hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy kw hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en kw hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy it hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en en en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy en en hy hy en
Քարոլորտ. Երկրի ներքին կառուցվածքը — Կորյուն Գաբոյան
Երկրագունդն, ըստ ներքին կառուցվածքի, բաժանվում է երեք հիմնական մասերի։ Կենտրոնում միջուկն է, նրանից վերև՝միջնապատյանը, ապա՝երկրակեղևը:
Միջուկը կազմված է երկու շերտից ՝ներքին և արտաքին: Միջուկի ջերմաստիճանը հասնումէ 5000 աստիճանի: Միջուկից դեպի երկրակեղև ջերմաստիճանը նվազում է: Ներքին միջուկը պինդ վիճակում է, արտաքինը’ կիսահեղուկ: Միջուկը կազմված է հիմնականում երկաթից և նիկելից:
Միջնապատյանը զբաղեցնում է Երկրի ծավալի մոտավորապես 4/5 մասը: Չնայած միջնապատյանի ջերմաստիճանը բավականին բարձր է’ մինչև 2900 °C, սակայն բարձր ճնշման պատճառով այն հիմնականում պինդ վիճակում է: Նրա վերին մասում փափկավուն շերտն է, որտեղ նյութերը կիսահալված, հրահեղուկ վիճակում են:
Երկրակեղևի հաստությունը ցամաքում կազմում է 30-80 կմ, իսկ օվկիանոսների հատակին’ 5-10 կմ: Այն կազմում է Երկրի ծավալի 1/100 մասը:
Երկրակեղևը կազմված է կարծր և փխրուն ապարներից: Կարծր ապարներեն, օրինակ’ քարերը, քարածուխը, քարաղը, փխրուն ապարներից են կավը, ավազը, տորֆը:
Ժողովրդական տնտեսության մեջ օգտագործվող ապարները կամ հանքանյութերն անվանում են նաև օգտակար հանածոներ:
Օգտակար հանածոներից են, օրինակ’ նավթը, քարածուխը, տորֆը, բնականգազը: Դրանք վառելանյութեր են:
Կարևոր օգտակար հանածոներ են նաև մետաղները։
Ապարներում կան նաև այնպիսի հանքանյութեր, որոնք իրենց բացառիկ գեղեցկության և եզակիության շնորհիվ համարվում են թանկարժեք քարեր: Այդպիսիք են, օրինակ’ ալմաստը, սուտակը, զմրուխտը:
Բնության ամենակարևոր պաշարներից է նաև հողը: Հողի կազմության մեջ գերակշռում են քայքայված լեռնային ապարների մասնիկները և հումուսը (բնահող): Վերջինս առաջանում է հարյուրամյակների ընթացքում կենդանական ու բուսական մնացորդների քայքայումից: Հողային շերտով ծածկված է Երկրի ցամաքային մակերևույթի գրեթե 9/10 մասը:
Երկրակեղևը և միջնապատյանի վերին մասը միասին կազմում են քարոլորտը: Այն Երկրի բաղադրիչներից է:
Օվկիանոսներն ու ծովերը, լճերը, գետերը, աղբյուրները, արհեստական ջրամբարներն ու ստորերկրյա ջրերը կազմում են Երկրի ջրային բաղադրիչը’ ջրոլորտը:
Երկրի օդային բաղադրիչն անվանում են մթնոլորտ:
Կենդանի օրգանիզմներն իրենց միջավայրով հանդերձ կազմում են կենսոլորտը: Ինչպես տեսաք, Երկրի կառուցվածքի բաղադրիչներ են քարոլորտը, ջրոլորտը, մթնոլորտը, կենսոլորտը:
Հնուց ի վեր մարդիկ ձգտել են իմանալու, թե ինչ կա մեր մոլորակի ընդերքում: Այդ նպատակով դիմել են ուսումնասիրման տարբեր եղանակների: Օրինակ’ Երկրի ընդերքը հետազոտել են խոր հորատանցքեր փորելու միջոցով: Երկրի ընդերքի մասին տեղեկություններ ստացել են նաև բնական երևույթների ուսումնասիրության ընթացքում: Օրինակ’ հրաբուխների ժայթքումները և տաք աղբյուրների գոյությունը հիմք են տվել եզրակացնելու, որ Երկրի խորքում նյութերը տաք և հալված վիճակում են:
Click here to cancel reply
Save my name, email, and website in this browser for the next time I comment.
Պահոց Նշեք ամիսը Հոկտեմբերի 2022 Սեպտեմբերի 2022 Օգոստոսի 2022 Հունիսի 2022 Մայիսի 2022 Ապրիլի 2022 Մարտի 2022 Փետրվարի 2022 Հունվարի 2022 Դեկտեմբերի 2021 Նոյեմբերի 2021 Հոկտեմբերի 2021 Սեպտեմբերի 2021 Օգոստոսի 2021 Հուլիսի 2021 Հունիսի 2021 Մայիսի 2021 Ապրիլի 2021 Մարտի 2021 Փետրվարի 2021 Հունվարի 2021 Դեկտեմբերի 2020 Նոյեմբերի 2020 Հոկտեմբերի 2020 Սեպտեմբերի 2020 Օգոստոսի 2020 Հուլիսի 2020 Հունիսի 2020 Մայիսի 2020 Ապրիլի 2020 Մարտի 2020 Փետրվարի 2020 Հունվարի 2020 Դեկտեմբերի 2019 Նոյեմբերի 2019 Հոկտեմբերի 2019 Սեպտեմբերի 2019 Օգոստոսի 2019 Հուլիսի 2019 Հունիսի 2019 Մայիսի 2019 Ապրիլի 2019 Մարտի 2019 Փետրվարի 2019 Հունվարի 2019 Դեկտեմբերի 2018 Նոյեմբերի 2018 Հոկտեմբերի 2018 Սեպտեմբերի 2018 Հունիսի 2018 Մայիսի 2018 Ապրիլի 2018 Մարտի 2018 Փետրվարի 2018 Հունվարի 2018 Դեկտեմբերի 2017 Նոյեմբերի 2017 Հոկտեմբերի 2017 Սեպտեմբերի 2017 Մարտի 2017 Փետրվարի 2017
Ես Կորյունն եմ: Սովորում եմ Մխիթար Սեբաստացի կրթահամալիրում։ Առարկաներից սիրում եմ մաթեմատիկա և մայրենի։ Ես 12 տարեկան եմ։ Հաճախում եմ Թումո։ Սիրում համակարգչային խաղեր։
Կորյուն Գաբոյան | Քարոլորտ. Երկրի ներքին կառուցվածքը | Կորյուն Գաբոյան
class="post-template-default single single-post postid-925 single-format-standard samba_theme samba_left_nav samba_left_align samba_responsive thvers_94"