ru ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ba ky ru ky ru ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru hu ru ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky ky ru ky ru cs ru ru ky ky bg ky ru ky ru ky ru ru ru mhr ky ru ky ru ky ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"Аргумент kg", 30.09.10 - 14-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
"Манас" эпосун идеология катары бийик тутунсак…
Биз төмөндө дебатта айтылган айрым пикирлерди бердик:
- Улуттук дөөлөт-мурастарыбыз азыркы учурда руханий таяныч болуп бере алабы?
- Биринчиден, кыргыз элинде башка улуттарда кездеше бербеген руханий, маданий асыл мурастарыбыз абдан көп. Көркөм адабият, нукура маданият бардыгы бизде жакшы өнүккөн . Бир эле макалды алып көрөлүчү, анын маани-мазмуну өтө терең философиясы менен кескин айырмаланып турат. "Манас" эпосунда ханга да, жалпы карапайым элге да, тиешелүү болгон ыймандуулуктун, адептүүлүктүн, көркөм образдарынан адамдын руханий жан дүйнөсүн толтурууга болот. "Манас" эпосун идеология катары бийик тутуп турмушубузда колдонсок, эң жакшы жыйынтык болот деп ойлойм. "Манас" эпосу кыргыз элинин энциклопедиясы" деп жөн жерден айтылган эместир.
- Көөнөрбөс мурастар албетте, руханий азык боло алат. Себеби, бир эле макал өтө терең мааниде айтылып курчтугу менен адамды тарбиялайт. Биз совет доорундагы жоготуп алган руханий балуулуктарды калыбына келтире албай, жакырлануудабыз. Мисалы, биздин телеканалдарды алып көрөлү, руханий темалар каада-салт, "Манас" эпосу, ырым-жырым дегенди аз санда гана беришет. Ал эми башка телеканалдар, мисалы, Туркия телеберүүсүнөн өздөрүнүн руханий баалуулуктарын тынбай көргөзө беришет. Анан адамдын мээсинде ал нерселер чагылып, адамдар айласы жок деле кабыл алат. Бизде андай эмес. Телеканалдарда капкайдагы европанынын кинолорун, кыргыздардын менталитетине туура келбеген фильмдерди, клиптерди берип, тажата беришет. Биз мына ошондой нерселерден аксап жатабыз.
- "Манас" эпосун идеология катары тутунуп, Кырызстанда жашап жаткан башка улуттарга таңуулаганга болобу?
- Албетте, мисалга Өзбекстандагы кыргыздарды алып карай турган болсок, алар өзбек тилин эне тилибиз деп алардын тилин үйрөнүп колдонуп, өз эне-тили болгон кыргыз тилин экинчи орунга коюшат. Ошол сыяктуу эле биздин мамлекетте жашап жаткан башка улуттар да биздин идеологияны карманып билип, тилибизди үйрөнүп мамлекеттин саясатына каршы чыкпай жашаш керек. Биз муну кыргыздар өзүбүздөн баштасак жакшы болоор эле . Себеби, бизде кайсы бир иш, кагаз же сөз түрүндө айтылат да, ошол бойдон калып калат, аны иш жүзүнө ашырган адам жок, болсо да аз санда мени ошол жагыбыз өкүндүрөт.
- Карылардын акыл -насаатысыз жаштар өнүгөт деген туурабы?
- Карылардын акыл- насаатысыз деле жаштар өнүгөт. Анткени, карыялык сөөлөткө жете албаган, ичкилик ичип олтурган аталарды көп эле көрүп жүрөбүз. Мындай адамдар өздөрүн кадырлуу карыя деген сөздөн таптакыр алыстатып, баркы кетип олтурса кимдер тарбия ала алат?
- Мен бул жигиттин айтканына кошула албайм. Себеби, өткөндү билбей туруп, келечекти эч качан көрө албайбыз. Биз улуу нерселерди кимден үйрөнөбүз? Карылардан, улуу муундан үйрөнөбүз. Ал эми улуу муундун өкүлдөрүн жалпы күнөөлөгөнгө болбойт. Акыл -насаатын айткан аталар, апалар ошого татыктуу болуп, калыстык сөзүн айтып балпайып төрдө олтурса аларга бул нерсе аброй, сый -урмат алып келет. Ал адамдардын материалдык руханий жактан да тажрыйбасы жетиштүү, күчтүү. "Манас" эпосунда деле Айкөлүбүз Акбалта, Жакып сыяктуу карыялардан кеңеш сурап алып, анан иш кылган. Мындайча айтканда, "Карыялар ак айтат, ак айтса да так айтат".
- Карылар дегенде эле бул менин атам, бул сиздин атаңыз дегендей. Беш кол тең эмес. Мүмкүн сизге ошондой карыялардын терс жактары көкөйүңүзгө көк таштай тийгендир. Бирок, биз жалпы жонунан алып карай турган болсок, бардык карылар андай жаман сапаттан алыс. Бизге акыл-наасат айткан адамдар- алар биздин даанышман ата-бабаларыбыз болуп эсептелинет. Себеби, карылардын акыл кеби биз үчүн абдан маанилүү. Албетте, эми коом болгондон кийин канча адам боло турган болсо, ошончо түрлүү окуя боло берет. Бирок, биз аны калыпка салып, жаман жагын айта бериш туура эмес. Ошондуктан, тең карап, бир же бир ууч адамдын аркасынан жалпы кыргыздын нускалуу карыяларын жамандоодон алыс болушубуз керек. Кийин биз дагы улгаябыз, ошондо нарктуу карылардан болуп, балдарыбызга, неберелерибизге туура тарбия берген инсандардан болууга өбөлгө болушубуз керек.
- Сөз күчтүүбү же байлыгың болсо сөзүң күчтүү болобу?
- Бул суроого "Оозу кыйшык болсо да, байдын уулу сүйлөсүн" деген макал туура келет. Чындыгында азыр байлыгы бар адамдын сөзү күчтүү болуп турган заман. Себеп дегенде, кандайдыр бир кылмышты кылып коюп, көчөдө эркин басып жүргөн адамдар арабызда бар. Бул жерде чындык жерге тебеленип, байлыгы бар адамдын сөзү күчтүү болуп, сөздүн кадырын билбегендиктен, кээ бир жарандар байлыктын кулу болуп калууда. Негизинен элибизде "Сөзүң өлгөнчө, өзүң өл" деген макал бекеринен айтылган эмес. Тилекке каршы, азыр канчалаган кызматчы адамдар бийликке келиш үчүн көп сөздөрдү айтып, убада берип коюшат да, көксөгөн максатына жеткенден кийин ал сөзүн унутуп коёт. Ошентип, сөздүн кадыры кетип, бүгүнкү күндөгү байлыгы бар адамдардын сөзүнүн күчтүү болуп чыга келгени да ошондон.
- Азыркы заманда негизги көйгөй ушул болуп калды. Мисалы, мурдагы ата-бабаларыбыз "Буттан жыгылган турат, ооздон жыгылган турбайт" деген макалга таянып иш жүргүзгөн. Азыркы мезгилде болсо, шайлоо жакындап калды, көчөгө чыгып карапайым бир адам туура сөзүн айтса, эч ким ишенбейт, ал эми акчалуу бай чыгып алып элдерге пара берип, иш баштоодо. Өзүнүн акылына, сөзүнө таянып иш жүргүзгөндөр саналуу.
- "Адам көркү чүпүрөк, тил көркү сөз" деп коёт эмеспи. Адам баласынын байлыгы-бул тил болуп эсептелинет. Адамзатын башка жандыктардан өзгөчөлөнтүп турганы тили. Байлык күчтүү деген сөзгө кошулбайбыз, мисалы, байлык жок болот, ал эми айтылган сөз эч качан өлбөйт. Мисалы, Токтогул Сатылгановду ала турган болсок, өздөрүнө каршы чыккан байлардын кылган жоруктарын ашкерелеп ырга салып ырдаган демократ акын болгон, анын ырлары, сөздөрү калды. Ал эми байлардын байлыгы өзү менен кошо жок болуп кетти. "Баш кесмек бар, тил кесмек жок" деп таамай айтылган сөз бар эмеспи, ошондуктан, максаттуу айтылган сөз жерде калбайт.
Республикалык "Манас жаштар ордосу" жана Кыргыз радиосу менен биргеликте уюштурулган "Пикир айтуу" дебатына окуу жайдын талапкерлерин тандоо ниетинде, И. Арабаев атындагы КМУда институттар аралык конкурс болуп өттү. Конкурска бардык институттардан төрттөн талапкер, жалпы кырк студент катышты.
Иш-чаранын негизги максаты - жаштардын чечендик чеберчилигин, сүйлөө маданиятын арттыруу, алардын дымагын бекемдөө жана жан дүйнөсүн, руханиятын түптөөдө адептүүлүккө, мекенчилдикке чакыруу, ошондой эле рухий жана эстетикалык таламдарынын маданий деңгээлин көтөрүү , жогорку адепке тарбиялоо жана табигий туура жашоо образын калыптандыруу болуп саналат.
Белгилей кетүүчү нерсе, аталган иш-чарага Кыргызстандагы бардык жогорку окуу жайларынын студенттеринен түзүлгөн командалар катышат. Дебаттын жүрүшү Кыргыз радиосунда жана "Манас жаңырыгы" телеканалынан жумасына бир жолу түз эфир аркылуу берилет. Дебат 5 тур менен өтүп акыркы жыйынтыктоочу бөлүмү финалдык туру менен аяктайт. Бул оюн 2010-жылдын октябрь айынан башталып 2011-жылдын май айына чейин уланат. Жыйынтыгында жеңүүчүлөргө дипломдор жана баалуу сыйлыктар тапшырылат.
Конкурстун жүрүшүндө руханий асыл баалуулуктар жана адеп-ахлак чыныгы жашоо образдарын чагылдырган, суроолор берилип, төмөндөгүдөй жооптор, кайчы пикирлер менен коштолуп дебат өз максатына жетти десек болот. Калыстар тобу кырк студенттин арасынан өз ойун ачык таамай, тартынбай айта алган, сүйлөө речи мыкты деген критерийлерге таянып 8 студентти тандап алышты. Белгилей кетсек, калыстар курамын Бириккен профсоюздар уюмунун төрагасы Эрмек Бектуров, Жаштар саясаты жана спорт иштери боюнча проректору Мелис Оңолбаев, Гуманитардык билим берүү иинститутуднун тарбия иштери боюнча менеджери Жакыпов Кубат, Тарых жана социалдык укуктук билим берүү институнун директорунун орун басары Амантур уулу Чыңгыз түздү.
Иш-чаранын жыйынтыгында, I-даражадагы диплом менен Лингвистика институту, II-даражадагы диплом менен Химия-биология факультети, III- даражадагы диплом менен тарых факультети жана жеке сыйлыктарга Султанбаева Кенжекан, Кошбаев Субаналы, Темир кызы Асел, Чүкүн кызы Назима, Нурсеитова Курманжандар татыды.
кыргыз тилиндеги гезит "Аргумент kg"
email • архив • редакция
Ишенбай АБДУРАЗАКОВ, коомдук ишмер:
"Мамлекет балдак таянгандай көрүнөт"
Орозов "багын" Пакистандан тапты
Тоң моюндуктун да "точкасы" болот
"А" жана "Б" пландарына Камчыбек Ташиевдин кайтарган жообу:
"Арстан шаар" - Сингапур
"Манас" эпосун идеология катары бийик тутунсак…
күлкү тартуулаган адам ким?
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?