kk kk bg kk kk be kk kk kk hbs_cyr kk kk kk kk kk hbs_cyr kk ru kk bg kk kk kk kk kk kk hbs_cyr kk kk kk kk kk hbs_cyr kk ru kk bg kk kk kk kk kk kk de kk en ja kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk de kk de kk kk kk kk kk kk kk kk kk en ba kk kk kk kk kk hbs_cyr kk de hbs_cyr kk de kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ba kk kk kk kk kk kk kk de en kk kk de en kk kk de en kk kk kk kk en kk kk en kk kk kk kk kk kk hbs_cyr kk kk kk kk kk hbs_cyr kk ru bg kk kk kk kk bg en kk kk kk kk kk kk be it en en fr en it en en
Сондай-ақ, Муғтәзилә, Хауариж, Рафиза, Зәйдия сынды адасқан топтардың бидағаттары мен ой-пікірлеріне сәйкес адасушылар санатына кіретіндігін, ал Батния, Руафиз, Язидия [4] қатарлы бірнеше топтың «Ислам үмметі» деген ұғымға мүлдем жатпайтындығын ескертеді [5].
«Ғулат» деп кімдерді айтамыз?
Түрмедегі теологиялық сауаттандыру жұмыстары
Бұл термин туралы ғалымдардың екі түрлі көзқараста болғанын айттық. Яғни, имам Рамазан әл-Бути, хадистегі «Үмметім» сөзін «Үммату дәғуа» (яғни, ислам дініне шақырылған күллі адамзат) негізінде түсіндірсе, имам әш-Шәһристани және әл-Бағдади сынды ғалымдар «Үмметім» сөзіндегі мақсат «Үммату ижәба» (яғни, ислам дінін қабыл еткендер) дейді.
Имам әш-Шәһристани және әл-Бағдади кейбір ағымдар өздерін мұсылман үмметі санатына жатқызғанымен әһлу сүнна уәл жәмәға көзқарасын мәнсұқтап, ислам дінінің негіздерін бұрмалап түсіндіргендіктен, оларды адасқан топтың қатарына жатқызады.
Ал хадистің көпшілік ғалымдар тарапынан құп көрілген мәні болса, ол – доктриналық мәселе де болсын, құқықтық мәселе де болсын әһлу сүнна уәл жәмәға жолы. Яғни, хадистегі «Менің және асхабымның жолында болғандар», «Әһлу суннә уәл жәмәға» және «әс-Сауадул ғазим (көпшілік мұсылман)» деген сипаттарға лайық болған жол.
Үй ішінен үй тігіп, бөлінгендердің жолы емес. Сондай-ақ, имам әш-Шаһристани мен имам әл-Бағдадидің, мәселені теологиялық қырынан қарастырып, хадистегі «Оның бір тобы жәннәттық» деген бөлігіне әһлу сүнна уәл жәмәға ұстанымындағы мұсылмандарды жатқызуы өте орынды.
Өйткені, әһлу сүнна уәл жәмәға жолындағы мұсылмандармен бірге өзге ағымдарды да тура жолда болғандардың қатарына кіргізетін болсақ, онда қарапайым мұсылмандар арасында «Сол ағымдардың идеологиясын қолдап, солардың да артынан еру де дұрыс» екен деген қате түсінік қалыптасып, ол қоғамда практикалық тұрғыдан іске асуы мүмкін.
Міне, осы тұрғыдан әһлу сүнна уәл жәмәға мектебі негізінде қалыптасқан доктриналық және құқықтық мәзһабтарды қызғыштай қорғап, оны сақтап қалудың орны бөлек.
Ал өзге дін өкілдеріне, өзге ағым мүшелеріне құрметпен қарау бір бөлек нәрсе екендігін ажыратып алған жөн.
Бүгінде қолданылып жүрген «толеранттылық» сөзі әркім өз дінін берік ұстана отырып, өзге дін өкілдеріне құрмет көрсетуді, өзара сыйластықты сақтай отырып, бейбіт қатар өмір сүрулерін білдіреді.
[1] Ибн Мәжжа, 3992, 4596-хадис.
[3]Абул Фатих аш-Шахристани, Әл-миләл уән-Нихал, 11 б.
[4] Исмайл Сейтбеков, Мәзһабтар тарихы, 2012 ж.
[5] Әбдулқаһир Бағдади, Әл-Фарқу бәйнал-Фирақ, 18 б.
Ағымның басты қармағы – алдау
Қазақстан Республикасының дін саласындағы мемлекеттік саясатының негізгі қырлары
«Хикмет» cөзінің мағынасы қандай?
Бөлісу 197 Твитерге 123
Исламның 5 парызы – Ибраһимнің (а.с.) 5 қазынасы
Бөлісу 1220 Твитерге 763
Төрт мәзһаб – ислам
Бөлісу 743 Твитерге 465
Қожа Ахмет Ясауи хикметтері – тәрбиелік құрал
Бөлісу 141 Твитерге 88
ҚАЖД қызметкерлеріне оқыту семинары ұйымдастырылды
Ақтауда «Жаңа Қазақстанның тірегі – жалынды жастар» форумы өтті
270 адам радикалды көзқарасынан қайтты
Kazislam порталы – мемлекетіміздің дін саласында жүргізіп жатқан жұмыстарын насихаттайтын еліміздегі бірден-бір интернет-ресурс.
Құпия сөзді қалпына келтіру
Құпия сөзді қалпына келтіру үшін пайдаланушы аты немесе электрондық пошта мекенжайын енгізіңіз.
Update Required Flash plugin