bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky tt ru ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ba ky ky ky be ky ru ru ru ky ky ru ru ky ky ru ky ru ky ru ky ru ru ru ky ru ky ru ky bg ky ru ky ru ky ky ru ky ky ru ky ru ky ky ru ru ky ru ru ru ru ky kk ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"Форум", 26.02.10 - 14-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Ажо мамлекетке ажо болгону менен аялына келгенде мышыктан бир тепкич төмөнүрөөк эле. Каяша сөз айтты дегенче аялынын тили менен колу бирдей иштеп, ошол тили менен таягынын уусу бир топ күнгө жанын кыйнаар эле. Бу азыркы аялдардай эмес эле, илгерки "амазонкалардын" накта өзүндөй эле. Ошондон улам күйөөсү эркек өңдөнүп үн чыгаргандан коркот. "Кың" десе эле башы "дың" дейт. Бу жолу да аялынын сөзүн башын жерге сала укту, кээде башын тырмап коет, бир нерсе менен шилтеп албасын деп элеңдеп коет кургур, колу өзүнөн өзү башын калкалай, рефлекс болуп да бүткөн эмеспи…
Алдан-ала айтылчу кеп - ошол күндөн баштап ажонун аялы бүт бийликти колуна алды. Илгерки Ленин атабыздын революциясындагы "Бүткүл бийлик Советтерге!" деген ураандай эле болду чамасы. Аңыз болуп айтыла келаткан "Шодокондун бүркүтү" бу аялдын жанында шоона эшпей калды.
Канайым ажону куурчак катары пайдаланат, көбүнчө бурчка ыргытып коет, сынарына карбай. Эми өлкөдөгү бүтүндөй иштер, окуялар, чечимдер, деги койчу бардыгы менен баардыгы ушул аялдын эркинде болду, кандай гана орчун чечим болбосун ушул аялдын бир ооз, көбүнчө жарым ооз сөзү менен бүтөт. Эпадам, чечим-буйругу бир аз кармалса, ага күнөөлүү адам күнү болобу, түнү болобу, болбосо бир жакка иш менен учуп баратабы , же келатабы баары бир, кызматтан шыпырылат. Шыпырылганын машинеде баратып, үйүндө же эртеси ишинде угат, радиодон же теледен. Нечен бир "мен" деген кызматкерлер бу аялдан жаналгычтай коркот, ажо - ажо эмес, аялы ажо экенин бат эле сезишкен алар, эми ал аялга кошомат кыла башташты. Кызматтын кызыгы менен кумарын карачы, Эл көзүнө опол тоодой кадыр-баркы бардай көрүнгөн, кериле басып, кериле сүйлөгөн, жанына жан адам баралбастай көрүнгөн бийлик эркектери, керек болсо күйөөсүнүн башына оңой эле сийип ийүүдөн кайра тартпаган бу аялдын жанында бокко жарабай, былбырап- былжырап, Киплингдин чөөсүндөй шыйпактап, менин кандай сыйлай турганымды көрсүн деп артист боло кетип, керек болсо таман алдына төшөлүп бере тургандыгымды сезсе экен, билсе экен дешип бөйпөлөктөсө, өңгөнү кой, өз аялдары жандан түңүлүшөт…
Кыргызды катын башкара элек эле. Жо, кокуй, Курманжан датка азыркыча бир эле районду башкарган, аким сымал. Кийин эле апырта-жапырта көкөлөтүп жибербедикпи, падышабы, же ханбы деңгээлинде. Аким деген ажо эмес. Анын ажого жетчү жолу алыс, оголе алыс…
Бактысына жараша мүнөзү жумшак күйөөгө туш келип канайым болуп алган бу аял жетишпеген бүлөдө өстү. Кенедейинен ичсе ашка, кийсе кийимге жетпеди, тойбоду, тойгон кээ күндөрдө топук кылбады. Мындайлардын көбү жутунуп өсөт, өзүнөн өйдөрөктөрдү жек көрөт, өңгөлөргө жардамы болбойт, өзүмчүл сезими күчтүү өнүгөт. Бейпил турмуш өтөгөндөр аз чыгат, мындайлардан. Анан булар тийген күйөөнүн шору. Тың чыкма күйөө болсо, бат эле көткө тээп айдап жиберет. Балбыр - далбыр эркек болсо, өмүр бою анын көйнөк-дамбалынын көлөкөсүндө эр аты болгону менен кыпындай заты жок өмүр өткөзөт. Аялга тийген деген ошондон…
Кандай болгон күндө да азырынча "канайым" атка коно элек канайым окуусунан зээндүү эле. Кийин эс тарткандан билимдүү бүлөдө тарбияланып калган го, өз үйүндө эмес. өз үйүндө болсо, билими ошого жараша болмок да…
Ошентип орустун экинчи орундагы чоң шаарында окуп жүрүп, өзүнүн жердеш жигити менен жакын болду, аны менен кошо Казбек тоосунун айланасында жашаган кайсы бир улуттун уулу менен байланышкан деген аңызы дагы бар эле. Эки жигит тең ташталбай, таштап кетиптир го, эсеби… Ал эми сылана өсүп, сылана жүргөн бир классташы менен көп жыл кол үзүшпөдү, көңүлдөрү төп келип, баары төп келип… анан аны кийин мен деген кызматтын баарына койду…
"Аялдын амалы кырк эшекке жүк" дейт кыргыздар. Анын сыңары азыркы заманда айлакер айымдар каалаган эркегин торго түшүрүп, керек болсо ыйык эсептелген үйбүлөлүк очогун бузуп, өз жыргалы, өз бактысы, айтор өзү үчүн күрөшкөндөр жок эмес. Ал тургай модага айланды. Айлакер айымдардын кылтагына биздин заманда жашап аткан бизнесмен, министр, депутат ж.б. мырзалар түшүп, тагдырдын миң түркүн сыноосуна тушугуп, бирде ыйлап, бирде күлүп, бирде кумардын туу чокусун багынтып, айтор турмуш дөңгөлөгү чимирик. Мен дагы мына ушундай тагдырдын жазмышына моюн сунган бир кезде райондук аппаратта иштеп, анан депутат, анан министр, анан ... болуп тагдыр тегирменинде айланган мырзанын, эң негизгиси ашкан айлакер, сулуу, бирок аягы суюк Заринанын турмуш-тагдырына саресеп салмакчымын. Бирге үңүлөлү... Кызыктар али алдыда...
Зарина бышкырып ийе сактады. Ичинен "Канат аттунун баары ушинтип мени көрсө эле башы айланып калабы, тобо. Бирок тиги Канаттан жаш да, жаштын иши жаш, төшөктө жакшы экен" деп буга чейин этегинен өткөн эркектерди сыдыргыга сала, эсине түшүрүп ийди. Бул кылыгына уялган деле жок. Бирөө көрүп атыппы. Анын үстүнө депутатка ант берди беле, ал деле аялынын койнунда жыргап жатпайбы. Жашмын, сулуумун, демек, бир келген өмүрдү колдон чыгарбайын деп өзүн-өзү жооткотту.
Арактан дагы куюлган соң, чачы башы саксайып, төшү жагжайган Заринаны Канат дагы басып жыгылды. Эриндер канагыча сорушту. Билбейм, экөө ал түнү дүпүйгөн калың бактарга оо бир далай оюндун түрүн көргөздү.
Зарина телефондун чырылдагынан ойгонуп кетти, караса Канат Темрбековичтин номери.
- Алтыным, кандай? Түндө коркпой жакшы жаттыңбы? Мени сагынган жоксуңбу?
- Сагынып, саргайып күтүп жатып уктап кетипмин. Түшүмдө экөөбүз көл жээгинде махабатка балкып атыппыз. Көрдүңбү, өзүң келе албасаң да түшүмдө дайым мен менен биргесиз. Жаным жыргады.
- Давай, жаным, күт, бир саатта бошойм, анан жетип барам, тойус учуп барам.
Зарина шаша-буша төшөгүнөн турду. Ваннага жүгүрдү. Башы кеңгиреп калыптыр, сууда жатып кечеги күндү эстеп, жылмайып алды. Шаар сыртынан келген соң, кызуу болуп калган инструктор Канат "үйүңө барам, жаныңда жатып, таң аткыча уктабай сени жыргаткым келип жатат" деп чап кенедей жабышып, айласын кетирген. Өзү деле аракка башы деңгиреп, кызуу болсо да үйүн көргөзбөгөнүнө бир чети сүйүндү. Кокус Канат Темирбекович чалып, эскертпей эле кирип келсе не болмок? Ваннадан жарым саатка жетпей чыгып, жапжаңы ич кийим кийинди да, халатын жамынып, ашканага кирсе, жармасы буркан-шаркан ачыптыр. Чоң кружкага куюп, да ага эритилген дарыны аралаштырып туруп, муздаткычтын морозилкасына салды. Канат Темирбековичи келсе аралаштырып туруп колуна карматат. Анысы шак жутат.
Андан соң чачын кургатып, күзгүнүн алдында жарым саат жасанды да, үстүнө төшү ачык, этеги кыска, кийсе денеси көрүнгөн үлбүрөгөн көйнөктү кийди. Дүкөндөн атайы сатып алган. Казан-аякты калдырата стол жасоого киришти.
Телефону шыңгыраганынан алса айылдан иниси:
- Эжеке, кандайсыз? Жакшысызбы? Буюрса, биз үйдү бүттүк. Баягы сиз берип жибергендер менен ичин евро жасаттым. Эми керемет, качан келесиз? Келсеңиз үйгө той берсек жакшы болмок. Апамдарга да куран окутуп.
- Кое тур, бүгүн 3-күнбү? 6-күнү барам, сабактардан кол бошобой атпайбы? Сен атаңа куран окута бер, мен барганда апама окутабыз.
Эжесинин атасына болгон ачуусу, жини, жек көрүүсү дале тарай элек экенин түшүнгөн Самат унчукпады. Атасын актагысы келбейт, бирок атасы да, кантип кыят. Өлгөн адамдын артынан жаман сөз айтпаш керек да, небак кечирген атасын.
Зарина ары-бери басты. Айылга баруусун пландады. Апасын эстеп, көзүнө жаш алды. Балконго чыгып, терезеден дапдаана көрүнгөн Жеңиш аянтын карады. Адамдар көп экен. Аппак көйнөк кийип, бакытка чулганган кыздар. Каз-катар үйлөнүү той көбөйүп, баары ушу жерге келип гүл коюшат эмеспи. "Аттиң, мен да ушинтип ак көйнөк кийип, Канат Темирбековичтин колтугуна кыналып, күйөөгө тийсем эмне?" деп оор үшкүрүнүп алды. Канат Темирбековичи албайт да, молдого нике кыйдырткан, ошо жетишет, "балдарымды кыя албайм, аялым менен ажырашпайм" деген да башында эле. Өмүр бою ушинтип көмүскөдө жашайт. Никеси болгон менен кыргыз деген кыргыз да. Кийин балдарын сөөмөйлөрү менен көргөзүп, "арам сийдик" деп аташарын эстеп, таптакыр төрөгүсү да келбей кетти. Бирок, бала өзүнө керек да. Ар кайсы ойлорго чулганып, балкондо отуруп Канат Темирбековичинин келгенин да байкабай калыптыр. Артынан келип капшыра кучактады. Экөө бир-бирине чап жабышты. Эриндер бир-бирин эңсеп, эми бир шумдук. Канат кийинки күндөрү жаш жигиттей болуп шайдоот, көңүлү да жайдары. Өбүшүүлөр бүткөн соң, муздак жарманы бир дем менен кылкылдата жутту.
- Бах, жарма эмес бекен? Деги шумдук жасайсың, Суусунум кана түштү. Кандайсың, жаным? Мени сагынып, саргайдыңбы, мен дагы. Бирок ар дайым жаныңда боло албай атпаймбы. Аялым катуу аңдууга алды мени. Ал албуут, ажаан. Билсе сени жөн койбойт. Ошондуктан өзүмөн да сени көп аяйм. Абайлаш керек.
- Алтынчы күнү айылга барып келейинчи, инимдин үйү бүтүптүр, той берип, апама куран окутуп, 4-5 күндө келем.
- Албетте, кантип жок демек элем. Эч кам санаба. Акча десең каалаганча ал. Эмне белек кыласың?
- Муздаткыч, кир жууган машина, пылесос, иши кылса аялга керектүү нерселерди. Анын баарын бир таксиге жүктөп кете албайм. Андан көрө райондон эле алам го, албетте кымбатыраак болот.
- Кое тур, баарын эле бияктан ал, анан бир маршрутканы жалда. Өзүң Азат менен барасың.
- Ошо Азатыңыз таптакыр мага жакпайт. Такси менен эле кетейинчи.
- Айыл ичинде жөө жүрмөк белең, Азат жакпаса, башканы таап берем. Давай, сөз бүттү. Мен бир саатка танапис болгонунан учуп келе калдым, азыр кеттим, кечинде келем. Айылга алып барчуларды эртең аласың, анан да дүкөндөгүлөр менен сүйлөш, алар вокзалга жеткиргидей болсун, ошо жерден жүктөт да, башыңды оорутпай кете бересиң. Давай, кечке чейин пока. Мен келгиче не кыласың?
Канат Заринаны эркелете өөп, жумушуна кетти. Ал кетери менен кыз инструктор Канатка чалды.
- Канат, мага үч күн бою машина айдаганды үйрөт, айылга кеткен атам, айыл ичинде машинаны өзүм айдагыдай болоюн.
- Ой алтыным, сен и так эле жакшы айдайсың. Сага үйрөтпөгөндө кимге? Акылдан адаштырдың да мени. Кай жерге бара калайын.
кыргыз тилиндеги гезит "Форум"
email • архив • редакция
Кыргыз эл акыны да"
Жаз айы жаңжал басылбай…
Кыргызстанда мамлекеттик аппарат туңгуюкта
Иранда Кыргызстандын учагын мажбурлап кондурду
Ар кимде бар ар кыял
К.Жантөшев атындагы Каракол музыкалуу драма театрынын актеру:
"Уурулукту көп жасаганым эсимде"
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?