en gl fr gl en gl gl gl sv gl gl nb gl en es gl uk gl gl es es gl gl es gl gl gl gl gl en gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl es pt ro es gl en fr de eo pt de lt es pt pt es de ca pt es gl gl gl es gl gl gl gl gl lt gl gl gl es gl gl gl gl gl gl gl gl gl eo gl gl gl gl gl gl gl gl gl pt gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl en gl gl gl gl gl gl gl en en gl gl en gl gl gl en sv gl gl gl gl gl gl gl en en gl gl en en gl gl en gl es gl gl es fr en en en cs en fr en en sv fr de de fr fr fr sv en fr en ja fr de fr es nb fr de en en sv de de fr en fr it fr en gl gl gl es gl gl gl es gl gl fr gl en gl gl gl sv gl gl nb gl en es gl uk gl gl gl de de es gl es gl es es gl it lt gl gl gl es gl pt it it en es pt pt
DANIEL IRIMIA YÁÑEZ | Culturalia GZ
Andanzas do Suso de Lameliña
“Para min a Chaira, en sentido amplo, non é unha soidade cantada senón unha soidade atroz. Un silencio distinto ao de Rosalía e o de Beckett: un silencio do espolio. Nosoutros temos a capacidade de transformar o pesimismo da realidade no optimismo da vontade, moi ben de acordo, pero iso non implica obviar o real, e concretamente opino que moito menos dulcificar algo que non existe e que nos expulsa da realidade sen afrontala e sen loitar contra ela. Que significa para min realmente a Terra Chá hoxe en día? O lugar do espolio.(…)”
Daniel Irimia poeta, escritor, político, amante e estudoso da natureza… Dás feito? Destacarías unha por riba doutras?
Seguindo coa Chaira, ¿que significa para ti este espazo xeográfico-emocional?
Fálame da túa xeración literaria. Como ves a súa evolución en relación a outras xeracións?
Ollando algunha das túas intervencións en recitais decátome de que che vai iso das performances poéticas. A poesía xa non é só palabra?
Que pode aparecer despois do dito? Estaban tolos Hugo Ball, Andre Breton… Leopoldo María Panero? Home sempre quedará Frank Cortegoso non? Que por certo non falei nada del, mais para min marca un antes e un despois na poesía galega contemporánea: lémbrame ao Rimbaud do estado perpetuo de rebeldía e o mesmo tempo é un Manuel Antonio de rotunda actualidade (outra cousa é o fondo). Quedará Frank e haberá moitas opcións si: iremosvendo-iremosvendo!
Agora mesmo dedícome por completo á escrita, hai cousas que merecen lume outras que me enchen… intento encaixar un conxunto de poemas e sobre todo procuro unha voz poética que polo de agora aparece moi tenuemente, mais en fin, moitos morreron sen ela dedicándose a isto, é comprensible. Vés, para esa voz, non me axuda nada a lectura excesiva de poesía. Por iso insisto no «ser tocado», no «nada», no «subconsciente»… aí aparece a miña voz pero para iso debo liberarme por completo previamente. Por outro lado, si que é certo que procuro lugares propicios para que apareza esa voz e adoita aparecer en movemento, tamén aí é cando o dou captado todo e me interpelan as cousas; tamén aparece en observacións mínimas. Neste sentido, poido entenderme como un situacionista ou como un flâneur premiado. Mais non debo abusar de isto último, sei que se pode converter no mellor inimigo. Polo de agora, coido que a frase «circunda o abismo e aínda así mantense en pé» segue definindo ben o que escribo actualmente.
Poesía, narrativa…, ¿onde te moves mellor como creador?
Teño aparcada unha novela e gustaríame moito sacala algún día adiante, teño unha mínima sensación de que hoxe o que chamamos millenials, xeración Z,… se ían sentir reconfortados nela. E pese a ter escrito poucas páxinas, hei dicir que me movo mellor na narrativa, pero gústame máis a poesía, son máis libre e máis afinado nela. E atráeme esa condenación, como diría Sartre («Estamos condenados a ser libres»).
Por citar dous nomes familiares, ¿como levas iso de ser parente do Darío Xohán Cabana ou do Lois Pérez? Sempre desde un punto de vista literario.
Adoitan tratar sobre a vida propia as mellores creacións literarias. Desde este punto, a importancia radica no común, que non deixa de ser un pasado. E isto ven, a que moi probablemente non estaría respondendo estas cuestións se non me tocara (nun momento preciso) unha lectura e unha escrita; que foi a de «Cabalgada na brétema». Do que eu sigo pensado, que é o libro máis perfilado e completo de Darío (no eido poético e tamén máis aló). Desa lectura saíu unha voz que desembocou no meu primeiro premio de poesía. Entón por esta banda, diríamos que mal non o levo. Deixando que repouse a ironía comezamos con Lois. El abre paso ao que xace detrás dos ollos do público desde a retranca e a profundidade (obviamente, non todo Lois é o escenario, como puideran pensar algúns). Si, semella que manexa unha especie de radiografía do humor; do que chega, do lúcido e do que non distingue (tan mal acostumados que estamos á «panorama», seica agora «Cospeito» tamén é unha palabra irrisoria). E penso que aquí esta o vaso comunicante entre os tres, a vontade de chegar; emparentamos ben entón. Tamén temos un «desde» moi semellante (atreveríame a dicir), outra cousa son as formas, a estética, o estilo… que polo que poido observar no meu traballo máis recente (do que tan só sabe Xabier Cordal), si se están a distanciar; como tamén é lóxico, natural e bo para os lectores, en definitiva. Máis ese «desde» pesa, cavou nel Lois Pereiro (tamén ao ancho), paredouno Cortegoso… andan algúns/as teitando e imos ver… todos (algún día) quixeron renunciar ao que son por construír algo novo: tamén é rebelde asumir a caída. O caso é non quedar soterrados no pozo.
E desde un punto literario tamén, aparecen inmanentes Amelia e Alba. Eu diría que é rotundamente imposible poñelos no panorama literario sen elas. Xa eles de por si abrilo e gozar desa especie de pulsión de vida. A min véñense a cabeza inmediatamente. Hai unha man serena en Amelia, hai un ollo transgresor en Alba: é curioso lelos despois de dicir isto. E inmediatamente tamén, venme á cabeza unha reflexión sobre o feminismo. Talvez é unha autocrítica profunda. En todo o abano ideolóxico, excepto na extrema dereita, observo usar palabras que dulcifican os ollos do que xa debera ser a nosa sociedade. Utilizan a defensa do que debera ser obvio, como populismo. Para un escritor, é difícil chegar a entender como un se pode expresar con ese afán sen chegar a sentilo. Pero vale, en definitiva, como di a canción: «nada novo baixo o sol». A min fódeme ese uso, e en gran medida, o «politicamente correcto». E renuncio a palabras bonitas, a quedar ben en público… prefiro distinguirme dese «postureo», reconfortarme nos meus actos e apoiar cando podo e consideran que sirvo. Estou moi agradecido de meus pais nesa educación: non entendo de distincións por xénero, sexo, raza… vexo o humano e é unha postura que encaixa coa miña filosofía. En definitiva, aínda que aparecen ligadas á túa pregunta, gustaríame que o falo delas non sexa por ligazón a Darío ou a Lois; elas están aquí pola súa valía. E de forma sa, envexo moito a interpretación da Amelia e a captación da Alba, referíndome á poética tamén claro. Aprécioas tanto coma o Darío e o Lois e entón a cuestión podería xirar en torno a como levo no eido literario o feito de ser parente delas. Sei que entenden perfectamente que o seus nomes non son escusa para expresar unha visión feminista sentida. Saben que son piares; tamén saben que loito desde o «sentipensante» (ese palabro que comunica a Galeano con Rivas).
Por distintos lugares da xeografía galega xorden grupos poéticos, algo moi positivo de non ser pola doenza da endogamia cultural que soe darse nalgún deles. Que opinas precisamente desa doenza? É un mal exacerbado ou ten unha cura doada?
O termo «endogamia» manexase moito nun campo do que se cadra controlo algo. Habemos de saber que a «endogamia» é un punto fundamental no paradigma das poboacións pequenas, é dicir, a extinción comeza así. Eu teño unha postura aberta ao mundo desde o meu propio; desde o meu ínfimo. É unha  postura a favor da multiculturalidade. E desde aí comunico co carácter polifacético. Dedúcese entón que neste caso apostaría pola converxencia de persoas de distintos eidos e procedencia para crear calquera «corpo de intervención». E penso no colectivo «Límites», do que vexo un proxecto interesante, con horizonte e chegada. Tampouco obvio o rol que xogaron e xogan algúns grupos poéticos: o interese pola poesía en moitos lugares de Galicia comezou así grazas a eles. Pero ben, non falamos do corpo que conforman senón da súa medula: é un principio de vontade. Á hora de conformarse, coido que deben ter claros uns obxectivos, un porqué, unha estrutura (pechada, aberta, condicionada, etc). O que teño claro é que pecar desa «doenza» é arriscarse a ser un feito histórico (algo similar á beleza histórica da Comuna do 1871 francés) que no seu principio marca o seu fin. Con todo, por suposto, é totalmente respectable. Mais manifestando a miña opinión, como dixen, apostaría pola diversidade, pola inclusión da distinción (á hora de conformar primaría o que proxectan as persoas, o interese diso, e non os lazos) e pola renovación en base aos obxectivos. Fíxate, que sobre esta cuestión, róldame un pensamento que cada vez se reafirma máis. Penso que existe unha vontade de promover iso que ti entendes por «endogamia cultural» desde quen goberna. E para min non deixa de ser unha estratexia latente que nos pecha ao mundo proxectando unha postura de Galicia unicamente folclórica, anacrónica e hiperconservadora. Por iso o nacemento de novas propostas, a hibridación das mesmas e o feito de que os autores comuniquen con outras linguas (o galego co inglés, francés, italiano, catalán, castelán, etc) contribúe a disipar esa concepción minimalista do país e a enriquecer a visión que algúns están tan conformes con proxectar. E penso no «Di(n)versos» de Yolanda Castaño, na importancia das traducións, etc. Claro, poñamos por caso, que existe un «corpo de intervención endogámico» que ten proxección fora do país (descoñezo este caso), se en si non existe a vontade de apertura e de inclusión da distinción sen lazos, con que fundamento se abre ao mundo? Talvez para que nos acollan debemos ser primeiro acolledores. De todas formas se pensamos en clave lucense, propoño pensar así porque me gustaría expresar isto, debemos estar moi tranquilos. Facemos boa honra ao baleiro. Soñamos cunha oferta cultural digna. Cando se cumpra será un achado paleolítico. Por outro lado non obvio que existen grupos poéticos na nosa provincia, simplemente quero expresar a dinámica institucional. En Cospeito contamos con dúas Casas da Cultura e non lembro cando foi a última intervención (promovida institucionalmente) que as habitara de pleno.
Con respecto a isto, e finalmente, a cura é moi doada: quen verdadeiramente observa tena. Porque observar de verdade sempre implica unha vontade inclusiva. O ego remata por pechas as pálpebras. E si, véxoo coma un mal sen cualificativos, si, deixémolo aí.
Seguro que quedaron moitas preguntas por facer. Escolle ti a que queiras, formúlaa e respóndea ti mesmo.
Non, os escritores (se é que eu son un ápice diso) son (case diría esencialmente) grandes buscadores de escusas. E eu fun trazando un diálogo coas túas cuestións e con pensamentos que ultimamente resoan con certa intensidade na miña mente. Preguntaríame moitas cuestións a maiores, pero coido que me estendín demasiado neste relato e dalgún xeito estoume contradicindo a min mesmo. Brevidade e intensidade premisas para intervir: aquí, talvez fixen unha excepción porque considero importante expulsar certos pensamentos e porque ademais considero esta web (blog) un bo soporte para darlles visibilidade.
Ía recomendar libros, mais prefiro facer unha suxestión de escritoras/escritores, performers, proxectos, etc, relacionados coa cultura galega para que a xente interesada as/os siga no Instagram. Si prefiro deixalo así. Ao mellor quen le cae na tentación e todo.
Velaí van unhas vinte, aportaría moitas máis, pero escollín aquelas/es que se manifestan de xeito máis activo. Creo que pode ser de interese o que verten nesta plataforma e por outro lado tamén me gustaría destacar a naturalidade que ofrecen a este espazo. E non ía haber oasis no deserto? A 21ª pode ser perfectamente a propia @culturalia_gz.
*Imaxes facilitadas polo autor.
por Daniel Irimia Yáñez | Dic 23, 2019 | Autores/as, Creación, Xeral
“Un home que practica toda a súa vida a lucidez convértese nun clásico da desesperanza” E. Cioran
Se cheguei a observar a caída,
dime porqué regreso coma un animal desnortado.
O meu corpo [carne exhausta] non logrou transformar
a historia do holocoausto
A paisaxe rómpeme todos os esquemas
e escribo unha nota breve que di:
“alomenos permanecen os corvos”.
Malia todo, recoñezo o lugar
pero síntome coma un nómade
atravesando a orografía que esquece.
O vento rizará a crina dos cabalos
que galopan sobre a memoria.
Pero sempre será fermoso regresar
eramos fillos da tempestade.
ALÓ VAI O VERÁN. A primeira festa en Casa Nicanor
por martinho | Sep 22, 2019 | Autores/as, Creación, Literaria, Novas, Xeral
O vindeiro venres 27 de setembro celebrarase na parroquia de Alba (Vilalba) o evento ALÓ VAI O VERÁN. A primeira festa en Casa Nicanor. Organizado por Casa Nicanor e o IESCHA e coa colaboración do Concello de Vilalba e a Denominación de Orixe San Simón da Costa, contará con distintos apartados:
Poesía, a partir das 19:00h coa participación de Ana Mar Fraga Rábade, Beatriz Dourado, Daniel Irimia, Martiño Maseda co acompañamento á guitarra de Luís Teixeiro.
Foliada, ás 20:30h. con Buxos Verdes.
E, a partir das 22:00h. máis música con barra e petiscos.
Ademais haberá Exposición de fotos antigas de Alba e de Casa Nicanor.
Biodiversidade e patrimonio na Terra Chá: concienciación, conservación e uso social
por Daniel Irimia Yáñez | Ago 10, 2018 | Autores/as, Novas, Xeral
As últimas tendencias demográficas galegas non só advirten dunha diminución de habitantes, senón tamén dun progresivo éxodo rural. Ademais a reducida oferta de actividades de aprendizaxe, ocio ou entretemento no interior galego e durante os períodos estivais, da lugar á masificación do arco atlántico galego e como consecuencia a un despoboamento notorio nas comarcas do interior. Así pois, con este proxecto preténdese executar numerosas liñas de acción para atraer a xuventude galega ao medio rural, mediante a posta en valor da riqueza ambiental, etnográfica e cultural dunha comarca eminentemente rural como é a Terra Chá.
Actividades e características do curso:
Rutas guiadas a distintos enclaves chairegos de alto valor natural e cultural.
Talleres: elaboración de produtos a partir de plantas medicinais, análise da calidade das augas dos ríos mediante indicadores biolóxicos e identificación de quirópteros mediante ultrasóns.
Visita á distintos elementos do patrimonio material etnográfico da Terra Chá.
Visita á Casa-Museo Manuel María e interpretación do legado cultural do poeta.
Aloxamento en pensión, almorzo e transporte.
Dotación de material para as labores de campo.
Do 12 ó 14 de outubro de 2018.
O curso comeza o venres 12 de outubro ás 9:00 na Casa das Insuas de Rábade (Rúa Xosé Pardo e Pardo Montenegro, Nº 27, Rábade, Lugo). Partindo da mesma, produciranse as saídas do bus cara os distintos enclaves da comarca.
A inscrición, o aloxamento e todas as actividades do curso son completamente gratuítas. O período para inscribirse comprende do 1 ao 7 de outubro. Os únicos requisitos serán estar empadroado nun concello galego, ter unha idade comprendida entre os 16 e 35 anos e traer roupa e calzado adecuados. Asemade, estipúlase en 30 o número límite de prazas ou participantes. Os interesados/as deberán poñerse en contacto con algún dos membros da dirección.
Daniel Irimia (680820350, danielirimia@hotmail.com)
Miguel Fernández (649572949, miguelfernandez.labrada@usc.es)
No seguinte enlace poderedes consultar/descargar a memoria completa do proxecto onde se atopa o programada das actividades detallado polo miúdo, amais do cartel anunciador.
Das extensas pradarías de Ávalon
por Daniel Irimia Yáñez | Jun 26, 2018 | Autores/as, Creación, Literaria, Xeral
Para o amigo Xabier P. Docampo: así gratitude e memoria na posteridade.
Sabemos do territorio. De como a infancia marca os corpos para configurar a filiación da carne. E bordeamos as lagoas, as extensas pradarías de Ávalon onde o froito se ofrece perpetuo. E bordeamos os sinuosos meandros do Minius, falamos dos cáncaros que circundan o leito: a certa distancia prudencial. Coñecemos a transhumancia da pel sobre o mineral que nos invoca.
Existe a radiografía da dor: esta precede sempre ao nervio. Os camiños da luz son premisa. Os camiños da luz son premisa. Pero a primeira luz procede do incendio, se é que define na implosión.
O frenesí das aves nas márdeas da Patria. Falo de como o lavanco aterra nos peitorís das regas de Riba da Insua. Falo das aves que evitan migrar por temor á muda. A muda na retina dos tempos.
Aquí un piar contra o holocausto do idioma.
Poñemos en pé o mercurio para acender unha estrela na memoria de todos os mortos que estercan os campos da Chá.
Non hai cesión, senón prevalencia: creme cando falo de historias que naufragan pero manteñen os mastros baixo as augas da barbarie.
A escrita repousa, reafirma, exércese a sabendas.
Sabemos do territorio. De como a infancia marca os corpos para configurar a filiación da carne. Ti filiación e territorio. Árbore que sostén a folla cando amence o frío.
Podes fitar o Sol e reflectir a luz de todos os nenos que impelen a lingua.
Coñecemos a túa temperatura. Quizais. Para que tan só os vestixios regresen nun calafrío.
Coñecemos o teu labio para que o resto da vida te amose en curvatura.
*Imaxe: Exteriores do cinema Imperial da Feira do Monte, onde pasou boa parte da súa infancia Xabier P. Docampo; amais de ser eixe pivotante da súa derradeira novela (A nena do abrigo de astracán).
« Entradas más antiguas
No hay próximos eventos actualmente.
Andanzas do Suso de Lameliña. OUTONO
O FIOT lanza ‘Onda FIOT’, novo espazo que aúna as iniciativas sonoras promovidas polo festival
O FIOT activa este martes 20 a venda de bonos e entradas para a súa 31ª edición
HENKO. A mirada de Miguel Díaz
Camiño Escena Norte 2022 – Habitación Peregrina PRO en Lugo
Andanzas do Suso de Lameliña
Asociación Cultural Avelino Díaz
Asociación Galega Do Xogo Popular e Tradicional
Caderno De Campo De Antonio Reigosa