ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka en ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka en en ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka ka en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en
ისლამური სახელმწიფოს საფრთხის იდენტიფიცირება ‹ რეგიონული მედიის ქსელი
სანდო ინფორმაცია გვაძლიერებს | ანალიტიკა და გამოძიება აღმოსავლეთ ევროპისა და კავკასიის შესახებ
2016 წლის 25 თებერვალი   ავტორი: ონიკ კრიკორიანი
თბილისი უარყოფს რუსეთის ბრალდებებს ქვეყანაში ჯიჰადისტების საწვრთნელი ბაზების არსებობის თაობაზე.
ტრადიციული ისლამის მეჩეთი დუისში (ფოტო: ონიკ კრიკორიანი)
ანალიტიკოსები აღნიშნავენ, რომ პანკისის ხეობაში ისლამურ რადიკალიზაციაზე ყურადღების გამახვილებით, სახელმწიფოს შესაძლოა ქვეყნის სხვა რეგიონებში არსებული ექსტრემიზმის საფრთხეები გამოეპაროს.
ათეულობით პანკისელი სირიაში და ერაყში ისლამური სახელმწიფოს მხარეს იბრძვის. გასულ თვეს, რეგიონი კიდევ ერთხელ მოექცა მედიის ყურადღების ცენტრში, როდესაც რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა გააკეთა განცხადება პანკისში ჯიჰადისტების საწვრთნელი ბანაკების არსებობის შესახებ.
ლავროვმა 26 იანვარს გამართულ პრესკონფერენციაზე, რომელიც ტელევიზიით გადმოიცა, ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ ისლამური სახელმწიფოს მეომრები „ამ რთულად მისაწვდომ ტერიტორიას იყენებენ იმისთვის, რომ წვრთნები გაიარონ, დაისვენონ და თავიანთი მარაგები შეივსონ.“
ამ განცხადებამდე ერთი თვით ადრე, პანკისში ისლამური სახელმწიფოს საქმიანობის შესახებ საუბრობდა სამხრეთ ოსეთის თვითგამოცხადებული რეგიონის მთავრობის დელეგაციის ხელმძღვანელი დავით სანაკოევიც.
პანკისში მოსახლეობის უმეტესობას მუსლიმები, მათ შორის ეთნიკურად ჩეჩნები, შეადგენენ. 2002 წელს ჩეჩნეთის კამპანიის დროს, რუსეთს ხეობის დაბომბვას აბრალებდნენ, რომელიც იმ დროს ბოევიკების სიმაგრედ ითვლებოდა.
ეს ნიშნავს, რომ ლავროვის კომენტარს მწვავედ გამოეხმაურა ოფიციალური თბილისი და კატეგორიულად დაგმო მისი განცხადება.
„სრულიად დარწმუნებული ვარ, რომ ჩვენი სამართალდამცავი სტრუქტურები ბოლომდე აკონტროლებენ სიტუაციას პანკისში,“ – განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა 29 იანვარს, უშიშროების ეროვნული საბჭოს სხდომის დასრულების შემდეგ.
მეორე დღეს, პრეზიდენტი ამერიკის და ევროკავშირის ელჩებთან ერთად პანკისში გაემგზავრა და ერთ-ერთ ყველაზე დიდ დასახლებას – სოფელ დუისს ეწვია.
შეერთებული შტატების ელჩმა იან კელიმ ხაზი გაუსვა, რომ თბილისი და ვაშინგტონი აქტიურად თანამშრომლობდნენ ტერორიზმის წინააღმდეგ ბრძოლის საქმეში.
„პრემიერ-მინისტრმა გარკვევით გასცა პასუხი ბრალდებებს პანკისის ხეობაში ტერორისტული საწვრთნელი ბაზების არსებობის შესახებ, როგორც მოისმინეთ პრეზიდენტმაც იგივე გაიმეორა,“ – განუცხადა მან ჟურნალისტებს. „მეც ვუერთდები მათ და კიდევ ერთხელ ვიტყვი, რომ პანკისში ტერორისტების საწვრთნელი ბანაკები არ არის.“
ხეობის ძირითად მოსახლეობას შეადგენს რვა ათასამდე მუსლიმი ქისტი, რომელთაც საერთო ფესვები აქვთ ჩრდილოკავკასიელ ჩეჩნებთან. აქვე ცხოვრობენ ჩეჩენი ლტოლვილებიც, რომლებიც თავიანთი სამშობლოდან ორი ათწლეულის მანძილზე მომხდარ ორ ომს გამოექცნენ.
ჩეჩენ დევნილთა ნაწილთან ასოციირდება პანკისში ისლამური ფუნდამენტალიზმის იდეების გავრცელება. „ვაჰაბიზმის“ სახელით ცნობილი ეს კონსერვატული მიმდინარეობა, სუნიტური ფუნდამენტალისტური იდეოლოგიის სხვადასხვა ფორმას აერთიანებს.
გავრცელებული ინფორმაციით, სირიაში და ერაყში ისლამური სახელმწიფოს მხარეს ორასამდე ქართველი იბრძვის (იხილეთ: საქართველო ისლამური სახელმწიფოსგან შორს).
ვაჰაბიტური მეჩეთი დუისში (ფოტო: IWPR)
ხელისუფლება აცხადებს, რომ აქედან პანკისელი მხოლოდ ოცდაათია, სხვა წყაროები ირწმუნებიან, რომ რიცხვი უფრო მაღალია. მაგალითად, ადგილობრივი წყაროს -კახეთის საინფორმაციო ცენტრის მონაცემებით, ისლამური სახელწიფოს მებრძოლებს შორის ორმოცდაათი პანკისელია.
ამერიკელი მკვლევარი „ვეიქ ფორესტ უნივერსიტეტიდან,“ ბენეტ კლიფორდი, რომელმაც გასულ წელს საქართველოში კვლევა ჩაატარა, აცხადებს, რომ პანკისელი მებრძოლების რიცხვი შესაძლოა ამ რაოდენობაზე ორჯერ უფრო მაღალიც იყოს.
იანვრის დასაწყისში, ქართულმა მედიამ სირიაში ორი პანკისელი ახალგაზრდას – რამზან ფარეულიძის და მუხმად თურქოშვილის დაღუპვის შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია. სავარაუდოდ, ორივე მათგანი იმ დანაყოფში იბრძოდა, რომელსაც მეთაურობდა წარმოშობით პანკისელი თარხან ბათირაშვილი, ასევე ომარ ალ-შიშანის სახელით ცნობილი ისლამური სახელმწიფოს უფროსი მეთაური.
მიუხედავად ამისა, კლიფორდის აზრით, პანკისზე აქცენტის გამახვილებით, შესაძლოა მოდუნდეს ყურადღება რადიკალიზაციის საფრთხეზე ქვეყნის სხვა რომელიმე რეგიონში. მისი სიტყვებით, მცირე რაოდენობით, მაგრამ მაინც, რისკჯგუფებში სხვა ქართველი მუსლიმებიც შედიან. მაგალითისთვის მან მოიყვანა, აჭარის რეგიონი, სადაც ქრისტიანების მიერ მუსლიმების წინააღმდეგ მიმართული დისკრიმინაციული პრაქტიკა შესაძლოა ექსტრემიზმის გაღვივების ერთ-ერთ ხელისშემწყობ ფაქტორად ჩაითვალოს.
სირიაში და ირანში გამგზავრებულთა შორის არიან „ეთნიკურად ქართველი მუსლიმები აჭარიდან, აზერბაიჯანული სოფლების მცხოვრებლები და სავარაუდოდ, ის ქრისტიანებიც, რომლებიც ისლამზე მოექცნენ,“ – აღნიშნა მან.
„პოლიტიკოსებმა უნდა აღიარონ, რომ ძალადობრივმა ექტრემიზმმა და რადიკალიზაციამ მეტასტაზები გაავრცელა. ის უკვე აღარ არის მხოლოდ „პანკისის პრობლემა,“ – დასძინა კლიფორდმა. „მთავრობამ და ადგილობრივმა თემებმა უნდა მიიღონ ისეთი სტრატეგია, რომელიც მიმართული იქნება იმ კონკრეტული პრობლემების მოსაგვარებლად, რომლებსაც საქართველოში მცხოვრებ ცალკეული მუსლიმი თემები აწყდებიან. “
შარშან ნოემბერში, ისლამური სახელმწიფოს მიერ გავრცელებულ ვიდეოში გადაღებული ქართველი მებრძოლები აღმოჩნდნენ წარმოშობით არა პანკისიდან, არამედ აჭარიდან და გურიიდან. ერთ-ერთი მათგანი ხვიჩა გობაძე სირიაში ამა წლის დასაწყისში დაიღუპა.
ასევე, 2015 წლის ნოემბერში, გავრცელდა ინფორმაცია, რომ წალკიდან, სადაც უმეტესად აჭარიდან ჩასახლებული ეკომიგრანტები ცხოვრობენ, ყოფილი იმამი მურმან პაიჭაძე სირიაში მთელი თავისი ოჯახით გაემგზავრა.
კლიფორდი აღნიშნავს, რომ პაიჭაძის სახელი უკავშირდება აჭარის მკვიდრ თამაზ ჭაღალიძეს, რომელიც ასევე სირიაში იმყოფება.
2015 წლის დასაწყისში ჭაღალიძემ საქართველოს წინააღმდეგ ინტერნეტით მუქარის ვიდეო გაავრცელა, სადაც ეწერა, „საპატრიარქოს აჭარლების და აჭარის პრობლემებისთვის ისეთ დღეში ჩაგაგდებთ, რომ თქვე ანაფორიანო ვირთხებო ინატრებთ, რომ ქვეწარმავლად გავჩენილიყავითო. ვფიცავ ალაჰს, მწარედ ინანებთ, თქვენი ბინძური სისხლით პასუხს აგებთ ყველა ქააფირი (ურწმუნო).“
რისკი სხვა ეროვნების წარმომადგენლებისთვის
ექსპერტები თვლიან, რომ ქვეყანაში მცხოვრები ეთნიკური აზერბიაჯანლებიც არიან რადიკალიზაციის საფრთხის ქვეშ.
გასულ თვეს, 23 წლის ფიქრათ ახმედოვი ვაჰაბიტმა თანასოფლელმა მოკლა იმის გამო, რომ მან მედიისთვის მიცემულ ინტერვიუში თავის მშობლიურ სოფელ ფონიჭალაში რადიკალური ისლამის გავრცელება გააკრიტიკა. მკვლელობის შემდეგ სოფლის მცხოვრებლებმა ვაჰაბიზმის წინააღმდეგ საპროტესტო აქცია მოაწყვეს.
უმცირესობების საკითხთა ევროპული ცენტრის თბილისის ოფისის წარმომადგენელი გიორგი ბობღიაშვილი თვალს ადევნებს სიტუაციის განვითარებას.
„ზოგადად, გადაბირება [ექსტრემიზმზე] არც ისე ხშირია, როგორც პანკისში, აჭარაში ან გურიაში, თუმცა სალაფიზმი საკმაოდ აქტიურად არის გავრცელებული, თან ძირითადად ახალგაზრდებში, რომელთა გადმობირების მთავარ წყაროს და ინსტრუმენტს ინტერნეტი წარმოადგენს,“ – განაცხადა მან ჩვენთან საუბრისას.
სირიაში წასული პირველი ორი ქალი, გავრცელებული ინფორმაციით, ეთნიკური აზერბაიჯანელებით დასახლებული სოფლის, ყარაჯალას მკვიდრები იყვნენ.
„ყარაჯალა ერთადერთი სოფელია კახეთში, სადაც სუნიტი აზერბაიჯანელები ცხოვრობენ. დანარჩენ ოთხ სოფელში, სადაც მოსახლეობა გმობს ექსტრემისტულ იდეოლოგიას, შიიტები ცხოვრობენ,“ – აღნიშნავს ბობღიაშვილი.
„ინციდენტების სიხშირე იზრდება, რაც რეგიონებში არსებული მუსლიმური ინსტიტუტების მზარდ პრობლემებზე მიუთითებს,“ – დასძენს კლიფორდი. „ყარაჯალაში იყო რამდენიმე შემთხვევა, როცა სალაფიტებმა წვრილი ქურდობისთვის თითები მოაჭრეს დამნაშავეებს, რადგან მათი აზრით, შარიათის მიხედვით ისინი სწორედ ასეთ სასჯელს იმსახურებდნენ.“
კლიფორდის მიხედვით, პანისლამური მოძრაობის, მათ შორის სალაფიზმის მთავარ მამოძრავებელ ძალას წარმოადგენს რელიგიური იდენტობის და ეროვნული იდენტობის ერთმანეთისგან გამიჯვნის მცდელობა.
„საქართველოში მცხოვრები ეთნიკური აზერბაიჯანელების შემთხვევაში, ეს გამოიხატება თემთა შორის დაპირისპირებაში, „ტრადიციული“ – შიიტური და სუნიტური ისლამის მიმდევრებს, რომლებიც საკმაოდ მჭიდროდ არიან გადაბმული ქართულ სახელმწიფოსა და მის პოლიტიკურ ინსტიტუტებთან, და იმათ შორის, ვინც უარყოფს ტრადიციონალიზმს იმაზე დაყრდნობით, რომ ქართული ნაციონალური იდენტობა და მუსლიმური იდენტობა ერთმანეთს არ ეთავსება,“ – ამბობს ის.
ბობღიაშვილის თქმით, ასეთი იდეოლოგიის გავრცელება უფრო ხშირად ხდება ისეთ თემებში, სადაც რელიგიური წეს-ჩვეულებები და ტრადიციული ისლამის ფორმები მოისუსტებს.
კლიფორდი მიიჩნევს, რომ პრობლემის მოგვარების შესაძლებლობაც სწორედ ამაში მდგომარეობს.
„ეს მიუთითებს დამოუკიდებელი მუსლიმური ინსტიტუტების რაოდენობასა და შედარებით ძალაზე, რითაც შესაძლებელია რელიგიური კონფლიქტის გავლენის შემცირება,“ – განმარტა მან. „ეჭვგარეშეა, რომ საქართველოში მცხოვრები აზერბაიჯანული თემი ჯერ კიდევ იმყოფება რადიკალიზაციის გავლენის ქვეშ, თუმცა სიტუაციის გამოსწორება შესაძლებელია ისეთი ზომების გატარებით, როგორიცაა რელიგიური განათლების გაუმჯობესება, ადგილობრივი თემების ლიდერების ჩართვა ინსტიტუციონალურ გადაწყვეტილებათა მიმღებ პროცესში, ასევე ძალადობრივი ექსტრემიზმის და რელიგიური კონფლიქტის პრევენციის მიზნით ,ქვემოდან-ზემოთ’/აღმავალი პრინციპით მოქმედი მიდგომების შემუშავება.“
Click to share on Twitter (Opens in new window)
Click to share on Facebook (Opens in new window)
ონიკ კრიკორიანი ჟურნალისტი და მედია კონსულტანტია ინგლისიდან. სამხრეთ კავკასიაში კონფლიქტების გაშუქებაზე 1994 წლიდან მუშაობს. როგორც მომხსენებელი და მონაწილე სხვადასხვა დროს მონაწილეობდა ძალადობრივი ექსტრემიზმის წინააღმდეგ მიმართული ქმედებების და უცხოელი ტეროროსტი მებრძოლების თემაზე გამართულ ექსპერტთა სამუშაო ჯგუფების შეხვედრებში, სემინარებსა და კონფერენციებში, რომელთა ორგანიზატორებიც იყვნენ სტრატეგიული კონტრტერორისტული კომუნიკაციების ცენტრი, გლობალური კონტრტერორისტული ფორუმი, ჰედაიას ცენტრი, კონტრტერორიზმის საერთაშორისო ცენტრი ჰააგაში, ეუთოს ოფისი ტაჯიკეთში და ეუთოს ტრანსნაციონალური საფრთხეების დეპარტამენტი.
მოიმარჯვე კალამი და დაგვეხმარე დავძლიოთ ძალადობრივი ექსტრემიზმი
საქართველო: პასუხი მზარდ რადიკალიზაციას
საქართველო ისლამური სახელმწიფოსგან შორს
არქივები აირჩიეთ თვე სექტემბერი 2022 ივლისი 2022 მაისი 2022 აპრილი 2022 ნოემბერი 2021 სექტემბერი 2021 ივლისი 2021 აპრილი 2021 მარტი 2021 აგვისტო 2020 სექტემბერი 2019 აგვისტო 2019 ივნისი 2019 მაისი 2019 აპრილი 2019 დეკემბერი 2018 სექტემბერი 2018 ივლისი 2018 მაისი 2018 აპრილი 2018 თებერვალი 2018 სექტემბერი 2017 მაისი 2017 აპრილი 2017 მარტი 2017 თებერვალი 2017 იანვარი 2017 დეკემბერი 2016 ნოემბერი 2016 ოქტომბერი 2016 სექტემბერი 2016 აგვისტო 2016 ივლისი 2016 ივნისი 2016 მაისი 2016 აპრილი 2016 მარტი 2016 თებერვალი 2016 იანვარი 2016 დეკემბერი 2015 სექტემბერი 2015 აგვისტო 2015 ივლისი 2015 ივნისი 2015 მაისი 2015 აპრილი 2015 მარტი 2015 თებერვალი 2015 იანვარი 2015 დეკემბერი 2014 ნოემბერი 2014 ოქტომბერი 2014 სექტემბერი 2014 აგვისტო 2014 ივლისი 2014 ივნისი 2014 მაისი 2014 აპრილი 2014 მარტი 2014 თებერვალი 2014 იანვარი 2014 დეკემბერი 2013 ნოემბერი 2013 ოქტომბერი 2013 სექტემბერი 2013 აგვისტო 2013 ივლისი 2013 ივნისი 2013 მაისი 2013 აპრილი 2013 მარტი 2013 თებერვალი 2013 იანვარი 2013 დეკემბერი 2012 ნოემბერი 2012 ოქტომბერი 2012 სექტემბერი 2012 აგვისტო 2012 ივლისი 2012 ივნისი 2012 მაისი 2012 აპრილი 2012 მარტი 2012 თებერვალი 2012 იანვარი 2012 დეკემბერი 2011 ნოემბერი 2011 ოქტომბერი 2011 სექტემბერი 2011 აგვისტო 2011 ივლისი 2011 ივნისი 2011 მაისი 2011 აპრილი 2011 იანვარი 2011 დეკემბერი 2010 ნოემბერი 2010 ოქტომბერი 2010 სექტემბერი 2010 აგვისტო 2010 ივლისი 2010 ივნისი 2010 მაისი 2009 აპრილი 2009 მარტი 2009 თებერვალი 2009 იანვარი 2009 დეკემბერი 2008 ნოემბერი 2008 ოქტომბერი 2008 სექტემბერი 2008 აგვისტო 2008 ივლისი 2008 ივნისი 2008 მაისი 2008 აპრილი 2008 მარტი 2008 თებერვალი 2008 იანვარი 2008 დეკემბერი 2007
2008 წლის რუსეთ საქართველოს ომი EUMM IWPR ადამიანის უფლებები აზერბაიჯანი არმენ კარაპეტიანი არშალუის მგდესიანი არჩევნები აფგან მუხტარლი აფხაზეთი განათლება განცხადებები დევნილები ევროკავშირი ეკატერინა პოღოსიანი ეკონომიკა ვაჰე ჰარუტუნიანი თურქეთი ილჰამ ალიევი ირანი კავკასია კონფლიქტი კორუფცია ლგბტ ლილიტ არაკელიანი მედია მთიანი ყარაბაღი ნურგულ ნოვრუზი ომი პოლიტპატიმრები ჟურნალისტიკა რუსეთი რჩეული სამირა აჰმედბეილი სამხრეთ ოსეთი საპრეზიდენტო არჩევნები საქართველო სერჟ სარგსიანი სიტყვის თავისუფლება სომხეთი ტრენინგი ქალები ქალთა უფლებები შაჰლა სულთანოვა ჯანდაცვა
Institute for War and Peace Reporting | ომისა და მშვიდობის გაშუქების ინსტიტუტი | © 2007-2022
ვებგვერდის ფორმა და შინაარსი დაცულია Creative Commons-ის არაკომერციული 4.0 საერთაშორისო ლიცენზიის ფარგლებში.
ჩვენ ვიყენებთ ქუქი ჩანაწერებს. თქვენი პარამეტრების დამახსოვრებით ჩვენ გაწვდით საუკეთესო მომსახურებას განმეორებითი ვიზიტების დროს. "თანახმა ვარ" ღილაკზე დაჭერით თქვენ გასცემთ ქუქი ჩანაწერების გამოყენების ნებართვას. თუმცა "პარამეტრები" ფუნქციით თქვენ შეგიძლიათ გააკონტროლოთ თქვენს მიერ ნებადართული მონაცემების გაზიარება. მეტი ინფორმაციისთვის იხილეთ სტატიები: ჩვენს მიერ გამოყენებული ქუქი ჩანაწერები | ინტერნეტის ისტორია.
This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may affect your browsing experience.
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. These cookies ensure basic functionalities and security features of the website, anonymously.
Functional cookies help to perform certain functionalities like sharing the content of the website on social media platforms, collect feedbacks, and other third-party features.
Performance cookies are used to understand and analyze the key performance indexes of the website which helps in delivering a better user experience for the visitors.
Analytical cookies are used to understand how visitors interact with the website. These cookies help provide information on metrics the number of visitors, bounce rate, traffic source, etc.
Advertisement cookies are used to provide visitors with relevant ads and marketing campaigns. These cookies track visitors across websites and collect information to provide customized ads.
Other uncategorized cookies are those that are being analyzed and have not been classified into a category as yet.