bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ru ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ru ky ru ru ru ky ru ky ru ru ru ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky bg ky ru kk ru ky ky ru ky ru ky ru ba ru ru ky ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"Эл сөз", 28.08.09 - 4-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Кыргызстан биротоло көз каранды өлкөгө айланды
Акыркы күндөрү дүйнөлүк супердержавалардын бири эсептелген Россия Федерациясы менен кичинекей Кыргызстандын өз ара мамилеси, алака-катышы тууралуу түрдүү пикирлер айтылып жүрөт. АКШ менен Россиянын кайрадан жанданган дүйнөлүк таасир талаш "оюнунун" фонунда Кыргызстанга кызыгуунун күч алышы мыйзам ченемдүү көрүнүш.
А бирок, "чоң оюн" Кыргызстанга кандай таасир тийгизет? Айрым аналитиктер ашыра баалап жаткандай, "Кыргызстан "чоң оюндун" теңата катышуучусу" болуп, эмне утат да, эмне уттурат?
2008-жылкы эсептөө боюнча Кыргыз Республикасынын калкынын саны 5 миллион 276 миңге жеткен. Калкыбыздын саны 120 миңден ашуун адамга көбөйүп жатыптыр. Ушул кунунда жүрсө, 2009-жылдын жыйынтыгында кыргызстандыктардын жалпы саны 5 миллион 400 миңдин тегерегин түзүшү мүмкүн. Арийне, кыргыз мамлекети 6 миллионго жетпеген азганакай калкты да эл катары багууга жарабагандыктан, расмий маалыматтар боюнча 300 миңден 500 миңге чейинки, а башка маалыматтарга караганда, 1 миллиондун тегерегиндеги кыргызстандыктар Россияда иштеп, оокат кылышууда. А бул көрсөткүч Кыргызстандын ишке жарамдуу калкынын үчтөн бирин түзөт.
Улуу акын Алыкул мындан 60-70 жыл мурда:
"Эй, Россия, Россия! Бир боор энем,
Мен өңдүү тоо кушуна койнуң кенен.
Чын сөздү туура айтуудан таймана
Биз элбиз, биз кишибиз сени менен!" - деп жазган эмеспи. Кайран акын, көзү ачыктык кылган экен! Эгемен, көз карандысыз мамлекет атангандын 18-жылында да кыргыздар өз тагдырын өзү чечип, өз оокатын өзү кылган "киши" боло алган жок. Кыргызстан дале Россиянын этегине эрмешип жан багууда. Россиянын "кең койну" гана азыр кыргыз мамлекетин социалдык жарылуудан сактап турат. Маселен, 2008-жылы Россиядагы кыргызстандын эмгек мигранттары мекенине 1 миллиард доллардан ашык акча каражатын жөнөткөн. А бул Кыргызстандын бир жылдык мамлекеттик бюджетине барабар келген көрсөткүч.
Арийне, 2009-жылы Кыргызстанга Россиядан которулган акчанын көлөмү кескин түрдө азайып кеткен. Адистер каражат дээрлик 30 пайызга азайгандыгын белгилешүүдө. Албетте, мындай кыскаруу - дүйнөлүк экономикалык кризистин таасири. Ошол эле кезде АКШнын "Ганси" аскер-аба базасына байланыштуу кыргыз бийлигинин көз будамайлоосунан кийин расмий Москва кыргыздарга сыртын салууда деген божомолду дагы жокко чыгарууга болбойт.
Газета.Ру сайтынын жазганына караганда, Москвада Черкизов базарынын жабылышын америкалык аскер базанын өз аймагында калышына уруксат берген Кыргызстан жетекчилигинин чечимине каршы орус бийлигинин адекваттуу кадамы катары эсептегендер да жок эмес. ырас, күтүүсүз жабылган Черкизов базарында соода менен алектенип иштегендердин басымдуу бөлүгү кытайлар жана башка улуттар экендиги, а кыргыздар ал жерде азчылыкты түзөрү белгилүү. Москвадагы чоң базардын жабылышы Кыргызстан экономикасына башка өңүттөн сокку урушу мүмкүн. Анткени, австриялык Der Standart басылмасынын берген маалыматы боюнча, Кыргызстанда чыгарылган жеңил өнөр жай продукцияларынын 40 пайызы Черкизов базарында сатылып келген. Демек, өз өкмөтү ансыз да ашыкча салык менен суунтуп жаткан кезде аталган базардын жабылышы Кыргызстандагы тигүү тармагын тизеге чапканга тете эмеспи.
"Санитардык нормалардын бузулушуна байланыштуу" делип Черкизов базары жабылары менен эле өз жарандарынын кызыкчылыгын көздөгөн Кытай өкмөтү козголуп, чечкиндүү чараларды көрө баштады. Кытайдын соода тармагын тейлеген министрдин орун басары Москвага жетип барып, 600 миллион доллар инвестиция салып, Россия борборунда кытайлыктардын соодасы үчүн заманбап, ири базарды Кытай өкмөтүнүн күчү менен куруу боюнча орустар менен макулдашууга жетишти. Мына-өз элинин мүдөөсүн көздөп, мамлекетинин келечегин ойлогон өкмөт, бийлик!
Эл кызыкчылыгына, мамлекет эртеңине багытталган мындай иштиктүү аракеттер кыргыз бийлигинин түшүнө да кирген жок. 10 миңдеген кыргызстандыктар Россияда иши жүрүшпөй, кор болуп отурган чакта Бакиев башында турган кыргыз бийлиги эптеп ордун бекемдеп калуу максатында калктын мээсин маң кылган ыплас шайлоонун санаасы менен алпурушуп атты.
Ар кандай кыйынчылык, тоскоолдуктарга карабастан кыргызстандыктар эптеп жан багуунун жалгыз чарасы катары көрүп, дале Россияга агылууда. Бирок, аларды эртең Россияда эмне күтөт, белгисиз. Москва шаарында иштөөсү үчүн 2009-жылы 500 миң эмгек мигрантына квота берилген болчу. 2010-жылдан баштап, Москвада чет элдик ишчилердин саны эки эсе кыскарып, 250 миң гана квота берилмек болду.
Кыргызстандык эмгек мигранттарынын көпчүлүгү Москва шаарында иштешет. Андыктан, орус бийлигинин жогорудагы чечими Кыргызстанга терс таасирин тийгизбей койбойт.
Ушинтип, акаевдик бакиевдик бийлик Кыргызстанды Россияга биротоло көз каранды "марионеткага" айлантты. Эгер кыргыз бийлиги кыйшаңдаса, аны жөнгө салып коюу үчүн азыр Россия колунда механизмдер толтура. Ал кандай "механизмдер" экендиги жогоруда белгилүү болду окшойт. А экинчи бир мехинизми - өткөн саныбызда кеп болгон суу энергетикалык ресурстарды ээлөө.
Кош саясаттын кедергиси кирешеден кол жуугузат
Өкмөтүбүз өлкөнүн экономикасынын көтөрүлүү үстүндө экенин дүйнөгө жар салса, ага турмуш өз оңдоосун киргизип келет. Ички саясатта да, тышкы саясатта да эл аралык масштабда кош саясаттын кедергиси тийип, экономика оор соккуга дуушар болду.
"Фергана.ру" маалымат агенттиги Кыргызстандын тышкы соода жүгүртүүсү 2009-жылдын 7 айынын жыйынтыгында өткөн ушул мезгилге салыштырганда 22,1 пайызга кескин төмөндөгөнүн "Kazahstan todau" берген маалыматы аркылуу мисал келтирет.
Үстүбүздөгү жылдын жети айында тышкы соода жүгүртүүнүн көлөмү 1909,3 миллион долларды түзгөн. Экспорттук товарларды жөнөтүү 12,7 пайызга кыскарып, КМШ өлкөлөрүнө 563,2 миллион доллардык товар чыгарылган менен, бул багытта өткөн жылдагыга салыштырганда жүк жөнөтүү 32,9 пайызга кыскарып, өлкөбүз ири кирешеден кол жууп отурат. Кыргызстан улуттук статистикалык комитети бул маалыматтарга каршы КМШ өлкөлөрүнөн башка тараптарга товар жүгүртүү 7,4 пайызга жогорулаганын, КМШ өлкөлөрүнөн импорттук товарлардын келиши 25,3 пайызга, дүйнөнүн башка өлкөлөрүнөн 25,6 пайызга төмөндөп, ал 1346,1 миллион долларды түзгөнүн канагаттануу менен билдирет.
Соода балансындагы дефицит өткөн жылда 1161,2 миллион доллар болсо, быйыл 782,9 миллион долларды түзгөн. Бирок бул "пайдага" өзгөрүштүн сыры башкада. Чынында, экспортко чыгарылган алтындын көлөмүн эсепке албасак, анда экспорт 15,9 пайызга төмөндөп, анда ал 401,6 миллион сомду түзгөн, ал эми товардын балансасынын дефицити 944,4 миллион долларга көтөрүлгөн.
Албетте, жогорудагы маалыматтарга таянсак, тышкы соода жүгүртүүдө тарткан зыяныбыз да зор болоору көрүнүп турат. Өлкөнүн жүргүзгөн тескери саясаты мамлекеттин экономикасына урган бычак болуп калаары ушундан улам көрүнүп отурат. Алынбай калган кирешелерден жана соода балансынын дефицитинин жогорулашынан кийин өлкөдө калк көп керектөөчү товарлардын, азык-түлүктүн баалары көтөрүлөрүнө алып келет. Ал гана эмес бюджеттик мекемелерде иштегендердин эмгек акылары, пенсиялар менен пособиялар элге өз учурунда берилбей калуу коркунучун пайда кылууда.
Кыргызстан дүйнөнүн 108 өлкөлөрү менен соода жүргүзөт. Товар экспорттолгон 59 мамлекет болсо, экспорттун негизги көлөмүнүн 28,8 пайызы - Швейцарияга, 19,7 пайызы - Францияга, 15,1 пайызы - Россияга, 14,2 пайызы - Өзбекстанга, 6,7 пайызы - Казакстанга, 2 пайызы - Турцияга, 1,8 пайызы - АКШга багытталган. Демек, кош саясаттын салакасынан улам, өнөктөштөрдүн ортосунда тышкы сооданын көлөмү дагы төмөндөй берүү коркунучу бар…
кыргыз тилиндеги гезит "Эл сөз"
Айтканы жакшы, аткараары кайсы?
Кыргызстан биротоло көз каранды өлкөгө айланды
Биз, кыргыздар, азаттыкты асырай алабызбы, же..
Журналисттерди алдаган Аманбек Токтоналиевдин арты таза эмеспи?
Эгемендүүлүк элибизге эмне берди?
Өнөрдүн өрөөнүндө өрдү көздөй...
"Биз сага ыраазыбыз, Майраш акын…"
Баңги заттын "базары",калкка түшөт азабы
"Чынгыз менен Бүбүсара" фильми тууралуу учкай кеп
"Эптеп эле "чампаланган" китептер көбөйдү"
Ким эле кыргыз, ким болду?!.
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?