gl gl gl gl en es pt en es en pt gl gl gl gl gl gl gl gl gl eo gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl en en gl gl es pt es es en en gl de de de en en en en fr fr fr fr it de en en en en fr fr fr gl en gl gl es gl de en pt gl es es gl gl gl ca gl en gl gl ast gl gl es gl gl it gl gl gl gl fr gl gl gl es es it gl gl sv fi gl es gl ca gl gl it lt gl gl es ca es es es es es en gl es gl gl es lt hbs_lat es gl gl gl gl gl gl gl es gl gl gl gl gl gl gl gl es gl gl gl it gl pt en gl gl lt gl es pt gl gl gl gl gl gl es gl gl gl gl gl de gl gl gl gl es es gl es es gl ru gl es fr gl es es es it gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl es es es es es es es gl es es es es es es es es es es es es es es es es es gl es gl gl gl gl es gl eo fr pt gl eu es gl gl gl gl gl gl gl gl gl eo gl gl gl gl gl gl gl gl gl fr gl gl es gl gl gl gl gl hu it gl es es gl es es es gl gl gl gl gl gl pt gl gl gl eu gl gl gl gl gl gl gl gl en gl en
Ricardo Escauriaza | Álbum de Galicia | Consello da Cultura Galega
Neste pequeno vídeo, a presidenta do Consello da Cultura Galega explica algunhas das claves das súas ideas para a cultura de Galicia, o seu futuro e a súa herdanza.
2022 - Florencio Delgado Gurriarán
2020 - Ricardo Carballo Calero
2018 – María Victoria Moreno
2020 – Domingo de Andrade
Día da Ciencia en Galego
Centenario de Emilia Pardo Bazán
Centenario de Isaac Díaz Pardo
Día internacional do libro infantil e xuvenil 2020
Encontros monográficos co patrimonio cultural
O deporte galego fala galego
Os instrumentos musicais na tradición galega
Os profetas do Pórtico e a cultura galega
Trinta anos do audiovisual galego
Paz-Andrade e a lingua portuguesa
Observatorio da Cultura Galega
Arquivo da Emigración galega
Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos
Centro de Documentación Sociolíngüística de Galicia
Arquivo Sonoro de Galicia
A Saia. Publicacións Periódicas Feministas
Céltiga. Revista da emigración
Repertorio da prensa da emigración
Repertorio da prensa da emigración
Francisco Fernández del Riego. Correspondente para América
Mapa Sonoro de Galicia
Coordinadora galega de normalización e dinamización
Obras impresas e dixitais
Recursos e obras de referencia
Diccionario de termos escénicos
Os instrumentos musicais na tradición galega
Coñece a cultura galega
Loia. Guía aberta á lingua galega
Historias de ida e volta
As escolas da emigración
Mapa sonoro de Galicia
Os instrumentos musicais na tradición galega
Os profetas do Pórtico da gloria e a cultura galega
30 anos de audiovisual galego
No bico un cantar
Leme. A cultura galega na túa man
A máquina do tempo
Mapa sonoro de Galicia
Roteiros da cultura galega
As escolas da emigración
Mapa de Equipamentos culturais
Setestrelo: divulgación da ciencia
Kit de normalización lingüística
Guía de linguaxe non sexista
Que é o Álbum de Galicia
Que é o Álbum de Galicia
O Álbum de Galicia é unha colección dixital de biografías de persoas que destacaron en moi diversos ámbitos: desde a sociedade, a ciencia, a cultura ou a empresa. O obxectivo do Consello da Cultura Galega é dar visibilidade e perspectiva de conxunto ás numerosas mulleres e homes, xa finados, que contribuíron de maneira significativa á sociedade galega ao longo da súa Historia. En moitos casos, seguen a ser grandes descoñecidos para o público de todas as idades, de dentro e de fóra do país.
As biografías do Álbum de Galicia están enriquecidas con material documental, referencias bibliográficas e contidos multimedia que permiten coñecer a obra das persoas divulgadas, pero tamén a produción intelectual existente sobre elas. Textos e materiais están producidos por expertos e son unha fonte rigorosa para acceder á vida e obra destes persoeiros. Ademais, o Álbum de Galicia permite explorar a presenza das persoas biografadas nos fondos documentais dixitalizados do Consello da Cultura Galega. O Álbum de Galicia é, xa que logo, o punto de acceso que ofrece a entidade para coñecer toda a súa produción divulgativa e investigadora ao redor de cada unha das figuras.
O Álbum de Galicia é o resultado da unificación das coleccións biográficas temáticas do CCG, que desde o ano 2005 teñen publicado álbums ao redor da muller, a ciencia ou a emigración, entre outros. Non están aínda nin todos nin todas os que son. Nesta nova etapa, o Álbum de Galicia ampliará gradualmente o número de biografías, diversificando temática e cronoloxicamente o repertorio. O Consello da Cultura Galega anima a cidadáns e colectivos a remitir suxestións de figuras do pasado –contemporáneo ou anterior- que consideren de interese para seren difundidas a través desta ferramenta e, deste xeito, mellorar o seu coñecemento público. O CCG encargará a diferentes expertos a elaboración dos perfís biográficos co obxectivo de facer medrar esta galería de vidas que paga a pena coñecer.
Córdoba - A Coruña
Córdoba, 1888 - A Coruña, 1952
Autoría: Lourenzo Fernández Prieto
Un especialista na cría de aves
Ricardo Escauriaza del Valle era fillo dun empregado do ferrocarril, circunstancia esta pola que naceu en Córdoba. Aos poucos anos, por traslado do seu pai, foi vivir a Madrid, onde rematou o bacharelato e comezou a universidade na Escuela Superior de Ingenieros Agrónomos, licenciándose en 1917. Un ano despois ingresou no Corpo de Enxeñeiros Agrónomos destinado ao Ministerio de Fomento. Tras este primeiro paso, foi enviado a Albacete, primeiro en Fomento e logo no Servicio Agronómico provincial. En 1926 foi nomeado xefe interino da Granja-Escuela de Capataces Agrícolas de Valladolid.
En 1928 ocupou o cargo de director da Granxa da Coruña ata os anos cincuenta. As liñas de traballo que desenvolveu foron, na súa grande maioría, a proxección da orientación xa determinada na etapa anterior, moi consolidada e difícil de romper, polo menos ata 1936-39, cando a guerra provoca unha ruptura doadamente perceptible. Así, foi continuador do proceso de mellora gandeira dirixido desde a Granxa a partir de 1905 e completado baixo a súa dirección coa introdución dunha orientación láctea. En dous informes, realizados en 1938, realiza unha valoración final dese proceso de mellora e dos seus resultados. Desenvolveu tamén un substancial traballo de divulgación como director do Centro de Galicia do INIA, da Cátedra Ambulante da Estación de Química agrícola, Agrología y Biología de los Suelos de Coruña, dos Campos de Demostración de Galicia da Escuela de Formación Agrícola (EFA) e como presidente da Cámara Agraria provincial. Así mesmo, foi o creador e primeiro dirixente da Sociedad Española de Fomento del Lúpulo durante a ditadura franquista. Profesionalmente, destacou polos coñecementos, especialmente importantes en avicultura, representando a España en varios congresos e asembleas con varias relatorios onde daba conta das súas investigacións.
Ademais de continuar e consolidar os proxectos iniciados en etapas anteriores na Granxa da Coruña, Escauriaza introduciu determinados matices e primou algunhas liñas de traballo diferentes. Así, verbo dos fertilizantes foi promotor incansable durante os anos trinta do uso de novos adubos non fosfatados, como nitratos e potasas. Combateu ademais a hexemonía dos fabricantes de fosfatos, situada por riba de razóns científicas, e o fraude dos comerciantes de adubos. Nas súas propostas, en función das experiencias que realiza, defende un adubado equilibrado para o que recomenda non prescindir do uso do esterco, que xa estaba empezando a ser desprezado nalgúns casos polos propios labregos por mor dunha euforia renovadora que non sempre tiña consecuencias positivas.
Escauriaza destaca sobre todo na súa preocupación polo cultivo do lúpulo, en relación co que ten varias publicacións, e polo que entón se denominan “industrias rurais”: avicultura, cunicultura e apicultura. Especial atención dedicou á avicultura, na que el era un reputado especialista. Amais de participar en varios congresos internacionais sobre estas cuestións, foi un dos poucos membros españois da World Poultry Science Association e creou un Sindicato Avícola na provincia da Coruña, moi activo antes da guerra civil. Mesmo se lle debe a invención dun galiñeiro modelo de madeira, adecuado para criar unha ducia de aves, que tivo unha cerca difusión comercial.
A respecto das actividades de divulgación realizadas por Ricardo Escauriaza del Valle hai que salientar, en primeiro termo, as publicacións baseadas nas investigacións que el mesmo levaba a cabo, amais de facerse eco doutras que se estaban a desenvolver fóra da Granxa-Escola. A súa principal característica era o seu carácter práctico, de xeito que o contido podía ser posto en práctica sen dificultade. Empregaba unha linguaxe sinxela, sen tecnicismos, coa intención de facela comprensible a labregos e gandeiros. A maioría dos seus traballos apareceron en boletíns e publicacións de organismos oficiais, de tirada escasa e limitada a centros especializados. Incluso moitas foron obxecto de publicación privada.
Todas elas, amais dos relatorios, cursos e representacións, eran a consecuencia da súa actividade científica e investigadora; trátase, xa que logo, de traballos punteiros, manténdose á cabeza da investigación científica da época, non só a nivel nacional, senón tamén no estranxeiro. Colaborou moi activamente desde 1928 até 1936 coa prensa agraria católica, Galicia Agraria e Galicia Social y Agrícola, na que escribiu un gran número de artigos de divulgación.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1922): Cultivo de la veza, Catecismos del agricultor y del ganadero, nº 8.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1923): La veza para el forraje, Catecismos del agricultor y del ganadero, nº 95.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1924): Cómo debe seleccionar sus semillas el agricultor, Hojas Divulgativas, nº 11.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1926): Conservación y preparación de granos para la siembra, Hojas Divulgativas, nº 21-22.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1927a): La producción huevera en España y manera de mejorarla, Hojas Divulgativas, nº 1.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1927b): Cultivo del azafrán en España, Hojas Divulgativas, nº 3-4.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1927c): Cómo debe seleccionar sus semillas el agricultor, Hojas Divulgativas, nº 24.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1930): Ensayos mendelianos de avicultura. Los huevos de dos yemas. La selección rural del trigo. Crianza del pavo real. Valor fertilizante de los ramos de pino y de los helechos, Revista Agricultura, nº 24.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1931): La selección natural del trigo. El cultivo de la acelga, Hojas Divulgativas, nº 11.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1932): El cultivo del lúpulo en España. Instalación de industria avícola. Alimentos de gallinas. El cultivo de la remolacha forrajera en Galicia. Instalación de gallineros. Para favorecer el emplume de los pollos, Revista Agricultura, nº 48.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1933): Destrucción de los helechos. Alimentación de ponedoras. Fabricación de harina de pescado para fines avícolas. La semilla de girasol como alimento de las gallinas, Revista Agricultura, nº 60.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1934): El cultivo del lúpulo en España, A Coruña: Junta Administrativa de los Servicios agrícolas de la Diputación provincial de La Coruña.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1935a): Cultivo de la remolacha forrajera, A Coruña: Diputación Provincial.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1935b): El cultivo del lúpulo en España, A Coruña: Diputación Provincial.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1935c): Instrucciones para el cultivo del maíz, A Coruña: Diputación Provincial, Junta Administrativa de los Servicios Agrícolas.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1938a): Informe sobre el estado actual de la cabaña bovina gallega.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1938b): Informe sobre el resto de la cabaña gallega.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1944): Plan de mejora inmediata del ganado vacuno. Estudio sobre la instalación de industrias derivadas, A Coruña: Jefatura Provincial del Movimiento.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1945): Cultivo del lúpulo, Madrid.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1946a): El sorgo azucarado, Revista Agricultura, nº 174.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1946b): Hinchazón de pollos después del caponaje. El sorgo azucarado, Revista Agricultura.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1947a): Cuestiones referentes a la Avicultura. Cultivo del Lúpulo. Ensilaje de leguminosas. Adquisición de semilla de sorgo, Revista Agricultura.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1947b): Plantación de frutales, Hojas Divulgadoras, nº 25.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1947c): El cultivo del lúpulo, Madrid: Ministerio de Agricultura.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1952a): Manual del labrador gallego, Madrid: Ministerio de Agricultura.
ESCAURIAZA DEL VALLE, R. (1952b): Cultivos. Memoria Estación de Praticultura y cultivos de Vega, Madrid: Instituto Nacional de Investigaciones Agronómicas.
CABO VILLAVERDE, M. (2003): Prensa agraria en Galicia, Ourense: Duen de Bux.
FERNÁNDEZ PRIETO, L. (1988): A Granxa Agrícola-Experimental da Coruña, 1888-1928, Santiago de Compostela: Xunta de Galicia.
FERNÁNDEZ PRIETO, L. (1992a): Labregos con ciencia. Estado, sociedade e innovación tecnolóxica na agricultura galega, 1850-1939, Vigo: Xerais.
FERNÁNDEZ PRIETO, L. (1992b): Breve historia da granxa agrícola da Coruña: da creación á plenitude (1888-1939), 100 anos de investigación agraria 1888-1988: conmemoración do centenario da creación da Granxa Escola Experimental de A Coruña, actualmente CIAM, Santiago de Compostela: Consellería de Agricultura, Gandería e Montes; p. 11-25.
FERNÁNDEZ PRIETO, L. e FRAGA VÁZQUEZ, X. A (2011): A Granxa Agrícola Experimental de Galicia, A Coruña: Museos científicos coruñeses / Consellaría do Medio Rural.
Como citar: Fernández Prieto, Lourenzo : Ricardo Escauriaza. Publicado o 18/10/2012 no Álbum de Galicia (Consello da Cultura Galega) http://consellodacultura.gal/album-de-galicia/detalle.php?persoa=1250. Recuperado o 03/10/2022
O Consello da Cultura Galega é unha institución estatutaria creada polo Estatuto de Autonomía de Galicia para promover e difundir a lingua e a cultura galega e asesorar ás Administracións neses ámbitos
Pazo de Raxoi, 2 andar
15705 Santiago de Compostela
Radiodifusión galega na emigración
Repertorio da prensa da emigración
Mapa sonoro de Galicia
Epistolario Rosalía de Castro
Fondo Fundación Luís Seoane
Fondo Fundación Otero Pedrayo
Información sobre o persoal
Consello da Cultura Galega. 2016