ru ky el cs ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky tt ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky mn ky ky ky ky ru ru
"Аалам", 09.10.08 - 13-бет: Полит-элита...•
Ормон хан Кубогун ким жеңет?
Эрежесиз эрендердин кармашы боюнча кыргызстандык жигиттердин жеңиштерине далай ирет күбө болдук. Атбашылык Алмаз Акун быйыл Азиянын абсолюттук чемпиондугун экинчи ирет утуп, жалтанбаган шер экенин далилдеди.
Эми эрежесиз эр кармаш боюнча эларалык Ормон хан Кубогунун баш байгесине талапкерлерди тандоо мелдеши болуп, мыктылары иргелди.
60 кг салмакка чейинки эрендердин таймашууларында жарым финалда Төлөгөн Сарыков жеңишке жетишип, баш байгеге талапкер болду. 65 кг салмакта Мирлан Асеков, 70 кг салмакка чейин Турсунбек Асылгазиев менен Уларбек Тезекбаев финалга чыгышты. Ошондой эле 80 кг салмакка чейинки атаандаштарынын баарын уткан Кайрат Орозакунов да Ормон хан Кубогун утам деп кайрат-күчүн жыйнап, финалга жетти.
Ормон хан Кубогунун финалдык беттешүүлөрү 8-ноябрда болмокчу. Бул эрежесиз кармаштын вале-тудо түрү боюнча күч сынашуулар панкратионду жайылтып жүргөн Эдил Молдалиев менен Юрий Бобковдукунан бир аз айырмасы бар.
Валентина Шевченко - дүйнөнүн мыкты мушкери
Мындай кубанычтуу кабарды өлкөнүн тай-бокс боюнча"Муай тай" федерациясы жарыялап, төбөсү көккө жете сүйүнүп турушат.
27-сентябрдан 3-октябрга чейин Түштүк Кореянын айтылуу Пусан шаарында (бул шаарда 2002-жылы 14-Азия оюндары өткөн) тай-бокс боюнча дүйнө чемпионаты өткөрүлөт. Бул дүйнөлүк таймаш Эларалык Олимпиада комитетинин дүйнөлүк жеке таймаш боюнча долбоорунун жана ЮНИСЕФтин колдоосу, көзөмөлү астында болот. Бул тай-бокс дүйнөлүк таймашуусуна 64 өлкөдөн миңге чукул спортчу катышып, мөрөй талашат.
Дүйнө чемпионатында Кыргызстандын намысын коргогон дүйнөнүн эки жолку чемпиону Валентина Шевченко 57 кг салмакта 11 атаандаш менен мөрөй талашат. Валентина швециялык, белоруссиялык, түркиялык атаандаштарын жеңип, баш байге үчүн Европа чемпиону польшалык Жоанна Жедейчук менен беттешип, утуп алды.
Муай-тай версиясы боюнча эларалык Кеңештин чечими менен кыргызстандык Валентина Шевченко "2008-жылдын эң мыкты кикбоксчусу" деп таанылды. "Жылдын эң мыктысы" деген Кубокту эларалык муай-тай федерациясынын президенти Сакчай Папсуван тапшырды.
Бу жайкы биатлон деген спорт түрү анык кыргыз мергендеринин өнөрү. Тоо-ташта эчки-теке, кийик кубалап, анан да алардын эң семизин көзгө аткан мергендери менен даңкталып келген кыргыздар негедир бул спортко маани бербей жүрүшөт. "Кан тартат", "аккан арыктан суу агат" дегендей, айрым мергендердин тукумдары, урпактары элди көрүп "ойгонсо" деген эле ниет. Себеби, 10-октябрдан 13-октябрга чейин Чолпон-Атада жайкы биатлон боюнча Азиянын чемпионаты өткөрүлгөнү жатат. Сергей Брагин деген жигит ушул спортту Кыргызстанга жайылтам, мергендердин урпактарын намыстантып "ойготом" деп, түйшүк тартып чуркап жүрөт.
Бул ирет Азия чемпионатына Казакстан, Өзбекстан, Кыргызстандан командалар мөрөй талашууга чогулуп жатса, Европа аймагына кошулганы менен, эр жигитке бул өнөр зарыл дештиби, айтор, Грузия менен Армениядан да мергендер келмек болушту.
Кыргызстандын намысын бул ирет жалаң жаштар - Екатерина Волошина, Жамила Турарбек кызы, Саламат Жумалиев, Богдан жана Семен Кузнецовдор коргогонго даярдык көрүүдө. "Кыйынмын, көзгө атаар мергенмин" дегендер чыкпаса, бул өнөрдүн сырын айла жок жаштарга үйрөтүү керек да.
Чемпион болууну самагандар арбын
Кыргызстанда жеңил атлетикага кызыгуу күч алып баратканын моюнга алыш керек. Мурдагы мелдештерде бишкектиктер мөрөй алып жүрсө, эми алыскы район, облустардан жел таман күлүктөр чыга баштады. Маркум Сатымкул Жуманазаровдой олимпиадалык байге алууга, кыргыз өңүн таанытууга дилгир жаштар арбын. Жеңил атлетика федерациясына Канат Аманкулов президент болгону эл аралык байланыштар кеңейип, айылдык мыкты жөө күлүктөр да чет өлкөлөрдөгү мелдештерге, Азия, дүйнө чемпионаттарында күчүн сынай баштады. Жаштар арасында дүйнө чемпионатына катышкан кыргыз улан-кыздарынын чеберчилиги өсүп, чоң спортко көзү ачылды.
Буга Бишкекте өткөн 15 жашка чейинки өспүрүмдөрдүн эл аралык мелдеши күбө. Казакстан, Өзбекстан, Тажикстан жана Кыргызстандан 300дөн ашуун жеңил атлетчи "Спартак" стадионунда эки күн мөрөй талашты. Меймандардын жараткан ийгиликтери биздин өспүрүмдөргө сабак болду. Кыргызстандын намысын сактап, ядро түртүүдө Евгений Миловацкий уюган чоюнду 14 метр 75 см алыс ыргытып, алтын медаль тагынды.
400 метр аралыкка тоскоолдуктар аркылуу жарышта бишкектик Артем Быков марага экинчи болуп келип, күмүш байгелүү болду.
Кыздардан Дарья Кремлева 100 метрге жана 300 метрге тоскоолдуктар аркылуу жарышта эки ирет экинчи орунду ээлеп, 2 күмүш медаль тагынды.
Эми айылдык таланттуу жөө күлүктөр өздөрүн сынап, кыргыз өңүн Азияга, ааламга таанытуу учур келди. Эмдиги жылы Сингапур өлкөсүндө өтө турган жаштар арасындагы Азия оюндарына даярдык көрүү керек.
Бул күндөрү Бишкекте регби -15 спорт оюну боюнча Азия чемпионатынын беттешүүлөрү болууда. "Спартак" стадионунда өткөн таймашта Кыргызстандын тандалма командасы ирандык жигиттерден жеңилүү ызасын тартышты. Биринчи таймда кыргызстандык жигиттер демилгени колго алып, дурус ойноп 13:8 эсебинде ирандыктардан 5 упайга алдыга озгон эле.
Экинчи таймда ирандыктар күчтөнүп, чабуул артынан чабуулга өтүп, кыргызстандык жигиттердин шаштысын кетирип, эсепти теңдеп коюшту. Намыстана түшкөн кыргызстандыктар эки упайга алдыга озгону менен ийгиликти колдон чыгарып, шайманы кетип, жыйынтыгында 16:30 эсебинде ирандыктарга утулуп калышты.
- Бизди эларалык тажрыйба жоктугу, чеберчиликтин төмөн-дүгү аксатып койду. Бул оюн бизге чоң сабак болду, - дейт кыргызстандык Виктор Зацепилов.
Эми 8-октябрда ирандыктар Өзбекстан менен мөрөй талашка чыгат. 11-октябрда кыргызстандык жана өзбекстандык жигиттердин ортосунда чечүүчү таймаш болмокчу.
Бильярд - кумар эмес, спорт, өнөр
Өлкөдө мурда кумар оюну катары тыюу салынып келген бильярд спорту эгемендиктин шарапаты менен абдан таасирдүү, "популярдуу" спортко, өнөргө айланды. Кыргызстанды дүйнөгө тааныткан Каныбек Сагындыков, Каныбек Сагынбаев ж.б. жигиттер чыкты. "Аганы көрүп ини өсөт" дегендей, эми Кубанычбек Сагындыков деген жаш жигит эркин пирамида (американка) түрү боюнча өлкө чемпиону аталды.
Спорт күйөрмандарына белгилүү бильярддын бир нече түрү бар - Москва, орус пирамидасы, снукер, пулу ж.б.
Кыргызстандын Бильярд федерациясынын вице-президенти Шейшенбек Байзаковдун билек түрүнө катуу киришип калганына караганда, бул спорттун бардык түрүнө көңүл бурулуп, айрыкча Азия оюндарында ойноло турган пулу түрү да колго алынууда.
Ошондуктан 10-октябрдан 12-октябрга чейин бильярддын пулу түрү боюнча мыктымын дегендер Бишкек шаарынын ачык чемпионатына келип, өз өнөрүңөрдү сынап көрсөңүздөр болот!
Бетти даярдаган Кабыл МАКЕШОВ