bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky tt ky mn ky ru ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky mr ky ru ky ru ky ru ky ru ba ru gd ky ru ky ky uk ru ky ky bg ky ru ky hbs_cyr kk ru ky ky ru ky ru ky ru ru ky ky ru kk ru ky ru ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ru ru ky ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"De-факто", 21.07.11 - 11-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Кебин элге айтпаса, кеменгерден не пайда?!
Дастан Сарыгулов, коомдук ишмер:
"Кыргыз сөөк, көр, анан кудай талашып калды..."
120 депутат болсо, кандай чечим кабыл албасын - эгерим, эч кимдин алдында эч нерсеге жооп беришпейт. Өлкө жетекчилеринин бири да эч нерсеге жооп бербеген абалга Кыргызстан бүгүн келди. Системалык кризиске учураган Кыргызстанда терең, чыныгы реформа жүрө албайт. Ал үчүн системаны түп тамыры менен өзгөртүш керек. Азыркы саясатчылардын ага эрки да, тажрыйбасы да, акылы да жетпей жатпайбы. Баары жеке кызыкчылыктарын гана көздөшөт. Элдин эртеңкисин, улут абалын, Мекендин ыйыктыгын бири да айтпайт.
- Дастан Исламович, алдыда президенттик шайлоо болгону турат. Ага ондогон талапкерлер катышканы жатышат. Алар элдин ынтымагын бекемдебей эле ыдыратып жибербейби?
- Элди сөзсүз бөлүп-жарышат. Жер ортодо, суу ортодо болуп, миң жылдар бою улуттун улуу дөөлөтү, рухий мурасы, наркы, салты кыргыз элин бир муштумдай кылып бириктирип келген.
Бүгүн жер, суу менчикке кетти. "Тил бузулса дил бузулат, салт бузулса эл бузулат" деген абалга кыргыз жетти.
Кыргыз сөөк, көр, кудай талашып калды. Көпчүлүк байлык, мансап талашууда. Демек, элди жердешчилик, тууганчылык, акча бөлүп жаткан абалга туруштук берчү коомду бириктирген тилек да, максат да, ишеним да болбой жатпайбы.
- Азыркы Конституция боюнча өлкө башчынын ыйгарымдары азайган. Бирок, ошого карабай, президент болгусу келгендер көп. Эмнеликтен деп ойлойсуз?
-Себеби 20 жыл бою Кыргызстанды башкарган президенттер баарын чечет, каалаганын жасайт, бирок эгерим эч нерсеге, эч кимдин алдында жооп бербейт. Эң өкүнүчтүүсү - дүйнө жүзүндө жок мындай акмакчылыкты алар Башмыйзамга киргизип бекитип алышкан!
Араб өлкөлөрүн башкарган падышалар Алланын жана шариаттын алдында жооп беришет. Кыргызстандын президенти Кудайдын да, арбактардын да, элдин, абийирдин да, уятынын да алдында жооп бермек түгүл, тултуйган беттери кызарып да койбойт. Ошол үчүн баары президент болгусу келет! Улут аралык жаңжал төрт жүздөн ашык адамдын өмүрүн алып кетсе да, 2 млрд. сом зыян алып келсе да, кана президенттин жооп бергени?
- Шайлоодо түндүк-түштүк фактору ойноп, анын кесепетин жалпы элибиз, өлкөбүз тартпайбы?
- Мындай бөлүнүүгө карапайым элди саясатчылар өзүнүн жеке кызыкчылыгына жетүү үчүн элди алып барышат. Себеби элде улут, Мекен, мамлекетти баарынан улуу жана ыйык баалоо сезими жок.
Карапайым эл эмне талашып, бөлүнмөк эле? Төбөлдөр, аткаминерлер, саясатчылар кызмат, бийлик, байлык талашып, элди бөлүп-жарып, бири-бирине кайраштырышат. Кийинки 20 жылда мындай кылык-жоруктарынан эл тажап бүтпөдүбү. Эми акылга келип, улуттук намыс талаша турган мезгил келди го!
- Өкмөт башчы Атамбаев ыйгарым укуктарын таштабай эле шайлоого аттанышы мүмкүн болуп жатат. Административдик ресурстарды колдонушу мүмкүнбү?
-Сөзсүз пайдаланат. Акаевге оппозиция болдум деп калпты айтып, анын колунан медаль алып, ири мүлктү менчиктештирип алды. Бакиевди мактап, колунан орден алып премьер кызматына олтурду. Ичип алып аянтка чыгып, элди "козел, баран" деп тилдегени бар. Бул кишинин сырын көлдүн эли жакшы билип, байма-бай жазып жатпайбы...
-Жеке сиз талапкерлердин кимисине ишеним артасыз?
-Талапкерлердин көбү Акаев менен Бакиевдин эң мыкты окуучулары. Ошол үчүн эл байлыгына колун салып байыгандар, бийик кызматтарда иштеп, "устаттарына" берип, өзүн да унутпагандар, далайынын үстүнөн өз убагында кылмыш иши козголгондор. Булар өлкөнү азыркы туңгуюктан алып чыгып кеталбайт, саясый-коомдук жана башкаруу түзүлүштү түп тамыры менен жаңырта албайт.
Элдин даражасын бийликтен жогору коюп, бийлик элге жылына бир жолу отчет берип, ишине баа алып, Элдик Курултайды Башмыйзамга киргизип, улуттун дөөлөтүн, рухий мурасын туу кылып көтөрөм, премьер-министр кызматын толук жоюп, баарына өзүм гана жооп берем десе, ошол талапкерди мен колдойт элем.
-Бул шайлоодо да өткөн Парламенттик шайлоодогудай акчалар негизги ролду ойношу мүмкүнбү?
-Эгерде элге улуу идея, аруу максат, ыйык тилек сунушталбаса, элдин жүрөгүндө алар от болуп күйүп, элди бириктирбесе, анда баарын акча, саясатчылардын бал тили, ишке ашпаган убадалары чечип калат. Бирок бул баягыдай эле элдин азабын шорподой кайнатууну улантат, турмуш ого бетер оорлойт.
- Улутташтырылган объектилердин тагдырына кандай карайсыз?
- Бир жыл сүйрөлүп олтуруп, аягында сот аркылуу мурдагы ээлеринин колдоруна кайра тиймек болду. Себеби бийлик башында байлар жана баягы эле шылуундар олтурбайбы.
"Кадыр "миллион", аптоном сурабай өл!"
Түштүктө июнь коогалаңынын жарасы эми аздап айыгып келатат. Эрегишкен эки эл кайра эле күн сайын жүз көрүшүп, бири-бири менен учурашып, ар түрдүү алакалар менен жашап жатышат. Бирок бул коогалаңда кыргыз өзбектерди, өзбек кыргыздарды калкалап калган фактылар арбын. Квартирант болуп жашаган кыргыздарды Калыс деген өзбек байбиче калкалап отурса, шаардын башка жеринде жашаган кош бойлуу кызын бычактап, чоң кызын мууздап кетишкен. Ошол уруш учурунда кансыраган эненин курсагындагы бала быйыл бирге чыкты.
- Менин үйүмдө дайыма кыргыз студенттер, жаш үй-бүлөлөр батирлеп турушчу. Тополоң чыккан маалда үйүмдө 13 кыргыз квартирант бар эле. Тополоңдо бир дагы өзбекти үйүмө киргизген жокмун. 12-июнь күнү түштөн кийин кошуналар менен кошо Өзбекстан тарапка качууга аргасыз болдум. Кетип жатып, квартиранттарыма айттым, "мен кайтып келсем үйдү бересиңер, эгер кайтып келбесем үй силерге" дедим. Кийин уруш аяктап, үйүмө келсем, үйдөн бир ийне да жоголбоптур.
- Кадыржан Батыровго жеке оюңуз кандай эле? Азыр кандай?
-Тополоңго чейин дарбазамдын алдында бир канча жап-жаш, мага тааныш эмес балдар топтолуп, бирдемелерди сүйлөшүп жатыптыр. Баарын сөгүп куудум. Дагы бир күнү "Калыс апа, жүрүң кеттик, Кадыр "миллион" 60 жылдык мектепке келип, чогулуш кылып атыптыр" деп, кошуналар жөнөшкөндө болбой койгом. "Кадыр "миллион" мага бир тыйын пайда келтирбейт, саясатын менсиз эле кыла берсин" дегенмин. Атасына наалат ошол баланын. Ол Кадырдын "Кадыр миллион" аталганы качан? Ушул күнгө чейин кимге пайдасы тийди? Эч кимге. Бир эле пайдасы - эки элдин азабына бүткөн балээси болду.
Мазза кылып яшар имиш. Ушу убакка чейин Кадыр "миллион" мазза кылып жашабаганда ким мазза кылып жашаптыр? Самолету бар дешет, университети бар дешет, депутат болгон дешет. Кыргызстанда эркиндик болгон үчүн ал ушуга жетип отурат. "Эркиндик жок" деп, элди дүрбөткөнү семиргендик эмей эмне? Семиздикти кой көтөрөт. Адам качан көтөрчү эле семиздикти.
- Эркиндик демекчи, өзүңүз көп жылдан бери Ошто жашайт экенсиз. Өзүңүздү эркин сезесизби?
- Мен муштайымдан баштап соода кылып өскөнмүн. Эрте жетим калып, турмушка эрте аралаштым. Секелек маалымдан баштап Сулайман тоого келген зыяратчыларга чай демдеп, муздатып алып сатып жүрүп, жашымдан пул тапканмын. Акчаны убагында чеңгелдеп кармаганмын. Мени Кыргызстанда эмне иш кылып жатасың деп бирөө сураган жок. Эмне ишти кылууну кааласам ошону кылдым. Бери жагы Өзбекстан, Кытай болсо, ары жагы Орусия, Дубайга чейин кыдырып, соода менен эмгектендим. Ал менин маңдай тер эмгегим эле. Аны эч ким талашкан жок. Намаз окуба деген жок. Машина алба деген жок, кайсы акчага үй салдың деп кодулаган киши болгон жок. Мунун баары эркиндик эмей эмне эле.
Мага окшоп эмгектенип тапкан канча өзбек-кыргыздын үй-жайы, дүкөндөрү күйүп кетти. Биз ал мүлктү бир күндө тапкан жокпуз да. Эл жылдап иштешти. Башка өлкөлөрдө кар болуп, кор болуп таап келишти.
Тополоңдон кийин кыргыз досторумдукунда коноктоп жүрдүм. Кой союп сыйлашкандары да болду. Мурунку квартирант кыргыздар менен азыр да телефондо кабарлашып турам. Аны көргөн өзүмдүн өзбектерим "Калыс апа, кыргыздар менен жакшы болуп алып, эми бизди четибизден сатат" - деп, сөз чыгарышыптыр. Ак сөздү айтам деп өзүмдүн өзбектериме да жакпай жүрөм.
- Өзбек лидерлери, анын ичинде Кадыржан Батыровдун ошол кезде койгон талаптарына оюңуз кандай?
- Кадыр "миллион" аптоном дээр имиш, тил дээр имиш. Аптоном берип болуптур. Аптономдон мурун тынчтыкты сураса болмок. Өзбекстан тарапка качып баратып, чек арага жакын жерде тыныгып калдык. Күн ысык, аптапта суу таппай чаңкап отуруп, Кадыр "миллионду" каргап кирдим. Аптоном сурабай өл! Соо адам Кыргызстанда аптоном кылабы? деп. Ошентип сүйлөнүп отурсам бир жаш бала, "неге антесиз, кыргыздар кууп атса да кыргыздардын тарабын алганыңыз эмнеси" - дейт. Бармагымды сөөмөй менен ортоңку колдун ортосунан чыгарып көрсөттүм, "ме сага аптоном" деп.
Калыс апа мууздалган кызын жерге берип, энесиз калган неберелерин багып отурат. Көчөдөн ары-бери көп өтөт. Баарынын ал-жайын сурап, жөн эле сурап койбой, бир катар күлдүрүп өтөт. Мынча кайратты ал кайдан табат, белгисиз. Кошуналары бул эженин кайратын баалап, "Генерал болсоңуз болмок. Эркек болсоңуз сизден мыкты генерал чыкмак" деп калышат.
кыргыз тилиндеги гезит "De-факто"
email • архив • редакция
Таш боз үйлөр өлкөсү
А.Атамбаев шайлоого барбай, өкмөт башчы бойдон калабы?
Аракты таштап намазга өткөн Бектур Асанов
Камчыбек Ташиев, Жогорку Кеңештеги "Ата-Журт" фракциясынын лидери:
"Коррупциянын тамырын чабууга президенттин азыркы ыйгарым укуктары жетиштүү"
Түштүк дубандарда ай сайын Өзбекстандын 100 миң даана гезити сатылат
Төрөттү өз үйүндө кабыл алып,
наристени 52 миң сомго саткан
Дастан Сарыгулов, коомдук ишмер:
"Кыргыз сөөк, көр, анан кудай талашып калды..."
Таш боз үйлөрдүн өлкөсүндөгү кыргыздар
Президент Отунбаеванын уулу Атай туристтерди чек арадан тосуп алды
"Кезинде, ээ бербеген ташкын болуп,
Кезинде, билик болуп бүлбүлдөгөм"
же Чоро Думанаевдей чоң талант эмнеге бир бөлмө жатаканада жашайт?
Чечен лидери кыргызды конокко чакырды…
№4 төрөтканада дагы бир өлүм
Мактанчаак, ак кол жигиттерден качкан Элина
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?