el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el el en el el el el en el el en el en el el en el en el el en el en el el en el el en el el en el en el en el el el ceb el el el el el el el el el el
[[Αρχείο:Aktio–Preveza Undersea Tunnel turbines.jpg|right|thumb|300x300px|H υποθαλάσσια Σήραγγα Ακτίου Πρέβεζας με τις τουρμπίνες εξαερισμού.]]
Η '''υποθαλάσσια σήραγγα Πρέβεζας - Ακτίου''' συνδέει το θαλάσσιο στενό που χωρίζει τη [[Στερεά Ελλάδα]] από την [[Ήπειρος|Ήπειρο]] στο άνοιγμα του [[Αμβρακικός κόλπος|Αμβρακικού κόλπου]]. Το έργο άρχισε να κατασκευάζεται το [[1995]] και ολοκληρώθηκε το [[2002]]. Ο προϋπολογισμός του έργου ήταν 58.904.232,13 [[ευρώ]] και θεωρείται από τα πλέον ακριβά δημόσια έργα στήν Ελλάδα, μετά την [[Εγνατία Οδός|Εγνατία Οδό]], την [[Αττική Οδός|Αττική Οδό]] και τη [[Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου]]. Χαράλαμπος Γκούβας: Ιστορία του Νομού Πρέβεζας, A έκδοση, ISBN 978-960-87328-2-7 {{πηγή}} Η απόσταση του λιμένα του [[Άκτιο|Ακτίου]] από τον παλαιό λιμένα φέρι μποατ Πρέβεζας είναι 725 μέτρα ενώ στο πιο στενό σημείο, από το ακρωτηρίο Ακρί (όπου βρίσκεται [[φάρος]] και πυροβολείο του [[1897]]) ως το νέο λιμενοβραχίονα [[Πρέβεζα|Πρέβεζας]], είναι μόλις 600 μέτρα. Αυτό το θαλάσσιο στενό από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι το [[2002]] συνδέονταν μόνο ακτοπλοϊκά με πορθμείο [[φέρι μποτ]], με συχνά προβλήματα λόγω θαλασσοταραχής, ανυπαρξίας νυχτερινών δρομολογίων και πολύωρης αναμονής το καλοκαίρι. Ολα αυτά πλέον αποτελούν παρελθόν. {{πηγή}}
[[Αρχείο:Reinforcement of structural elements in Aktio–Preveza Undersea Tunnel.jpg|right|thumb|300x300px|Οπλισμός σκυροδέματος Στοιχείων Σήραγγας.]]
=== Εξαγγελίες του έργου ===
Τον Οκτώβριο του [[1992]], κατέπλευσε στο Άκτιο το πλωτό γεωτρύπανο ''Delfino Roso'' της ΓΕΩΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΑΕ, με σκοπό τη διενέργεια γεωτρήσεων του πυθμένα. Επικεφαλής των ερευνών ήταν ο γεωλόγος Τάσος Βελισσαρίου όπως ανακοινώθηκε στον τύπο Τοπική φωνή Πρέβεζας: Γεωτρύπανο στήν Πρέβεζα, Αρχίζουν εργασίες της σήραγγας, 15-10-1992 . Το γεωτρύπανο απέπλευσε σε ένα μήνα. Τον Ιανουάριο του [[1993]], σε τηλεοπτικά Δελτία Ειδήσεων (του [[ANT1]] και του [[Mega Channel]]), αναφέρθηκε ότι η γέφυρα επίκειται να κατασκευαστεί υποθαλασσίως με κόστος 7 δισ. δραχμές, ποσόν που αντιστοιχεί σε 20.542.000,92 ευρώ. Eιδήσεις Antenna TV και Mega Channel, Ιανουάριος 1993 {{πηγή}} Στις 6 Απριλίου [[1994]], ανακοινώθηκε ξανά στον τύπο η έναρξη κατασκευής εντός του [[1994]] της υποβρύχιας σήραγγας του Ακτίου, με κόστος κατασκευής 7 δισ. δραχμές. Η [[Ελευθεροτυπία]] δημοσίευσε τότε και το σχετικό σχέδιο. Eλευθεροτυπία: Ιδού πώς θα γίνει η σύνδεση Πρέβεζας - Ακτίου, Απρίλιος 1994.
Στις 16 Σεπτεμβρίου [[1994]], υπογράφτηκε στην Αθήνα η σύμβαση ανάθεσης έργου για την κατασκευή της σήραγγας Πρέβεζας - Ακτίου. Οι ανάδοχες εταιρείες στις οποίες ανατέθηκε το έργο, συνέστησαν κοινοπραξία με την επωνυμία «Κοινοπραξία Christiani Nielsen – ΤΕΓΚ ΑΕ» με μετόχους την πολυεθνική Christiani & Nielsen Ltd (Δανία, κλπ) και η TEΓΚ ΑΕ (Τεχνική Εταιρεία Γενικών Κατασκευών Α.Ε). Διευθυντής της κοινοπραξίας ορίστηκε ο Γεώργιος Ησαίας, ενώ κατά την παράδοση του έργου το έτος [[2002]] ήταν ο Ιωσήφ Παπαδάκης. Τότε ανακοινώθηκε νέο κοστολόγιο, δηλαδή ότι το κόστος της σήραγγας θα είναι 12 δισ. δραχμές (35.216.434,32 ευρώ). Ως χρόνος ολοκλήρωσης του έργου ορίστηκαν τα 3,5 χρόνια, δηλαδή δηλώθηκε ως έτος παράδοσης το έτος [[1998]]. Το Νοέμβριο του [[1994]] τοποθετήθηκε ταμπέλα των αναδόχων εταιρειών στη θέση Παλιοσάραγα Πρέβεζας, πού ανήγγειλε το έργο με τις ανωτέρω πληροφορίες. Τελικά, το έτος [[1994]] έληξε χωρίς να έχει γίνει τίποτα. {{πηγή}}
=== Έναρξη επίγειων εργασιών του έργου ===
Από το [[1995]] μέχρι το [[1999]], κατασκευάζονταν στη νηοδόχο του Ακτίου τα οκτώ τεράστια στοιχεία (elements) της σήραγγας από ειδικό οπλισμένο σκυρόδεμα, ειδικής σύνθεσης και ελεγχόμενης πήξης μέσω computer. Σύμφωνα με τα τεχνικά στοιχεία, το καθένα από αυτά έχει μήκος 134,5 μέτρα, και πάχος τσιμέντου ένα μέτρο. Υπολογίζεται ότι τα 6 από τα 8 στοιχεία αυτά (elements = γιγαντιαίοι σωλήνες σήραγγας) πρέπει να ζυγίζουν γύρω στους 15.000 τόνους το καθένα, και συνεπώς είναι τα μεγαλύτερα τεχνητά κινητά αντικείμενα πού κατασκευάστηκαν ποτέ στην Ελλάδα. Τα στοιχεία της σήραγγας Ακτίου Πρέβεζας μετακινήθηκαν 100 - 600 μέτρα με τη βοήθεια της άνωσης.
Παράλληλα με την κατασκευή των στοιχείων, στον πυθμένα του διαύλου Ακτίου Πρέβεζας έγιναν γεωτρήσεις οπών, οι οποίες γεμίστηκαν με κροκάλες χαλικιών (χαλικοπάσσαλοι). Αυτό είναι μέρος αντισεισμικής τεχνολογίας. Επίσης έγινε διαμόρφωση αύλακας του πυθμένος ώστε να υποδεχθεί ομαλά τα στοιχεία από οπλισμένο σκυρόδεμα. Στις 15 Ιουλίου [[1998]], ο επίγειος γερανός (σήμερα βρίσκεται εγκατελλειμμένος 100 μέτρα από το Ακρί στό Ακτιο) έσκαψε το ανάχωμα που προστάτευε τη νηοδόχο από τα νερά της θάλασσας και τα νερά μπήκαν σε αυτήν. {{πηγή}}
=== Έναρξη υποβρύχιων εργασιών ===
Το καλοκαίρι του [[1998]], σταδιακά τέσσερα ρυμουλκά μετέφεραν τα στοιχεία στο θαλάσσιο χώρο πάνω από την γραμμή χάραξης της σήραγγας, όπου και ποντίστηκαν με σταδιακή είσοδο νερού μέσα τους (βαλβίδες εισόδου-εξόδου). Στο έργο αυτό συνέβαλαν δεκάδες ειδικευμένοι δύτες, που φρόντισαν τα στοιχεία να καθίσουν στη σωστή θέση του βυθού (27 μέτρα μέγιστο βάθος), να ταιριάξουν το ένα δίπλα στο άλλο, και να εφαρμόσουν με στεγανή μέθοδο οπών, συρματόσχοινων και πλαστικών μόνωσης. Τα συρματόσχοινα καθοδηγούνταν από δύτες μέσα στις οπές και στη συνέχεια με μοχλούς και κινητήρες σφίγγονταν, και το ένα στοιχείο σφήνωνε στό άλλο. Στις 20 Μαΐου [[1999]], η κατασκευή της σήραγγας βρίσκονταν στην πόντιση του έκτου στοιχείου. Μετά την πόντιση στην έτοιμη αύλακα και μετά την συναρμολόγηση των έξι στοιχείων της σήραγγας, όλο το έργο σκεπάστηκε με σωρούς από χαλίκια ώστε να ομαλοποιηθεί και να προστατευθεί η οροφή των στοιχείων και να αποτελέσει τμήμα της συνέχειας του βυθού. {{πηγή}}
=== Δικαστική εμπλοκή - Αναστολή έργων ===
=== Συνέχιση και αποπεράτωση του έργου ===
Το Μάιο του [[2000]], είχαν ήδη γίνει οι συνδέσεις των στοιχείων με τα συρματόσχοινα και τις βίδες και οι στεγανοποιήσεις στοιχείων. Σε πολλά σημεία της σήραγγας γινόταν τελειοποιήσεις των συνδέσεων και έμπαιναν θαλασσινά νερά τα οποία αντλούνταν με ηλεκτρικές αντλίες. Το έργο ήταν πρακτικά έτοιμο, αλλά υπολείπονταν έργα λειτουργικής φύσης (μονώσεις, καλώδια, άσφαλτος, φωτισμός, εξαερισμός, κάμερες) και οι προσβάσεις εκατέρωθεν στο Άκτιο και στον Παντοκράτορα Πρέβεζας). [[Άσφαλτος]] τοποθετήθηκε το [[2001]]. Στα τέλη του [[2000]] ανακοινώθηκε ότι το Ευρωπαϊκό σκέλος της πολυεθνικής εταιρείας Christiani Nielsen επτώχευσε, αλλά ευτυχώς αυτό δεν είχε επιπτώσεις στην πορεία παράδοσης του έργου. {{πηγή}}
=== Εγκαίνια από τον Πρωθυπουργό Κώστα Σημίτη ===
Τελικά στις 28 Ιουνίου [[2002]] εγκαινιάστηκε πλέον επίσημα η λειτουργία της υποθαλάσσιας ζεύξης Ακτίου - Πρέβεζας, από τον τότε πρωθυπουργό [[Κώστας Σημίτης|Κώστα Σημίτη]]. Στην ομιλία του δήλωσε: ''«Έργα πνοής όπως η ζεύξη Ακτίου - Πρέβεζας, δείχνουν το δρόμο. Αποτελούν παραδείγματα για όλους μας. Δείχνουν πώς ένας άνθρωπος, μια κοινωνία, ένα κράτος μπορεί να προχωρήσει, μπορεί να θέσει και να πετύχει σημαντικούς στόχους: Με σοβαρότητα και σχέδιο, με εργασία και οργάνωση. Με πίστη στο στόχο. Έργα όπως αυτή η ζεύξη, δείχνουν ότι η Ελλάδα μπορεί, η Ελλάδα προχωρά, γίνεται μια σύγχρονη ευρωπαϊκή χώρα.».''  Eλευθεροτυπία 29-06-2002: Δόθηκε στην κυκλοφορία η υποθαλάσσια σήραγγα Ακτίου - Πρέβεζας. Ο Πρωθυπουργός στήν Πρέβεζα
== Τεχνικές προδιαγραφές-Λειτουργία ==
Η σήραγγα έχει συνολικό υποθαλάσσιο οδικό μήκος 910 μέτρα και μέγιστο βάθος 27 μέτρα κάτω από τη θάλασσα. Τα τροχοφόρα διασχίζουν την απόσταση αυτή σε 1 έως 1,5 λεπτό. Η μέγιστη επιτρεπομένη [[ταχύτητα]] είναι 60 Κm/h και τα φώτα του οχήματος πρέπει να είναι αναμμένα. Ο σταθμός διοδίων βρίσκεται στο [[Άκτιο]] και το κόστος διοδίων για τα ΙΧE είναι 3 ευρώ. Ο σταθμός ελέγχου βρίσκεται στην Πρέβεζα, στην Κυανή Ακτή.
Όλη η σήραγγα παρακολουθείται από κάμερες κλειστού κυκλώματος, στο δε κέντρο ελέγχου μέσω υποδοχέων, αναφέρονται και καταγράφονται όλες οι φυσικές και μετεωρολογικές παράμετροι της σήραγγας. Για παράδειγμα αν τα επίπεδα CO 2  αυξηθούν επικίνδυνα, αυτομάτως αρχίζουν να δουλεύουν οι ανεμιστήρες - τουρμπίνες φέρνοντας μέσα στο τούνελ φρέσκο αέρα. Πεζοί και [[Ποδήλατο|ποδήλατα]] δεν επιτρέπεται να περάσουν, όπως και φορτηγά με επικίνδυνα φορτία ή καύσιμα. Οι ειδικοί λένε ότι το σκυρόδεμα της σήραγγας αντέχει χρονικά για 100 χρόνια και σε [[Σεισμός|σεισμό]] μεγέθους μέχρι 8 [[Κλίμακα Ρίχτερ|Ρίχτερ]].  Ομιλία εκπροσώπου Πολιτικού Μηχανικού της Κοινοπραξίας, στη Θεοφάνειο αίθουσα Πρέβεζας, έτος 2000 {{πηγή}}
Στο επίσημο έντυπο της κατασκευάστριας Κοινοπραξίας το [[1997]], αναγράφεται κόστος 40.208.238 ECU + 6.370.660.000 δρχ = 18.695.994,13 Euro, δηλαδή σύνολο 21 δισ. δραχμές (58.904.232,13 ευρώ). Το έργο χρηματοδοτήθηκε από δημόσιους πόρους κατά 75% και από την Ευρωπαϊκή Ένωση κατά 25%. {{πηγή}}