kk kk kk kk kk kk uk kk kk kk tt kk ky kk kk ru ru kk kk kk de kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk de oc kk kk de fr kk kk de fr kk ru ru kk de ca kk de fr kk de de kk de en kk de oc kk de fr kk de de kk de fr kk de fr kk de de tg de en kk de it kk de oc kk de nl kk de ca kk de fr kk de pl kk de ro kk de nb kk de de kk de ca kk de sv kk de fr kk de ca kk de fr kk kk kk
Хиуада ақындар бас қосты | Әдебиет порталы
Әдеби үдеріс Авторлар Кітаптар Аудиокітаптар Жанрлар Кейіпкерлер Блогтар Арнайы жобалар Мультимедиа
Әдебиеттi ешкiм мақтаныш үшiн жазбайды, ол мiнезден туады, ұлтының қажетiн өтейдi сөйтiп...
Аталған шараны өткізуге Түріксойдың арнайы өкілі, ақын Қожагелді Күлтегін және аудармашы, зерттеуші Кенан Чарбоға мырзалар келді. Түркия, Қазақстан, Әзербайжан, Өзбекстан, Қырғыз елі, Македония, Башқұртстан, Саха республикаларынан болып он бес ақын ат терлетіп алыстан жеткен екен. Біздің елден ҚЖО-ның мүшелері, ақын, аудармашылар Дәулетбек Байтұрсынұлы мен Саят Қамшыгер барып қатынасып қайтты.
Түріксойдың көп жылдан бері жалғастырып келе жатқан бір дәстүрі – әр жылы бір қаланы Түркі дүниесінің рухани астанасы деп белгілеп отырады. Ол жыл бойы жалғасып мәдениеттер алмасу бойынша өнер шеберлері, суретшілер, музыкалық саланың байқаулары, ақындардың кездесуі жолға қойылған болатын. Сол жолмен биыл да аталған мемлекеттерден арнайы шақырумен келген ақындар әуелі Ташкентке қадам басып, онан соң Үргеніш арқылы Хорезм уалаятындағы ежелгі тарихи қала Хиуаға келіп бас қосты. Үш күнге тығыз орналастырған жоспар бойынша мәдени орталықтарда, университетте, мұражайларда, мектепте, кітапхана мен музейде, тарихи ескерткіштердің алдында кездесу шараларын ұйымдастырды. Хорезм мемлекеті заманынан бері бар, одан кейінгі Қоқан, Хиуа мемлекеттерін басынан кешірген, қалпы бұзылмай бүгінге жеткен ежелгі музей-қала Хиуаны экскурсия жасады. Түрікменнің төл перзенті, күллі түркі жұртына аты мәшһүр Мақтұмқұлы Фраки атындағы орталықта, Өзбек ақыны Огахи мұражайында, Өзбекстан, Түрікменстан, Қарақалпақстан үш бірдей мемлекеттің халық әртісі Камилжан Атаниязов атындағы «Мақам орталығында», Үргеніштегі ең үлкен мемлекеттік университетте, Президент мектебінде, кітапханада мәдени шаралар жалғасын тапты. «Түркі дүниесі шайырларының ұшырасуы» аясында өткен шаралар әрі тығыз, әрі жинақы бай мазмұнды қамтыды. Алыстан келген ақындарды әуелі Хиуа қаласының әкімі күтіп алып қабылдады, ең соңында Хорезм облысының әкімі және Үргеніш қаласының әкімі қабылдап, ХІХ ғасырда Хиуаның хандары орда еткен сарайда сыяпат беріп, сый-сияпатын ұсынып шығарып салды. Соңғы күні ақын Қожагелді Күлтегіннің ұсынысымен ежелгі Жейхун – Әмудариясының жағасына барып, ақындар аттан түсіп қолын шайып, бетін жуды.
Бұл жолғы басқосудың бір ерекшелігі үлкен жиналыстар мен әртүрлі кездесулерде аудармашы жұмысы қажет болған жоқ. Әр қонақ өзінің ана тілінде, сөзін сөйлеп, өлеңін оқыды. Аздаған айырмашылықты есепке алмағанда, түбі бір түркілердің перзенттері бір-бірін толық түсінді.
Сан ғасырлар мен қилы саясаттарды басынан өткізген Өзбек елінде тарихи мұралар өте мол. Солардың қатарында Хиуа қаласының келбеті өзгеше, құпиясы мен сырлары тереңде жатыр. Келген ақындардың таңданысы Хиуаның үстінде болды. Осы кезге дейін байырғы кейпінде тұрғаны адамды қайран қалдырады. Жиырма бірінші ғасырдан бірден орта ғасырларға күмп ете түсіп ертегілер елінен бірақ шығасың. Ондағы көшелер, мешіт-медіреселер, зергерлік шеберханалар, қолөнер бөлмелері сол баяғы күйінде нақышты өрнегімен алдыңнан шығады. Бүгінгі өзбек халқы өткенді қайта тірілтіп, туризмді мықтап қолға алыпты. Олар тарихты табыс көзіне айналдырып, күнкөріске пайдаланып жатыр екен. Өзбекстанның жан саны күннен күнге өсіп, ұлттық өнер мен жергілікті кәсіпкерлік барынша дамып жатқаны аңғарылады. Өздерінің айтуы бойынша 36 милион халықтың 6 милионы шетелде жұмыс істейді. Олардан әр жылы милиардтаған қаржы отаннына түсіп инвестиция тоқтаусыз құйылып тұрады. Ташкент, Самарқанд, Бұқара, Ферғана секілді тарихи өлкелері әлемнің түкпір-түкпірінен туристерді тартуда. Әсіресе, мұнаралары асқақ, мешіттері зәулім, көшелері көрікті Хиуаның жөні бір бөлек.
Тәуелсіздік алған отыз жылдан бері мәдени, әдеби қарым-қатынаста жабық болып келген Өзбек елінің түркі дүниесі ақындары жөнінен тұңғыш рет өткізіліп отырған шайырлардың бұл жолғы бас қосуына біздің елдің атынан барған екі ақын көк туымыздың астында жырларын оқып, жылы жүздесулердің ұйытқысы болып қайтты. Мәдени қарым-қатынастар нағыз дипломатия деуге тұрарлық жол. Ол арқылы халық пен халық, мемлекет пен мемлекет барынша жақындай түсері анық. Ақындарымыздың алған әсері орасан, түйіп қайтқан ойлары да мол болды.
Материалды көшіріп жариялау үшін редакцияның немесе автордың жазбаша, ауызша рұқсаты қажет және Adebiportal.kz порталына гиперсілтеме берілуі тиіс. Авторлық құқық сақталмаған жағдайда ҚР Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы заңымен қорғалады. adebiportal@gmail.com 8(7172) 57 60 14 (ішкі - 1060)
Мақала авторының көзқарасы редакцияның көзқарасын білдірмейді.
«Алтын сақа» байқауы мәресіне жетті
Бахман Гобади. Күрд киносын жетім балаға ұқсатамын
Қирабаев тұрған үйге ескерткіш тақта қойылды
Ұлттық рух алыптары: Ахмет Байтұрсынұлы және Ғұмар Қараш үндестігі
«KitapTime - 2022» жалпы республикалық кітап фестивалі өтеді
Қаллеки театрында жаңа қойылым!
Қирабаев тұрған үйге ескерткіш тақта қойылды
Бахман Гобади. Күрд киносын жетім балаға ұқсатамын
«KitapTime – 2022» жалпы республикалық кітап фестивалі өтті
«Алтын сақа» байқауы мәресіне жетті
Елордада өткен «Күй жәрмеңкесінде» Жамбыл жырлары оқылды
Ахмет Байтұрсынұлы: «Амалыңды түзет, түземесең, ешкімге кінә қойма»
Республикалық «Таласбек» сыйлығына шығарма қабылдау жалғасып жатыр
Әбіш Кекілбаев. Сардар немесе Ыдырыс Ноғайбаев туралы сөз
«Талтүс» романындағы Таласбек Әсемқұловтің қаламгерлік қолтаңбасы
Баланы туғаннан бастап әдебиетке қызықтыра білу керек
Бақытгүл Баймолдақызы. Жылап аққан жылдарды көзімдегі...
Махат Садық, Ескерткіштер – ел тарихы
Шалқар Дәулеткелді. Қыркүйек айының сарғайған жапырақтары
Қазақ қоғамы: Ұлттық билеу жүйесі
Ақұштап Бақтыгереева. Мені әдебиетке ұлттың намысы жетелеп әкелді
Таласбек һәм жалғыздық феномені
Жоба туралы Порталды қолдану ережесі
Авторлар мен баспаларға ISBN алу