el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en el el el el el el el el el el el el el el el el el en en en en en en en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el
Ο Μιθριδάτης Ε΄ ο Ευεργέτης (άκμασε τον 2ο αι. π.Χ., βασίλευσε: 150-120 π.Χ.), γνωστός και ως Μιθριδάτης Ε΄ του Πόντου,[1] από τη Δυναστεία των Μιθριδατιδών ήταν Πρίγκιπας και ο έβδομος Βασιλιάς του πλούσιου Βασιλείου του Πόντου.
Φαρνάκης Α' του Πόντου και Νύσσα του Πόντου
βασιλιάς του Πόντου (149 π.Χ.–119 π.Χ.)
Ο Μιθριδάτης Ε΄ είχε Μακεδόνική και Περσική καταγωγή. Ήταν γιος του βασιλιά Φαρνάκη Α΄ του Πόντου και της βασίλισσας Νύσσας, ενώ η αδελφή του ήταν Νύσσα της Καππαδοκίας. Η μητέρα του πιστεύεται ότι πέθανε στην γέννα είτε αυτουνού είτε της αδελφής του. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Βασίλειο του Πόντου. Ο Μιθριδάτης Ε΄ διαδέχθηκε το πατρική του θεία Λαοδίκη και τον πατρικό του θείο Μιθριδάτη Δ΄ του Πόντου[2] στον ποντιακό θρόνο, αλλά οι συνθήκες της διαδοχής είναι αβέβαιες.
Ο Μιθριδάτης Ε΄ συνέχισε την συμμαχία με την Ρωμαϊκή Δημοκρατία που ξεκίνησε από τους προκατόχους του. Τους υποστήριξε με κάποια από τα πλοία τους και μια μικρή βοηθητική δύναμη κατά τη διάρκεια του Τρίτου Καρχηδονιακού Πολέμου (149-146 π.Χ.)[3] και έπειτα τους προσέφερε χρήσιμη βοήθεια στον πόλεμο εναντίον του βασιλιά της Περγάμου, Ευμένη Γ΄ (131-129 π.Χ.).
Για τις υπηρεσίες του σε αυτή την περίσταση, ο Μιθριδάτης Ε΄ βραβεύτηκε από τον Ρωμαίο ύπατο Μάνιο Ακουίλλιο με την επαρχία της Φρυγίας. Ωστόσο, οι πράξεις του Ρωμαίου υπάτου ανακαλέσθηκαν από την Ρωμαϊκή Γερουσία, με την αιτιολογία της δωροδοκίας, αλλά φαίνεται ότι διατήρησε την κατοχή της Φρυγία μέχρι τον θάνατό του.[4] Ο Μιθριδάτης Ε΄, επίσης, αύξησε την δύναμη του Βασιλείου του Πόντου παντρεύοντας το πρωτότοκο παιδί του, την κόρη του Λαοδίκη της Καππαδοκίας με τον βασιλιά Αριαράθη ΣΤ΄ της Καππαδοκίας.[5] Το τέλος της βασιλείας του μπορεί μόνο να εκτιμηθεί στο περίπου με βάση δηλώσεις σχετικά με την διαδοχή του από τον γιο του, τον Μιθριδάτη ΣΤ΄, η οποία τοποθετείται στο έτος 120 π.Χ., σηματοδοτώντας το τέλος της βασιλείας του Μιθριδάτη Ε΄.
Ο Μιθριδάτης Ε΄ δολοφονήθηκε περίπου το 120 π.Χ. στη Σινώπη, δηλητηριασμένος από άγνωστα άτομα σε ένα πλούσιο συμπόσιο που οργάνωσε.[6] Ο Μιθριδάτης Ε΄, ήταν μεγάλος ευεργέτης του ελληνικού πολιτισμού, το οποίο φαίνεται στα νομίσματα που επιβίωσαν και στις τιμητικές επιγραφές που δηλώνουν τις δωρεές στην Αθήνα και στην Δήλο, και αφιέρωνε στον θεό Απόλλωνα μεγάλη λατρεία. Μια δίγλωσση επιγραφή αφιερωμένη σε αυτόν εμφανίζεται στα Μουσεία Καπιτωλίου στη Ρώμη.[7] Ο Μιθριδάτης Ε΄ τάφηκε στους βασιλικούς τάφους των προγόνων του στην Αμάσεια.
Ο Μιθριδάτης Ε΄ παντρεύτηκε την Ελληνίδα πριγκίπισσα των Σελευκιδών Λαοδίκη ΣΤ΄, που ήταν κόρη του Αντιόχου Δ΄ του Επιφανούς και της Λαοδίκης Δ΄.[8][9] Ο Μιθριδάτης Ε΄ και η Λαοδίκη ΣΤ΄ ήταν συγγενείς, επομένως ήταν συνδεδεμένος με την δυναστεία των Σελευκιδών.
Η Λαοδίκη έκανε με τον Μιθριδάτη Ε΄ εφτά παιδιά: την Λαοδίκη της Καππαδοκίας, τον Μιθριδάτη ΣΤ΄ του Πόντου, τον Μιθριδάτη Χρηστό, την Λαοδίκη, την Νύσσα, την Ρωξάνη και την Στατίρη. Η Ρωξάνη και η Στατίρη εξωθήθηκαν να αυτοκτονήσουν με δηλητήριο μετά την πτώση του Βασιλείου του Πόντου το 63 π.Χ. Η Νυσσα πιάστηκε αιχμάλωτη από τους Ρωμαίους και το αναγκάστηκε να βαδίσει στου θριάμβους δύο Ρωμαίων στρατηγών.
↑ Erciyas, Wealth, aristocracy and royal propaganda under the Hellenistic kingdom of the Mithradatids in the Central Black Sea Region in Turkey σελ.122
↑ Justin, Epitome of Pompeius Trogus, xxxviii. 5
↑ Appian, The foreign wars, Mithridatic Wars 10
↑ Justin, xxxvii. 1; Appian, 12, 56, 57; Orosius, Adversus Paganos, v. 10; Eutropius, Breviarium, iv. 20
↑ Mayor, Adrienne (2010). «Education of a Young Hero». The Poison King: The Life and Legend of Mithradates, Rome's Deadliest Enemy. Princeton University Press.
↑ Mayor, The Poison King: the life and legend of Mithradates, Rome’s deadliest enemy σελ. 68
↑ Erciyas, Wealth, aristocracy and royal propaganda under the Hellenistic kingdom of the Mithradatids in the Central Black Sea Region in Turkey σελ. 122
↑ «Laodice VI - Livius». www.livius.org (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Νοεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 29 Μαΐου 2017.