քննարկում են ազատ գոտիների ներուժի առավել օգտագործման հնարավորությունը՝  երկկողմ հարաբերությունների զարգացման գործում:  Որոշ հայ ներդրողներ  նախատեսում են ներկա գտնվել և գործունեություն ծավալել Իրանի Արաս ազատ գոտում, իսկ  որոշ իրանական ընկերություններ փոխադարձաբար հանդես են եկել  ՝  Մեղրի ազատ գոտում գործունեություն ծավալելու ուղղությամբ առաջարկներով։ Ենթակառուցվածքների ապահովման արագացումը, խոչընդոտների վերացումը, իրավական կարգավորումների դյուրացումը կնպաստեն երկկողմ համագործակցության զարգացմանը:
-Հայաստանը և Իրանը զբոսաշրջության ուղղությամբ մեծ անելիքներ ունեն։ Այս առումով ՝ Ձեր գնահատականը։
-Մոտավորապես մի քանի  ամիս առաջ Հայաստանի պաշտոնյաների Թեհրան կատարած այցի շրջանակում զբոսաշրջության ոլորտում երկու երկրների համագործակցության մասին նոր փաստաթուղթ է ստորագրվել: Իրանի մշակութային ժառանգության, զբոսաշրջության և ձեռարվեստի նախարարությունը Հայաստանը դիտարկում է զբոսաշրջության ոլորտում համագործակցության կարևոր երկրներից մեկը։ Հայաստանում օտարերկրյա զբոսաշրջիկների զգալի մասը կազմում են իրանցի զբոսաշրջիկները: Ուստի, պետք է ձգտենք զբոսաշրջության սահուն, երկկողմ և կայուն հոսքեր ապահովել, որն իր հերթին կնպաստի մարդկանց միջև փոխհարաբերությունների ընդլայնմանը, միմյանց մասին ճանաչողության ավելացմանը և տնտեսական հարաբերությունների խորացմանը:
- Ե՞րբ  է նախատեսվում հայ-իրանական միջկառավարական հանձնաժողով հերթական նիստը և ի՞նչ օրակարգով։
-Մենք պլանավորում ենք երկու երկրների միջկառավարական հանձնաժողովի 17-րդ նիստն անցկացնել  2022թ.-ի մայիսին։ Որպես համագործակցության մասին նոր փաստաթուղթ ավելի քան 20 էջանոց նախագիծ է  առաջարկվել,  և մինչ հանձնաժողովի նիստի անցկացումը  նախատեսվում է կազմակերպել փորձագիտական ​​հանդիպումներ։ Առաջարկվող տեքստը ներառում է երկու երկրների տնտեսական համագործակցության տարբեր ոլորտներ։ Առաջարկվել են նաև երկու երկրների միջև համագործակցության և համատեղ ներդրումների համար նախատեսվող նոր ոլորտներ։
- Ինչպե՞ս կբնութագրեք իրանահայ համայնքը:
-Պատմության ընթացքում հայերն ապրել են ներկայիս Իրանի տարածքում, ինչպես նաև՝ հարակից տարածքներում, այդ թվում՝ ներկայիս Հայաստանի տարածքում: Չնայած պատմության բոլոր վայրիվերումներին, իրանցիները և հայերը հարգալից հարաբերություններ են ունեցել և խաղաղ ապրել են միասին: Իրանահայությունը, որպես իրանական հասարակության մաս, եղել է մշակութային և կրոնական բազմազանության հիմնասյուներից մեկը և իհարկե, արտաքին աշխարհի հետ Իրանի կապի ուղիներից մեկը։ Այս համեմատաբար փոքր բնակչությունը զգալի ներդրում է ունեցել նաև Իրանի մշակույթի, գիտության, արվեստի, տնտեսության և նույնիսկ քաղաքականության մեջ: Այս փաստերն են հանգեցրել իրանահայերի  բարի համբավին՝ որպես  իրանական հասարակության մաս:
#Աբբաս Բադախշան Զոհուրին #հայ-իրամական տնտեսական կապեր
Երևան, Արշակունյաց 2ա, Մամուլի շենք
+374 (10) 52 01 41 [email protected]
Մեր մասին Հանդիպումներ Թրեյնինգներ Ֆինանսական գրագիտություն
Վարքականոն Աշխատանք RSS հոսք
Լրահոս Պաշտոնական Տնտեսական Ֆինանսական Սոցիալական Մարզային Բիզնես ատաշե Միջազգային Խորհրդատու
Լուսանկարներ Տեսանյութ Փոդքասթ Մամուլ Ծածկագիր 485 Հարցազրույց UBA Talks Մենք
Մեջբերումներ անելիս հղումը ejc.am-ին պարտադիր է: Օգտագործման պայմաններ Մշակված է MATEMAT-ում