nb nl en id en nl nl nl nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl nl nl nl nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl fr nl nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl es nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl nl nl nl nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl fr es es it nl es nl nl nl nl la nl nl es nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl nl en nl en nl en en nl en nl nl nl en nl nl nl de nl fr nl nl en nl en nl it nl en en
Sommige woorden doen het een tijdje goed. ‘Optimaal’ bijvoorbeeld. Je kon geen interview horen of iemand repte van een ‘optimale prestatie’ of een ‘optimalere prestatie’. En ik maar roepen voor de buis: ‘optimaal’ is ‘zo goed mogelijk’. Dat woord betekent dus eigenlijk helemaal niets. Het zegt helemaal niets. En het heeft al helemaal geen overtreffende trap. Dat is nu eindelijk opgepikt en van ‘optimaal’ horen we weinig meer.
Maar nu ‘cruciaal’. Er zijn dingen die onbelangrijk zijn. Andere dingen zijn belangrijk en soms, heel soms, is iets gewoon cruciaal. Zonder balvaste nummer 10 is Ajax gewoon een gewone club met vaardige spelers die niet willen schieten maar pingelen. Die nummer 10 is cruciaal voor het succes van Ajax. Maar tegenwoordig is heel veel cruciaal. Het woord is overal. En wat erger is, we gaan er weer mee dribbelen. Dingen zijn nu ‘behoorlijk cruciaal’. Of ‘erg cruciaal’ en soms zelfs ‘crucialer’. Lieve, lieve lezers:  als iets cruciaal is, is het noodzakelijk. En iets wat noodzakelijk is, is niet een beetje noodzakelijk. Nee, cruciaal mag wel weer weg. Maar wat komt er dan?
Ik gok op ‘ultiem’. ‘Voor een ultiem fris gevoel’, hoorde ik in een commercial voor, sorry, maandverband of iets dergelijks. En ik kan het niet laten. Op zo’n zinnetje ga ik broeden. Een fris gevoel, ja dat kan ik me voorstellen. En ik kan me ook nog voorstellen dat je je erg fris voelt. Maar ultiem fris? Dat lijkt me een nare gewaarwording.
Het zegt wel wat over de tijdgeest: we zijn aldoor op zoek naar de overtreffendste trap.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 15 september 2011Categorieën Over taalTags cruciaal, optimaal, overtreffende trap, ultiem1 reactie op Behoorlijk cruciaal
Geupdated geüpdated geüpdatet ge-updated ge-updatet
Waarom de voltooide tijd van ‘updaten’ ‘geüpdatet’ is en niet ‘geüpdated’. Het draait om de stam van het werkwoord. Hoe schrijven we die in het Nederlands?
‘Laatst raakte een collega tijdens het teaën echt helemaal buiten zinnen. Wat doe je dan? Dan bitchslap je haar. Toch? Jammer was dat een andere collega graag vlogt en alles razendsnel youtubede. Dat is niet zo erg maar als er mensen zijn die wat wilfen en hun telefoon gewebenabled hebben, kunnen zij mijn imagoschade behoorlijk upscalen als zij dat filmpje uploaden en daar ook nog even over twooshen om zo hun eigen imago een boost te geven. Uiteindelijk viel het mee. Mijn vrouw outpacete zichzelf toen ze haar hand over heur hart streek en de freakende collega outplacete en niet mij.’
Wat is Nederlands toch een rijke taal. Die rijkdom danken we onder andere aan ons vermogen om schaamteloos te jatten. De nieuwe woorden die dan ontstaan noemen we ‘leenwoorden’ maar het is bij leenwoorden over het algemeen ‘hebben is houden’.
Je vindt op de site van Onze taal ook de regels. Die regels zijn simpel maar moeten wel correct worden toegepast. Het draait daarbij eigenlijk maar om één ding: wat is de stam van het werkwoord? Neem het werkwoord ‘outplacen’. De stam is gewoon [ouplace]. Wil je dat in de voltooide tijd zetten dan zet je er [ge] voor en een [t] achter. Bij updaten geldt hetzelfde. Je schrijft dus ‘geüpdatet’. Die umlaut op de [u] is nodig omdat anders de tweeklank [eu] ontstaat, zoals in ‘Apenheul’.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 14 september 201123 mei 2018Categorieën Over spelling, Over taalTags dictee, spelling, taal, update7 Reacties op Geupdated geüpdated geüpdatet ge-updated ge-updatet
Gisteren schreef ik over ‘implementeren’. Later bedacht ik dat ik als jongetje van 4 al gefascineerd was door moeilijke woorden.
Hoe het woord me ter ore was gekomen weet ik niet meer. Maar ik weet nog wel goed dat ik het ’s morgens in de keuken bij het frismaken gebruikte. Bij ‘frismaken’ moet u zich 4 lieve kindertjes voorstellen die ’s morgens vroeg in een rijtje voor het aanrecht stonden alwaar hun lieve moeder ze een nat washandje over het gezicht haalde en het gezicht daarna stevig droog boende. Midden in die ochtendhectiek zei ik het: ‘sympathiek’. Waarschijnlijk dropte ik het woord plompverloren in de groep, ik had namelijk geen idee wat het betekende. Er gebeurde niets. Het dagelijks ochtendritueel ging gewoon door.
Dat was teleurstellend. Ik had op bewondering  gerekend. Maar ik liet me niet kisten en heb het die dag nog veel gebruikt. Ik was een kind met nieuw speelgoed.
En nu? Ik heb inmiddels nog veel meer moeilijke woorden geleerd. Mijn speelgoedton is mijn gereedschapskist geworden. Maar nog steeds ben ik op zoek naar een publiek dat ‘ach’ en ‘oh’ roept. En nog steeds ben ik wat teleurgesteld als mensen dat niet luid, duidelijk en veel doen. Maar ik groei: zondag was ik bij de afsluiting van ’Appingedam uit de kunst’ en de voorzitter vergat mij in zijn bedanktoespraakje. En echt waar: het kon me niets schelen.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 13 september 2011Categorieën Over taalGeef een reactie op Sympathiek
Implementeren deed je vroeger niet. Je begon ergens aan. En dan maakte je het af. Of niet natuurlijk. Ik herinner me nog goed dat het woord ‘implementeren’ in zwang raakte. Het was een toverformule.  Het was 1986. Harry Potter bestond nog niet. 11 september was nog een gewone datum. En ‘de’ crisis lag bijna 60 jaar achter ons.
Ik werkte net bij de hogeschool en de samenleving was nog maakbaar, heel erg maakbaar. We maakten SWOT-analyses, ontwikkelden strategische beleidsplannen met SMART- doelstellingen voor de lange termijn en de korte termijn, schreven actieplannen, creëerden draagvlak en implementeerden er ten slotte lustig op los. Het liefst projectmatig. Implementeren was spannend. Het was moeilijk. Je moest er voor op cursus.  En u moet toegeven: er is  ook veel veranderd. Zeker bij de hogescholen. Toch?
En nu, wordt er eigenlijk nog wel geïmplementeerd? Hooguit een beetje besmuikt. Ik zat laatst in de koffieruimte van een vergaderparadijs. Er zaten drie leveranciers bij elkaar, ze hadden een presentatie gegeven over software die ze hadden ontwikkeld en praatten wat na. Ik hoorde op een gegeven ogenblik iemand zeggen:  ‘Dat moeten we dan nog wel even implementeren.’  Jammer. Het spannende is eraf. We rotzooien maar wat aan.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 12 september 2011Categorieën Over taalTags implementerenGeef een reactie op Implementeren
Buiten is het guur, binnen staat de verwarming aan. De eerste bomen zijn om en pannen vliegen weer van daken.
De laatste Zomer ligt uitgeteld op de poef. Te duur om weg te gooien. Het gaat hier om de GoodFood zomerspecial van €6,99. Voor de goede orde: ik koop geen tijdschriften. Dat doet mijn vrouw. Ik heb deze Zomer dan ook nauwelijks geraadpleegd. Achteraf misschien jammer: we misten 145 zonnige, zomerse en zinneprikkelende gerechten waaronder de lekkerste ‘BBQ spiesen’, kersen frangipane en frisse zalmceviche met zuurdesem toast. Met recepten heb ik niets. Ja, de spelling interesseert me. Het meervoud van ‘spies’ bijvoorbeeld. Dat is inderdaad ‘spiesen’. En ‘kersen frangipane’, moet dat niet aan elkaar? Je zou een leuk dictee kunnen opstellen met woorden als mozzarela, fijngeknipt, broccoliroosje en crème fraîche.
Ik ben meer een improviserende kok die zich laat leiden door wat een inspecteur eet op de televisie of wat aan geuren langskomt bij het rennen (op zondag bijvoorbeeld, als je tegen 12.00 uur door Loppersum loopt, die geur van sperzieboontjes met een runderlapje) of wat er in de tuin voor me klaar staat. Zelfs al staat er een pan op het vuur met de wortel, de prei, de ui en de paprika, dan nog kan ik aarzelen tussen linzen met spinazie, lasagne, spaghetti met jongetjessaus of couscous met kikkererwten.
Al neig ik nu meer naar zuurkool of boerenkool. Waarschijnlijk ligt de winterspecial ook al weer in het schap: boordevol warme en geurige stoofpotjes en zalig sudderspul. Benieuwd wat er binnenkort op de poef ligt.
En dit weekend allemaal naar Appingedam, toch? 37 kunstenaars hangen, staan of liggen bij en in  24 monumentale en karakteristieke woonhuizen, kerken, zalen of scholen. Natuurlijk vind je niet alles even mooi. Bekijk daarom vast het werk van de deelnemende kunstenaars en plan je eigen route. Kijk op www.appingedamuitdekunst.nl. En koop de catalogus: voor maar € 7,50 heb je een eerste druk van Sorgdrager. Die gaat later nog heel veel waard worden. En je kunt er ’s zomers en ’s winters van genieten.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 9 september 20112 december 2015Categorieën KanttekeningenTags appingedam uit de kunst, recepten2 Reacties op Zomer
Is er nog karnemelk in huis?
Een van de mooiste zinnetjes van de afgelopen jaren luidt: ‘Is er nog karnemelk in huis?’  klinkt als een liefdesverhaal. Hij is geschreven door Asha, een van de deelneemsters van de schrijfclub Kantlijn.
Kantlijn is de schrijfclub van dak- en thuislozen in Amsterdam. Ter gelegenheid van het 15-jarig bestaan, maakte de Protestantse Diaconie Amsterdam (die de schrijfclub bestiert) de bloemlezing ‘Mijn leven is een verhaal’. Het is een prachtig boekje met prachtige verhalen, gedichten en overdenkingen. Het zijn lang niet allemaal literaire hoogstandjes maar het zijn wel verhalen over dingen die ze meemaakten, in het “echt” of in hun hoofd (waar het lang niet altijd pluis is).
Prachtige schrijfsels. En prachtige foto’s. Van een groot aantal schrijvers die meewerkten aan deze bundel maakte Marco Bakker portretten. Ze staan er vaak zo lekker op. Zo ontspannen, zo zichzelf, zo vanzelfsprekend. Neem Asha. Ze zit aan tafel en steunt haar hoofd met haar handen, de ellebogen op tafel. In haar linkerhand een peukje. Ze heeft haar bril in heur haar hoofd geschoven en kijkt wat schuin weg van de fotograaf. Ze lacht met haar ogen, haar mond is dicht. Zij schreef:
We lopen naast elkaar
Ik zeg iets onbenulligs
Je buigt je naar mij toe
Om het beter te kunnen horen
Je hoofd komt bij het mijne
Om mijn futiele woorden.
De lucht die uit mijn mond komt
is het voor jou een reden
Om met je hele zijn
Dichter bij mij te treden.
Je neemt de gelegenheid te baat
Omdat je mij hoort lullen
Om mijn hele zijn
In je aandacht te hullen.
Wat ik ook zeggen mag
Het is belangrijk voor jou
‘Is er nog karnemelk in huis?’
klinkt als een liefdesverhaal.
Deze bloemlezing ‘Mijn leven is een verhaal’ haalt mensen uit de kantlijn en zet ze op de voorgrond, naast u, naast mij. Veel gekker moeten ze het niet maken, daar bij de Protestantse Diaconie in Amsterdam.
U kunt ‘Mijn leven is een verhaal’ ook zelf lezen. Maak gewoon € 7,50 (inclusief verzendkosten) over op ING 97593 t.n.v. Protestantse Diaconie Amsterdam onder vermelding van ‘verhaal’ en uw adres.
Auteur Wout SorgdragerGeplaatst op 8 september 201118 juni 2019Categorieën BoekenTags Kantlijn, schrijfclubGeef een reactie op Is er nog karnemelk in huis?
Vorige pagina Pagina 1 … Pagina 377 Pagina 378 Pagina 379 … Pagina 411 Volgende pagina
Geen stukje missen? Klik en ontvang alle nieuwe stukjes per e-mail. Alleen even je e-mailadres invullen.
Je bent hier op de blog-site van Wout Sorgdrager, tekstschrijver in Groningen. Hier schrijf ik stukjes voor mijn eigen plezier. Mijn zakelijke site vind je op www.woutsorgdragercommunicatie.nl.
Populaire berichten & pagina’s
Hoe een goede e-mail je relatie verbetert
Zoek in categorieën Categorie selecteren Bevingen in Groningen Boeken Groningen Kanttekeningen Kleinzoon Leermens Over kunst Over poëzie Over spelling Over taal Schrijven Trainen Uncategorized
Archief Maand selecteren september 2022 augustus 2022 juli 2022 juni 2022 mei 2022 april 2022 maart 2022 februari 2022 januari 2022 december 2021 november 2021 oktober 2021 september 2021 augustus 2021 juli 2021 juni 2021 mei 2021 april 2021 maart 2021 februari 2021 januari 2021 december 2020 november 2020 oktober 2020 september 2020 augustus 2020 juli 2020 juni 2020 mei 2020 april 2020 maart 2020 februari 2020 januari 2020 december 2019 november 2019 oktober 2019 september 2019 augustus 2019 juli 2019 juni 2019 mei 2019 april 2019 maart 2019 februari 2019 januari 2019 december 2018 november 2018 oktober 2018 september 2018 augustus 2018 juli 2018 juni 2018 mei 2018 april 2018 maart 2018 februari 2018 januari 2018 december 2017 november 2017 oktober 2017 september 2017 augustus 2017 juli 2017 juni 2017 mei 2017 april 2017 maart 2017 februari 2017 januari 2017 december 2016 november 2016 oktober 2016 september 2016 augustus 2016 juli 2016 juni 2016 mei 2016 april 2016 maart 2016 februari 2016 januari 2016 december 2015 november 2015 oktober 2015 september 2015 augustus 2015 juli 2015 juni 2015 mei 2015 april 2015 maart 2015 februari 2015 januari 2015 december 2014 november 2014 oktober 2014 september 2014 augustus 2014 juli 2014 juni 2014 mei 2014 april 2014 maart 2014 februari 2014 januari 2014 december 2013 november 2013 oktober 2013 september 2013 augustus 2013 juli 2013 juni 2013 mei 2013 april 2013 maart 2013 februari 2013 januari 2013 december 2012 november 2012 oktober 2012 september 2012 augustus 2012 juli 2012 juni 2012 mei 2012 april 2012 maart 2012 februari 2012 januari 2012 december 2011 november 2011 oktober 2011 september 2011 augustus 2011 juli 2011 juni 2011 mei 2011 april 2011 maart 2011 februari 2011 januari 2011 december 2010 november 2010 oktober 2010