bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru hu ru ky ru ky ru ky ru ky ky ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky bg ru ky mk ru ky ru ky ru ky ru ky ru tt ru krc ru ru ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"Эл сөз", 17.11.09 - 4-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Саламаттыкты сактоо министрлигинин алдындагы санитардык
эпидемиологиялык көзөмөлдөө департаментинин жетекчиси:
"Жөнөкөй эле сасык тумоодон эки жылда 317 адам кайтыш болду"
- Төлө Байдалиевич, өлкөбүздө жүрүп жаткан чочко тумоосуна карата сиз жетектеген департамент кандай иш-чараларды көрүп жатат?
- Учурда бул чочко тумоосу 60тан ашык мамлекетте курч мүнөздө жүрүп жатат. Бизде ушул чочко тумоону аныктай турган медициналык лабораториялар жок болчу. Эми атайы жогоруда сөз кылып жаткан ооруну аныктай турган эки лаборатория ачтык. Бири Оштун Кара - Суу районунда, экинчиси борбор шаарыбызда ачылды. Бул иш - чарага жалпысынан 100 миң доллар сарпталды. Дагы 100 миң долларга аталган лабораториялык акыркы чыгарылыштагы жабдууларды алууга жетиштик. Мурда ушундай пандемиялык мүнөздөгү ооруларды биз өзүбүз таптакыр шарттын жоктугунан аныктай албай, башка өлкөлөргө кайрылып турчубуз. Буйруса, ушу сыяктуу коркунучтуу ооруларды биз өзүбүз аныктап, өзүбүз жыйынтыгын чыгарып турганга жетиштик деп айтууга болот.
- Бул иш-чараларга каражатты өкмөт бөлүп бердиби?
- Жок өкмөт бөлүп берген жок. Бизде "куш тумоосу"-деген долбоор иштеп жатат. Бул каражаттын баары тең ошол долбоор аркылуу чет өлкөдөн келген. Куш тумоосу, адамдын мезгилдик тумоосу жана чочко тумоосу ушул үчөө тең сасык тумоо болуп эсептелет. Үчөөнүн тең жугуу жолдору, айыктыруу жолдору жана үчөөнөн тең сактануу жолдору бирдей, окшош. Бири ак, бири көк бири кара дегендей эле кеп. Мындайча айтканда, аталыштары гана башка десек болот.
- Эми ушул аталган үч оорунун эң эле коркунучтуусу чочко тумоосу болуп эсептелеби же?..
- Үчөө тең бирдей коркунучтуу. Белгилери да окшош. Бул ооруга чалдыккан адамдардын бардыгы тең башы ооруп, чыйрыгып, шайы кетип, жөтөлүүгө дуушар болушат. Кээ бирөөлөр "чочко тумоосунан кырылып , өлүп калат экен"- деп туура эмес маалымат таратып жатышат. Чынында андай эмес. Жеке эле чочко тумоосунан корко берүү болбойт. Жөнөкөй эле сасык тумоого чалдыккандар убагында жакшы дарыланбай, кайдыгерликке салып коё турган болсо, сөзсүз өлүмгө учурайт.
- Ушул сиз айтып жаткан жөнөкөй сасык тумоодон расмий түрдө катталып, кайтыш болгон (бир жылдын ичинде) адамдардын саны канчага жетет?
-2007 жылы жалпы республика боюнча (ОРВИ диагнозу менен) 162 адам кайтыш болгондугу расмий түрдө катталган. Ал эми 2008- жылы 155 адам каза болсо, алардын ичинен 145и 14 жашка чейинки өспүрүмдөр. Бир жылдын ичинде, мынчалык көп адамдын кайтыш болушуна каза болуп калган адамдардын да өздөрүнүн кайсы бир деңгээлде күнөөлөрү бар десек болот. Эң башкы себеби кайдыгерлик, ошол ооруну көңүлгө албай күчөтүп, ооруканага барбай койгондугу болуп эсептелет.
- Учурда өлкө боюнча чочко тумоосун жуктурган адамдардын саны 37 адамга жетип олтурат. Алардын азыркы ахыбалы кандай жана алардын ичинен курч мүнөздөгүлөр кездешкен жокпу?
- Эң эле курч мүнөздөгүсү Таш-Көмүрдө катталган болчу. Бирок, бүгүнкү күндө ал адамдын ахыбалы жакшы. Ал эми калган адамдардыкы жеңил түрдө гана өтүп жатканын баса белгилеп коёюн. Бүгүнкү күндө ооруканада 17 адам жатат. Чочко тумоосу менен бир ооруп айыгып чыккан адамда иммунитет пайда болуп, ал көтөрүлөт. Башкача айтканда ал адам кайрадан чочко тумоосу менен оорубайт. Ооруса да, сасык тумоонун башкача түрү менен ооруйт.
Өзбектер кыргыз мүрзөлөрүн да менчиктеп алышты
Түркүн түрдүү азаптуу көйгөйлөрдүн көбү Өзбекстан, Тажикстан коңшу мамлекеттери менен чектеш жашашкан түштүк жергесиндеги мекендештерибиздин башына байма-бай келип турат. Кезектеги бул көйгөйлүү маселе да чектен чыккан маселелердин бири болуп, тарых барактарына кара тамга менен жазылып кала турган болду. Өзбекстан мамлекети менен биздин бийликтин билермандары эки өлкөнүн чек араларын тактап жатканда, Араван районундагы Жар-Кыштак, Байтопу айылдарынын мүрзөлөрү Өзбекстандын карамагына өтүп кеткен. Байтопу айылында эле 4 миң киши жашайт. Мынча киши жашаган айылдын көрүстөнү да бир топ чоң болсо керек. Ошентип, биздин бийликтин билермандарынын "билгичтигинин" айынан аталган айылдан жашоочулары ал күрстөндөргө жаңы маркум болгондорду коймок тургай, ал жерде жаткан ата-бабаларынын, ага-туугандарынын арбактарына зыйнат көрсөтүп куран да окуй алышпай калды. Мындай кордукту көрүшкөн аравандыктар азыр маркум болгондорду, Араван районунун ар кайсы айылдарына алып барып (ал айылдын аксакалдарынын уруксаты менен) коюп жатышат. Бул аз келгенсип, ал жерде жайгашкан жалгыз Кара- Багыш чек ара бекети да 27-августтан бери белгисиз себептер менен жабылып турат. Өзбек чек арачылары өзбек тарапка өтөм деген аравандыктардан 150 сом акча алган соң гана өткөзүшөт. Ал эми аравандыктар болсо, Өзбекстандын ал жерде жайгашкан айылдары менен илгертен эле кыз алышып, кыз узатышып карым-катнаш мамилеси бекем болуп келген. Өзбектерге биздин маркумдардын көрүстөндөрүнүн эмне кергеи бар? Чынында бир тыйынча да кереги жок. Аларга маркумдар жаткан жер гана керек. Эртең, өзбек акалар "өз жеринде" жайгашкан чоочун күмбөздөрдү жер менен жер кылып түздөп туруп, ал жайга жаңы конуш отрукташтырып же айдоо аянты кылып коюшары деле толук мүмкүн. Анда кыкеңдер эмне кылышмак эле. Кыйкырып, кыйкырып кала берет да. Көрүстөн эмес, талашка түшкөн Чек айылы деле өзбектердин "чеңгелинде" жатпайбы.
Тарых барактарын барактап көрсөк, ушундай маселеге окшош өкүнүчтүү бир учур көзгө урунат. Кыргыз-казак элинин чек аралары бир болуп жашап турган 17-18- кылымдарда казак элинин эки боордош элге кеңири таанымал даанышман, баатыр инсаны көз жумат. Баатырдын көз жумар алдындагы керээзи мындай болот. "Менин сөөгүмдү кыргыздардын жерине койгула. Баатырдын керээзи ушундай эле дегиле, сөөк үчүн алар жер аяшпайт"-дейт. "Өз жерибиз турганда, сиздин сөөгүңүздү эмнеге кыргыздардын жерине коймок элек?"-деп таңкалып, каршы болушат. "Менин өлүм астындагы акыркы керээзимди аткаргыла. Кийинкиңерге жакшы болот. Таңкалбагыла! Менин бул керээзим казак элинин, казак жеринин кеңейип өсүшүнө чоң кызмат кылып, тарыхта калат. Кыргыз-казак эли ушул бойдон эле жашай бербейт. Чек араларды тактоо маселеси козголгондо, силер кыргыздардын жериндеги менин мүрзөмдү талашып чыксаңар, мүрзө менен кошо чалкып жаткан кыргыздын далай сонун жерлерин өз энчиңерге аласыңар"- дейт. Керээз так аткарылат. Кийин чек ара маселесин тактоо мезгили келгенде, казактар жабылып "бул жерде даанышман бабабыздын сөөгү жатат"-деп, чыр салышып, догурунуп жатышып Чүй боорунун далай жерин өз энчилерине "кертип" алышат. Берешен кыргыз болсо, "эки элдин ынтымагына доо кетпесин"- деп, талашка түшкөн жерлерди казактарга кармата берип тим болгон. Анадан кийин деле айлакер казактарга биздин Каркыра баштаган канча сонун жерлерибиз "белекке" тартууланды. Кайран гана кайдыгер кыргыз, берешен болбосоң коё кал!
Түштүк туугандарыбыз болсо, антмек тургай, өз бабаларынын сөөгү жаткан өз жерин өлөрман өзбектердин энчисине тарттырып ийип, эми намысына келишип, өз элинин жана өзбек элинин эл башчыларынын бул маселени чечип берүүсүн күтүп турушат. Мурун эле бабалардын арбагы үчүн, намыс үчүн жумурай журт жалпы (Аравандык туугандар) чогулуп, өлөрманданган өзбектерге өз бабаларынын көрүстөндөрүн бербей, колдон келишинче каршылык көрсөтүп бербей коюшу керек эле да. Ошондо бир натыйжа чыкмак. Эми ким билет?
Биздин бийлик бул маселени сопсонун түшүнүп турса да, эч бир иш чараларды көрбөйт. Көргүсү деле келбесе керек. Балким, түшүнгүсү да келбестир. Себеби, Ак үйдө андан сонун, андан пайдалуу иш -чаралар (мисалы, электр тарифтерин кымбаттатуу, тынымсыз кадрдык саясатын жүргүзүү, оппозицияны талкалоо, өлкө каражатын көзөмөлдөгөн фонддорду түзүү, мунун аркасы менен "понтторду" түзүү ж.б. ) козголуп турганда, көзүн май баскандарга көрүстөн маселеси көрүнбөй кала турган майда маселелерге айланып кетиши толук мүмкүн.
кыргыз тилиндеги гезит "Эл сөз"
Жаңы баанын жандырмагы же энергетиканын эртеңкиси
Өлүмүш атпы же көнүмүш атпы?
Саламаттыкты сактоо министрлигинин алдындагы санитардык
эпидемиологиялык көзөмөлдөө департаментинин жетекчиси:
"Жөнөкөй эле сасык тумоодон эки жылда 317 адам кайтыш болду"
Дүйнөлүк Банктын дүбүртү, дүңүнөн көтөрүлгөн баа
Бийликтин калпыс мыйзамы, калк үмүтү кыйрады…
"улуттун руху турган жерде калп айтуу кыйын"
КРнын эмгек сиңирген артисти:
"Сен да өз теңиңди тап демекмин"
Аргасыздык күнү алыс эмес
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?