ky en kk ky ru ru ky ky ru ru ru bg ru ru ru en hbs_cyr ru ky hu ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ru ky ru ky ru ky ky ky ru ky ru hu ru ky ru ky ru ce ru ky ru ky ru ru ru ru ky ru ky bg ky ru ru ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky ky ru ky ru av ru be ru ru ru ky ru ky ru ky ru ru ru
"Агым", 06.11.09 - 7-бет: •
Макала издегич Редакции газет Кыргызстана Кыргыз эл макалдары Архив-1 Архив-2 Архив-3 Архив-4 Архив-5 Архив-6 Zaman Кыргызстан Агым Айыл деми Алиби Асман пресс Азия news Арена kg Фабула Кереге kg Кыргызстан маданияты Көк Асаба Кутбилим Леди kg Майдан.kg Кыргыз туусу Учур Айгай kg Аалам С.С.С.Р Эл турмушу Эл сөзү Добулбас kg Айкын саясат Ачык саясат Майдан kg Адилет press Жалал-абад үнү Тарыхый мурас Обон Ош шамы Ош жаңырыгы Кыргыз руху Салык экспресс Саратан Diezel Айыл өкмөтү Нур Эл De факто Жаңы кылым Апта Алас Бишкек таймс Назар Энесай Новости Иссык-Куля Эркинтоо Биримдик Пресс kg Нур реклама Айат пресс Адилет пресс Лозунг Кабар
Парламентке кыскартуу эмес, реформа зарыл
Ошентип реформа аркасы менен Жогорку Кеңеш да өз катарын 25 пайызга кыскарта турган болду. Эгер казынанын тең жарымы мамлекеттик кызматкерлерди асыроого кетерин эстесек, бул аракет коомчулуктун пайдасы үчүн чечилери талашсыз.
Легендарлуу парламенттен кийин түзүлгөн профессионалдуу парламент эң алгач кызматтык унаа, депутаттар үчүн квартира, жогорку маяна, командировка чыгымдары ж.б маселелерди өздөрүнө ылайыктап чечип алышкан. Ал учур эгемендиктин башталышы болгондуктан буга эч ким деле маани берген эмес. Бирок, ошондон баштап парламенттин табити араандай ачылып, өз кызыкчылыктары үчүн бир катар мыйзамдарды токуп салышты. Буга кызмат унааларын, кызматтык квартираларды менчиктештирүү сыяктуу далилдерди келтирсе болот. Натыйжада ар бир депутат үчүн өзүнчө кабинеттер пайда болду. Мурда ондогон эл өкүлдөрү бир эле кабинетте отурчу. Ошондо да мыйзамдар кабыл алынган. Азыр ар бир депутаттын кабылдамасы, катчысы, жардамчысы, кеңешчиси, айдоочусу, жандап жүрүүчүсү бар.
Кыскартуу болгону жакшы, бирок Жогорку Кеңеш чындап жаңыланууга муктаж. Мисалы, 90 депутатты иш башкармалыкта 175 адам тейлейт. Ушул жагынан алып караганда, өтө эле чарбачыл парламент эмеспи?.. Ал эми автотранспорт жагында 209 жумушчу эмгектенет экен. Мунун өзү ар бир депутатка экиден айдоочу дегендик. Аппаратта 446 кызматкерди кошкондо ар бир эл өкүлү үчүн 9 киши кызмат кылат. Эгер терең талдай келсең, парламент өз ишмердүүлүгүн өтө эле татаалдантып жиберген. Партиялык тизменин айынан үч фракция пайда болду. Мындан тышкары, 12 комитет бар. Азыр мыйзамдар комитеттерде каралган деген шылтоо менен тез кабыл алынып жатканы жашыруун эмес. Комитеттин мүчөлөрү беш кишиден ашпайт. Президент аппаратын, мамкатчысын түп тамырынан жоюп жиберди. Мындан эч нерсе зыян тарткан жок. Ошондуктан ЖК да комитеттерин жоюп жиберсе асман түшүп кетпейт. Мыйзамдар саналуу, андыктан төрага комитетсиз эле ар бир мыйзамды карап чыгуу үчүн депутаттардын адистигине жараша бөлүп берсе болот. Ал эми бардык маселе фракцияларда каралганы абзел. Муну менен партиялардын деңгээлин билүүгө болот. Эгер 12 комитет жоюлса, анын 12 бөлүмү жоюлат. Анткени ар бир комитеттин бөлүмдөрүндө ондон ашуун кызматкер иштейт. Демек, ЖК 25 пайыз эмес, мындан да көп кыскарууга мүмкүнчүлүгү бар.
Эгер депутаттардын ишмердүүлүгүнө терең үңүлсөң, алар өздөрү жасай турган көп түйшүктөрдү мойнунан алып салгандай. Кээ бир өзү карап койчу маселелерди да эксперттерине, жардамчыларына, комитеттин бөлүмдөрүнө жөнөтүшөт. Жадагалса маанилүү маселелерде жыйындарга катышпай койгон фактылар көп. Албетте бүт түйшүктү өзү аткарып, шымаланып мыйзам жазып, жыйындарга толук катышкан депутаттар да арбын. Бирок алар саналуу. Палатада көп сүйлөгөн, суроо берген, маселе көтөргөн ошолор.
Канткен менен биз кичинекей өлкөбүз. Бүгүн 90 депутат өтө эле көп эмеспи деген суроо да кабыргасынан коюлууда. Себеби, азыркы парламент канча депутат чындап иштеп, канчасы жөн эле келип-кетип жүрө берсе болорун ырастап койду. Активдүүлөрүн алып калса эле, өлкөгө канча депутат керек экени ачыкка чыгат.
Бүгүн президент оптималдаштырууну өзүнөн баштап, артыкбаш нерселерден арылып жатат. Реформа али акырына чыга элек. Чынында парламенттин аппаратындагы 446 кызматкер өтө эле көп. Алардын да иштегени иштеп жатат. Анан да көпчүлүк мыйзамдар өкмөт тарабынан даярдалып келет. Ал аз келгенсип өкмөттүн да мыйзам тармагында адис эксперттери бар. Демек, Жогорку Кеңешке кыскартуу эмес, чыныгы реформа керек. Азыр үч вице-спикер болсо, кезинде жалгыз Медеткан Шеримкулов 360 депутатты башкарган.
Капитализмдин ыркыраган базар экономикасын туура түшүнүп, соода борборлорун, чоң-чоң базарларды түптөп, карайлаган элди жумуш орду менен камсыз кылган чыгаан ишкерлерибиздин бири Аскар Мааткабылович Салымбековду ким билбейт. Айтайын дегеним, "аганы көрүп ини өсөт" дегендей, агасынан кем калбай ишкер чыккан, көп адамдарды жумуш орду менен камсыз кылып, эл алкышына ээ болуп келаткан Аламүдүн базарынын башкы деректири Ырысбек Шаршенбаевич Мааткабылов жөнүндө.
Аламүдүн базарынын план боюнча салынып, оңдоп-түзөлүп жатышы ар бир соода бөлүгүнүн өзүнчө иреттүү салынышы Ырысбек Шаршенбаевичтин зор эмгеги. Оорунун айынан I топтогу майып мен үчүн жумуш табуу оңой эмес эле. Ошондо Ырысбек Шаршенбаевич Мааткабыловдун жөнөкөйлүгүн, боорукерлигин угуп, акыбалымды түшүндүрүп барган элем. Ал киши туура түшүнүп, мени жумуш орду менен камсыз кылды. Азыр үй-бүлөмдү элден кем кылбай багып жатам.
Урматтуу иним Ырысбек, элибиз "бата менен эл көгөрөт", "акча алгыча алкыш ал" дейт эмеспи. Элдин алкышы менен батасын алып жүрө бер. Ишиңе албан-албан ийгилик, үй-бүлөңө бакубат турмуш, өзүңө чың ден соолук каалайм.
Марс ЖУМАКАДЫРОВ, I топтогу майып
Диплом саткан мугалимдер кармалды
Ушул күнгө оогон түндө Ош шаарында дагы бир журналистке кол салынды. Белгисиз үч жигит "Ош шамы" гезитинин кабарчысы Кубаныч Жолдошевди сабап, ал азыр ооруканада. Божомолдорго караганда, бул кол салуу калемгердин кесиптик ишмердигине байланыштуу болгон.
20-октябрдан кийин Маданият агенттиги болуп кайра түзүлгөн мурдагы Маданият жана маалымат министрлиги филармонияда маданият кызматкерлеринин кесиптик майрамына карата салтанат өткөрдү.
Мамлекеттик каржы полициясы Кыргыз техникалык университетинин эки эжекесин 400 долларга аталган окуу жайдын дипломун сатып аткан жеринен кармады.
"Кыргыз парламентарийлери коррупцияга каршы" уюмунун директору Кубанычбек Өмүралиев баш болгон эксперттер маалымат жыйынын өткөрүп, "Кыргыз Республикасында коррупцияга каршы күрөшүү боюнча ченемдик-укуктук жана институттук базанын баяндамасы" жарык көргөнүн билдирди. Анда экономикалык жана кызматтык кылмыштардын бети ачылгандарынын саны 2005-жылы 3 миңге чукулдап, андан кийин алардын саны 3 миңден ашып, 2008-жылы болсо 2 миңден ашуун болгону белгиленген. Булардын ичинен паракорлук боюнча 146 кылмыш иши ачылган. Кыргызстанда коррупцияны кабылдоо индекси 2008-жылы 1,8 пайызды түзгөн. "Трансперенси интернейшл" уюмунун маалыматына караганда, 2005-жылы Кыргызстан коррупция боюнча 163 өлкөнүн ичинен 142-орунга жеткен. 2007-жылы 180 мамлекеттен 150-орунга, 2008-жылы 180 мамлекеттин ичинен 160-орунга чыккан.
Бул күнү таңда Москва-Бишкек поезди менен келген 10 кишинин тумоолоп калганы айкындалып, алардын бардыгы ооруканага жаткырылган. Текшерүүдө 7 кишиге чочко тумоосу жукканы аныкталган. Алар ооруканга жаткырылып, учурда дарылоо иштери жүргүзүлүп жатат. Оору жуктуруп алгандар Новосибирск-Новокузнецк шаарларынан келген поезддеги жүргүнчүлөр болгон. Ушуну менен бул илдетке чалдыккандардын август айынан берки саны 15ке жетти.
Бул күнү Азия өнүктүрүү банкы менен кыргыз өкмөтү Ысык-Көлдү өнүктүрүүгө багытталган долбоорлорду ишке ашырууга арналган келишимге кол коюшту. Ага ылайык АӨБ Ысык-Көлдү өнүктүрүүгө 30 млн. доллар бөлөт.
"Кылым шамы" бейөкмөт уюму бүгүн, 7-ноябрда "Ата Бейит" мемориалдык музей-комплексинде болуп, 1938-жылы 5-8-ноябрда атылып кеткен жарандарды эскерүү иш-чарасын өткөрөт. Ал ортодо Кыргызстанга өлүм жазасы керекпи деген маселе дагы бир жолу эске алынмакчы. Эсиңиздерде болсо акыркы мезгилде бийлик чөйрөсүндө өлүм жазасын киргизүү боюнча демилге көтөрүлө баштаган.
Жумага сереп салган Зайырбек АЖЫМАТОВ
кыргыз тилиндеги гезит "Агым"
email • архив • редакция
Эртең маалымат жана басма сөз күнү
Турсунбаев Америкага эмнеге баргысы келбейт?
Будур-будур тоолордон Бука минип мен келдим…
Карабы, акпы мышык чычкан кармаса болбодубу
Осмонакун ИБРАИМОВ, коомдук ишмер:
"Азимбек Бекназаров - коррупционер-лердин "рекордсмени"
Парламентке кыскартуу эмес, реформа зарыл
Жараткан бирөө эле, аны бөлүшө албагандар көп
Малдүйнө алдыга озуп, жандүйнө дагы аксады
"Кыргызстандын музыкалык билим берүүсү мыкты"
КР эл артисти Замирбек ҮСӨНБАЕВ:
"Атамдын эки аялынын сүймөнчүгү болгом"
Бир өмүр чак келбес өнөр
Тып… тып… тамчы кабар
"Сумерки" фанатизми эмнеден башталды?
Атагы аалам жарган Акира Куросава
Кыргызстан бир алпты бага албайбы?