el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en el en el en el en el en el en el el en en en en en el en en en en en en en en en el el el el el el el el el el el el el el el el
Ο πολιτισμός Νάζκα ήταν αρχαίος πολιτισμός που αναπτύχθηκε από το 100 π.Χ. έως το 800 μ.Χ. στις περιοχές της επαρχίας Νάζκα της περιοχής Ίκα στην νότια ακτή του Περού.[1] Είναι γνωστός για την περίτεχνη υφαντουργία, κεραμική, καθώς και για τα διάσημα μεγάλων διαστάσεων γεώγλυφα τα οποία είναι ευρύτερα γνωστά ως γραμμές Νάζκα. Είχαν επίσης κατασκευάσει ένα εντυπωσιακό σύστημα υπογείων δεξαμενών νερού για τις ανάγκες της υδροδότησης τους το οποίο εξακολουθεί να λειτουργεί έως την σύγχρονη εποχή. Η σύγχρονη πόλη Νάζκα της ομώνυμης επαρχίας στο Περού έχει ονομαστεί από τον λαό αυτό.
Μία απο τις γραμμές των Νάζκα
Η εξέλιξη του πολιτισμού των Νάζκα διακρίνεται σε 4 κύρια στάδια, την Πρωτονάζκα (συμβατικά 100 π.Χ.  – 1 μ.Χ.), την Πρώιμη περίοδο Νάζκα (1–450), Μέση Νάζκα (450–550) και την ύστερη Νάζκα (550–750).[2]
Ξεκινώντας από τον 4ο αιώνα μ.Χ, ο πολιτισμός είχε αρχίσει να παρακμάζει, και έως τα μέσα του 8ου αιώνα είχε εξαφανιστεί τελείως. Η εξαφάνιση του πιθανώς οφείλεται σε περιβαλλοντικούς παράγοντες, όταν το φαινόμενο Ελ Νίνιο στην περιοχή προκάλεσε εκτεταμένες καταστροφικές πλημμύρες. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία των ερευνών, ενδεχομένως οι ίδιοι οι Νάζκα επιτείναν το φαινόμενο αυτό καθώς είχαν κόψει τα δέντρα στις δασικές εκτάσεις της περιοχής για την δημιουργία αγρών καλαμποκιού και βαμβακιού, κάτι που έκανε την γη τους ευάλωτη στην διάβρωση από τον ποταμό και τον άνεμο ως συνέπειες του Ελ Νίνιο.[3]
Για την σίτιση τους στηρίζονταν σε μεγάλο βαθμό στην αγροτική παραγωγή. Σύμφωνα με τις παραστάσεις των διαφόρων αγγείων που διασώζονται, το διαιτολόγιο τους περιελάμβανε καλαμπόκι, κολοκύθες, γλυκοπατάτες, κασάβα, φασόλια, καθώς και κάποια ψάρια. Είχαν επίσης και κάποιες φυτείες οι οποίες παρήγαγαν μη εδώδιμους καρπούς, όπως κόκα τα φύλλα της οποίας μασούσαν, κάκτους οι οποίοι παρήγαγαν παραισθησιογόνες ουσίες οι οποίες χρησιμοποιούνταν από τους σαμάνους, και νεροκολοκύθες τις οποίες διακοσμούσαν με παραστάσεις από την καθημερινή ζωή τους. Στην κτηνοτροφία, βασίζονταν στα διάφορα αγελαία ζώα της περιοχής τους από τα οποία έπαιρναν το μαλλί, ενώ παράλληλα φαίνεται πως έκαναν θυσίες λάμα και ινδικών χοιριδίων.[1]
Οι γραμμές Νάζκα είναι μια σειρά γεωγλύφων στην έρημο στα οποία απεικονίζονται παραστάσεις ζώων, και τα μεγαλύτερα από αυτά έχουν διαστάσεις περίπου όσο ένα σημερινό γήπεδο ποδοσφαίρου.[4] Ο σκοπός της δημιουργίας τους είναι άγνωστος, και υπάρχουν διαφορετικές εκτιμήσεις από τους μελετητές, όπως το ότι δημιουργήθηκαν ως αναθήματα προς τους θεούς, ή αποτελούν αστρονομικά σχέδια, ή πως αντιστοιχούσαν σε τελετουργίες τους, αλλά δεν υπάρχει επάρκεια στοιχείων ώστε να μπορεί να υποστηριχτεί αδιαμφισβήτητα κάποια εκτίμηση.[5]
Γλυπτό θηλυκής μορφής, κατασκευασμένο από δόντι φάλαινας, κοχύλι, και τρίχες
Γλυπτό με παράσταση Όρκας
Αγγείο με μορφή αστακού
Μανδύας από την νεκρόπολη του Παράκας
Αεροφωτογραφία γραμμής Νάζκα με παράσταση σκύλου
Δοχείο με παράσταση ψαριών
↑ 1,0 1,1 The Nasca by Helaine Silverman and Donald A. Proulx. Blackwell Publishers. Malden. 2002.
↑ "Ceramic Production in Ancient Nasca: Provenance Analysis of Pottery from the Early Nasca and Tiza Cultures Through INNA" by Kevin J. Vaughn, Journal of Archaeological Science (2006), Volume 33, Issue 5: 681–689
↑ "The Role of Prosopis in Ecological and Landscape Change in the Samaca Basin, Lower Ica Valley, South Coast Peru from the Early Horizon to the Late Intermediate Period " by Beresford-Jones, D., S. Arce, O.Q. Whaley and A. Chepstow-Lusty (2009). Latin American Antiquity Vol. 20 pp. 303–330
↑ "Between the Lines: The Mystery of the Giant Ground Drawings of Ancient Nasca, Peru" Aveni, Anthony F. University of Texas Press. Austin. 2000.
↑ "Between the Lines: The Mystery of the Giant Ground Drawings of Ancient Nasca, Peru" Aveni, Anthony F. University of Texas Press. Austin. 2000.
Local Differences and Time Differences in Nasca Pottery by Donald A. Proulx (1968) University of California Press
Cahuachi in the Ancient Nasca World Silverman, Helaine. University of Iowa Press. Iowa City. 1993.
Early Nasca Needlework by Alan R. (1996) Sawyer Laurence King. (ISBN 1-85669-088-1)
The Nasca by Helaine Silverman and Donald A. Proulx. Blackwell Publishers. Malden. 2002.
Ancient Nazca Settlement and Society by Helaine Silverman (2002) University of Iowa Press
Irrigation and Society in the Peruvian Desert: The Puquios of Nasca by Katherine H. Schreiber , Josue Lancho Rojas, Lexington Books, Lanham, Maryland, 2003, (ISBN 9780739106419)
"Burial Patterns and Sociopolitical Organization in Nasca 5 Society" by William Harris and Helaine Silverman, Andean Archaeology III (2006), Volume 3:374–400
"A Compositional Perspective on the Origins of the Nasca Cult at Cahuachi" by Kevin J. Vaughn, Journal of Archaeological Science (2007), Volume 34, Issue 5:814–822
The Ancient Nasca World New Insights from Science and Archaeology by Rosa Lasaponara, Nicola Masini, Giuseppe Orefici, Springer International Publishing, 2016, doi: 10.1007/978-3-319-47052-8
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
(Αγγλικά) FAMSI Nasca drawings collection συλλογή 400+ φωτογραφιών από αντικείμενα του πολιτισμού των Νάζκα