hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy en en en en hy en en en en en en en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy hy en en
Մայա Պլիսեցկայա՝ 20-րդ դարի երկրորդ կեսի նշանավոր պարուհի, ռուսական բալետի խորհրդանիշ, որը մտել է բալետի պատմության մեջ աներևակայելի երկարատև ստեղծագործական աշխատանքով:
1932-36թթ. Պլիսեցկիների ընտանիքն ապրում է Նորվեգիայի Շպիցբերգեն քաղաքում, որտեղ Մայայի հայրը զբաղեցնում է ԽՍՀՄ դեսպանի պաշտոնը: 1938թ. ապրիլի 30-ի գիշերը Միխայիլին քաղաքական պատճառներով ձերբակալում են և նույն թվականին գնդակահարում: Ռախիլին աքսորում են Ղազախստան՝ հայրենիքի դավաճանների կանանց համար նախատեսված հատուկ ճամբար (միայն 1941թ. է վերադառնում Մոսկվա): Որպեսզի Մայան մանկատուն չընկնի, մորաքույրը՝ հայտնի պարուհի Սուլամիֆ Մեսեռերը, որոշում է որդեգրել նրան:
1956թ. Մայան ամուսնանում է բալետի մենապարող Մարիս Լիեպայի հետ, սակայն երկու տարի անց նրանք ամուսնալուծվում են: 1958թ. նա ամուսնանում է  հայտնի երգահան Ռոդիոն Շչեդրինի հետ: ԽՍՀՄ-ի փլուզումից հետո հիմնականում ապրում է Մյունխենում՝ երբեմն ամուսնու հետ այցելելով Մոսկվա և Սանկտ Պետերբուրգ: Աստղային զույգը շատ ժամանակ էր անցկացնում նաև Լիտվայում. նրանք Լիտվայի քաղաքացիներ էին ու առանձնատուն ունեին այստեղ:
1980-ական թթ. Մայան աշխատում է Հռոմի՝ Օպերայի և բալետի ազգային թատրոնում՝ որպես գեղարվեստական ղեկավար (1983—1984), այնուհետև տեղափոխվելով Իսպանիայի ազգային բալետ (1988—1990): 1990թ., 65 տարեկան հասակում, Պլիսեցկայան (ինչպես նաև Եկատերինա Մաքսիմովան և Վլադիմիր Վասիլևը)  «Բոլշոյ» թատրոնի կողմից ազատվում է աշխատանքից, ինչը մեծ աղմուկ է բարձրացնում:
Դրանից հետո, սակայն, Մայան չի թողնում բալետն ու շարունակում է ելույթներ ունենալ: Իր 70-րդ տարեդարձի օրը նա ներկայանում է Մորիս Բեժարի կողմից հատուկ իր համար գրված «Ավե Մարիա» համարով: Այսպիսով, Պլիսեցկայան բալետի պատմության մեջ հիշվել է նաև որպես ամենաերկար կարիերա ունեցած արտիստուհիներից մեկը:
Մայան մահանում է սրտի կաթվածից, 2015թ. մայիսի 2-ին, Մյունխենում, 90 տարեկան հասակում: Ըստ կտակի՝ Շչեդրինի մահվանից հետո նրա ու կնոջ մասունքները տարածվելու են Ռուսաստանի վրա:
Մայա Պլիսեցկայան արտահայտիչ պլաստիկությամբ, ճկուն մարմնով, թեթև, եթերային քայլվածքով, ֆենոմենալ ցատկերի տիրապետող ու բարձր երաժշտականությամբ օժտված արտիստուհի էր: Նա իր սեփական ոճն էր ստեղծել, որն առանձնանում էր իր նրբագեղությամբ, ճկունությամբ, յուրաքանչյուր ժեստի, շարժման ամբողջականությամբ ու կատարելությամբ: Պլիսեցկայայի պլաստիկության մեջ պարային արվեստը հասնում է բարձր ներդաշնակության:
Կարիերայի առաջին իսկ շրջանում Մայան յուրահատուկ տաղանդ է դրսևորում հատկապես դրամատիկ դերերում: Նորի հանդեպ մշտական հետաքրքրություն ցուցաբերելով՝ նա երբեք չէր վախենում բեմական փորձարկումներից ու իմպրովիզներից:
Պլիսեցկայայի կատարած բազմաթիվ դերերից հատկապես հիշարժան են Կիտրիի պարտիան Լ. Մինկուսի «Դոն Կիխոտ», Օդեթ-Օդիլիան Պ. Չայկովսկու «Կարապի լիճը», Ջուլիետը Ս. Պրոկոֆևի «Ռոմեո և Ջուլիետ», Ռայմոնդան Ա. Գլազունովի «Ռայմոնդա», արքայադուստր Ավրորան Պ. Չայկովսկու «Քնած գեղեցկուհին», Մեհմենե Բանուն Ա. Մելիկովի «Լեգենդ սիրո մասին», Ֆրիգիա և Էգինա Ա. Խաչատրյանի «Սպարտակ» բալետներում:
Պլիսեցկայան և Ռոդիոն Շչեդրինը
1967թ. հատուկ Մայայի համար Ժ. Բիզեի «Կարմեն» օպերայի երաժշտության հիման վրա ստեղծվում է «Կարմեն-սյուիտ» բալետը՝ Շչեդրինի մշակմամբ ու բալետմեյստեր Ալբերտո Ալոնսոյի բեմադրությամբ: Պլիսեցկայան բեղմնավոր համագործակցություն էր ծավալում ֆրանսիացի լեգենդար պարող, պարուսույց ու բեմադրիչ Մորիս Բեժարի հետ. վերջինս հատուկ Մայայի համար բեմադրում է «Այսեդորա», «Լեդա» և այլ բալետներ: Տաղանդավոր պարուհին իրեն փորձել է նաև ֆլամենկոյի ժանրում՝ համագործակցելով խորեոգրաֆ Խոսե Գրաներոյի հետ: Հայտնի է, որ Մայան երազում էր աշխատել ժամանակի մեկ այլ հայտնի բալետմեյստերի՝ Լեոնիդ Յակոբսոնի հետ, բայց նման հնարավորություն նրան այդպես էլ չի ընձեռվում:
Մայա Պլիսեցկայան, բնականաբար, արժանացել է մի շարք մրցանակների՝ արվեստի, մասնավորապես՝ բալետի մեջ ունեցած իր մեծ ավանդի համար:
Posted by Արվեստի Աշխարհը at 05:24
Email ThisBlogThis!Share to TwitterShare to FacebookShare to Pinterest
Newer Post Older Post Home
Subscribe to: Post Comments (Atom)
Միքելանջելո Բուոնարոտի (1475-1564թթ.)՝ իտալացի մեծն քանդակագործ, գեղանկարիչ, ճարտարապետ, պոետ և մտավորական, Վերածննդի դարաշրջանի մեծագու...
Պիեռ Օգյուստ Ռենուար «Մառլիի անտառը»
Վիկտոր Հյուգո «Փարիզի Աստվածամոր տաճարը»
«Փարիզի Աստվածամոր տաճարը» (1831) Վիկտոր Հյուգոյի հանրագիտարանն է, ֆրանսիական ռոմանտիզիմի հիմքը: Այս վեպը յուրովի պատմական է, իսկ գաղափ...
Էդուարդ Մանե (1832–1883 թթ.)՝ ֆրանսիացի հայտնի գեղանկարիչ, իմպրեսիոնիզմի հիմնադիրներից մեկը:  Ծնվել է 1832թ. հունվարի 23-ին Փարիզի...
«Անտիգոնե»՝ Սոֆոկլեսի ամենահայտնի ողբերգություններից մեկը, որն առաջին անգամ բեմադրվել է մ.թ.ա. 442թ.: Ստեղծագործության հիմքում ընկած է Թ...
Ստենդալ «Կարմիրը և սևը»
Ստենդալը պատկանում է ֆրանսիական ռեալիզմի առաջին շրջանին , ում  ստեղծագործությունը Լուսավորությանը XIX դարի ռեալի...
Լուվր՝ աշխարհի խոշորագույն ու ամենահեղինակավոր թանգարաններից մեկը , որը գտնվում է Փարիզի կենտրոնում՝ Սենա գետի ա...
Միգել դե Սերվանտես «Դոն Կիխոտ»
Միգել դե Սերվանտեսի «Դոն Կիխոտ» վեպը հանդիսանում է Արևմտյան Եվրոպայի առաջին մեծածավալ վեպը, որից, ինչպես նշում է Բելինսկին, «...սկ...
Օնորե դը Բալզակ «Շագրենի կաշին»
«Շագրենի կաշին» (1830-1831թթ.)՝ ֆրանսիական դասական ռեալիզմի հիմնադիր Օնորե դը Բալզակի ամենահայտնի վեպերից մեկը: Բալզակը պատմական վեպերի...
« Թշվառները » (1862 թ .) կյանքի խնդիրների ընդգրկումով և սոցիալական քննադատության թափով Վիկտոր Հյուգոյի ամենանշանակալից ...
Արխիվ March (1) January (3) December (1) May (1) April (5) March (2) February (3) January (17) December (2) November (4) October (12) September (9) August (5) July (7) June (19) May (22) April (14) March (12) February (18) January (22) December (3) November (34) October (28) September (55) August (19) July (43) June (25) May (49) March (13) February (9) January (1) December (9) November (14) October (7) September (1) August (67) July (10)
Simple theme. Theme images by gaffera. Powered by Blogger.