hbs_cyr en kk ky ru ru ky ky ru ru ru bg ru ru ru ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky mn ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru mn ky ky ky ky ky ky gom ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky ky ky ru el ru ru ru ru ru ru ru ru bg ru ru ru ru ru ru ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Кадыр-баркыңды арттырам десең калк көзүнөн кач
Дайыма эле бутка чалынып, эл көзүндө, журт сөзүндө жүргөндүгүң аброюңду кемитет. Канчалык эл оозунан түшпөсөң, эч ким этибарга албай, көнүмүшкө айланасың. Эгерде белгилүү бир абалга жетип алгандан кийин убактылуу "чээнге" кире качсаң, сен жөнүндө кеп кылууга аргасыз болушуп, атургай суктана башташат. Андыктан, кайсы убакта "жылт" койгонду үйрөн. Көздөн учкан көк жээктей, таңсыктыкты жарата бил.
Мамлекетти башкарууга баары ойлогондой Дейостон өтөрү жок болчу. Бирок, аны көндүрүү оңой болбоду, адамдар кайра-кайра алдынан өтүп, "башкарууну колуңа албасаң, өлкөнүн күнү бүткөнү калды"- деп жатышты. Дейос акыры макулдугун берет.
Анткен менен ал мындай шарт коёт: "Менин иштешим үчүн келишкен ак сарай, мамлекетти башкарышым үчүн борбор шаар, мени коргош үчүн жаныма жан сакчы бересиңер" - дейт. Айтканы айтканындай аткарылгандан кийин Дейос ак сарайга кирет. Борбордун чок ортосуна салынган, чар тарабы дубалдар менен курчалган ак сарай, карапайым адамдар каттай албай турган жайга айланат. Эми Дейос дагы бир талабын айтат: "мени менен бир гана ортомчулар аркылуу сүйлөшө аласыңар, ал эми сарай кызматкерлерин ким гана болбосун жумасына бир жолудан ашык кабыл албайм, ошондо да атайын буйрук менен..."
Өзүнүн 53 жылдык башкаруусунда Дейос Мидияны кеңейтти, чыңдады, кийин кыбырасы Кир башкарган Персия мамлекетинин пайдубалын түптөп кетти. Дейостун башкаруу убагында аны ушунчалык урматташкандыктан: "бул киши эмес, Кудайдын уулу" дешчү.
Дейос амбициясы башына батпаган адам болчу. Ал өлкө күчтүү башкаруучуга зарыл болуп турганын баарынан мурда түшүнүп, аны өзү башкаргысы келген. Анархиянын сазына баткан мамлекетте: калыс жана адилет адам гана өтө таасирлүү күчкө ээ боло тургандыгын жакшы билчү. Дейос өзүн ошондой адам катары көрсөтө алды.
Калыс сот катары - көп-сандаган адамдардын тагдырын чечкен кызматтын туу чокусунда турганда Дейос "көрүнүү" жана "көрүнбөө" мыйзамын илгиртпей сезди, ал өтө эле көпчүлүктүн көзүнө көрүнүп турган эле. Бир жагынан элге жеткиликтүүлүгү да, ага аптарыйкатын жоготуу коркунучун туудуруп турган. Адамдар анын кызматын өзүнөн өзү болчу иш катары кабыл ала баштаган. Дейос мындай абалдан чыгуунун жолун тапты. Мидиянын эли өзү жөнүндө кайра баштан кеп кыла башташы үчүн, алар аны сыйпалап таппай калышы керек эле. Ал ошентти. Убактылуу көлөкөгө өтө калды. Көп өтпөй ал күткөндөй эле "башкарып бер"- деп баары жалынып-жалбарып келишпедиби.
Бул мыйзамды жадыбалдай билген Дейос , аны жүзөгө ашыра баштады. Ага арнап салынган ак сарайда Дейосту көрүүгө бир ууч кызматкерлерди эске албаганда эч кимге уруксат кылынган жок. Сарай кызматкерлери деле анда-санда бир көрүшчү. Бул тууралуу Геродот минтип жазат: "Эгерде адамдар аны дайыма көрүп турушса, көрө албастар пайда болуп, акырында кутумчулук келип чыкмак. Бирок, аны эч ким көрбөгөндөн кийин "бул адаттагы адам эмес" - деген сөздөр желдей тарады".
Бирөө Дервиштен: "Эмне үчүн мен сени сейрек көрөм?"- деп сурайт. Ага Дервиш: "Эмне дегенде "эмне үчүн сени сейрек көрөм"- деген сөз, "эмнеге кайра пайда болдуң"- дегенге караганда таттуу эмеспи"- деп жооп бериптир.
Бул дүйнөдө баары "көрүнгөндөн" жана "көрүнбөгөндөн" турат. Ачык көрүнүү сага бийлик, көңүл буруу тартуулап - сенин айлана-тегерегиңдегилерге таасириң артат. Бир топ убакыт өткөндөн кийин таптакыр карама-каршы көрүнүш пайда болушу мүмкүн. Башкалар сени канчалык көп көргөн сайын сенин таасириң төмөндөп, өчө баштайсың. Сага көнүп калышат. Сен канчалык адаттан тыш көрүнүүгө аракет кылба, түшүндүрүлгүс себептер боюнча адамдар баалабай, урматтабай калышат. Сен өз учурунда, башкалар сени таптакыр барктабай калаар деңгээлге жете электе, көлөкөгө кире качышың керек. Бул жашынмак ойногондой кеп.
Мыйзамдын чындыгын ысык сүйүү жана андан көңүл калуунун мисалында жеңил эле билсе болот. Адегенде сүйүү чиркиниң аруу кыялдар менен коштолуп, аяр сезимдерге чулганып турат эмеспи. Качан гана ошол көзүңдү тумандаткан "булут" тараганда, кыялың да соолуйт. Айга теңебеген сүйгөнүң көп адамдын бири экенин сезесиң. Ошону менен кызыткан кыялың да кыркылат. Ушул себептенби, XVII кылымдагы француз куртизанкасы Нинон де Ланко сүйгөнүңдүн көзүнө көп чалдыкпаш үчүн ар кандай куулукту колдонуу керектигин айтыптыр. "Сүйүү эч качан ага ачка болуудан өлбөйт, тескерисинче сүйүүгө тоюп турсаң "байкуш" сүйүүңдүн башын жегениң ошол".
Ошондуктан сенин көптүн бири экениңди билип алышса, анда эле "баары бүттү" дей бер. Сага тоюп, эки-чайнап, бир жутуп коюшат. Мындайга жол бербе. Көздөн учкан көк жээктей адамдар сени эңсеп, көлөкөдөн чыгып келишиңди күтүп калышсын. Кезектеги жок болуп кетишиңден чочулаган адамдар, сени дайыма урматтап-сыйлап тургандай болсун. Ал үчүн бирде пайда боло калып, бирде ың-жыңсыз жоголуп кетүү ыкмасын колдон.
Наполеон: "Эгерде мен театрга көп барсам, адамдар мага таптакыр көңүл бурбай калышат" - деп ушул мыйзамдан улам айтса керек. Аалам бүгүн жалаң көрүүдөн чарчап турат. (Басма сөз, теле көрсөтүү). Андыктан көздөн далдаа боло калуу өтө маанилүү. Жеке турмушуң деле көпчүлүктүн көз алдында турган мындай шарттарда, ың-жыңсыз жоголуп кеткендер, суктанууну гана пайда кылат. Романисттер Ж.Д.Сэлинжер жана Томас Пинчон кайсы убакта көздөн далдоо боло калышты жакшы өздөштүргөндүктөн, өздөрүнө пайгамбардай эле баш уруп турууну пайда кыла алышкан.
Бул мыйзамдын эң жөнөкөй, балким өтө маанилүүсү ал илимий экономикадагы дефицит мыйзамы. Айталы, кайсы бир товар базарда жок болуп кетсе, анын наркы асмандап кетет. XVII кылымда Голландияда башкаруучу тап, жоогазын гүлүн мамлекеттин символу кылууну көздөшөт. Алар бул гүлдү болуп көрбөгөндөй таңсыктыкка учуратышып, натыйжада анын кадыры өсөт. Бир тал жоогазын, ошол эле салмактагы алтындан да кымбат болуп кеткен мезгилдер да болгон.
Биздин кылымда көркөм сүрөттөрдү сатып көмөчүн таап жүргөн Жозеф Дювен ушундай жол менен ийгиликке жетишкен. Ал дээрлик дефицит сүрөттөрдү гана сатчу. Бааны дайыма жогорку деңгээлде кармап, ошол эле учурда өзүнүн да аброюн түшүрбөс үчүн бүтүндөй коллекцияларды сатып алып, жертөлөсүнө жеткиртип таштачу. Элде Дювин "тегин сүрөттөрдү сатпайт" - деген ой-пикир түзүлгөндүктөн, анын саткан сүрөттөрү керемет туюлуп, ансайын баасы өсүп турчу. Дювин: "50 миң долларга бул жерден каалаган сүрөтүңдү сатып алсаң болот, ал эми чейрек миллионго алам десең, анда жакшылап караш керек го"- дечү экен.
Биз качан гана күндүн көзү көрүнбөгөндө аны аябай баалайбыз. Жумалап жамгыр төгүп жатып алганда күндү издеп калабыз. Бирок, ысыгы мээден өтүп чакчайып тийгенде дагы кобуранабыз. Андыктан сенин кайтып келишиңди адамдар күтүп калышы үчүн өз учурунда көздө далдаа болгонду үйрөн.
Демек, өзүңдүн билген иштериңе таңсыктык мыйзамын киргизе бил. Колуңдан келгенди канчалык таңсык, элде жок, уникалдуу, кайталангыс катары көрө алсаң - сен ошончолук кымбат, табылгыс адис-ке айланасың.
Бийлик башына чакырылып келип, бирок, үйүңө жашап алган коноктон бетер, ээлеген кызматын бошотпой, эчен жылдап отура берген адамдар көп. Биз андай адамдардан тажап, көргүбүз келбей, сыйлабай калабыз. Анын башка адамдардан ашып кетпеген жагын деле көрүп турабыз. Башында көзгө жакшы эле көрүнчү эмес беле. Ошондуктан өз учурунда "көрүнбөй" калуу бул - чоң искусство. Эгерде баарын туура жасасаң сен мурунку кадыр-баркыңды кайрып, бийлигиңди да чыңдап аласың.
Карл V, XVI кылымдагы ири башкаруучулардын бири болгон. Габс-бургдар үй-бүлөсүнөн чыккан Испаниянын бул королу, бир учурда Европанын бир бөлүгүн, Англияны бириктирип турган империяны башкарчу. Ал бийлик башында өзүн өзү билип, өтүгүн төргө илип турган маалында 1557-жылы монастырга жылт коёт. Бүткүл Европа анын күтүүсүз мындай кадамына аң-таң калат. Андан корккон, сөгүп-саккан адамдар бир ооздон аны "улуу" - деп атай башташат. Ал тимеле ыйык болуп кетти окшойт. Аз жылдар мурдараак кино актриса Грет Гарбону, ал 1941-жылы эс алууга кеткенден кийинкидей эч ким сыйлачу эмес.
Абройлуу пикир: "Өзүңдүн көздөн далдаа боло калышыңды кадыр-баркыңды чыңдап алганга пайдалан. Эгерде "көрүнүү" кадырыңды кетирсе, "көрүнбөө" баркыңды көтөрөт. Адам көзү жокто арстан сымал туюлганы менен көз алдыңда кезинде эч кимден деле айырмаланбайт. Таланттууларды жакындан билсең, "таттуу" эч нерсесин көрбөйсүң...Улуу генийлер да өздөрүнүн баа-баркын көтөрүү үчүн көрүнбөй калышат".
Бул мыйзамды белгилүү бир бийликке жеткенден кийин колдонуу керек. Ошондо кетүү зарылдыгы жакшы аттуулугуңа бир нерсе жармаштырып алгандан кийин пайда болот. Эрте кетип калсаң урмат-сыйга үлгүрбөйсүң, сени унутуп калышат. Адегенде элге төбөң көрүнгөнгө аракет кыл, ошол төбөң бардык тараптан көрүнүп турсун. Ошол даражага жеткенге чейин "көрүнбөй" калуу сен үчүн коркунучтуу. Төбөңдү тааныта электе жалп өчсөң, сага эмненин убалы.
Сүйүү менен ажырашууда деле ошондой. Сүйгөнүң сени дайыма катарында тургандай сезсе, басса- турса көз алдынан кетпесең, бардык нерсе сени гана эске салып, сенин эркелеткен үнүң кулагына жаңырып турса, эң негизгиси дал ошондой жасай алсаң кеп башка.
Эске алгыла: адегенде бир көрүнүп жок болбо, тескерисинче кайсы жерде болбосун бутка чалынып жүргөндөй жагдай түз. Анан көз көнүп калгандан кийин сени жоготуп жиберүү эңсөөнү жаратат.
кыргыз тилиндеги гезит "Агым"
email • архив • редакция
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?