ru cs ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky uz ky ky ky ky ky kv ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ba ky ky ky ky kk ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ru ru en
И.Арабаев атындагы КМУнун педагогика институтунун директору, профессор Ж.Байсаловдун билдиргенине караганда, аталган институт жакында Ош областына караштуу Кара-Суу районундагы дүлөй балдардын атайын жатак мектебинде семинар өткөрүп кайтышкан. Семинар инклюзивдүү билим берүүнүн ар түрдүү маселелерине арналып, И.Арабаев атындагы КМУнун Педагогика институтунун директорунун окуу иштери боюнча орун басары К.Тилекеев башында турган педагогдордун жамааты өткөрүштү.
Аталган мектепте 180ден ашуун окуучу билим алат. Ал эми педагогикалык жамаатта 80ден ашык мугалим бар.
- Мектептин педагогикалык жамаатында 1989-жылдан бери мугалимдердин билимин өркүндөтүү курсу өткөрүлбөй келген экен. Ушуга байланыштуу мектептин администрациясы 2007-жылы Билим берүү жана илим министрлигине мектепке келип, кыска мөөнөттүк курс өтүп берүүсү жөнүндө кайрылышкан.
Мына ошол кайрылууга жооп иретинде ушул семинар өткөрүлүп, аны уюштурууга И.Арабаев атындагы КМУнун профессору К.М.Тилекеев, окутуучулар А.Аманканова, А.Мүсүралиева, республикалык дүлөй балдардын жатак мектебинин мугалими Н.Рыскуловалар активдүү катышышты. Мугалимдерге кызыктуу жана пайдалуу курс өтүп беришкендиги үчүн, мектептин директору З.Сматов башында турган пеагогикалык жамаат терең ыраазычылык билдиришти, дейт институттун директору Ж.Байсалов өз сөзүндө.
Курстун жыйынтыгында мектептин 80ден ашык мугалимине билимин өркүндөткөндүгү жөнүндө сертификаттар тапшырылды.
Түштүктөгү 33 мектеп лингафондук кабинетке ээ болду
Ош, Жалал-Абад жана Баткен облустарынын 33 мектеби жана үч областтын методикалык борборлору компьютерлер жана лингафондук жабдыктар менен камсыз болушту.
Азия өнүгүү банкы каржылаган "Билим берүүнүн экинчи проектиси" долбоорунун "Айылдык мектептерде билим берүүнүн сапатын жана сабакка катышууну жакшыртуу" деп аталган үчүнчү компонентин ишке ашыруу алкагында Ош, Жалал-Абад жана Баткен облустарынын 33 мектебине жана ошондой эле үч областагы методикалык борборлорго компьютерлер жана лингафондук жабдыктар жеткирилип, орнотулду. Анын ичинен Баткен областынан - 7 мектеп жана бир облметодборбор, Оштун 12 мектеби жана бир методборбору, Жалал-Абаддан 14 мектеп жана бир метод борбор. Комплектелген 1 компьютердик класс 13 жаңы муундагы 13 компьютерден турат. Ал эми лингафондук кабинет 15 окуучуга эсептелген. Буга жалпысынан 760 233 АКШ доллары жумшалган.
Долбоордун коомдук байланыш боюнча координаторунун маалыматы боюнча жакынкы арада Талас, Ысык-Көл жана Нарын облустарынын мектептери да компьютер жана лингафондук кабинеттер менен камсыз болушмакчы.
Тарбия завучтар үчүн тарбия семинары
1-декабрдан 5-декабрга чейин Бишкекте мектептердин окуу тарбия иштери боюнча орун басарлары үчүн саясий-маданий тарбиялоо боюнча семинар-тренинг өтүп жатат.
Министрликтин басма сөз кызматынын белгилегендей, бул иш-чара үстүбүздөгү жылдын июль айында кол коюлган улуттук азчылык иштер боюнча Жогорку комиссардын жана Билим берүү жана илим министрлигинин ортосундагы келишим жөнүндө Меморандумду ишке ашыруунун алкагында жана Борбордук Азия мамлекеттеринде көп тилдүү билим берүү жана тарбиялоону алдыга илгерилетүү боюнча иш-чараларды иштеп чыгуу жана ошондой эле окуучулардын саясый-маданий тарбиясын жакшыртуу максатын камтыйт.
Семинар-тренингге республиканын бардык аймактарынан келген мектептердин тарбия завучтары катышууда.
Тренингдин катышуучулары негизги сессиялардан тышкары Кыргызстандагы 2006-2010-жж. саясый-маданий билим берүү жана тарбиялоо Концепциясы менен таанышышты.
Компьютер оюндарынан жабыр тарткан окуучулар
Бир сутка эч жакка жылбай компьютерде оюн ойногон швед окуучусу эсинен танган.
Өспүрүмдүн үйүнө 6 курдашы Wrath of the Lich King оюнун ойногону келишкен. Бул - популярдуу World of Warcraft оюндун жаңы версиясы.
- Балдар бир күн, бир түн ойношкон. Мүмкүн кичине укташкандыр, бирок тамакты компьютерден жылбай эле ошол жерден ичип жатышты, - деп билдирген жергиликтүү гезитке балдардын ата-энелеринин бири.
24 саат компьютерде олтурган бала акыры өзүн-өзү койгулап, анан өзүн жоготуп, эси ооп калган.
Дарыгерлердин айтымында уктабагандын кесепетинен, жарытылуу тамак ичпегендиктен, баланын нерв системасы чыдабай кеткен. Азыр бала кыйын абалдан чыгып, дарыгерлердин карамагында экенин чет элдик маалымат каражаттары билдирүүдө.
Геймерлерге байланыштуу окуядан мындан да коркунучтуулары кездешет. Маселен, 2005-жылы Жаңы Зеландиядагы өспүрүм компьютерде 18 саат жылбай олтурганынан көп деген тромбалардын пайда болушунан өлүп кала жаздаган. Ал эми 2007-жылы 150 килограммдык кытай геймери 7 күн компьютерде олтургандан жүрөгү жарылып кеткен.
Андыктан, "келиним сага айтам, керегем сен ук" дегендей, биздин жаш муундар да бул окуялардан сабак алышы зарыл.
АУЦАнын студенттери көп улуттардын маданиятын даңазалоодо
Борбордук Азиядагы Америка университетинин студенттери улуттардын маданиятын, каада-салтын, үрп-адатын даңазалоо максатында "Маданий көптүрдүүлүктүн алтынчы аптасы" аттуу жумалык өткөрүшүүдө.
Жумалык Студенттердин Дүйнөлүк Клубу, Студенттердин иши боюнча эл аралык офиси, Студенттердин иши боюнча офисинин студенттери тарабынан уюштурулууда. Мындай иш-чара аталган окуу жайда алтынчы жыл катары менен өткөрүлүүдө. Жумалыктын максаты - студенттерге улуттардын ар түрдүүлүгүн, унутулуп бараткан каада-салттарын, үрп-адаттарын улуттук тамак-аштарын даңазалоо жана "Миң уккандан бир көргөн артык" дегендей, студенттер көп улуттардын каада-салттарын, мурастарын өз көздөрү менен көрүп, билип алышат.
Бул жолку жумалыкта кыргыз, казак, кавказ, америка, орус, кытай, дунган элдеринин жана биринчи жолу метисттердин каада-салттары даңазаланууда. Бул улуттардын өкүлдөрү иш-чаранын планы боюнча жума ичинде өздөрүнүн маданиятын, салттарын даңазалап чыгышат. Алар алгачкы күнү элдердин улуттук маданиятын, каада-салтын, тарыхын символдоштурган материалдарын көргөзмө катары алып чыгышса, экинчи күнү - "Бремен музыканттары" жомогунун негизинде толераттуулукту жана элдердин достугун камтыган сахналаштырылган оюн көргөзүштү. Үчүнчү күн болсо "Тамак-аш күнү" деп аталып, анда ар улуттун өкүлдөрү улуттук тамак-аштарын жасап, анын ден-соолукка тийгизген таасири, жасалышы боюнча жактап чыгышты. Ал эми төртүнчү күнүндө "Башка маданияттарды таанып-билүү" деген темада улуттардын өкүлдөрү башка өлкөнүн маданиятын тандап алып, өздөрүнө кызыктуу болгон: улуттук кийимдери, каада-салттарын, үрп-адаттарын даңазалашты.
Иш-чаранын жыйынтыгы жума күнү чыгарылып, анда жеңүүчү деп табылган топторго баалуу белектер ыйгарылат.
Түркия "Манас" университетин колдойт
Түркиянын тышкы иштер министри Али Бабажан Кыргыз-Түрк "Манас" университетинин эки өлкөнүн ортосундагы кызматташууну өнүктүрүүдөгү салымы чоң экендигин, Түркия бул окуу жайды дайыма ар тараптуу колдоп келгендигин жана колдой бере тургандыгын өткөн аптада окуу жайдын эмгек жамааты, студенттери менен болгон жолугушуусунда билдирди.
Түркиянын тышкы иштер министри Али Бабажан менен жолугушуу окуу жайдын Жалдагы кампусунда өтүп, анда алгач университеттин ректору Сулайман Кайыпов, биринчи проректору Угур Орал университеттин кампусу, анын келечектеги ишмердиги тууралуу кеңири маалымат беришти. Анда бул окуу жай эки боордош өлкөнүн билим берүү жаатына көп салымын кошуп келе жаткандыгы жана үлгүлүү мекемелердин эң алдыңкыларынан боло берээри баса белгиленди.
Ал эми министр Али Бабажан өз сөзүндө Кыргызстанга алгачкы жолу келгендигине карабастан өзүн мекенинде жүргөндөй сезгендигин, Кыргыз-Түрк "Манас" университетинин эки өлкөнүн ортосундагы кызматташууну өнүктүрүүдөгү салымы чоң экендигин жана Түркия университетти колдой бере тургандыгын билдирди.
Жолугушуу учурунда Али мырза менен окуу жайдын студенттеринин ортосунда ачык сүйлөшүү болуп, Түркиядан келген студенттердин көйгөйлөрүн ортого салышты.
Корей тилин мыкты билген студент аныкталды
Кыргызстандык студенттер корей тилин мыкты өздөштүрүп, бул тилде кореялыктардан кем калышпай сүйлөй алышаарын 29-ноябрда И.Арабаев атындагы КМУда жетинчи жолу өткөн жогорку окуу жайлар аралык корей тили боюнча чечендик өнөр сынагында далилдей алышты.
Сынакка Бишкек шаарындагы корей тилин окуткан бардык жогорку окуу жайлардын алдын ала тандалып алынган студенттери катышты.
Бул конкурсту жыл сайын КМУнун чыгыштаануу жана эл аралык мамилелер факультети Агартуучу Корей борбору жана "Кыргызстандын достору" Коомдук кайрымдуулук Фонду менен биргеликте өткөрүп келишет. Конкурстун максаты - чечендикти баалоо, корей тилин жана маданиятын үйрөнүү, Кыргызстан менен Кореянын ортосундагы достук мамилени чыңдоо болуп эсептелет.
Сынактын ачылышында да окуу жайдын ректору А.Бекбоев өз сөзүндө эки элдин илгертен бири-бири менен кызматташып, достук мамиледе болуп келгендигин жана бул өткөрүлүп жаткан сынак дагы эки элдин достугун бекемдей турган көпүрө экендигин баса белгилеп кетти.
Сынактын талабы боюнча, ар бир катышуучу беш мүнөттүн ичинде тандап алган чыгармасы боюнча корей тилинде эркин сүйлөп жана калыстар тобу тарабынан берилген кошумча суроолорго эркин жана так жооп берүүгө тийиш эле. Натыйжада, биринчи орунду корей тилинде эркин сүйлөй алган КМУнун 4-курсунун студенти С.Кыдыров алып, ал 150 АКШ доллары менен сыйланды.
Үстүбүздөгү жылдын 1-декабрынан 2009-жылдын 15-мартына чейин Билим берүү жана илим министрлигинин алдындагы балдардын жана өспүрүмдөрдүн экология, өлкө таануу жана туризм борбору "2008-жыл - Айтматов жылына" карата жана мектеп окуучуларына Кыргызстандын адабий мурастарын окуп үйрөтүү боюнча "Ыр канатындагы өмүр" деп аталган республикалык сырткы адабий-өлкө таануу конкурсун өткөрөт.
Конкурстун катышуучулары "Чыңгыз Айтматов - бүткүл дүйнөгө таанымал белгилүү жазуучу, атуул, саясый ишмер", "Аалы Токомбаев - акын, Кыргызстандын жазуучулар Союзун түзүүчүлөрдүн бири жана жазма адабиятынын баштоочусу", "Алыкул Осмонов - "кыргыздын Есенини" деп аталган акын ж.б.
Министрликтин басма сөз кызматынын маалыматы билдиргендей, конкурстун негизги максаты - окуучуларда патриотизм сезимин тарбиялоого, өз мекенинин маданий мурастарына аяр мамиле жасоого жана балдарды адабий өлкө таануу иш-чараларына тартуу болуп саналат.
"Орус мамалагы", "Британ дөбөтү" жана башкалар
Кыргызстандын окуучулары соңку эки-үч жылдан бери бир катар эларалык конкурстарга катыша баштады. Жакында, 14-ноябрда, орус тили боюнча "Русский медвеженок" конкурсу болуп өттү. Ага Бишкектен жана Балыкчы шаарынан 400дөй окуучу барып катышты. Ал эми 24-ноябрда "КИТ" конкурсуна Кара-Балта шаарынын жана "Себат" лицейлеринин окуучулары барды. Эми 18-декабрда "Бритиш бульдог" конкурсу болот. Акы төлөө менен жүргүзүлө турган бул мелдеш жөнүндө толугураак маалыматты төмөнкү сайттан алууга болот: http: //www.zolotoeruno.spb.ru/
Айтмакчы, буга чейин кыргызстандык окуучулар төмөнкүдөй эларалык конкурстарга катышып келген:
1. "Орус мамалагы" ("Русский медвеженок") - 2-11-класстардын окуучулары үчүн конкурс (Россия, Киров ш).
2. "Кенгуру" - Франциядагы 2-11-класстардын окуучулары үчүн математика боюнча конкурс.
3. "Бүтүрүүчүлөрдүн кенгурусу" - Санкт-Петербургдагы 9 жана 11-класстардын окуучулары үчүн математика боюнча конкурс (Өнүмдүү окутуу институту).
4. "Алтын олпок" ("Золотое руно") - тарых жана дүйнөлүк маданият боюнча Санкт-Петербургдагы 3-11-класстардын окуучулары үчүн математика боюнча конкурс (Өнүмдүү окутуу институту).
5. "Бритиш бульдог" - Миландагы 5-11-класстардын окуучулары үчүн англис тили боюнча конкурс (Италия, Британ институту).
6. "КИТ" - компьютерлер, информатика жана технологиялар - Уфа шаарындагы окуучулар үчүн конкурс (Өнүмдүү окутуу институту).
7. "АРМО" - эл аралык азия-тынч океан математика олимпиадасы.
Бул конкурстардын баарын өткөрүү ыйгарым укугу Борбордук Азиядагы Америка университетинин доценти Бурас Болжиев жетектеген "BLM" коомдук фондуна берилген. Б.Болжиев окутуучулардын эларалык олимпиадаларынын соңку төртөөнө (Грецияга, Афина ш., 2004-ж.; Мексикага, Мерида ш., 2005-ж.; Словенияга, Любляна, 2006-ж.; Вьетнамга, Ханой ш., 2006,; Испанияга, Мадрид ш., 2008-ж.), Кыргызстандын курама командасы баштап барган.