ru ky ru ky ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr tt fr ky fr ky fr ky fr kk fr ru fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ky fr ru fr ky fr ru fr ky fr ky fr ky kk mhr ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ky ru ky ru ky ru ky ru tyv ru ru ru ru ru kk ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky ru ky tt ru kk ru ky ru fr ky ru fr ru ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ru ru fr ru mk fr ru fr ru ru fr ru fr ky fr ky tt ky ru fr ky ky ru fr ky fr ru fr ky ky fr ky ru ru fr ru ru fr ky ru ru fr hbs_cyr uk fr ru ky fr ky ce fr ky ky fr uk ru uk fr ky ky fr ru ru fr ru ce fr ky ce fr tt ky ky ru ru fr ky fr ru ru ru ru fr mn en fr myv fr ky ky fr ky uk fr ru ru fr ru ru fr ru kk fr ru ky fr ru kk fr ky fr ru ru
Жанызакка келген каттар жана Жанызактын кайрылуулары
Россиянын жарандыгын алган кыргыз патриот болбой калабы?...
Орус атуулдугун алган кыргыздар кийин Кыргызстанга келсе киргизеби?...
Айгүл ШАРШЕНдин китептерин кантип сатып алам...
“Колжазма терем” дегендерге жумуш бар...
Кыргызча китептерди окугум келет, бирок тамгалар башкача чыгып калып жатат...
Кайсы диндесиз? Сайтка китеп чыгарса болобу?
Ушул сиздин сайтыңыздагы рекламалардан канча акча табасыз?
Бермет менден бир китеп сураптыр...
Жанара бизден “Тамчы” гезитиндеги материалды сураптыр...
Арабаев университетинен Жанызакка кат келиптир...
Адабий китептин биринчи бетине жаш жубайлардын ажайып сүрөтү керек......
"Кытайлык деле эмесмин, кыргызстандык элемин" деп жазыптыр Нурзада...
"Текебаевдин видеосу бар дебедиңиз беле..." деп сураптыр Меймансаптан бирөө
"Мидиндин эшек дептеринде" эмнеге "Мидин" дегенибиз "Жапар" делинип калган" дейт...
"Кыргызстанда кайсы мектеп жакшы, кызым быйыл мектепке барат эле" дейт...
Жуңгодогу “Актилек“ сайтынын ээси кечирим сурады...
Супсулууну кой, "Обонду" таппай жатыптыр...
Жуңгодогу (Кытай) “Актилек“ сайтынын “ууру“ кыргыздарына эскертүү...
Жуңго кыргыздарынын “Актилек” сайтына..
"Заман Кыргызстан" гезитине тергич тууралуу түшүндүрмө кат..
Кытай кыргыздарынан ризограф сурадым эле..
Деректирдин емейл дарегин сураптыр..
Кытайлык кыргыз кызы Нурзада Расул кызы Айгеримге нааразы..
Ашкере динчилден кат келиптир..
Сулуу кыз менен таанышат элем дейт..
Cпорттун улуулугу, ал - сен кыргыз, орус, немис же кытай деп бөлбөгөнүндө. Муну кайталаганым кайсы гана күйөрман болбосун тамшандырып таамай оюн көрсөткөн спорт чеберлери алар үчүн ыйык жана бийик... Бир кичинекей мисал, Пеле. Анын керемет оюну кырчылдашкан эки тараптын согушун да токтоткон деген кеп аңыз болуп айтылып жүрөт, эл оозунда. Бул Нигерияда болгон окуя. Өлкө кадимкидей кан жутуп турган учур. Пеле ал жакка учуп барат. Ошондо эки тарап анын оюнун көрүш үчүн убактылуу болсо да ок атышуусун токтоткон дейт. Ал эми Ирандын шахы футболдун королуна жолугуш үчүн, аэропортто үч саат бою күтүп олтурган деген сөз бар. Дагы бир жолу Пеле Колумбиянын стадионунда ойноп жаткан кезде, судья дарбазага киргизилген топту жараксыз деп таап, нааразы болгон Пелеге "кызыл карточканы" көргөзүп, оюндан чыгарып салат. Жаалданган фанаттар стадиондон түп көтөрүлүп, Пеле оюнга кайтып келип, судьянын өзү оюндан чыгарылат.
Спорттун керемети , анын улутка карабайт дегеним ушул.
Ушул өңүттөрдөн улам, футбол дүйнөсүндөгү каарманы аталган Пеле тууралуу окурмандардын өтүнүчү менен дагы бир ирет кайрылууну эп көрдүк.
Пеле, чын аты Эдсон Арантес до Насименто 1940-жылы 23-октябрда Бразилиянын Трес-Корасаес шаарында туулган.
Улуу Ата Мекендик согуштун алды. Бул мезгил бир эле Европага эмес, бүт дүйнөгө өз каарын төгүп турган кез. Ошол мезгилдерде төрөлгөн улуу футболисттин үй-бүлөсү да оор турмушта жашаган. Пеленин атасы Жоао Рамос ду Насименто да өз кезегинде футболист болгон. Бирок, ал кезде футбол анчалык популярдуу болбогондуктан, үй- бүлөсүн багуу кыйынга туруп, анан калса катуу жаракат да алып, футбол менен кош айтышууга туура келген. Жан багыш үчүн эптеп жергиликтүү ооруканага санитарь болуп орношот. Үй-бүлөдөгү турмуштун оордугунан, Пеле 7 жашка чыкканда иштөөгө мажбур болот. Өтүк тазалагыч болуп иштейт, ал. Ошонун айынан окуусунан калып, 13 жашка чыкканда араң 4-классты бүтүрөт. Ошол учурда Пеле футболго кызыга баштайт. Машыгуу үчүн ал чүпөрөктү тоголоктоп "топ" кылып тээп, апельсинди жарылып калганча "ары-бери" ойнотуп... Анын мындай дилгирлигин алгач түрк кошунасы байкап, "Пеле" деген атты ошол коёт...
Пеленин эң алгачкы ойногон командасы "Американа" болгон. Кийинчирээк "Бакино" командасында ойнойт. Улуу футболчунун чоң футболго болгон сапары ушул командадан башталат. Себеби, анын талантын аталган командадагы машыктыруучу Валдемар ду Бриту деген адам алгач байкаган. 1956-жылдан тарта Рамиро, Зито, Жаир сыяктуу футболдун мыкты чеберлери бар "Сантос" клубунда ойной баштайт. Бул анын футбол карьерасындагы өсүү мезгилинин башаты болгон. Ушул жылы 7-сентябрда Пеле профессионалдык футболдогу эң биринчи тобун киргизет. 1958-жылы 17 жашар Пеле дүйнөлүк чемпионатта Бразилиянын курама командасында ойноп, Бразилия "Дүйнө чемпиону" аталат. Ошондо, оюндан соң Лев Яшин ресторанга атайы келип, Пеле менен жолугуп, аны алкаганын футбол королу өз эскерүүсүндө сыймыктануу менен жазган жери бар.
Баса, айтмакчы, спорт тарыхында Пеленин "Флуменсе" командасы менен ойноп жаткан учурда киргизген тобу "Кылымдын голу" деп аталып келет. Анда Пеле ал голду өз дарбазасынан баштап, алдынан чыккан атаандаштарынын баарын алдап өтүп, гол киргизгени айтылат. Ошондон соң, бүгүнкү күнгө чейин футбол оюнунда №10 деген майкени "мен" деген чабуулчулар кийүүгө далалат кылып келет. Себеби, Пеленин оюн талаасындагы номуру - онунчу эле.
Футбол боюнча дүйнөнүн үч жолку чемпиону (1958,1962,1970-ж.ж) Пеле 1282 оюнга катышып, 1364 гол киргизген. Анын ичинен (бир оюнунда) отуз ирет 4 жолу, төрт ирет 5 гол, ал эми 1964-жылы "Ботафога" командасы менен болгон мелдеште катары менен сегиз гол киргизген.
1970-жылдары "Пеле ким? деген суроо менен бүт дүйнө жүзү боюнча сурамжылоо жүргүзүлгөндө, ар бир жүз кишинин 95и Пеле ким экенин айтып бере алган.
Футбол королу - Пеле Эдсон Арантис ду Насименто 1977-жылы 37 жашында жашы келгендигине байланыштуу чоң футболдогу оюнун токтоткон. Учурда, катардагы ардагер. Өз Мекенин терең сүйгөн атуул. Азыр арабызда.
Таланттын эң таланттуу оюндарын көпчүлүк кыргыз көрбөй калды. Көрбөгөн соң, чыныгы таланттын баркын биле бербейбиз.
Антпесе, дүйнөнү дүңгүрөтүп, Кол тобунун Королу атыккан Талантыбыз биздин эле арабызда - Бишкекте 1968-жылы төрөлгөн. "Аламүдүн-1" кичи районунда бой жетип, 38-мектепте 7-класска чейин окуган. Алгачкы насаатчысы А.Л.Гоголев болгон.
Белгилүү машыктыруучу В.Н.Захарчукка жолуккандан тарта Таланттын таланты ар тараптуу ачылат. Бир жыл өтпөй Бишкектин, анан республиканын чемпиону атанат. Бүткүл союздук мелдештерде Кыргызстан адеп 14-орунду, жыл айланбай 4-орунду ээлеп, экөөндө тең Дүйшөбаев турнирдин эң мыкты оюнчусу деп таанылат.
Таланттын чеберчилигин кыргыз күйөрманы бааласа, Бишкекте, ал кездеги Фрунзеде өтүп жүргөн турнирде баалай алмак. Анткени, Советтер Союзунун Баатыры Чолпонбай Түлөбердиевдин ысымындагы мелдеште кыргыз өспүрүмдөрү намысты колдон чыгарчу эмес.
Ошондогу боз балдардын ичинен алгач ирет ЦСКАга алынып, жогорку лигада ойногон аксуулук В.Мануйленко болду. Москванын "Кунцево" командасы Талантка "куда түшкөндө" биздикилер кыйылып жатып араң жиберишкен. Андан аскерге чакырылып, жыл айланбай ЦСКАнын капитаны аталды. СССРдин чемпиону болуп, Советтер Союзунун курама командасына кошулду.
Бул эмне, кокустукпу? Же жаш уланды Кыдыр атабыз жылоолоду бекен?
Адистер баарыдан мурда Таланттын эмгекчилдигин, табияттан бүткөн талантын жогору баалашат. Туюм-сезиминин курчтугуна, чеберчилигине тамшанышат. Машыгуудан тажабас дулдул дешет. Төрт-беш коргоочуну буйтап өтүп, дарбазачынын далысынан же алаасынан топ киргизүү Талант үчүн кыйындыкка турбайт. Курч дагы, кубаттуу дагы.
1992-жылы Т.Дүйшөбаев Шериктеш өлкөлөрдүн (КМШ) команда капитаны катары Испанияда өткөн Олимпиадалык оюндарга катышты. Кыргыз уулу баштаган шериктештер бардык атаандаштарын жапырт утуп, Олимпиаданын алтын медалын тагынышты. Кийинки жылы дүйнөнүн чемпиону болушту. Бали!
Таланты ар тараптан ачылган Талантка дал ошол өзү багынткан Испанияда өнөр көрсөтүү буйруган экен. Азыноолак убакытка Германиянын атактуу клубдарына да чакырылып, кайрадан Барселонага келди. "Тека" клубунда Испаниянын чемпионатын эки жолу утуп алды. "Сьюдад-Реал" клубунда өз шериктери О.Гребнев, С.Погорелов менен бирге жалаң гана жеңиш үстүндө жүрүп, Чемпиондор лигасынын финалына жетти. Ал арада "кыргызчыл" испандар үч ирет Европа чемпионатынын байге ээлери болушту.
Кыргыз уулу Талант Дүйшөбаев 1994 жана 1996-жылдарда эки ирет дүйнөнүн эң мыкты гандболчусу деп таанылды. СССР спортуна эмгек сиңирген чебер.
1992-жылдагы Олимпиада чемпиону Т.Дүйшөбаев испан курама командасынын катарында дагы үч Олимпиада оюндарына катышып, Атланта менен Сиднейде эки коло медалды канжыгага бөктөргөн.
2005-жылдын июнь айында "Дон Кихот" спорт сарайында дүйнөнү дүңгүрөткөн оюнчу Дүйшөбаевди узатуу салтанатына арналган матч уюштурулду. Спорттогу Олимпти багынткан кыргыз уулу гандбол менен коштошпой, мындан ары машыктыруучулук кесипке өткөнүн билдирди.
"Сьюдад-Реалдын" жаңы насаатчысы ээрге минген эң алгачкы жылы эле өз командасы менен Чемпиондор лигасында жеңип чыкты. Ушундай. Т.Дүйшөбаев устат катары дагы Европаны экинчи ирет таңыркатты. Бирок, негизги чабуулчусу У.Зорман жаракат алып калган 2006-жылы устатка кайрадан спорт аянтчасына чыгууга туура келди. 38 жашар улуу талант өз күйөрмандарын мында да жер каратпай, Суберкубокту бөктөрүп кетти.
Кол тобунун Королунун эрдиктерин санап отурса, өзүнчө узун тизме. Атайын китеп жазса да артыкчылык кылбайт.
Кыргыз гандбол мектебинин түлөгү, Олимпиаданын жана дүйнөнүн чемпиону, биздин Талант Дүйшөбаев - 1995-жылдан тарта Испаниянын атуулу. Анткени, эсил кайран СССР урап жаткан кезде Талантка орус паспортун ыраа көрүшпөгөн өңдөнөт. Ал эми кыргыз атуулу катары чоң ааламга чыгып, мыкты клубдарда ойноо кыйынчылыкка турганы түшүнүктүү.
Спорттук журналист К.Аламанов Афина Олимпиадасында Кол тобунун Королуна жолугуп, мазмундуу макала жазган. Анда Т.Дүйшөбаев кыргыз жергесин сагынарын, жубайы Ольга жана эки уулу менен бирге Ала-Тоого келип турарын билдирген. Улуттук спорттун ийгиликтерине да чын пейилден кубанарын айткан.
Журналисттин "биздин балдарды машыктырсаңыз болобу?" деген суроосуна адегенде жылмайып, анан минтип жооп берген экен: "Кыргыз балдары өтө таланттуу. Биз спорттун жеке түрлөрүн өнүктүрүүгө тийишпиз. Командалык оюндарда ийгиликке жетүү Кыргызстан үчүн азыр өтө кыйын".
Жагалданбай, жакшы жооп берген экен.
Биздин мактообузга Талант, албетте, муктаж эмес. Бирок биз бүткүл дүйнөгө кыргыздын атын тааныткан Талант Дүйшөбаев - Кол тобунун Королу менен мактанууга акылуубуз.
Бирок, Бишкекте азыр гандбол оюну унутулуп, атургай, кол тобунун өзү табылбай барат. Талантыбыздын жолун улоочу таланттар качан чыгар экен? Чыгабы деги?
кыргыз тилиндеги гезит "Айгай"
email • архив • редакция
23-ИЮЛЬ - ӨЛКӨ БАШЧЫСЫН ШАЙЛОО КҮН
В.Путиндин орун басары Бишкекке неге келди?
Бириңерден бириң эр, президент болчу кимиңер?
"НАШ ВЫБОР ПРЕДОПРЕДЕЛЕН НАШИМИ МЕЧТАМИ"
"КЫРГЫЗСТАН ЖАЛГЫЗ ТУМАР МОЙНУМДА, СЕНДЕН БАШКА МЕКЕНИМ ЖОК ДҮЙНӨДӨ"
Президенттикке талапкерлердин жана алардын өкүлдөрүнүн Оштогу жолугушуусу
956 түтүндүн тагдырына түкүргөн ким?
ТАМАНДА ТАПТАЛГАН ЭЛДИК АКЧАЛАР
Дүрүйан деген даам бар
Парламент коом жана бизнестин кызыкчылыктары үчүн иштей баштады
Парламент и общество ищут пути…
Жогорку Кеңештин депутатына 7000 жумушчу кайрылды…
Бразилия - новый партнер Кыргызстана…
Жизнь, когда кости -
по 25 сомов за кг…
Кому на Руси, то есть, в KG жить хорошо?
Новая тема со старыми фигурантами
или особенности кыргызской политики
Вицелер парады же жумуртканы күздө санайбызбы?
"Единый Кыргызстан" ("Бүтүн Кыргызстан") един с Вячеславом Ханом?!
"Социалдык багыттагы" көбүртүлгөн өлкө бюджети
"Социально-ориентированнный" бюджет страны с воздушными цифрами
же өлкө казынасын кантип толтурууга болот?
или как можно пополнить бюджет страны?
"Я всем сердцем люблю мой Кыргызстан!"
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Токтогулдун милициясы ИИМдин буйругун аткарбагандыктан
Сотрудники милиции Сузакского района будут нести ответственность за утери табельного оружия
Жаңы министрликтин жаш кадрларынын жоруктары
Нобель сыйлыгынын лауреаттарынын жолугушуусунда доклад жасады...
Орустар алтын медаль беришиптир...
Кызык, эмне болуп жатат деги….?
Кыргызстандын жарандарына жасалган мыйзам ченемсиз эксперименттер
В Кыргызстане многие еще только ждут своего часа
Курманбек Салиевич Бакиев, тур ордуңдан, сот келатат!
"Мой курс - отстранить родственников президента от власти"
Курманбек Бакиев кимди мураскер кылып калтырат?
Кого Курманбек Бакиев назначит преемником?