ru ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky kk ky ky ky ky ky ky ky ky ru hu ru ky ru ky ru ky ru ky ru ru ru ky ky ky ru ky ru ky bg ru ru ru ru ru ru ky ky ru bxr ru uk ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
"Билимдүү көп - билген аз, күйүмдүү көп - күйгөн аз"
Ошентип жаңы парламенттүү болдук. Кайрадан жаңы багыт, кайрадан жаңы жол. Кайрадан телчигүү, кайрадан аракеттенүү. Эми мындан ары биз парламенттик республика болгондон кийин, жалпы кыргыз элинин бара турган багыты, мурункудай жалгыз президенттин чечимдерине байланыштуу болбой, азыркы Жогорку Кеңешке шайланып келген эл өкүлдөрүнүн кабылдаган мыйзамдарына ылайыктуу болуп калды. Ал жоопкерчиликти биздин депутаттарыбыз канчалык денгээлде сезишерин мезгил көрсөтөөр. Албетте, ушунчалык кыл чайнашкан кармаштарда өзүлөрүнүн күч аракеттерин, миллиондогон каражаттарын коротуп шайланып келишкенден кийин, баары бир айла жоктон бири-бири менен ичтеринен өз ара келише алышпаса дагы сырттарынан эл көзүнө: "ары карап ыйлап, бери карап күлүп" эптеп жаңы өкмөт курамын түзүшөт. Антпесе кайра шайлоо. Ал эми кайра шайлоого барганга азыркы депутаттардын кудурети дагы, каражаты дагы жана эң негизгиси кайрадан элди алууга кадыр-баркы, чама-чаркы чак. Муну жакшы түшүнүшкөндүктөн компромисске барууга аргасыз. Ким эле эптеп жеткен жылуу ордунан кеткиси келсин. Калганын убакыт көрсөтөт.
Жаңы парламент демекчи, курамын байкап көрсөк дагы эле баштагыдай кыргыздын капчыктуулары көпчүлүк орунду же башкача айтканда, 28 - жеке менчик фирмалардын жетекчи жана өкүлдөрү, 13 - мамлекеттик кызматкер, 5 - агартуучу, 1 - медицина кызматкери, ал эми калган көпчүлүгү - убактылуу жумушсуздар экен. Өкүнүчтүүсү, азыркы Жогорку Кеңеште деле медицина кызматкерлери айрыкча, психолог врачтар көбүрөөк болсо ашыкча болбойт эле, кээ бирлерине диагноз коюп, кайнаган кандарын салкындатып, популисттик дарттарынан аз болсо да арылтып дегендей. Дагы бир өтө кейиш менен белгилеп кете турган нерсе - адаттагыдай эле шайланган депутаттардын жаңы курамында билим берүү кызматкерлеринин аздыгы. Пародокс, кандай шайлоо болбосун мектеп мугалимдеринин жардамысыз эч качан өтпөйт. Шайлоонун ысык-суугуна агартуучу кызматкерлердей эч ким күйүп жанбайт. Баары үчүн: үгүт жүргүзгөнгө, комиссиянын ишин алып барганга, шайлоо участкаларын жасалгалаганга, жайнаган текшерүүчүлөрдү сыйлаганга, аягында "чоңдорунун" алдында күнөөлүү болуп тил укканга, же орусча айтканда "козел отпущения" болгонго жападан жалгыз гана агартуучулар жоопкерчиликтүү. Бирөө үчүн жаналекеттенип чуркап жүрүп өзү аягында куру жалак калат. Же тиги мугалимдердин колдоосу аркасында мандатка жеткен кээ бир депутаттарыбыз кийин шайлоо учурунда агартуучулардын сөөгүн агартып "айлыгыңарды көтөрөбүз, билим реформасын жүргүзөбүз, баарыңарды жыргатабыз" деген убадаларынан танып, келээрки шайлоо жакындагыча, көрмөксөнгө салып, салкын саламын эптеп беримиш болуп калышкандыктары жалганбы? Ушундай болуп келген, эми дагы ушундай боло береби?... Качанкыга чейин?...
Кенедей бир чакан цех же бир станок сатылып кетсе депутаттарыбыз ызы-чуу түшүп жатып калышат да, ошол эле учурда канчалаган бала бакчалар ит бекерге жергиликтүү бийлик тарабынан сатылып кеткенге бирөөнүн дагы кылы кыйшайбай келет. Билим, илим деп какшанганыбыз менен ага чындап жан үрөп, жакындан жардам берели деген бирөө жок. Керек болсо азыр кечээ эле, эптеп жетип алган анча-мынча жетишкендиктерибизден кайрадан кол жууганы турабыз. Өткөндө эле "мектептерди окуу китептери менен мамлекет өзү бекер камсыз кылат" деп окуучулардан окуу китептер үчүн ижара акысын албай кубантышса, бүгүн кайрадан ал маселеге аргасыздан кайрылууга туура келип жаткандай. Бул маселе боюнча билим берүү министринин орун басары Гүлжигит Умарович бекерге кан какшап мектептердеги окуу китептердин абалы боюнча күйүп-бышып жаткан жери жок да. Чын эле миңдеген окуучуларыбыз эскилиги жетип, тарпы чыккан, аты бар заты жок окуу китептери менен окуп жатышкандыгы эч кимге сыр эмес. "Мектептен окуйм" - деп зор кыял, зор кубаныч менен мектеп босогосун жаңы аттаган 1-класстын окуучусунун, жүз жеринен чапталып эскилиги жеткен эзелки Алиппе китебин алгандан кийинки ахыбалын көз алдыңарга элестетип көргүлөчү. Наристе эмес ата-эненин көңүлү канча чөгөт, ал эми күнөөсү жок туруп күнөөлүү болуп, окуучуларынан көзүн ала качкан алгачкы эжейинин абалын айтпай эле коелу. Мындан тышкары окуучуларды бир маал ысык тамак менен камсыздандыруу маселеси дагы кайрадан жакшылап көңүл бурууга арзыйт. Чоң демилге менен башталган бул саамалык азыр жергиликтүү бийлик ээлеринин эсинен такыр эле чыгып калгандай. Бизде кайра-кайра эле текшерип турбаса баары тетирисинен кетээри бышык да. Ал эми мектептердеги предметтик кабинеттердин заман талабына жараша жабдылышы боюнча сөз кылбай эле койсок болот. Деги эле билим берүү көйгөйүн айтып түгөтө албайсың. Мугалимдер ар-бир жаңы түзүлгөн өкмөт курамынан, жаңы шайланган депутаттардан дайыма билим берүүгө чындап көңүл бурулуп, агартуучулар социалдык жактан камкордукка алынат деп зор үмүт менен күтүп келебиз. Бирок натыйжа аз, "эртең менен" анча-мынча көтөрүлгөн айлыгыңды "кечинде" эле инфляция деген балекет кууп жетип, ашып кетип жатпайбы. Ал эми жаңы өкмөт курамы уюшаары менен иш жок калгансып эң биринчи дегенде эле министирликтеги кадырдык өзгөртүүлөрдөн башташат. Мен 1990-жылы райондук билим берүү бөлүмүнүн башчылыгына келгенде раматылык Бакаев Анарбек Курамаевичтен буйрук алдым эле, андан бери далай эле суу акты бирок, министрлерибиз ал суудан алда канча көп агып кетишти окшойт, санап көрсөм колумдун манжалары караандабай калды. Министрлик орун бирөөнүн көңүлүн көтөрүп, экинчисиникин кайра чөгөрүүчү кресло болуп калды окшойт. Жаңысы келип ишти баштай элек жатса, кайра экинчиси келсе, анан бизде кайдагы билим реформасы. Деги эле республикабызда кадрдык саясатты айрыкча, билим берүү системасында аярлык менен жүргүзүү абзел. Ошондуктан жаңы өкмөт түзүлсө эле министрлерди алмаштыра берүүнү токтотуу керек. Негизинен, мамлекетибиздин келечегин ойлосок, адегенде башталгыч билим берүүгө советтик мезгилдегидей олуттуу көңүл бурбаса болбой калды. Реформаны айылдык мектептен баштоо керектиги азыр эч кимге сыр эмес да. Надстройкабыз кандай болсо базисибиз ага жараша болот да. Чечкиндүү кадамдарды жасоо зарыл. Ансыз дагы кечиктик. Мамлекетибиздеги акыркы жылдардагы олуттуу окуялар, окуучуларыбызды мындай кой, баарыбыздын деңгээлибиз төмөндөп маданият, сабырдуулугубузду жоготуп, аздектеген ата салттарыбызды ары түртүп салып алдым-жуттумдукка алдырып, абийир, арды унутуп, "жебеген жердин алдында" деген принцип менен бара жаткандыгыбызды көрсөттү го. Шайлоо учурунда элим деген кээ бир азаматтарыбыздын "бийик" деңгээлдерин жакшы эле көрдүк го, чиркин. Кинодогудай "За державу обидно!" Улуттук кайра жаралуу зарыл!
Албетте, кайра эле жаңы шайланган Жогорку Кеңештин депутаттарында. Парламенттик болгондон кийин бүт жоопкерчилик алардын мойнунда. Жаңы парламентте бизди кубантканы, билим берүү кызматкерлеринин депутаттык курамынын саны аз болсо дагы сапаттык көрүнүшү. Көч башында баарыбызга жакшы белгилүү экс-министрибиз Каныбек Осмоналиев, министрдин экс-орун басары Элмира Иманалиева, айтылуу мектеп директору Б.Кадыров бар. Бардыгы тең билим, мектеп көйгөйлөрүн беш колундай билип, анын ысык-суугун жон терилери менен сезип келген жогорку деңгээлдеги адистер. Бир гана жагдай - ар кимиси ар башка партиянын мүчөлөрү. Бирок ал агартуучуларыбыз ага карабастан өз кесиптеринин, агартуу системасынын күйөрмандары катары жок дегенде билим маселелерин чечүүдө бардыгы "бир жакадан баш, бир жеңден кол чыгараарына" ишенебиз. Антпесе алар, өз кесиптерине чыккынчылык кылган менен барабар болмокчу. Негизгиси, депутаттар тарабынан мамлекетибиздеги бюджеттик каражаттар туура бөлүштүрүлүп жана сырттан келген инвестициянын сарпталышы катуу көзөмөлгө алынса. Качан болсо финансы жагына келгенде азды аяп отуруп, көптөн куру жалак калып келебиз. Деги эле билим берүү тармагынан каражатты аягандарды түшүнбөйм. Мектеп директорлорун формалдуу түрдө мамлекеттик кызматкер дегенибиз менен аларга мамлекеттик кызматкер статусун бербей келебиз. Жыйынтыгында, мектеп директору жарыбаган айлык менен жанын карч уруп жүгүрүп иштеп жүрөт. Жаш мугалимдин алган айлыгы миң сомго жетпесе, көп жыл эмгектенип эптеп жогорку кесиптик категорияга жеткен мугалимдин айлыгы болгону 1800 сом. Ал эми азыр бир кап унуң 800 сом. Ал мугалимдин 5-6 баласы бар. Болду,... калганын айтпай эле койолу. Ошондуктан үзүлбөгөн үмүттөр дегендей, жаңы шайланган Жогорку Кеңештин депутаттарына, айрыкча, мурунку министрибиз Каныбек Осмоналиевге, билим берүү маселелеринде депутаттар менен бирдикте туруп, "биздин көптөн бери чечилбей келе жаткан көйгөйлүү маселелерибизди чечип берет" деген жакшы үмүт менен бардык агартуучулар ишенич артып тургандыгыбызды кулак кагыш кылып койсок. Кыргызда: "билимдүү көп - билген аз, күйүмдүү көп - күйгөн аз" дегендей, жогорудагы биздин билимдүү агай, эжей депутаттарыбыз билим үчүн, мугалимдер, окуучулар үчүн күйүп жанышпаса, анан ким күйүп жанмак эле.
"Кутбилим", жањы саны... o кыргызча... o
email o архив o редакция
Мугалимдерге үй, бөбөктөргө бала бакча курган Арстанбек Абдылдаев
Абитуриент 2010: Сандык да, сапаттык да өксүктөр көп
"Билимдүү көп - билген аз, күйүмдүү көп - күйгөн аз"
"Мектепке кош келиңиздер" сынагына
Готовь сани летом - 2
Арстанбек Абдылдаев, "Ауирдин" ЖЧКсынын генералдык директору,
"Эл үчүн" саясий партиясынын лидери:
"Мугалимдерге үй, бөбөктөргө бала бакча куруп жатам"
Биринчи мугалим Дүйшөндүн кызы Бардакүл
КЫРГЫЗ ЖУРНАЛИСТИКАСЫНЫН ТАРЫХЫ ЖАЗЫЛДЫ
На конкурс "СМИ против коррупции"
На конкурс "Добро пожаловать в школу"
Это знакомое слово "фройндшафт"
Кыргыз билим берүү академиясы, Мамлекеттик тил жана лингводидактика лабораториясы
Окуу орус, өзбек жана тажик тилдеринде жүргүзүлгөн мектептерде кыргыз тилин окутуунун концепциясы
Бал тилдүү БАЛДАР АКЫНЫ - 70 жашта
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?