eo de eo eo de sv eo it eo ro eo eo eo es eo es eo eo de en eo eo eo fr eo eo eo pt eo eo eo eo eo eo fr eo eo eo eo en eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo de wuu es eo en eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr fi eo eo it eo eo ru eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl de ar az ru sv bg bn ca id hbs_lat da de en es et eu fa fi fr de he it hu id it ja ka kk ko lv ml ms my nl nb fr pl pt ro ru en sv hbs_lat en hbs_lat sv hu ta te th tr fy vi pl zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
v • d • r
Rondfolia sunroso (drozero) en sia natura vivmedio - marĉo en norda Nigra Arbaro
Drozero (sunroso) estas genro de karnovoraj plantoj, kiuj vivas en medioj malriĉaj je bazaj nutrosubstancoj (aparte je nitrogeno) kiel ekzemple pluv-marĉoj aŭ sablaj grundoj. Drozeroj prizorgas la bezonatan nitrogenon per kaptado kaj digestado de bestoj, aparte: insektoj.
La genro drozero havas pli ol 100 speciojn, ili vivas en ĉiuj kontinentoj krom Antarkto kaj estas aparte multnombraj en Aŭstralio (kontinento). En Eŭropo vivas nur tri drozero-specioj: rond- kaj longfolia kaj meza sunroso (D. rotundifolia, anglica kaj intermedia), ĉiuj listigitaj kiel protektendaj specioj.
1 La kaptilo de "sun-roso"
La kaptilo de "sun-roso"[redakti | redakti fonton]
Sunrosa folio de drozero kaba (Drosera capensis)
Kaj la botanika nomo drozero (el greka δpόσoς drosos = „roso, rosguto“) kaj la kutima nomo "sunroso" venas el la brilo de la multnombraj gutoj de glandsekreciaĵo pinte de la tentakloj, kiuj aspektas kiel frumatenaj rosgutoj. Tiuj tipaj gutoj fakte estas la esenca parto de la drosera insektkaptilo.
Sur la folioj troviĝas multaj tentakloj kun la karakterizaj glutoj. La gutoj aspektas kiel roso, sed fakte konsistas el glua mukeca sekreciaĵo, kiu allogas bestetojn, ĉefe insektojn.
Bestetoj tuŝas la gutojn kaj gluiĝas. Ju pli ĝi baraktas por liberiĝi, des pli da apudaj tentakloj moviĝas al la kaptaĵo. Kelkaj drozeroj eĉ posedas faldeblajn foliojn: la drozero kaba povas faldiĝi je 180° kaj tiel enŝlosi la kaptaĵon. Enzimoj en la guto komencas digesti la kaptitan besteton, dum aliaj glandoj ĉe la bazo de la tentakloj sekrecias enzimojn por sorbi la nutrajn substancojn.
Endanĝerigo[redakti | redakti fonton]
Eŭropo: Protektita estas drozero en Aŭstrio, Bulgario, Finnlando, Francio, Germanio, Hungario, Svisio. - La plej granda danĝero por la eŭropaj specioj estis la homa uzado de ilia biotopo marĉo per sekigo kaj forfosado de la torfo. Tiel en multaj regionoj perdiĝis grandaj areoj da marĉo kaj kune kun ili la drozeroj. Ne sukcesis provoj, rehejmigi drozeron en marĉoj, kie ĝi perdiĝis.
En Sudafriko kaj Aŭstralio la ĉefdanĝero estas la disvastiĝo de loĝkvartaloj kaj la sekigo por krei agrikulturajn areojn.
En Madagaskaro la ĉefdanĝero estas la kolektado de drozeroj por eksporti ilin kiel ekzotikaĵoj por eŭropaj loĝĉambroj (jare 10-200 milionoj!).
Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]
speciprotekto. naturprotekto. endanĝeritaj specioj. Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj . protektendaj specioj.
Literaturo[redakti | redakti fonton]
Darwin, Charles: Insectivorous Plants, 1875
Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]
Drozero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Kategorio Drozero en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Drozero en Vikispecioj (Kolekto pri ĉiuj vivantaj estuloj)
(germanlingve) WWF pri drozero
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 14:08, 12 apr. 2015.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj