hu ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky kk ky ky ky ky ky ky kk ky ky ru el ru ru ru ru ru ru ru ru bg ru ru ru ru ru ru ru ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Казат Акматов, Токтогул атындагы
мамлекеттик сыйлыктын лауреаты, жазуучу, коомдук жана саясый ишмер, демилгечи топтун жетекчиси:
Айтматовдун алдында парзыбызды аткаруубуз керек
Мындан чейрек кылым мурда Чыңгыз Айтматовдун демилгеси менен өткөрүлгөн "Ысык-Көл форуму" чоң резонанска ээ болуп, мурдагы союздагы саясый, маданий жана демократиялаштыруу процесстерине сезилерлик таасир тийгизген. Улуу жазуучунун арабыздан кеткендигине үч жыл болду. Бирок анын ысымын түбөлүккө калтыруу боюнча жетиштүү чаралар көрүлгөн жок.
Азыр белгилүү жазуучу Казат Акматов баштаган демилгечил топтун мүчөлөрү Айтматовдун 85 жылдыгына карата "Ысык-Көл форумунун" улуу жазуучунун жаркын элесине арналган жыйынын өткөрүп, ысмын түбөлүккө калтыруу боюнча сунуштарды даярдоодо иштешүүдө. Мына ушулар жөнүндө айтып берүүсүн өтүнүп Казат Акматовичке кайрылдык.
- Айтматовдун арабыздан кеткендигине жакында үч жыл болот, бирок улуу жазуучунун ысмын дүйнөлүк адабияттагы ордуна ылайык барктап, сыйлап, ылайыктууларына атын берүү боюнча жетиштүү чаралар көрүлгөн жок, - деп баштады ал сөзүн. -Ага элдин, өзгөчө окурмандардын арасында нааразы болгондор көп, Айтматовдун үй-бүлөсүндөгүлөр да нааразы. Алар мага мындан эки айдай мурда "Сиз Ысык-Көл форумунун 1-2 жыйындарын уюштуруп, өткөрүүдө жооптуу катчы болгон экенсиз. Сексен беш жылдыгына карата өткөрүлө турган отурумун даярдоого жардам бербейсизби, ал убакыт деле жакындап келатат" деп кайрылышты эле ага мен макул болдум. Бирок, форумду өткөрүүдөн мурун Айтматовдун атын түбөлүккө калтыруу, мүрзөсүнө, борбор калаанын көрүнүктүү жерине эстеликтерин тургузуу маселелери чечилүүсү керек.
Айтматовдун ысмын түбөлүккө калтыруу боюнча коомчулуктан Бишкектеги бир райондун атын берүү, Балыкчыны Айтматов шаары деп атоо деген сыяктуу көп сунуштар түшкөн. Биз алардын баарын жыйнап, анан апрелдин ортосунда Бишкектеги көрүнүктүү инсандарыбызды чогултуп, сунуштарды ортого салып, алардын ойлорун, пикирлерин сурадык. Мен ошерде Айтматовдун ысмын түбөлүккө калтыруу, чыгармачылыгын, саясый жана коомдук ишмердигин изилдеп, популяризациялоо боюнча иштердин баарын биз чече албай турганыбызды көбүн 90, 100 жылдыктарында, башка жай убактарда ошол мезгилдердеги экономикалык шарттарга, мүмкүнчүлүктөргө жараша кийинки муундагылар чечишерин, ошондуктан азыр көп чыгымдарды талап кылбай, жеңилирээк жана тезирээк чечиле тургандары боюнча гана бир пикирге келүүбүздү айтып, анан 2008-жылы күзүндө ошол кездеги депутат Роза Отунбаеванын сунушу менен Айтматовдун атын калтыруу боюнча Маданият министрлигинин залында өткөрүлгөн жыйында көтөргөн демилгемди сунуш кылдым. Анда мен азыркы эмен паркын Айтматов паркы деп атап, эски аянтка ысмын берип, парктын четиндеги, жазуучулар союзунун маңдайындагы Америка Университетинин эки кабат имаратын Айтматов атындагы адабият музейине айландыруу, анын жанындагы Маркс менен Энгельстин эстелигин башка жакка жылдырып, ордуна Айтматовго эстелик тургузуу жөнүндө сунуш киргизгем. Азыркы Америка университети жайгашкан имарат 1930-1940-жылдары мектеп болгон, Айтматов ошерде окуган, кийин балдар китепканасына айландырылган. Демек, ага тарыхый негиз бар. Эгерде ал идея ишке ашса, парктын бир четинде Айтматов атындагы орус драма театры, экинчи четинде анын ысмына коюлган аянт, эстелик, ага Мухтар Ауэзовго тургузулган эстелик, балдар чыгармачылык үйү, парктагы Садыковдун скульптуралары кошулуп, өзүнчө маданий комплекске айланмак.
Ал сунуштарды ошондо Роза Исаковна колдогон болчу. Ал Айтматовдун үй-бүлөсүндөгүлөргө да жаккан. Аны апрелдеги жыйынга катышкандар да жактырышып, бул боюнча Президентке, Өкмөткө расмий сунуш киргизгенбиз. Ал сунуш эки айдан бери каралып жатат. Буйруса ал Айтматов дүйнөдөн кайткан күнгө- 10-июнга чейин чечилип калар деп турабыз.
Бирок, Айтматовдун мүрзөсүнө коюла турган айкел чечилбей жатат. Өкмөт мүрзөнүн үстүнө күмбөздү же айкелди үй-бүлөсү тургузсун, илгертен келаткан тартип ошондой, ал эми борбор калаага бюджеттин эсебинен койдурабыз" десе, үй-бүлөсүндөгүлөр, айрым архитекторлор "ал жер тарыхый музей комплекси, демек, музейлик ансамблдин өзгөчөлүктөрүнө, архитектуралык, эстетикалык талаптарына ылайык мамлекет тургузуш керек" дешүүдө. Биздин жумушчу топтун мүчөлөрү да "Ата Бейиттин" архитектуралык ансамблине ылайык келгидей кылып эстеликти мамлекет тургузуш керек дегенди колдошууда, муну сунушубузга кошконбуз.
- Борбор калаадагы райондордун бирине, же башка жерлерге Айтматовдун ысмын берүү демилгелери кандай болууда?
- Андай маселелер мурда көтөрүлүп келген, Жогорку Кеңеште дагы көтөрүлүүдө. Алар парламентте, шаардык кеңеште өзүнчө каралып чечиле берер, биз андай маселе көтөргөнүбүз жок. Бирок, борбор калаадагы төрт райондун тең эски системанын символдору менен аталып келаткандыгы элдин көбүнө жакпайт. Жогорку Кеңештин мурдагы курамындагылардын айрымдары Бишкектеги бир районго Раззаковдун ысмын берейли, экинчисин Төкөлдөш деп атайлы деген сунуш киргизишсе, Э.Акрамов деген бир депутат "ал иштерге жумшала турган каражатты кайдан алабыз? Алардын кимге кереги бар?" деп кыйкырып койсо, баары тилдерин тиштери менен басып дымып калышкан. Бизде дайыма ушундай. Кызмат, байлык талашканда бири-бирин аяшпай кырчылдашып салгылашышат, бирок улуттук кызыкчылыктарга келгенде эч кимисинин жаман көрүнгүсү келбейт.
- "Ысык-Көл форуму" качан өтөт? Форумду өткөрүү жеңил желпи иш эмес. Ага аябагандай көп уюштуруучулук иштер, чоң каражат да талап кылынат. Ага демилгечи топтун мүмкүнчүлүгү жетеби?
- Чет өлкөлөрдөн келе турган көрүнүктүү адамдардын бардыгы аябагандай чырнаак мүнөздүүлөр болушат. Аны мен форумдун 1-2-отурумдарын даярдап, өткөрүүдө көргөнмүн. Алардын айрымдары бир-эки жолу жиберилген катка жооп деле беришпейт. Келүүгө макул болгондору ар кандай шарттарды коюшат. Алардын макулдуктарын алуу үчүн эле бир-эки жыл талап кылынат. Азырынча форумдун жыйынына катышууга М.С.Горбачев, ЮНЕСКОнун башкы директору, постсоветтик мейкиндиктеги бир катар көрүнүктүү инсандар, Түркиянын мурдагы президенти С.Демирель макулдуктарын беришти. Түркиянын премьер-министри Т.Эрдоган "мүмкүнчүлүгүм болуп калса катышам" деген жообун билдирди. Калгандары менен кат алмашуулар жүрүп жатат. Бул ишке президент Роза Исаковна өзү активдүү катышууда. Эгерде Президент тийиштүү жарлыгын чыгарса, иш дагы активдешет деп ойлоймун.
Форумдун жыйынын даярдоо боюнча түзүлгөн жумушчу топто Россиянын, Казакстандын, Азербайжандын, Түркиянын ж.б. өлкөлөрдүн өкүлдөрү бар. Жыйынды уюштуруп, каржылоо коомдук башталышта, демөөрчүлөрдүн эсебинен жүргүзүлөт. Жалпыбыз колдоп чымыркана аракеттенсек форумдун жыйынын жогорку деңгээлде уюштуруп өткөрөбүз деген ойдомун.
- Ал эми жазуучунун чыгармаларын элге жеткирүү, кино жана театр искусстволорун өнүктүрүүгө кошкон салымдарын популяризациялоо иштери кандай болгону жатат?
- Жазуучунун сексен жылдыгына карата кыргызча эки жолу 8 томдугу чыгарылды. Казакстанда орус тилинде басылган 8 томдугу биздин китеп дүкөндөрүбүздө сатылууда. Россияда ар кандай серияларда анын айрым чыгармалары чыгарылып, ал бизге да келип жатат. Бирок, айрым көркөм чыгармаларынын, публицистикаларынын өзүнчө жыйнак түрүндө басылбай, Россиянын, чет өлкөлөрдүн гезит, журналдарына жарыяланган майда макалалары которулбай жатат. Булар боюнча Айтматов атындагы адабият институту иштейт. Алардын мүмкүнчүлүктөрү жетпегендерин биз да жазуучунун 85 жылдыгына арналган иш чаралардын тутумунда аткарууга аракеттенебиз.
Айтматовдун 85 жылдыгына карата кино жана театр фестивалдарын өткөрсөк жакшы болмок. Бирок, бул багытта республикабыздын кино жана театр ишмерлери тарабынан азырынча эч кандай демилге көтөрүлө элек. Бирок, маараке жакындаганда алар да козголушат болуш керек. Биздин топ бул маселелерди караган жок.
кыргыз тилиндеги гезит "Алиби"
email • архив • редакция
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?