kk de kk ar fa kk kk be ru mhr kk ky kk kk ru hbs_cyr kk vi kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk tt kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ky kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk uk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk kk sv kk kk fr kk kk de kk kk de kk kk kk kk kk kk fr kk kk kk en kk kk kk de uk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk te kk kk kk kk kk kk kk zh ru kk kk kk kk tt kk ru kk kk kk en kk kk kk kk
Әдебиет 2888 10 пікір 29 Сәуір, 2022 сағат 11:21
Адамзат баласы сірә, соғыссыз жүре алмайды-ау! Бар әлемді қансыратқан Екінші Дүниежүзілік Соғыстың (ЕДС) қыр-сыры, міне, әлі күнге дейін толықтай ашылып болған жоқ, ҮДС басталып та кетті.
Индияға келсек, бұл елде диктатура жоқ, демократиялық жолға түскен дегенмен, ішеі қарама-қайшылықтары жеткілікті. Сыртқы сясатында жақын көршілері ЯҚ бар Қытай, Пакистанмен жерге таласы бар, саяси бақталас. Әйткенмен, экономикасы қарыштап дамып келе жатыр, әскери тұрғыдан алғанда адам ресурстары жеткілікті, бірақ, көптеген жыл СССР, одан кейінгі Ресей ықпалынан шыға алмағандығы көп жағдайда технологиялық жағынан артта қалушылық байқалады, сондықтан Ресейден алған қару-жарақтарын өз бетімен модернизациялауға ұмтылады.
Бұл үш елді көрсетіп отырғанымыз, ҮДС басталуы европада болғанымен, негізгі соғыс театр-алаңдары осы елдерде өтеді!
Жалпы алғанда, ЕДС кейін әлемде орнаған қалыптастық бұзылды, ООН т.б. халықаралық ұйымдардың "тоқта" дегендері мүлде іске аспай қалды. ол ұйымдар беделдері жоқ екендігін көрсетті, олардың шығарған қаулы-қарарларын диктаторлар белден басып жүретіндей жағдайға жетті. Бұның арты Қытай бұрынннан артын бағатын әдетімен барлап отырса, Ресей өз өркөкіректігімен соғысты бастап та жіберді!
Бұны көзімен көріп, әбден бақылап отырған Қытай, бірер келіссөздерден соң-ақ, Ресейге көмектен бас тартты, өйткені батыстың экономикалық бұғатының қаншалықты ауыр екенін есептеп үлгерді, әйтпесе, Қытайдың, адамзатқа жаны ашиды дегенге сенудің өзі күлкілі ғой (ішкі ойы неогегемонизм екенін батыс біліп отырған болар).
Соғыс дегенің әлдебір қанды шайқастар ғана емес, тылдық қамтамасыз ету (логистика), барлау, саяси, хабарлық «соғыс», ішкі ұстаным... т.б. жағдайларды қамтитын үлкен іс-шара ғой, сонымен Ресейдің Украинаға басып кіргеніне екі ай өтер-өтпестен-ақ талай нәрсенің беті ашылды:
- Ресей «хабар соғысынан» (информ) бірден жеңілді десек артық болмас, өйткені өз істерінің соншалықты адал екенін басқа тұрмақ, өз сарбаздарына да жеткізе алмады, содан барып құлшыныс (мотивация) жоғалды, (оған қоса кей елді-мекендердегі қарапайым жұртқа көрсеткен қысымдары, сотсыз-тергеусіз атып-асулар, адам зорлау, тонау, қарақшылық (мородерство) сияқты адамға жат қылықтары әлем жұртшылығының жағасын ұстатты;
- Барлау, соғыс тәсілдерін (такика-стратеги) ұтымды қолдана алмай, сонау 20 ғасырдағы танктік саптармен (колонна) Гудериандық амалды қолданып, қарсыластарды қоршап, немесе екі жақты қыспақ-қысқашқа аламыз дегендері, жер жағдайын жақсы білетін жергілікті батыр украиндықтардың дұрыс қимиылдарының және қарсылықты барлық ел болып жұмыла жүргізгенінің арқасында іске аспады. Оған түріктік «Байрақтардың», АҚШ –тық «Джавелин», Англиялық «НЛОУ»-ларды тиімді, ұтымды қолдану жақсы нәтиже берді. Бұлар керемет қарулар, әйткенмен, танкке қолданатын граната атқыш тектестер, яғни паритзандық қарулар еді. украиндердің бір халық болып жұмылғанын көзбен көрген батыс, енді алыстан да ататын ауыр қару-жарақтарды бере бастады, соның және украиналықтардың көзсіз ерлігінің арқасында әлдеқайда басым жау, әлемдегі 2-армия тұмсықтан ұрып қалғандай күйге түсті (оған басқа тұрмақ өздері де сенбей қалды);
- Ресей қолбасшыларының соғыс ұстанымдарына көз жүгіртсек, 20 ғасырда қалып қалғандай әсер етті. Қатардағы жауынгер, әскербасылар жоғарыдан не айтылады деп жалтақтық көрсетті, содан келіп, өтірік жеңістік ақпараттар беруге көшті;
- Сыртқы саясатқа келсек, НАТО-ға мүше елдердің Франция, Германия сияқтылары, һхдерінің газ-мұнайға Ресейден тәуелсіздікке қойып, кейбір жағдайда қожырай да бастаған еді, мынандай сұмдықтарды көре отырып, қайтадан бірігуге көшті;
- Ішкі саясатта авторитарлық режимдерде түрлі (сарай, елдік) төңкерістер орын алуға тиіс еді, алайда, көптеген жылдар «орыс халқы ұлы, біз..біз...» деген шовинистік-артықшылдық саясат нәтижесін төмендетскен жоқ, оны елдің 80%-ке дейін соғысты қолдағандықтарынан байқаймыз. Жалпы алғанда, қарапайым, басқа халық өкілдері осылардың күнделікті тұрмыстағы (мінберлерден айтылатын халықтар достығы деген жалған ұрандардан басқа) менмендік-шовинистігінен әбден ығыр болғандай еді;
- Қазіргі технологиялар заманында Ресейдің мүлде артта қалғаны байқалып қалды, тіпті батыстың 1980 жылдары жасалған қару-жарағына өздерінің қазіргі-заманауи деген қарулары төтеп бере алмай, тек қана СССР-ден қалған ЯҚ тоқпағын қоқаңдатуға көшкені, басқа либералды елдердің ашу-ызасын арттыра түсті, қорқудың орнына ендігі уақытта, аяусыз қарымта берілетіні туралы да айтыла бастады, өйткені тиран басқаша түсінбейтіндігіне толық көз жетті...
2022 жылғы күзге, тығырыққа тірелген Ресей әскері, жарияланбаған соғысты бастаған алдындағы шекараға, яғни, қуыршақ ДНР мен ЛНР 24.02.2022 тұрған жерлерде бекініске көшті, тіпті, ол облыстардың бұрынғы әкімшілік карта сызығын да ұстап тұра алмады. Шығыс-оңтүстік жерлерін қайтарған Украина әскерінің де қауқары әлсіреп, ендігі уақытта екі жақ та сол қол жеткізген жерлерін сақтау мақсатындағы жергілікті атыстық соғыстарға ғана көшті. Саяси дағдарыс басталды.
Күз келіп, егінінің үштен бірін ғана жинаған Украина және жоспарлаған өнімін мүлде ала алмаған Ресей елдерінен басталған азық-түлік тапшылығы Африка елдеріне дейін жетті. Европаға қашқан 6 млн-ан астам босқындар мәселесі күн сайын бас ауруға айналды, газ-мұнай, басқа энергетикалық шектеулер де елдің мазасын алды. Көптеген елдердің экономикасы айтарлықтай тығырыққа тірелді, оның ішінде Ресей ықпал аумағындағы Қазақстан, Армения, Қырғызстан сияқты т.б. мемлекетсымақтарға Батыс тарапынан Ресейге жасырын көмек көрсеткені үшін, айтарлықтай экономикалық шектеулер қойылып, бұларда тоқырау (стагнация) басталды.
Бұрынғы қару-жарақ алатын Ресейдің жағдайы мынандай болған соң, Индия ендігі кезеңде АҚШ, Батыс-қа толығымен бет бұрды, бұнысы Қытайға, Пәкстанға мүлде ұнамады. Ресейде көптеген өз есесі бар Қытай әліптің артын аңдудай-ақ аңдып отырды, әбден зерттеді, АҚШ үйреткен украин сарбаздарының жетістіктеріне тамсанып, «Тайвандықтар бұлардай ержүрек емес-ау, бізге айтарлықтай қарсылық көрсете алмас» дегендей тұжырымдар жасады, ендігі кезде қару-жарақ (ұшқыр ұшақтар, ұшқышсыз аппараттар, зымыран...) сатуда Пәкстан, Бангладеш, Мьянма ғана емес, бұрынғы Ресейдің тұтынушы-кардарларын өздері иемденгісі келді, Ресейге соғысқа көмектесуден бас тартты, батыстың сөзі ақылдарына басымдырақ тиді.
Ресейдің әлсірегенін көптеген елдер тосып жүргені анықталды, Орталық Африка, Судан, Ливия, Сирия көтерілісшілері осы күнді армандап, күткендей ашық қимылдарға көше бастады. Тек қана «күшігінде әбден таланған» дегендей Татарстан, Башқұрт, Кавказ халықтары сыртқы күштердің әсерімен көтеріліс жасап тәуелсіздікке үмтыла алмады, Қазақстан, Қырғызстан сияқты елдер де әлем қауымдастығының толыққанды тәуелсіз мүшесі ретінде өздерін сезініп, саясатын басқаша құруға ұмтылмады...
Либералды мемлекеттер қаншама ЯҚ қолданатын соғыстан қашқақтағанмен де, әлем жұртшылығы ҮДС асыға күткендей болды, тіптен, соғыс болмауы мүмкін емес еді...ал, соғыстың басталуы деген тіптен, түкке тұрмайтын сылтаудан туындайды екен...
ҮДС басталуы және майдандар
2022 жылғы күзде бар әлем іштей күткен соғыс та басталды, Беларусь-Литва шекарасындағы ерегес, төбелеске ұласып, қару қолдануға барды! Дәл осыны күткендей Ресей әскері (негізі, Украинадан жеңілгеннен көрі, барлық НАТО-дан жеңілдік дегенді дұрыс санап...) ауыр қарулармен Литва шекара бекетінің күлін көкке ұшырды. НАТО-ның әйгілі 5-бабы іске қосылып, бар мүше елдері Ресейге соғыс жариялап, әскери қимылдар басталды. Ресей ұшақтары қарымта ретінде Польша мен Литваны бомбалауға көшті. Әуе күштеріне қарсылық қондырғылар олардың жартысынан астамын бірден атып түсірді (Бірінші майдан, 1-М).
Индияның АҚШ-қа бет бұрған әсерімен Қытай шекарашыларымен келіспеген аймақта және оған қоса Пәкстан-Индия шекарасында да атыс басталып, арты жергілікті соғысқа ұласты (Екінші майдан). Бұл соғыстар күз-қыс айлары бойы жалғасып, көктемге қарай елдердің ішкі аймақтарына да ауысты. Көптеген адам, техника шығындары сезіле де бастады.
НАТО мүшелерінің қорғаныс ережесінің 5-бабына сай, түгел елдер Ресейге соғыс жариялады. Ресейдің Қара Теңіз флоты күл-талқан етіліп, қалған-құтқан кемелері Украинаға берілуге мәжбүр болды. Ресей әуе-космос күштеріне айтарлықтай соққы беріліп, алдағы уақытта аспан кеңістігі қорғаусыз қалды. Түрік әскері шекаралық кикілжіңдерді пайдаланып, Армениядағы әскери базаны қоршап, берілуге мәжбүрледі. Әзербайжан әскері Қарабақтағы әскери базаны (бейбітшіл күштер деп аталатын) қоршап, берілуге мәжбүр етіп, Қарабақ сұрағын толықтай шешті және оған қоса Зангезур аймағына толықтай бақылау орнатты. Армения қарулы күштері толығымен жойылды. Түрікшіл бағыттағы күштер Сириядағы Хмеймимдегі Ресей базасын басып алып, Түркиеге өткізді және өздері Асадшыл әскерлерге ашық шабуылға көшті (Үшінші майдан).
Түрік әскері Қырымға десант тастап, түбекке және Азов теңізінің жағалауларына қоса бақылау орнатты. Польша әскері Калинград аумағына түгелдей бақылау орнатып, Ресей-Беларусьтің қалған әскерін тізе бүктірді, Белорусияда азаматтық көтеріліс басталып, диктатура құлады. Өте жақсы қолдау тапқан Украина әскері шабуылға шығып, Донбас, Луганск аумағын азат етіп, Краснодар-Дон өлкесі тұрғындарына көтеріліске әсер етті. Приднестрь аймағына Румынь-Молдова әскерлері кіріп, ол жерлер толықтай азат етілді. Шекаралық қиқылжыңдардан мазасы кеткен Финляндия НАТО әскерінің қолдауымен ЕДС барысында жоғалтқан 11% территориясын түгелдей қайтарып алды. Европадағы соғыс қимылдары 2023 жылдың жазына таман Ресейдің тас-талқан болып жеңіліп, бұрынғы тарихи әділеттік орнады.
Ресей Европада жеңілгенімен де Азиядағы жағдай шиеленісіп кетті де, Куриль аралдары үшін Жапониямен соғыс басталды, Корей-Жапон біріккен әскер күштері бір айдың ішінде аралдарды толықтай тазалап, Сахалин түбегіне ендей кіріп, қарсыластарына оңдырмай соққы берді. Ресейдің Тынық Мұхиттық флоты, Біріккен Жапон одақтастар және АҚШ флотынан тас-талқан болып жеңілді. Бұл жағдай өздерінің неогегемондық саясатына қарсы келгендіктен, Индия бағытындағы қиян-кескі шайқастарға қарамастан, Қытай көп қарсылық көрмей Байкал өңіріне дейін және Қазақстандағы мұнай құбырын қорғауды желеу етіп, екі бағыттан өңмеңдей кіріп, Солтүстік-Орталық Қазақстанды жаулап, ел астанасынан Ақтөбеге дейін және Оңтүстік-шығыстағы Алматы-Семей-Өскемен аумағымен де Астана бағытына толық бақылау орнатты (Төртінші майдан). Қазақстан әскері Қытайдың бұнда қолданған, ескі қару-жарақтанған жартылай әскери қосалқы дивизияларына тегеурінді майдандық қарсылық көрсете алмай, қалған-құтқаны елдің оңтүстігіне қашып шоғырланып, Түркиенің қолдауымен Қырғызстан-Өзбекстанмен бірлесіп жасақ құруға кірісті. Әлемдік қауымдастықтан көмек сұрады, алайда, ел басшыларының нақты пиғылы, елдің қарсылық деңгейі анықталмағандықтен және НАТО мен Қытай арасында әзірге соғыс жоқ себептен, бірден әскери көмек ала алмады. Дегенмен, бар басшылары шетелдерге қашып, кейбірі басқыншы қытайлықтармен келісімге келе бастағанын көрген, патриоттық күштер сәл ес жинап, қазақ елі көтеріліс және басқыншымен күрес жолына түсті, уақытша Өкімет жасақталынды.
АҚШ-Ағылшын-Австралия біріккен теңіз флоты Жапон теңізінде өз одақтастарына көмек ретінде Қытай флотын толық бақылауда ұстады, бұл жағдайды тиімді пайдаланған Жапон-Тайван-Оңтүстік Корея Қытаймен екі арадағы талас аралдарды түгел босатып, өз бақылауына алуға, бекінуге тиімді мүмкіншілік тудырды.
Сириядағы (3-М) өз мүдделеріне сай, Иран жалған президентшіл және өз қолдаушы жақтаушы (проксиларын) күштерге көмекке ұмтылды, алайда, бұл жолы қатты қателесті! НАТО, Түркие, Израиль күштері айтарлықтай соққы беріп, әуе, қорғаныс күштерін тас-талқан етті. Түркие бұл жердегі барлық түркілік күштерді біріктіре алды, соның арқасында Бағдат алынып, ел бір араб, бір Шамдық, (оның ішінде күрдтер де) түркі мемлекеттерін құру жолына түсті. Ирандағы жағдай өз ішіндегі алауыздықпен шиеленісіп, ақыры түркі-парсылық азамат соғысына ұласты. Бұған Түркие-Әзербайжанның батыл араласуының арқасында, Ирандық әзербайжан халқы тәуелсіз Тебриздік мемлекет құруға кірісті, Кавказдық Азербайжанмен достық ниет ұстанды.
Қолдаушы Иран болмағандықтан Сауд Аравиясы (бұның алдындағы Ресей-Қытайшыл бағытын ұмытып) НАТО күштерінің көмегімен Иемендік Хуситтік содырларға күйрете соққы берді (4-М), бұдан былай мұнай құбырларына қауіп төнбейтін болды.
Ресейдің көмегінен айрылған Ливиядағы Хафтарлық күштер, НАТО қолдаған, әлем қауымдастығы мойындаған мемлекеттік күштерден толығымен күйрей жеңіліп, Египетке қашты. Бұған араласқан Египет әскері де оңбай жеңіліске ұшырады. Африкадағы Орталық Африка, Судан т.б. мемлекеттер Ресей ықпалынан шығып, демократиялық жолға түсті.
Алайда әлемдегі жағдай толық тұрақтанды десек, қатты қателесер едік, Индия-Қытай-Пәкстан (2-М) соғыстары толықтай көптеген адам-материалдық шығындарға әкеліп, сұрапыл қанды қырғындарға ұласты. Жапон-Оңтүстік-Тайвань армиясы Сахалиннен бастап Ресей әскерінен тазаланған аймақтарға бақылау орнатып, ендігі кезде Қытай армиясымен бетпе-бет келді.
Жеңіліс тапқан Ресей армиясының қалдықтары Татар-Башқұрт жерлеріне жетіп, ондағы жергілікті халыққа көрсеткен қысымдары өздеріне таяқ болып тиді, сыртқы күштердің қолдауымен Татар-Башқұрттар қарулы көтеріліске шықты. Бұны қолдамаған Қытай билігі, қызу қолдаған Жапондықтармен келіспейтіні белгілі болып, арты шайқастарға алып келді. Біріккен Жапон-Оңтүстік Корея-Тайвань күштері Сибирде Қытайлықтармен соғысты бастап та жіберді, бұл елдер арасындағы дипломатиялық қатынас тоқтатылып, ашық соғыс жарияланды. Түркие, басқа демократиялық елдер қолдаған Қазақ-Өзбек-Қырғыз күштері де қытайлықтарға жауланған қазақ жерінің оңтүстік-шығысында айтарлықтай іске көшіп, бірнеше соққылар берілді.
...Осы екі арада әлем жұртшылығы қорқатын ядролық соғыс (ЯС) та бір неше жерден бір уақытта басталды, әбден титықтап жеңіле бастаған Индия Пәустан мен Қытайға бірнеше ЯҚ-мен тактикалық соққы беріп, қарымта соққылар қайтарылды. Сол арада Солтүстік Корея Қытаймен одақтастығы бар және Оңтүстік Кореяның Жапон жағында шайқастарға қатысқаны бар, себептермен бір мезетте Оңтүстік Корея, Жапония, АҚШ-қа қарсы үш тактикалық ЯҚ бар ракеталарын атты. Бірақ, бұл жағдайды жіті бақылап отырған АҚШ, Британия күштері ол ракеталарды ұшып үлгермеген қалпында өз шахталарында және ел аспанында жарып жіберді. Елде қаратүнек орнады, Оңтүстік Корея бірден көмекке келіп, қару қолданылып, диктаторды орнынан тайдырып, елге толық бақылау орнатты және ЯҚ салдарымен, радиация орындарымен күрес басталды. Индия-Қытай-Пәкстан тактикалық қолданыстан әлдебір жетістіктерге жете алмай, стратегиялық ЯҚ қолдануды бастады, алайда осы арада АҚШ, Британия, Франция күштері бұдан ары төзбейтіндіктерін білдіріп, ЯҚ өз шахталарында жаруды қолданып, бұл елдерге тиым сала алды. Әйткенмен, бар әлемнің жартысы радиацияға ұшырап үлгерген еді. Индия мен Пәкстан соғыстан шығып, қандай да болсын, келісімге келетіндіктерін мәлімдеді. Бұндай соғысқа да әбден дайындалған Қытай, АҚШ және Жапон блоктарына соғыс жариялады, бір ғана оң жері ЯҚ қолдану тоқтап, оның салдарымен күрес әлемдік деңгейде басталған еді.
Бар әлем назары Қытайға ауды, экономикалық, әскери бұғатта қалғанына қарамастан олар қарсылықтарын күшейте түсті, жаулап алған Қазақстан-Сибирь аумағына «радиациядан қорғану» атты желеумен жай халықты көптеп орналастыруға тырысты. Дегенмен Сибирьдегі Жапон блогі және Түркие қолдаған Орталық Азия түркілерінің, оларға қосылған еріктілердің әскері қытайлықтарға бар жағынан күйрете соққы бере алды, бұған логистиканың да қиындап кеткені әсер етті. Ауғанстандағы талибандықтар да қытай жеріне басып кіріп, ондағы ұйғыр-түркі халықтарының көтерілісін басталды. Ақыры, бұл жағдайдың аса созылып кеткенінен мазасызданған жеңімпаз елдердің үлкен көмегінің арқасында бұл алып территориядағы қытай әскері жеңілді. Бұл екі арада АҚШ-Британ-Жапон флоты Қытай флотына күйрете соққы беріп, жеңілуге мәжбүр етті...
ҮДС аяқталуы және саяси өзгерістер
2025 жылғы жазда бар әлемде соғыс қимылдары тоқтап, планета халқы үлкен дағдарысқа түсті. Күйреген экономика, радиацияға ұшыраған көптеген жерлер, Жер беті адамдарының жартысынан астамы қаза болып, тығырыққа тығылған елдер! Міне, ҮДС алып келген нәтижесі осы еді. Алайда, алапат соғыстың оң жақтары да болды, бастысы, қанішер диктатуралық мемлекеттер жойылып, адамзат демократия жолына бағыт алып, барлық күш, ресурстар радиация алған жерлердің экологиясын қалпына келтіруге мүмкіндік туындады.
Халықаралық институттары да өзгеріп, Халықтар Кеңесі атты ұйым (ҚК) пайда болды, бұның ООН-нан өзгешелігі, мүшелікке белгіленген региондардың көсем-лидер елдері қабылданып, мәселенің барлығын солар шешетін болды.
Рениондардағы елдер қазіргі федерация сияқты, өз ішінде автономиялық тәуелсіздігі бар елдер біріккен одақ болды (солай болғанда мемлекетсымақтар пайда болып, князектарға коррупцияға жол ашылмайды):
- Сихотэ-Алинь федерациясы Жапондықтардың қарауымен барлық Сибирь халықтарының Оралға дейінгі жерлері! Бұндағы қазба байлықтар бар адамзат баласының игілігіне Жапондықтардың бақылауымен бөлінеді. Аз ұлттардың өзіндік мәдени автономиясы шынайы жүзде іске асырылады.
- Европалық Одақ елдерінің көсемі ретінде Ағылшын елі федарация жұмысын атқарады; Ресей орнына Московия Республикасы, Украина Киев Русі, Молдова Румынға қосылып, түбегейлі өзгерістер орнады. Соғысты бастаушы ел ретінде Московияға әскер ұстауға рұқсат берілмейтін болды, өзі Шығыс Европа Федарациясына жатқызылды;
- Шығыс Европа, Балкан елдері федерациясы құрылып, ондағы тең төрағылықты Польша мен Украина қолына алды;
- Сириядан бастап Қытайға дейінгі Кавказ-Орта Азия аймағының қараушысы Түркие болады. Жаңадан құрылған Шам, Тебриз, Орал, Шығыс Түркістан түркі мемлекеттері және Кавказ, Орта Азия халықтары біріккен алып территориядағы бұл федерацияның болашағы зор болмақшы.
- Араб мемлекеттері федерациясы жанданды, дін мәселесіне келсек, ұсақ діндер өзгерістерге ұшырап, Ислам бағытындағы сүннизм күшейді.
- Ауыр дағдарысқа ұшыраған Оңтүстік Азия елдерінде де тыныштық орнады, Гонконг, Аомынь, Тайвань, Тибет мемлекеттері тәуелсіздікке қол жеткізді. Апатқа ұшыраған Қытай, Индия, Пәкстан мемлекеттері де тынышталып, экономика, экология саласын реттеуге көшті. Корея елі бір мемлекет болды. Бұл федерацияға қараушы ретінде Жапон-Корея-Тайвань елдері белгіленді.
- Африка елдеріндегі аштыққа жеткен ауыр жағдайға әлем барынша назар аударды, соның арқасында бұл елдердегі милитариязация тоқтатылып, экономикаға баса назар аударылды.
- Америка құрлығындағы диктатуралар таратылып, есірткі саудасы, қолдану барынша азайды;
- Ауғанстанның парсы жағы Пәкстанға қосылып, оған қоса Индиямен талас Жамму-Кашмир сияқты аймақтар да Пәкстанға өтті. Ауғанның түркілік аумақтары Орта Азиялық елдерге қосылды. Тәжіктер де Пәкстанға қарағанда Орта Азияға қосылғанды мақұл санады. Ең күрделі сұрақтардың бірі Курд мәселесі де оңын тапты, Ирак-Иран-Сириядағы күрділер өз автономиясына қол жеткізіп, Түркі федерациясында қалатынын мәлімдеді, ал Түркиелік күрділер осы ел құрамында қалатындықтарын ашық айтты. Иран-Ирак Парсылары өз автономиясын құрып бейтараптық ұстанды.
- Кавказдағы бір түйін Армян-грузин мәселесі де оңын тауып, өз автономиясымен Түркі федерециясында қалды, оған Солтүстік Кавказ халықтары да түгел қосылды.
Әлемдік экономикада түбегейлі өзгерістер орнады, қаражат мәселесі әр федерация аймағында біріңғай болып жүретіні келісілді, алайда алапат соғыстан кейінгі технологиялық даму қатты саябырлады. Экологиялық апатпен күресу ғасыр соңына дейін жүрді, радиациямен күресте көптеген технологиялар ойлап табылды. Әлем халқының үштен бірін жалмаған ҮДС аяқталып, адамзат баласы көптеген жеңілдіктер алғандай болды. ЯҚ түгелдей бақылауға алынып, технологиялық прогресті елдердің қолына өтіп, бейбітшілік мақсаттағы энергия көзіне айналды. Аз ұлттардың игере алмайтын территориялары тиімді пайдалануға берілді, жалпы әлемде аграрлық саясат үстемдік алды...
Ана тілімізді «Қостанайша ардақтау»
Қазаққа қарсылар тайраңдай бере ме?
"Ақ жол" партиясы Тоқаевтың кандидатурасын ұсынды
Қайрат Боранбаевқа қатысты тергеу жұмысы аяқталды
Тақырыпқа байланысты басқа да мақалалар
«Орыс әлемінің» күйреуіне біз де үлес қосайық!
Кеше қазақстандық нөмір, бүгін Қазақстан паспорты...
Ши төраға: «Қазақстанды біз қорғаймыз», - дейді
Мобилизация: 3 орыс, 447 қазақ шақырылыпты
Ресей тойлап жатқанда, орыстар қоршауда қалды
Қарттар күні: Алматы телеарнасы қайырымдылық акциясын өткізді
Қайрат Боранбаевқа қатысты тергеу жұмысы аяқталды
Мобильді қосымшаны жүктеп алыңыз!
Сайттағы материалдарды пайдаланғанда міндетті түрде сілтеме берулеріңізді сұраймыз. Ақпараттық порталдағы авторлық және басқа да құқықтар толығымен қорғалатынын ескертеміз. Автордың жеке пікірі редакцияның көзқарасы болып саналмайды. Жарнама мен түрлі хабарландыруларға жарнама беруші жауапты.
Құрылтайшысы: «Абай-ақпарат» қазақ интернет кеңістігін дамыту қоры» қоғамдық қоры
ҚР Мәдениет және Ақпарат министрлігінде тіркеліп, №12996-ИА кәулігі берілді