be ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky uz ky tt ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky mn ky ru ru ky ru ky ru ky ru ky tt ru ky ru ky kk ru ky ru ky ru ky ru ky ky bg ky kk ru ky ky ky ru ky ky ru ky ru uk ky ru ky ky ru ky ru ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ru ru ru ru ru ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"De-факто", 18.08.11 - 2-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Кыргызстан үчүн неге газ кымбат же Данияр
Үсөновдун европалык баа формуласы
Өзбекстан газдын баасын дагы 34,4 долларга кымбаттатты. Буга чейин миң кубун 244 доллардан алып келсек, эми 278 доллардан алабыз. Кыргызстанда газды бир гана "Кыргызнефтегаз" өндүрөт, бирок ал бир жылдык муктаждыктын бир бурчун да жаба албайт. Эмнеге газдын баасы кымбаттоодо, Өзбекстандын эле көзүн карап отурбай башка жолдорду издесек болбойбу? Бул макалада мына ушул суроолорго жооп издедик.
"Нефтинин баасы өскөн сайын газ дагы кымбаттоодо"
- Өзбекстан бизге газды дагы кымбаттатты. Негизи келишимдер кандайча түзүлгөн? Эмнеге улам эле кымбаттатып атат?
- Өзбекстан газды кымбаттатып атканынын себеби, 2009-жылы декабрь айында ошол кездеги өкмөт башчы Данияр Үсөнов газдын баасын европалык формуланын негизинде эсептегенге макулдугун берип, келишим түзүп келген экен. Бул нефтинин дүйнөлүк рыноктогу баасына жараша газдын да баасы квартал сайын өзгөрүп турат дегендик. Ошол келишимдин негизинде квартал сайын жаңы баа аныкталат. Биз жаңы иштеп баштаган учурда миң кубун 220 доллардан берип атышкан, квартал сайын көтөрүлүп отуруп, жылдын аягында 245 доллар болуп кетти. Кийин 25-декабрда биз барып "формуласы жок эле 160 доллардан берип тургула" десек, макул болбой коюшту. Анан мен кол койбой кетип калгам. Келип жетекчилер менен сүйлөшүп, анан кайра барып 200 млн. куб газга кол коюуга туура келди. Ушунча эле көлөмгө кол коюп келгенибиздин себеби, балким, Россияданбы, Казакстанданбы арзаныраак газ таап калабызбы деп ойлодук. Былтыр дагы 200 млн. кубга кол коюп, жылдын аягында Өзбекстан менен макулдашып дагы кошумча газ алдык, жетпеген 40 млн. кубун Казакстандан арзаныраак баа менен, 185 доллардан алып келдик.
- Баткен областынын Бүргөндү аймагында өзбектер газ өндүрүп аткан жерлер Кыргызстанга тиешелүү экени айтылып келет. Эгер ошондой болсо эмнеге биз кайтарып ала албайбыз?
- 92-жылдары Союз тарагандан кийин объектилер кайсыл мамлекеттин карамагына курулган болсо, ошол мамлекеттин менчиги болуп калмак. Баарын алып келип, Бүргөндү, Аркада "азырынча биз аны иштете албайбыз" деп Өзбекстанга калтырып коюшкан экен. Мен 2002-жылы "Газпромдун" жетекчиси болуп турганда Ош, Жалал-Абаддагы газ жабдыктарынын баарын өткөрүп алган болчумун. Эми калган жабдык, техникаларды дагы алышыбыз керек. Бул эми өкмөттүк деңгээлде чечиле турган маселе.
Бир жылда 300-350 млн. куб газ керектейбиз. Кыргызстанда газ өндүргөн жападан жалгыз компания - "Кыргызнефтегаз". Бул компания ашып кетсе жылына 30 млн. куб газ алат. Жалал-Абад шаарына, тегерегиндеги ишканаларга беришет. Ошондуктан өзүбүздүн муктаждыгыбызды жаба албайбыз.
Эмнеге эле кымбаттап жатат?
Дүйнөдө, өзгөчө Араб өлкөлөрүн­дөгү коогалаңдарга байланыштуу нефтинин көлөмү аз чыккан. Ошого жараша дүйнөлүк биржада нефтинин баасы кескин көтөрүлүп кеткенин айтат адистер. Ага таянып өзбектер дагы газды кымбаттатып атат. Алып келген 200 млн. кубдун 150 млн. кубун эми эле иштетип бүттүк. "Эми кайра Казакстандан, Россиядан кошумча газ алып келүүнүн жолун издеп атабыз", - дейт Тургунбек Кулмурзаев.
Башка жактан алып келсе болбойбу?
Азыркы күндө Казакстандын өзүнө дагы газ жетпейт. Казакстан жакында Батыш тарабынан газ кенин тапты, учурда ал жактан Чимкентке турбаларды тартып атышат. Эгер бул 2-3 жылда бүтүп калса Түштүк Казакстанда газ кенен болуп, алардан сатып алууга мүмкүнчүлүк түзүлмөк. Анан дагы Россия, Өзбекстан, Казакстандын ортосунда газ боюнча атайын келишимдери бар. Ага ылайык, өзбектер "Газпромго" газын сатса, казактар ал компаниядан өздөрүнө жетишпеген газын алышат. Бул келишимге Кыргызстан дагы кире албай убара. Бакиевдин учурунда эле "Кыргызгаздын" 75% акциясын "Газпромго" (Россияга) сатуу тууралуу келишим түзүшкөн. Бирок саясатка байланыштуу аягына чыкпай токтоп калган. Эми жаңы жетекчилик ал келишимди ишке ашырууга аракеттенүүдө. "Эгерде "Газпромго" 75% акцияны берсек, алар бизге туруктуу түрдө, анан, албетте, арзаныраак баа менен газ берип турмак" дейт Кулмурзаев. Андан сырткары, эгер бул компания Кыргызстанга келип иштеп калса, биздеги газ кендерин изилдеп, өзүбүздөн өндүргөнгө мүмкүнчүлүк түзүлмөк.
Газ биздин борборго Өзбекстандан Казакстан аркылуу өтүп келет. Казакстандын трубасы аркылуу өткөндүктөн биз транспортировкасына төлөйбүз. Жалпысынан ар бир миң кубуна 10 доллардан төлөйбүз. 278 доллардан сатып алса ага 10 доллар кошулат, анан таратууга кеткен чыгымдардын акчасы кошулат. Бүгүнкү күндө элге 14 сом 60 тыйын менен берилет, бирок бүгүнкү сатып алган баа менен элге 19 сомдон берилиши керек. Бул өңүттө өкмөт эл андай тарифти көтөрө албайт деп, арзандатылган баа менен берүүдө.
кыргыз тилиндеги гезит "De-факто"
email • архив • редакция
Саясатчылардын жаштыгы жана мастыгы
Кыргызстан үчүн неге газ кымбат же Данияр
Үсөновдун европалык баа формуласы
Теңизбек Бөлтүрүков, Канаданын атуулу:
"Иштетилбеген кендер 3-4 жылда ишке кирерине көзүм жетет"
8 сот сынактан өтпөй уят болду, кезек калгандарында…
Эл аралык уюмдар убада кылган акчалар Кыргызстанга неге түшпөй атат?
Мамлекетибиз оңолот, уурулар жоголот, криминал баш көтөрбөйт!
Эрнст Исаев, Жаза аткаруу мамлекеттик кызматынын мурдагы жетекчиси:
"Түрмөдө зордуктоо болгону чын"
"Соттордун адилетсиздигинен 4 жыл абакта олтурдум"
же алдыдагы президенттик шайлоодо жаңы
"акаев-бакиевдерди" шайлап албоо үчүн эмне кылуу керек?
Аликбек Жекшенкулов, "Акыйкат" партиясынын лидери:
"Президенттикке талапкерлердин саны боюнча Гиннес китебине кирдик"
"Менден кичүү болгондуктан инимдей мамиле кылчумун"
Мирбек АСАНАКУНОВ, Ысык-Көл губернатору:
"Биз эми жоокербиз да"
Алтын казган кытайлардын айынан майып балдар төрөлүүдө
Эдил Байсалов, "Айкөл эл" партиясынын жетекчиси:
"Азыркы бийликте Максим Бакиев эле жок…"
Тагдырга таарынып, Таласка качып келген Хотамжан кара куурай өстүрүп кармалды
Акчаны көп талап кылган мончо бизнеси
Койдун жүнү, керемет буюмдар жана жалкоо келиндер
Сурма жасатуу - 10 миң сом болсо, төштү чоңойтуу - 1200 доллар
Жылдыздардын көркүнө көрк кошкон Арсен
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?