bg ru ru hbs_cyr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru bg ky be ru ru ru ru ru ru ru bg ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru
26 жаштагы 7 балалуу эне жана тунжураган Ак үй
Нурзада Кожобекова болгону 26 жашта, бирок 7 баланын энеси. Алгач эгиздер Батма менен Зуураны төрөгөн, алар быйыл мектеп босогосун аттаганы турат. Ортончу эгиздер Асан менен Үсөн 4 жашта. Нурзада быйыл жөн гана эгиз эмес, болгондо да үч эм төрөдү. Жаныш, Үпөл жана Байыш жакында 3 айга толот. Жети балалуу бул үй-бүлө Бишкекте бир бөлмөдө батирде турушат, турмуш шарты абдан оор. Президент Атамбаевдин наамына кат жазганына карабай, Ак үй тунжурайт, Нурзаданын үнү өлкө башчысына качан жетер экен?
- Нурзада, Бишкекте үйүңөр жок экен, батирде турасыңарбы?
- Ооба. Бирөөнүн эки бөлмөлүү квартирасынын бир бөлмөсүндө 6 миң сом төлөп жашайбыз. Акчанын баары эле ошого кетет. Анткени үйдө жолдошум эле иштейт. Болгондо да куруучу, жумушу туруктуу эмес. Бирде болсо, бирде болбойт. Айына 10 миң сомго жетпеген акча табат. Мисалы, азыр бош жүрөт. Ошондуктан бизге үй беришсе деп өкмөткө, президентке кайрылганбыз. Ал жактагылар "ушуга чалсаңар, чакырып кабыл алат" деп бир телефон номурун беришкен. Ага чалсак, "бүгүн-эртең", "президент азыр жок", "чет өлкөдө" деп улам бир шылтоону айтып атышат.
- Жети бала менен бир бөлмөгө кантип батышып атасыңар?
- Батышпай кыйналып, арга жок улууларын айылга чоң ата, чоң энесинин колуна жибердик убактылуу. Анткени улуулары Батма, Зуура мектеп курагына жетип калды. Даярдоочу класстарга берели десек, Бишкекте акчасыз иш бүтпөйт экен. Андан кийинкилери Асан, Үсөндү да бияктан бакчага киргизе албай, айласыздан айылга жөнөттүк. Ансыз деле батирде биз менен чогуу жашагандар бизге нааразы боло беришет. Эми аларды деле түшүнсө болот. Кечинде жумуштан чарчап келишет, анан биздин балдар ыйлай берсе тажашат да. Өзүбүзчө жашайлы десек, бир батирге акчабыз жетпейт.
- Үч баланы эмизип тойгузуп атасызбы?
- Кайдан? "НАН" деген балдар үчүн аралашма бар эмеспи. Анын 800 граммдыгын 850 сомго сатып алабыз. Аныбыз бир-эки гана күнгө жетет.
- Жардам беришет анча-мынча. Бирок ар биринин өз үй-бүлөсү бар. Кечке эле каралаша беришпейт да. Үч эмибиз төрөлгөндө Аксы районунун акими 10 миң сом жардам кылган.
- Азыр өзүңүздүн ден-соолугуңуз кандай?
- Үч эмди операция жолу менен төрөтүп алышты. Төрөттөн кийин үч күн эсиме келе албай реанимацияда жатыптырмын. Азыр жакшы болуп калдым.
- Жаныш менен Үпөлдүкү жакшы. Байыш алсыз болуп атат. Доктурга алпарсам, улам бир жерин текшерип атышат. Кечээ башын аппаратка тарттырып, 300 сом алышты. Эки дары жазып беришти эле, алар 900 сом болуп кетет экен. Акчабыз жок, анысын алган жокпуз.
- Эми жагымдуу нерселер тууралуу сүйлөшөлүчү. Тукумуңарда эгиздер барбы?
- Ооба, жолдошум жакта дагы, өзүм жакта дагы эгиз төрөгөндөр бар.
- Акыркылары үч эм экенин мурда эле билдиңиз беле?
- УЗИден айтышкан, укканда сүйүнгөнүмдү айтпагыла. Менден көпчүлүк "боюңда барда кыйналасыңбы?" деп сурай беришет. Мен кыйналбайм. Анткени мен бир гана баланы көтөрүү кандай болоорун билбейм да (күлүп).
- Балдардын аттарын ким койду эле?
- Үч эмдикин чоң апасы койду. Анткени, түшүндө Арсланбаптан бир аксакал чыгып, "неберелериңдин атын Жаныш, Байыш, Үпөл кой" деп аян берген экен. Кийин дал ошондой болуп, эки уул, бир кыз төрөлүп атпайбы.
- Дагы төрөйм деген оюңуз барбы?
- Кудай ушул жетөөнө өмүр берсин.
Бейшенбек АБЫШЕВ, Ат-Башы Сүт заводунун жетекчиси:
"Ат-Башыдан технологдорду табуу кыйын болду…"
Ат-Башы районундагы Ат-Башы Сүт заводу июль айында ачылып, ишке киргени турат. Ачылуу аземи алдында заводго барып, даярдыктарын көрүп, заводдун жетекчиси Бейшенбек Абышев менен баарлаштык.
- Нарын облусу боюнча биринчи жолу Сүт заводу ишке киргени турат. Июль айында ачылыш аземи болот. Ушул заводду иштетүүнү раматылык Муктар Өмүракунов максат кылган эле. Маркумдун демилгеси менен ушул завод 2009-жылы каттоодон өткөн. 2010-2011-жылдардан баштап курулуш иштери жүрүп, жаңы жабдуулар менен жабдылды. Заводго керектүү нерселер жана технолог, лаборанттар алынды. 20дай киши жумуш орду менен камсыздандырылды.
- Заводго иштегени жаткан эмгек жамаатын кандай критерий менен тандадыңыздар?
- Бул процесс өтө татаал болгондуктан практикасы бар адамдарды ишке алдык. Заводдун "оорусу" технолог экен. Ишенесиңерби, Ат-Башы өрөөнү боюнча технолог издеп кыйналдым. Баары эле матфак, исфак, медфак, инфак жана башка кесипти бүткөндөр экен. Шаардан араң таптым. Шаарда технологдун айлыгы 20 миң экен. Биз болсо алгач 500 доллардан баштап, эки-үч жылга келишим түзөлү деп жатабыз. Тамак-ашы, жаткан жери бекер болот.
- Канча смендүү болот?
- Азырынча бир эле смен. Келечекте эки смендүү болот. Анда дагы 30дай адам алууга муктаж болобуз.
- Кандай продукция чыгарганы жатасыздар?
- Голландия сырын, каймак май, сливки чыгарганы турабыз. Келечекте кургак сүт чыгарсакпы деп жатабыз.
- Сүттү элден чогултасыздарбы?
- Ооба. Айыл өкмөттөр менен сүйлөшүлдү. Биз Ат-Башы районундагы айылдарды аралап, күчтүү фермерлерди, мал догдурларды чогултуп, уйларды баккандан баштап, сааганга чейин окуусун окута баштадык. Аларды адистер окутуп жатат. Андан кийин Ак-Талаа, Нарын районуна окутканы барабыз.
- Бир күндө канча тонна сүт алсак деп жатасыздар?
- Перьмге 300дөй фляга заказ берип алдык. 5 тоннадан 10 тоннага чейин иштеткенге завод даяр. 5 тонна сүттөн 500 килограмм каймак май чыгышы мүмкүн. Келечекте, буйруса, эки сменге өтсөк, сүттү 30 тоннага жеткирсекпи деген ой бар.
- Заводго кызыккандар болуудабы?
- Нарындын эти, сүтү таза эмеспи. Биздин заводго кызыгып, инвестиция кылабыз дегендер оголе көп. Араптар кызыгып жатат.
- Мындай ишти баштасаңыздар мамлекетке да, элге да пайда алып келесиздер да. Бийликтегилер билеби?
- Премьер-министр Өмүрбек Бабанов жана Айыл чарба министри Аскарбек Жаныбеков жана башка дагы чоңдор билет. Бирок, бирөө дагы баш баккан жок азырынча.