hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy en hy el hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en el hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy en en hy el hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy en en hy el hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy en hy hy hy en en el hy hy hy hy fr fr fr hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy fr fr fr hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en hy el hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy en hy hy hy hy en hy hy hy hy hy en hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy en hy en en el hy hy hy en hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy en en en hy el hy hy hy hy en hy hy hy hy en hy hy hy en hy hy hy hy en hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy fr fr fr hy hy hy hy hy hy nl hy hy hy hy
Թե երկիրդ քարքարոտ է ու չորային,
բանաստեղծություն գրիր, որ ապրելը փափուկ լինի:
Մեր նախագահը, որ բանասեր է կարծեմ
պայմանագրերի ետևում ոտանավոր է գրում
իսկ հուսահատ պահերին` հրաժարականի մասին…
ու ընդդիմությունը հայհոյում է հանգավոր,
ու մենք գոռգոռում ենք ռիթմով:
Պաշտպանության նախարարը տաղեր է ձոնում պատերազմին,
որ անհաջող հարևանի սիրտը փափկի,
Կենտրոնական բանկի նախագահը վերլիբր է կարդում
և լրագրողը ոտքի վրա գրում է քառյակներ
վերջին վթարների ու հատկապես ինքնասպանների մասին,
որ բանաստեղծություն են թողնում գրպանում:
աքրոստիկոս են նվիրում ցրտին ու սովին:
Երբ կյանքը շատ է ծանրանում,
թե չգիտես ոնց խոսել ցեղասպանության,
որ պատմության դասագիրքը հեշտ մարսվի:
թե երկիրդ քարքարոտ է ու կավահող,
մեռելներիդ բանաստեղծությամբ ճամփիր, որ հողը թեթև լինի:
եթե ես ուզում եմ ապրել 9-րդ հարկում,
ուրեմն 2-ում անպայման պիտի լինի Բուկովսկին,
որ ջարդուխուրդ եղած առավոտներին, երբ լվացքի պարանին ճոճվում է
միակ ընտրությունս -ո՞րն ավելի նուրբ կսահի սիրտս.
երբ մտքերով ընկած հանկարծ ոտքս պատշգամբից սահի,
Բուկովսկին հասցնի սրտի ծակոցից վեր թռնել,
կոշտացած բութ-ցուցամատով ֆսսոցով բարլուսի գարեջուրը բացել,
մահճակալի տակից գտնել վարտիքն ու նետվել պատշգամբ,
ու կասի – հը՞, սիրտդ ոնց է:
ունեցածս կես սոխի գլխի հետ կփռեմ սեղանին, կասեմ –էս է:
Բուկ, էս անգամվանն իրավաբան է,
որովհետև իրավունքը չստացված գրականությունն է,
որովհետև երկուսիս գրածն էլ ոնց ապրելն է,
բայց ինքը տաղանդավոր լինելու ժամանակ չունի,
որովհետև պիտի հասցնի ամեն օր գրողի ծոցն ուղարկել նրանց,
որ սպանում են, մեռնում ու գոռում -քո բանաստեղծությամբ ապրել չի լինի
որ սպանում են, մեռնում ու փտում սխալ բանաստեղծության պատճառով:
ու ամենասովորական գրողագողական խանդով
ինքն ամեն օր գրքիս յոթ գլուխները կտրում, փոխարենը շարում է հոդվածներ
դիտավորյալ ծանր հոգեկան վնասվածքներով կյանք սովորեցնելու մասին:
ու կատվի պես կծկվում բանաստեղծությանս ոտքերի արանքում:
ամեն առավոտ (ամեն մահապատժի առավոտվա պես,
երբ սավանը քաշում ես գլխիդ ու խնդրում հինգ րոպե ավել քնել),
բոլորից թաքուն քրեական օրենսգրքից թափ է տալիս էջանիշ-բանաստեղծությունս,
խնամքով ծալում ու թաքցնում ծոցագրպանում
ամենաջահել դատապարտյալի գրպանը թաքուն խոթելու համար:
Բուկը սոխից հոտ կքաշի
ես սոխից հոտ կքաշեմ
ու ջարդուփշուր առավոտվա ավերակի մեջ
չապրվող բանաստեղծության չափ տխուր դրմբոց կլսվի:
Ինձ ուրիշ քարտեզ տվեք. էստեղ սխալ կա:
Ու՞ր են մրջյունները – անուն առ անուն, հասցե առ հասցե:
Ու՞ր են ծառերը վառվող ու սգո թափորը սև անտառում քայլող:
Ու՞ր են չղջիկները, ու՞ր է աղմուկը նրանց:
Աշխարհագրության դասերն անգիր արի, բայց
չգտա քաղաքներն իրենց տեղում,
քարտեզիս նայեցին, զարմացան, ուսերը թոթվեցին, անցան:
Ո՞ր գույնով գտնեմ ընկերներին,
ինչու՞ սերերը նշված չեն շեղով,
որտե՞ղ են սրիկաները,  միամիտները, կործանվածները,
Ինչու՞ չեք գրել հեռավորությունը երազանքներից. կիլոմետրով, միլիմետրով:
Որտեղ է տունս, խոհանոցի սեղանը, մոխրամանը սեղանին, ծխախոտը մոխրամանում
ինչու՞  ծխի հոտ չի գալիս:
էսքան կապույտի մեջ ու՞ր են երեխեքը հեռավոր գյուղերի, ու՞ր են աչքերը նրանց:
Կետագծով պիտի լիներ սպասումը ու լացն ալիքաձև. ո՞վ է խբզբել:
Անուններ իրար գլխի, հաստ ու հնչեղ, ասես հերիք են ճանաչելու համար:
ուզում եմ նշել երկիրն, ուր ապրում են
երկիրն, ուր մեռնում եմ
երկիրը, որ անուն չունի:
Ինձ ուրիշ քարտեզ տվեք. էստեղ կյանք չկա:
հիմա, երբ աղմուկը լռել է
երբ ես` նախկին սովետական երկրի քաղաքացիս
չափահաս, առողջ, պատերազմին պիտանի, խաղաղ օրերին անպիտան
հիմա, երբ հանգիստ նստած եմ Օդեոնպլացի սալահատակին
քեզ հրավիրում եմ մի կռուգ գարեջուր չխկացնելու ու բամբասելու
պատերազմից բացի ցանկացած բանից
Մարիենպլացում մի տղա տեսա, որ թաքնվում էր բոլորից
ու մի կին, որ կարմրեց հանկարծ
ու երեխաներ վազվզող գլխիկոր
ու սիրահարներ աչքերը փախցնող
ու մի ամբողջ ազգ որ ամաչում էր սարսափելի
համարյա չհիշելով թե ինչի...
ու հիշեցի օրերը Մոսկվայում փռված
ոնց էի էժան կաֆեյի ճոճաթոռից նայում մարդկանց, որ ամաչելու պատճառ չունեին...
Հիտլեր, ես վախենում եմ անասելի նրանից, ով ամաչելու պատճառ չի գտնում
հերոսներ փայլուն աչքերով, փայլուն ատամով, շքանշքանով
գլուխդ առ ու փախիր հաղթողներից
Հիտլեր, նրանք հիշում են միայն կրակոցը վերջին
ու մի համարյա մի կյանք պարապ են մնում
պատերազմի մասին կատակներ են անում
տագնապ կա նրանց հռհռոցի մեջ
հաղթողներ, որ մոռանում են
հաղթողներ, որ ծերանում են
հաղթողներ, որ սպառվում են ձանձրույթից
Հիտլեր, հանգիստ շունչ քաշիր
շարունակվելու համար պարտվել է պետք
ու մի քիչ մեղք՝ ապրելու համար
Հիտլեր, հիմա ես մի կողմ եմ դնում դասագրքերս
ես ամաչում եմ բոլոր հաղթողների փոխարեն
ես հրավիրում եմ քեզ գարեջրի
Շունը. ես այդ շան մասին ոչինչ չեմ ասում…
սիրածիս հետևից քայլում էր շունը
որ պիտի ուտեր նրան մի խաղաղ կիրակի առավոտ...
փռի ճամփան նույնն էր
հացի հոտը նույնն էր
ինքը նույն հայրն էր
ում կանչում էին – պա՜պ
ամեն խաղաղ կիրակի առավոտ
կյանքն ընդմիջվում էր գովազդով
զատկի կարմիրը յուղի պես սառում էր տան պատերին
ու վազեվազ փախչում էր գիրկս
(ոչ զատկական, բայց այնուամենայնիվ կարմիր)
որ փսփսամ իր համար Քընո «արտ. գրակ.»-ից
շունը խաղում էր կոշիկների հետ
- ինձ տալու բան չունե՞ս
ու լսափողից վնգստում էի Քընո
- շուն, քեզ տալու բան չունի
շունը հայհոյում էր, ոռնում էր.
- ինձ տալու բան չունե՞ս
ես հաչում էի, ճղվում էի, հեկեկում էի.
- ինձ տալու բան չունե՞ս
շունը խեղդում էր, ապտակում էր
- ձեզ տալու բան չունեմ:
ՇԱԲԱԹ ԳԻՇԵՐ, ԼՈՒՅՍ ԿԻՐԱԿԻ
հետաձգիր գալուստդ մեկ օրով
որովհետև վաղը կիրակի է ու պիտի քնեմ
ու աշխարհի վերջի պլաններդ
ետ գցիր մի օրով
ու հայտարարիր լռություն րոպե
թող Համասը չնետի ռումբեր
ու Ալիևը չկրակի Ացախի վրա
եվ մեծ ու փոքր հսկաներ
զինադադար կնքեք էս գիշեր
որովհետև վաղը կիրակի է ու ես պիտի քնեմ
խնդրում եմ փակել Տոկիոյի բորսան
մեծ քար խցկել Բաքու-Ջեյհան նավթամուղում
կողպել BMW-ի գործարանը դրսից
ու թող Բոլիվուդը միայն երազներ նկարի
աջեր, ձախեր ու մեջտեղներ
լքեք հրապարակն ու լռեք լռությամբ
սիրեք ձեր մերձավորին գոնե էսօր
երբ Հիպնոսի հետ եկել ու խնդրում եմ լռել
ջնջեք անունս մարդկանց ցուցակից
անցյալ կամ ապագա հանցագործների
որովհետև վաղը կիրակի է ու պիտի քնեմ
սև թուղթ ուղարկեք տնեցիներիս
չհիշվող երազի պես սև
ու բացակա դրեք ինձ մոլորակից
կանգնած եմ օրվա եզրին
ու գցվում եմ ներքև
շոտլանդական թեյ ու Zeppelin "Tea for one"…
Դեղին կետերով կավե բաժակը տաք է երևի
դեկտեմբերյան կանգառում կանգնածի երազանքի պես…
Ես չգիտեմ ջերմափոխանակության սահմանումը,
բայց զգում եմ ոնց է գոլորշին անցնում մաշկիս տակ,
ես շնչում եմ թեյը ու բաժակի մեջ արտաշնչում ինձ,
թեյը շնչում է ինձ ու արտաշնչում թոքերումս...
…Խեղդվում է թեյը մարմնում,
մարմինը սուզվում է բաժակում,
երբ ամեն բան հեղուկ է դառնում…
Քրտինքը` թեյահամ ու տաք,
մարմինը` կանաչ ու խոնավ,
և իմաստները հոտերի հետ
խորն է շնչում տղամարդը կողքիս,
ու կուլ տալիս հայացքս մի ումպով:
թաց կոշիկներից հոսող ցեխաջուր,
ու Zeppelin "Tea for one"…
սենյակս բերնեբերան բառ է
ես քացով բացում եմ դուռն ու ղժժոցը թափվում է դեմքիս
կոկորդս լիքն է տողերով
ու թե թիթիզ լինեի կգոռայի հանդիսավոր
թե տաղանդավոր լինեի կգրեի վեպեր շատախոս
ուժ ունենայի կկիսեի Աճառյանի Արմատականը մեջտեղից
(ապրելու համար չորս բառը հերիք է
մեկով էլ յոլա կգնամ
իսկ սոված օրերին լռություն շատ կա)
կոյուղիս խեղդվում պայթում է
ես չինական մահապատիժն ընտրեցի
ինձ փակեք խցում ու կերակրեք գրքերով
մինչ շնչահեղձ լինեմ բառաթորանքից
իրերը ստիպում են զրուցել իրենց լեզվով
Հայկին հարցրի -նկարի մասին ինչ լեզվով պատմեմ
թողեք օտար լեզու սովորեմ
ոնց ազատեմ տեքստերս ձեզնից
որ անտառ տանեմ կորցնեմ
որ գրքում փակեմ մոռանամ
որ թիթեռի հետ չորացնեմ
դեղնած ֆոտոների տակ պահեմ
որ լեզվով կաշառեմ հեռանաք
որով տղա բերեմ վախենաք
որով համոզեմ պոկ գաք
որով երգեմ զզվեք գնաք
բառի դեմ կռվողի համար էս բլբլոցը շատ է
էս էջն էլ կեղտոտվեց դրանցով
Կայքը գործում է ՀՀ մշակույթի նախարարության աջակցությամբ։
© 2021 Cultural.am. Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են ՀՀ օրենսդրությամբ: Կայքի հրապարակումների մասնակի կամ ամբողջական օգտագործման ժամանակ հղումը կայքին պարտադիր է: