be ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky tt uk ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ky ky ky mhr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky krc ky ky ru ky ru hu ru kk ru ky ky ru ky ru ru ky ru ky ky ky ru ky ru ky ru ky ky bg ky ru ky ky ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru uk ru ky ru ky ru tt ru ky ru ky ru ky ru ky ru ru ky ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
"De-факто", 09.06.11 - 20-бет: •
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Уйку бузган азанчылар, тегин билбеген дааватчылар...
"Дааватчыларыңар келет үйлөргө, түрлөрү суук, сасык"
"Хизбутчулардын чырагына май тамып, шайлоо жолу менен халифат курабыз деп чыгышат"
А.У.: -Ат, эшек болбойт. Төө же жөө барыш керектиги гана айтылган.
Р. Э.: - Бирок замандын өнүгүүсүнө жараша самолет, автобус сыяктуу транспорттор менен барууга шариат тыюу салбайт. Уруксат берген жол. Ал жакка баргандар зыярат кылышып, ички жандүйнөлөрүн тазартышып, арууланышат. Ажылыкка аттанып жаткандын Алла тааланын парзын аткарайын деген жакшы, таза ниети болушу керек.
А. У.: -Куранда жазылганды силер так аткаргыла. Силер суннит багытындасыңар. Исламдын суннит багыты демократиялык дин катары каралат. Шайлоо жолу менен диний башчы шайланат. Суннитизмде Куранды өзгөртүү жөнүндө эч кандай сөз жок. Кандай болсо ошондой так аткаруу кажет. Шейиттер пайгамбардын кандаш туугандары аркылуу берилет. Алар Куранды, шариатты талкуулап, кошумча, алымчаларды киргизүүгө акылуу. Чындыгында шейиттердин жолу туура. Анткени Мухаммед пайгамбардын урпактары. Суниттер Алини колдобойбуз деп өзүнчө шайланып алышкандар.
Р. Э.: -Мен сиздин айткандарыңызды такыр колдой албайм. Сиз азыр тыюу салынган Хизб-ут-Тахрир уюмун колдоп кеттиңиз. Шейиттер Мухаммед пайгамбардын кандаш урпактары эмес. Ушуну билип алыңыз. Алар азрети Алини сүйүп, аздектейбиз деп олтуруп, пайгамбардын 77 урпагын кырган. Бүгүнкү күндө да аларга Иранда 10 күндүк траур жарыяланып келет. Сиз Мухамеддин кандаштары деп эч качан айтпаңыз, алар, тескерисинче, пайгамбарыбыздын кандаштарынын канын төккөндөр. Минтип айтсаңыз, хизбутчулардын чырагына май тамып, алар шайлоо жолу менен халифатты курабыз деп чыгышат.
А.У.: -Курандан бир суроо берейин. Курандын бир сүрөөсүндө "Ылжыган, мас, эс учуңду билбеген абалыңда намаз окуба. Эс учуң бар, кызымтал убагыңда окуй бер" дейт. Демек, арак ичсе, кумар ойносо болот экен да...
Р. Э.: -Сиз биринчи эле окуган маанисин алып, жыйынтык чыгарып коюпсуз. Окуган түшүнүктө калгансыз. Ички маанисин түшүнбөгөнсүз. Сырткы маанилерин эле түшүнө алат экенсиз. Бир күнү жолугалы, мен сизге кеңири түшүндүрүп берейин.
А. У.: -Сиздин кыргызча так, түшүнүктүү сүйлөп жатканыңыз кубантып жатат. Чубак ажы Жалилов тантырап, кыргызча жакшы сүйлөй албайт. Бир жолу жолукканыбызда уруусун айта албай койду. Бул эми уят иш. Жети атасын сурасам такыр эле билбейт экен.
Билсең керек, Кара кыргыз деген 5 томдук китеп бар. Ошонун 5-томун карасаң, 80 пайызы макал-лакаптар. Анын 60 пайызы молдолор тууралуу макалдар. Молдолор тууралуу жакшы айтылган бир да макал жок. Жегич, көз боемогуч дегендей айтылат. Ушуга кандай жооп бересиз?
Р. Э.: -Мен тескерисинче айтам. Макалдардын көпчүлүгү ислам дининен алынган. Кайсыл макалды казбагын, түбү бир хадиске, аятка барып такалат.
А. У.: -Силер айтып жатпайсыңарбы, ыйык китептер асмандан түшкөн деп. Бул эми жөн эле жомок. Мен айтам, ыйык китептер кыргыздын макал-лакаптарынан алынган. Асмандан көкө теңир идеясы түшкөн. Кыргыздар жазып олтурбаган. Оозеки эле айтып жүрүп олтурган. Куранга 1,5 миң жыл болду, Тооратка 3-4 миң жыл болду. Ал эми кыргыздардын тарыхы 6 миң жыл илгери башталат.
Р. Э.: -Мамлекеттүүлүктүн 2200 жылдыгын белгилебедикпи?!
А.У.: -Ал кытайлардын тарыхында жазылганы боюнча белгиледик.
М.Д.: -Исламда өлгөн адамды акыркы сапарга узатууга байланыштуу ар кандай көзкараштар таңууланат. Бирлери өкүрүп, кошок кошууну колдосо, башкалары андайды жокко чыгарышат. Сиздер кандай жооп бересиздер?
Р. Э.: -Ислам маркумдун жакындарынын жоктоосун, кайгыруусун колдойт. Бул табигый нерсе. Бирок акылдан адашкандай чачтарын жулууга, беттерин тытууга, кийимдерин айрууга тыюу салат. Көзүнөн жаш чыкпай эле өкүрүп, бакыруу да туура эмес.
А.У.: -Кыргызда үч күнгө чейин мал союлбайт. Үч күндөн кийин 7 мал союлат. Анан кошок, өкүрүк болот. Себеби кыргыздар ат минген, баатыр, көчмөн эл болгон.
Суроом бар. Жубайы башка динде, күйөөсү мусулман болсо, алар көз жумганда каерге, кантип коюлат?
Р. Э.: -Мусулман мусулман көрүстөнүнө, мусулман эмес мусулман эмес көрүстөнүнө коюлат.
А.У.: -Сиздин айтканыңыз туура эмес. Шариатта минтип жазылып турат. Бир эле көрүстөнгө мусулмандын бети кыбылага каратылып, мусулман эмеси күнгө каратылып коюлат. Муну мен асмандан алган жокмун. Шариатта так ушинтип айтылган. Өткөндө бирөө мага айтат: "сен мусулман динине каршы чыгып жатасың, өлгөнүңдө сага жаназа окубаш керек, мусулман көрүстөнүнө койбош керек" дейт. "Сенин жаназаңдын кереги да жок" дедим. Ал көрүстөндөрдө менин жүздөгөн жылдардан бери чоң аталарым коюлуп келатат. Алар мусулман болгон эмес. Алар ошондой эле мусулман экен, анда Аравияга барып көмүлсүн. Мен бул жерде туулуп өскөм, кантип жашап, кантип жүрөм, өзүмдүн ишим. Кайсыл көрүстөнгө, кандайча жерге берилем, ал да өзүмдүн ишим.
Шариат боюнча силер өлүктү көргө киргизгенде анын ийнинен кармап, үч жолу силкип туруп анан жаназаны окуш керек. Туурабы? Аны силер аткарбайсыңар.
Мындан сырткары сөөктү көрүстөнгө алып бара жатканда жерге үч жолу коюп, көрүстөнгө баш жагы менен киргизилиши керек. Силер болсо буту менен киргизесиңер. Анан көргө жылаңайлак кирүү милдет. А силер бутуңарда эмне болсо ошол бойдон киресиңер. Сөөктү кепинге мүшөк кептентип салып туруп эки жагын жип менен бууп коесуңар. Ушуларды ордуна келтирбейсиңерби?
Р. Э.: -Бул эми сиздин оюңуз. Сиз теолог эмессиз.
А.У.: -Силерге таң калам. Мен асмандан алгам жокмун го. Шариатта жазылгандар боюнча айтып жатам. Урууңарды, тегиңерди билбейсиңер. Куран, шариат боюнча акыл үйрөтөсүңөр.
Куранда айтылгандардын ажылык сапарга байланыштуу жердерине келгенде өзүңөргө ылайыктап өзгөртүп аласыңар. Башка учурларда Куран бир сөзү да кошумча, өзгөртүүгө жатпаган догма болуп калат. Өзүңөрдүн кызыкчылыгыңарга жараша трактовкалай берсеңер болот экен да.
Р. Э.: -Шариаттын, муфтияттын талабы менен мусулмандар көрүстөнүнө мусулмандар гана коюлат. Башка диндегилердин өздөрүнүн мүрзөлөрү бар. Азыр башка динге өтүп кетишкендер арасында өлгөндөн кийин кайсыл көрүстөнгө коюлары белгисиз болуп, туугандар арасында түшүнбөстүктөр болуп жаткан фактылар жок эмес. Баптист болуп кеткендерди тирүүсүндө материалдык жактан кызыктырышып, өлгөндөн кийин албай коюшат. Мында да көйгөй келип чыгат.
Маркумду акыркы сапарга узатуу боюнча шариатта эрежелери, талаптары бар. Ошолордун негизинде муфтият эрежелерин иштеп чыккан, аны өлкөнүн бардык аймагындагы имам, казылар аткарып келатышат. Кандайдыр бир кемчилик, туура эместик жок.
Мусулмандардын нике агенттиги ачылды
Жакында Бишкекте мусулмандардын алгачкы нике агентчилиги ачылды. Нике агентчилигин түзүү демилгеси Кыргызстан мусулмандар диний башкармалык тарабынан колдоого алынган. Мындан тышкары башкармалыктан колдоо тапкан таанышуу сайты да иштеп келет. Жаңы ачылган нике агенттикке үй-бүлө куруу ниети бар жаштар, карылар, дегеле жалгыз бой, бирок мусулманчылык жолундагылар байма-бай каттай баштады.
Кийинки убактарда Европада эле эмес, Азияда, мусулман өлкөлөрүндө да нике агентчиликтери ачыла баштаган. Азыр Москванын мусулмандар коомунда да мындай кызмат көрсөтүү иштеп жатканы белгилүү. Бишкекте жакында пайда болгон нике агентчилиги тууралуу биз да мындай маалыматтарды алдык.
Агентчиликтин аткаруучу директору Хадижа (ал фамилиясын атабайт) алгачкы маалыматты таратканда, агентчиликтин максаты мусулман адамдардын үй-бүлө куруп кетүүсүнө көмөк берүү болуп саналаарын баса белгилеген. Өзгөчө мусулман айымдар көчөдөн, коомдук жайлардан таанышууну ылайык көрүшпөгөндүктөн, алар үчүн үй-бүлө курууга көмөк берүү маселеси келип чыкты дешет. Аткаруучу директор Хадижанын "Муслим" аттуу бизнес сервистери бар. Алар жумуш табуу, документтерди которуу, бизнес уюштуруучуларга инвесторлорду таап берүү жумуштары менен алектенет.
Нике агентчилигинин кызматкери Нелли (фамилиясын атабайт) буларды айтып берди:
- Биз, мындагы кызматкерлер, ич ара бул кызмат көрсөтүүнү "Өз Хадижаңды тап" деп атап койдук. Анткени пайгамбарыбыздын экинчи аялынын аты ушундай болгон да.
Бизге келген кардарлардын эң негизги талабы - алар мусулман жолунда болушу керек же болбосо ниет койгон, ниети таза болушу керек.
Мен иштеп жаткан бир айдын аралыгында бир топ адамдар кайрылды. 50 чакты анкетаны толтурттурдум. Бизге келген кардарлар бир нече суроодон турган анкетаны толтурушат, сүрөтүн ала келет, анан 50 сом төлөшөт. Бул каражат уюлдук байланышка жумшалат. Кардарга күнүнө чалып, маалымат айтып, зарыл учурда жолугушууга чакырып турабыз.
Биз аларга бул жакта болочок жары менен, эгер эки тараптын каалоосу болсо, жолуктуруу уюштурабыз. Кыз-келиндер кайрылганда аларга анкета берип, Хадижа эже же мен кабыл алам, ал эми эркек кардарлар кайрылганда, Максат иштешет. Биз кардарларды, эгер алар кааласа, бул жактан жолуктуруп, сүйлөштүрүүнү уюштуруп беребиз. Бизде тартип катуу: бир кардарга бир эле дарек берилет, бир эле убакта бир кардар 2-3 кардар менен сүйлөшө албайт.
- Менин улутум кыргыз, жашым 32ге келди, мусулманчылык жолундамын. Өзүмө ылайыктуу, момун мусулман кызга жолуксам деп тилейм. Бул агентчилик бизге ортомчулук мамиле көрсөтүп, кенен маалымат берип жатат. Мен кыздардын ыйманына, анан, албетте, кебетесине, мүнөзүнө да карайм.
Ушул жылы үй-бүлө куруу багытында бир кыйла иштер жасалып жатканы байкалат. Анкета боюнча сүйүүсүн табышабы же сайт аркылуубу, же башка жолдор мененби, айтор, бактыларын сынап көрүп жатышат. Чынында мусулманчылык жолундагы, айрыкча жаш кыз-келиндер түгөйүн табууда кыйналышат экен. Ыймандуу, бекем үй-бүлөлөр түптөлсө экен деген тилек менен коштошуп, иштерине ийгилик кааладык.
кыргыз тилиндеги гезит "De-факто"
email • архив • редакция
Ынтымак болсо ырыс жылоолойт
Ачуу душман, аны чогуу жеңгиле,
Акыл жыйнап, эсиңерге келгиле
Саламаттыкты сактоо министри Сабыр Жумабековго суроо бериңиз
Марат СУЛТАНОВ, ЖК депутаты:
"Шайлоодо түндүк-түштүк фактору болбойт десем, калпычы болуп калам"
Байтемир Ибраев, мурдагы башпрокурор:
"Снайперлер чет өлкөдөн жалданбай
эле өзүбүздүкү болуп чыкты"
Хансарайыңды көрсөтчү, ким экениңди айтайын
Бишкек шаарынын мэри Иса Өмүркулов:
"Түлеевден үлгү алсам, анда жерлердин калганын сатышым керек"
Туу жөнүндө же ыйык жерге өрт койгон келесоолук
"Атыр жыттуу абасы Ала-Тоомдун,
Ысык кезде сагынтып көздөн учаар"
Тигүү цехин ачуунун машакаттары
Бактылуу эне, бактылуу ырчы Майрам Дүйшекеева
18 жаш. Кыйылган кыз өмүрү
7-апрелде каза болгон Таалайбектин арбагы тынч ала элек
Уйку бузган азанчылар, тегин билбеген дааватчылар...
"Дааватчыларыңар келет үйлөргө, түрлөрү суук, сасык"
"Курулуш кудайынын" ээси - Рахатбек Ирсалиев
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?