el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el es es el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el el el el en es en en el en el el el en el el el el el el el el el el el el el es en en el en el en el el el el el el el el el el el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el zh el en el en el en el el nb el el en el el el el el en el en
Ο Μάικλ Φελπς, ο αμερικανός παλαίμαχος κολυμβητής, θεωρείται ο κορυφαίος αθλητής όλων των εποχών στην αγωνιστική κολύμβηση, έχοντας κατακτήσει 28 μετάλλια σε Ολυμπιακούς Αγώνες, από τα οποία τα 23 χρυσά! Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου (2008) έγινε ο πρώτος αθλητής που κέρδισε οκτώ χρυσά μετάλλια σε μία διοργάνωση. Αμέτρητα είναι τα μετάλλια που έχει κερδίσει σε παγκόσμια, παναμερικανικά και εθνικά πρωταθλήματα, όπως και τα παγκόσμια ρεκόρ που έχει καταρρίψει.
Γεννήθηκε στις 30 Ιουνίου 1985, στη Βαλτιμόρη των ΗΠΑ. Είναι το μικρότερο και το μοναδικό αγόρι από τα τρία παιδιά του Φρεντ και της Ντέπι. Ο πατέρας του, μανιακός με τον ερασιτεχνικό αθλητισμό, εργάζεται στις ένοπλες δυνάμεις, ενώ η μητέρα του είναι διευθύντρια σχολείου. Οι γονείς του Φελπς χωρίζουν όταν αυτός είναι ακόμα εννέα ετών. Μεγαλώνει με τη μητέρα και τις αδερφές του, με τις οποίες συνδέεται στενά.
Βλέποντας τους κολυμβητές Τομ Μάλτσαου και Τομ Ντόλαν να συμμετέχουν στους Ολυμπιακούς της Ατλάντα, ο εννιάχρονος Φελπς άρχισε να ονειρεύεται τη δική του συμμετοχή και διάκριση σε Αγώνες. Την καθοδήγηση του Φελπς αναλαμβάνει την ίδια χρονιά ο Μπομ Μπόουμαν. Αναγνωρίζοντας αμέσως το ταλέντο του Φελπς και την προσπάθειά του να γίνεται όλο και καλύτερος, διαμορφώνει για τον νεαρό κολυμβητή ένα αυστηρό πρόγραμμα που θα επιτρέψει στον Φελπς να ενταχθεί στη δεύτερη εθνική ομάδα των ΗΠΑ το 1999 και να συμμετάσχει έναν χρόνο αργότερα στους Ολυμπιακούς του Σίδνεϊ, κατορθώνοντας να γίνει ο νεότερος αμερικανός κολυμβητής που συμμετέχει σε Ολυμπιακούς τα τελευταία 68 χρόνια.
Λίγο αργότερα, πρόσθεσε: «Υπάρχουν λόγοι που κολυμπάω κάθε μέρα στις διακοπές, τα Χριστούγεννα, την ημέρα των γενεθλίων μου. Προσπαθούσα να είμαι προετοιμασμένος όσο καλύτερα γίνεται και να προσπαθήσω να δω μέχρι πού μπορούσα να φτάσω και ποιες είναι οι δυνατότητές μου. Έκανα απλώς ό,τι περνούσε από το χέρι μου».
«Ο στόχος μου πάντα ήταν να είμαι ο πρώτος Μάικλ Φελπς, όχι ο δεύτερος Μαρκ Σπιτς. Αυτό ήταν ό,τι ονειρευόμουν από μικρό παιδί. Ονειρευόμουν να κάνει κάτι που κανείς άλλος δεν είχε κάνει στο παρελθόν», Φελπς. Τα παραπάνω λόγια του Φελπς είναι προφητικά για την ολυμπιακή κληρονομιά που επρόκειτο να χτίσει στις επόμενες τρεις διοργανώσεις. Έχοντας ήδη κερδίσει πέντε παγκόσμια πρωταθλήματα όταν προσγειωνόταν στην Αθήνα, στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 κερδίζει έξι χρυσά μετάλλια -100 και 200 μέτρα πεταλούδα, 200 και 400 μέτρα μικτής ατομικής, 4×100 και 4×200 ελεύθερη σκυταλοδρομία- και δύο χάλκινα, στα 200 μέτρα ελεύθερο και 4×100 ελεύθερο.
Τα οκτώ μετάλλια του Φελπς ισοφαρίζουν το ρεκόρ του σοβιετικού γυμναστή Αλεξάντερ Ντιτιάτιν, που απέσπασε οκτώ μετάλλια (3-4-1) στη Μόσχα, το 1980. Ακόμη, η συγκομιδή του Φελπς σε χρυσά υστερούσε κατά μόλις ένα μετάλλιο από το ρεκόρ των επτά χρυσών του επίσης αμερικανού κολυμβητή, Μαρκ Σπιτς, το οποίο πέτυχε στους Αγώνες του 1972 στο Μόναχο. «Όλοι με συνέκριναν με τον Μαρκ Σπιτς. Όμως για μένα -το λέω συχνά- ο στόχος ποτέ δεν ήταν να σπάσω το ρεκόρ του Μαρκ Σπιτς. Ποτέ! Ο στόχος μου πάντα ήταν να είμαι ο πρώτος Μάικλ Φελπς, όχι ο δεύτερος Μαρκ Σπιτς. Αυτό ήταν ό,τι ονειρευόμουν από μικρό παιδί. Ονειρευόμουν να κάνω κάτι που κανείς άλλος δεν είχε κάνει στο παρελθόν», είχε πει χαρακτηριστικά.
Ο Φελπς κερδίζει ακόμη 12 τίτλους στα παγκόσμια πρωταθλήματα υγρού στίβου FINA το 2005 και το 2007, σε Μόντρεαλ και Μελβούρνη αντίστοιχα. Ήταν μία πρόγευση για το τι θα ακολουθούσε στους Ολυμπιακούς του Πεκίνου το 2008, όπου ο Φελπς κερδίζει και τα οκτώ χρυσά μετάλλια στις οκτώ κατηγορίες που συμμετείχε, μία επίδοση ανεπανάληπτη στην ιστορία των Αγώνων. Ανεβαίνει στο υψηλότερο σκαλί του βάθρου στα 100 και 200 μέτρα πεταλούδα, 200 μέτρα ελεύθερο, στα 200 και 400 μέτρα μικτής και στις σκυταλοδρομίες 4×100 και 4×200, κατορθώνοντας να πετύχει επτά παγκόσμια ρεκόρ και ένα ολυμπιακό στα 100 μέτρα πεταλούδα. Ο Μαρκ Σπιτς είπε για τον Φελπς μετά το τέλος των Αγώνων στο Πεκίνο: «Επικό! Αυτός ο τύπος δεν είναι μόνο ο καλύτερος κολυμβητής και Ολυμπιονίκης όλων των εποχών, είναι ίσως και ο καλύτερος αθλητής όλων των εποχών».
Τα επόμενα χρόνια, το παιδί θαύμα του Μπομπ Μπόουμαν γίνεται ο πιο επιτυχημένος κολυμβητής στην ιστορία των παγκόσμιων πρωταθλημάτων στίβου, κερδίζοντας πέντε τίτλους στη Ρώμη, το 2009, και ακόμα τέσσερις στη Σαγκάη το 2011. Η συλλογή του Φελπς από τα παγκόσμια πρωταθλήματα αριθμούσε ήδη 33 μετάλλια, από τα οποία 26 είναι χρυσά. Στους Ολυμπιακούς του Λονδίνου -όπου ανακοίνωσε την απόσυρσή του από την κολύμβηση- ο αμερικανός πολυνίκης γίνεται ο πρώτος κολυμβητής που κερδίζει σε τρεις συνεχόμενους Ολυμπιακούς Αγώνες το χρυσό μετάλλιο στις κατηγορίες 100 μέτρα πεταλούδα και 200 μέτρα μικτή ατομική. Ακόμη, κερδίζει το χρυσό στην μικτή 4×100 και στην ελεύθερη σκυταλοδρομία 4×200, για να αποσπάσει το ασημένιο μετάλλιο στα 200 μέτρα πεταλούδα και στη μικτή 4×100.
Σχολιάζοντας την επιτυχία του στο Λονδίνο ενόψει του επικείμενου τέλους της καριέρας του, ο Φελπς είπε: «Είναι δύσκολο να μιλήσω γι’ αυτό τώρα, όμως τελείωσα την καριέρα μου με τον τρόπο που ήθελα. Μέσα από τα πάνω και τα κάτω τις καριέρας μου καταφέρνω ακόμα να πετύχω ό,τι ήθελα να κατορθώσω στη ζωή μου. Κατάφερα πράγματα που κανένας άλλος δεν μπόρεσε να πετύχει και αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αποχωρήσεις». Κοιτώντας πίσω στην καριέρα του, ο Φελπς αργότερα θα σχολιάσει: «Με έβλεπα πάντα ως κολυμβητή. Τίποτα άλλο. Δεν είχα αυτοεκτίμηση, δεν αγαπούσα τον εαυτό μου. Έλεγα πάντα: “Οκ, είμαι απλώς ένας κολυμβητής, δεν έχω κάτι άλλο στη ζωή μου”».
Αμέσως μετά τους Ολυμπιακούς του Λονδίνου, ο Φελπς αποσύρθηκε από τις πισίνες, αλλά τον Απρίλιο του 2014 ανακοίνωσε την επάνοδό του στην αγωνιστική δράση. Τον Οκτώβριο του ίδιου έτους όμως τιμωρήθηκε με εξάμηνο αποκλεισμό από την Κολυμβητική Ομοσπονδία των ΗΠΑ, επειδή βρέθηκε να οδηγεί σε κατάσταση μέθης, κάτι που είχε συμβεί και το 2004. Παρά την αρχική του πρόθεση να αποχωρήσει, το Ρίο ήταν η τελευταία μεγάλη πρόκληση για τον μεγαλύτερο κολυμβητή όλων των εποχών. Ενόψει της τελευταίας του παράστασης, ο Μάικλ Φελπς είπε: «Είμαι 30 χρόνων και κολυμπάω πιο γρήγορα από ποτέ».
Ο Φελπς έδωσε κανονικά το παρών στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Ρίο το 2016 και ήταν ο σημαιοφόρος της αμερικανικής αποστολής στην τελετή έναρξης. Ήταν οι πέμπτοι Ολυμπιακοί για τον σπουδαίο κολυμβητή, που πρόσθεσε τέσσερα ακόμη χρυσά στη συλλογή του (200 μέτρα μικτής ατομικής, 4×100 μέτρα ελευθέρας, 4×100 μέτρα ελευθέρας και 4×200 μέτρα ελευθέρας) κι ένα ασημένιο στα 100 μέτρα πεταλούδας.
Την προσοχή, όμως, των φίλων της κολύμβησης τράβηξε ο τελικός των 200 μέτρων πεταλούδας, όπου ο Φελπς αναμετρήθηκε με τον νοτιοαφρικανό Τσαντ Λε Κλος, ο οποίος τον είχε νικήσει στο Λονδίνο με διαφορά πέντε εκατοστών του δευτερολέπτου.
Οι δυο τους δεν είχαν ιδιαίτερα καλές σχέσεις και συχνά όλα αυτά τα χρόνια πετούσαν «καρφιά» ο ένας για τον άλλο. Πριν από το κάλεσμα του αφέτη, οι κάμερες έπιασαν τον Λε Κλος να προθερμαίνεται μπροστά από τον Φελπς, ο οποίος του έριξε ένα παγωμένο βλέμμα που έγινε αμέσως «μιμίδιο» στις πλατφόρμες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Στον αγώνα ο Φελπς πήρε τη ρεβάνς, νικώντας τον αντίπαλό του με διαφορά τεσσάρων εκατοστών του δευτερολέπτου και πανηγύρισε έξαλλα λες και ήταν το πρώτο του χρυσό και όχι το 23ο σε Ολυμπιακούς Αγώνες.
Αμέσως μετά τους Ολυμπιακούς του Ρίο, ο Φελπς ανακοίνωσε ότι αποχωρεί οριστικά από την αγωνιστική δράση και ότι θα αφιερώσει το χρόνο του στο ίδρυμα, που είχε ιδρύσει το 2008 με τα χρήματα που λάμβανε από τους χορηγούς του. Το Ίδρυμα Μάικλ Φελπς είναι αφιερωμένο στη διδασκαλία της ασφάλειας στο νερό και στον υγιεινό και αθλητικό τρόπο ζωής. Στις 13 Ιουνίου 2016, δύο μήνες πριν από την έναρξη των Ολυμπιακών του Ρίο, παντρεύτηκε την εκλεκτή της καρδιάς του Νικόλ Τζόνσον (Μις Καλιφόρνια 2010), με την οποία έχει αποκτήσει τρία παιδιά.