bg ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky myv ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk mhr ky ru ky ru ru ru ru ru ru ru ru bg ru ru ru ru ru ru ru ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
"Кенже муундагы журналисттердин көбү шылуун болуп чыкты, рэкетке айланды"
"kyr.24.kg" маалымат агенттигинин баш редакторунун орунбасары, акын Олжобай Шакир менен учурдагы кыргыз журналистикасынын күнгөй-тескейи туурасында сөз.
- Орчундуу сайттын талаптары купулуңузга толуп атабы?
- Ишти купулга толгудай аткарыш адамдын өзүнөн, биздин жамаат азыр ушуга аракет кылып атабыз. Бул ишке келгенге чейин жеке чыгармачылыкка гана баш уруп, үч жыл бою "литературный раб" болуп кеткем. Чакырган гезиттер деле болду, бирок гезитти "кежигемдин чуңкуру көрсүн" деген принципке өткөм. Себеби, эл азыр гезитчилерди МАИни жек көргөндөй жек көрөт. Көрүп аткандырсың, журналисттер азыр байдын дөбөтүндөй сөөк аңдыганды эрөөн көрбөй калды. Айдактаган жакка кетет, ким сөөк ыргытса шыйпаңдайт, сөөк ыргытпагандарга ырылдайт, тишин шакылдатат.
Айтор, ээси бар ит да курусун, ээси жок ит да курусун, ит деген бары бир ит да. Журналисттердин баары ит болуп бүттүк! Эл бизге ишенбей калды. Анткени, ууруну көрсөк да, көрбөсөк да үрүп, курулдаган курсакты гана кайтарып калдык. Ал эми бу жагына келгенде "24.kg" маалымат агенттиги башынан эле сөөк аңдыган "иттерди" улагасына аттатпайт, ошон үчүн купулума толот. Эң негизги журналисттик объективдүүлүктү, бейтараптуулукту кармансаң болду. Биздин агенттиктин мага жаккан принциби - журналисттерге псевдоним менен жазууга уруксат берилбегени. А псевдоним деген эмне? Маска. Аны кимдер колдонот? Буюртма мүнөздөгү материалдарды жазган журналисттер же жоопкерчиликтен качкан авторлор. Ооба, буга чейин мен да далай гезитте иштедим, мен да псевдоним колдонуп келдим, бирок эмне максатта? Болгону адабият айдыңында таанылган ысымымды "дүжүр" ысымга айланткым келчү эмес. Өзгөчө майда-барат жаңылык же ар кандай окуяларга фамилиямды чаптай бергим да келбейт, ошондон улам псевдоним колдонгон учурларым болгон. Бирок айла жок экен, бул жакка келгенден тартып, талапка жооп берүүгө туура келди, азыр псевдоним колдоно албайм. Эки сап жаңылык жазсам да өз фамилиям менен жазгандан башка аргам жок.
- Интернет сайт менен гезиттин айырмасы эмнеде?
- Сайттын жакшы жери - жарыялаган маалыматыңды кайсы булактан алдың, сөзсүз көрсөтүшүң керек. А гезитте жүргөндө көчөдөн уккан кепти редакциядагы бирөөнө айтып келсең, ал эртең жарыяланып кетиши мүмкүн, өзгөчө кыргыз тилдүү кесиптештерибиздин арасында. Ал эми орчундуу интернет сайт үчүн "ушундай имиш уктум, ушундай кептер тарады" дегениң жаңылык эмес. Дегеле бир эле тараптагылардын чындыгын эмес, экинчи, кээде үчүнчү тараптын чындыгын окурманга жеткирүү журналисттин милдети. Гезит бир жумада бир же эки жолу чыкса, сайт дегениң ар бир мүнөт сайын чыгып турат. Жакшы жери, маалыматты толукташ керек болсо же кайсы бир жеринен ката кетирсең, кайра оңдото коёсуң, а гезитте анте албайсың. Анан дагы бир артыкчылыгы, учурда болуп аткан курч окуяны видео түрүндө да, фоторепортаж түрүндө да дароо чагылдыра аласың, гезитте болсо окуя суугандан кийин жарыялашың мүмкүн. Анан да биздин аталыш - "24.kg", демек, 24 саат бою кулагың угуп, көзүң көргөн ар бир окуяны бутага ала жүрүү. Айтор, 24 саат бою ыкшоо болбой, болгон окуяны ыкчам жеткириш. Айта берсек, айырмачылыктар түгөнбөйт.
- Коомчулукта журналисттердин деңгээли түшүп кеткени туурасында пикирлер арбын, сиз буга ак же көк дей аласызбы?
- Кыргыз журналистикасынын деңгээли 90-жылдардан кийин жогору карай катуу серпилген. Өсүш болуп көрбөгөндөй күүлөнгөн. Себеби Мелис Эшимканов кыргыздын каймагын калпып чыккан, мындайча айтканда, кыргыздын мээсин чогулткан. Айтсак, Салижан Жигитов, Кубатбек Жусубалиев, Алым Токтомушев, Чоюн Өмүралиев, Шералы Назаркулов, Эсенбай Нурушев, кийин Шайлообек Дүйшеев, Түгөлбай Казаков өңдүү кан менен тердин ортосунда текст жараткан, ой жараткан абийирдүү чөйрөнү жыйган. Анан ушулардын колунан "Жаштык жарчысы", кийин "Асаба" түптөлдү. Эшимканов улуу жана орто муун, кенже муундагы жүнү тирүү калемгерлердин баарын бир колго топтоду да кыргыз журналистикасында реформаны жүргүздү. Ишенсең, кеминде он жылдан ашык коомдо агартуу ишин ушулар жүргүздү. Өмүрү саясат темасында макала жазбаган Алым Токтомушевди адабий чөйрө гана жакшы билчү. Себеби, Алыке ага чейин "Кыргызстан маданияты" гезитинин сын бөлүмүн башкарып, далай академик, профессор, адабиятчылардын Алласын оозунан түшүргөн сынчы болчу. А кишинин аналитикалык терең мүмкүнчүлүгүн анан Эшимканов ачпадыбы. Алыкең экономика, саясый темадагы публицистикалары менен Акаев бийлигинин түбүн көөлөп берди. Анын ар бир макаласында өлкөбүздүн саясый турмушундагы көлөкө менен жарыкты эл ажырата баштады. Чынында 2005-жылкы революциясыз "революционерлерге" караганда ушул мен атын атаган калемгерлер карапайым элдин тишин бийликке кайратып турганга жарады. Шайлообек Дүйшеев публицистикалык ырлары менен элдин жүрөгүндөгү муңду алып чыкса, башкалары да турмуштун күрөө тамырын кармап, бийликтегилердин безине сайгылап турду. Ошентип элди 2005-жылдагы чоң жарылууга даярдап берди. Анткени Эшимкановдун кол алдында иштегендер чыныгы элдик трибунага айланган басылманы түптөп, канчалаган саясатчынын жылдызын жандырды. Бирок жаратылышта дарак деле дайыма мөмө берип турбайт экен да, кийин Эшимкановдон тарбия алган кенже муундагы журналисттердин көбү шылуун болуп чыкты, рэкетке айланды. Азыр алар дөбөт итке окшоп, сөөк ыргыткан гана кишиге шыйпаңдап турушат. Алар Эшимкановдон профессионалдык журналистиканын тарбиясын алган жок, бирөөнөн акча өндүргөндү гана үйрөнүшкөндөй. А Эшимканов саясатчылардан эмнеге акча өндүрүп алгысы келчү, аны түшүнсө болот, себеби жогоруда мен ысымын атаган инсандарды кармап туруш үчүн олчойгон акча таап келүүгө аргасыз болчу. Антпесе, күчтүү авторлорду бир редакцияда кармап туруш кыйын. Мелис байкенин дагы бир жакшы жери - канчалаган кыйын журналисттерге үй алып берип, башына оор күн түшкөн далайынын ажаатын ачкан жактары менен айрым авантюристтик жоруктарын жууп кетчү эрдиги менен Эшимканов болчу. Сурооңдун маанисине ушул айткандарым эле жооп болот го дейм.
- Азыр мен саясатчы дегендин баары гезит же сайт ачуусу өнөкөт болду. Мунун пайдасы көппү же зыяныбы?
- XX кылым пайгамбары Махатма Гандинин кеби бар: "Гезит - чоң күч. Анын күчү байлоону бузган суудай баарын ойрондойт. Ээнбаш журналисттин калеми да бүлдүргөндөн башкага жарабайт. Эгер гезитти ким бирөө сырттан көзөмөлдөсө, анык кокуй ошол. Андан көрө, көзөмөлсүз болуп же көзөмөлдү сырттан эмес, ичтен кылганда гана чоң муктаждыкты жаратат". Чынында маалымат каражаттарынын коомго тийгизген пайдасы да, зыяны да тез эле. Ошондуктан ар бир журналист абайлабаса, айрым учурда ээн ооз журналисттин артынан эки адамдын чатагын кой, эки мамлекеттин ортосундагы чатак ырбап, согуш отуна май куюп жиберген фактылардын бири тээ бир кездеги Армения менен Азербайжан кагылышы болбодубу...
- Журналистика сиз үчүн кирешелүү тармакпы?
- Мүмкүн шылуундар үчүн кирешелүү тармактыр, мен үчүн тапкан-тергеним турмушка жетип-жетпей эле келатат.
- Сиз кайсыл принципти туу тутасыз?
- Менин туу туткан принцибим эле рухий эркиндик. Ушуга чейин бир да жерде узак жылдарга чейин иштеп көргөн жан эмесмин. Эгер принцибиме бир нерсе туура келбесе, эшикти тарс жаап чыгып кетем. Анан бир да жердин босогосун аттап жумуш издеп барган киши эмесмин.
- Кимдир бирөөнү ашыра сындаганыңыз үчүн тил уккансызбы?
- Андайлардын бири да эсимде жок, бирок кулак-мээмди жегендер болсо керек эле. А бирок кежирлигимдин айынан бала күнүмдөн бери эле тил угуп келатам.
- А кимдир бирөөнү ашыра мактап чоң калем акы алган учурларыңыз болгонбу?
- Андан Кудай сактасын, боло элек. Болушун да каалабайм.
кыргыз тилиндеги гезит "Арена kg"
email • архив • редакция
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?