ka en id ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka it ka ka it ka it ka ka en ka en ka it ka ka ka it ka ka it ka ka en en ka en en ka ka ka ka en en ka fa en en en en en en en ka ka ka ka ka en en en en
მატერიალური წერტილის მოძრაობის დასახასიათებლად შემოაქვთ ვექტორული ფიზიკური სიდიდე - სიჩქარე, რომელიც განსაზღვრავს როგორც მოძრაობის სისწრაფეს, ასევე მის მიმართულებას მოცემულ მომენტში.
ვთქვათ მატერიალური წერტილი მოძრაობს MN მრუდწირულ ტრაექტორიაზე ისე, რომ t დროის მომენტში იმყოფება.M წერტილში, ხოლო დროის   მომენტში N წერტილში. M და N წერტილების რადიუს-ვექტორები შესაბამისად არის  და +  ხოლო MN რკალის სიგრძე არის   (ნახ. 1.3).
წერტლის საშუალო სიჩქარის ვექტორი vm  t -დან  -მდე დროის ინტერვალში ეწოდება ამ ინტერვალში რადიუს ვექტორის   ნაზრდის ფარდობას ამ დროის ინტერვალის  სიდიდესთან:
საშუალო სიჩქარის ვექტორი მიმართულია ისევე, როგორც გადაადგილების ვექტორი   ანუ  MN ქორდის გასწვრივ.
მყისი სიჩქარე ან სიჩქარე მოცემულ მომენტში. თუ გამოსახულებაში (1.5) გადავალთ ზღვარზე, მივასწრაფებთ რა  -ს ნულისკენ, მაშინ მატერიალური წერტილის მოცემულ t მომენტში ტრაექტორიის  M წერტილის გავლის სიჩქარის ვექტორის გამოსახულებას მივიღებთ.
- სიდიდის შემცირების პროცესში წერტილი N უახლოვდება M წერტილს და ქორდა MN, შემობრუნდება რა M წერტილის ირგვლივ, ზღვარში მიმართულებით დაემთხვევა M წერტილში ტრაექტორიის მხების გასწვრივ მიმართულებას. ამიტომ ვექტორი   და მოძრავი წერტილის სიჩქარე v მიმართულია ტრაექტორიის მხების გასწვრივ მოძრაობის მიმართულებით. მატერიალური წერტილის მოძრაობის სიჩქარის ვექტორი v შეიძლება დავშალოთ სამ მდგენელად დეკარტის კოორდინათა ღერძების მიმართულებით.
სადაც   - სიჩქარის ვექტორის მდგენელებია x, y, z კოორდინატთა ხერძებზე.
თუ (1.6)-ში ჩავსვამთ მატერიალური წერტილის რადიუს-ვექტორის მნიშვნელობებს (1.1)-დან და ჩავატარებთ წევრობრივ დიფერენცირებას, მივიღებთ:
(1.7) და (1.8) განტოლებების შედარებით ვღებულობთ, რომ მატერიალური წერტილის სიჩქარის პროექციები მართკუთხა დეკარტის კოორდინატთა სისტემის ღერძებზე წერტილის შესაბამისი კოოედინატების დროით პირველი წარმოებულების ტოლია:
ამიტომ სიჩქარის რიცხვითი მნიშვნელობა არის შემდეგი:
მოძრაობას, რომლის დროსაც მატერიალური წერტილის სიჩქარის მიმართულება არ იცვლება, წრფივი ეწოდება. თუ წერტილის მყისი სიჩქარის რიცხვითი მნიშვნელობა მოძრაობის დროს რჩება უცვლელი, ასეთ მოძრაობას თანაბარი ეწოდება.
თუ ნებისმიერ დროის ტოლ შუალედებში წერტილი გადის სხვადასხვა სიგრძის გზებს, მაშინ რიცხვითი მნიშვნელობა მისი მყისი სიჩქარისა დროში იცვლება. ასეთ მოძრაობას უწოდებენ არათანაბარს.
ამ შემთხვევაში ხშირად იყენებენ vm სკალარულ სიდიდეს, რომელსაც არათანაბარი მოძრაობის საშუალო გზიურ სიჩქარეს უწოდებენ ტრაექტორიის მოცემულ  უბანზე. იგი ტოლია ისეთი თანაბარი მოძრაობის სიჩქარის რიცხვითი მნიშვნელობისა, რომლის დროსაც    მანძილის გავლაზე იხარჯება იგივე  დრო რაც მოცემული არათანაბარი მოძრაობისას:
სიჩქარეთა შეკრების კანონი. თუ მატერიალური წერტილი ერთდროულად მონაწილეობს რამდენიმე მოძრაობაში, მაშინ მარეზულტირებელი გადაადგილება  დამოუკიდებელი მოძრაობის კანონის შესაბამისად, უდრის თითოეული ამ მოძრაობით გამოწვეული ელემენტური გადაადგილებების ვექტორულ (გეომეტრიულ) ჯამს:
ასე რომ, მარეზულტირებელი მოძრაობის სიჩქარე   ტოლია ყველა იმ მოძრაობათა სიჩქარეების გეომეტრიული ჯამისა, რომლებშიც ღებულობს მონაწილეობას მატერიალური წერტილი, (ეს არის სიჩქარეთა შეკრების კანონი).
Login to your account
ჯერ არ გაქვს ანგარიში? დარეგისტრირდი ახლა!
Sign in using your account with:
დაგავიყდა შე?ნი მომხმარებლის სახელი?
Sign in using your account with:
ასტერიწსით (*) მონიშნული ველების შევსება აუცილებელია.
Confirm Email Address *
რა აჩქარებით მოძრაობს ელექტრონი რადიომილაკში,თუ კათოდთან მისი სიჩქარე ნულის ტოლია,ანოდთან კი 300000 მ/წმ?რა დროში მიაღწევს ელექტრონი ანოდამდე,თუ კათოდსა ანოდს შორის მანძილი 1 სმ-ია?
რა მუშაობა უნდა შესრულდეს რომ 10სმ სფეროს მივანიჭოთ 5X10-10კ მუხტი
ავიღოთ ორი ნაწილაკი და მათ ინერციის ცენტრთან დაკავშირებული ათლის სისტემა, ვთქვათ ეს ნაწილაკები მოძრაობენ გარკვეული სიჩქარეებით რატომ არის რომ ამ ინერციის ცენტრთან დაკავშIრებულ ათვლის სისტემა........
მარსის რადიუსი დაახლოებით 2-ჯერ ნაკლებია დედამიწის რადიუსზე,ხოლო მასა-9-ჯერ ნაკლები.მაშინ თანაფარდობა დედამიწისა და მარსის ზედაპირზე მიზიდულობის ძალებს შორის იქნება :