eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo br eo eo eo it eo la pt br eo ro eo pt eo es eo es eo es eo es eo pt eo it eo jbo eo fr eo en eo en eo pl eo hu eo ia es en eo fi eo eo it en eo lv eo nl eo pt eo pl eo ca eo ru eo ja eo en eo fr eo bar ceb nds eo es eo eo eo la eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo fr eo fr eo el eo ko eo fr eo ko eo fr eo en eo ceb eo es eo es eo en eo ar eo ar eo en eo en eo uk eo pl eo eo eo eo is eo fr eo ru eo ru eo am eo pl eo pl eo de eo it eo de eo en eo eo eo eo eo eo eo eo eo
La Tekstaro de Esperanto ekzistas dank’ al subteno de ESF. Donacu al ESF kaj subtenu indajn projektojn, kiel la Tekstaro!
Bonvenon al la “Tekstaro de Esperanto”, projekto iniciatita kaj financata de “Esperantic Studies Foundation”
La serĉilo funkcias nur kun moderna TTT-legilo, kaj kun ŝaltita Javaskripto.
En 2002 “Esperantic Studies Foundation”, ESF, iniciatis projekton por starigi elektronikan lingvosciencan tekstaron (korpuson) de Esperanto. ESF kontraktis kun Bertilo Wennergren por plani kaj efektivigi la unuan projektofazon, kiu pretiĝis fine de Aprilo 2003. Helpis al Bertilo Wennergren “Korpusa Konsila Komitato” konsistanta el Ilona Koutny, Jouko Lindstedt, Carlo Minnaja kaj Chris Gledhill.
La unua fazo koncentriĝis je kolektado kaj unuecigado de tiaj tekstoj, kiuj jam ekzistas en ia elektronika formo, precipe gravaj tekstoj Zamenhofaj kaj aliaj klasikaĵoj. Bertilo Wennergren elektis, prilaboris, normaligis kaj markis la tekstojn per la XML-a marklingvo TEI (Text Encoding Initiative).
En Oktobro 2003 komenciĝis la dua fazo de la Tekstarprojekto. ESF kontraktis denove kun Bertilo Wennergren por plivastigi la Tekstaron, espereble ĝis 10 milionoj da vortoj. Al la Konsila Komitato aliĝis Mauro La Torre.
En 2017 komenciĝis tria fazo de la projekto. ESF faris novan interkonsenton kun Bertilo Wennergren por aldoni pli da Zamenhofaj tekstoj fruktuzante precipe la skanitajn tekstojn alireblajn ĉe la Aŭstra Nacia Biblioteko. Krome la serĉilo estos reprogramita kaj modernigita.
La tekstomaso nun (en Junio 2017) ampleksas 4.675.412 vortojn.
Esploristoj, kiuj volas alimaniere utiligi la tekstaron, povas elŝuti la tekstaron (krom la protektitaj tekstoj) kaj prilabori ĝin laŭ siaj celoj kaj bezonoj. Rimarku, ke la elŝutaĵo enhavas nur XML-ajn dosierojn kaj DTD-dosieron, ne la ĉi-tiean serĉilon.
La serĉilo, kiu grave postrestis la evoluon de la Interreta teĥniko, estas nun reprogramita. Mi konsilas relegi la ĉi-postajn klarigojn pri “Kiel uzi la serĉilon?” kaj “Montrado de serĉorezultoj” por ekkoni la novajn funkciojn kaj eblojn.
Mi korektis tre multajn tajpajn kaj skanajn erarojn en pluraj el la tekstoj. Samtempe mi forigis multajn signojn "{" kaj "}", kiuj akcidente aperis en la tekstoj. Temas pri restaĵoj de provizoraj kodoj, kiuj mi antaŭe uzis en prilaborado de la tekstoj. La versinumero estas ŝanĝita al 2.3.
La serĉilo estas nun komplete reverkita. Ankaŭ la serĉointerfaco estas tralaborita kaj esence plene renovigita. Ĝi nun funkcias nur se Javaskripto estas aktivigita, kaj nur se la TTT-legilo estas sufiĉe moderna kaj laŭnorma. Se vi jam antaŭe uzis la serĉilon, tiam indas relegi la klarigojn. La specialaj serĉokodoj restas ĝenerale neŝanĝitaj, sed legu tamen pri la iomete ŝanĝita kodo \LI kaj pri la novaj kodoj \LD kaj \NE.
Mi forigis la neceson aliĝi kaj ensaluti por uzi la serĉilon. Por elŝuti la Tekstaron oni tamen devas rekte alskribi min: “bertilow” ĉe “gmail.com”.
En la teksto mi faris multegajn pliajn korektojn. Tial mi ŝanĝis la versinumeron al 2.2 (la dua eldono kun ankoraŭ pli da korektoj).
La tuta Tekstaro estas nun rekodita laŭ la nova versio 5 de la marklingvo TEI.
La Tekstaro konsistas el aro da dosieroj markitaj per la markolingvo TEI 5. Tia markado povas esti farata en diversaj manieroj, atentante diversajn flankojn de la teksta enhavo, je diversaj gradoj de detaleco. La nuna markado ne estas en definitive finita formo, sed povas esti plu prilaborata kaj riĉigata.
Unu grava flanko estas aparta markado de ne-Esperantaj partoj de la tekstoj (ekz. propraj nomoj ne-Esperantigitaj). Tia markado estas grandparte jam plenumita, sed ne ĉiuj partotekstoj enhavas tiajn markojn de fremdaj vortoj, kaj tiuj tekstoj, kiuj ilin ja havas, povas bezoni plian kompletigan prilaboradon de tiu markado. Sed jam nun eblas en la serĉoservo laŭbezone indiki, ke la serĉo ekskluzivu vortojn markitajn kiel fremdajn. Fremdaĵoj estas nun plejparte indikitaj nur kiel ne-Esperantaj, per atributo xml:lang="", sed multaj havas precizajn lingvoindikojn kiel xml:lang="en" (la Angla lingvo), xml:lang="la" (Latino) k.s. Ĉe propraj nomoj estas tamen ofte malfacile aŭ eĉ neeble decidi, al kiu preciza lingvo ili apartenas. Tial verŝajne ankaŭ estonte restos multaj tiaj neprecizaj lingvoindikoj.
La uzataj lingvokodoj sekvas la rekomendojn de TEI kaj W3C. Baze temas pri la ofte uzataj du-literaj lingvokodoj de la normo ISO 639. Jen ĉiuj lingvo-kodoj, kiuj nun aperas al la Tekstaro:
nespecifita lingvo alia ol Esperanto
= neniu lingvo (nelingva enhavo)
La tekstaro atentas precipe la lingvan enhavon de la tekstoj, kaj tial multaj eksterlingvaj (tipografiaj) detaloj de la diversfonta materialo estas unuecigitaj kaj normaligitaj. Uzo de citiloj kaj alispecaj tipografiaĵoj estas unuformigitaj pli-malpli laŭ tipografia stilo Angla. Tipografiaj indikoj de emfazado (kursiva teksto, grasa teksto, granda stilo k.s.) estas konservitaj en la formo de hi-markoj, kiuj plej ofte respondas al kursiva stilo, sed kiuj povas reprezenti ankaŭ alispecan elstarigadon en la originaj tekstoj. Informoj pri origina grasa teksto k.s. estas tamen plurloke konservitaj kiel atributoj ĉe la hi-markoj: rend="grase", rend="grande" k.t.p.
Multaj evidentaj kaj nedubeblaj tajperaroj kaj preseraroj estas korektitaj (sen indiko pri tio). Eventualaj gramatikaj kaj alispecaj lingvaj eraroj tamen ne estas tuŝitaj.
La originaj tekstoj prezentas tre riĉan repertuaron de signoj. Tie aperas ne nur la Esperantaj specialsignoj, sed ankaŭ Grekaj literoj, Hebreaj literoj kaj multaj aliaj specialaj signoj. La materialo estas kodita laŭ Unikodo por povi konservi ĉiujn tiujn signojn. Por legado de la tekstoj tial necesas sufiĉe modernaj programoj kun riĉe ekipitaj tiparoj.
Ĉiu alineo de teksto, kaj ĉiu alia alinesimila tekstosekcio (ekz. linio de poemo), havas en la XML-kodo unikan identigilon (xml:id-atributon), kiu ebligas precizan indikadon de unuopaj tekstopecoj en referencoj al la tekstaro. Tiuj identigiloj estas jam uzataj en la serĉorezultoj de la ĉi-tiea serĉoservo.
La tekstaro ankoraŭ estas relative modesta laŭ amplekso, kaj indas ĝin kreskigi per aldonado de plia materialo. Indas ankaŭ evoluigi la markadon de la tekstoj. Tio prezentas du precipajn evoluajn vojojn por la estonteco, kaj ankaŭ elekton, kiun el tiuj vojoj prioritati:
La nuna materialo forte emfazas la klasikajn tekstojn. Povas esti, ke ankoraŭ iuj Zamenhofaĵoj estas aldonindaj, kaj verŝajne indas ankaŭ aldoni plian materialon de aliaj gravaj klasikuloj. Tamen verŝajne al esploristoj pli utilos vasta aldonado de modernaj tekstoj. Jam estas en la kolektita materialo pluraj tekstoj modernaj, sed ili estas plejparte de relative polurita speco: literaturaj tekstoj kaj tekstoj korektitaj kaj unuformigitaj fare de redaktistoj. Se oni volas, ke la tekstaro prezentu vere aŭtentikan bildon de la tuta gamo de lingvouzo Esperanta, oni bezonas aldoni multon da tekstoj, kiuj prezentas pli spontanan lingvouzon de ordinaraj uzantoj. Da tia materialo jam ekzistas abundo en la Interreto, kaj ne estus tro malfacile aldoni tian materialon sen grandaj kostoj. En posta fazo certe estus tre utile aldoni ankaŭ transskribojn de parola uzo.
En la Korpusa Konsila Komitato leviĝis voĉoj por aldoni detalan lingvosciencan markadon (distingadon de morfemoj, kaj eble ankaŭ klasadon de la morfemoj laŭ diversaj kategorioj). Tio ankoraŭ ne estas farita, precipe ĉar tio postulus tre grandan kaj temporaban laboron. Indas tamen pripensi, ĉu tia markado tamen povos esti aldonita, almenaŭ al parto de la materialo. Verŝajne indas unue perfektigi la markadon de fremdaj elementoj. Poste oni kredeble povus fari nemalgrandan parton de la lingvoscienca markado aŭtomate (per programoj). Necesus ankaŭ detala planado de la bezonataj lingvosciencaj markoj.
Evoluigado de la serĉoservo
Se la jam starigita serĉoservo montriĝos interesa por esploristoj, oni povos konsideri evoluigi ankaŭ tiun servon, ekz. per aldonado de diversaj specoj de serĉado, pliriĉigado de la haveblaj specialaj serĉosimboloj, k.s. Tio povus konsistigi trian vojon de evoluigado de la projekto.
La serĉilo funkcias plej bone en modernaj TTT-legiloj. Mi testis ĝin kun ĝisdataj versioj de la legiloj Chrome por ordinaraj komputiloj, Chrome por Androidaj komputiloj (poŝtelefonoj, tabuletoj k.s.), Fajrovulpo kaj Microsoft Edge. Oni raportis al mi, ke ĝi funkcias ankaŭ en Microsoft Explorer 11. Kelketaj neesencaj funkcioj ne estas haveblaj, se vi uzas tuŝekranon.
La serĉilo funkcias nur se Javaskripto estas aktivigita en la TTT-legilo.
Kiel uzi la serĉilon?
La serĉilo troviĝas en la serĉilopaĝo.
En la supra tekstokampo post la titolo “Serĉi” vi povas enskribi tekstopecon serĉotan. Kiam vi aktivigas la butonon “Ekserĉi” (aŭ simple premas la enigo-klavon), la serĉoprogramo trairas ĉiujn elektitajn tekstojn, kaj montras al vi la rezultajn trovojn kun iom da kunteksto. La rezulto estas montrata en aparta “folio”.
Esperantajn literojn vi povas tajpi rekte (Unikode) aŭ per X-surogatoj: cx, gx... ux. Vi ankaŭ povas miksi rektan kaj X-surogatan skribojn.
Se vi volas uzi samtempe pli ol unu serĉesprimon, vi povas aldoni pliajn tekstokampojn per la pluso-butono maldekstre de la vorto “Serĉesprimo”. Kiam estas pli ol unu serĉesprimo, aperas ankaŭ minuso-butono, per kiu vi povas forigi la lastan el la serĉesprimoj. Ankaŭ eblas fermi serĉesprimon per aparta ferma “×”-simbolo en ties supra dekstra angulo. La unua serĉesprima tekstokampo tamen ne estas forigebla. Vi povas ŝanĝi la larĝecon de ĉiu tia tekstokampo per tirado de ties dekstra rando (sed tio plej verŝajne ne funkcias se vi uzas tuŝekranon). Ĉiu serĉesprimo estas aparte traktata kaj la serĉorezulto estas montrata en aparta folio.
Per la suba falmenua elektilo vi povas elekti, ke la serĉo inkluzivu ankaŭ ne-Esperantan (“fremdan”) tekston (“Inkluzivi ankaŭ fremdaĵojn”), aŭ ke serĉo ignoru ĉiujn trafojn, kiuj aperas ene de fremdaĵoj, aŭ kiuj enhavas fremdaĵojn ene de si (“Ignori trafojn en/kun fremdaĵoj”). Ignorado de fremdaĵoj tamen funkcias nur por fremdaĵoj, kiuj estas eksplicite markitaj kiel tiaj en la Tekstaro. Multaj fremdaj vortoj bedaŭrinde ankoraŭ ne estas tiel markitaj. Normale vi kredeble volas, ke fremdaĵoj estu ignorataj.
Poste vi povas elekti kiom da signoj estu montrataj por ĉiu trafo (baza elekto: 100 signoj). Prezentiĝas kune kun ĉiu trafo la kunteksto antaŭa kaj posta, kaj tiu tuto ampleksos (proksimume) tiom da signoj, kiom vi elektos. La maksimumo estas 200 signoj (kaj la minimumo estas 10 signoj). La montrota kunteksto tamen ĉiam limiĝas al la koncerna alineo (aŭ alinesimila tekstoparto).
Per la sekva elektilo vi povas elekti la maksimuman nombron da trafoj, kiujn la serĉilo montru. La maksimumo estas 1000 trafoj.
Per la elektilo “Daŭrigi” vi povas elekti, ĉu daŭrigi la serĉon ankaŭ post atingo de la maksimumo da montrotaj trafoj. Se vi elektas, ke la serĉo pludaŭru, tiam post atingo de la maksimumo, la serĉilo raportas nur la nombron da trafoj, sed ne la efektivajn trafojn.
Per la elektilo “Atenti usklecon”, vi povas indiki, ĉu la serĉo atentu la diferencon inter majuskloj kaj minuskloj. Serĉado, kiu ne atentas pri uskleco, povas esti iom malpli rapida. Vidu ĉi-poste ĉe la specialaj simboloj | kaj [] alternativajn metodojn por serĉi kaj minusklojn kaj majusklojn.
Poste sekvas ses butonoj:
Ekserĉi = ekserĉi en la elektitaj tekstoj
Ĉiuj = elekti ĉiujn tekstojn
Neniuj = elekti neniujn tekstojn
Inversigi = inversigi la elekton (elektitaj malelektiĝas, neelektitaj elektiĝas)
Zamenhofaj = (mal)elekti ĉiujn Zamenhofajn tekstojn
Montri informojn = montri detalajn informojn pri ĉiuj tekstoj (la samaj informoj aperas ankaŭ se vi musumas super la titoloj de la tekstoj)
Post la butonoj aperas la nomoj de ĉiuj tekstoj de la Tekstaro kun po unu elektilo, kiun vi povas ŝalti aŭ malŝalti per musa alklako. Ankaŭ eblas simple alklaki la nomon de la teksto por ĝin elekti aŭ malelekti. La tekstoj estas ordigitaj laŭ la jaro, kiam la esperanta teksto estis kreita (verke aŭ traduke).
Se vi elektas unu tekston, kaj poste elektas duan tekston tenante samtempe majuskligan klavon de la klavaro, tiam tiuj du tekstoj kaj ankaŭ ĉiuj tekstoj inter ili estos elektitaj. Simile eblas malelekti tutan vicon da tekstoj per teno de majuskliga klavo: Unue malelektu unu tekston. Poste malelektu alian tenante majuskligan klavon. (Tiu ĉi funkcio ne estas havebla, se vi ne havas klavaron kun majuskliga klavo, ekz. se vi uzas poŝtelefonon.)
Se vi preferas, vi povas anstataŭe elekti tekstojn laŭ jaro per la la perioda elektilo, kiu troviĝas inter “Montri informojn” kaj “Klarigoj kaj helpo”. Unue necesas aktivigi la periodan elektilon per la aktivigilo ĉe ties dekstra flanko. Poste vi povas enskribi komencan kaj finan jaron de la dezirata periodo. Rimarku, ke aliaj manieroj elekti tekstojn ne funkcias, kiam la perioda elektilo estas aktiva. Vi povas ĉiam ajn malaktivigi ĝin, kaj plu prilabori la elektojn en la ordinara maniero.
Maldekstre de ĉiu tekstoelektilo estas litero M. Se vi ĝin alklakas, aperas ligilo al HTML-a prezento de la tuta koncerna teksto, kaj alia ligilo al prezento de la baza XML-kodo de la tuta koncerna teksto.
Se vi musumas sur la nomo de teksto, la TTT-legilo montras detalajn informojn pri la koncerna teksto.
Ĉiuj elektoj, kiujn vi faras en la serĉila interfaco, estas memorataj (se via TTT-legilo estas agordita por akcepti tian memoradon). Kiam vi revenas al la serĉilo, reaperas aŭtomate ĉiuj elektoj, kiuj estis validaj, kiam vi laste vizitis la serĉilon.
La rezultoj de ĉiu serĉo aperas en aparta folio. Supre de la fenestro aperas langetoj, per kiuj vi povas elekti, kiun folion rigardi. Estas unu folio por la serĉilo mem, kaj poste po unu folio por ĉiu serĉorezulto. Aldone povas aperi ankaŭ folioj, kiuj montras tutajn tekstojn aŭ partojn de tekstoj. Ĉiun folion (krom tiu de la serĉilo) vi povas fermi per tiucela fermilo (kun la signo “×” en la koncerna langeto).
Se vi volas fermi samtempe ĉiujn foliojn (krom tiu de la serĉilo), estas aparta tiucela fermilo, ×, dekstre de la langetoj.
Ĉiu fermita serĉofolio estas aparte konservata en memoro, kaj povas esti remalfermita laŭbezone. En la serĉilofolio apud “Klarigoj kaj helpo” aperas listo de ĉiuj fermitaj kaj restarigeblaj folioj. Vi povas elekti unu el ili, kaj tiel restarigi ĝin (kune kun ĉiuj tekstofolioj, kiuj apartenis al ĝi antaŭ ol ĝi estis fermita). Fine de la listo aperas ankaŭ la eblo “Restarigi ĉiujn”. Kiam vi revenas al la Tekstaro, ĉiuj laste malfermitaj serĉofolioj (sed ne la tekstofolioj) estas tie haveblaj por restarigado (se via TTT-legilo akceptas la statokonservadon). Konserviĝas tamen ĉiam nur maksimume 30 serĉofolioj (la 30 laste fermitaj).
Kiam nova serĉofolio malfermiĝas, aperas tie la serĉorezultoj. Se vi elektis pli ol unu tekston, la rezultoj montriĝas iom post iom. Vi povas en ajna momento interrompi la serĉadon per alklakado de la “Fini”-butono. Dum la serĉo daŭras, vi eĉ povas ŝanĝi al alia folio. La daŭranta serĉo ne interrompiĝas. Vi eĉ povas iri al la serĉilo, kaj tie komenci novan serĉon, kiu malfermiĝos en aparta folio. Pluraj serĉofolioj povas labori samtempe.
En serĉofolio ĉiu trafo estos montrata en aparta linio kun iom da teksto antaŭ la trafo, kaj iom da teksto post ĝi. La trafo mem estas aparte markita. Se vi alklakas la trafotekston, aperas la tuta koncerna alineo (aŭ alia alinesimila tekstoparto). Tie ĉiu trafo estas markita flave. (La alineo devas esti aparte elŝutata el la servilo, kio povas eble daŭri iomete.) Post la alineo aperas butono por vidi ankoraŭ pli da kunteksto. Se vi alklakas tian butonon, malfermiĝas la koncerna teksto en aparta folio. Se la teksto estas tre longa, montriĝas tamen nur parto de ĝi. Iafoje temas pri tre grandaj partoj, alifoje temas pri mallonga eltiraĵo, depende de la strukturo kaj karaktero de la koncerna teksto. Se montriĝas nur parto de la teksto, estas tamen en tiu tekstofolio aparta butono por malfermi la tutan tekston en aparta fenestro (aŭ aparta folio de via TTT-legilo). Se la teksto estas ekstreme granda, vi tiam tamen ricevas anstataŭe liston de ligiloj al ĉiuj partoj de la teksto.
En serĉo-folio kun jam plenumita serĉo aperas butono nomata “Ŝanĝi” supre maldekstre. Se vi alklakas tiun butonon, aperas la serĉilo kun la serĉoparametroj kaj teksto-elektoj de tiu serĉo, por ke vi povu reprilabori tiujn elektojn, kaj eble fari novan similan serĉon (kiu aperos en nova serĉo-folio). Vi povas uzi tiun butonon ankaŭ por rekontroli, kiuj tekstoj estas elektitaj por la koncerna serĉo.
Se vi volas haltigi ĉiujn daŭrantajn serĉojn, vi povas alklaki la krisignon, !, kiu troviĝas dekstre de la langetoj (apud la ×-simbolo por fermi ĉiujn foliojn).
En serĉesprimoj vi povas uzi diversajn specialajn simbolojn. Ĉi-sube estas klarigoj pri la plej gravaj el tiuj signoj, sed principe vi povas uzi la tutan repertuaron de regulesprimaj signoj de la programada lingvo Perlo. Atentu tamen, ke ĝusta uzado de komplikaj kunmetoj de tiaj signoj povas esti iom malfacila. Eble indas legi libron pri la regulesprimoj de Perlo. Vi povas krome uzi la specialajn simbolojn en la dua listo ĉi-sube (ili ne ekzistas en Perlo).
= iu ajn signo (aŭ spaceto). Ekz.: serĉo per la serĉesprimo s.no trovas “sano”, “seno”, “sino”, “sono” kaj “suno” (kaj ankaŭ ekz. “s no”). Por serĉi efektivan punkton, vi skribu \. (kun aldona malsuprenstreko).
= unu aŭ pli de la antaŭa signo (aŭ interkrampaĵo). Ekz. vat+o respondas al “vato” kaj “vatto”, kaj ankaŭ (principe) al “vattto”, “vatttto” k.t.p. Por serĉi efektivan pluso-signon, vi skribu \+.
= nul aŭ pli de la antaŭa signo (aŭ interkrampaĵo). Ekz. e*norma respondas al “norma” kaj “enorma”, kaj ankaŭ (principe) al “eenorma”, “eeenorma” k.t.p. Por serĉi efektivan steleton, vi skribu \*.
= kiomo de la antaŭa signo (aŭ interkrampaĵo). Ekz. i{2,4} signifas 2 ĝis 4 sinsekvajn “i”-ojn (minimume 2, maksimume 4). [aeiou]{3} signifas 3 sinsekvajn vokalojn. \.{,3} signifas 0 ĝis 3 sinsekvajn punktojn. (la){2,} signifas 2 aŭ pli da sinsekvaj okazoj de la literduopo “la”. Por serĉi efektivajn kunigajn krampojn, vi skribu \{ kaj \}.
= nul aŭ unu de la antaŭa signo (aŭ interkrampaĵo). Ekz. t?iaj respondas al “tiaj” kaj “iaj” (la “t” estas libervola). lingvo-?lernado trafas kaj “lingvo-lernado” kaj “lingvolernado” (la dividostreko estas libervola). Por serĉi efektivan demandosignon, vi skribu \?.
Post + aŭ * aldona ? havas alian signifon. Tie ĝi kaŭzas, ke + aŭ * kondutas minimumeme (normale ili kondutas maksimumeme). Ekz. se en teksto aperas la vorto “demokratioj”, kaj vi serĉas per la esprimo d.+o, vi trovas “demokratio” (de “d” ĝis “o”, inter kiuj estas unu aŭ pli da signoj, el kiuj unu hazarde estas “o”). Sed se vi anstataŭe serĉas d.+?o, vi trovas nur “demo”. En la unua okazo + estas maksimumena, kaj prenas tiom da signoj, kiom ĝi entute povas trovi. En la dua okazo +? estas minimumema, kaj kontentiĝas tuj antaŭ la unua “o”.
= kunigo. Ekz. (mal)?granda respondas al “malgranda” kaj “granda”. La posta ? koncernas la tutan interkrampaĵon, kaj indikas, ke tiu estas libervola. (mal)+graŭ respondas al “malgraŭ” kaj “malmalgraŭ” (kaj ankaŭ al “malmalmalgraŭ” k.t.p.). Atentu, ke vi ĉiam devas uzi tiajn krampojn en paroj. Se vi skribas ekz. (la - mankas la finkrampo -, vi trovos nenion ajn. Por serĉi efektivajn kramposignojn, vi skribu \( kaj \).
= signoklaso. Ekz. tr[eio] respondas al “tre”, “tri” kaj “tro”. [ĉĝĥĵŝ]ar trovas “ĉar”, “ĝar”, “ĥar”, “ĵar” kaj “ŝar”. \b[Ĉĉ]u\b trovas “Ĉu” kaj “ĉu”. \b\w+[aeiou]\b trovas ĉiujn vortojn, kiuj finiĝas per vokalo. [aeiou][aeiou]+ trovas du aŭ pli da sinsekvaj vokaloj (“aa“, “eui”, “iii” k.s.). Se vi skribas ^ komence de tia signoklaso, vi inversigas la signifon: [^aeiou] simbolas ĉiun ajn signon krom ĝuste “a”, “e”, “i”, “o” kaj “u”. [^ĥ] estas ĉiu ajn signo krom ĝuste “ĥ”. Atentu, ke ^ komence de serĉesprimo havas alian signifon. Atentu, ke vi ĉiam devas uzi tiajn krampojn en paroj. Se vi skribas ekz. [l (mankas la finkrampo), vi trovos nenion ajn. Por serĉi efektivajn rektajn kramposignojn, vi skribu \[ kaj \].
= aŭ. Ekz. (en|el)iri respondas al “eniri” kaj “eliri”. (A|a)ntaŭ trovas kaj “Antaŭ” kaj “antaŭ”. Por serĉi efektivan vertikal-signon, vi skribu \|.
= unu vortsigno. Tio estas ĉiuj literoj (ne nur la Esperantaj), ĉiuj ciferoj (ne nur la Hind-Arabaj) kaj “_” (substrekosigno). Se vi volas serĉi nur Esperantajn literojn uzu \LI aŭ \LD.
= unu ne-vorta signo. Tio estas la malo de \w.
= ajna signo krom spaceto. Rimarku, ke la solaj spacosignoj, kiuj aperas en la tekstoj - kiam tiuj estas priserĉataj - estas ordinaraj intervortaj spacetoj, kaj ke nenie aperas duoblaj aŭ plioblaj spacetoj. \S do egalas al . minus spaceto. Rimarku ankaŭ, ke estu majuskla “S” en \S. (Minuskla \s signifas “ajna spacosigno”, sed tio ĉi tie praktike egalas al simpla spaceto, kaj tial \s ne estas bezonata ĉi tie.)
= vortlimo. Ekz. \bsen donas trafojn nur kiam “sen” aperas ĉe la komenco de vorto. \bsen\b trafas nur la vorton “sen” (ne vortojn kiel “esence”, “senila” k.s.).
= ne ĉe vortlimo (la malo de \b). Ekz. \Bsen trafas ĉiujn okazojn de “sen“, krom kiam “sen” aperas ĉe la komenco de vorto. \Bsen\B trafas ekz. la vorton “esenca”, sed ne la vorton “sen”.
= cifero. Ekz. \d\d\d trafas ĉiujn okazojn de tri sinsekvaj ciferoj (“123”, “999”, “847” k.s.).
= necifero (ĉia ajn signo krom cifero). Ekz. \D1 trafas “a1”, “ĉ1”, “-1” k.s.
= komenco de alineo (aŭ simila tekstosekcio). Ekz. ^Ĉu\b trafas la vorton “Ĉu”, kiam ĝi aperas tuj ĉe la komenco de alineo (aŭ simila tekstosekcio). Atentu, ke ^ ene de rektaj krampoj havas alian signifon.
= fino de alineo (aŭ simila tekstosekcio). Ekz. \.\.\.$ trafas tripunkton ĉe la fino de tekstosekcio.
Se vi iam volas serĉi la signon “\”, vi skribu \\.
Se vi iam volas serĉi efektivan literon “x”, kiu ne estu interpretata kiel surogato por supersigno, vi skribu \x aŭ \X. (En ordinara uzado de Perlo \x havas tute alian signifon.)
En la serĉataj tekstoj ekzistas nur unu speco de blanksigno, ordinara spaceto. Ne aperas taboj (tabeligaj signoj), nek linifinoj.
= iu ajn el la eblaj kombinoj de gramatikaj finaĵoj en Esperanto, t.e. “o”, “oj”, “on”, “ojn”, “a”, “aj”, “an”, “ajn”, “e”, “en”, “i”, “as”, “is”, “os”, “us”, “u”. Ekz. \binteres\FI trafas “intereso”, “intereson”, “interesojn”, “interesa”, “interesaj”, “interese”, “interesi”, “interesas” k.t.p. Tio signifas, ke ĝi trafas ĉiujn eblajn formojn de la radiko INTERES/. (Kunmetaĵojn kiel “seninteresa”, “interesiĝi” k.s., ĝi tamen ne trafas.)
= iuj ajn el la verbaj finaĵoj en Esperanto. Ekz. \binteres\VF trafas “interesi”, “interesas”, “interesis”, “interesos”, “interesus” kaj “interesu”.
= iuj ajn el la variantoj de O-finaĵo en Esperanto. Ekz. \binteres\OF trafas “intereso”, “intereson”, “interesoj” kaj “interesojn”.
= iuj ajn el la variantoj de A-finaĵo en Esperanto. Ekz. \binteres\AF trafas “interesa”, “interesan”, “interesaj” kaj “interesajn”.
= iuj ajn el la variantoj de E-finaĵo en Esperanto. Ekz. \bdekstr\EF trafas “dekstre” kaj “dekstren”.
= participa sufikso. Ekz. \bnask\PAa\b trafas “naskanta”, “naskinta”, “naskonta”, “naskata”, “naskita” kaj “naskota”. Se vi skribas anstataŭe \bnask\PA\FI la serĉo trovas ankaŭ “naskantaj”, “naskintan”, “naskontajn”, “naskitas”, “naskate” k.t.p.
= aktiva participa sufikso. Ekz. \bnask\APa\b trafas “naskanta”, “naskinta” kaj “naskonta”.
= pasiva participa sufikso. Ekz. \bnask\PPa\b trafas “naskata”, “naskita” kaj “naskota”.
= unu Esperanta litero, t.e. unu el “a-z”, “A-Z” kaj “ĉ Ĉ ĝ Ĝ ĥ Ĥ ĵ Ĵ ŝ Ŝ ŭ Ŭ”. Ekz. \b\LIia\b trafas “cia”, “dia”, “fia”, “ĝia”, “lia”, “mia”, “nia”, “pia”, “sia”, “ŝia”, “tia” kaj “via” (kaj eble ankoraŭ aliajn vortojn). \b\LI+m\b trovas ĉiujn vortojn, kiuj finiĝas per “m”, kaj kiuj cetere enhavas nur Esperantajn literojn.
= unu Esperanta litero aŭ dividostreko (“-”), t.e. la samo kiel \LI plus dividostreko. Ekz. \b\LDia\b trafas “cia”, “dia”, “fia”, “ĝia”, “lia”, “mia”, “nia”, “pia”, “sia”, “ŝia”, “tia”, “via” kaj ankaŭ “-ia” (kaj eble ankoraŭ aliajn vortojn). \b\LD+m\b trovas ĉiujn vortojn, kiuj finiĝas per “m”, kaj kiuj cetere enhavas nur Esperantajn literojn aŭ dividostrekojn.
= ne-Esperanta litero, t.e. la malo de \LI. Ekz. \b\NE\w+\b trafas vortojn, kiuj komenciĝas per ne-Esperanta litero.
Ĉiuj specialaj simboloj devas esti skribataj ekzakte tiel, kiel ili aperas ĉi-antaŭe. Atentu pri la uskleco: Estu \FI, \OF k.t.p, (ne \fi, \of aŭ simile).
Post ĉiu el la finaĵaj specialsimboloj, \FI, \VF, \OF, \AF, \EF, vortlimo estas subkomprenata. Ne necesas aldoni la vortliman simbolon \b.
La specialaj gramatikaj simboloj ne kapablas distingi inter veraj finaĵoj/sufiksoj kaj ŝajnaj. Tial ekz. \btr\FI trafas vortojn kiel “tro”, “tre” kaj “tri”, kvankam en ili “o”, “e” kaj “i” ne estas gramatikaj finaĵoj. Kaj \bkont\AP\AF\b trafas ankaŭ la vorton “kontanta”, kvankam tiu vorto ne estas participo.
Iuj tekstoj en la Tekstaro ne rajtas esti plene montrataj pro kopirajtaj kialoj. Vi povas tiujn tekstojn plene priserĉi, sed vi ne povas ilin plene legi ĉi tie. Se vi elektas tian tekston por montrado vi ricevas nur la bibliografiajn informojn pri la teksto.
Tia protekto de teksto estas montrata per krisigno ! (anstataŭ “M”) en la serĉopaĝo.
La Tekstaro de Esperanto ekzistas dank’ al subteno de ESF.
Donacu al ESF kaj subtenu indajn projektojn, kiel la Tekstaro!