kk fr ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky tt ky ky ky ru ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ru mr ky ru ky ky ru ru ru ru ru ru lez ru ky tt ky ru ky ru ru bg ky ky ru ky ru ru ru ru ky ru kk ru ky ru de ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru
"Асман пресс", 20.01.11 - 2-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Ниязалы Арипов, Теология илимдеринин доктору, КМДБнын окуу бөлүмүнүн башчысы:
"Кыргызстанда 2 миңден ашык мечит бар"
- Жакындагы болгон жардыруулардын баары ислам дининин өкүлдөрү, мечиттин имамдарынын колу менен болду, буга эмне дейсиз?
- Адам өмүрүн алып кеткен иштерге каршы, жек көрүү, сын көз караш менен карайбыз. Исламда бирөөнүн канын төгүп, өмүрүнө кол салуу деген жок, өзүңдү коргоо үчүн күрөшү багыты гана бар. Болуп аткан каргашаларды ислам дининин өкүлдөрүнө тиешелүү деп атканы туура эмес.
- Ислам дининин кызыкчылыгы үчүн "өлсөң шейит, өлтүрсөң казы" деген түшүнүктөр болгон да?
- Диний түшүнүк жагынан туура эмес багытты тандаган агымдар болуп кетиши мүмкүн. Ошону айырмалап билүү үчүн чогулган жамаатка туура багытка салуу үчүн түшүндүрүү иштерин кылдат жүргүзүп келебиз. Анткени, туура эмес багыттагы агымга аралашып калышы дагы мүмкүн.
- Эмне үчүн ушундай коркунучтуу терактты динчилдер уюштурат?
- Эми муну исламдан эле көрө бербей, уурдаса ууру катары, өлтүрсө канкор, кылмышкер катары баасын бериш керек. Динди мындай көрүнүш, мындай түшүнүктөрдөн оолак көрүшүбүз керек. Ар кандай радикалдуу күчтөр менен күрөшүүнүн бирден бир жолу туура түшүндүрүү иштери. Муфтияттын реформа багыты дагы ушул өңүттө болот.
- Радикал күчтөр менен күрөшүүдө күч органдары, коопсуздук кызматкерлерине кандай көмөк бере аласыздар?
- Кандай багытты, кандай жолдо жүргөндөрдү радикал күчтөр деп тыянак чыгарып беребиз. Маалымат жактан кызматташып турабыз.
- Түшүндүрүү иштеринде дабат дагы мааниге ээби?
- Дабат деген сөздүн мааниси-насаат кылуу. Элди ыйманга чакырып, пайгамбарыбызга дагы эң биринчи берилген милдети элге Алладан келген буйрукту, Кудайдын жолун таанууну түшүндүрүү, жайылтуу жолу дабат делет.
- Дабатты кимдер айтып, кимдер жайылта алат. Дабат айткан киши өзү эмнени билип, билим деңгээли канчалык болуш керек?
- Алгач өзүнүн билими, кандай багытка чакырууну билип, максаттуу болуусу абзел. Жүрүм-туруму, тазалыгы менен башкалардын арасында үлгүлүү болуш керек. Дабатка дагы уруксат менен чыгат. Дин башкармалыгында дабат бөлүмү бар, ошого кайрылып ал жерден уруксат алышат. Өз үй-бүлөсүнүн, ата-энесинин дагы макулдугун эске алыш керек.
- Диний билими жок жөн эле ээрчип алгандардыкы кандай болот. Алар болгону намаз үйрөнүш үчүн жүрүшөт экен?
- Дабатка чыкканда ошол топто бир илим-билимдүү киши болуп, ошонун артынан жүрүп, мусаапырлыкты көрүп, үйүнөн узап, намазды үйрөнүп келем деген мааниде ээрчип чыгышат. Антип ээрчип чыккан кишилер чогулган элге, жамаатка үгүт иштерин, насаат айтып жеткиргенге мүмкүнчүлүгү чектелүү. Илим-билимдүү кишинин артынан үйрөнүп, маалымат алуусу керек.
- Дабатка чыкканда сүннөт кийимин кийүү зарылбы?
- Пайгамбарыбыздын кийимине байланыштыруу эрежелеринин бири катары мазмуну, маңызын туура түшүнүү керек. Ар өлкөнүн өзүнүн улуттук кийими болот, динде эч кандай буйрук берилген эмес. Эгерде биз кайсы бир өлкөнүн улуттук кийими катары каралган кийимин кийип салсак, ал сүннөт кийимге тиешеси жок болуп калат.
- Азыркы айрым динчилер кийип жүргөн кийим сүннөт кийимиби же пакистандыктардын улуттук кийимиби?
- Эгерде Пакистанда исламдан мурда дагы ушул кийимди кийген болсо, аны климатына, жаратылыш шартына байланыштуу болсо керек. Ошону тактап алсак, анда ал өздөрүнүн улуттук эле кийими деп айтсак болот.
- Дабатка чыкканда көпчүлүгү үйдөгү шартына, аял, бала-чакасынын ачка отурганына карабай талаалап, айлап-жылдап кетип калышат. Ушуга кандай карайсыз, дегеле ошондой адамдар сооп чогулта алабы?
- Үйдөгү шартты эске албай чыгып кетип атса ал туура эмес. Дабаттын шартына, өзүнүн эрежесине баш ийип, тийиштүү уруксаттарды алып, өзүнүн үй-бүлөөсүнүн муктаждыгын чечип, убактысына, мүмкүнчүлүгүнө карап адеби менен кыдырып келсе бул жакшы көрүнүш. Үйүндөгү тиричилиги калып атса, ага карабай дабатка чыгып кетсе сооп деле ала албайт. Ошолорду туура багытка чакырып кетээр элем.
- Аял кишилер дагы дабатка чыкса болобу?
- Мусулманчылыкта аял-эркек дебей бири-бирине дабатчы болуп калат. Дабат дегенде эле азыркы таблит жамаатын сырттан бизге үйрөткөн эреже, дин жолун айта бербестен, дабатты абдан кенен түшүнүк катары баалашыбыз керек. Дин өзү дабат, дин өзү жеткирүү, бир мусулман бир мусулманга дабатчы. Бирөөгө Алланын атынан туура жолго түш деп, жакшы маалыматтарды үгүт кылсаңыз бул дагы диндин дабат кылуу жолу.
- "Чала молдо дин бузар" дегенге кандай карайсыз?
- Ар бир кесиптин, ар бир адистин деле чаласы болот, биз бир эле "молдо чала" дебешибиз керек да. Мисалы, чала уста, чала мугалим болот. Беш кол эч качан тең болбойт. Дин эрежелерин толук билбей, молдолукту тутунса, ал чала болуп калат. Ошон үчүн өзүңө тиешелүү вазийпаны толук билүү керек. Талаптарга туура жооп бере ала турган деңгээлге чыгуу ар бир дин ишмери, молдонун милдети. Анан бул сөздү молдону каралоо үчүн эле бурмалай берген туура эмес.
- Азыр Кыргызстанда канча мечит, медресе, атайын диний окуу жайлар бар?
- 2 миңден ашык мечит бар, бул туурасында атайын мечиттер менен иштешүү бөлүмү кенен маалымат беришет. 56 медресе, 8 ислам институту, 1 университет бар. Булардын санын көрүп абдан көп дешиңиз мүмкүн. Бирок, шарттары, мүмкүнчүлүктөрү бир топ төмөн. Каржылоо жактан кемчиликтер, жетишпестиктер бар.
- Каржы булагын кайдан аласыздар?
- Элдин көмөгү менен, кээ бир ыктыярдуу кайрымдуу демөөрчүлөрүбүз болуп калат.
- Туруктуу дайыма каржылаган булактарды айтсаңыз, сырттагы ислам динин тутунган өлкөлөр каралашпайбы?
- Туруктуу дайыма камсыздаган эч кандай булагыбыз жок. Быйыл каржыласа, кийинки жылы белгилүү себептер менен каржылабай калышы мүмкүн. Эч кандай кайсы бир тарап менен туруктуу көп жылдык келишимибиз жок. Элден чогулган фитир-садаганы окуу жайларга, студент, медреселерге бөлүштүрөбүз.
- Фитир садагадан канча суммада каражат топтолот?
- Азыр так айталбайм, бирок 1 млн. сомдон жогору каражат топтолот.
- Билим берүү багыты кандай жүргүзүлөт?
- Чет өлкөгө билим алууга кеткен балдар үчүн атайын жобо кабыл алдык. Окууга кете тургандар ата-энесинен, тийиштүү жерлерден уруксат алып, толук көзөмөлгө алынуусун карап атабыз.
- Жылына канча бала чет өлкөгө окууга кетет?
- 14 бала Татарстан, Египет, Туркияга, Араб өлкөлөрүнө кетишти.
- Вазиристанга, Пакистанга дагы окууга кетишет экен. Бирок, ал жактан окуп келген балдар ар кандай экстремисттик багытта тарбия алып келишкендиги тууралуу эксперттер айтышты.
- Биздин каттообузда ал жакка билим алганы кеткен балдар жок.
- Билим алууга кеткен балдардын баары сиздерден катталып кетишеби?
- Андай десем жаңылыштык болот, турист катары же соода иштери менен кетип анан аралашып калгандары болот. Аны эми бизден тышкары дагы коопсуздук кызматы, мамлекеттик тийиштүү органдар дагы эске алышы керек.
кыргыз тилиндеги гезит "Асман пресс"
email • архив • редакция
Ниязалы Арипов, Теология илимдеринин доктору, КМДБнын окуу бөлүмүнүн башчысы:
"Кыргызстанда 2 миңден ашык мечит бар"
Надира Нарматова, ЖК депутаты:
"Намаз окуганды милдет кылбаш керек"
Башка өлкөдөн бакыт издеп
Токтогул рысалиев, опера ырчысы:
"Кыргыз элинен эмне алам эмес, эмне берем дешсе"
19 жылдан кийин тирилген адам
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?