ru ru ru hbs_cyr ba ky ru ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky myv ru ky be ru ru ru ru ru ru ru ru bg ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru ru
"КАМАЗ деле айдаган эмес элем, эмнеге минтип атышат"
- Акылбек ага, маекти жөнөкөй суроодон баштасак. Кандай үй бүлөдөнсүз?
- Атам айдоочу болуп эмгектенген, 40 жылдык эмгек тажрыйбасы бар. Апам болсо баатыр эне, 10 бир тууганбыз. Мен экинчисимин.
- Сиздин дарекке мурда эмне иш кылганы белгисиз деген сындар айтылып келет. Бир жооп кылып койбойсузбу?
- Айыл жергесиндеги 8 жылдык мектепти аяктаган соң Жалал-Абаддагы зооветеринардык техникумда 3 жыл 10 ай окудум. Ал убакта техникумду бүткөндөн кийин гана армияга алышчу. 1986-жылы Советтик Армиянын кызматын өтөп келгенден кийин айылдагы совхоздо жумушчу болуп эмгектендим. Кийин Бишкектеги Мамлекеттик университеттин экономика факультетине подкурска тапшыргам. Анда кош фамилия болуп, Султанов Кабылбек деген бала өтүп, мен өтпөй калгам. Капаланып айылга баргандан тартындым. Бирок баары бир барып жумушумду баштап, кийин комсомол комитетинде секретарь болуп иштеп калдым. Ал эми жогорку билимди кийинчерээк Ош Технологиялык университетинен алдым.
Коммунисттик партия жоюлгандан кийин башка жумушка өтүүгө туура келди. 1993-жылы Кыргызстан Россия менен биргеликте "Россия-Кыргызстан" деген ишкана түзүлгөн. Ошол жерде бизнес чөйрөсүндө ишимди баштагам. Ал фирмадан көп тажрыйба алдым. Бензин, ГСМ, пахта жана тамеки менен алек болдум. Башка тармактарда Кытай Республикасынын ишкерлери менен иштедим. Андан соң, 2005-жылы пахта тазалоочу "Жаңы-Доор" жоопкерчилиги чектелген коомун түзүп, аны 4 жыл бою башкарып келдим. 2007-жылы Ош шаардык кеңешине депутаттыкка шайландым. Шаардык кеңеште 3 жыл депутат болуп, архитектура комитетине мүчө болуп иштедим. 2009-2010-жылдары "Түштүк-Кыргыз цемент" жабык акционердик коомунда административдик директор болуп иштедим. Кийин ЖКга партиялык система менен депутаттыкка шайлоо башталганда кайсы партияга кирүү катуу ойлондурду. Биринчи мени "Республика" партиясына чакырышкан.
- Эмнеге ал партияга кирбей калгансыз?
- Биздин жакын агаларыбыз ошол партиянын тизмесине кирип калган экен. Экөөбүз бир партияда талашып калбайлы деп кирген эмесмин. Тууган уругум менен кеңешип СДПК партиясына мүчө болуп кирип калгам.
- Сизди Атамбаевдин арты менен депутаттыкка келген дешет го?
- Партияга кирерде курултайга келип катыштым. Алмаз Шаршеновичти мурда телевизордон, башка жактан көрүп жүргөнүм менен кол алышып учурашкан эмесмин. Курултайга бир күн калганда Форумда чогулуш болуп, таанышып, жарым сааттай партиянын тарыхы жөнүндө сүйлөшүп отурдук. Ошондо "Кудай буюрса депутат болосуңар, анан бирге иштешебиз" деп айтканы эсимде. Эртеси курултайда тизмени окуганда аябай оор болот экен, бири кубанса, бири капа болот экен. Тизмени 1-2 дебестен эле катарынан окуду. Ким канчанчы экенибизди да билбей калдык. Кийин эсептеп олтуруп өзүмдүн 21-экенимди билдим. Эми саясатта ар кандай сөздөр айтылат тура.
- Мурун шаардык кеңеште депутат болгонсуз. Эми ЖКга депутат болуу кандай экен?
- Шаардык кеңеш менен Жогорку Кеңештин асман менен жердей айырмасы бар экен. Шаардык кеңеште анчалык кыйынчылык болгон жок. ЖКга келгенден кийин 1-сессияда "Ата-Журт" партиясында бир кыйла тажрыйбалуу, саясий көз караштары жогору депутаттар бар экен. Ошондой эле саясий аренага жаңы кадам таштап келе жаткан коллегаларыбыз дагы болбой койгон жок. Өзүбүздүн коллегаларды жамандаш болбойт бирок, саясий иштерде, маселе чечкенде саясатка айландырып 1 сөздү 2 сөз кылып, принципке турабыз деп, сөзгө чыкканда башка принципке өтүп кеткен депутаттарды көргөндө чындыгында жаман болуп жүрдүм. Ушундай жерде кантип иштегенге болот дедим, жаккан жок. ЖКда иш аябай оор, эртеден кечке кагаз менен иштейсиң, чынын айтсам бул жакка келгенден бери көзүмдүн көрүүсү кыйла начарлап кетти. Бизге телефон чалуулар, кайрылуулар көп болот. Анын үстүнө кабинетим Чүй проспектиси тарапта болгондуктан митингчилердин кыйкырып турганын көргөндө иштей албай каласың. Депутаттар жыргап эле жүрөт деши мүмкүн, жок андай эмес, бул жерге келгени көп кыйынчылыктар башыбыздан өтүп атат. Ким кандай иш менен келгенин аңдап билип психолог болуп калат экенсиң.
- Официалдуу визит менен Бакуга барып келдиңиз. Кандай көз карашта калдыңыз?
- Официалдуу визит менен эч жакка барган эмес элем. Биринчи жолу Бакуга бардым. Бакунун аэропортунан түшүп, мейманканага барганга чейин кыжалат сезим пайда болду. Баку ушундай өнүгүптүр, Кыргызстан кыйла жыл артта калыптыр. Аэропорттон мейманканага жеткенге чейин жолдорун көрүп суктандык. Шаарды көрүп ичиң ачышат экен. 5 фракциядан депутаттар барган, баарыбыз биз качан ушинтип өнүгөбүз деп келдик. Азербайжандын Президенти, министр, депутаттары менен сүйлөшкөндө "союз убагында геологдор келип силерде эч нерсе жок деп түңүлтүп кетишкен" дейт. Кийин өздөрүнөн геологдор чыгып бүгүнкү күндө миллиарддаган куб газды Россияга сатып атышат. Парламенттин төрагасы айтып атат, силерде Менделеевдин элементинин баары бар деп. Чындыгында бизде көп кен байлыктар бар. Завод-фабрикаларды курсак өнүгөбүз деп ишенем.
- Бизнес чөйрөсүндөгү адамдарды бай элестетебиз. Бирок, сиз кызматтык үйдө жашайсыз. Сараңсызбы же...
- Жо-ок, кудайга шүгүр бизнесте 1993-жылдан бери иштедим. Өтө бай эмесмин, өтө кембагал эмесмин орто турмушта жашайм. Учурда өкмөт берген үйдө жашоого туура келди себеби, менин чындыгында Бишкекте үйүм жок. Бишкекке мурда жөн гана келип кетчүмүн. Бир жылдан бери Бишкекке араң үйрөндүм. Үйүм болгондо кызматтык үйгө кирүүдөн баш тартат элем. Ошто үйүм бар. Депутатмын деп эле 50-100 миң долларлык машине минип алсам деле жарашат бирок, тууган урук жөө жүрсө туура болбойт да.
- Кандай жардамдарды кыласыз?
- Мусулманчылыкта жардам кылдым деп жар салган болбойт. Бирок, сурап аткан соң айтайын. Былтыр Роза Исаковна менен Оштогу майыптар интернатына барып калдык. Ал жакка барган адамдардын баары жардам бергиси келет. Көздөрү көрбөгөн, кулактары укпаган болсо да Кудай Таала сезимди жакшы бериптир, хор ырдаганда бири калып калбай, ашып кетпей бирдей ырдап беришкенде Айгүл Маратбековна ыйлап жиберди. Мен өзүмчө кызыктай болуп кеттим. Эртеси күнү 1000 долларды сомго алмаштырып жардам катары бердим. Майыптар күнүндө биздин айыл өкмөттө 180 майып бар экен. Төрагага кирип жүрүп 1000 сомдон жаздырттым. Жардамдарды кылып эле атабыз. Депутат болуп кабинетте отура берсең болбойт, мыйзам менен иштеш керек дейт, туура иштеш керек бирок, элди да унутпаш керек. Бир айыл өкмөттө 10 мектеп болсо, 8инде тең компьютер жок. Кечээ жаныбыздан компьютер алып бардык. Кичине кезимде өзүм окуган мектепти оңдосом деп кыялданчу элем, жаштын тилегин берет деген чын экен. Былтыр мектебимди планга киргиздим. Мектеп авариялык абалдагы 50-60 жылдан берки мектеп эле.
- Ушундай иш алып барып атам деп айтканыңыз менен сизди жалкоо депутаттардын катарына киргизип коюшкан экен.
- Мен Ош аэропорту боюнча маселени катуу көтөрүп чыктым, өзүм учкан самолетто дөңгөлөгү чыкпай калып 40 мүнөт айланган учур болду. Манас аэропортуна келип сурасак Американын самолёту бузулуп, полоса бош болбой калды деп бизди алдап коюшкан. Мен ошого ишенип кете бергем, кийин Оштон чалышты Төө-Ашууга барганда самолёт бузулуп, аба жетпей жүргүнчүлөр кыйналып кайра келип Ошко конду деп. Ар жумада ушул маселени көтөрө берип АN-24 деген эски самолётторун токтоттурууга туура келди. Токтоткондон кийин тууган-урук, тааныш, досторум аркылуу компаниянын ээлери жаңы-жылга чейин учуп туралы деп чыгышты. Бизге элдин коопсуздугу керек деп бирине да макул болбой койгом. Ошол учурда 5 комиссияга мүчө болчумун. Ошко тез-тез учууга туура келип калды. Анан гезиттерге "жемкор депутат, эң көп самолетто учкан, керек болсо 26 жолу учкан" деп жазып чыгышты. Мен төрагага доо койдум "бул маалыматты ким берди? Муну ЖКдан, компаниядан же аэропорттон берди тактап бергиле"(!) дедим. Такташып келгенде аэропорттон кетип калыптыр. Кээде туура иш кылып атсаң, туура эмес дешет, "жемкор" депутат дегендей мен айлыктан башка мамлекеттен эч нерсе албайм.
- Үй бүлөңүз тууралуу айта кетсеңиз?
- Келинчегим, эки уул, бир кызым бар. Келинчегим Оштогу Гуманитардык педагогикалык институтта орус тили мугалими болуп иштеген. Азыр бош. Улуу уулум Славян Университетин бюджеттен окуп, кызыл диплом менен бүтүп атат. Экинчи уулум Юридикалык академияда 2-курста окуйт. Кызым 5 жашта. Депутаттардын балдары өзгөчө окууларга барат экен дейт, менин кызым кадимки эле айына 3 миң сом төлөнүүчү бала бакчага барат. Эки уулум тең жылда 3 айга Америкага барышат. Жылда ошол жак менен сүйлөшүп, бир жумуш таап иштеп келишет. Жубайыма өзүнө ылайык жумуш болбой жатат. Бишкекке үйрөнө албай, Ошко кетеличи деп тамашалап калат.
- "Камазист" деген каймана атыңызды билчү белеңиз?
- Муну эмне себептен айтып, жазгандарын түшүнбөйм. "КАМАЗист" дегендей КАМАЗ деле айдаган эмесмин. Кайсы жагынан минтип жазгандарына түшүнө албай келем.
- ЖКда чатакташып кеткен учурларыңызды көрүп калам, ачууңуз чукулбу?
- Айрым учурда чындыкты талашып урушканга туура келет. Кээде популист болуп чыгып алып бир нерсени айта беришет. Ош, Жалал-Абад дирекциясында үй бөлүштүрүү боюнча комиссияга мүчө болчумун. Кээ бир коллегаларым билбей туруп, чыга калып элден уккан "сатып ийиптир" деген сөздөрдү айтканы акылга сыйбаган нерсе. Ал жерде 19 комиссиянын мүчөсү бар. Кандай адам андай кадамга барат билбейм. Коллегаларым ушуга окшогон нерселерди айтканда айтышып уруша кеткен учур болгон. Коллегаларымдын айткандары комиссиянын мүчөсү болгон соң мага да тийип атат. Бир батир бейчеки кеткен жок. Жакында каза болгондорду тактап бүтөбүз, дайынсыз жоголгондорду тактап бүттүк. Биз эми медиктерге да үй берели, алар да кан кечип жүрдү деп атабыз, андан ашса мугалимдерге бөлөлү деген ойдо турабыз. Буга бизге Өкмөттөн кошумча жобо керек.