eo it eo eo eo eo pt eo eo eo eo eo eo eo es eo ku id eo eo en eo eo eo eo eo eo eo es es hbs_lat la eo es eo eo eo eo eo eo pl eo eo eo eo eo eo eo hbs_lat eo eo eo eo fr de eo eo eo eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo eo it nl hbs_lat eo pl eo it eo hbs_lat eo eo eo hbs_lat pl eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo es it eo eo eo eo hu eo eo eo eo pl eo eo eo eo eo en et pl fr eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo it it it eo eo eo eo es cs en en eo eo eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr fi eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl ar az ku uz sv bg ca mhr hbs_lat pl vi cy da de en es et eu fa fi fr de lt hi hbs_lat hy id is it ja jv ka kk ko ku cs it lt lv ms ne nl nb nb pl pt ro ru bxr en hbs_lat en sk sl sq hbs_lat la sv ta tr oc fy uz zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Antonimo (de Helena antonymos "kontraŭnoma") aŭ "mal-vorto" estas semantika inverso aŭ "mal-senco" de alia vorto: nigra - blanka, ega - eta, tago - nokto.
Esperanto havas propran sufikson mal- por esprimi antonimojn: granda - malgranda. Kio estas malo, kelkfoje estas filozofia demando: Kiel ekzistas tago kaj nokto, ekzistas ankaŭ du seksoj, sed ĝenerale oni ne konsideras viron inverso de virino (malgraŭ la slangaĵo malino). Simile, malŝtono por plejmultaj homoj ne havus sencon, sed eble bone kongruas kun ia filozofia mondokoncepto.
2 Uzado de Interreto por konstati la uzadon de esperantaj vortoj kaj apliko al la polemiko pri la mal-vortoj
Kelkaj homoj malŝatas la prefikson mal-, kaj provas forigi ĝin uzante neologismojn. Pri tiu temo vidu de Claude Piron: La Bona Lingvo. Jen listeto de tiaj anstataŭigantaj vortoj. Notu ke la du kolonoj ne cent-elcente sinonimas:
malbona[1] - mava, maligna
malbrua - silenta, trankvila
malforta[1] - febla, fragila
malgranda[1] - eta, pita
malhelpi[1] - ĝeni, obstakli, preventi
maljuna / malnova - olda, arkaika, antikva
mallaborema, maldiligenta[1] - pigra
mallaŭdi[1] - skoldi, riproĉi, akuzi
malmaksimuma - minimuma (estu plej malgranda[1])
malmajoritato - minoritato (estu malplimulto[1])
malmultekosta[1], malkara - ĉipa
malpermesi[1] - plonki, prohibi
malplena[1] - vaka, vakua
malprofana[1] - sankta, sakrala
malproksima[1] - dista, lontana, fora
malsekura - danĝera, riska
malsupren[1] - sob, suben
maltrinki - pisi / urini
Notu: Ofte uzataj estas ĉi-supraj dikliteraj vortoj ŝpareme.
Interese estas, ke la vorto "fridujo" estas vaste uzata en la ĉiutaga lingvaĵo, dum "frida" restas tre malmulte uzata ekster literaturaj tekstoj.
Uzado de Interreto por konstati la uzadon de esperantaj vortoj kaj apliko al la polemiko pri la mal-vortoj[redakti | redakti fonton]
Sten Johansson en sia eseo Uzi interreton kiel tekstaron por lingvaj esploroj [2005][2] klarigas kiel li uzis interretajn rimedojn, ĉefe serĉilojn kaj la disponeblon de la Tekstaro de Esperanto (versioj kaj de antaŭ kaj de malantaŭ 1940) por studi kiuj vortoj, kombinoj kaj gramatikaj formoj estas uzataj, kaj laŭ kiu ofteco. La eseisto komparas la rezultojn de serĉiloj en 2002 kaj 2004. Antaŭ ĉio la aŭtoro avertas pri dek limigoj kiuj relativigas la trovitajn rezultojn, inter kiuj neceso trovi verajn esperantlingvajn tekstojn, nombro de retejoj anstataŭ veraj aperintaj vortoj, konsisto de interretanoj kiel aparta homgrupo, malatento pri sencoj, malatentindaj kvantoj de mencioj neindaj, konfuzoj pri supersignitaj literoj. Krom precizaj ekzemploj, li dediĉas partan atenton al klasikaj diskutoj. Ekzemple pri la nomitaj mal-vortoj, li konkludas ke inter "venkintaj" kazoj estus humida kontraŭ malseketa, stulta kontraŭ malsaĝa kaj ĉefa malsprita, kvereli kontraŭ malpaci, strikta kontraŭ malvasta, dum inter nesukcesintaj estus povra super kiu ankoraŭ hegemonias malriĉa aŭ eĉ kompatinda, leĝera super kiu ankoraŭ hegemonias malpeza, frida super kiu ankoraŭ hegemonias malvarma, aŭ olda super kiu ankoraŭ hegemonias maljuna kaj malnova.
Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]
Referencoj[redakti | redakti fonton]
↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 1,16 1,17 1,18 1,19 1,20 1,21 1,22 1,23 1,24 1,25 1,26 1,27 1,28 1,29 1,30 1,31 1,32 1,33 1,34 1,35 1,36 1,37 1,38 1,39 1,40 1,41 1,42 1,43 1,44 1,45 1,46 1,47 1,48 1,49 Superfluaj Vortoj UEA
↑ Interlingvo inter lingvoj, Prilingvaj eseoj, Diversaj aŭtoroj, UEA, Roterdamo, 2015. ISBN: 9789290171232. 271 paĝoj. Paĝoj 221-241
Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]
Paĝoj kun problemoj pri referencoj
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 01:04, 8 nov. 2015.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj