cs en kk ky ru ru ky ky ru ru ru bg ru ru ru en hbs_cyr ru ky hu ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk fr ky ru ky ru ky ky kk ky ru ru ru ru ky ky ru ky ru ky xal ru ru ru ky ru ru ky bg ky ky ru ru ru ru ru ky ru ru ru ky ru ky ru ru ru ru
Макала издегич Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Архив-1 Архив-2 Архив-3 Архив-4 Архив-5 Архив-6 Zaman Кыргызстан Агым Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Ош шамы Ош жаңырыгы Кыргыз руху Салык экспресс Саратан Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Алас Бишкек таймс Назар Энесай Новости Иссык-Куля Эркинтоо Биримдик Пресс kg Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар
Гезитибиздин өткөн санында Турсунбай Бакир уулун сындаган макала жарыяланган. Гезиттин мыйзамы боюнча, бул жолу экинчи тараптын пикирин берип жатабыз. Урматтуу окурмандар, кыргыздын бул аттуу-баштуу уулдарынын чатагына өзүңөр тараза болуңуздар.
"Акундун аялы ичип кеткенине күнөөлүүмүнбү?"
- Депутаттык жарышта өзүңүздүн "ЭрК" партияңыз менен ат салышпай, "Ар-Намыс" партиясы менен чыкканыңызга кандай түшүнсөк болот? "ЭрК" партиясынын өтпөй калышына көзүңүз жеттиби?
- Туура. Мен жетектеген "ЭрК" партиясынын тарыхы чоң. Кудай буюрса, быйыл салтанаттуу түрдө Кыргызстандын туңгуч партиясы "ЭрКтин" 20 жылдык маарекесин белгилейбиз. Бул партия Кыргызстан жаңыдан эркиндикти алган 1991-жылы 4-октябрда Кыргызстанда биринчи партия болуп түзүлгөн. Ошондон бери болгон шайлоонун баарына катышып келип, 2009-жылкы гана президенттик шайлоого катышпай калды. Анын себеби, К.Бакиев мени шайлоодон четтетип, Малайзияга элчи кылып жөнөттү.
Ал эми 2010-жылкы парламенттик шайлоого өзүбүзчө чыкпаганыбыздын себеби, парламентик өлкө түзүлөт деп башка партиялар шайлоого камданып жүрүшкөндө мен Малайзияда элчи болуп жүргөн кезим эле. Мен Малайзияга кетип атканда, биздин партиянын төрагалыгын убактынча өткөрүп берип кеткем. Шайлоо болот дегенди угуп, төраганын милдетин аткаруучу жигитке "шайлоого даярдана бер, акча караштыр, аттуу-баштуу инсандарды чакыр" деген сыяктуу тапшырмаларды бердим эле, ал жигит аткарбаптыр. Бир сөз менен айтканда, биздин партия шайлоого убакыт жактан дагы, материалдык жактан дагы даяр болбой калды. Шайлоодон алдын Саясий Кеңеште ал жигитти кызматынан четтеттик жана төрагалыкка өзүм кайра шайландым.
- Жок, Кулов өзү 3-4 жолу чакырды. Ага чейин деле башка партиялардан сунуш түшкөн, баарына ойлонуп көрөйүн деген жооп айткам. 3 партия 500 минден 1 млн долларга чейин сунушташты. Бирок, ойлонуп, "ЭрКтин" программасын, өзгөчө "Ыйман" бөлүмүн ким көтөрө алат деп сунуштасам, акыры Кулов гана макулдугун берди.
"Ар-Намыс" жетекчилиги атайын биз үчүн курултайын 3 күн кийинкиге которду. Биз болсо партиябыздын XV курултайын өткөрүп, "ЭрК" менен "Ар-Намыс" шайлоого чогуу чыгат деген чечимди кабыл алдык. Төрагалыкты убактынча Р.Алымкулов деген партиялашыма өткөрүп бердим.
- Сыр болбосо "ЭрК" партиясына Кулов канча орун берди, анан канча мандат алдыңыздар?
- Биздин партияга сегиз орун берилди. Азырынча тизменин башына катталганым үчүн мен гана мандат алдым. Калганы кезекте турат.
- Адашыңыз Турсунбек Акун менен кармашыңыз өмүрүңүздүн аягына чейин уланат го дейм...
- Ушул жөнүндө сүйлөбөй эле коёоюн дедим эле. Бул киши адамдын жакшылгын түшүнбөгөн киши. 1999-жыл түштүктө Баткен коогалаңы башталганда, барымтадагыларды куткарам деп түштүккө барган. Ошондо алган милдеттерин аткара албай калып, эшек минип алып элге бир шерменде болгон жайы бар. Анын баарын айтып олтурса бир китеп болот. Ал мезгилде абал өтө оор болчу, Кыргызстандын гана сержант, старшина, лейтенант, подполковниктери боевиктердин барымтасында калбастан, япониялык геологдор, алардын котормочусу, генерал А. Шамкеев баш болгон адамдарыбыз туткунга түшкөнүн жалпы журт жакшы билет. Ошондо мен Афганистанга чейин барып 10 күн сүйлөшүп, алардын боевиктерин Кыргызстандан Тажикстанга 2-октябрда чыгартып, анан Жумабай Намангонинин колунан туткундагыларды 3 этапка бөлүп бошотком. Бүттү ошондон баштап ичи күйгөн Акундун мага өчөшкөнү өчөшкөн.
- Окуя Баткенде болуп атса, эмнеге Афганистанга баргансыз же ошол коогалаңды афганистандыктар уюуштурушканбы?
- Ал коогалаңды, "Ислам Өзбек Аракети" деп түзүлгүн уюм уюштурган. Анын ана башчылары болгон Тахир Юлдаш жана Зубайир ибн-Абдурахим аттуу адамдар Афганистанда эле. Мен ошолорго жана алардын устаздары - "Талибан" кыймылынын жетекчилерине жолугуу үчүн баргам. Аларга жолугуп сүйлөшүүлөрдү өткөрдүм, анан Т. Юлдаш спутник телефону аркылуу Баткендеги коогалаңдын башчысы Жумабай Наманганиге байланышка чыкты жана Кыргызстандан чыгып кетүүгө буйрук берди. Колума эки кат карматты: ушуну окуп Ж.Намангани туткундагыларды бошотот деп айтты. Ошентип, оор сүйлөшүүлөр жана тынчтыкты көздөгөн миссиям алгач Араб Эмираттарында башталып, Ооганстанда улантылып, акыры Тажикстанда аяктаган. Ушул иштерди мен жасайм деп, бирок, жасай албай калган тиги "эгизим" анан мага өчөшүп жүрбөйбү. Өзгөчө К.Бакиев, У.Сыдыков менен М.Садыркуловдун койнуна кирип алып, ОБОНдун аялдарына окшоп ММКларда мени жамандап-ушактап, акыры "Ак-Жол" партиясы аркылуу акыйкатчы кызматына келип, бирок, ушул күнгө чейин асылып жүрбөйбү! Карап көрсөң бүгүн Бакиев да жок, "Ак-Жол" партиясы да жок, ал болсо бет тырмарлык менен кызматында олтурат.
- А эмнеге тилек-максатына жетип, ордуңузга келип кайра эле Сизди оозунан түшүрбөйт?
- "Ит билеби" десем, баары эле билип калды. Бул киши үчүн мен идеал окшойм. Кайненеге окшоп өчөшүп эле жүрүп алды. Акыры "омбудсмен болуп төрөлгөм" деп да айтып алды. Шайланган күнү К.Бакиевдин кабыл алуусунда болуп, "Курманбек Салиевич, айтканыңызды кылам!" деп 7-кабаттан түшпөдүбү?! Аны омбудсмен аппаратына тааныштырып жатып вице-спикер Чолпон Баекова: "Турсунбай Бакир уулу түзгөн-жараткан нерсенин баарын сактап эле калсаң, сен 2-акыйкатчы катары эң чоң эмгек жасаган болосуң!" деп айтып кетти эле. Тескерисинче, "атың чыкпаса жер өрттө" дегендей, нөлдөн мен түзгөн Акыйкатчы Институтун талкалап, жок кылды! Иштей албай, эми элдин жана депутаттардын оюн калп жолго буруп "Турсунбай Бакир уулу квартирасын мыйзамсыз приватташтырып алып, мен каршы чыксам мага өчөшүп алды" деген жалганды жайып жүрөт…
- А чынында кандай?
- 2002-жылы Жогорку Кеңеш туңгуч Акыйкатчыны колдоо иретинде мага 1995-жылдан бери жашап аткан квартирамды, депутаттык кабинетимдеги килем-дорожка жана калемге чейин өткөрүп берди. 2006-жылы аппараттын жалпы жамаатынын чогулушу көп балалуу үй бүлөө катары батирди менчиктештиргени уруксат берген. Бардыгы мыйзам негизинде. Үй-бүлөмдө 8 киши катталган, бир эле апамдын көзү өтүп кеткен жана эки улуу балдарым Ошко эмгектенгени убактынча кетишкен. Калган эски депутаттар эки жолу депутат болдук деп эле квартираларын менчиктештиришип алган. Ал жагынан да алып көрсөк да мени элим үчүнчү жолу шайлашы. Бирок, мен мыйзам негизиде көп балалуу үй-бүлөө катары менчиктештиргенмин.
- Өткөндө сизге байланышканыбызда, Турсунбек Акунду "кызмат абалынан пайдаланып акча алат экен, акыйкатчы институтун бизнеске айлантып алыптыр" деген сөздөрдү айткансыз. Кайсы фактыларга таянып айттыңыз эле?..
- ЖКнын депутаттарында фактылар толтура. Арыздарды окуп көрсөң, чачың тик турат! Акыйкат издеп акыйкатчыга барган адамдарды ал акыйкатчы байкап туруп, акча бере ала турган киши болсо акча сурап, ошол ишиңди бүтүрүп берем дейт экен дагы, ал иштин аягына чыкпайт экен. Анан анын баары депутаттарга арызданып келет. Бир гана мисалды айта кетейин, Өмүралиев Алишер аттуу жигиттин борбордогу ЦУМ соода түйүнүнүн жанындагы камоктордун арасында камогу болгон экен. Камокторду ал кездеги мэр Нариман Түлеев шаардын тазалыгы үчүн баарын алдырган. Ошондо тиги Алишер Акунга арызданып барса, "мен Нариманга айтып бул маселени чечип берем, бирок ага акча керек" деп, Алишерден 3000 (үч миң) АКШ долларын алган экен. Ошол боюнча ал ишти бүтүргөн эмес. Же А.Турдубаева деген ишкер адам "Турсунбек Акун ишиңди бүтүрүп беремин деп 10 миң доллар алып азыркы күнгө чейин 3 700 долларды бербей жүрөт!" деп Бишкектеги ТИЗО-1ден даттанусун Президентке жана Жогорку Кеңешке жолдоп жүрөт. Мындай иштер толтура, кыскасы акыйкат издеп келгендерден акча жасаган бул акыйкатчыдан эл деле акыйкаттыкты үмтөтпөй калыптыр. Адам укуктар чөйрөсүн бизнеске айландырбаш керек эле!
- КТРдеги "ыңгайсыз суроолор" аттуу телеперадачадан, өзүн укук коргоочу атаган Динара Ошуракунова менен катуу айтыштыңыз эле...
- Тообо кылдым, ошондой аялдан Кудай сактасын! Мени КТРге башкача багыт менен чакырышкан эле. ЖКга намазкана ачуу маселеси боюнча сөз болот дешкенинен баргам. Көрсө, алып баруучу менен тиги укук коргоочу аялдын максаты бир турбайбы. Андан аркысы кандай болгонун эл билет. Кыргызда бир да аял эркек киши менен сөмөйүн кезеп, ыймансыздыгын, тарбиясыздыгын көрсөтүп мындай сүйлөшпөйт эле! Кайда кетип жатабыз?! Эми ошол Д. Ошуракунова мени менен айтышкан көрсөтүүнү дискке жаздырып чет өлкөгө жиберип, Батыштан көп суммадагы грант алыптыр деп угуп атам...
- Сөзүңүзгө аралжы, чет өлкө акчаны эмне себеп менен берет?
- Ал айтат да "Мына мен Ислам динине каршы чыгып атам, Исламды колдогон адам менен эл алдында моминтип тирештим" деген түшүндүрмө менен жиберет. Алар Ислам динине каршы чыкандар буга акча которот экен. Эми Динарага айтайын деп атам, "Менин аркам менен ушул акчага жеттиң, мага деле бир он пайызын бербейсиңби" деп... (тамашалап күлдү).
- Т.Акун Ошуракуновага жан тартып, сизге каршы сүйлөп алды эле…
- Бул табигый көрүнүш! "Менин душманымдын душманы - менин досум!" деген принципке ал дайым таянып жүрбөйбү? Акун чыныгы ажы болсо эмнеге Ислам динине каршы чыгат? Ыйык Куранды кармап ант бергениме, Ак үйдө ыйман-адеп болсун деп намазкана ачылышына түп-тамырынан каршы туруп атпайбы?! Өзүн "мусулман", "эркек" деп эсептесе, кичинекей балдары бар жалгыз бой 3-4 кызматкер аялды кыштын күнү жумуштан айдайбы?! Г.Абазбекова деген кызматкерин кабинетинде уруп сабайбы?! Же Акундун мурдагы орун басары Сабыр Муканбетов айткандай, Бакиев кезинде Ак үй ичинде жаш кыздардын намысына тиеби?! Ажы пара алабы?!
- 21-апрелде акыйкатчынын жылдык баяндамасы Жогорку Кеңеш тарабынан жактырылбады. "Турсунбай Бакир уулу депутаттарды башкарып алды, алар анын заказын аткарып жатат" деп, Т.Акун кайра эле сизди күнөөлөп жатат го?
- Мени күнөөлөгөндөй, мен эмне атасын өлтүрүпмүнбү же аялы ичип кеткенине күнөөлүүмүнбү?! Биринчиден, депутаттарды башкарып алгандай мен Жогорку Кенештин спикери эмесмин. Экинчиден, 4 депутаттан турган адам укутары комитетинде үчөө жетекчи, катардагы мүчө жалгыз гана өзүм экен. Айтсам да алар мени укпайт. Үчүнчүдөн, Жогорку Кеңеште беш фракция, 16 комитет бар. Ар биринин көз карандысыз жетекчиси бар. Кантип эле алар менин "заказымды" кабыл алмак? Төртүнчүдөн, ар бир депутаттын өз башы бар. Чечимди да ойлонуп өздүрү кабыл алат. Бешинчиден, Кыргызстандын башкы акыйкатчысы эмес, Кыргызстандын башкы алдамчысы болуп жүрбөгөндө мүмкүн депутаттар ишине оң баа бермек эле. Элдин көйгөйүн чечпей эле өз жеке иштерин бүтүрүп жатса, жылына 27 миллион сомду сарп кылган омбудсмен аппаратын эмне кереги бар?! Андан көрө мурдагыдай эле көчөдө кыйкырып жүргөн укук коргоочу болуп жүрө берсин! "Менин ордум аянтта!" деп өзү да айтып жүрбөйбү? А менден сураса "адамдарга зыяны жок, ошол мал доктурлугун жасап жүрө берсин, жакында өлкөбүздө ачылган ветеринардык палатанын төрагалыгына көрсөтүңүз" деп Атамбаевден суранайын деп жатамын.
- Т.Акун Жогорку Кеңешке берген антын одоно бузган, анан жалпы Жогорку Кеңеш баяндамасын ЖК профилдик комитети жана ЖКнын эки комиссиясы канааттандырарлык эмес деп тапканына ой-пикириңиз?
- Акун көзү азиз Дастан Бекешевдин абийрине тийип, аны "саясий карьераң эми бүтөт" деп коркутканы адамгерчиликке да, мусулманчылыкка да жатпайт! Ажымын деген адам ар бир аракетинде, ар бир оюнда Кудай-Тааладан коркуп туруш керек. Биринчи комиссиянын төрайымы Шарапат эжени "Жогорку Кеңешке көчөдөн, базардан келген катын" дегенге кантип оозу барды?! Ушул да эркектин сөзүбү?! Экинчи комиссиянын мүчөлөрүн жана ЖКнын 44 депутаты акчага сатылган деген күнөөнү коюп атканда Кудайдан корккон жокпу? Айтмакчы, "Т. Акун Конституцияны, мыйзамдарды жана антын бузган" деген корутундуга депуттардан тышкары Генералдык прокуратуранын, Мамлекеттик кадр кызматынын жана Эмгек боюнча Мамлекеттик инспекциянын өкүлдөрү кол коюшкан.
Акыйкатчынын жылдык баяндамысы гезиттерден жана өкмөт-бейөкмөт уюмдардын маалыматтарынан уурдалган материалдардан түзүлгөн болсо, депутаттар аны кантип жактырсын?! Акыйкатчынын аброю түшүп аны мамлекеттик уюмдар гана эмес, НПОлор менен карапайым калк тоготпой калышса депутаттар эмне үчүн аны колдош керек?Адам укутарын бузган аткаминерлер менен күрөшүүнүн ордуна, өз аппаратындагы күйөөсү жок аялдарга күчүн көрсөтүп, өз кызматкерлери менен күрөшүүдөн бошобосо депутаттар эмнеге аны жактырыш керек?!
- Гезитибизде акыйкатчы аппаратынан түшкүн материалга таянып сизди "Жалил деген жигиттин үй-бүлөөсүн бузуп, анын келинчеги Гулина менен жүрүп кетти" деген макала басылып кетти эле. Ошол эле маалыматты Т.Акун 5-и каналдан да айтты. Ушул маселе боюнча комментарийди өзүңүздөн уксак.
- Гезитиңерде да, журналистте да күнөө жок, анткени сиздер Акунга ишене коюп ал макаланы басып атпайсынарбы. Ал иш боюнча Жалил жана анын эжеси мага телефондон бир нече жолу чыгышкан. "Бизди алдап-салдап, журналисттерди чакырып, видеого тартып, сиздин үстүңүздөн ушактатып, жалган жерден арыз жаздырып алды. Өзүбүзгө келип, эртеси, андан кийин да көп жолу барсак, арызыбызды кайтарбай койду. Эми арызыңды кайра чакырып алсаң, сени "клеветник" деп каматабыз" деп Акун менен аппарат жетекчиси өлө коркутушуптур. Эми эмне кылабыз деп эжеси коркуп, акыры Жалилди Москвага качырышыптыр.
Жалилди Акун чындап эле алдап, коркутуп, жан талашып арыз жаздыртып видеого тарттырып алыптыр. Буга эң негизги себеп: Турсунбай Бакир уулун шантаж кылып, омбудсмен кызматында 2013 -жылга чейин дагы калуу. Акундун мындай жоругун омбудсмен аппаратынын жетекчилеринин бири мага айтып берип, Жалилдин шашып жазган арызын, видеотасмасын жана аппарат жетекчисинин колу менен кеткен каттардын кочурмолорун колума берди.
Жалилдин кайненеси телефон аркылуу "күйөө балабыз өтө кызганчаак, кызымды уруп-сабаганда, сиз Акыйкатчы болуп иштегениизде 2-3 жолу милиция чакыртып бергенсиз. Ошондон бери сизди жек көрүп калган" дейт. Гулина өзү да "күйөөм менен ЗАГСым жок, кызым үчүн эле жашап жүргөнмүн. Бирок, 6 жылдан бери төркүнүмө кетип калып, күйөөм менен жашабайм. Ал ким мага жакшылык кылса, баарын кызганып артынан түшүп алат. Акунга бекер барыпмын деп мага ыйлап, ал өзүн өзү өлтүрүп алганы аз калды. Эми Россияга качып кетти" деп түшүндүрдү.
- Күзүндө боло турган президенттик шайлоого катышасызбы?
- Мен парламентке келгенде "Эгерде Ф.Кулов президенттикке аттанса мен чыкпайм" дегем, эми ал киши "Пезиденттик шайлоого катышпайм" деди. Мен ойлонуп жаткан кезим...
ActionTeaser.ru - ???????? ???????
кыргыз тилиндеги гезит "Эл сөзү"
email • архив • редакция
Элдик Курултай - түркөйлүктүн эмес, айкөлдүктүн, адилеттиктин жолу
"120 баштуу гидра ЖКнын депутаттарын жоопко тартчу
По данным Бишкекского городского
на службе у... Америки?
Чыныгы жүз деле бар да...
КРЕСТОВЫЙ ПОХОД АМЕРИКАНСКОЙ ВООРУЖЕННОЙ ДЕМОКРАТИИ ПОД МАСКОЙ "ЗОРРО", или ДЕЙСТВИТЕЛЬНО АМЕРИКАНЦЫ ДЕМОКРАТЫ?.
Без президента, и без парламента
Кытай менен аярлап мамиле түзбөсөк, мамлекеттен ажырап калабыз
"Акундун аялы ичип кеткенине күнөөлүүмүнбү?"
ШАЙТАНДАГАН СОТ КОЛДОЙТ . . . !
Адам-бомба, адам-курал, ата-энесин тааныбас…