ru kk ru be kk ru kk ru be kk ru ro zh ru ru kk ru be kk ru kk bg kk kk kk kk kk ba kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk tt kk kk kk en uk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk war kk kk kk kk kk fr kk kk oc kk kk ca kk kk fr kk kk ur kk kk ca kk kk ca kk kk en kk kk kk oc kk kk de kk kk ca kk kk ca kk kk eu kk kk ca kk kk es kk kk ca kk ky kk kk kk bg kk kk da kk kk oc kk kk fr kk kk fa kk kk fr kk kk fr kk kk ca kk kk ca kk kk kk oc kk kk en kk kk de kk kk en kk kk oc kk kk fa kk kk ca kk kk hbs_lat en kk ru kk ru be kk
Мектеп басшысы – қоғам көшбасшысы. Мектеп – барлық руханият өркениетінің ошағы. Ал мектеп директоры білім беру саласындағы өзгерістерді табысты жүзеге асырудағы негізгі буын. Өмірлік тәжірибесі мол, кез келген ортада өзінің білгір ісін көрсетіп, алғырлығы, біліктілігін өзгенің сеніміне ұялата алған, 1988–1991 жылдары қазіргі Абай атындағы Республикалық мамандандырылған дарынды балаларға арналған қазақ тілі мен әдебиетін тереңдете оқытатын орта мектеп-интернатында басшы болып, өзіндік қолтаңбасын қалдырған Сайлау Хамитұлы Дүкенбаев еді...
Қазақ КСР Оқу-ағарту ісінің үздігі, Қазақстан Энциклопедиясында есімі алтын әріппен жазылған Сайлау Хамитұлы 1937 жылы Павлодар облысы Лебяжье ауданы Қызылқоға ауылында дүниеге келген.
Сырлары көп сыртқа әлі шықпаған.
Шаршаса да осы жолдың бойында,
Сайлау Хамитұлының әкесі Хамит Дүкенбаев аудандық партия комитетінде қызмет атқарып, балаларын да жан-жақты білімді, сауатты, болашақта еліне пайдасы тиетін азамат болуға жасынан тәрбиелеген. Жастайынан өнерге жақын болып, әсіресе домбыра мен фортепьянода ойнауды өте жақсы меңгерген Сайлау Хамитұлы жалындаған жастық шағында мақсатын айқындап, студенттік шағынан уақытын бос өткізбей, қоғамдық жұмыстармен айналысып, шахмат ойнауды да әдетке айналдырған. Студенттік кеңес мүшесі ретінде басқа студенттерге көмегін еш аямайтын. 1956–1961 жылы Е.Букетов атындағы Қарағанды педагогикалық институтын (қазір Қарағанды мемлекеттік университеті) бітіргеннен кейін, Шарбақты ауданына келіп, 5-6 сынып оқушыларына сабақ беріп, сол мектепте оқу ісінің меңгерушісі болып жұмыс атқарды.
1964–1975 жылдар арасында Павлодар облыстық мұғалімдер білімін жетілдіру институтында қазақ тілі мен әдебиеті пәні кабинетінің меңгерушісі, 1975–1988 жылдары Қазақстан Оқу министрлігінің қазақ тілі мен әдебиетін оқыту жөніндегі инспекторы қызметін атқарады. 1976 жылы ҚР Оқу-ағарту министрі, ғалым-педагог, мемлекет және қоғам қайраткері Қ.Балахметовтің арнайы шақыруымен Мәскеуде үш айлық курста білімін жетілдіріп, қазақ тілі мен әдебиетін тереңдете оқытатын мектеп ашудың бағдарламасын үйреніп, құжаттарын дайындайды. Республика мұғалімдерінің қазақ тілі мен әдебиеті әдістемелік кеңесінің төрағасы болып, қазақ тілінің өз елімізде өркендеуіне, жеке мектептер ашуға үлесін қосады. Өзінің ұстазы, қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен КСРО және Қазақстанның еңбек сіңірген мұғалімі, профессор Қ.Бітібаева атындағы мектептің ашылуына ұйытқы болады. Қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен шеберлік сабақтарын өткізіп, тілге байланысты іс-шараларды ұйымдастырады. Ол кезде Қазақстанның астанасы Алматы қаласында таза қазақ тіліндегі мектептер жоқтың қасы еді. Қазақ балаларының ана тілінде білім алуына мүмкіндік беретін №62, №86 қазақ мектептерін ашады. Өнерге жаны жақын, жастайынан машықтанған өнері домбыра шерту, хорда ән айтуды дамыта отырып, Мәскеу қаласында өткен қазақ өнерінің онкүндік декадасына қатысып, жүлделі орынға ие болады.
Мектепте қызмет еткен жылдары Сайлау Хамитұлы оқушылардың әдеби танымына әсер ететін «Ашық есік» күндерін сейсенбі, бейсенбі күні ұйымдастырып, әдебиет майталмандары: жазушы, ақын, ғалымдарды шақырып, оқушылармен сұхбат, кездесулер өткізіп, жаңа буын өкілдерін тәрбиелеуде өшпестей із қалдырды. Барлық арманы – қазақ балаларын өнерге, мәдениетке, білімге ұмтылдыру болған. Өзі мектеп басқарған жылдары «Алтын медальмен» бітірген оқушыларды жоғары оқу орнына емтихансыз түсіру тәртібін енгізеді. Бұрын мектеп-интернаттан тысқа шықпаған оқушылар Сайлау Хамитұлының кезінде өздерін еркін сезінетінін шәкірттері жыр етіп айтады. Оқушыларының көпшілігі доцент, ғалым, академиктер. «Кеңесіп пішкен тон келте болмайды» дегендей, қазақ білімін жоғары көтерген Білім министрі болған Ш.Беркімбаевамен тікелей байланыста болып, балалар білімін шынайы бағалауды талап етті, ана тілдің мәртебесін көтеріп, оқушыларға ғылыми жоба жазғызуды алдына мақсат етіп қоя отырып, оны да жүзеге асырды.
Сайлау Хамитұлы білікті басшы ғана емес, мұғалімдерге қазақ әдебиетін оқыту мен оның методикасы, теориясы туралы оқу құралдарын, ғылыми мақалалар жаза отырып, өзінің білімділігі мен іскерлігін ғылым саласында да дәлелдеді. Оның нәтижесі ретінде мынадай еңбектерін атап кету артық болмайды: «Әдебиет теориясынан алғашқы адымдар» (1981), «Мектепте драмалық шығармаларды оқыту» (1985), «С.Сейфуллин творчествосы бойынша жазба жұмыстар ұйымдастыру» (1975) және көптеген еңбектері мен әдістемелік құралдары, оқушыларға арналған орысша-қазақша сөздіктері көпшілікке белгілі. Сайлау Хамитұлы Дүкенбаев қазақ орта мектептерінің 7-сыныбына арналған араб тілі оқулығының қосалқы авторы. Сондай-ақ қазақ тілінен орыс мектебін бітірген студенттерге арналған методикалық нұсқау, «Бастау топтарына арналған грамматикалық жаттығулар» (Алматы энергетикалық институты 1996 ж.), «Қазақ тілі. Студенттер үшін көмекші оқу құралы» (1996жыл) тағы бірнеше оқу құралдары мен методикалық нұсқаулар жазып, артында мол мұрасын қалдырып кетті.
Болашақ ұрпаққа, халқына сіңірген еңбектеріне орай, Сайлау Хамитұлы Дүкенбаев еңбегі еленіп «Білім беру ісінің үздігі», «Ыбырай Алтынсарин» төсбелгілерімен марапатталған. Зейнеткер жасында Медеу аудандық Ардагерлер кеңесінің төрағасы Ким Серікбаевпен бірігіп, Ардагерлер ұйымы мүшелерімен әртүрлі спорттық шаралар ұйымдастырып, өзі де шахмат ойнаудан жүлделі 1, 2, 3-орындарды жеңіп алған. Жасы келіп жатса да, жастарға эстетикалық тәрбие беруден жалыққан жоқ. Жаңа буын өкілдері жастарды шахматқа, тоғызқұмалақ ойнауға баулып, ұлттық өнерді паш етті. Жастар мен ардагерлер үшін жасаған еңбектері еленіп, Медеу ауданының Құрмет тақтасына суреті ілінді.
«Жақсының аты өлмейді, ғалымның хаты өлмейді» демекші, өзі өмірден өтсе де, еңбегі мен қызметі, айналасындағы адамдарға жасаған жақсылықтары мен жанына жақын тарта білетін жылылығы естен кетпейтін, сондай келбетімен өмірде есте қалған тұлға Сайлау Хамитұлының есімі ешқашан ұмытылмайды.
Абай атындағы Республикалық мамандандырылған дарынды балаларға арналған қазақ тілі мен әдебиетін
ӘУЕЗОВТІҢ СОҢҒЫ ШЫҒАРМАЛАРЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТШІЛДІК ИДЕЯ
«АЙНАЛАҢЫЗҒА АБАЙ БОЛЫҢЫЗ». ШЕРХАН МҰРТАЗАНЫҢ  ҚАСЫМ-ЖОМАРТ ТОҚАЕВҚА  ЖАЗҒАН ХАТЫ
ЕРМЕКОВТЕЙ ЕР ЕЛ ЕСІНЕН ШЫҚПАСА...
Біздің Telegram каналына жазылыңыз
алдымен сізді қызықтыратын барлық жаңалықтарды біліңіз
Сіздің электронды пошта жарияланбайды. Қатарды міндетті түрде толтырыңыз *
Air Astana 10-шы рет өз аймағындағы үздік әуекомпаниясы ретінде Skytrax сыйлығын жеңіп алды
Ауған соғысы ардагерлері өз ойларын ортаға салды
Ардагерлерге арналған турнир өтті
Ауған соғысы ардагерлері студенттермен кездесті
Үндеу: Бірлігі жоқ ел тозады, бірлігі күшті ел озады
«КӨРКЕМ ҚАЛА – АЛМАТЫ» ЖАС АҚЫНДАР МҮШӘЙРАСЫНЫҢ ЕРЕЖЕСІ
КИНОҢ ҚАНДАЙ БОЛСА, ҚОҒАМЫҢ ДА СОНДАЙ
ТҰЛҒАЛАР: ТӘРБИЕ, ТАҒЫЛЫМ, ТӘЖІРИБЕ
Білімді жастар білікті болар
«АЛАШ» АВТОНОМИЯСЫ» ТАРИХЫНЫҢ ӘЛІППЕСІ
«АҒА, САҒАН БҰЛ – ОШАҚ…»
«Ана тілі» газетінің Бас редакторы
«ТҮГЕЛ ТҮРКІ ЖИНАЛЫП, ТОМСЕНГЕ ЕСКЕРТКІШ ҚОЙСАҚ...»
ТҮРКІ ӘЛЕМІНЕ ОРТАҚ ТАҢЖАРЫҚ
ОЙЛЫ ОҚЫРМАНМЕН ОЙЛАСЫП ЖАСАЛАТЫН БЕТ
ЖАҺАНДЫҚ ДЕҢГЕЙДЕГІ АЛҚАЛЫ ЖИЫН
«ҚАРАГӨЗДІ» ӘУЕЗОВ ЖАЗҒАН ҚАЛПЫНДА КӨРЕРМЕНГЕ ЖЕТКІЗСЕК ДЕЙМІЗ
«АЙМАҚТА МЕМЛЕКЕТТІК ТІЛДІҢ МӘРТЕБЕСІ АРТАДЫ»
ТҰЛҒАЛАР: ТӘРБИЕ, ТАҒЫЛЫМ, ТӘЖІРИБЕ
Мәншүк Мұқашева: ЖУРНАЛИСТ ТӘРБИЕЛЕУ – ЖАНКЕШТІ ІС
Қанат АЙТБАЕВ:МӘДЕНИЕТ – ЕЛ ИДЕОЛОГИЯСЫНЫҢ ЕҢ БАСТЫ ТЕТІГІ
Раиса ҮМБЕТБАЕВА: ӘР ОТБАСЫ ҰЛТТЫҚ ДӘСТҮРДІ ҰСТАНСА ДЕЙМІН
ОҚУШЫ ДЕНСАУЛЫҒЫ – КӨКЕЙКЕСТІ МӘСЕЛЕНІҢ БІРІ
Ғарифолла ӘНЕС: ҚАЗАҚТЫҢ ЖОЛЫ ҚАТПАРЛЫ, ҚАЛЫҢ ТАРИХ
© 2010-2020 Copyright. Kazgazeta.kz.