kk en ru kk kk kk en ru es en ru kk bg kk kk ba hbs_cyr kk ru bg kk en kk kk fr kk kk kk kk kk kk kk kk it en fr kk en ky en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk it kk es kk it kk en kk it kk ky kk kk kk kk kk ky kk kk it kk es kk it kk en en kk kk kk kk kk kk kk kk kk en en kk
Сіз осындасыз: Home → ТАРИХ → Тастоқылдақ (малатас)
Тастоқылдақты орта ғасырларда егін шаруашылығымен айналысқан диқандар күзге қарай піскен бидайды сабағынан бөліп алу үшін қолданған. Тастоқылдақты жасау үшін өзен арналарында, оның теңіздер мен көлдерге құяр сағаларында, теңіз жағалауында болатын тау жыныстарынан, таутастарынан жасаған. Әртүрлі пішіндегі таутастарынан тастоқылдақ жасауда оңай шаруа емес. Қазіргі замандағыдай түрлі электрлі құрал-саймандар болмағаны белгілі, темірден құйылған түрлі қашаулар, балғалар, егеу-қайрақтарды қолдана отырып, тамаша пішіндегі, әбден ойластырылған кереметтей тастоқылдақ жасап отырған.
Бидайды сабағымен қоса бастарын бір жақа қаратып жерге ұзынынан жайып қояды, содан тастоқылдаққа өгізге ұзын арқанмен жегіп, ары-бері бидайдың үстімен жүргізеді. Осы сәтте бидай сабағы мен қауашағынан ажырап түседі. Одан әрі бидайды өңдеуге жол ашыла түседі. Осыдан барып, бидайды суырады. Суыру үшін ыдысқа бидайды салып, 1-2 метр биіктіктен жерге қарай жаймен төге бастайды. Осы сәтте бидайдың салмағы басым болғандықтан жерге тез түсе бастайды, ал қауашақтары мен шөп-шаламдары жеңіл болғандықтан желмен бірге аспанға ұша жөңеледі. Осылай таза бидай алу үшін бірнеше өңдеу процесінен өткізетін болған. Одан әрі бидайды бір жуып алып, оны қол диірменге тартып ұн алатын болған.
Көне уақыттарда, ешбір халықта ешқандай зауыт-фабрика, түрлі машиналар болмай тұрған заманда қазақ халқы түрлі құрал-саймандар ойлап тауып, оны жетілдіріп, таза, табиғи түрлі ас-ауқаттар жасай алған.
(жалғасы алдағы уақытта шығады)
Арыс қаласы музейінің қор сақтаушысы
Оңтүстік Қазақстан облысы, Арыс қаласы музейінің қор сақтаушысы, тарихшы Қанат Амербеков.
Get the latest news in your inbox, free!
Ой түбінде жатқан сөз (М.Кемелдің даналық дәрістері )
Құмардың құрсауында қалған құрбандар
Баласағұн қаласы ежелгі жазба әдебиеттерде
Пікір жазып бірінші болыңыз!
Осы пікірге жауап болса маған ескертү жіберу
Осы пікірге жауап болса маған ескертү жіберу
Ой түбінде жатқан сөз (М.Кемелдің даналық дәрістері )
Ұлттық киім – көркіңді ашар болмысың
Құмардың құрсауында қалған құрбандар
Баласағұн қаласы ежелгі жазба әдебиеттерде
Әрбір адам ке­мел ке­ле­шек­ке қадам басқысы кел­се құндылықтар жоғалып кетпесіне амал қылуы міндет. Осы тұрғыда халыққа қызмет ету үшін «www.makala.kz» сай­ты мемлекеттік мәртебеміздің ар­ту­ы­на үлес қосады де­ген ой­да­мыз.
Ой түбінде жатқан сөз (М.Кемелдің даналық дәрістері )
Ұлттық киім – көркіңді ашар болмысың
Құмардың құрсауында қалған құрбандар
Рейтингтегі алғашқы 6 мақала
Ана тілің – арың бұл... (127)
Жетім көрсең жебей жүр! (86)
Қариясы бар үйдің, қазынасы бар (66)
Құран сүрелерін жаттаудың маңыздылығы (50)
«Тәуелсіздік саған не берді, Сен тәуелсіздікке не бердің?»... (47)
Қазақстанның болашағы – қазақ тілінде (43)
© Copyright 2011-2017 МAKALA.KZ
Сайт материалдарын пайдаланғанда дереккөзге сілтеме көрсету міндетті. Авторлар пікірі мен редакция көзқарасы сәйкес келе бермеуі мүмкін. Жарнама мен хабарландырулардың мазмұнына жарнама беруші жауапты.