el fr el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el ko el el el el el el el el en el el el el el el el el el el el el el el el el el ko el el en en el el el el fr en en en en ru el en en sv fr de de fr fr fr sv en fr en ja fr de fr es nb fr de en en sv de de fr en fr it fr de en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en en en el fr el el el pt de en es es eo es es en eo eu en es tr es el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en nl en sv pt es de eo eu es el ru cs is en en fr lb es el el el el el el el el el el el el el en el en el el el el en en el fr el el en fr el el el el el en en el en el en el el el el
31 Δεκέμβρη: Παραμονές του νέου έτους δεν σημειώθηκαν σημαντικές πολεμικές συγκρούσεις. Σε τελετή που πραγματοποιήθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών, ο αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός ορκίστηκε αντιβασιλέας, ενώ στη συνέχεια προέβη σε συναντήσεις με τους αρχηγούς των αστικών πολιτικών κομμάτων σχετικά με τη σύνθεση της νέας κυβέρνησης.
Η ΚΕ του ΕΛΑΣ κοινοποίησε Ημερήσια Διαταγή προς όλες τις μονάδες του ΕΛΑΣ αναγγέλλοντας το νικηφόρο τερματισμό των 8ήμερων επιχειρήσεων κατά του ΕΔΕΣ και συγχαίροντας τους μαχητές για αυτή τη νίκη.[2]
1 Γενάρη: Μετά την κατάληψη και εκκαθάριση των Ανατολικών συνοικιών, εγχώριες αστικές και βρετανικές δυνάμεις, άρχισαν να συγκεντρώνονται σε καίρια σημεία. Όλα έδειχναν πως ο εχθρός ετοιμαζόταν για επιθετικές ενέργειες μεγάλης κλίμακας, με στόχο το μέτωπο Γηροκομείο-Αμπελόκηποι ή ακόμα και την υπερφαλάγγιση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ από Καλογρέζα-Νέα Ιωνία. Η κατάσταση διαγραφόταν ιδιαίτερα κρίσιμη. Ο ΕΛΑΣ από τη μεριά του επικεντρώθηκε στη διατήρηση ενός ελεύθερου διαδρόμου από Καματερό, Νέα Λιόσια έως Νέα Φιλαδέλφεια, σε αναμονή των πολυαναμενόμενων εκείνων ενισχύσεων που θα έρχονταν απ’ έξω και θα ανέτρεπαν την ροή των μαχών.
2 Γενάρη: Οι Βρετανοί εξαπέλυσαν από το πρωί σφοδρή επίθεση στην αριστερή πλευρά των γραμμών του ΕΛΑΣ (Αμπελόκηποι-Ψυχικό), μέτωπο που υπερασπιζόταν το Ανεξάρτητο Απόσπασμα. Της επίθεσης προηγήθηκαν καταιγιστικά πυρά πυροβολικού. Οι Βρετανοί κατέλαβαν το Γηροκομείο. Ο ΕΛΑΣ, με δυναμική του αντεπίθεση το ανακατέλαβε, ωστόσο, έπειτα από τις συνεχιζόμενες πιέσεις του εχθρού, αναγκάστηκε τελικά να το εγκαταλείψει. Από εκεί οι βρετανικές δυνάμεις προχώρησαν προς Τουρκοβούνια-Περδικάρη. Το Ανεξάρτητο Απόσπασμα κινδύνευε πλέον να υπερφαλαγγιστεί.
Σκληρές μάχες έγιναν και στον Πειραιά, όπου οι Βρετανοί συνέχισαν να συγκεντρώνουν δυνάμεις για μια ταυτόχρονη διχοτομική και κυκλωτική κίνηση κατά του ΕΛΑΣ. Ενόψει της αναμενόμενης γενικευμένης επίθεσης, λαός και λαϊκός στρατός, παρά τη συσσωρευμένη κούραση, επιδόθηκαν όλο το βράδυ στην κατασκευή επιπλέον οχυρωματικών έργων.
Οι προσπάθειες διείσδυσης του ΕΛΑΣ στην Καισαριανή και το Βύρωνα προσέκρουσαν στις πυκνές φρουρές και τα άρματα μάχης που είχε αναπτύξει ο εχθρός σε όλες τις εισόδους και τις βασικές αρτηρίες των συνοικισμών.
Κατέφθασε στην Αθήνα το 54ο Σύνταγμα Βόλου του ΕΛΑΣ, το οποίο αναπτύχθηκε ως εφεδρεία του Α’ ΣΣ στην γραμμή Ριζούπολη-Περισσός-Νέο Ηράκλειο.
3 Γενάρη: Οι περιπολίες και επιθέσεις τις βρετανικής αεροπορίας πύκνωσαν σε ασφυκτικό βαθμό. Βαλλόταν πλέον οτιδήποτε κινούνταν στους δρόμους: ποδηλάτες, πεζοί, ακόμα και νοσοκομειακά οχήματα με εμφανή χαρακτηριστικά του Ερυθρού Σταυρού. Η σύνδεση των τμημάτων του ΕΛΑΣ κατέστη ιδιαίτερα δύσκολη.
Το απόγευμα ορκίστηκε νέα κυβέρνηση με πρωθυπουργό το Ν. Πλαστήρα.
Αξιολογώντας τις εξελίξεις στα πεδία των μαχών, η ΚΕ του ΕΛΑΣ εξέδωσε λίγο πριν τα μεσάνυχτα διαταγή για γενική σύμπτυξη προς Πεντέλη-Πάρνηθα.
Βεβαίως, με το πρώτο φως, οι τεράστιες αυτές κινήσεις μαζών δεν γινόταν να περάσουν εντελώς απαρατήρητες από τον εχθρό. Ο ΕΛΑΣ είχε ξεφύγει πια από τη λαβίδα, όμως η οπισθοφυλακή του παρέμενε εκτεθειμένη στα αεροπλάνα και τα άρματα μάχης που στάλθηκαν εσπευσμένα. Την κάλυψη της υποχώρησης του ΕΛΑΣ ανέλαβε το 54ο Σύνταγμα Βόλου, το οποίο έφερε εις πέρας την αποστολή του με ηρωισμό και παρά τις βαρύτατες απώλειες. Έως το μεσημέρι, η απαγκίστρωση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ από την Αθήνα είχε ολοκληρωθεί με επιτυχία στη γραμμή Μετόχι-Άη Γιώργης-Βαρυμπόμπη-Λιόπεσι-Τατόι. Ο Σταθμός Διοίκησης του Α’ ΣΣ εγκαταστάθηκε στη Δεκέλεια.
[5] Σπύρος Α. Κωτσάκης, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, σελ.272-273, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα, 1986.
[6] Έκθεσις επί της εξελίξεως της Στρατιωτικής Καταστάσεως, ΣΔ ΧΙΙΙ Μεραρχίας, 3-1-1945, Ματσούκας, στο Σπύρος Α. Κωτσάκης, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, σελ.281, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα, 1986.
[7] Σπύρος Α. Κωτσάκης, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, σελ.283, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα, 1986.
Πηγή: «Δεκέμβρης του ’44: Κρίσιμη ταξική σύγκρουση», εκδ. «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα, 2014 – Αναστάσης Γκίκας, «Το χρονικό του Δεκέμβρη 1944″
Ιστορία του ελληνικού εργατικού-κομμουνιστικού κινήματος
on 31 Δεκεμβρίου, 2014 at 12:31 μμ  Σχολιάστε
Tags: 1944, πόλεμος, πολιτική, Βρετανία, ΕΑΜ, ΕΛΑΣ, Ιστορία, Κ.Κ.Ε., δεκεμβριανά, ελλάδα, ιμπεριαλισμός
Χρονολογικό αφιέρωμα στο Δεκέμβρη του 1944: 29 και 30 Δεκέμβρη
«Όλοι στα Οδοφράγματα» ΕΑΜ
29 Δεκέμβρη: Η πίεση στο Ανεξάρτητο Απόσπασμα του ΕΛΑΣ στο μέτωπο Αμπελόκηποι-Γηροκομείο εντάθηκε. Το Α’ ΣΣ του ΕΛΑΣ αποφάσισε την ενίσχυσή του με το 5ο Σύνταγμα Προαστίων. Στον Πειραιά, ο ΕΛΑΣ, δίχως πλέον εφεδρείες και με ελάχιστα πυρομαχικά, συνέχισε παρόλα αυτά να αποκρούει με επιτυχία τις επιθετικές ενέργειες των Βρετανών στη Δραπετσώνα, βελτιώνοντας μάλιστα ελαφρώς τις θέσεις του. Στο κέντρο ανακατέλαβε το μύλο Κουμουντάρου, ενώ ανέτρεψε επίθεση Χιτών στην περιοχή Ν. Φαλήρου-Μοσχάτου.
Σύμφωνα με αναφορά του Α’ ΣΣ στην ΚΕ του ΕΛΑΣ, το βράδυ της 29ης Δεκέμβρη η δύναμη και διάταξη των ΕΛΑΣίτικων δυνάμεων από το Βοτανικό έως το Γηροκομείο είχαν ως εξής:
«α) Μικτό Απόσπασμα: Μπαρουτάδικο-Ιερά Οδός-Κων/λεως-ΣΠΑΠ σε βάθος μέχρι Ακαδημία Πλάτωνος. Δύναμη 1.050 μαχητές.
β) 4ο Σύνταγμα: Βάθη-Μεταξουργείο-Ομόνοια. Δύναμη 800.
γ) 3ο Σύνταγμα: Νεάπολη-Φυλακές Αβέρωφ-Λεωφ. Αλεξάνδρας (Εξάρχεια-Πευκάκια-Ομόνοια). Δύναμη 700 άνδρες.
δ) Ανεξάρτητο Απόσπασμα: Φυλακές Αβέρωφ-Αμπελόκηποι-Γηροκομείο. Δύναμη 1.100.
Σ’ αυτό πρέπει να προστεθεί και το 5ο Σύνταγμα Προαστίων 400 μαχητών περίπου. Εφεδρεία του Σώματος: ένα Τάγμα του 7ου κι ένας Λόχος 11ου. Σύνολο 350 μαχητές.»[1]
Στο μέτωπο της Ηπείρου, ο ΕΛΑΣ εκτόπισε τον ΕΔΕΣ και από την Πρέβεζα. Ολόκληρη πλέον η Ήπειρος είχε ξεκαθαριστεί.
30 Δεκέμβρη: Νέα σφοδρή εχθρική επίθεση εκδηλώθηκε στην περιοχή Ταμπούρια-Δραπετσώνα. Ιδιαίτερα στο Νεκροταφείο της Αναστάσεως και το συνοικισμό της Ευγενείας, όπου η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε ταυτόχρονα από δύο μεριές. Τα τμήματα του ΕΛΑΣ που υπερασπίζονταν την περιοχή αναγκάστηκαν σε σύμπτυξη, το βράδυ όμως αντεπιτέθηκαν ανακαταλαμβάνοντας τμήμα του συνοικισμού. Οι νέες προσπάθειες των Βρετανών να ανακτήσουν τα χαμένα εδάφη δεν καρποφόρησαν. Στα Εξάρχεια ο ΕΛΑΣ κατέλαβε την κλινική Σμπαρούνη, που είχε οχυρωθεί από τον αντίπαλο.
Το Α’ ΣΣ του ΕΛΑΣ έδωσε εντολή για την ανασύνταξη της Ι Ταξιαρχίας και του ΙΙ/34 Τάγματος Κρόνου που είχαν συμπτηχθεί στο Λιόπεσι μετά την ηρωική υποχώρηση από την Καισαριανή (σύνολο 750 άνδρες), προκειμένου να αξιοποιηθούν σε επιχειρήσεις «παρενόχλησης» του εχθρού στις Ανατολικές συνοικίες. Η ΙΙ Μεραρχία απάντησε εκθέτοντας τις αντικειμενικές δυσκολίες της ανασύνταξης ελλείψει όπλων και πυρομαχικών.
Στα άλλα μέτωπα, ο ΕΛΑΣ κατέλαβε και την Λευκάδα, αναγκάζοντας τα υπολείμματα του ΕΔΕΣ να διαφύγουν (με βρετανικά πλοία) στην Κέρκυρα.
Με σχετική του δήλωση ο βασιλιάς Γεώργιος Β’ διόρισε τον αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό αντιβασιλέα.
[1] Σπύρος Α. Κωτσάκης, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, σελ.237, εκδ. Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα, 1986.
Πηγή: «Δεκέμβρης του ’44: Κρίσιμη ταξική σύγκρουση», εκδ. «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα, 2014 – Αναστάσης Γκίκας, «Το χρονικό του Δεκέμβρη 1944″
on 29 Δεκεμβρίου, 2014 at 8:26 πμ  Σχολιάστε
Tags: 1944, πόλεμος, πολιτική, Αθήνα, Βρετανία, ΕΑΜ, ΕΛΑΣ, Ιστορία, Κ.Κ.Ε., ελλάδα, ιμπεριαλισμός
αρχειο Επιλέξτε μήνα Σεπτεμβρίου 2017 Αύγουστος 2017 Φεβρουαρίου 2017 Μαΐου 2016 Νοέμβριος 2015 Ιουνίου 2015 Μαΐου 2015 Απρίλιος 2015 Μαρτίου 2015 Δεκέμβριος 2014 Νοέμβριος 2014 Σεπτεμβρίου 2014 Αύγουστος 2014 Ιουλίου 2014 Ιουνίου 2014 Μαΐου 2014 Ιανουαρίου 2014 Δεκέμβριος 2013 Νοέμβριος 2013 Οκτώβριος 2013 Σεπτεμβρίου 2013 Ιουνίου 2013 Μαΐου 2013 Απρίλιος 2013 Μαρτίου 2013 Ιανουαρίου 2013 Δεκέμβριος 2012 Νοέμβριος 2012 Οκτώβριος 2012 Σεπτεμβρίου 2012 Αύγουστος 2012 Ιουλίου 2012 Ιουνίου 2012 Μαΐου 2012 Απρίλιος 2012 Μαρτίου 2012 Φεβρουαρίου 2012 Ιανουαρίου 2012 Δεκέμβριος 2011 Νοέμβριος 2011 Οκτώβριος 2011 Σεπτεμβρίου 2011 Αύγουστος 2011 Ιουλίου 2011 Ιουνίου 2011 Μαΐου 2011 Απρίλιος 2011 Μαρτίου 2011 Φεβρουαρίου 2011 Ιανουαρίου 2011 Δεκέμβριος 2010 Νοέμβριος 2010 Οκτώβριος 2010 Σεπτεμβρίου 2010 Αύγουστος 2010 Ιουλίου 2010 Ιουνίου 2010 Μαΐου 2010 Απρίλιος 2010 Μαρτίου 2010 Φεβρουαρίου 2010 Ιανουαρίου 2010 Δεκέμβριος 2009 Νοέμβριος 2009 Οκτώβριος 2009 Σεπτεμβρίου 2009 Αύγουστος 2009 Ιουλίου 2009 Μαΐου 2009 Απρίλιος 2009 Μαρτίου 2009 Φεβρουαρίου 2009 Ιανουαρίου 2009 Δεκέμβριος 2008 Νοέμβριος 2008 Οκτώβριος 2008
Διαμόρφωση του ελληνικού έθνους-κράτους
Έργα του Β. Ι. Λένιν στο διαδίκτυο
Έργα των Μαρξ και Ένγκελς στο Διαδίκτυο
Ιστορία του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας (ΔΣΕ)
Ιστορία του διεθνούς εργατικού-κομμουνιστικού κινήματος
Ιστορία του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ (Κατοχή & Αντίσταση)
Ιστορία του ελληνικού εργατικού-κομμουνιστικού κινήματος
Πηγες & Εργαλεια Ερευνας
Foreign Relations of the United States (FRUS)
Αρχεία των Γυναικείων Οργανώσεων Εργαζομένων (1951-1967)
Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ)
Γενικά Αρχεία του Κράτους
Διεθνής Κομμουνιστική Επιθεώρηση – International Communist Review
Επιμορφωτικο Κεντρο (Βιβλιοθηκη-Αρχειο) «Χαριλαος Φλωρακης»
Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο
Ιστορικό Αρχείο Μακεδονίας (ΓΑΚ)
Ιστορικό Αρχείο Μουσείου Μπενάκη
Μηχανή Αναζήτησης Ελληνικών Ψηφιακών Βιβλιοθηκών
Φωτογραφικό Αρχείο Μουσείου Μπενάκη
Ψηφιακό Αρχείο ΑΣΚΙ: Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας
Ψηφιακό Αρχείο ΑΣΚΙ: Πολιτισμός & Αριστερά στον 20ο Αιώνα
Ψηφιακό Αρχείο ΑΣΚΙ: Πολιτικές νεολαίες
Ψηφιακό Αρχείο ΑΣΚΙ: Σοσιαλιστικές αναζητήσεις και βιβλιοπαραγωγή (1855-1937)
Ψηφιακό Φωτογραφικό Αρχείο ΑΣΚΙ
Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Ελλάδας (Ριζοσπάστης, Σκριπ, Ακρόπολις, Ελευθερία, Εμπρός, Ταχυδρόμος)
Popular Movements Internet Resources
Public Record Office (PRO)
The Reds!!! Συντομη περιηγηση στα "κοκκινα blogs"
Hasta La Victoria Siempre
Έλα τώρα που δεν σ'αρέσει…
Ελα τωρα που δεν σ'αρεσει
Το χρώμα των ονείρων μας
Τα εγκλήματα του καπιταλισμού
Πάσα Αγγελίνα: Μια ελληνίδα «Ήρωας της Σοσιαλιστικής Εργασίας» της Σοβιετικής Ένωσης
Ισπανικός Εμφύλιος (1936 – 1939). Ενα «εθνικό – διεθνικό» ταξικό πεδίο μάχης
Ο Στάλιν, οι Τατάροι της Κριμαίας και η Eurovision
Ακόμα και η Χούντα παραδεχόταν τους νεκρούς του Πολυτεχνείου – Η Χρυσή Αυγή, ωστόσο, κάνει την πάπια!
Η διαμόρφωση των εθνών-κρατών στα Βαλκάνια και το «Μακεδονικό»
Έργα των Μαρξ και Ένγκελς στο Διαδίκτυο
Φωτογραφίες και υλικά από το Μουσείο της Μακρονήσου
Σοβιετική Ένωση (1929): κεφάλαιο ΙΙ, Σύστημα διακυβέρνησης
γινετε συνδρομητης στον Erodoto!
Enter your email address to subscribe to this blog and receive notifications of new posts by email.
Μαζί με 1.729 ακόμα followers
Δημιουργήστε ένα δωρεάν ιστότοπο ή ιστολόγιο στο WordPress.com.RSS 2.0Comments RSS 2.0
Privacy & Cookies: This site uses cookies. By continuing to use this website, you agree to their use.