kk kk kk kk kk kk kk kk tt mk ru ru ru ru ru ru ru ru kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru ru ce kk kk kk ky kk kk kk kk kk kk kk ru ru kk kk kk kk kk ru ru ru ky kk kk kk kk ru kk kk be uk kk kk ru uk kk kk uk kk uk uk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk tt mk ru ru ru ru ru ru ru ru kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru ru ce kk kk kk ky kk kk kk kk kk kk kk ru ru kk kk kk kk kk ru ru ru ky kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk ky kk kk mn it de sv eu kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk kk kk en en kk kk kk kk kk kk en kk kk kk uk pl en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk en kk kk uk kk kk kk kk kk uk kk kk kk kk kk kk en kk kk ru kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk ru kk kk mn en ru kk kk kk kk kk en kk ru en ru ru ru ru hbs_cyr ru ru en ru ru kk ru en kk kk kk kk kk kk en kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk kk
Қоғам философиялық ұғым ретінде • Martebe.kz білім сайты
Қош келдіңіз! Өз аккаунтыңызға кіруіңізді сұраймыз
Басты бет Мұғалімдерге Қоғам философиялық ұғым ретінде
Тақырыбы: Қоғам философиялық ұғым ретінде
1. Әлеуметтік философияның пәні, қоғам ұғымы, сипаттары
2. Қоғам өмірінің негізгі салалары.
3. Қоғамдық сана және оның құрылымы
4. Қоғам типологиясы мен эволюциясы
1. Әлеуметтік философия материяның ұйымдық әлеуметтік формасы ретінде қоғам мәселесін қарастырады. Оның объектісі-әлеуметтік әлем.
— социумның жалпы даму заңдарын әлем құрылымының біртұтас жүйесі ретінде қарастыру;
— қоғамдық санасы мен қоғамдық болмыстың спецификасын ашу;
— әлеуметтік жүйенің қызметтерінің заңдылығы.
Қоғам – ұйымының әлеуметтік формасы. Қоғам – адамдардың мәдени әрекеттері мен қажеттіліктері мен қызығушылықтарының, мақсаттарының саналы ұйымдасқан формасы.
19-20 ғғ. батыс философтары мен социологтарының пікірінше, қоғам – еңбек бөлінісі мен ынтымақтастыққа негізделген, қызметтік жүйе (О.Конт), қоғам-ұжымдық көзқарасқа сүйенген индивид үстінен қарайтын рухани шындық (Э. Дюркгейм), қоғам әлеуметтік әрекеттің жемісі болып табылатын, индивидтердің өзара әрекеті (М. Вебер). Қоғамды материалистік тұрғыда түсіндіріп, оны алға жылжытқан К. Маркс болды.
Оның пікірінше, қоғамдық организмнің бір ғана материалдық негізі бар. Ол негіз-материалдық игіліктерді өндіру. Сондай-ақ қоғам дегеніміз-қоғамдық қатынастар жиынтығын білдіреді. Онда адамдар өз өмір әрекеттерінің процесінде болады. Қоғамдық-экономикалық формация дегеніміз Маркстің пікірінше, белгілі-бір өндіріс тәсіліне негізделген қоғамның тарихи типі.
2. Қоғамдық өмірдің салаларын 4 бөліп қарастыруға болады:
1. Рухани саласы – рухани ілімдер, дін, философия, ғылым, білім, құқық, мораль, өнер, идеология.
2. Материальды саласы – өндірістік қатынастар, өндірістік күштер.
3. Әлеуметтік саласы – халық, ұлт, әлеуметтік топтар (жас ерекшелік, жыныстық, қызығушлыққа бйланысты топтар), таптар, партиялар.
4. Саяси саласы – мемлекет, саяси партиялар, қоғамдық-саяси қозғалыстар, халықаралық саяси ұйымдар мен бірлестіктер.
Қоғамдық қатынаста қоғам дамуына тығыз байланысты жүйелер бір-бірімен өзара байланыста болып жатады. Олар саяси, құқықты, діни, адамгершілікті, эстетикалық, экономикалық қоғам салалары. Социумның дамуның ең басты күші-халық. Халықбұқаралық түрде адам әрекеттерінің қоғамда негізделуіндегі адамдардың, әлеуметтік топтардың жиынтығы.
Халық қоғамның өндіруші, материалдық әрі рухани құндылығы. Қоғамдық-экономикалық формациялар белгілі тарихи дәуірдегі тұтас қоғамдық құбылыс. Оның өзіндік экономикалық, саяси, әлеуметтік, идеологиялық ерекшеліктері бар. Өйткені, тарих біркелкі, үздіксіз ағып жатқан өзен емес, ол бөлшек-бөлшек буындардан, кезеңдерден тұрады. Тарихтың ондай буындары мен кезеңдерін формация дейміз. Әр формацияның өзіндік заңдары, өзіндік меншіктері, таптары, базисі мен қондырмасы болады.
Тарихта бір формация екінші бір формациямен алмасып отырған. Оның негізі өндіріс тәсілінде жатыр. Олай болса олардың өзгеріп, дамуының объективті заңдылықтары бар. Сол заңдылықтарды ашу нәтижесінде тарих ғылымға айналады. Қоғамдық болмыс – адам өмірінің, оның іс-әрекетінің қажетті шарты және қайнар көзі.
Адам өзінің жасампаздық күш-қуатымен табиғи мүмкіндіктерді шындыққа айналдыру арқылы болмысты өзгертіп отырады. Қоғамдық болмыс – адамзат тарихының даму кезеңдеріндегі әлеуметтік практиканың нәтижесі.
3. Қоғамдық сана — қоғамның рухани өмірінің, адам ойында шындықтың бейнеленуінің барлық түрлерін қамтитын философиялық категория; әртүрлі әлеуметтік қауымдастықтардың өмір сүруі процесінде пайда болатын адамдардың әлемге және өздеріне деген қатынастарының рухани тәсілдерінің жүйесі.
Оған қоғамдық идеялар, теориялар, саяси, құқықтық, адамгершілік, эстетика, философия және діни қозғалыстар, ғылыми білімдер, т.б. жатады. Қоғамдық сана әлеуметтік сезімдер мен көңіл-күйлерді, әдет-ғұрыптар мен мінез- құлықтарды, қалыптасқан дәстүрлерді, үлттар мен халықтардың психикалық кейіп ерекшеліктерін де қамтиды.
Қ.сана қоғамдық болмыстан туып, соның бейнесі мен туындысы болып табылады. Сана болмыстың бейнесі болғандықтан, қоғамдық болмыс өзгергеннен кейін сана да өзгереді. Бірақ қоғам мүшелерінің санасы белгілі бір мерзімге дейін өзгерген болмысқа сәйкес келмеуі, яғни артта қалуы мүмкін. Қоғамдық сана болмысты бейнелеп қана қоймайды, ол бейнеленген нысанды қозғайды, оны өзгертіп, дамытады. Оның күрделі ішкі құрылымдарының деңгейі мен түрлерін ашып көрсетуге болады.
Қоғамдық сананың деңгейлеріне тікелей бүқараның, жекелеген әлеуметтік топтар өмірінің күнделікті жағдайларынан туатын қарапайым, эмпирикалық сана және қоғамдық топтардың түпкілікті мүдделерінің рухани көрінісі ретінде ғылыми-теориялық сана жатады. Қоғамдық сананың түрлері объективтік дүние мен қоғамдық болмыстың адам санасында бейнеленуін көрсетіп, адамның тәжірибелік іс-әрекеттерінен байқалып, қоғамның рухани мәдениетінің қүрамдас бөлігіне айналады.
Сананың тарихи қалыптасқан түрлері: саясат, құқық, философия, мораль, өнер қоғамдық болмысты бейнелей отырып, оған белсенді түрде ықпал етеді. Оның әрқайсысының өз нысанасы мен бейнелеу тәсілінің болуына қарамастан, болмыс пен адам санасына өзіндік әсерін тигізіп, идеялық-саяси күресте ерекше рөл атқаруымен сипатталады.
Қоғамдық таптар — ортақ мүдделері және құқылықтары бар әлеуметтік тұрақты (салыстырмалы) топтар (мысалы, шаруалар, жұмысшы табы, буржуазия, орта тап және т.б.). Таптар мен тап күресі тұжырымдамасы XIX ғ. Еуропада кеңінен таралды (К. А. Сен Симон, О. Тьерри, Ф. Гизо және т.б.).
К.Маркс пен Ф.Энгельс таптардың болуын қандай да бір өндірістік әдістермен байланыстырды, таптар күресін тарихтың қозғаушы күші ретінде санады және пролетариата буржуазияны күшпен төңкеріп тастау және тапсыз қоғам құру тапсырмасын жүктеді. Әлеуметтануда қоғамды тапқа және әлеуметтік топтарға (жастық, экономикалық, кәсіби, құқықтар мен міндетгер жүйесі, әлеуметтік мәртебе) бөлу орын алған.
Қазіргі қоғамда қоғамдық еңбек бөлінісі, жекеменшік қатынастары, басқа да факторларға сай әлеуметтік жіктелу және ықпалдасу проңесіне орай араларында әріптестік, бәсекелестік немесе қақтығыс туындайтын, дегенмен, демократиялық принциптер негізінде реттелетін әртүрлі жіктер мен топтар қалыптасады.
басқару сатыларының саны мен әлеуметтік қабат
-қарапайым (басшы мен бағынушының, байлар мен кейделердің жоқтығы),
-күрделі (бірнеше басқару сатылары, кіріс жинауына байланысты жоғарыдан төменге қарай орналасқан бірнеше тұрғандар қабаты)
тіршілік етудің әдіс-тәсілдерін табу
-протоқоғам (алғашқы қоғам) (аңшылық пен терімшілдік),
-мал шаруашылығымен айналысатын  қоғам,
-жер шаруашылығымен айналыстын қоғам (аграрлы),
-постиндустриалды қоғам (индустриаландырудан кейінгі
өндіріс тәсілі мен жеке меншіктің түрлері (Маркс бойынша)
Қарапайым қоғам – адамдардың таптарға, страттарға бөлінбеген, әлеуметтік теңсіздіктің және тауар-ақша қарым-қатынастарының, мемлекеттің аппараттың бомаған қоғамы.
Қарапайым қоғамның негізгі белгілері:
-эгалитаризм — әлеуметтік (таптардың, сословиелердің болмауы, адамдардың бай мен кедей болып бөлінбегені), экономикалық (еңбек өндірісі мен өнімге деген теңдей қарымқатынас ұжымдық жеке меншікте болады), саяси (басқарушы мен бағынушының жоқтығы) теңдік;
-шағын топтарға бірігу; -қан-туыстық байланыстардың үстемдігі;
-еңбек бөлінісі мен техника дамуының өте төмен деңгейі.
Ғылымда қарапайым қоғамның екі түрі (дамуының екі кезеңі) бар:
1) локальді топтар — туыстық байланыстағы (20-60 адам) кішігірім бірлестіктер;
2) алғашқы қауымдық бірлестіктер:
— туыстық бірлестіктер — туыстық байланыстағы бірнеше локальді тотардың (жүдеген адамдар) одағы;
— көршілес бірлестіктер — некелік сондай-ақ, еңбек пен жалпы территориясымен өзара байланысты бірнеше туыстық қауымдастықтар.
Күрделі қоғам – қосымша құны, тауар-ақша қатынасы, әлеуметтік теңсіздігі, әлеуметтік стратификациясы (құлдық, сословие, класстар), басқарудың арнайы және кең тармақты аппараты бар қоғам.
Күрделі қоғамның негізгі белгілері:
— жүздеген мың адамнан жүздеген миллион адамға дейінгі көп санды қоғам;
— туыстық қарым-қатынастың орнын туыстық емес қатынастардың алмастыруы;
— адамдардың қала бойынша тұрақтануы;
— қосымша құн мен жеке меншіктің, ақша-тауар қатынастарының пайда болуы;
— әлеуметтік теңсіздік, айқын кластық дистанциялардың пайда болуы;
— қарапайым құқықтан юристік заңдарға көшу;
— басқарудың арнайы және кең тармақты аппараты.
Күрделі қоғамның түрлері: аграрлы, индустриалды, постиндустриалды.
— Дәстүрлі немесе сайлау жолымен биліктің ауысуы
— Идеялардың, теориялардың, концепциялардың, идеологияның табиғи динамикасы
— Әлеуметтік иерархия мен түрдің еркін транформациялануы
Өзіндік бақылауға арналған тест сұрақтары:
1. Адам мен қоғам арасындағы байланысты зерттейтін философия бөлімі —
2. Қоғам тіршілігінің қажетті шарты —
C. қолайлы географиялық орын
E. халықтың білім деңгейі
3. Қоғамдық болмысты құрайды —
A. өндіріс қатынастары мен тәсілдері*
D. қолайлы географиялық орын
E. халықтың білім деңгейі
4. Қоғамдық сананы құрайды —
C. қолайлы географиялық орын
D. теоретикалық және бұқаралық сана*
E. халықтың білім деңгейі
5. Төмендегілердің қайсысы қоғамның белгісі болмайды:
A. өзін-өзі тәуелсіз жолмен реттеу мен жоғары деңгейлік
B. ішкі өзара байланыстың қарқындылығы мен сүйемелдеу қабілеттілігі
C. интеграциялық күштердің жоқтығы*
D. мәдени құндылықтардың жалпы жүйесі
E. жеке территория, жеке атау мен жеке тарих
6. Күрделі қоғамға тән емес белгіні көрсетіңіз.
A. қосымша құнның пайда болуы
C. әлеуметтік теңсіздік пен тапқа бөлінушілік
D. көп тармақты басқару аппартының болуы
E. әлеуметтік, саяси, экономикалық теңдік*
7. Адамдардың таптарга, страттарға бөлінбеген, әлеуметтік теңсіздіктің және тауар- ақша қатынастарының, мемлекеттік аппаратураның болмауы қандай қоғамның түрі?
8. Қоғам бұл -…:
A. біртұтас әлеуметтік ұйым, оның негізі әлеуметтік құрылым*
B. белгілі бір шекарасы бар мемлекет
C. билік режимі және басқару құрылымы бар саяси ұйым
D. белгілі бір территорияда өмір сүретін адамдардың жиынтыгы
E. жалпы қызығушылықтармен байланысқан, тікелей әрі жанама өзара әрекетте болатын адамдар жиынтығы
9. Қоғамдық экономикалық формация бұл -..:
B. қоғамның өз даму барысына тән өндірістік тәсілді қолдану*
C. тұтынатын өнімдері әкспорттау
D. кедейшілдік пен жұмыссыздықты жою
E. топтар мен қауымдастықтардың өзара байланысы
10. Мемлекет бұл -..:
A. біртұтас әлеуметтік ұйым, оның негізі әлеуметтік құрылым
B. белгілі бір шекарасы бар мемлекет
C. билік режимі, органдары және басқару құрылымы бар саяси ұйым*
D. белгілі бір территорияда өмір сүретін адамдардың жиынтығы
E. жалпы қызығушылықтармен байланысқан, тікелей әрі жанама өзара әрекетте болатын адамдар жиынтығы.
Дереккөз: «Алматы технологиялық университеті» АҚ , Тағам өндірісі факультетінің дәрісі
Өнер философиясы (сабақ жоспары)
Еркіндік философиясы (сабақ жоспары)
Ойлау мәдениетінің қалыптасуы: ойлаудың философиялық түрі
Әлемді философиялық талдаудың негіздері: сана, жан және тіл
Онтология болмыс туралы ілім
Адам және оның құндылықтық әлемінің философиясы
Алдыңғы материалӨнер философиясы (сабақ жоспары)
Келесі материалТарих философиясы және К.Ясперстің осьтік уақыт тұжырымдамасы
ҰҚСАС ЖАЗБАЛАРАВТОРДЫҢ БАСҚА ДА ЖАЗБАЛАРЫ
Дұрыс тамақтану тақырыбындағы ашық сабақ
Білім ордасының өткен белестері
Майталман маман даярлаудың ұлттық ұстаханасы
Иса 18.12.2020 at 23:13
Тестын жауаптары калай ? Өтінем жауабын жазыныздаршы?
Айнелия 19.04.2021 at 21:40
это ответы . дальше сами разгадайте тайну
ПІКІР ҚАЛДЫРУ Пікірді өзгерту
Сохранить моё имя, email и адрес сайта в этом браузере для последующих моих комментариев.
Республикалық онлайн олимпиадалар өтуде
V Республикалық «Үздік педагог» қашықтық олимпиадасы басталды 28.09.2022
Психологтың кеңесі: күйзеліс пен мазасыздықты жеңу жолдары 23.09.2022
Оралхан Бөкейдің «Атау-кере» шығармасы 23.09.2022
Әскери қызметін өтегендер грантқа ҰБТ-сыз түсе алады 20.09.2022
Wildberries деген не? 06.09.2022
Маркетплейс деген не және қай кәсіпке қолайлы? 06.09.2022
Жаңа оқу жылындағы онлайн олимпиадалар басталды 06.09.2022
Мектепке дейінгі ұйымдарда қолданылатын жаңа технологиялар 06.09.2022
«ЖАЙДАРЛЫ ЖАЗ» республикалық балалар байқауы 20.07.2022
Ақ теңіздей арда мекен 15.06.2022
ENTBattle ҰБТ-ға дайындық қосымшасы
© copyright 2017. Барлық құқықтар қоғалған
Меншік иесі "Skills Academy" ЖШС