gl id gl en gl gl en es vi gl it es it en fr eo en eo gl es en es eo gl gl gl gl gl gl en es en es gl gl es ru ru es gl da gl en kn gl es cs gl vi tt gl gl als gl it th gl es tt gl it tt gl fr en gl eo kn es en pa gl en tt gl en kn gl en tt gl es tt gl eo en gl gl gl en gl gl en es vi gl it es it en fr eo en eo gl es en es eo gl gl gl gl gl gl en es en gl en gl gl gl en gl en gl es gl gl en gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl gl es gl gl gl en gl sv gl fr gl de gl de gl gl it gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl gl pt gl pt gl gl gl gl gl ca gl gl gl gl
De carballos e de carballeiras - Mazaricos - Que pasa na costa
Recuperamos hoxe outro deses interesantísimos artigos de Suso Jurjo, que dende Mazaricos nos vai levando polas corredoiras da historia.
Carballo da Cova, en Sanfoga, Corzón-Foto-Xosé Ramón Esperante Otero “O carballo da portela abanea e mais non cai, así fai a boa moza que se guía por seu pai” Popular Durante estes días nos fogares de medio mundo érguense e engalánanse as árbores de Nadal. Costume que ten a súa orixe no solsticio de inverno, este ano foi o pasado 22 de decembro, onde ao renacer o sol novo e empezar outra vez a medrar os días, renace tamén a natureza que, coa chegada da primavera, acadará o seu máximo esplendor. O culto ás árbores era a mellor maneira de simbolizar o espertar do mundo natural. Culto do que se apropiaron os propagadores de fe cristiá readaptándoo ás necesidades da nova relixión chegada do Próximo Oriente. Para este tipo de cerimonias era máis usual escoller árbores de folla perenne (abetos, piñeiros, cedros,…); ao estar provistas de toda a súa follaxe, exemplificaban mellor a benéfica protección dos deuses daqueles tempos á comunidade. Mais falando do renacer, quizais as árbores que mellor representen esa volta a empezar do ciclo xenerativo, sexan as de folla caduca. E tratándose de caducifolias nada máis a propósito que a lembranza dos rexos carballos do noso País, nos que se xungue a secular lonxevidade do seu corpo coa frondosidade sempre nova das súas roupaxes. Aproximadamente hai 13.000 anos cando os últimos xeos da derradeira glaciación se derreteron, Galicia quedou cuberta por un espeso manto boscoso, do que unicamente se libraron os curutos das montañas máis altas. O arboredo sombreaba a nosa Terra dende as montañas máis orientais ata as praias do solpor. Pero tamén por eses tempos e de forma gradual, empezou a deforestación. Os asentamentos humanos necesitaban espazos para a caza, para o pastoreo, para a agricultura e para a vida en comunidade. Os bosques autóctonos foron perdendo terreo. A deforestación foi traballando en dous sentidos: por un lado aumentando sistematicamente o espazo dedicado á agricultura e á gandería, e por outro, queimando a maioría dos montes altos para ser repoboados con toxos, absolutamente imprescindibles para a creación do abono natural que fixera viable a agricultura. Temos que pensar que antes da chegada dos fertilizantes químicos, por cada unidade agraria facían falla dúas de monte baixo para a produción de esterco. Esta apropiación agraria do territorio fixo que os nosos bosques autóctonos, constituídos maioritariamente por carballeiras, ocuparan un espazo cada vez máis residual nos arredores das aldeas, e aquelas máis xenerosas que chegaron ata os nosos días, na maioría dos casos, débense ao accidentado do terreo que ocupaban e ao difícil aproveitamento para outros usos. Hoxe as carballeiras atópanse en franco retroceso, asoballadas pola propagación indiscriminada de milleiros de eucaliptos e algúns piñeiros. En Mazaricos aínda conservamos importantes masas de bosque autóctono: a Devesa de Anllares na beira do río Xallas, entre os lugares de Campelo e Castrelo; a carballeira de Figueira no lugar do mesmo nome, na parroquia de Arcos; a da Fieiteira en Alborés, moi diminuída debido á construción do encoro da Fervenza; a de Coiro e a de Beba no curso medio do río ao que lle da nome este último lugar; a de Chacín, nas pendentes que se derruban en dirección á ría de Muros e Noia, moi pouco aptas para os ronseis do arado, ofrecendo as súas esvaradías topografías mellores condicións para a propagación forestal; e unha longa recua de pequenas carballeiriñas de difícil enumeración. Esperemos que nunca desaparezan os carballos da nosa Terra, esas árbores símbolo e brasón da Galicia Eterna, que precisan máis de cen anos para lograr a densa corpulencia, a elevada magnificencia, a acolledora frondosidade da que fan gala as númidas carballeiras do noso País. Sombra e frescor para o verán; abrigo e lentura no inverno; cerne e liga de aprechos e trebellos; resistencia e fortaleza para vigas, cancos e ripas; graza e nobreza para cómodas, huchas e alzadeiros; noutros tempos: música para os eixes dos carros, con aquel canto épico de colleitas e sementeiras; e rachóns para o lume do lar. A imaxe coa que ilustramos esta entrada é obra de Xosé Ramón Esperante Otero, representa ao CARBALLO da COVA, un exemplar de magnífico porte que se atopa nas inmediacións do lugar de Sanfoga (Corzón. Mazaricos). Rematamos lembrando uns versos de Rosalía de Castro (Los Robles. En las orillas del Sar), e compartindo o desexo da nosa poeta nacional: Torna, roble, árbol patrio, a dar sombra cariñosa a la escueta montaña donde un tiempo la gaita guerrera alentó de los nuestros las almas (…) ¡Torna presto a poblar nuestros bosques; y que tornen contigo las hadas que algún tiempo a tu sombra tejieron del héroe gallego las frescas guirnaldas!
Suso Jurjo, técnico de Cultura do Concello de Mazaricos.
Outras reportaxes mazaricás de Suso Jurjo
A Asociación de Amas de Casa: 25 anos ao servizo das mulleres e do Concello de Mazaricos.
Unha corredoira do lugar de Campelo.
O Cruceiro do Ciroláns de Suevos.
As dúas fundacións da Picota: A Taberna Vella e os Riolos de Carnota.
2006: Mazaricos, A “Serna” da Galicia Eterna:
A patria é a terra e mais os mortos.
A nova misa do Cura de Ghirra no Mazaricos de 1965.
Os Mariño de Lobeira e o gando bravo dos montes da Ruña e do Pedregal do Pindo no século XVI.
A situación dos hórreos nos rueiros aldeáns de Mazaricos.
Houbo suevos en Suevos?.
As mallas da miña infancia. Golpe na eira que hai malladeira.
O antes e o agora do primeiro coche do Riolo.
Os 15 votantes nas eleccións ás Cortes no Mazaricos de 1836
As Feiras da Picota nos anos 50.
O Cine Vello da Picota.
Segando en Mazaricos aló polo século XVIII.
Máximo e Aureliano: os primeiros mazaricáns de nome coñecido.
Un paxaro para Mazaricos: A voltas coa orixe do nome do Concello.
A historia da construción da Casa Consistorial de Mazaricos.
Obxectivo: salvar o mazarico real.
Elenita, a heroína antifranquista de Santa Comba.
Suso Jurjo para o Concello de Mazaricos.
Recunchos da Costa: As dunas da Barra
Saen a concurso, por máis de 300.000 euros, as obras de mellora da lonxa de Portocubelo
A Asociación Vieiro presenta o seu programa de prevención das condutas aditivas nos centros de educación primaria de Carballo
Rouban 21 pranchas metálicas do peche dun parque canino en Carballo
Camariñas estreita lazos coa vila irmá francesa de La Turballe
Recunchos da Costa: As dunas da Barra
Saen a concurso, por máis de 300.000 euros, as obras de mellora da lonxa de Portocubelo
A Asociación Vieiro presenta o seu programa de prevención das condutas aditivas nos centros de educación primaria de Carballo
Rouban 21 pranchas metálicas do peche dun parque canino en Carballo
Camariñas estreita lazos coa vila irmá francesa de La Turballe
María de Dina fai xoias con crebas: “Para min Louro, o mar e a natureza en xeral son inspirasión”
A Costa da Morte recibe o outono con moita festa
A Liga da Costa ponse en marcha
Arde un vehículo en Berdoias
Cristina Canosa: "Manter o suicidio como un tabú provoca que siga sendo unha cuestión silenciada e estigmatizada"
Fins Eirexas sobre a estación de bombeo da Ruña: “Hai moitas posibilidades de que este proxecto naza xa morto”
Mazaricos infórmase sobre o impacto da estación de bombeo na Ruña
Unha nai e os cativos, feridos tras un accidente en Chacín
COPYRIGHT 2019 QUE PASA NA COSTA
Aviso Legal y Condiciones de uso