ru en kk ky ru ru ky ky ru ru ru bg ru ru ru en hbs_cyr ru ky hu ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru tt ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky ky ru ru ru ky ru ky ky ky ru ky ky ky ru ky bg ky ru lez ru ky ru ky ru ky ru ky ru tt ru kk ru
"Айат пресс", 20.05.10 - 6-бет: •
Макала издегич Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Архив-1 Архив-2 Архив-3 Архив-4 Архив-5 Архив-6 Zaman Кыргызстан Агым Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Ош шамы Ош жаңырыгы Кыргыз руху Салык экспресс Саратан Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Алас Бишкек таймс Назар Энесай Новости Иссык-Куля Эркинтоо Биримдик Пресс kg Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар
"Саясий күрөштү тартипте жүргүзүүгө мүмкүндүк бар"
Саясат жаатындагы олку-солкулук орун алган бул күндөрдө элге төбөсү көрүнгөн инсандардын иш аракеттери, ар кыймылы карегибизде турат. Андай үмүт арттырган жигиттерибиздин бири, Эл аралык "Замандаш" ассоцияциясынын Кыргызстандагы жетекчиси, "Замандаш" саясий партиясынын лидери, Муктар Өмүракунов. Биз ал мырзанын учурга карата ойлорун уктук.
- Муктар мырза, эмне жаңылыгыңыз бар?
- Мен кечээ Россиядан келдим. Ал жакта "Замандаш" ассоцияциясынын кезексиз жыйыны болду. Бул жыйын июль айларында өткөрүлмөк, бирок биздеги бир катар диаспоралар жетекчилеринин демилгеси менен жыйын кезексиз болду. Кыргызстандын бүгүнкү абалы. Биздин мигранттар, ассоцацияга мүчө болуп кирген диаспоралардын өкүлдөрү, жалпы эле биз менен кызматташкан адамдар катышып, Кыргызстанга кандай кылып жардам бере алабыз, Мекенде болуп жаткан окуялар канчалык тынчсыздандырып жатат, деген сыяктуу маселелер талкууланды.
- Өкмөттүн легитимдүүлүгү, коңшу өлкөлөр менен болгон мамиле түз жолго түшүп, карым-катнаш иштери тезирээк жүрүшү көп айтылды. Биздин мигранттардын ичинде Кыргызстан менен соода кылгандары абдан көп да, аларга акыбал терс таасирин тийгизип жатат. Атайын кайрылуу кабыл алынды. Бүгүн-эртең ММКларга чыгат. Мигранттарды өтө тынчсызданганы түндүк-түштүк деп бөлүнгөндөр, улуттар арасындагы чагымчылдыктар экен. "Элибиздин баатырдыгы, чечкиндүүлүгү менен албетте сыймыктанабыз, бирок, ошол эле учурда тартипке, бир нукка түшпөй атканына капабыз. Жакшысы - элибиздин эркиндикти сүйгөн чечкиндүүлүгү болсо, жаманы - кыргыз эли мамлекеттүүлүгүнүн баркын билбей, мамлекетиңерди жакшы түптөй албай жатканы, биз кийинки учурларда уялып, кээ бир чогулуштарга барбай да калып жатабыз" деп, көп айтышты. Алар жарадар болгондорго, каза болгондорго жардам ирээтинде каражат топтоп жатышыптыр.
- "Замандаш" партиясынын аракеттери кандай?
- Биздин партиянын азыркы иш аракеттери элди өлкөдөгү стабилдүүлүккө үндөө. Райондук, областык комитеттер жалпысынан ушул багытта иштеп жатабыз.
Бизде алгач ассосация түзүлүп, 2007- жылы партия түзүлгөн. Ассоциация аркылуу көптөгөн маселелерди чечип келип, анан чоң маселелер өзүбүзчө чоң партия аркылуу чечилбесине көзүбүз жетип анан партия түзгөнбүз. Муну ассоциациянын уландысы десек болот.
- Сиз партия лидерисиз да, башка партиялардын фонунда өзүңүзгө партияңыздын салмагы сезилеби?
- Салыштырмалуу өзгөчөлүгү партиябыз жаш, өзөгүн да дээрлик жаштар түзөт. Дагы бир өзгөчөлүгү бул партияны алгач түптөгөндөр мигранттар болгон. Мен дагы мигрантмын. Чет өлкөдө иштеген кыз жигиттер болуп түптөгөнбүз. Биздин каттарда ар кыл адистеги мекенчил жигит-кыздар көп. Мүчөлөрүнүн басымдуулугун мигранттар, алардын үй бүлөлөрү, бизнес чөйрөсүндөгү адамдар түзөт. Мыкты журналистер дагы бар. Биздики либералдык партия. Өзгөчөлүгү ушул болсо керек.
- Жаңы Конституцияга сунуш бердиңиздерби?
- Биздин партия сунуштарды тактап туруп саясий кеңешке бергенбиз. Ал сунуштар Конституциялык жыйында талкууга алынып жатат. Ал талкууну биздин партиянын мүчөлөрү сунуш кылышкан. Биз дагы парламенттик башкарууну жактырабыз. Мына, 20 жылдын жүзү болду элди көтөргөн лидер чыгара алган жокпуз. Эки президентибиз тең көр пенделиктен көтөрүлө албай, эл ишенимин актабады. Мамлекетибиз күчтүү мамлекеттердин катарына кошула албай келет. Парламенттик башкаруу болгондо каршы пикирлер, сындар көп айтылып, бири-бирине көзөмөл болуп турмак. Мисалы, жеңүүчү партия өкмөт түзө турган болсо, ага кирбей калган партиялар аларды тескеп, айкындыкка, калыстыкка алып келет эле. Бизде баары президенттин колунда болуп, ал тескелбей калып жатпайбы. Чынында көзөмөл болбосо, ар ким эле чектен чыгаары турган иш.
- Сиздер ушул ойдун негизинде Бакиевдик парламентке барган жоксуздарбы?
Биз 2007-жылы шайлоого даярданганбыз. БШКга өз арызыбызды да бергенбиз. Тилекке каршы саясий көз караштын келишпестигинен бизди регистрация кылбай коюшкан. Кийин мени, партиялаштарды куугунтуктап бийликтин азабын далай эле тарттык.
- Бүгүнкү кырдаалдын кайсы жүгүн көтөрсөк деп турасыз?
- Көзөмөл кылганыбыз эле коомдогу стабилдүүлүк, төңкөрүш болбошу керек. Убактылуу өкмөттүн айрым кемчилигине карабай колдообуз зарыл. Алардын башкы маселеси болгон легитимдүүлүктү чечип алуусу керек. Шайлоону таза, ачык, айкын өткөрсөк, коомдо эч кандай чыр болбойт. Эгер бурмаланса, дагы бир балээнин ичинен чыгабыз. Партиябыз парламенттик шайлоого сөзсүз барат. Сот көз карандысыз болушу керек. Өткөн бийликти көрдүк, президент жана айланасындагылар колго алып алып соттор да алардын кийлигишүүсү менен жоопко тартып калган. Бийликте мындай мүмкүндүк болгондо эч качан адилеттүүлүк болбойт.
- Азыркы бийлик үч партия үчүн аракет көрүп жатат дегенге кандай карайсыз?
- Саясий күрөштө өйдө-ылдый сөз болгону мыйзам ченемдүү эле нерсе. Биздин баамыбызда кыргызстандагы эң таза шайлоо эми болушу керек. Азыркы элдин саясий активдүүлүгү бурмалоого жол бербейт деген ишеним бар. Албетте, жер-жерлерде эски технологиялар бар да, бир аз бурмалоолор болушу мүмкүн, бирок 2007-жылдагыдай "Ата-Мекен" сындуу парламенттке өтүп турган партияларды алып ыргытып "Коммунистерди" коюуп койгондой болбойт го...
- "Замандаш" партиясы революцияда чоң күч берип, "бычакка сап болчу" мүчөсүнөн да айрылды. Партия өкүлдөрүнөн азыр маанилүү кызматка ишке орношкондор болдубу?
- Андайлар бар. Бирок, алар партиянын жүгүн көтөрүү үчүн эмес, кылган эмгеги менен келип, элге алынып кызмат кылгандар. Ал эми "административдик ресурс" жөнүндө биз көп талкуу кылганбыз. Биз андай ыпылас иштерге, портфель талаштарга барбай эле коюну чечкенбиз. Шайлоодо колдой турган эл, баары бир колдойт. Эгер колдобосо мейли аким, губернатор болсун кайра тескери кетиши мүмкүн. Эки-үч күн мурда "кайрадан контур төңкөрүш болот" деген маалыматты угуп, биз да өз адамдарыбызды топтоп, Убактылуу өкмөткө колдоо көрсөтүп, жүрүшкө чыктык. Бизге негизги нерсе коомдогу стабилдүүлүк.
- Жаштар темасы өзгөчө козголууда, сиз кандай сөз айта аласыз?
- Жаштар министрлигин түзүү менимче туура эле нерсе. Азыр коомдо жаштар чоң күч экени талашсыз. Ал министрликке барып жаштардын оюн айтып турган өкмөттүн ичинде бир ведомство болсо жаман эмес. Көйгөйлөрдү чече бербесе да өкмөттүн ичинде жаштардын болгону жакшы нерсе. Биз баарыбыз жаш болгонбуз да, муун алмашкан сайын муундардын кызыкчылыгы, муктаждыгы өзгөрүп атпайбы. Мен азыр кырктан аштым, жыйырма жаштагылардын кызыкчылыгын өтө түшүнө бербешим мүмкүн. Жаштар министирлиги менен бара-бара спорт биригээр, жаштардын кызыкчылыгын айткан бир түзүлүш сөзсүз керек. Парламенте 15% жаштарга деген квота бар эмеспи, ошону 25%ке көбөйтүп, жашы 35ке чейинкилерин жаш деп таануу азыр мыйзамдарда бар да, ошол менимче туура эле. Себеби мен өзүмдүн практикамдан көрүп жүрөм, адамдын психологиясы35 жаштан кийин бир аз өзгөрөт экен. Жаштарга аралашып жүрүп көрөм. Ушунчалык билимдүү, күчтүү жаштар абдан көп. Келечегибизди баса турган жаштардын сапаттарын көрүп ыраазы болом.
- Ошко сапар тартканы жатыпсыз…
- Бул пландагы иш. Оштогу биздин активисттердин чакыруусу менен баратам. Ал жердеги абал менен таанышып, партиялаштар менен жолугуп, акыбалды жеринен барып көрүп, шайлоого кандайча катышабыз, элдин оюу кандай деген маселелер үчүн барганы жатам. Бишкектеги ой, талкуу башка, аймактагылардыкы башка болот. Ар бир аймактын өзүнө гана таандык өзгөчөлүгү бар. Ал маселелер менен кабардар болуп турбасаң, элден алыстап каласың.
- Бакиевдин аракети жөнүндө айтсаңыз?
- Туура эмес иш кылдым деген адам элден кечирим сурамак. Кан төгүүлөрдү моюнуна албагандан кийин ушул ишин уланта берет болсо керек деп ойлойм. Учурдагы чагымчыл кырдаалдардын артында ошолор турат. Бакиевдердин командасында иштеп келген адамдар кылып жатат муну. Мындайга өкмөт 14-майдагыдай чечкиндүү кадамдарды жасашы керек. Өкмөткө ишеним пайда боло түштү. Бизде абройлуу коомдук ишмерлер, аксакалдар бар, саясий күчтөр, жаштар айрым жаралган маселелерди талкуулап башкача бир форматка өтүшүбүз керек.
- "Ак Жол", "Коммунистер" партияларынын акыркы аракетинен өздөрү жабыр тартты, сизде да партия бар, не дейсиз?
- "Ак Жолдогулар" бүт эле Бакиевдердин идеологиясын колдоп калган эмес. Партбелетти кыйноо менен алгандар "жүрөгүбүз силер менен" дечү. "Ак Жолду" толугу менен саясий партия деп кабыл алууга мүмкүн эмес. Бул диктатуранын күчү менен уюшулган убактылуу уюм болчу. Башындагы диктатор кеткенден кийин өзүнөн-өзү ыдырап, кулап атпайбы. Бул боло турган иш болчу.
- "Ак жолдон" кеткендер сиз менен иштешем десе кабыл аласызбы?
- Бул боюнча борбордук комитетте карадык. Катардагы мүчөлөр бир партиядан башкасына өткөнгө укугу бар. Эгер адамдардар татыктуу болсо биз кабыл ала беребиз деп чечтик. А бирок, лидер болуп жүрүп, биздин катардан лидер болгусу келсе мүмкүнчүлүк берилбейт.
- Эмнеге өзгөчө тынчсызданып турасыз?
- Мамлекеттүүлүккө. Угуп, көрүп турабыз чет өлкөлүктөр "турукташпаган өлкө" деп атап жатышат, "кыргыздар саясий элита катары өз мамлекетин кура алган жок" деп атышат, мындан жаман нерсе жок болушу керек. Биздин бийлик талашкыбыз келбей турган себебибиз - бир акылдуу жөрөлгөлөрдү жасашыбыз керек. Биримдикте туруп иш алып барышыбыз керек. Саясий күрөштү деле тартипте жүргүзүүгө мүмкүн да. Эми да бир төңкөрүштү баштан өткөрсөк биз мамлекеттүүлүгүбүздү жоготуп алабыз. Коңшуларыбыз чек араларын бекер жапкан жок, биздеги окуялар аларда да болуп кетпесин деп жатышат.
- Биздеги тез-тез кадр алмашууларга сиз арданасызбы?
- Ажолорубуздун туруктуулугу кадр маселесинде жок болду. Тыңдарына бут тосуп, артына калбыр илип, күчтүү кадрларды сындырганга аракет кылып эле калышкан. Ошондуктан азыр чындап карасак, күчтүү кадрдык потенциал жок.
"Ак Шумкар" партиясы филармониянын чоң залында кайрымдуулук концертин өткөрдү. Ак халатчандарга ыраазычылык арнашты.
ИИМдин экс-министри Молдомуса Конгантиев Москвага дарыланганы кетти. 6-апрелдеги Таластагы коогалаңда токмок жеген экс-министрдин башына операция жасалат.
Алматыда өткөн "Шакендин жылдыздары" эл аралык сынагында "Алмаз" аттуу кино тасма "Жаш кино" номинациясында 1-орунду алды. Режиссер Элнура Осмоналиева. Ал эми Алижан Насыровдун "Түнөк" фильми "Студенттик кино" номинациясында биринчиликти жеңди.
Курманбек Бакиевдин уулдары Марат, Максим Бакиев жана алардын санаалаштары Алексей Елисеев, Ульяна Пак, Сергей Ким, Вячеслав Ким, Михаил Надель, ошондой эле мурдагы коргоо министри Бакыт Калыевге таандык болгон 35 млн. доллар мамлекетке кайтарылды..
БУУ Убактылуу өкмөттүн өлкөнү турукташтыруу аракеттерине көмөктөшүп, тыгыз кызматташат. Ал үчүн Кыргызстанга 12 млн. доллар жардам берет.
"Ак Жол" партиясынан ЖКга депутат, сүйлөсө тилинен чаң чыккан Динара Молдошева УККга сурак берди.
Бакиевди Кыргызстандан алып чыгып кетүүгө көмөк көрсөтүп, чек арасын жаап салган Нурсултан Назарбаевге "7-апрель" кыймылы нааразычылык менен Казакстан элчилигинин алдында пикет өткөрдү
Садыбакасова. Салымбеков, Шин, Молдошева, Мамасалиев, Летова "Ак Жол" партиясынын катарынан чыгышты. Эмкиде кимдер кемеден түшөт болду экен?
Өзбекстан Ошко газ берүүнү чектеди. Өзбекстан Ошко саатына 2,5 миң кубометр газ берип келсе, азыркы учурда саатына 800 кубометр газ берип, учурда Туран, Амир-Темир кичи районундорунда эле газ бар. Кыргызстандын Өзбекстанга карызы 1 млн. 600 доллар экен.
кыргыз тилиндеги гезит "Айат пресс"
email • архив • редакция
Тополоңду ойлогонго убакыт жок
"Үчүнчү күч" коркунуч барабаны кагылууда
"Звезда" болуп бүткөн соң, чээнге киргиле!
Дымагы күч, "ак кол" жаштар мурда кайда эле?
"Саясий күрөштү тартипте жүргүзүүгө мүмкүндүк бар"
Мамлекеттик каттоо кызматынын жетекчиси:
"Жер менчиктелбей, элдин ырыскысы болуп, түбөлүк калышы керек"
Сейил бак сенин багың, менин багым…
Жакшы бийлигин бизге бирөө бербейт!
"Тарыхта аты көмүр менен жазылгандар"
Максим көлдү соолута ичиптир…