kk en en ba kk kk kk mn kk ky ru kk ru kk bg kk ru kk kk kk en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ky kk ky uk en kk mn kk fr kk kk sv kk kk fr ru kk de kk kk fr kk kk de ru kk de ky kk fr ru kk fr ru kk it kk kk fr kk kk fr kk kk fr kk kk de kk kk fr bg kk en ru kk fr ru kk sv kk kk fr kk kk fr kk kk fr bg kk sv ru kk sv ru kk sv ky bg nb kk kk fr kk kk en kk kk en ky kk fr kk kk fr kk kk fr ru kk fr kk kk fr ru kk fr kk kk fr ru kk fr kk kk fr bg kk de ru kk en kk kk de kk kk en kk kk de kk kk en ru kk fr kk uk it kk kk de ru kk fr ky kk de kk ru ru tt bg kk ru ru en en sv fr de de fr fr fr sv en fr en ja fr de fr es nb fr de en en sv de de fr en fr it fr en hbs_cyr ky kk en es en es kk kk kk fr kk kk ru kk kk pl kk kk oc kk kk fr kk kk oc kk kk oc kk kk ms kk kk kk kk
Бүгін абыройы асқақ Ата Заңға – ширек ғасыр толады! - Атырау газеті
Расымен де, тәу етер Тәуелсіздік, әуезді Әнұран, еңселі Елтаңба, тұғырлы Ту, бұлардың бәрі де әр қазақстандық үшін ұлық ұғымдар. Осы қатарға киелі Конституцияны да қосуға болады. Өйткені, онда әр азаматтың құқығы қалай қорғалатыны егжей-тегжейлі жазылған. Ендеше, Ата Заңнан асқақ құнды құжат жоқ. Демек, бұдан артық айтудың да қажеті жоқ.
Олай болса, бәріміздің ендігі міндетіміз – аталған құндылықтарды көздің қарашығындай сақтап, кейінгі ұрпаққа дін-аман аманаттауымыз керек. Бұл үшін Конституцияның әр бабын, әр бөлігін, әр тармағын есте ұстап жүру де артық етпейді. Егер сіз өз құқығыңызды білмейтін болсаңыз, ел үшін еңбек ете аласыз ба? Міне, осы жағын ескеру керек сияқты. Сондықтан, баршаңызды Ата Заңның ақ жолымен жүріп, оны қастерлеп-қадірлеуге шақырамын.
Қазақстан мемлекеттік тәуелсіздігін алғаннан кейін 1993 жылы 28 қаңтарда өзінің алғашқы Конституциясын қабылдағаны баршамызға мәлім. Бірақ, 1993 жылы Конституция ескі әкімшілік, әміршілдік қоғам ережелеріне, көбіне кеңестік демократия принциптеріне негізделгендіктен, жаңа қоғам өмірінің талабына сәйкес келмеді.
Осы Конституцияда адам құқықтары мен бостандықтары, оларды жүзеге асыру принциптері, мемлекеттік өкімет билігін жүзеге асыру нысандары, басқару саласындағы демократиялық институттардың қызметтері, 1990 жылы 25 қазанда қабылданған Қазақстан Республикасының Егемендігі туралы Декларацияда айтылған биліктің үш саласы: басқару, сот билігі, заң шығару биліктерінің әрқайсысының атқаратын рөлі көрсетілмей қалды. Осылайша, 1993 жылы қабылданған Конституция өмір талабына сай келмегендіктен, Қазақстан Республикасының Тұнғыш Президенті Н.Назарбаев қайтадан жаңа Конституция қабылдау керектігі туралы ұсыныс жасады.
Осылайша, Қазақстан Республикасының Конституциясы 1995 жылы 30 тамызда бүкілхалықтық референдум арқылы қабылданды. Референдумға сайлаушылардың тоқсан пайызы қатысып, олардың 81 пайызы Конституцияны жақтап дауыс берді. Өйткені, жаңа Конституция халық пікірінің, ойының, олардың мүддесінің заңдылық көрінісі болды. Жаңа конституцияның авторы деп біз бүкіл Қазақстанның сайлауға қатысуға құқығы бар халқын айтуымызға болады.
Бұл Конституцияның Қазақстан аумағында қолданылған бұрынғы (1924, 1936, 1978, 1993 ж.ж.) Конституциялардан артықшылықтары мен ерекшеліктеріне заң саласының өкілі ретінде тоқталып кетейін:
Біріншіден, заң шығарушы, атқарушы, сот билігін белгілеп, олардың құзіретін, жұмыс істеу тетігін, өзара іс-қимыл бірлігін заң тұрғысынан айқындап берді;
екіншіден, өкімет билігінің аталған тармақтарға бөлінуі мемлекеттің лауазымды адамдардың, азаматтардың конституциялық құқықтары мен бостандықтарын бұзуға жол бермеуін;
үшіншіден, бұл Конституцияда құқық пен жауапкершілік ұғымдары пара-пар көрсетілген. Осы Конституцияда бұрынғы Конституцияларда шешімін таппаған мемлекеттердің мәні, жер, тіл, азаматтық, Парламенттің қос палаталы жүйесі, Президенттің құзыры, сот төрелігінің қызметі сияқты күрделі мәселелер заңдылық тұрғысынан өз шешімін тапты.
Сонымен қатар, әлеуметтік салаға бағытталған нарықтық экономиканы, соның ішінде зейнетақымен қамтамасыз етуді, тұрғын үй қатынастарын, білім беру мен денсаулық сақтауды және өзге де маңызды әлеуметтік салаларды іргелі түрде реформалауға тың серпін берілді. Әлемді шарпыған қаржы-экономикалық дағдарысқа қарамастан, Қазақстан бюджет қызметкерлеріне төленетін әлеуметтік төлемдер мен еңбекақыны көбейту жөніндегі барлық міндеттемелері орындалуда. Конституция қоғамдағы бейбітшілік пен келісімді негіздей отырып, оның мықты іргетасына айналды.
Конституцияның маңызы мен рөлін күшейту мемлекеттегі құқықтық саланың дамуының заңды тенденциясы болып табылады. Республикада Жоғарғы Сот бас болып, бірегей соттық жүйе құрылып, біркелкі соттық тәжірибе орнатылып, бірегей кадрлық саясат жүргізуге себепші болды.
Ең бастысы, адам өмірінің құндылығы мойындалды. Әркімнің өмір сүруге құқығы ескеріліп, Конституцияға тиісті өзгерістер 1998 жылы 7 қазанда, 2007 жылы 21 мамырда, 2011 жылы 2 ақпанда енгізілді. Соған сәйкес, елімізде адамды аса қатал жазаға тарту қысқартылды. Өлім жазасы тек соғыс уақытындағы немесе террористік әрекеттерге жататын қылмыстарға, немесе көптеген адамдардың қазасына соқтырған аса ауыр қылмыстарға қатысты ақтық шара ретінде қарастырылды.
Конституциядағы өзгеріске сәйкес, күзетпен ұстау соттың санкциялауы арқылы жасалатын болды. Бұл жаңашылдықты мемлекеттің адам құқығын қорғау төңірегіндегі жалпыға танымал стандарттарға жақындауының аса маңызды бөлігі деп білу керек. Бұл соттық бақылауды кеңейтудің және алдын ала зерттеу жүргізу кепілдігін енгізудің алғашқы қадамы. Бүгінгі күні елдегі сот жүйесі Конституцияға сәйкес, әрі қарай дамуға бағытталған шараларды жүзеге асырып жатыр.
Мәдениеттілік, отансүйгіштік, ұлтжандылық әрбір отбасындағы тәрбие шеңберінен бастау алса, әділдік пен заңдылықтың күретамыры – Ата заңымыздың қайнарынан қуат алады.
Конституция бойынша өмір сүру – ең жоғары демократиялық мектеп болып табылады және бұл мектепті біз бәріміз де ұғуымыз қажет.
Сөз соңында, мүмкіндікті пайдалана отырып, егемен еліміздің әр азаматын Ата Заң күнімен құттықтап, әр отбасыға жанұя жарастығы мен шаңырақ шаттығын тілеймін. Шуақты шақтарымыз бен сәулелі сәттеріміз көп болғай, ардақты ағайын!
Қазақстан Республикасы Заңгерлер одағының мүшесі
Қаламының желдірме желі бар
Құрманғазы ауданында егіздер шеруі өтті
«MEKTEP-ONLINE» – оқушыға мол мүмкіндік
Атырауда агрокешен маманға зəру
Атырауда «28 ілмек» клубының еріктілері шала туған балаларға 2500 зат тоқыды
Қызылқоғалық шаруагер асыл тұқымды мал басын өсіріп отыр
ТАРИФ: Тұрғындарды тығырыққа тіремеуі тиіс
Камералдық бақылау нені көрсетеді?
Жағдай – қатаң бақылауда
Қоғамдық-консультативтік кеңес – халық мүддесіне қызмет етеді (+ФОТО)
Атырауда шетелдік жұмысшыларға квота саны азайған
Шетелдіктердің елге келуі – бақылауда
Атырауда қонақ үй өртенді
Атыраудағы жол құрылысына жаңа тәсіл қолданылмақ
Құлсарыда заманауи спорт кешені ашылды
Атырауда 1 қазаннан бастап не өзгереді?
«Көктемде» 500 тұрғынның қатысуымен акция өтті
Атырауда ескерткіш тақта орнатылды
Атыраулық бойжеткен мәһірге Hyundai Accent сұрады
Адасып кеткен 7 жасар жасөспірім қыз аман есен табылды
Тұщықұдықтағы жаңа спорт кешені биыл пайдалануға беріледі
ШҰҒЫЛ! Атыраулықтар түтінге тұншығуда…
Ауыл көркеймей, АЙМАҚ ДАМЫМАЙДЫ
ШЫҰ: Бас прокурорлар бас қосты
ҮШ АУЫСЫМДЫ МЕКТЕП қашан жойылады?
Отан қорғауға дайынсың ба?
Қазақстан-Ресей шекарасындағы ахуал белгілі болды
АТЫРАУДАҒЫ ӨРТ: Алаңдауға негіз жоқ
Балалы отбасылар үшін жағымды жаңалық айтылды
Қазақстандықтардың жалақысы қаншаға өспек?
Енді әр отбасының электронды картасы бола ма?
Зейнет жасы төмендетіліп, зейнетақы өсе ме?
Білікті жастар шетелге кетпейтіндей бағдарлама әзірленуде
Атырауда 9 инвестициялық жоба жүзеге аспақ
Облыс әкімінің орынбасары Финляндия елшісін қабылдады
Серік Шәпкенов атыраулық жас шахматшы Зарина Нұрғалиеваны қабылдады
Құрманғазы ауданындағы жаяу жүргіншілер көпірі жыл соңына дейін пайдалануға беріледі
Бекіре-2022″ іс-шарасы аясында балық аулау ережесін бұзған 74 факті тіркелді
ҚАМЫС ӘЛІ ЖАНЫП ЖАТЫР МА?
Келер жылы этникалық қазақтарға арнайы карта енгізіледі
Жыл басынан бері өңірде 7780 оқушыға атаулы көмек берілді
Атырауда №5 қалалық емхананың екі филиалы ашылды
Елімізде білім беру иммиграциясы дамиды
«Жастар практикасына» өзгеріс енгізіледі
Атыраулықтар түтіннен қалай қорғануы керек?
Орталық сайлау комиссиясы дайындықты бастайды
Құрманғазы ауданында егіздер шеруі өтті
Бұл туралы С.Көшекбаев аудандық мәдениет үйінің директоры
Атырауда «28 ілмек» клубының еріктілері шала туған балаларға 2500 зат тоқыды
Бұл туралы Атырау облысы Өңірлік коммуникациялар қызметі
Қызылқоғалық шаруагер асыл тұқымды мал басын өсіріп отыр
Қызылқоғалық шаруагер Асхат Үбіғалиев асыл тұқымды
Қоғамдық-консультативтік кеңес – халық мүддесіне қызмет етеді (+ФОТО)
Аудан әкімдігінің мәжіліс залында Қоғамдық-консультативтік
Атырауда шетелдік жұмысшыларға квота саны азайған
Бұл туралы облыстық Жұмыспен қамтуды үйлестіру және
Шетелдіктердің елге келуі – бақылауда
Қазақстан Республикасына келіп жатқан Ресей азаматтарының
Атырауда қонақ үй өртенді
22 қыркүйек күні сағат 14.58-де Атырау қаласындағы
Атыраудағы жол құрылысына жаңа тәсіл қолданылмақ
«Қазақстан жол ғылыми-зерттеу институты» АҚ ғалымдары
Газет Қазақстан Республикасы ақпарат және коммуникациялар министрлігі ақпарат комитеті мерзімді баспасөз басылымын, ақпараттық агенттігін және желілік басылымды есепке қою, қайта есепке қою туралы 2018 жылғы 16 мамыр күнi тiркелiп, тiркеу туралы №17097-Г куәлiгi берiлген.
Авторлар жарияланымындағы  пiкiрлер  редакцияның түпкiлiктi көзқарасы
болып танылмайды. Қолжазбалар өңделедi және  авторға қайтарылмайды.