hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy cs hy hy hy it hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy cs hy hy hy it hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy it en fr hy es en es en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy es en es en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy
Welcome! մուտք գործել Ձեր հաշիվը
Մոռացե՞լ եք Ձեր գաղտնաբառը։ Օգնություն
ա գաղտնաբառը կլինի էլեկտրոնային փոստով ձեզ.
Չարաճճի Նիլսը մի անգամ հանդիպում է կախարդ թզուկին եւ ծաղրում է նրան, ինչի համար թզուկը պատժում է Նիլսին` նրան դարձնելով փոքրիկ մարդուկ, ճնճղուկի չափ մի արարած: Տեսնելով, որ մօր սիրելի սագը` Մարթինը, պատրաստւում է թռչել վայրի սագերի երամի հետ, Նիլսը փորձում է ետ պահել նրան, բայց Մարթինը Նիլսին տանում է իր հետ: Այսպէս սկսւում է Նիլսի զարմանահրաշ ճանապարհորդութիւնը Շուետիայում: Մարտից մինչեւ Հոկտեմբեր Նիլսը վայրի սագերի հետ անցնում է ամբողջ Շուետիան մի ծայրից միւսը: Այս ընթացքում Նիլսը ծանօթանում է մարդկանց սովորութիւններին, ժողովրդական լեգենդներին, զրոյցներին եւ հէքիաթներին, ճանաչում է կենդանիների վարքը, ինքը մասնակից է դառնում կարեւոր իրադարձութիւնների` կռիւը խորամանկ աղուէս Սմիռռէի եւ կռիւ մկների հետ: Իր գտած սրամիտ եղանակով Սելմա Լակերլէոֆը շուեդ երեխաներին ծանօթացնում է երկրի աշխարհագրութեանը, տեղանքին, պատմութեանը: Եւ դպրոցականները աննկատելիօրէն իւրացնում են այն, ինչ դպրոցում սովորում են դժկամու թեամբ:
Ափսոս, որ մենք չունեցանք այնպիսի մի գրող, որ մի այդպիսի գրաւիչ պատմութիւն գրէր, որը կարդալով մենք` հայ երեխաներս, իւրացնէինք Հայաս տանի աշխարհագրութիւնն ու պատմութիւնը: Մինչդեռ մենք շատ վատ գիտենք մեր երկիրը: Պատճառը Հայաստանի լեռնաշատ տեղանքն է, հաղորդակցութեան դժուարութիւնները, մեր կեանքի կերպն ու կեանքի տուած շատ սուղ հնարաւորութիւնները: Ես, օրինակ, չեմ տեսել Ղափանն ու Մեղրին, Տաշիրն ու Աշոցքը եւ դեռ այնքան ու այնքան վայրեր մեր փոքրիկ Հայաստանում: Գորիսի, Ղափանի, Սիսիանի եւ Սիւնիքի այլ վայրերի բնակիչները բնականաբար չեն տեսել Հիւսիսային Հայաստանի շատ վայրերը: Նոյնը կարելի է ասել Հիւսիսային Հայաստանի եւ այլ վայրերի բնակիչների մասին:
Եւ մենք, մի քանի հոգով, մեր այս առաջացած տարիքում ջանում ենք լրացնել մեր կեանքի այդ բացը: Որոշեցինք այս անգամ գնալ Վայոց Ձոր: Վայոց Ձորը այնքան հարուստ է հնավայրերով եւ պատմական յուշարձաններով: Օրբէլեանները սարքել ու սարքել են, կառուցել ու կառուցել են: Մի մասը տեսել ենք, շատ մասը` ոչ:
Որոշեցինք այս անգամ գնալ Շատի վանքը: Մայիսի 29-ին վաղ առաւօտեան նկարիչ Յարութիւն Յարութիւնեանը, բժիշկ Մելիք Կոնդեանը, նուաստս` Երուանդ Տէր-Խաչատրեանը եւ բժշկի որդին` Յովիկը, որն այդ օրը մեր վարորդն էր: Ո՞ւր ես, Շատի վանք, գալիս ենք դէպի քեզ: Մենք լրացուցիչ օգնութեան կարիք ունէինք, մեր մեքենան չէր կարող հասնել Շատի վանք: Յովիկի ուսանողական ընկերը, որ ապրում է Շատին գիւղում, պարզուեց, որ ամենագնաց հզօր մեքենայ ունի եւ խոստացել է մեզ հասցնել Շատի վանք: Մեր ճանապարհը անցնում էր Ուրծաձորով, եւ բնականաբար, մենք ժամանակաւոր դադար առանք Ուրծաձորում, մեր տանը, սուրճ խմեցինք եւ շարունակեցինք մեր ճանապարհը:
Շատինում Վարդանը սպասում էր մեզ: Մենք մեր մեքենան թողեցինք եւ նստեցինք Վարդանի ամենագնացը: Շատին գիւղը գտնւում է Եղէգնաձորի հարաւ-արեւմուտքում, մի վեց-եօթ քիլոմեթր Եղէգնաձորից հեռու: Շատի վանքը գտնւում է Շատին գիւղի հիւսիս-արեւելքում, գիւղից չորս քիլոմեթրի չափ հեռու, մի գրեթէ անառիկ վայրում: Չորս քիլոմեթրը, թւում է, մեծ բան չէ, բայց շատ դժուար ճանապարհ էր, նեղ, սարալանջին մի կերպ բացուած ճանապարհ, որ անցնում էր անդնդախոր ձորերի բերանով: Յետոյ երբ եղէգնաձորցի իմ մի ընկերոջը պատմեցի մեր ճամբորդութեան մասին, մարդն ասաց` դու հին ճանապարհը պէտք է տեսնէիր, որ հասկանայիր, թէ ի՞նչ է վախենալի ճանապարհը: Ես իսկապէս վախենում էի, ինձ թւում էր, թէ ամէն վայրկեան մենք կարող ենք գլորուել անդունդը:
Ի վերջոյ, տեղ հասանք: Մեքենան մնաց վարը, ձորակի այս ափին, մենք մագլցելով դիմացի լանջն ի վեր, հասանք Շատի վանք: Ստեփանոս Օրբէլեանը հաղորդում է, որ վանքը կառուցուել է Վայոց Ձորի իշխաններ Սմբատի, Սահակի եւ Սոփիա տիկնոջ հրամանով: Այն կառուցուել է 929 թուականին:
Աւանդութիւնն ասում է, որ վանքը Շատի է կոչուել Վայոց Ձորի հռչակաւոր մենաստանի` Վերին Նորավանքի առաջնորդ Շատիկ Միայնակեցու անունով:
Եկեղեցին կոչւում է Սուրբ Սիոն եւ վերակառուցուել է 1655 թուականին, այլ տուեալներով` 1671-1674 թուականներին: Վերակառուցումը իրագործել է ջուղայեցի գրասէր վաճառական Մահտեսի Յակոբը: Վանքը բաղկացած է եղել եկեղեցուց, վանական միաբանութեան մօտ 35 բնակելի եւ այլ շէնքերից:
Բազիլիկ եռանաւ եկեղեցին պահպանուել է, արեւմտեան մասում պահպանուել են գաւիթի աւերակները: Բազմաթիւ շէնքերի ու կառոյցների կիսաքանդ կամ աւերակ մնացորդներ կան` ձիթհան, սեղանատուն, խոհանոց, ամբարներ եւ այլն: Վանքի բակում գտնւում են մեծ ջրամբարներ եւ հացահատիկի հորեր: Դարպասի առջեւ պահպանուել է ցամաքած ջրուղու ծորակը: Ձորակի ափին պահպանուել է ջրաղացի աւերակ կառոյցը: Շատի վանքի շէնքերի ու կառոյցների մեծածաւալ քանակը ցոյց է տալիս միաբանութեան մեծութիւնը եւ տնտեսական հզօրութիւնը: Շատիվանքը եղել է Սիւնիքի կրօնական խոշոր կեդրոններից մէկը եւ 17-րդ դարում ունեցել է միաբանութեան 70-ից աւելի անդամ, ունեցել է դպրոց եւ գրատուն: 17-րդ դարի կէսերին Յովհաննէս Կարբեցի վարդապետը կազմակերպում է Շատի վանքի անապատը:
Ամբողջ համալիրը ցնցող տպաւորութիւն է թողնում: Վիթխարի պարիսպների բարձրութիւնն ու լայնութիւնը, կառոյցի հզօրութիւնը մեծ տպաւորութիւն են թողնում, մեծ յարգանք եւ խոնարհում են ներշնչում: Համալիրի ամէն մի հատուածը ստիպում էր կանգ առնել, մտածել, հիանալ, զարմանալ: Այդ մե՛նք ենք եղել: Հպարտութիւն էր արթնանում մէջդ եւ պարուրում էր քեզ:
Կանգնել էինք զարմանքով, ոչ մի ճանապարհ չկայ, հետքերն էլ չեն երեւում, Տէր Աստուած, այս հսկայ քարերը ինչպէ՞ս են բերել, ինչպէ՞ս են հասցրել այս բարձունքը, ինչպէ՞ս են հանել այս պատերի վրայ: Եւ ի՜նչ գեղեցիկ էր ձորը, շրջակայ բնութիւնը, անտառապատ լանջերը, կառոյցի վեհապանծ դիրքը…
Վերադարձը շատ աւելի ահալից էր: Մեր վարորդը մեքենան վարում էր շատ թեթեւ, արագ, շուրջը նայելով, զրուցելով, ասես քշում էր հարթավայրով: Ես վախից կէս մարդ էի դարձել: Մտքումս ասում էի` Տէր Աստուած, անփորձանք տեղ հասնենք, մոմ եմ վառելու: Եւ փառք Աստծոյ, անփորձանք տեղ հասանք: Վարդանը չլինէր, մենք ինչպէ՞ս էինք հասնելու Շատի վանք: Ետդարձի ողջ ճանապարհին մենք Շատի վանքի մասին էինք խօսում: Վանքը այլեւս մերն էր: Մենք տեսել էինք վանքը…
Մնամ Շատի վանքի պատերի տակ աղօթարար ընկերդ`
ՊԱՅՔԱՐ, 07 օգոստոս, 2022
Նախորդ հոդվածը«ԱՐՄԵՆԻԱ ՍԱԿՐԱ» ՖԻԼՄԸ ՊԻՏԻ ՑՈՒՑԱԴՐՈՒԻ ԵՒՐՈՊԱՅԻ ՏԱՐԱԾՔԻՆ
Հաջորդ հոդվածըԱնունը դնում են ուսումնական հավաքներ, բայց «ուսումնական» բառը փնտրում ու չես գտնում
ՀԱՐԱԿԻՑ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԱՎԵԼԻ ՇԱՏ ՀԵՂԻՆԱԿԻ
Առանց Արցախ չկա Հայաստան, առանց Հայաստան, ակնհայտ է, թե ինչպիսի ճակատագիր կունենա մեր Սփյուռքը
«Սա խայտառակություն է Հայաստանի համար». Քրդստանի աշխատավորական կուսակցությունը՝ իր անդամներին թուրքերին արտահանձնելու մասին. Aurora news
Նոյեմբերի 9-ի համաձայնագրում Ադրբեջան-Նախիջեւան երթուղու մասին ոչինչ չկա. Sputnik Արմենիա
Առանց Արցախ չկա Հայաստան, առանց Հայաստան, ակնհայտ է, թե ինչպիսի ճակատագիր կունենա մեր Սփյուռքը
Իշխան Թովմասյան - 25/09/2022
Արայիկ Հարությունյանը ներկա է գտնվել Բռնցքամարտի միջազգային ֆեդերացիայի կոնգրեսի բացման հանդիսավոր արարողությանը
Նաիր Յան - 25/09/2022
ՏԻՄ ընտրություններին 26 տոկոս մասնակցություն է եղել
Նաիր Յան - 25/09/2022
Օսկանյանի նպատակն այն է, որ այս կոնֆլիկտը չստանա լուծում, հավերժ շարունակվի, իրենք էլ անընդհատ...
Նաիր Յան - 25/09/2022
«Սա խայտառակություն է Հայաստանի համար». Քրդստանի աշխատավորական կուսակցությունը՝ իր անդամներին թուրքերին արտահանձնելու մասին. Aurora...
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
Նոյեմբերի 9-ի համաձայնագրում Ադրբեջան-Նախիջեւան երթուղու մասին ոչինչ չկա. Sputnik Արմենիա
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
Առանց Արցախ չկա Հայաստան, արցախակենտրոնությունը առաջնահերթություն պետք է լինի համայն հայության համար
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
«Այո՛, Հայաստանի ծախու իշխանությունը թշնամական թուրքիային է հանձնել Քրդստանի բանվորական կուսակցության երկու զինյալի». Աբրահամ...
Գևորգ Գյուլումյան - 25/09/2022
"Վահան Թեքեյան" Սոցիալ-Մշակութային Հիմնադրամ
Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են։
Կայքի նյութերը տարածելիս հղումը կայքին պարտադիր է։
կապվել մեզ հետ: info@azg.am
© AZG-2022։ Կայքը պատրաստել է Vavati Group ընկերությունը