gl id gl en gl gl en es vi gl it es it en fr eo en eo gl es en es eo gl gl gl gl gl gl en es en es gl hy es ru th es gl da es en kn gl es th gl vi sl gl gl da gl it fi gl es tt gl it th gl fr sl gl eo da gl en kn es en sv es en kn gl en pa gl es tt gl eo als gl gl gl en gl gl en es vi gl it es it en fr eo en eo gl es en es eo gl gl gl gl gl gl en es en es zh it gl es gl en es en gl gl gl gl gl gl pt gl gl gl gl en pt gl gl gl es gl gl gl gl gl es gl es gl es gl en gl sv gl fr gl de gl de gl gl it gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl en gl ja gl gl gl gl ca gl gl gl gl
As favelas de Río: aprendizaxes nestes tempos de crise e aumento de suicidios - Javier López Moríñigo - Que pasa na costa
O pasado Nadal visitei o Río de Janeiro, ‘unha cidade maravillosa’ como adoitan a dicir os cariocas. E como parte da ampla oferta turística desta cidade, está a posibilidade de visitar as súas famosas favelas. Pagas 30 Reais (uns 10 Euros) e montas nun jeep conducido por un residente na favela, acompañado dun guía turístico, quen tamén vive na favela. En concreto, visitamos a Favela da Rocinha, unha das máis extensas e famosas de Río. Precisamente este guía comentoume que non máis dun 10% dos turistas ‘atrévense’ con tan recomendable experiencia. Alá fomos meu pai, meu irmán i eu. Ningunha medida especial de seguridade. Levabamos os nosos mobiles e smartphones e lentes de sol (de marca), xa me entendedes. Por tanto, gustaríame aproveitar esta visita para falarvos de mitos e realidades das favelas.
No apartado de realidades, o primeiro que chama a atención é a espectacular arquitectura. Parece certo que os brasileiros teñen unha habilidade especial coma arquitectos (Oscar Niemeyer, Lucio Costa, etc.). Trátase dunha concentración elevada de casas (de dúas ou tras prantas) construidas sobre os abruptos cerros que conforman o Río, case todas sen licencia de construcción nun auténtico ‘estado separado’. A favela funciona como unha comunidade altamente organizada, fronte ao mito da anarquía, na que podes atopar pola rúa dende mercadillos de comidas como froitas, verduras ou carnes e electrodomésticos a perruquerías ou clínicas odontolóxicas. Tamén chamoume a atención a existencia de campañas de concienciación pública fronte a doenzas como a tuberculose, incluindo cartazas cos síntomas típicos que deben alertar para facer unha consulta cun médico, consulta que se pode realizar na própria favela. A xente compra o que precisa e vende o que produce sendo a moeda de intercambio o próprio real brasileiro. Nembargantes, unha das esencias da favela é o trueque, así como o pago aprazado, pero sen intereses. Unha porcentaxe de todos eses pagos vai ao chamado capo(s), quen vela pola seguridade da favela, é dicir, unha especie de imposto. Non cómpre dicir que a Policía ten a entrada ‘prohibida’.
As casas teñen auga, auga potable, e luz, conseguida a través de complexas redes feitas a man a partir dos alumbrados públicos. As favelas non son en absoluto espazos inhabitables como moita xente do primeiro mundo adoita a pensar. Podo afirmar con conciencia de realidade que teño visitado vivendas en moito peor estado en determinados barrios marxinais do sur de Londres, cun clima moito máis adverso, que as edificacións da favela da Rosinha.
Tamén podes atopar moitos nenos na rúa xogando ao deporte-relixión do Brasil, o fútbol. De feito, algúns futbolistas famosos deron os seus primeiros toques a un balón nas favelas de Río como o mítico Garrincha. E falando de relixión, chama a atención a cantidade de altares e símbolos relixiosos que podes atopar no interior das casas, o que garda relación co ben sabido número de católicos e evanxélicos que hai no Brasil, case o 80% da povoación xeral.
Aínda que últimamente o narcotráfico e as armas nas favelas voltáronse a converter nun tema de relevancia mediática ante a chegada do Campeonato Mundial de fútbol, posiblemente resulten problemas non máis relevantes que noutras zonas máis turísticas do Río como Copacabana. E pola nosa experiencia, non podería afirmar que Río sexa unha cidade insegura, alomenos para o turista. Nembargantes, existen temas moi preocupantes como o presumible baixo nivel xeral de escolarización dos menores e o elevado índice de prostitución das mulleres, incluíndo adolescentes. Quizáis o estado brasileiro estea así a combater a punta do iceberg con redadas policiais contra narcotraficantes e capos, deixando as orixes deses problemas sen tratar, posiblemente debido a oscuros intereses.
Javier López Moríñigo, doutor psiquiatra formado na USC traballando na actualidade na área de saúde mental do hospital South West London ([email protected]).
Máis artigos do Doutor Moríñigo en QPC
A historia tende a repetirse.
A emigración do pasado e a emigración actual: distinta forma, mesmo fondo.
O Cancro e o estigma social: significantes e significados, mente e corpo.
Do manicomio á “porta xiratoria”.
A bitácora da semana (CCLI): Galego en Londres.
Artigos de Manuel Suárez Suárez dende “Lonxe de Montevideo”.
Serie “De Carnota a Astoria: “Vin porque me trouxeron, non quería vir””, por Manuel Vilar
(VI) – A estratexia do retorno e idealización do lugar de orixe.
(V) – A chegada: casa e traballo (II).
(IV) – A chegada: casa e traballo (I).
(III) – ¿Por que veñen?.
(II) – A emigración de Carnota en Nova York (II).
“Vin porque me trouxeron, non quería vir”. De Carnota a Astoria. A emigración de Carnota en Nova York (I).
Redacción de QPC ([email protected]).
-- Escolla un autor ou autora -- Alberto Pose Alberto Riveiro Sambade Alejandra Plaza Alexandre López Romero Alicia Barreiro Cambeiro Almudena García Castillo Ana Gil Rey Ana Romero Masiá Anabel Piñeiro Antón Lestón Anxo Garrido Arturo Franco Asociación Sonlilá Óscar de Souto Óscar Rey Calo Beatriz Blanco Begoña Barral Sánchez Beto Rouget Carlos Abelenda Chema Rei Darío Areas David Castro David Lourido Deindo Diego Dourado Diego Dourado Digna Rdgz. Romar Director Domingo Guerra Editorial Fátima Rodríguez Gonz... FútbolQPC Firmas QPC Deportes Fran Figueroa Fran Lago Galicia Guillermo Parga Hector Pose Huelvis Javi Mos Javi Turnes Javier López Moríñigo Joaquín Vidal Jorge Parri José Carlos Leis Caru... José Luis Louzán José Manuel Castro Ma... José María Carretero José Ramón Rey Senra Jose Luis Gomez Laura Canosa Lola Rontano Lorena Martínez Luís Lamela Maikel Pérez Castro Manuel González Corre... Manuel Suárez Suárez Manuel Varela Manuel Vilar María Bella María José Mato Mario Maceiras Mario Rodríguez Marisol Soneira Martiño Nercellas Miguel Anxo Mato Fondo Miguel Vieito Villar Miro Villar Modesto García Quintáns Modesto Parga Moncho Gándara Montse París Openhost Paula Castiñeira Paula García Costa Paula Vázquez Rafael Lema Ramón Blanco Rebeca Facal Fuentes Redacción Roberto Mouro Roberto Traba Velay Sergio Dosil Serxio Iglesias Suso Bahamonde Suso Jurjo Suso Lista Tatiana Rellan Ubaldo Cerqueiro Víctor Castiñeira Vicente Jesús Bernal ... Viki Rivadulla Xabier García Lema Xabier R. Blanco Xan Fernández Carrera Xosé Iglesias Xosé Manuel Barros Xosé María Lema Suárez Xulio Pardo de Neyra Xurxo Borrazás
Miguel Vázquez Freire publica “O Moucho Voa”: “As grandes cuestións da filosofía afectan a todos”
Zas destina á mellora da rede viaria e de saneamento máis de 510.000€ do POS+ Adicional
Xornalistas nacionais e internacionais percorren o territorio para promocionar o patrimonio subacuático
Stoupa pon en valor ás ilustradoras Olaia Sendón, Helena Gamos e Laura Suárez
Esixen o arranxo dos desperfectos do paseo da Ribeira
Miguel Vázquez Freire publica “O Moucho Voa”: “As grandes cuestións da filosofía afectan a todos”
Zas destina á mellora da rede viaria e de saneamento máis de 510.000€ do POS+ Adicional
Xornalistas nacionais e internacionais percorren o territorio para promocionar o patrimonio subacuático
Stoupa pon en valor ás ilustradoras Olaia Sendón, Helena Gamos e Laura Suárez
Esixen o arranxo dos desperfectos do paseo da Ribeira
“Un alcalde non pode, segundo a Lei de Espectáculos, nin autorizar nin denegar unha festa promovida por veciños”
Marcos Fernández: "As avespas velutinas están a arrasar a froita da casa dunha maneira sorprendente"
A incerteza volve enlear as Festas da Pilarica da Trabe
Adeus ás palmeiras da Praza de Castelao de Corcubión
“A desastrosa xestión do goberno municipal está levando o Concello de Muxía a unha situación límite”
COPYRIGHT 2019 QUE PASA NA COSTA
Aviso Legal y Condiciones de uso