ru cs ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky tt ru ru ru ru ru ru ru ru ru ky ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru uk ru ru ru ru ru ru ky ru ru ru en
ШКУ университети жалпы өнүгүүгө жол ачат
12-декабрда Пекинде ШКУнун эксперттер комиссиясынын кезектеги отуруму болот. Ага бизден Билим берүү жана илим министрлигинин кесиптик билим берүү башкармалыгынын башчысы Канат САДЫКОВ барып катышат. Бул жыйында карала турган негизги маселелердин бири - ШКУ университетин ачуу.
- Канат Жалилович, ушул жаңыдан ачыла турган окуу жайы жөнүндө кыскача айтып берсеңиз?
- 2008-жылдын февралынан бери ШКУнун (Шанхай Кызматташтык Уюмунун) башчыларынын жолугушууларында ШКУ университети жөнүндө сөздөр башталган. Эксперттерге бул университеттин концепциясын иштеп чыгуу тапшырмасы берилген. ШКУнун алкагында иштеген билим берүү жаатында кызматташуучу эксперттердин өзүнчө уюму - Эксперттик кеңеш бар. Концепция иштелип чыкты, жакында октябрдын 23үндө ШКУ мамлекеттеринин билим берүү министрлеринин жолугушуусунда ушул концепция бекитилди. Ошол концепцияга ылайык ШКУ университети, тагыраагы, университеттер тармагы бул мамлекеттерде азыр иштеп жаткан ЖОЖдордун базасында түзүлмөкчү. Мисалы, Россияда багыты, базасы, деңгээли туура келген 5-6 университет тандалып, алардын ичинен азыркы мезгилде эң керектүү болгон адистиктер боюнча кадр даярдоочу факультеттер алынат.
Февралдан бери кайсы багыттарда адистерди биргелешип даярдоо баарынан зарыл экендиги такталды. Алсак, энергетика, информатика, аймактаануу, жаңы технологиялар боюнча кадр даярдоо боюнча ШКУга кирген ар бир мамлекет өз сунуштарын бериши керек. Алар өздөрүндөгү кайсы университеттер катышарын да чечүүгө тийиш. Бул сунуштар берилгенден кийин биз, мисалы, лингвистика боюнча эң жакшы программанын негизинде кадрларды даярдап жаткан университетти сунушташыбыз мүмкүн.
- Болжол менен биздин кайсы университеттер катышуусу мүмкүн?
- Мисалы, биз үчүн актуалдуу болуп саналган энергетика, жаңы технологиялар, информатика тармактары боюнча КТУ, лингвистика жана аймактаануу боюнча Конфуций борбору ачылган эки университетибиз бар - Улуттук университет жана БГУну тандайбыз. Мында ШКУ мамлекеттери менен илимий, маданий байланыштары канчалык күчтүү экендигине да карайбыз. Булардан башка университеттердин, аймактарда жайгашкан ЖОЖдорубуздун да программаларын, сунуштарын карап көрөбүз.
- ШКУ университетинин алгачкы иштери эмнеден башталмакчы?
- Бул концепцияда: "ШКУ университетин түзүүнү 4-5 жылдык мөөнөттө студенттерди окутуудан эмес, магистранттарды аспиранттарды, докторанттарды биргелешип даярдоо программаларын иштеп чыгуудан баштоо керек" - деп чечилген. Анткени, ар бир өлкөдө бул деңгээлде кадр даярдоо формалдуулуктан кыйла эркин жүргүзүлүп келген. Биргелешип даярдалган илимий-педагогикалык кадрлар, анан ШКУ тармактык университетинде окутуучу болуп иштеп калат. Эми азыркы баскычта биз Кыргызстандан кайсы университеттер буга кайсы багыттар, адистиктер боюнча катышарын такташыбыз керек.
Бул программалардын алкагындагы иштерди каржылоону ар бир университет (же өлкө) өзү көтөрөт. Аспиранттарды алмашуу боюнча да атайын келишимдер түзүлөт.
- ШКУ университетинин концепциясынын өзөгүн түзгөн, башка ЖОЖдордукунан айырмаланган, принцип кайсы?
- Эң негизгиси - ар бир өлкө жана бүтүндөй ШКУ өлкөлөрү үчүн зарыл багыттарды өнүктүрүү жана кадрларды даярдоо максаты. Мына, мисалы, бизге энергетика боюнча жетишпеген кадрларды Россиянын жардамы менен даярдап алсак болот. Университеттер аралык кызматташтык чыңдалат. Информациялык технологияларды ыкчам өздөштүрүп, өзүбүздө өнүктүрүүгө жол кеңейет. Кытайда, Россияда жок, бирок аларга керектүү адистерди биз даярдашыбыз мүмкүн.
- Экинчи баскычта студенттер окутулса, бүтүрүүчүлөр сөзсүз эле ар кимиси өз өлкөсүндө кала бербестен, ШКУ өлкөлөрүндө кадр алмашууга мүмкүнчүлүк көбөйөт го?
- Ооба. Бул коцепцияда биздин билим берүү жөнүндө документтерибизди ылайыкташтыруу, бүтүрүүчүлөргө ар бир университеттин дипломунан тышкары атайын сертификат да берүү каралган. Ал сертификаттын негизинде, бүтүрүүчүлөр башка өлкөлөргө барып иштеп же сабак бериши мүмкүн.
- Аймактаануу багытында эмнеге басым жасалат? Же учурда актуалдуу болуп турган Евразиянын бирдиктүү тарыхын жазуу зарылдыгы эске алынабы?
- Тарых боюнча Евразия диалогуна байланышкан жыйын жөнүндөгү маегибизде айтып берейин. Ал эми ШКУ университетинин концепциясы боюнча эң оболу ар бир аймактын экономикалык, географиялык, маданий өзгөчөлүктөрү, илимий-техникалык, өнөр жайлык өнүгүү мүмкүнчүлүктөрү иликтеп үйрөнүлөт. Тил үйрөнүүгө, ар бир өлкөнүн өнүгүү дареметин (потенциалын) биргелешкен күч-аракеттер менен ачууга, жүзөгө ашырууга көңүл бурулат.
Шанхай кызматташтыгы билим берүү жагынан да чыңдалууда
Октябрь айында ШКУ өлкөлөрүнүн министрлеринин экинчи жыйыны болуп, анда билим берүү тармагындагы кызматташуу келечеги тууралуу сөз болду. Атап айтканда, бул өлкөлөрдүн интеллектуалдык дареметин бириктирүү максатында ШКУнун тармактык университетин ачуу мүмкүнчүлүгү эми иш жүзүнө ашырыла тургандыгы белгиленди. Мындай университетти түзүү жөнүндө документке 2009-жылы июнь-июль айларында кол коюлмакчы. ШКУ университети өзүнчө турган кандайдыр бир мекеме болбостон, уюмга мүчө мамлекеттердин, ошондой эле байкоочу мамлекеттердин (Монголиянын, Ирандын, Индиянын жана Пакистандын) буга чейин эле иштеп келген университеттерин бириктирген тармак катары ачылмакчы.
Жыйында жаңы долбоорду тааныштырган Россия Федерациясынын билим берүү жана илим министри Андрей Фурсенко бул университетте жогорку билимдүү кадрлар ШКУга мүчө мамлекеттер үчүн артыкчылыктуу болгон маданий, илим-билим берүүчүлүк жана экономикалык багыттар боюнча даярдаларын айтты. Бул багыттарга баарыбыз кызыгабыз - энергетика, экология, машина куруу, металлургия, материал таануу, курулуш, транспорт, ТЭК, тарых, лингвистика, IT-технологиялар. Албетте, бул тизме зарылдыгына карай толукталары анык. Окутуунун негизги тилдери - ар бир өлкөнүн мамлекеттик тили менен катар орус жана кытай тилдери.
А.Фурсенко айткандай, ШКУ университетинин үлгүсү ар бир өлкөдөгү башкы университеттердин өз ара карым-катышына негизденет. ШКУ университетин түзүү концепциясынын авторлорунун оюнча, бул багыттагы кызматташуу салыштырмалуу түрдө анча формалдашпаган аспиранттарды даярдоо программаларды бирдейлештирүүдөн башталчудай. Бул университеттин программасы боюнча окуп жаткан студент каалаган семестрден баштап, билим алуусун башка өлкөдөгү ушундай эле программаны жүзөгө ашырып жаткан негизги ЖОЖдон улантуу мүмкүнчүлүгүнө ээ болот. Кабыл алуу өз ара макулдашылган квоталардын негизинде жүргүзүлөт. Квоталар университет бюджетиндеги ШКУга мүчө мамлекеттердин үлүштүк салымына жараша аныкталат. Бюджеттен тышкары окууну каалагандар өз алдынча акы төлөп окушу да мүмкүн. Университетти башкаруу схемасы кылдат ойлонуштурулган. Координациялык жана камкорчу кеңештерге, катчылыкка (ректоратка) жана эксперттер топторуна ар бир өлкөнүн негизги жождорунун өкүлдөрү кирет.
Андрей Фурсенко картадан бул долбоорго катышуучу мамлекеттердин баарын көрсөткөндө, талкууга келгендер мурдагыдан да көбүрөөк кызыгуу менен көңүл бурушту: долбоорго жер шарынын кыйла зор бөлүгү камтылат экен.
Интернетте ШКУ университети кайсы үлгү (модель) менен иштейт деген божомолдор да жарыяланууда. Мисалы, "виртуалдуу университет" үлгүсү (Интернет аркылуу билим берүүчү). Мында жождун кафедра, деканат сыяктуу бөлүмдөрү, имараты, лабораториялары, жатаканалары ж.б. болбойт. Мунун жакшы жактары канча болсо, ыңгайсыз жактары да ошончо көп экен. Булар көбүнчө башкаруу, каржылоо ж.б. маселелерине байланышкан. Дагы бир үлгү "уюм түзүмүнө кирген университет-мекеме". Бул үлгүнү тандаганда ШКУнун алкагында Эл аралык билим берүү борбору түзүлүшү мүмүн. Мунун милдеттерине өтүнмөлөрдү (заявкаларды) чогултуу, каалоочуларды университеттерге бөлүштүрүү, ШКУнун кызыкчылыктарына туура келген негизги багыттар боюнча окутууну жүргүзүү, окутуу процессин башкарууда ШКУнун туруктуу органынын, мүчө өлкөлөрдүн билим берүү жана илим министрликтеринин, ШКУнун улуттук координаторлор кеңешинин жана Ишкер кеңешинин иш-аракеттерин макулдаштыруу. Мындан тышкары, "Франция университети" жана "Европа университети" үлгүлөрүнүн да бул жаңы долбоорго канчалык шайкеш келери жөнүндө сөздөр болууда. Ушул үлгүлөр тууралуу жазган тарых илимдеринин кандидаты Д.Литошенконун пикиринде, "Европа үлгүсү" баарынан ШКУ университетине ылайык келет окшойт.
Голословное заявление профессора КНУ задело НЦТ
Национальный центр тестирования официально опровергает критическое заявление профессора КНУ Т. Ниязова по пятому телеканалу в передаче "Майдан" от 28 ноября 2008 года. Ниязов Т.З. выступая по телеканалу сказал, что тесты разработанные в 1996-1997 годах Национальным центром тестирования Министерства образования не меняются, согласно программам школьного образования, имеются ошибки. НЦТ утверждают, что заявление Т.Ниязова голословное, не соответствует действительности, по этому требуют публичного извинения от профессора в СМИ, за урон, нанесенный имиджу НЦТ.
Национальный центр тестирования приводит факты о том, что основная база тестовых заданий (БТЗ) по 14 общеобразовательным предметам были разработаны по проекту ПРООН при создании Национального центра тестирования, подписанного Министерством образования и ПРООН 16 ноября 1996 года. Составители и эксперты были отобраны по тендеру комиссией МОиН. Цель создания банка тестовых заданий заключалась в необходимости наличия стандартизированных систем тестовых заданий, которые были бы едиными для всех регионов республики и с помощью которых можно было решать вопросы организации тестирования общенационального масштаба, изучение состояния образования по регионам республики по государственному стандарту образования.
Неукоснительно соблюдая принцип соответствия содержания тестовых заданий к школьной программе, в НЦТ каждый год по каждому предмету пересматривается база данных вопросов. На сегодняшний день база тестовых заданий НЦТ составляет по 21 общеобразовательным предметам около 30000 вопросов и соответствуют государственному стандарту образования, утвержденный решением коллегии министерства образования от 21 июля 2005 года № 5/19. Работу по БТЗ ведет отдел технологии и методики тестирования. Отделом методики и технологии тестирования проводится анализ тестов, при котором выявляются такие признаки теста, как надежность, валидность и объективная оценка знаний учащихся. Большинство методистов прошли курсы по основам составления тестов у известного российского тестолога доктора пед. наук В.С. Аванесова и стажировки в центрах тестирования Германии, Турции и Казакстана. НЦТ сотрудничает с центрами тестирования России, Казакстана и Узбекистана.
Национальный центр тестирования предоставлял КНУ на основе двухстороннего договора №2 от 3. 04. 08 г. электронную версию тестовых заданий с различными уровнями сложности по следующим предметам:
Всеобщая история (включая Историю Кыргызстана) - 500 вопросов
Английский язык - 500 вопросов
Математика - 500 вопросов
Русский язык - 500 вопросов
Кыргыз тили - 500 вопросов
География - 500 вопросов
Физика - 300 вопросов
Химия - 300 вопросов
Биология - 300 вопросов
Немецкий язык - 300 вопросов
Французский язык - 300 вопросов,
В этом же договоре имеется пункт 3. "Пользователь имеет право сообщить свои замечания по БТЗ". К сожалению, от приемной комиссии КНУ не поступило ни одного замечания по приобретенной базе тестовых заданий.
- Национальный центр тестирования готов нести ответственность за электронную версию 4500 тестовых заданий по истечении гарантийного срока, - говорит З.Э.Жамакеева, директор Национального центра тестирования.
Национальный центр тестирования не несет ответственность за содержание вариантов теста, сформированной приемной комиссией КНУ, как системы обладающей составом, целостностью и структурой. В процессе подготовки вариантов (при верстке, форматировании и тиражировании) могли быть допущены ошибки разного рода, поэтому НЦТ требует быть корректными при своих высказываниях в печатных продукциях по СМИ.
НЦТ официально дает опровержение по поводу высказывания профессора Т. Ниязова и утверждает, что тестовые задания по всем предметам прошли неоднократную экспертизу на соответствие школьной программе и другим тестологическим характеристикам. В доказательство имеются экспертные заключения, начиная с 1997 года по 2008 год, с которыми можно ознакомиться в НЦТ.
Такое далекое и такое близкое
Для изучения возможности широкого внедрения дистанционного обучения в МОиН КР 27 ноября 2008 г. прошел круглый стол на тему: "Опыт и возможности использования дистанционного обучения на примере Республики Узбекистан", организованный Советом молодых ученых. Основным докладчиком на заседании круглого стола была гостья из Узбекистана Рахманкулова Сайёра Имамовна - к.ф.-м.н., доцент, руководитель команды международных экспертов по информационно-коммуникационным технологиям "Второго проекта образования" Министерства образования и науки Кыргызской Республики, АБУ Консалт, Берлин. Также в заседании приняли участие начальник Управления инновации и научно-технической информации МОиН КР С.Сарбанов, зав.аспирантурой МУК Т.Айтматова, доцент КНУ им.Ж.Баласагына К.Алдашева, начальник учебной части ЕвразИИТ КНУ им.Ж.Баласагына и представители ВУЗов г.Бишкек.
Дискуссия на круглом столе велась вокруг следующих тем: Что такое обучение на расстоянии? Каковы возможности обучения на расстоянии? Каковы преимущества использования дистанционного обучения? Что важно для дистанционного обучения? Каковы пути сотрудничества в области дистанционного обучения между ВУЗами Республики Узбекистан и Кыргызской Республики?
Участники круглого стола также отметили необходимость налаживания конструктивного взаимодействия с зарубежной научной средой, особенно с ее молодежной частью в области взаимного обмена мнениями по использованию и внедрению системы дистанционного обучения.
председатель Совета молодых ученых.