hu en kk ky ru ru ky ky ru ru ru bg ru ru ru en hbs_cyr ru ky hu ky ru ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk tt ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru tt ky ru hu ru ky ky ru ky ru ky ru ky ru ru ky ru ky ru ky ky ky ru ru ky ky bg ru ky ky ru ru ky ru ky ru be ru ky ru ky ky ru ru uk ru kk ru
"Фабула", 14.06.11 - 13-бет: •
Макала издегич Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Архив-1 Архив-2 Архив-3 Архив-4 Архив-5 Архив-6 Zaman Кыргызстан Агым Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Ош шамы Ош жаңырыгы Кыргыз руху Салык экспресс Саратан Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Алас Бишкек таймс Назар Энесай Новости Иссык-Куля Эркинтоо Биримдик Пресс kg Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар
"Эч кандай деле сыйлык ыйгарган адам болгон жок..."
1-июндан 4-июнга чейин Өзбекстанда болуп өткөн эркин күрөш боюнча Азия чемпионатына биздин 52 спортчубуз катышып, жыйынтыгында 5 алтын, 5 күмүш, 13 коло, бардыгы болуп 23 медалды бөктөрүп келишти. Кыргызстандын намысын коргоп, желегин желбиретип келген бул жаш балбандардын арасынан Тилек Муса уулу менен Бекболот Рахатбековду маекке тарттык…
- Бекболот, сөз башын алгач өзүңдү тааныштыруудан баштасаң?
- Мен өзүм Теңир-Тоонун кулуну болом. Тактап айтканда, Ак-Талаа районунан. 11 жашыман бери күрөшкө катышып келатам. Учурда Ж.Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин юридикалык институтунда 3-курста окуйм. Буга чейин аталган университеттин намысын коргоп күрөшүп келсем, эми бүтүндөй өлкөбүздүн намысын коргоп күрөшүп жатканыма өтө кубанычтамын.
- Буга чейин университет аралык таймаштарга эле катышып жүрсөң, чоң күрөшкө катышуу сен үчүн оор болгон экен да…
- Оор эле болду. Биринчи өзбек балбаны менен күч сынашып, аны бат эле көтөрүп чаптым. Андан соң 90 килограммдык салмактагы россиялык балбан менен күч сынашып, акыры анын да далысын жерге басып, биринчи орунга ээ болдум. "Күчүң барда таш чайна" дегендей, Кудай күч берсе, мындан ары дагы өлкөбүздүн намысын коргоп күрөшө бермекчимин. "Буюрса, 2014-жылы Кореяда боло турган Азиялык жана быйыл ноябрда Латвияда боло турган оюндарга да катышасыңар"- деген маалыматты айтышканынан улам, азыртан баштап ошого даярдык көрө баштадым.
- Жеңишке жетишип келдиң деп, сыйлык ыйгарган адамдар болдубу?
- Эч кандай деле сыйлык ыйгарган адам болгон жок. Бир гана Бакиевдин убагында Ак үйдө иштеген Балбак Түлөбаев деген байке "калганын кийин берем" деп 1000 сом берди.
- Бекболот сыяктуу чоң күрөшкө чыгуу сага деле оор болсо керек?
- Мага андай деле оор болгон жок. Анткени мен буга чейин Азиялык күрөштөргө катышып, жеңишке жетпей жүрчүмүн. Кудай жалгап быйыл биринчи орунга ээ болдум. Биринчи эле россиялык балбан, андан соң казак балбаны менен, аягында 57 килограмм салмактагы афганистандык балбан менен беттешип, жеңишке ээ болдум. Күрөшкө болгон кызыгуум эми ойгонду окшойт. Эс-дартымдын баары эле күрөш болуп калды. Буюрса, азыр ноябрь айында өтө турган Латвиядагы Азиялык оюндарга кызуу даярдыктарды көрө баштадым.
Бул өмүргө келгени Айылчы көптү башынан өткөздү. Бирде жасаган иши бааланып-баркталса, бирде кайырчынын күнүн көрүп, ар кимден жардам сураган күндөр да болду. Деген менен, бүгүнкүдөй жашоого таарынган эмес. Бир убакта өзү кечип кеткен баласы минтип жардам берип өмүрүн сактап калат деп үч уктаса түшүнө кирбесе керек... Көрсө, Жараткан пендесине жардам берип, жашоону ордуна коюп, таразалайт турбайбы…
Өнөкөткө айланган оорусу бүгүн да капысынан кармап калды. Дагы жакшы, кокусунан кирип келген кошунасы абалын баамдап, дароо тез жардам чакырыптыр. Дарыгерлердин айтуусунда, өлүм оозунан кайтыптыр. Эсине келгенден кийин палатасына жаш бала келип акыбалын сурап жатты.
- Ата, мен сизге операция жасаган дарыгериңизмин, атым Эсен, - деп өзүн тааныштырды. Негедир Айылчыга жанында турган дарыгер жакын адамындай сезилип жатты, бирок экөө тең эч нерсени сезишкен жок. Айылчы көзүн жумуп жиберди. "Ата..." Кандай гана таттуу сөз?! Өмүр бою ушул сөзгө зар болуп келген көөдөнү сыздап кетти. Көзүнүн кычыгына жаш толо түштү. Жүрөгү тез-тез согуп, бир нерсени сезгендей болуп атты.
- Ата, эми сиз өзүңүзгө кам көрүшүңүз керек. Туугандарыңыз бар болсо чакыртыңыз. Эми сиздин жаныңызда бирөө-жарым болуп, сизди караш керек.
Багар-көрөрү жок Айылчы азга дымый түшүп, алсыз үн катты.
- Менин жакындарым жок, уулум. Коколой башымдан башка…
Жигит оңтойсуздана кечирим сурады. Ушул учурда экөө каны бир экенин билишкен жок. Бул жигит качандыр бир кезде өзү танып кеткен бакыты экенин сезбеди. Болгону, жигиттеги жагымдуу жылмаюу кандайдыр бир тааныш сезилип, эт-жүрөгү эрксизден ал жакка тартыла берди. Мүмкүн, бул "кан тартат" дегендик беле, ким билет?! Тагдырдын тамашасынанбы же Жараткандын жазмышынанбы, ушул күндөрдө Айылчы кайрадан өз өмүрүн көз алдынан өткөрүп жатты.
Келин күйөөсүн күтүп уктабай жатты. Үйлөнгөндөрүнө жарым жыл болуп, турмуштун босогосун жаңы аттаган жаш жубайдын көңүлүнө кандайдыр бир кооптонуу түшүп атты. Алда неден коркконсуп, улам терезени тигиле карап коёт. Бирок күткөн адамы келбей жатты. Ансайын эки көзүн эшиктен албай, үмүттүү карай берди. Акыры көзү илинип кеткен экен, эшиктен машинанын "дүр-р" эткен дабышынан улам чочуп ойгонду. Тура калып, даяр турган тамагын газга коюп, өзүнчө күймөлөнө берди. Айылчы кирип келип, алдында турган аялына таң кала тиктеди. Уктабай күтүп жатканына анча деле маани бербей, кайра үтүрөңдөдү. Аялы канчалык чыйпылыктаганы менен, ага көңүл деле бурган жок. Жасаган жылуу мамилеси жоопсуз болсо да, Бегимай башка сөзгө өтө алган жок. Тамак да ичпей, төшөккө кулаган күйөөсүн тиктеп көпкө отурду. Мындан аз убакыт мурда эле өзүн алаканына салып, кареги менен тең айланып турган күйөөсү ушулбу? Мындай тез убакытта эле алоолонгон сүйүүсү өчүп күлгө айланып калабы? Жаңыдан гана жакшы тилек менен башталып келе жаткан жашоосу жалп өчөбү?
Келин түпсүз ойлорго термелип таң атырды. Чындап эле жакын арадан бери Айылчынын мүнөзү өзгөрүлдү. Түнкүсүн үйгө түнөбөй, куру шылтоолорду айтып кеч келе турган болуп алды. Бегимай канчалык аракет кылганы менен, экөөнүн ортосундагы жаракат бүтөлө койбостой. Ал дубалды аялдын тунук сүйүүсү да, мээримдүү кылык-жоругу да, ал тургай болочок наристе да калыбына келтире албачудай. Ошентип, турмуштун кырсыктуу бурганагы экөөнү каптап келе жатты.
"Мен эми сени менен жашай албайм…"
- Сиздин күйөөңүз көзүңүзгө чөп салып жүрөт. Канчадан бери өзү менен иштеген медсестра менен соо эмес. Көзүңүз ачылабы десем, бейкапар эле жүрөсүз. Сизге боорум ачыйт. Өң десе өң, акыл десе акылыңыз бар сиздей жандын "салынды аял" болуп калышын каалабайт элем,- деди бир күнү кошунасы. Бегимай ишене бербегени менен, айтылган сөздөр жүрөгүнө бычактай сайылып жатты.
- Эгерде ишенбесеңиз, күйөөңүздүн иштеген жерине барыңыз, ошондо менин айтканыма ишенесиз - деп айтты. Айылчы жакында эле кызматынан көтөрүлүп, оорукананын башкы врачы болгон эле. Жумушуна карап кечигип жүргөндүр деген ой менен ишенгиси келбей жатты.
Бегимай ичинен сызып жашаган канча күн түндөрдү алмаштырып жатты. Аны кармаган, токтоткон жүрөк алдындагы жаңы жашоо эле. Ошондуктан өзүнүн гана эмес, баласынын да тагдырын ойлоп, жаман ойлорго баш бербеди.
Ал күнү Бегимайдын курбу кызы конокко чакырган. Үйдө жата берип тажаган жаны чакан белек алып ошол жакка жөнөдү. Даректи туура эмес бергенби, көпкө чейин убараланды. Акыры таппай коюп эми кетейин дегенде Айылчынын машинасы көзүнө урунду. "Ой, тобо-о, бул кайдан адашып бул жакка келип калган? Же жумушуна телефон чалып, аны да конокко чакырганбы?" Оюна башка эч нерсе келген жок. Ушул учурда көзүнө Айылчы көрүндү. Ал кучагындагы аялды өөп-жыттап, коштошуп бүтө албай жаткан. Дегеле, бүтүндөй ааламды унутушкан экөө эч кимди көзгө илишчүдөй эмес. Тигиниси кылыктанып, Айылчынын да кеткиси келбей аргасыздан жөнөп аткан. Көңүлдөшү менен коштошкондон кийин Айылчы бери бурула берип, экөөнү теше тиктеп турган Бегимайды көрдү. Көз ирмемге тиктеше калышты. Жини келип көзү чекчейе кетти Айылчынын. Аялдын жаш толгон көзүнө Айылчы тике карай албай терс бурула берди. Бир топтон кийин кыжырланган Айылчы тамекисин сууруп чыгып, Бегимайга жай басып келди да:
- Аркамдан аңдып келгендеги олжоң ушул болдубу? Эмне, ушуну көргүң келди беле? Мына, көргүң келсе көр. Өзүм деле сага айта албай жүргөм. Ырас болду. Мен эми сени менен жашай албайм! - деп басып кетти.
Ушул боюнча экөө жолугушкан жок. Өзү менен өзү болуп, ийгилигине манчыркаган Айылчы аялын да, болочок баласын да тез эле эсинен чыгарып салды. Ага эми болгону жаш бийкечинин ысык коюну, эрке кылыгы кызык эле. Кийин досторунан Бегимай аман-эсен көз жарып, эркек уулдуу болгонун укту. Анда да кайрылган жок. "Менин кадамым сайын аял. Эмнесине башымды оорутайын" деди ичинен. Бирок тагдырдын ага камдаган сыноосу көп экенин билген жок. Тез эле дүңгүрөтө той берип, бийкечине үйлөндү. Бирок биринчи күндөрдөн баштап эле экөөнүн бирге жашоосу уруш менен башталды. Өзүнөн бир топ жаш кичүү Астра ага туруктуу жар болуп бере алган жок. Бара-бара жаш аялы көзүнө чөп сала баштаганын да билди. Акыры экөө ажырашып тынышты.
Оорукананын отургучунда күн чубактап отурган Айылчы ордунан оор копшолуп, палатасын көздөй басты. Коридордон өтүп бара жатканда аны кимдир бирөө жумшак сүзүп өттү. Ал адам баягы сүйкүмдүү аялы Бегимай экенин жазбай тааныды. Канча жыл өтсө да, бирин-бири кыя албай туруп калышты. Эмне демек эле Айылчы эч нерсе дей алган жок. Бегимай уулума келгем деди шашкалактай, аңгыча ары жактан Эсен чыгып апасына учурашты.
- Сиз бул атаны тааныйсызбы? - деди уулу жылмайып. Бегимай бир азга үн каткан жок, анткени ал убакта Айылчынын кылыктары көз алдынан чууруп өтүп жаткан.
- Жок! - деди дагы басып кетти. Сакалынан жаш тамган Айылчы уулу менен Бегимайдын артынан армандуу көз караш менен узата алсыз үн катты.
- Кечиргиле мени... Кечир мени, уулум!
кыргыз тилиндеги гезит "Форум"
email • архив • редакция
Жерде эле калсын убада
Сасыкбаева, сак болчу деги
Кайран Каттани кайтып келмей болду
Ташиев үчүнчү революция жасагысы келип жатабы?
Реймандын шкафындагы дагы бир сөлөкөт
"Президентти Ошко көчүрүп коюудан маселе чечилип калбайт"
"Театр, кино, китеп, салттык
музыка эбак эле четте калган"
"Эч кандай деле сыйлык ыйгарган адам болгон жок..."
КЫРГЫЗ ЭЛИ МЕНЕН ТҮРК (ТҮРҮК)