fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa azb mzn fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa fa azb fa fa fa
بازار بزرگ تبریز دروازه‌های هشت‌گانه تبریز ارک بزرگ تبریز مجموعه باستانی ربع رشیدی (قلعه تبریز) بازار کره‌نی خانا خانه امیرنظام (موزه قاجار) برج یانقین (آتش‌نشانی) موزه بزرگ آذربایجان محله بارون آواک بوستان خاقانی رستوران شهریار (حمام نوبر) مقبره‌الشعراء خانه امیرکبیر خانه پروین اعتصامی خانه کلانتر (شرف‌الدوله) آرامگاه دوکمال گذرگاه تربیت (جاده ابریشم) موزه عصر آهن موزه مشروطه (خانه کوزه‌کنانی) عمارت شهرداری (میدان ساعت) پارک جنگلی و دریاچه شاه‌گؤلی ۸۲ مورد دیگر...
موزه‌ها و نمایشگاه‌های هنری تبریز
خانه امیرنظام (موزه قاجار) موزه بزرگ آذربایجان خانه و موزه استاد شهریار خانه پروین اعتصامی موزه عصر آهن موزه مشروطه (خانه کوزه‌کنانی) عمارت شهرداری (میدان ساعت) موزه مشاغل و بازار تبریز خانه علی مسیو موزه تاریخ طبیعی تبریز نمایشگاه مجسمه‌های بهتونی موزه سفال تبریز موزه قرآن و کتابت تبریز خانه سلماسی (موزه سنجش) خانه لاله‌ای خانه حریری موزه کاریکاتور تبریز خانه صلح‌جو خانه کلکته‌چی (نمایشگاه صنایع دستی) تالار فرش تبریز
پارک‌ها و باغ‌های تاریخی تبریز
بوستان خاقانی تفرجگاه کوهستانی عینالی پارک جنگلی و دریاچه شاه‌گؤلی باغ قارتال (باغمیشه) باغ گلستان تبریز پارک مدرن ولیعصر پارک مینیاتور تبریز پارک ائل‌باغی (سورتمه تبریز) پارک ملی کمتال (کنتال) تفرجگاه جنگلی عباس میرزا پارک مشروطه پارک و باغ‌وحش باغلارباغی تبریز پارک طوبی و بوستان مفاخر تبریز (مقبره سالار ملی)
مراکز تجاری و تفریحی تبریز و آذربایجان
بازار بزرگ تبریز گذرگاه تربیت (جاده ابریشم) مرکز تجارت جهانی تبریز مرکز خرید اطلس مرکز خرید لاله پارک مجتمع تجاری فرهنگی ستاره باران شانزلیزه | سنگ‌فرش ولیعصر (شهریار) دهکده توریستی سیمرغ (امند) پیست اسکی یام (مرند) پیست اسکی سهند مرکز خرید برج بلور (آبرسان) فودکورت لاله‌پارک (هتل کایا) مرکز خرید میلاد نور (ولیعصر)
اماکن مذهبی و مقدس تبریز
مسجد کبود (گوی مچید) مسجد تهماسب (صاحب الامر) گورستان پینه شالوار کلیسای کاتولیک‌ها (عذرای توانا) کلیسا خرابه | سنت استپانوس (جلفا) مسجد جمعه (سبز) امامزادگان دال و ذال کلیسای شوغاگات تبریز مسجد جامع خاروانا مسجد جامع تبریز مسجد حسن‌پاشا (اوزون حسن) مسجد سنگی اسنق (سراب) قیرخ کوهول | چهل غار (مراغه) کلیسای انجیلی تبریز کلیسای پروتستان‌ها (سرکیس مقدس) تبریز کلیسای مریم مقدس تبریز خلیفه‌گری ارامنه آذربایجان (کلیسای ارامنه تبریز) کلیسای سهرقه (سهرل) کلیسا و گورستان مریم‌ننه (ارمنی‌دونن) کلیسای چوپان (جلفا) معبد مهر (مراغه) ۰ مورد دیگر...
کافه‌ها و رستوران‌های تاریخی، سرشناس و مشهور تبریز
رستوران شهریار (حمام نوبر) رستوران عمارت (شاه‌گؤلی) کافه شتربان (اسرافیل) کاروانسرا و رستوران تاریخی یام رستوران زنجیره‌ای جلالی کافه باستان تبریز کافه قنادی رکس رستوران مظفریه تبریز یخچال قائم‌مقام فراهانی کافه رستوران قصر چینی کباب‌سرای هیزم کباب‌سرای ریحان کافه عاشیق‌لار (تیرانداز) فودکورت لاله‌پارک (هتل کایا) ائشح‌لر قعفه‌سی (قهوه‌خانه خران)
اماکن تاریخی، طبیعی، تجاری و تفریحی نزدیک به تبریز
روستای مدفون حیله‌ور (اسکو) دهکده تاریخی کندوان (اسکو) منطقه آزاد تجاری ارس (جلفا) کلیسا خرابه | سنت استپانوس (جلفا) آبشار آسیاب خرابه (جلفا) رصدخانه خواجه نصیر (مراغه) پارک ملی کمتال (کنتال) دهکده توریستی سیمرغ (امند) گنبد غفاریه (مراغه) قلعه بابک (کلیبر) کویر قوم‌تپه جنگل‌های ارسباران (قره‌داغ) غار دیبی‌یوخ آبشار گل‌آخور جنگل چیچکلی قلعه جوشین (جوشین قالاسی) دره شاهیوردی (بستان آباد) پل ونیار کاروانسرای گویجه‌بئل کاروانسرای شاه عباسی (مرند) پیست اسکی یام (مرند) ۲۴ مورد دیگر...
خانه‌های تاریخی قابل بازدید از مجموعه ۸۰۰ خانه‌ی تاریخی کهن‌شهر تبریز
خانه امیرنظام (موزه قاجار) خانه امیرکبیر خانه و موزه استاد شهریار خانه پروین اعتصامی خانه کلانتر (شرف‌الدوله) موزه مشروطه (خانه کوزه‌کنانی) خانه علی مسیو خانه حیدرزاده خانه بهنام (دانشکده هنر) خانه گنجه‌ای‌ زاده خانه شربت‌اوغلی خانه مجتهدی خانه ثقه‌الاسلام موزه سفال تبریز خانه قدکی خانه سلماسی (موزه سنجش) خانه نیکدل (ستاد ۲۰۱۸) خانه اردوبادی خانه نقشینه تبریز خانه ختایی (خانه هنرمندان) خانه نیشابوری تبریز ۱۵ مورد دیگر...
اماکن متروک و ممنوعه تبریز
خانه کلانتر (شرف‌الدوله) کلیسای کاتولیک‌ها (عذرای توانا) مسجد حسن‌پاشا (اوزون حسن) کنسولگری متروکه آلمان نازی در تبریز خانه باقرخان (سالار ملی)
اماکن و مناظر طبیعی تبریز و آذربایجان
مجموعه باستانی ربع رشیدی (قلعه تبریز) بوستان خاقانی تفرجگاه کوهستانی عینالی پارک جنگلی و دریاچه شاه‌گؤلی باغ قارتال (باغمیشه) باغ گلستان تبریز پارک مدرن ولیعصر دهکده تاریخی کندوان (اسکو) آبشار آسیاب خرابه (جلفا) پارک مینیاتور تبریز پارک ائل‌باغی (سورتمه تبریز) پارک ملی کمتال (کنتال) دهکده توریستی سیمرغ (امند) تفرجگاه جنگلی عباس میرزا قلعه بابک (کلیبر) کویر قوم‌تپه جنگل‌های ارسباران (قره‌داغ) غار دیبی‌یوخ آبشار گل‌آخور جنگل چیچکلی قلعه جوشین (جوشین قالاسی) ۱۸ مورد دیگر...
خیابان‌ها و محله‌های مشهور تبریز
محله بارون آواک گذرگاه تربیت (جاده ابریشم) شانزلیزه | سنگ‌فرش ولیعصر (شهریار) چهارراه آبرسان تبریز خیابان شهناز تبریز فلکه بزرگ ولیعصر تبریز خیابان ششگلان تبریز داش ماغازالار (مغازه‌های سنگی)
این اماکن دیگر وجود ندارند.
تالار تئاتر ارک تبریز مسجد حسن‌پاشا (اوزون حسن) عمارات عالی قاپو (شمس العماره تبریز) کاخ‌ها و عمارات باغشمال تبریز خانه حسین‌خان عدالت کاخ و عمارت صاحب دیوان تبریز عمارت صادق همایون تبریز هتل اروپا تبریز عمارت و مقبره شام غازان تبریز تئاتر آرامیان تبریز عمارت شهربانی تبریز خانه باقرخان (سالار ملی) مقبره‌العرفا مقبره‌الوزرا
اماکن تفریحی و هیجان‌انگیز تبریز و نزدیک به تبریز
پارک ائل‌باغی (سورتمه تبریز) دهکده توریستی سیمرغ (امند) پیست اسکی یام (مرند) پیست اسکی سهند تله‌کابین تبریز پاراگلایدر تبریز
۱۸۳ مکان منتشرشده | بیش از ۴۰ مکان دردست انتشار   ثبت مکان جدید
توصیه‌ها و پیشنهادات غذاها و سوغاتی‌ها آداب و رسوم مشاهیر تبریز سفرنامه‌های تبریز موسیقی آذربایجانی رقص آذربایجانی زبان و ادبیات گرافیتی‌های تبریز هتل‌های تبریز نقشه‌های تبریز امکانات ترابری
چیلله گئجه‌سی (شب یلدا)
سه شنبه، 22 اسفند 1396
شب یلدا که مردم آذربایجان به آن «چیلله گئجه‌سی» می‌گویند، رسم و رسوم خاصی دارد. آداب‌و‌رسوم این شب مثل همه جای ایران در آخرین شب پاییز و اولین شب زمستان برگزار می‌شود. شاید تمام مراسم شب چیلله مانند قدیم انجام نشود، اما هنوز رنگ‌و‌بویی از گذشته را در خود دارند. چیلله یک کلمه تورکی است به معنای «نهایت کشیدگی»، و برای تداعی کشیدگی نهایی کمان به هنگام انداختن تیر استفاده می‌شود. شب چله به خاطر کشیدگی و طولانی‌بودن آن به این صورت نامگذاری شده است. کلمۀ چیلله علاوه بر زمستان، برای تابستان هم به کار می‌رود. در ترکی به تابستان «یای» گفته می‌شود. اصطلاح «یایین چیلله‌سی» (چلّه­ تابستان) اشاره به کشیدگی روزها در تابستان دارد؛ یعنی نهایت کشیدگی تابستان در چهل و پنج روز رفته از تابستان است. قیشین چیلله‌­سی (چلۀ زمستان) نیز به معنای اوج کشیدگی سرما است. چلۀ زمستان به دو قسمت تقسیم می‌شود: بؤیوک چیلله (چله بزرگ) که چهل روز است، و کیچیک چیلله (چله کوچک) که بیست روز است. پس با‌توجه‌به این گفته‌ها زمستان دوبار به اوج می­‌رسد. سی روز آخر سال را هم «بایرام آیی» یا ماه عید می‌گویند.
تاریخچۀ شب یلدا در آذربایجان
اقتصاد مردم آذربایجان در روزگاران گذشته، همچون بسیاری از ملل دیگر، مبتنی بر کشاورزی و دامداری بود. با شروع زمستان، دو ماه مردۀ سال که شامل دو چلۀ چهل‌روزه (بؤیوک چیلله) و بیست‌‌روزه (کیچیک چیلله) بود، شروع می‌شد. در تقویم‌های گذشته این دو ماه جزء ماه‌های سال در نیم‌کرۀ شمالی زمین محسوب نمی‌شدند و برای مردم پر بودند از مفاهیم اسطوره‌ای مرگ و زندگی.
مردم آذربایجان در شروع این ماه‌های مرده – که مصادف با طولانی‌ترین شب سال هم هست – شب‌زنده‌داری کرده و با خوردن میوه‌های سرخی همچون سیب و انار و همچنین خوردن محصولات بوستان (صیفی‌جات) مثل هندوانه (قارپیز)، آمدن فصل سرد و دو ماه مرده سال را که در این زمان زمین نفس نمی‌کشد، می‌گذراندند.
آداب مخصوص شب چله در فرهنگ مردم آذربایجان
مردم آذربایجان برای شب یلدا آداب و رسوم ویژه‌ای دارند. در واقع شب یلدا آغازی است برای مراسم‌های زمستانیِ مردمِ این خطه در استقبال از عید نوروز و شروع دوبارۀ زندگی و زنده‌شدن. همان‌گونه که اشاره شد، در این فصل به دلیل رکود اقتصادی و نبود کار دامداری و کشاورزی زمان به‌سختی می‌گذشت و مردم با برگزاری مراسم مختلف و متنوع، روزهای سخت زمستانی را سپری می‌کردند. شب یلدا فرصت مناسبی برای خانواده‌هاست تا دور هم بنشینند و به رسم گذشتگان تا پاسی از شب، هم‌صحبت شوند. جمع‌شدن در خانه بزرگ‌ترها، گفتن ناغیل (فولکلور) و داستان‌های شفاهی و اسطوره‌ای، آوازخوانی آشیق‌ها، شعرخوانی، بایاتی‌خوانی، چیلله لیک فرستادن پدر برای دختران متأهل خود، چیلله لیک بردن، خوردن هندوانه و انار و آجیل، پختن پلو برای شام و… ، چند نمونه از آداب مخصوص شب یلدا در بین مردم آذربایجان است. در پایین به طور جداگانه به تشریح هرکدام می‌پردازیم.
در گذشته چون مردم آذربایجان در طول سه فصل سال به کشاورزی و دامداری مشغول بودند، فرصت زیادی برای دید و بازدید از هم نمی‌یافتند. با فرارسیدن فصل زمستان که فصل تعطیلی کار است، شب یلدا فرصتی را فراهم می‌کند تا اعضای خانواده گردهم بنشینند و تا نصفه‌های شب با هم باشند. این دورهمی‌ها معمولاً با شعرخوانی، بایاتی‌خوانی، تعریف‌کردن ناغیل و داستان‌ها، یاد خاطرات گذشته و خوردن تنقلات همراه است. اولین و مهم‌ترین خوردنی شب چله هندوانه است. چله بدون هندوانه معنا ندارد. ریش‌سفید خانواده با بریدن هندوانه می‌گوید «قادا بَلامیزی بو گئجه کسدوخ» (بلایای خودمان را امروز بریدیم و از بین بردیم).
در این شب بزرگ، خانواده و مهمانان به نقل حکایات و داستان‌هایی از حماسه‌های ملی آذربایجان نظیر اصلی و کرم، کوراوغلو و خواندن اشعار آشیغی مشغول می‌شوند. از دیگر تنقلات شب چله، تخمه، پشمک، سنجد، قیسی، بادام و گردو را می‌توان نام برد.
نقش آشیق‌ها در شب چِله
به جرأت می‌توان گفت آشیق‌ها یا اوزان‌ها کسانی هستند که نقش مهمی در حفظ فرهنگ و ادبیات ترکی آذربایجانی ایفا کردند. این افراد با ساز و اشعار خود، موسیقی و شعر را به مردم معرفی می‌کنند. یکی از نمادهای شب یلدا همین آشیق‌ها هستند. آشیق‌ها، خنیاگرانی ساز در دست هستند که اشعار و موسیقى آنان برگرفته از موسیقى مردمى است. قصه‌ها و حکایت‌هایی که آشیق‌ها در شب چله مى‌خوانند، ریشه در افسانه‌هاى قدیمی این مردم دارد. داستان‌هایی مثل کوراوغلو و حکایت مهر و محبت آشیق قربانى و آشیق پرى از قصه‌هاى مشهور آشیق‌هاست.
چیلله قارپیزی، از‌بین‌برندۀ سرمای زمستان
اولین چیزی که با گفتن چیلله گئجه‌سی به ذهن می‌آید هندوانه است. به هندوانه شب یلدا در زبان ترکی «چیلله قارپیزی» گفته می‌شود. در گذشته که ارتباطات به این آسانی نبود، در آذربایجان از اواخر تابستان مقدار زیادی هندوانه و خربزه را داخل توری قرار می‌دادند و آن را از سقف آشپرخانه آویزان می کردند که در هوای آزاد خراب نشود، یا اینکه داخل کاه می‌گذاشتند. هندوانه مهم‌ترین خوراکی شب چلۀ مردم آذربایجان است. هندوانه با آن طعم شیرین و رنگ قرمز نشانۀ خونگرمی و صمیمیت و شادابی است. این خوراکی شیرین، میوۀ همیشه‌حاضر شب‌های یلدا است. «ﻗﺎﺭ» ﺩﺭ ﺯﺑﺎﻥ ﺗﺮﮐﯽ به معنای «برف» و «پیز/پوز/بوز» فعلی ترکی به معنای از‌بین‌بردن و نابود‌کردن است. با‌توجه‌به این معانی « ﻗﺎﺭپیز» ﯾﺎ «ﻗﺎﺭﭘﻮﺯ» ﺍﺯ‌ﺑﯿﻦ‌ﺑﺮﻧﺪۀ ﺑﺮف یا به طور دقیق‌تر سرما می‌شود. مردم آذربایجان معتقدند با خوردن هندوانه می‌توانند بدنشان را در مقابل سرمای سخت زمستان حفظ کنند.
آجیل در کنار اینکه سوغات آذربایجان است، یکی از تنقلات شب یلدا هم محسوب می‌شود. آجیل آذربایجان به‌لحاظ کیفیت و تنوع، شهرۀ خاص و عام است و همیشه حضور پررنگ و مؤثری در این مراسم دارد. در سفرۀ شب یلدای مردم آذربایجان، انواع آجیل‌ پسته، فندق، مغز بادام و گردو و انواع میوه‌های دیگر نظیر پرتقال، نارنگی، و حتی موز و نارگیل را می‌توانید ببینید.