el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el es es el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en el el el es en en en fr eo it en el el el el el el el el el en el el el el en ca en el lt el el el el el el el el el el el el el el el bg el el el el el ceb el en el el el el el el fr es en en el en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el es en en el en el en el el el el el el el el el el el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el en el el el el el en el el el el el en el en
Τριάντα χρόνια συμπληρώνονται φέτος από την πρώτη παρουσία Κυπρίων αθλητών, υπό την Κυπριακή Ομοσπονδία Ερασιτεχνικού Αθλητισμού Στίβου, σε Παγκόσμια Πρωταθλήματα. Η Διεθνής Ομοσπονδία Στίβου (IAAF) αναγνώρισε επίσημα την ΚΟΕΑΣ το 1984, γι’ αυτό στο 1ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου, το 1983 στο Ελσίνκι, δύο Κύπριοι αθλητές έλαβαν μέρος με την ελληνική σημαία στο στήθος (Σπύρου, Φιλίππου).
Το 1987 η Κύπρος δήλωσε παρούσα για πρώτη φορά στη μεγαλύτερη γιορτή του κλασικού αθλητισμού, με δύο αθλητές να μας εκπροσωπούν στο Παγκόσμιο της Ρώμης. Από τότε έχουν περάσει 30 χρόνια και στην πορεία αυτή ο κυπριακός στίβος ευτύχησε να δει δύο φορές τη σημαία μας να κυματίζει στον ιστό της απονομής μεταλλίων.
Και τις δύο φορές στο βάθρο ανήλθε ο ίδιος αθλητής, ένας εκ των κορυφαίων που ανέδειξε η Κύπρος, ο Κυριάκος Ιωάννου. Ο εξαίρετος άλτης του ύψους κατάφερε το 2007 στην Οσάκα της Ιαπωνίας να καθηλώσει όλο τον κόσμο στις τηλεοράσεις και να κάνει το ένα παγκύπριο ρεκόρ μετά το άλλο. Με εντυπωσιακό άλμα στα 2,35μ., ο Ιωάννου πέτυχε το σπουδαίο αυτό παγκύπριο ρεκόρ, το οποίο τον ανέβασε στην 3η θέση του βάθρου.
Δύο χρόνια μετά, το 2009 στο Βερολίνο, ο κυπριακός στίβος πανηγύρισε τη μεγαλύτερη επιτυχία στην ιστορία του, καθώς ο Κυριάκος Ιωάννου αναδείχθηκε ασημένιος παγκοσμιονίκης με άλμα στα 2,32μ. Στο ίδιο πρωτάθλημα η Ελένη Αρτυματά κατέγραψε τη μεγαλύτερη επιτυχία στην καριέρα της, με τη συμμετοχή της στον τελικό των 200μ. και στον ημιτελικό των 100μ. Παρουσία σε τελικό κατέγραψαν το 2015 στο Πεκίνο ο Απόστολος Παρέλλης, ο οποίος ήταν 6ος στη δισκοβολία, και ο Δημήτρης Χονδροκούκης, ο οποίος κατετάγη 11ος στο άλμα σε ύψος.
Οι πρώτοι Κύπριοι αθλητές που μας εκπροσώπησαν σε Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Στίβου ήταν οι Μάριος Χατζηανδρέου και Άντρη Αβραάμ, στη Ρώμη, χωρίς ωστόσο κάποια επιτυχία. Από τις υπόλοιπες συμμετοχές, μέχρι να φτάσουμε στο 2007 και την Οσάκα, ξεχωρίζει σαφώς η παρουσία του Άννινου Μαρκουλλίδη, ο οποίος αδικήθηκε κατάφωρα στη Σεβίλλη το 1999. Συγκεκριμένα, έκανε εντυπωσιακό 200άρι, τερματίζοντας 3ος στη σειρά του με 20.34, χρόνος που του εξασφάλιζε θέση στα ημιτελικά, αλλά και που ήταν παγκύπριο ρεκόρ. Όμως, οι διοργανωτές τον ακύρωσαν, με αιτιολογικό ότι πάτησε τη διπλανή γραμμή, χωρίς κάτι τέτοιο να φαίνεται στο βίντεο! Παρά την ένσταση της κυπριακής ομάδας δυστυχώς οι Ισπανοί τον απέκλεισαν, για να σημειωθεί η μεγαλύτερη αδικία που ένιωσε ο κορυφαίος σπρίντερ που ανέδειξε το νησί μας.
Αξιοσημείωτη ήταν η παρουσία των Κύπριων αθλητών ταχύτητας στο Παγκόσμιο της Αθήνας, αφού οι Μαρκουλλίδης, Κατσαντώνης και Ζησιμίδης πέρασαν σειρά στα 100μ., ενώ οι δύο πρώτοι πέρασαν στα προημιτελικά και των 200μ. Άτυχος ο Μάκης Κατσαντώνης στα προημιτελικά των 200μ., αφού ο χρόνος του (20.77) ήταν ο 14ος καλύτερος, όμως έπεσε σε γρήγορη κούρσα και έμεινε εκτός ημιτελικών. Άλλη μία ατυχία το 1997 ήταν πως η ομάδα σκυταλοδρομίας προερχόταν από το παγκύπριο ρεκόρ στους Μεσογειακούς του Μπάρι (39.12) και θα μπορούσε να διακριθεί στην Αθήνα, όμως τραυματίστηκε ο Γιώργος Σκέντερ και δεν αγωνιστήκαμε. Σημειώνουμε, επίσης, την αβλεψία της κυπριακής αποστολής στη Στουτγκάρδη το 1993, όταν δεν αντιλήφθηκαν πως η Δώρα Κυριάκου πέρασε ως 32η στα προημιτελικά των 200μ., με αποτέλεσμα η αθλήτριά μας να μην κατέλθει να αγωνιστεί στα προημιτελικά!
Η πρώτη παρουσία Κύπριου αθλητή σε τελικό ενός Παγκόσμιου Πρωταθλήματος. Αυτό έγινε το 2005 στο Ελσίνκι, με τον Κυριάκο Ιωάννου να παίρνει το βάπτισμα του πυρός και να μας προϊδεάζει για το τι θα ακολουθούσε. Στον προκριματικό του άλματος σε ύψος ο 21χρονος τότε Ιωάννου έκανε επίδοση χρονιάς, περνώντας με τη δεύτερη προσπάθεια τα 2,27μ., που ήταν αρκετά για να τον στείλουν στον τελικό. Ωστόσο, εκεί τα 2,29μ. στάθηκαν ανυπέρβλητο εμπόδιο και έτσι έμεινε 10ος με 2,25μ.
Στην Οσάκα, όμως, δύο χρόνια αργότερα, ο Κυριάκος Ιωάννου φρόντισε να κάνει τον αγώνα της ζωής του. Ήταν και πάλι ο μοναδικός εκπρόσωπός μας, όμως αρκετός για να χαρίσει στην Κύπρο το πρώτο της μετάλλιο σε Παγκόσμιο Πρωτάθλημα! Στον πολύ δύσκολο προκριματικό ο Ιωάννου παραλίγο να μείνει εκτός τελικού, αφού πέρασε το όριο των 2,29μ. με την τρίτη του προσπάθεια! Στις 29 Αυγούστου 2007, Τετάρτη απόγευμα για μας στην Κύπρο, τα πάντα ήταν διαφορετικά στο στάδιο «Ναγκάι» της ιαπωνικής πόλης. Ο Ιωάννου ξεκίνησε από χαμηλά, περνώντας με την πρώτη προσπάθεια τα 2,16μ., τα 2,21μ. και τα 2,26μ.
Αφού ξεπέρασε με τη δεύτερη τα 2,30μ., η ψυχολογία και η αποφασιστικότητά του ανέβηκαν στα ύψη. Στα 2,33μ. πέταξε για το νέο παγκύπριο ρεκόρ και το πέτυχε στη δεύτερη προσπάθεια. Τα 2,35μ. φάνταζαν πολύ ψηλό εμπόδιο, όμως ο Κυριάκος Ιωάννου εκείνη την ημέρα πετούσε κυριολεκτικά και κατάφερε στη δεύτερη προσπάθειά του να δει τον πήχη να μένει σταθερός και τον ίδιο να τρέχει για τον γύρο του θριάμβου. Κι όμως τα 2,35μ., που ήταν η κορυφαία επίδοση στον κόσμο, κατέταξε τον Κύπριο πρωταθλητή στην 3η θέση, αφού ο φανταστικός Ντόναλντ Τόμας πέρασε τα 2,35μ. με την πρώτη και ο Γιάροσλαβ Ριμπάκοφ με τη δεύτερη, έχοντας καθαρές όλες τις προηγούμενες προσπάθειές του. Ωστόσο, ήταν η πρώτη μεγάλη στιγμή για τον κυπριακό στίβο, που πανηγυρίστηκε δεόντως από όλους.
Και περνάμε στον μοναδικό κάτοχο μεταλλίου σε Παγκόσμια Πρωταθλήματα, τον Κυριάκο Ιωάννου, ο οποίος μπήκε μουδιασμένα στον προκριματικό του άλματος σε ύψος, αφού χρειάστηκε την 3η προσπάθεια για να περάσει τα 2,24μ. Στη συνέχεια πέρασε με την πρώτη τα 2,27μ. και τα 2,30μ. και εξασφάλισε τη συμμετοχή του στον τελικό της 21ης Αυγούστου 2009. Τα 2,28μ. ήταν καθοριστικά για την κατάταξη, αφού 8 αθλητές αποχαιρέτησαν τη διεκδίκηση του μεταλλίου.
Στο ύψος αυτό παραλίγο να την «πατήσει» και ο πρωταθλητής μας, όμως έκανε τέλειο το τρίτο άλμα και βρέθηκε στην πρώτη τετράδα. Το πιο σημαντικό για τον ίδιο ήταν το ύψος στα 2,32μ., αφού ξεπέρασε τον πήχη με την πρώτη προσπάθεια και ταυτόχρονα σφράγιζε θέση στο βάθρο. Το ίδιο ύψος πέρασαν άλλοι τρεις αθλητές, ο Ριμπάκοφ με την πρώτη και οι Μπέντναρεκ, Σπανκ με τη δεύτερη. Κανείς τους δεν πέρασε τα 2,35μ., κι έτσι ο Κυριάκος Ιωάννου ήταν ο αργυρός παγκοσμιονίκης, πίσω από τον Ριμπάκοφ που πέρασε τα 2,28μ. με τη δεύτερη. Η ημέρα αυτή, η 21η Αυγούστου 2009, είναι μέχρι σήμερα, η κορυφαία ημέρα του κυπριακού στίβου.
Οι τραυματισμοί του Κυριάκου Ιωάννου στη συνέχεια της καριέρας του δεν του επέτρεψαν να λάβει μέρος σε άλλο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα. Η Κύπρος ήταν απούσα από τη διοργάνωση στην Νταεγού το 2011, ενώ στη Μόσχα το 2013 πήγε με δύο αθλητές, τον Απόστολο Παρέλλη και την Ελένη Αρτυματά, που είχαν προβλήματα τραυματισμού και δεν διακρίθηκαν.
ΤΑ ΕΠΙΤΕΥΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΩΡΑΙΑΣ ΕΛΕΝΗΣ
Το 2009 στο Βερολίνο, μαζί με τον Κυριάκο Ιωάννου πέταξαν επίσης η Ελένη Αρτυματά, η Μαριάννα Ζαχαριάδη και η Σκεύη Θεοδώρου. Η τελευταία δεν μπόρεσε να καταγράψει επίδοση στη σφυροβολία, έχοντας τρεις άκυρες στον προκριματικό. Η αείμνηστη Μαριάννα Ζαχαριάδη είχε καλύτερο άλμα στο επί κοντώ στα 4,25μ. και αποκλείστηκε ως 24η από 31 συμμετοχές.
Όμως, τα άλλα δύο παιδιά έφτασαν στις υψηλότερες θέσεις της καριέρας τους, στην κορυφαία διοργάνωση έως τώρα για τον κυπριακό στίβο. Η Ελένη Αρτυματά μπήκε δυναμικά για επιτυχία στα 100μ., καταγράφοντας τη 19η επίδοση από τις 61 αθλήτριες που έλαβαν μέρος στα προκριματικά με 11.47.
Στα προημιτελικά, η 23χρονη τότε πρωταθλήτριά μας κατάφερε να ξεπεράσει τον εαυτό της, αφού με νέο ατομικό ρεκόρ το 11.37 πέτυχε την 14η καλύτερη επίδοση και πέρασε στα ημιτελικά, με τον καλύτερο χρόνο, αν και τερμάτισε 5η στη δεύτερη σειρά! Στον ημιτελικό δεν είχε την εκκίνηση που θα ήθελε, όμως με το 11.49 που πέτυχε ήταν η 15η ταχύτερη αθλήτρια του κόσμου για το 2009!
Στα 200μ. η Ελένη Αρτυματά απέδειξε την εξαιρετική κατάσταση στην οποία βρισκόταν, αφού ξεκίνησε με νέο παγκύπριο ρεκόρ, τα 22.83, που ήταν η 5η καλύτερη επίδοση στα προκριματικά των 44 αθλητριών. Πολύ αγχωτικά ήταν τα ημιτελικά των 200μ., αφού η Αρτυματά έτρεξε στην πρώτη σειρά και τερμάτισε 4η με νέο παγκύπριο ρεκόρ των 22.64, αλλά έπρεπε να περιμένει να δει αν θα περνούσε στον τελικό με χρόνο. Όπως και έγινε.
Καμία από τις τρίτες των άλλων δύο σειρών δεν έφερε χρόνο κάτω από το 22.64 και έτσι η πρωταθλήτριά μας θα βρισκόταν στον πρώτο ιστορικό τελικό της καριέρας της σε Παγκόσμιο Πρωτάθλημα! Το βράδυ της 21ης Αυγούστου 2009 θα μείνει αξέχαστο στην Αρτυματά, έστω και αν δυσκολεύτηκε αφάνταστα τρέχοντας στον πρώτο -πολύ κλειστό- διάδρομο. Η 8η θέση με το 23.05 ουδόλως είχε σημασία για την κορυφαία Κύπρια σπρίντερ.
Το 2015 στο Πεκίνο επέστρεψαν οι επιτυχίες για τον κυπριακό στίβο σε παγκόσμιο επίπεδο. Στην πρωτεύουσα της Κίνας βρέθηκαν τρεις αθλητές μας, με τους δύο να εξασφαλίζουν την πρόκρισή τους για τον τελικό! Ο Απόστολος Παρέλλης, πιο έμπειρος πια και με περισσότερες διεθνείς συμμετοχές, κατάφερε να προκριθεί στον τελικό της δισκοβολίας, με την 4η καλύτερη βολή των 31 συμμετεχόντων, με 64,41μ. Στον τελικό, ο πρωταθλητής μας ήταν σταθερός με βολές κοντά στα 64μ., καταγράφοντας την καλύτερή του στη δεύτερη προσπάθεια με 64,55μ., που τον κατέταξε ως 6ο παγκοσμιονίκη, τη δεύτερη καλύτερη θέση που πήρε ποτέ Κύπριος αθλητής σε Παγκόσμιο Πρωτάθλημα.
Η υπερπροσπάθεια του Δημήτρη Χονδροκούκη στο άλμα σε ύψος επιβραβεύτηκε με εντυπωσιακό άλμα στα 2,31μ. στα προκριματικά, με την τρίτη προσπάθεια, που τον πήγε στον τελικό. Εκεί, τα πράγματα ήταν πιο δύσκολα, αφού πέρασε με την πρώτη τα 2,20μ., με τη δεύτερη τα 2,25μ. και είχε τρεις αποτυχημένες προσπάθειες στα 2,29μ. Έτσι, με τα 2,25μ. κατετάγη 11ος από 40 συμμετέχοντες.