es gl gl gl en es pt en es en pt gl gl gl gl gl gl gl gl gl eo gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl en en gl gl es pt es es en en gl de de de en en en en fr fr fr fr it de en en en en fr fr fr gl en gl gl es gl de en pt gl es es gl gl gl ca gl en gl gl ast gl gl es gl gl it gl gl gl gl fr gl gl gl es es it gl gl sv fi gl es gl ca gl gl it lt gl gl es ca es es es es es en gl es gl gl es lt hbs_lat es gl gl gl gl gl gl gl es gl gl gl gl gl gl gl gl es gl gl gl it gl pt en gl gl lt gl es pt gl gl gl gl gl gl es gl gl gl gl gl de gl gl gl gl es pt gl es es gl ru gl es fr gl gl es en es it gl gl gl gl gl gl gl gl gl es es es es pt es gl es es es es es es gl gl es es es es es es es gl eo fr pt gl eu es gl gl gl gl gl gl gl gl gl eo gl gl gl gl gl gl gl gl gl fr gl gl es gl gl gl gl gl hu it gl es es gl es es es gl gl gl gl gl gl pt gl gl gl eu gl gl gl gl gl gl gl gl en gl en
José Ramón Fernández de Luanco y del Riego | Álbum de Galicia | Consello da Cultura Galega
Neste pequeno vídeo, a presidenta do Consello da Cultura Galega explica algunhas das claves das súas ideas para a cultura de Galicia, o seu futuro e a súa herdanza.
2022 - Florencio Delgado Gurriarán
2020 - Ricardo Carballo Calero
2018 – María Victoria Moreno
2020 – Domingo de Andrade
Día da Ciencia en Galego
Centenario de Emilia Pardo Bazán
Centenario de Isaac Díaz Pardo
Día internacional do libro infantil e xuvenil 2020
Encontros monográficos co patrimonio cultural
Na voz da obra
O deporte galego fala galego
O fío de Penélope
Os instrumentos musicais na tradición galega
Os profetas do Pórtico e a cultura galega
Trinta anos do audiovisual galego
Paz-Andrade e a lingua portuguesa
Observatorio da Cultura Galega
Arquivo da Emigración galega
Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos
Centro de Documentación Sociolíngüística de Galicia
Arquivo Sonoro de Galicia
A Saia. Publicacións Periódicas Feministas
Céltiga. Revista da emigración
Repertorio da prensa da emigración
Repertorio da prensa da emigración
Francisco Fernández del Riego. Correspondente para América
Mapa Sonoro de Galicia
Coordinadora galega de normalización e dinamización
Obras impresas e dixitais
Recursos e obras de referencia
Diccionario de termos escénicos
Os instrumentos musicais na tradición galega
Coñece a cultura galega
Loia. Guía aberta á lingua galega
Historias de ida e volta
As escolas da emigración
Mapa sonoro de Galicia
Os instrumentos musicais na tradición galega
Os profetas do Pórtico da gloria e a cultura galega
30 anos de audiovisual galego
No bico un cantar
Leme. A cultura galega na túa man
A máquina do tempo
Mapa sonoro de Galicia
Roteiros da cultura galega
As escolas da emigración
Mapa de Equipamentos culturais
Setestrelo: divulgación da ciencia
Kit de normalización lingüística
Guía de linguaxe non sexista
Que é o Álbum de Galicia
Que é o Álbum de Galicia
O Álbum de Galicia é unha colección dixital de biografías de persoas que destacaron en moi diversos ámbitos: desde a sociedade, a ciencia, a cultura ou a empresa. O obxectivo do Consello da Cultura Galega é dar visibilidade e perspectiva de conxunto ás numerosas mulleres e homes, xa finados, que contribuíron de maneira significativa á sociedade galega ao longo da súa Historia. En moitos casos, seguen a ser grandes descoñecidos para o público de todas as idades, de dentro e de fóra do país.
As biografías do Álbum de Galicia están enriquecidas con material documental, referencias bibliográficas e contidos multimedia que permiten coñecer a obra das persoas divulgadas, pero tamén a produción intelectual existente sobre elas. Textos e materiais están producidos por expertos e son unha fonte rigorosa para acceder á vida e obra destes persoeiros. Ademais, o Álbum de Galicia permite explorar a presenza das persoas biografadas nos fondos documentais dixitalizados do Consello da Cultura Galega. O Álbum de Galicia é, xa que logo, o punto de acceso que ofrece a entidade para coñecer toda a súa produción divulgativa e investigadora ao redor de cada unha das figuras.
O Álbum de Galicia é o resultado da unificación das coleccións biográficas temáticas do CCG, que desde o ano 2005 teñen publicado álbums ao redor da muller, a ciencia ou a emigración, entre outros. Non están aínda nin todos nin todas os que son. Nesta nova etapa, o Álbum de Galicia ampliará gradualmente o número de biografías, diversificando temática e cronoloxicamente o repertorio. O Consello da Cultura Galega anima a cidadáns e colectivos a remitir suxestións de figuras do pasado –contemporáneo ou anterior- que consideren de interese para seren difundidas a través desta ferramenta e, deste xeito, mellorar o seu coñecemento público. O CCG encargará a diferentes expertos a elaboración dos perfís biográficos co obxectivo de facer medrar esta galería de vidas que paga a pena coñecer.
José Ramón Fernández de Luanco y del Riego
Castropol (Asturias) - Castropol (Asturias)
José Ramón Fernández de Luanco y del Riego
José Ramón Fernández de Luanco y del Riego
Castropol (Asturias), 1825 - Castropol (Asturias), 1905
Autoría: Francisco Díaz-Fierros Viqueira
Realizou estudos de Ciencias en Madrid e ao remate, en 1850, acadou o posto de axudante da cátedra de Química da Universidade de Oviedo, da que pasou a ser titular ata que a tivo que deixar en 1860 cando foi suprimida a Facultade. Ese mesmo ano pasou a exercer como profesor numerario da cátedra de Complementos de Xeometría Analítica e Álxebra da Facultade de Ciencias da Universidade de Santiago. Dous anos despois chamárono da Universidade de Madrid para ocupar interinamente a cátedra de Química inorgánica, máis acorde coa súa formación e vocación científica, volvendo de novo en 1865 á Universidade compostelá, que abandonaría definitivamente dous anos despois, ao ser suprimida a Facultade de Ciencias. En 1868 pasou á Universidade de Barcelona, da que chegou a ser reitor e onde desenvolveu o labor máis salientable da súa ampla e dilatada actividade científica.
Durante o período compostelán, Luanco foi numerario da Sociedad Económica de Amigos del País e colaborador da Revista Económica, na que escribiu traballos sobre o carbón de pedra, química agrícola e aclimatacións. O máis sobranceiro de todos eles é a análise química e posterior informe que levou a cabo, conxuntamente con Planellas e Casares e a petición da Sociedad Económica, sobre o guano da illa de Cuba. Hai que salientar tamén o prestixio que acadou como profesor, que lle valeu que lle fosen encomendadas determinadas misións de confianza, como os informes solicitados polo Reitorado sobre a Escola de Comercio de Ribadeo e o Instituto de Monforte, sobresaíndo este último polas contribucións orixinais e descubrimentos que realizou na biblioteca do Instituto (Murguía, 1888).
Home de ampla formación, unía á súa sólida preparación científica no terreo da Química unha profunda preocupación polas humanidades, o que deu como froito as súas importantes contribucións sobre a Historia da Ciencia e o seu depurado e castizo estilo literario, que se traduce mesmo nos seus traballos científicos máis especializados. De talante liberal, aínda que pouco inclinado ás actividades políticas, foi gabado polos máis salientables pensadores progresistas da España contemporánea, como Gumersindo Azcárate ou o galego Moreno Barcia, que escribiu que na Universidade de Barcelona “no olvidarán jamás que allí se escuchó la voz de un maestro insigne, adoctrinando a la juventud, infiltrando en el alma nacional la ciencia recibida por generaciones, con respeto, admiración y agradecimiento”. Tamén Odón de Buen e a Revue Philosophique eloxiaron a actividade de Luanco.
Dentro da súa produción científica hai que subliñar os seus traballos sobre a análise dos meteoritos e das augas de manancial, que para os materiais e técnicas de que se dispuñan na época supuñan un auténtico reto científico, así como os adicados á fermentación da sidra e á produción do gas de alumeado. Tamén hai que salientar o seu labor docente na cátedra, que se condensou no Compendio de lecciones de Química general (1878), empregado como libro de texto na maioría das Universidades españolas, e a súa defensa dun ensino práctico, que fixo habitual –e insólito para a época- o complemento das leccións teóricas coas ensinanzas de laboratorio. Foi, asemade, claro partidario da teoría do atomismo moderno e, segundo Rodríguez Mourelo (1905), un dos seus primeiros introdutores en España, así como doutras teorías, como a dos tipos químicos, hoxe totalmente superada, pero que naquel momento se lle atribuía un carácter revolucionario ao propoñer, entre outras cousas, unha metodoloxía e sistemática común para a Química orgánica e inorgánica.
En relación cos seus traballos sobre a Historia da Ciencia, salientan os dous tomos da súa inacabada Alquimia en España (1889, 1897), e sobre todo o seu discurso de ingreso na Academia de Ciencias y Artes de Barcelona, en 1870, Ramón Lulio, considerado como alquimista, que recibiu grandes eloxios da crítica española e francesa e que supuxo un fito na interpretación crítica da figura do xenial mallorquino, rexeitando con sólidos argumentos toda unha serie de erros históricos que se acumularan arredor da mesma.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J.R. (1861): Discurso de contestación, Discursos leídos ante el claustro ordinario de la Universidad de Santiago, en la recepción solemne del Dr. Jaime Forn y Segura, catedrático de Farmacia químico-inorgánica en el día 31 de Diciembre de 1861, Santiago de Compostela: M. Mirás; pp 35-46.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1867): Noticia del aerolito que cayó en las inmediaciones de la ciudad de Oviedo el día 5 de agosto de 1856, seguida de su análisis cualitativa y cuantitativa, Revista de los Progresos de las Ciencias, 17: 3.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1870): Raimundo Lulio, considerado como alquimista , Barcelona: J. Jepús.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1874): Descripción y análisis de los aerolitos que cayeron en el distrito de Cangas de Onís (Asturias)... , Madrid: T. Fortanet.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1878): Compendio de lecciones de Química general, Barcelona: J. Jepús.
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1880): Un libro más para el Catálogo de los Escritores catalanes, Barcelona: J. Jepús.
LORIENTE, V. (1956): Don José Ramón de Luanco (1825-1905), Boletín del Instituto de Estudios Asturianos, 10: 215-241.
MASCAREÑAS, E. (1909): Necrología, Boletín de la Real Academia de Ciencias y Artes de Barcelona, 8, 4.
MURGUÍA, M. (1888): Galicia, España. Sus monumentos y artes. Su naturaleza e historia, Barcelona.
PORTELA, E. (1983): Luanco, José Ramón, Diccionario histórico de la ciencia moderna en España, López Piñero et alii, Barcelona: Península.
RODRÍGUEZ MOURELO, J. (1905): Don José Ramón Luanco, Revista de la Real Academia de Ciencias, 3: 363-379.
Como citar: Díaz-Fierros Viqueira, Francisco : José Ramón Fernández de Luanco y del Riego. Publicado o 8/3/2013 no Álbum de Galicia (Consello da Cultura Galega) http://consellodacultura.gal/album-de-galicia/detalle.php?persoa=22180. Recuperado o 01/10/2022
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J.R. (1861): Discurso de contestación, Discursos leídos ante el claustro ordinario de la Universidad de Santiago, en la recepción solemne del Dr. Jaime Forn y Segura, catedrático de Farmacia químico-inorgánica en el día 31 de Diciembre de 1861, Santiago de Compostela: M. Mirás; pp 35-46.
Noticia del aerolito que cayó cerca de Oviedo
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1867): Noticia del aerolito que cayó en las inmediaciones de la ciudad de Oviedo el día 5 de agosto de 1856, seguida de su análisis cualitativa y cuantitativa, Revista de los Progresos de las Ciencias, 17, 3.
Descripción y análisis de los aerolitos
FERNÁNDEZ DE LUANCO Y RIEGO, J. R. (1874): Descripción y análisis de los aerolitos que cayeron en el distrito de Cangas de Onís (Asturias)... , Madrid: T. Fortanet.
José Ramón de Luanco
MANS, Claudi (2005): José Ramón de Luanco: químico y química en transición, Real Istituto de Estudios Asturianos, Oviedo, 15 de Dicembre de 2005.
O Consello da Cultura Galega é unha institución estatutaria creada polo Estatuto de Autonomía de Galicia para promover e difundir a lingua e a cultura galega e asesorar ás Administracións neses ámbitos
Pazo de Raxoi, 2 andar
15705 Santiago de Compostela
Radiodifusión galega na emigración
Repertorio da prensa da emigración
Mapa sonoro de Galicia
Epistolario Rosalía de Castro
Fondo Fundación Luís Seoane
Fondo Fundación Otero Pedrayo
Información sobre o persoal
Consello da Cultura Galega. 2016