ky nl ru en ru ky tt ky ru ru ky ru ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ru ru ru ru it ru ru nl en en en en en pl en en en en en sv sv fr de de de de fr fr en fr fr fr it sv en en sv fr fr en de ja de fr fr de fr fr fr es sv nb en fr fr de en en ja en fr sv de de fr de es fr nb en fr fr de it en fr en hbs_cyr bg ru uk hbs_cyr ru ru ru ru hbs_cyr en ru en en sv fr de de fr fr fr sv en fr en ja fr de fr es nb fr de en en sv de de fr en fr it fr de en ru ru ru ru ru
Тогуз-Тородогу “Макмал” алтын кенинине карата анализ – politumma.info
Хельсинкидеги Орусия менен Американын саммити жана андан кийинки жагдайлар тууралуу
Конгантиевдин кылмыш иши токтотулду. Эми эмне болот?
Автор: plumma 19.05.2018 19.05.2018 Саясат
Тогуз-Тородогу “Макмал” алтын кенинине карата анализ
11-апрелде Жалал-Абад облусундагы Тогуз-Торо районунда жайгашкан “Жи Эл Макмал девелопинг” компаниясында чыккан башаламандык боюнча тергөө иштери аяктады. Окуяга байланыштуу айрым аткаминерлер иштен алынды. Мындан тышкары, аталган компаниянын ишмердигине каршы нааразылык акциясына чыккан 15 киши кармалган.
Төмөндө ушул кендин тегерегиндеги ой-толгоолорубуз менен бөлүшөбүз. Алгач “Макмал” кени боюнча маалыматтарга токтололу.
Кыргызстанда эң алгач ишке берилген алтын кен “Макмал” кени болуп эсептелет. “Макмал” кени Тогуз-Торо районундагы Батыш Ак-Шыйрак тоо кыркасында деңиз деңгээлинен 1900-2750 метр бийиктикте жайгашкан. Алтын кен 1986-жылы иштетүүгө берилип, алгачкы алтын өндүрүлгөн. Алтын чыгаруучу фабрика “Казарман” өткөрмө пунктунда жайгашкан.
1969-1980-жылдар арасында чалгындоо иштери жүргүзүлүп, геологиялык картасы түшүрүлгөн. Алтын кендеги фабрика гравитациялык технология менен иштетилип, рудадан бөлүнүп алынган алтын 84.68%га чейин жетет.
1990-жылы Макмал алтын кениндеги запас төмөнкү көрсөткүчтө аныкталган:
Карьер аркылуу казылып алынуучу баланстагы алтындын запасы – 40.2 тонна. Жер астынан казылып алынуучу баланстагы алтындын запасы – 11.2 тонна.
Ал эми, баланстан тышкары карьер аркылуу казылып алынуучу алтын – 901 килограмм. тоннаны түзөт. Жер астынан казылып алынуучу баланстан тышкары алтындын запасы – 2 тоннаны түзөт. Бул жерде баланстагы запастар так эсептелген. Ал эми баланстан тышкары дегени болжолдуу эсептелген запастар.
Эми жалпы запастын көлөмүн чыгара турган болсок, “Макмал” кенинде – 54.4 тонна алтын бар.
Бүгүнкү күндө карьердик запас казылып бүткөн. Тагыраагы, буга чейин 40 тоннадан ашык алтын казылып алынган. Кенди жер алдынан казып алуу ыкмасы 2001-жылы башталган. Ушул тушта жантайма жолдордо (штольня) да запас түгөнүп, болгону 1,5 тонна гана алтын калган. Ошондуктан, Макмал алтын кенинин карамагындагы Саймалуу-Таш коругунда жайгашкан Кылдоо кенин ишке киргизүү пландалууда. Ал кенде алты тоннага жакын алтын кору бар жана ал “Макмал алтын” ишканасынын дагы 10 жылга чейин иштешин камсыз кылат.
Эми аталган кендин саясий жагына бираз токтолуп өтөлү.
Үстүбүздөгү жылдын 1-февралынан тарта Тогуз-Торо районунун Казарман айылынын тургундары нааразылык акциясына чыга баштады. Алар Макмал кенин иштеткен комбинатты таптакыр жаап салууну талап кылышты. Чогулгандар кенде алтынды бөлүп алуучу кошумча фабрика курулса, андан бөлүнгөн радиация адамдарга жана жаратылышка зыян экенин айтышты. Тогуз-Торонун тургундары ушундай талаптар менен 7-февралда, 10-мартта акыры 11-апрелде митингге чыгышып, курулуп жаткан фабриканы өрттөп жиберишти. Аталган фабриканы куруу иши былтыр башталып, быйыл жайга чейин аягына чыгарып, ишке салуу каралып жаткан. Бул фабриканы куруп жаткан “Жи Эл Макмал девелопинг” компаниясын Кытайдын “Ян Вэйхун” аттуу компаниясы кыргыз тарап менен биргелешип түзгөн.
Бул фабрикада кенден чыккан байытылган концентрантты иштетүү пландаштырылган. Мисалы, “Кыргызалтындын” карамагындагы кендерден чыккан концентранттардан 70 пайыздан кем эмес алтын-күмүш куймалары жасалат. Кошумча фабрикада айына 165 кг алтын өндүрүү пландалган. Макмал комбинатында 1986-жылы курулган уу калдыктарын сактай турган эски жайда болжол менен 12 миллион тонна калдык жатат жана андан 6,5 тонна алтын өндүрүү көздөлгөн.
Учурунда Макмалда жылына 3 тоннага чейин алтын өндүрүлүп турган. Азыр болсо жер астынан казылып жаткандыктан, бул көрсөткүч кескин өзгөрүп, 400-480 килограммга түшкөн. Алтындын азайышына кендеги уурулук жагдайынын даа таасири тийген. Маселен, 2010-2011-жылы 160 килограммдан ашык алтын уурдалганы боюнча кылмыш иши козголгон. Бул уурулук дагы деле токтобой, ай сайын 10-15 кг алтын уурдалып келет.
Алтын кенде мындай жагдайдын түзүлүшүнө өлкөбүздүн коррупциялык системага жол ачкан капиталисттик башкаруусу жана экономиканын адал арамга эмес пайдага негизделгени себеп болууда. Маселен, Кытай компаниясы аталган кенди иштетүү үчүн тиешелүү аткаминерлердин сол чөнтөгүнө “чотур” салат. Натыйжада, аталган компания тендерде жеңүүчү аталат. Кийин кен ишке киргенден кийин баштагы сол чөнтөккө “доля” берип туруу менен колонизаторлук саясат ишке ашып бара берет. Алар жергиликтүү тургундарга кандай зыяндар жетишин ойлонуп да коюшпайт. Ал эми бийлик алмашкан учурда баягы чөнтөктөр алмаштырылып, чет элдик инвестор жаңы чөнтөк менен келишим түзүп ишин уланта берет. Эгер чөнтөктүн алмашуусунда карама-каршылыктар келип чыкса, “Макмал” кенинде болгондой, элди жасалма провакацияга салуу менен башаламандыктар уюштурулат. Мына ушундай жол менен мурунку чөнтөктөр кылмышкер аталат же келишүү аркылуу жаңы чөнтөккө орун бошотуп берет.
Ал эми мындай ыплас жолдон кутулуунун бир эле жолу бар. Ал жол өлкөнү адилеттүү өкүмдөр менен башкара турган Ислам түзүмүн ишке салуу. Исламда кендердин иштетүү коррупционер, талап тоноочу чет элдик инвесторлорго берилбейт. Тескерисинче, мамлекет адилеттүүлүк менен иштетип, андан түшкөн пайданы жалпы мусулмандарга тең бөлүп берет. Маселен, бир жылда өндүрүлгөн 3 тонна алтынды акчага айлантканда 13 млн 200 миң сом болот экен. Аны 6 млн калкка бөлсөк, 2,2 миң сомдон айланат. Бул бир эле чакан кендин мисалында. Ал эми мындан башка Кумтөр сыяктуу ири кендерибизди өзүңүз бир эсептеп көрүңүз. Алардын пайдасын чет элдиктер жана бир ууч аткаминерлер гана көрүп жатат. Ал эми мындай кендерди Алла Таала жалпы элге мүлк кылып берген!
« Орозону арзуу менен күтүп жаткан мусулман бир туугандарыбызга
Добавить комментарий Отменить ответ
Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *
восемь  +  1  =
Safar - Rabi'ul Awal 1440
Архивы Выберите месяц Сентябрь 2018 Август 2018 Июль 2018 Июнь 2018 Май 2018 Апрель 2018 Сентябрь 2017 Август 2017 Июль 2017 Июнь 2017 Март 2017 Ноябрь 2016 Сентябрь 2016 Август 2016 Июль 2016 Июнь 2016 Май 2016 Апрель 2016 Март 2016 Февраль 2016 Январь 2016 Декабрь 2015 Ноябрь 2015 Октябрь 2015 Сентябрь 2015 Июль 2015 Июнь 2015 Май 2015 Апрель 2015 Март 2015 Февраль 2015 Ноябрь 2014 Октябрь 2014 Август 2014 Июль 2014 Июнь 2014 Май 2014 Апрель 2014
© POLITUMMA.INFO - Саясий, аналитикалык сайт
создано с помощью Parabola & WordPress.