bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ru kk ky ky ky ky ky ky ky ru ru ky ky ky ru ky ru ky ru ky ky ky ru hu ru ky ru ru ru ky ru ky ru ky ky ru ky ru ky ru ky ky bg ky ru ky ky ru ky ru ky ru mn ru ky ru tyv ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"Назар", 18.09.09 - 6-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Мирослав НИЯЗОВ: коомдук ишмер
ТАРМАКТАР БОЮНЧА АРТТА КАЛГАН ӨЛКӨ..."
КОРРУПЦИЯНЫН АТЫН ЭМЕС, МАҢЫЗЫН БИЛИШ КЕРЕК
- Акыркы учурда бийлик өкүлдөрү, өзгөчө Бакиев "коррупция менен күрөшөбүз, күрөшүп келатабыз" деп айтып эле келатат. Бирок, коррупция эмне экенинен мыйзам чыгаруу, аткаруу жана сот бийлик бутактарынын толук түшүнүгү жок. Мына, дүйнөдөгү бир дагы мамлекеттин мыйзамында коррупцияны бөлүп караган берене жок. А биздин кылмыш Кодексинин 303-беренесинде коррупция каралган. Жогорку Кеңеште бир нече жолу: "Ушул беренени алып салыш керек. Мындай мамилебиз менен биз дүйнө жүзүнө күлкү болобуз. Анткени, коррупция деген бир эле бөлүк эмес, бул кеңири таралган көрүнүш, мунун бутактары көп" деп айткам. Тилекке каршы, алардын бири дагы кабыл алынбады. Мына, Мыйзам чыгаруу палатасынын деңгээли. Акылдын кыскалыгынан "коррупция" деген түшүнүктү кыскартып бир беренеге батырып салдык. Сабатсыздыгыбыздан бүгүнкү күндө келечектеги юристтерди ушул берене менен окутуп жатабыз... Ураалап атып кабыл алышкан берене менен кайсы адамды коррупционер деп күнөөлөп жоопко тартышты? Эч ким тартылган жок. Бул эмнени каңкуулап турат? "Бизде тамырлаган коррупция жок, тазабыз" дегенди. А эл аралык уюмдар Кыргызстан белчесинен коррупцияга баткан өлкөлөрдүн алдыңкы сабында - 4-орунда турат деп жатышат. Коррупция менен оокат кылган мамлекет эч качан өсүп-жетилип кетпейт. Ал үчүн алгач коррупция кандай көрүнүш экенин айрып, таанып алуу зарыл. Коррупция бул социалдык жат көрүнүш (антисоциальное явление), бул өтө коркунучтуу нерсе. Кайсыл жол менен күрөшүшүбүз керек? Кылмыш, Административдик, Салык жана Жарандык Кодекси менен күрөшүшүбүз зарыл. Коррупцияга каршы профилактикалык чараларды алдын ала көрүшүбүз керек. Башкача айтканда, ар бир алынган мыйзам коррупцияга каршы экспертизадан өтүшү керек.
- Негизи эле инвестиция саясатын жүргүзгөндү билбейбиз. Анткени, биз аларды күтүп отуруп алганыбыз туура эмес. Алар бизге эмес, биз аларга кызыкдар болуп барышыбыз керек. Биз биринчи экономикалык артыкчылыгыбызды, максатыбызды так билип, ошого жараша инвесторлорду издешибиз керек. Азыр салмактуу инвесторлор Кыргызстанга келбейт. Анткени алардын иштегенине эч кандай шарт жок. Келе турган салмактуу инвестор биринчи өлкө менен таанышып, саясат жана финансылык стабилдүүлүккө кызыгат; эл аралык алакада кандай деп иликтейт; тышкы күч, криминал менен алакада эмеспи, тиешелүү инфраструктура барбы, коррупция жокпу деп көп шарт-талаптар менен келет алар. Бул шарттар болбосо, барган жеринде ыңгайсыздыктар көп болсо, такыр жолобойт. Кылмыштуу жол менен табылган арам акчаларын тазалап алууну көздөгөндөр гана келишет.
- Катуу бир жаңылганыбыз - БСУга киргенибиз болду. Аскар Акаевдин учурунда канча эл аралык уюм болсо, баарына кирдик. БСУга да эч шартыбыз жок туруп эле мүчө болуп алдык. Ага кандай учурда кирсе болот? Ички продукциясын сыртка чыгарайын, дүйнөлүк рынок аймагына чабыт жасайын деген максат болуп, аны ишке ашыра алганда гана. Өндүргөн эч нерсебиз жок туруп, эмне себептен кирип алдык, билбейм. Өзбекстан, Казакстан, Түркмөнстан киргенден кийин кирсек жакшы болмок. БСУга мүчөлүк Кыргызстанга зыяндан башка пайда алып келген жок.
УКУК КОРГОО, БИЛИМ СИСТЕМАСЫ ЖАНА МИГРАЦИЯ
- Мыйзамды сактоо, урматтоо, укук коргоо системасы боюнча дагы дүйнөдөгү эң артта калган мамлекет экенибиз жашыруун деле эмес. Кашкайган чындык кимдин оозунан чыга калса, баса калып, камап, соттоп жатышпайбы, тагыраак айтканда, ар бир Кыргызстан жараны потенциалдуу курмандык катары табылып жатат. Биз, кыргыздар, тиешелүү укуктарыбызды коргой албасак, анда биз улут катары бутубузга тура албайбыз. Элинин укугун коргоп, ага камкордук кылууга мамлекетибиз дагы деле даяр эмес. Маселен, сыртта жүргөн жарандарыбызга камкордук барбы? Сыртка агылган эле адам көп, Кыргызстанга жөнөткөн акчасын санайбыз дагы, алар барган жагынан кандай иште, кандай эсепте, укуктары тебеленген жокпу, ал жөнүндө сөз айтылбайт. Жарандарыбыздын басымдуу бөлүгү кор болуп жүрөт. Укуктарын билишпейт, атайын адистик боюнча билим алгандары аз, кара жумуштун эле адамдары болуп жатышат. Эми билим системабыз жарытылуу билим бергенге жарабай, аксап жатса, аларды күнөөлөп не. Билим сапаты, деңгээли боюнча рейтингде 57 мамлекеттин ичинен Кыргызстан эң акыркы орунда жүрөт. Бул -туташ сабатсыздыкка баратабыз деген кеп да. Анын далили катары бир эле мисалды эле айталычы. Өткөн жылдары КУТУнун 1-курсуна кабыл алынган студенттерге 3-класстын математикасынан төрт тапшырма берилсе, 82 пайызы чыгара албай коюптур...
УЛУТ САЛАМАТТЫГЫ ӨЛКӨ САЛАМАТТЫГЫ...БЫ?!
- Оору жагынан дагы биринчи орундабыз. Илгертен малга жакын кыргыз бүгүн деле мал чарбасы менен тиричилик кылып, жан багууда. Кеп - ошол мал сапаты кандай экенинде. Сибирь жарасы, шарп, бруцеллез деген мал ылаңы эл саламаттыгына канча зыян алып келип жатат? Ойлонгон киши барбы? Окумуштуулар менен сүйлөшсөм, "аталган оорулардын ичинен эң оору - бруцеллез" дешти. Андан адам какыс айыгып кетпейт. Аны менен дарыгерлер күнү бүгүнкүгө чейин алпурушуп келишет. Расмий маалыматтарга таянсак, дүйнөдө жүз миң адамдан беши гана бруцеллез менен ооруса, Кыргызстан боюнча жүз миң адамдан жетимиш беши ооруйт экен. Анын ичинен: Нарын областында жүз миң адамдан жүз сексен бир адам, Ысык-Көлдө жүз кырк үч адам бруцеллез менен ооруйт. Бул адамдардын өздөрү кайрылып такталгандагы саны. А кайрылбагандары канча? Биз адамдардын санын айтып жатабыз, а малдын канчасы ооруп жатканын алигүнчө билбейбиз.
СССР убагында мындай оору менен ооруган адамга майыптык документи берилчү. Мен эмне үчүн буга кайрылып жатам, себеби, эртең кыргыз тукум курут болуп калат...
Жүрөк, инсульт, учук, рак, нерв оорусу менен жабыркагандар боюнча да биздин мамлекет алдыда. Мунун башкы себепкери -"социалдык дискомфорт". Адам психологиялык дискомфортко - ыңгайсыздыкка учураганда, коргоо иммунитети алсыз тартып, иштебей калат. Мындайга кыргыздар көп учурайт. Эмнеден? Жашообуздун начардыгынан. Эгер мындай кризистен чыгабыз десек, эл болгон маалыматтан кабардар болушу керек. Кандай гана жаман проблема болбосун, эл алдына алынып чыгып, ачык айтылышы зарыл. Бийлик өзү дискомфортко учурагысы келбейт, жашыра берет. Ошондуктан эл өзү көтөрүп чыгышы керек.
- Президенттин башкаруу системасын реформалоо боюнча сунушу келээрки жумада парламентке алынып чыгышы күтүлүүдө. Чыныгы реформа болооруна ишенесизби?
Марс САРИЕВ, саясат таануучу:
- Бакиев таза шайлоо өткөрүлбөгөнүнөн улам элге жаман көрүнүп калды. Анан айла жок реформалоо боюнча план түздү. Эми бул планын жарым жыл ичинде ишке ашырам деп турган кези, тар убакытты тандап алганынын бир себеби - жүзөгө ашарына ишенип жатат. Элдик Курултай түзөм деп атат. Мен ойлойм, анын курамына - интеллигенция, бизнесмендер, калк арасындагы кадыр-баркы бар аксакалдар тартылат. Анан эки жылдан кийин парламентти таратып, Элдик Курултайдагы адамдардын арасынан талапкерлерди тандап алат. Ошондуктан эл алдында кичине жүзүм жарык болсун деп реформалоого барып жатат. Кокустан эле кызматын мураскерге өткөзүп берип эле кетип калбаса, бул жаңылануу иштеринин натыйжаларын беш жыл ичинде көрөбүз.
- Бул бийлик башкаруу системасын канчалык реформалабасын колдорунан эч нерсе келбейт, эч нерсе айта да албайт. Бакиев Кыргызстанды Россияга көз каранды кылып жатат. Мына "Кыргызгазды" өткөрүп жатат. Буга чейин "Дастан" ишканасынын жарым акциясын кармата беришти. Россияда болсо канчалаган мигранттар жүрөт. Бакиев ички саясатты коюп, тышкы саясатты оңдоп алсынчы…
- Мамлекеттин тагдырын чече турган маанилүү маселе. Муну терең талдап, баа берүү керек. Андыктан, бир сөзгө батырып айтып койгонго болбойт. Муну тар чөйрөдө эмес, кенен чөйрөдө сөз кылуу зарыл.
- Сырткы көрүнүш боюнча чыныгы реформа болушу мүмкүн, ал эми ички көрүнүш боюнча жүз эсе болбойт. Анткени, мамлекеттик структурада баягы эле "мордалар". "Бийликке жаш адистер келиши керек" деп жатышат, мен аны колдойм. Жаңылануу болгондо гана мамлекетте өзгөрүү болот деп ойлойм.
Суроо салган Салима ЖАКШЫЛЫК кызы
кыргыз тилиндеги гезит "Назар"
email • архив • редакция
БҮГҮНКҮ КЫРГЫЗСТАНДЫ КИМДЕР БАШКАРУУДА? ӨЛКӨНҮН АНЫК ЭЭЛЕРИ
Намыс эмес, акча керек
Темир САРИЕВ, "Акшумкар" партиясынын төрагасы:
"Кыргызстанда бүгүнкүдөй күчтүү оппозиция эч качан болгон эмес"
Сүйүн ажы Кулуев, Муфтийдин 1-орун басары:
"Айт намазы борбордук эски аянтта саат сегизде окулат"
САЛТТУУ МУЗЫКА "САРТТУУ" МУЗЫКАГА ОРУН БЕРЕБИ?
ТӨКӨЛДӨШТҮ "ТОКОЛ" ДЕГЕН ШАПИРО
"Апа"дегенге арданган орус же күйгөндөн айтылган ой
БӨКӨНБАЕВ - "БАКАНБАЙ", ТОКТОГУЛУҢ - "ТАКТАГУЛБУ", КЫРГЫЗЫМ
САЯКБАЙ КАРАЛАЕВДИН УУЛ- КЫЗДАРЫ
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?