el el el el el el el el el el el el el el el el ja el el el el el el el el el el el el el el el en el el el en el el el el el el en el el el el el en el es el el el fr el fr ja es el el el el el uk el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el la el el el el en el el en el el nb el el el el el el el en el el en el el el el el el en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en fr fr el el el el el en en fr fr el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en el el pl en el el nl el hu en el el el el el el el el el el el el el en el el el el el el el el el el el el el el
Η Περιφερειακή Ενότητα Καστοριάς είναι μία από τις τέσσερις περιφερειακές ενότητες της δυτικής Μακεδονίας, ενώ αποτελεί μία από τις 74 περιφερειακές ενότητες της Ελλάδας. Είχε πληθυσμό 46.048 κατοίκους, κατά την απογραφή του 2021.[1]
Συνορεύει στα νοτιοανατολικά με την περιφερειακή ενότητα Κοζάνης στα βόρεια με την περιφερειακή ενότητα Φλώρινας, και στα νότια και νοτιοδυτικά με τις περιφερειακές ενότητες Γρεβενών και Ιωαννίνων, αντίστοιχα. Στα δυτικά συνορεύει με τη Αλβανία. Πρωτεύουσα της περιφερειακής ενότητας είναι η Καστοριά.[2]
Έχει έκταση 1.720 τετ. χλμ. Η Π.Ε. είναι κυρίως ορεινή και ημιορεινή σε ποσοστό 60,2% και 28,9% αντίστοιχα, ενώ οι πεδινές εκτάσεις, φτάνουν σε ποσοστό μόλις το 10,5% και περιορίζονται στο κεντρικό τμήμα της περιφερειακής ενότητας. Οι πεδινές περιοχές είναι πιο πυκνοκατοικημένες, όπου εντοπίζονται οι βιοτεχνικές μονάδες μεταποίησης γούνας και τυποποίησης τροφίμων, οι ξενοδοχειακές υπηρεσίες με τον εμπορικό τομέα και η εντατική αγροτική παραγωγή. Οι ορεινές περιοχές, ιδιαίτερα κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα, είναι οι πιο αραιοκατοικημένες, τάση που τα τελευταία χρόνια τείνει με αργό ρυθμό να αναστραφεί.
Σημαντικός παράγοντας στην τοπική οικονομία της Π.Ε. Καστοριάς αποτελεί ο τουρισμός τα τελευταία κυρίως χρόνια κάνοντας αναγκαστική στροφή από την γούνα.[3] Αλλά και ο αγροτουρισμός στα χωριά της περιφερειακής ενότητας.
Κύριο τουριστικό κέντρο της περιφερειακής ενότητας αποτελεί κυρίως η πόλη της Καστοριάς καθώς πολλές τουριστικές δραστηριότητες μπορούν να πραγματοποιηθούν εκεί και να προκαλέσουν ενδιάφερων στον επισκέπτη, όπως η λίμνη Ορεστιάδα[4] και το φυσικό περιβάλλον από το οποίο περιβάλλεται η πόλη,[5] η παλαιά και γραφική συνοικία του Ντολτσό,[6] το σπήλαιο του Δράκου,[7] ενώ σώζονται μέχρι σήμερα σημαντικά μνημεία του Βυζαντινού πολιτισμού, όπως τα βυζαντινά τείχη της πόλης, οι Βυζαντινές εκκλησίες και τα παλιά αρχοντικά με τη βυζαντινή αρχιτεκτονική.[8] Επίσης μέσα στην πόλη της Καστοριάς υπάρχουν πολλά μουσεία, όπως του Μακεδονικού Αγώνα, Λαογραφικά[9] και το Βυζαντινό Μουσείο[10] αλλά και το Ενυδρείο της πόλης.[11][12] Σημαντικά έθιμα που λαμβάνουν χώρα μέσα στην πόλη κατά την περίοδο του χειμώνα είναι τα Ραγκουτσάρια,[13] και οι Μπουμπούνες.[14]
Εκτός της πόλης αλλά μέσα στα όρια της Περιφερειακής Ενότητας Καστοριάς τα κυριότερα μέρη που ελκύουν κόσμο είναι το Χιονοδρομικό κέντρο Βιτσίου[15], ο λιμναίος οικισμός του Δισπηλιού,[16] το μουσείο Παύλου Μελά στον οικισμό Μελά,[17] το μουσικό φεστιβάλ River Party στο Νεστόριο που λαμβάνει θέση κάθε Αύγουστο και προσελκύει πολλούς τουρίστες,[18] το Αργείτικο Καρναβάλι στο Άργος Ορεστικό[19] και η Καστανογιορτή στον οικισμό Καστανόφυτο.[20][21]
Η περιφερειακή ενότητα Καστοριάς διαθέτει σημαντική αγορά γουναρικών από ποικίλα μαγαζιά που πολλές φορές είναι φτιαγμένα μέσα στα εργαστήρια τους.[22][5] Στους οικισμούς της περιφερειακής ενότητας οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με την παραγωγή γεωργικών προϊόντων όπως τα μήλα, τα όσπρια, οι ξηροί καρποί, τα κάστανα και τα μανιτάρια.[23] Άλλα προϊόντα που παράγονται στην Π.Ε. είναι τα τυροκομικά προϊόντα, κρασί, τσίπουρο, ζυμαρικά, τσάι, βότανα και κρεατικά προϊόντα.[24]
Για πλήρη κατάλογο των πόλεων και οικισμών του νομού, σύμφωνα με το Πρόγραμμα Καποδίστριας, δείτε επίσης Διοικητική διαίρεση νομού Καστοριάς.
Σημαντικά αστικά κέντρα εκτός από τη Καστοριά (13.387 κάτ.) και το Άργος Ορεστικό (7.473 κάτ.) είναι οι Μανιάκοι (3.055 κάτ.) και η Μεσοποταμία (2.099 κάτ.). Άλλοι μεγάλοι οικισμοί είναι το Μαυροχώρι (1.287 κάτ.), η Κορησός (998 κάτ.), το Νεστόριο (865 κάτ.) και το Δισπηλιό (976 κάτ.).
Η επαρχιακή οδός μέσω Κορησού, Λεχόβου ξεκινάει σήμερα από τη διασταύρωση του κάθετου άξονα Α29 του αυτοκινητόδρομου της Εγνατίας Οδού και καταλήγει στη διασταύρωση του Ξινού Νερού Φλώρινας, όπου ενώνεται με την Εθνική Οδό 2.
Η Ε.Ο. Καστοριάς - Φλώρινας μέσω Βιτσίου είναι μία, κατά το μεγαλύτερο μέρος της, δασική διαδρομή με συνολικό μήκος 54 χλ. από τα οποία τα 27 χλμ. μέχρι τη βάση του κώνου της κορυφής του Βέρνου που τελειώνει και η ανάβαση ανήκουν στην Π.Ε. Καστοριάς και τα άλλα 27 χλμ. στην Π.Ε. Φλώρινας. Στο 22ο χλμ. βρίσκεται το χιονοδρομικό κέντρο Βιτσίου και στο 27ο η μονάδα της Αεροπορίας.
Η Ε.Ο. Καστοριάς - Επταχωρίου μέσω Νεστορίου είναι μία νέα οδός που ενώνεται με την Εθνική Οδό 20 μέσω Κόνιτσας.
Διοικητικός χάρτης Νομού Καστοριάς
*Η πόλη της Καστοριάς
Η λίμνη της Καστοριάς
Μονή Αγίων Αναργύρων Μελισσοτόπου Καστοριάς
Μονή Αγίου Νικολάου Τσιριλόβου
Αρχαιολογικό Μουσείου του Άργους Ορεστικού
Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα Καστοριάς
Μουσείο Παλαιοντολογίας - Παλαιοβοτανικής Νόστιμου
Μουσείο Κέρινων Ομοιομάτων Μαυροχωρίου
Οι οικισμοί της ΠΕ Καστοριάς, μπορούν να διακριθούν στις ακόλουθες κατηγορίες:[25]
Περιφερειακή Ενότητα Καστοριάς - Είδος οικισμών
Δομή πληθυσμού κατά είδος γεωγραφικής περιοχής
Δομή πληθυσμού κατά υψομετρική θέση
↑ 1,0 1,1 «Αναλυτικά για κάθε ΠΕ και δήμο της Δυτ. Μακεδονίας τα αποτελέσματα της απογραφής του 2021». OlaDeka. 19 Ιουλίου 2022. Ανακτήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2022.
↑ «Γεωγραφική Θέση». Περιφερειακή Ενότητα Καστοριάς. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Καστοριά: από τη γουνοποιία στον τουρισμό | DW | 27.06.2012». DW.COM. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Καστοριά: Μία "Μικρή Ελβετία" που πρέπει να επισκεφθείτε». AboutKastoria.gr. 24 Απριλίου 2017. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ 5,0 5,1 «Στην Καστοριά της λίμνης, των αρχοντικών και των γουναράδων (βίντεο-φωτογραφίες)». TRAVEL. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Ντολτσό: Μια Παραδοσιακή Συνοικία της Καστοριάς στο Πέρασμα του Χρόνου - Πύλη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης». www.kpe.gr. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Σπήλαιο Δράκου | Καστοριά». spilaiodrakoukast.gr. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Τουρισμός». Περιφερειακή Ενότητα Καστοριάς. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Λαογραφικό Μουσείο Καστοριάς». Ιστορικά Καστοριάς. 27 Σεπτεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Καστοριά: Τα βυζαντινά κοσμήματα της πόλης». AboutKastoria.gr. 26 Οκτωβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Ενυδρείο Καστοριάς «Πατριάρχης Βαρθολομαίος»». Ιστορικά Καστοριάς. 10 Νοεμβρίου 2021. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Κυριακάτικη βόλτα στο Ενυδρείο Καστοριάς – Φωτογραφίες και εντυπώσεις». Φούιτ.gr. 28 Σεπτεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Καστοριά: Με παρέλαση μπουλουκιών ολοκληρώνονται σήμερα τα Ραγκουτσάρια -Στους -5 βαθμούς | ΕΛΛΑΔΑ». iefimerida.gr. 8 Ιανουαρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Μπουμπούνες και Χάσκαρης στην Καστοριά». AboutKastoria.gr. 13 Μαρτίου 2021. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «ΧΙΟΝΟΔΡΟΜΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΤΣΙΟΥ». www.snowreport.gr. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Ο νεολιθικός λιμναίος οικισμός στο Δισπηλιό». Visit Western Macedonia. 9 Αυγούστου 2020. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Το μουσείο Παύλου Μελά στα Κορέστεια Καστοριάς». Visit Western Macedonia. 19 Σεπτεμβρίου 2020. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Απίστευτη η 2η μέρα του 39ου River Party - μεγάλο φωτορεπορτάζ». AboutKastoria.gr. 4 Αυγούστου 2017. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Αργείτικο Καρναβάλι». www.digitalkastoria.gr. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Η 30η Καστανογιορτή στο Καστανόφυτο (φωτογραφίες)». OlaDeka. 31 Οκτωβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Καστανογιορτή». www.digitalkastoria.gr. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ Granitsas, Margot (1984-06-03). «KASTORIA, CITY OF MINK» (στα αγγλικά). The New York Times. ISSN 0362-4331. https://www.nytimes.com/1984/06/03/travel/kastoria-city-of-mink.html. Ανακτήθηκε στις 2021-12-17.
↑ «Προϊοντα Καστοριάς». kastorfarm. 16 Μαΐου 2016. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ «Η Καστοριά με μια ματιά: Τοπικά προϊόντα». Ιστορικά Καστοριάς. 20 Δεκεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 2021.
↑ Όπως δημοσιεύτηκε στον τόμο απογραφής πληθυσμού και κατοικιών του 1971, σ. 355.
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
ΔΗΜΟΣΙΟΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ
Δήμος Καστοριάς Αρχειοθετήθηκε 2010-06-20 στο Wayback Machine.
Digital Kastoria - All Around Kastoria
Αυτό το λήμμα σχετικά με τη γεωγραφία της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το.π • σ • ε
Αυτό το λήμμα που αφορά τη διοικητική διαίρεση της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Βοηθήστε τη Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το!. Θέλετε βοήθεια; Δείτε εδώ.