pt pt es en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo en lt en eo eo eo fr hbs_lat en ta en fr eo eo eo eo eo en lt de eo tr eo eo eo eo eo eo en en lv en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo en eo zh eo eo eo eo eo en ta en ja eo eo eo eo eo eo tr eo eo en ta en en en eo eo pt eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo es de en eo eo pt en en eo en en cs cs da en da cs en en cs da en en en de cs da en da cs en en cs cs en en en cs cs da en da cs en en cs cs en en en de cs da en da cs en en cs cs en en en cs cs da en da en en en cs cs en en en cs cs da en da cs en en cs cs en en en cs cs da en da cs en en cs da en en en cs cs da en da en en en cs da en en en cs cs da en da cs en en cs da en en en cs cs da en da da en en cs cs en de cs en en da en en en cs da da cs en en cs en en en cs en cs cs cs cs eo en eo es eo eo de eo en eo eo fr eo eo eo eo it eo eo en eo eo eo it eo eo eo en nds en en eo eo en en en eo en
Blogo de Razen Manandhar, el Katmando, Nepalo
Ĉu homoj povas kredi ke la dinastio, kiu per forto kaj komploto regis en la malriĉa lando dum 240 jaroj, povas forlasi la palacon tiel simple kiel batita kato? Tio okazis en Nepalo. Do, ni faris historion. Tiel facile, simple kaj pace.
De komenco la Shah reĝoj de Nepalo estis en disputoj. Kiam la mondo faris ĉion eblan evoluon scienan, Nepalo daŭre implikiĝis pri politikaj komplotoj. La reĝo nek povis daŭrigi la arton kaj kulturon de la antaŭa Malla dinatio, nek ili povis moderne evolui la landon.
Antaŭe, la reĝo akceptis la lingvon de la popoloj, la nevara, sed la reĝo de Shah dinastio forte deklaris ke ilia lingvo estu la unu sola lingvo de la lando. Antaŭe vivis en Nepalo Hinduanoj, Budhanoj, Islamanoj kaj Kristnoj sed la unua reĝo de Shah dinatio aŭ mortpunis ilin aŭ sendis ilin ekster la lando. Kavankam ili ne povis malpermesi nian kulturon, ili aldonis novajn (ili tamen havis tre malmulte por aldoni) kulturojn kaj devigis nin tion sekvi.
Jen de komenco, venis problemoj. Antaŭ ol la venko, la reĝo de Shah dinatio trancis nazojn de centoj da homoj kiam ili sukcesis venki iun provincon. Kaj poste, iam iu reĝo devigis milojn da gepatrojn kiuj havis infanojn, kunporti iliajn infanojn ekster la valo por ke lia filo ne ekhavu malsanon! Tia estis la "amo" de nepalaj reĝoj al popolo. La rakonto de tiranismo povas estis pli kaj pli longa.
Mi nur menciu la reĝa masakro de 2001 kaj subita surtroniĝo de la eĝo. Kaj la pŭo de 2004 kiam li marpemesis telefonon, reton kaj cenzuris ĵurnalon.
Nature, la malamo de la popolo al la reĝo ampliksiĝis. Dank' al la Maoista milito, homoj ekhavis kuraĝon paroli kontraŭ la reĝo en malproksimaj vilaĝoj.
Nu, dum lia 10-minuta prelego de 6an de junio, 2007, la reĝo eks-reĝo Gyanendra Shah ĉefe volis klarigi ke la Shah dinstio nur faras ĉion laŭ la deziro de la popoloj.
Li diris ke oni akuzis lin pri la reĝa masakro, kvankam li estas senkupla, li devis toleri lin.
Li nur promesis redoni al la reĝo la kronon por ke ĝi estu konservita sed ne diris ke li redonos la valoraĵon kiun kolektis la plej riĉa reĝo de al plej malriĉa lando.
Li ankaŭ diris ke li akceptis la baloton de la Konstitucia Asambleo kaj li obeajs la decidon de la popolo. Li memorigis nin ke li ne planis lasi Nepalon kaj li reston tien ĉi por servi lian patrin-landon.
Vere, tio ŝajnis tute simpla kaj sekvis nature celebrado. Sed tio ne estis tiel simpla.
1. Li ne lasis la palacon ĉar li volis, sed ĉar li ne havis alian opcion kaj li ne haivs forton kontruaxi la popoldeziron.
2. Li ne redonis la tutuon de la heredaĵon de la dinatio kio ne estis lia gajno sed la gajno de la reĝo - li posedis la trezoron de la lando nur ĉar li esis la reĝo. Tio signifis ke li nur amis la posedaĵon kaj ne la postenon.
3. Li redonis la kronon al la registaro por "konservi". Li plej eble signifis ke li revenos kun forto kaj la registaro redonu ĝin al li.
4. Eĉ post lia foriro, li tiel planis ke lia patrino kaj avino vivu en la sama palaco. La registaro, pro emocio, jesis al liaj demandoj. Tio eble estos la komeco de estota problemo.
5. Li denove petis al la registaro ke li ne havas loĝejon kaj la registaro ankaŭ donis al li ĝungalon apud Katmando por ke li vivu ĝis li aranĝos alian loĝadon. Tiu reĝo kiu gajnis miloble ol ĝenerala popolo ne havis monon por aĉeti domoen en Katmando? Hontinde.
Kaj, post la fino, ne ĉio finiĝis. Oni diras ke nun okazas disputo inter la eks-reĝo kaj lia filo. Tiel venas diraĵo ke la filo helpis lin dum la masakro ke li iam fariĝos reĝo sed subita forlaso de la eks-reĝo fermis la pordon por la filo en estonteco. Li nun povas esti freneza...
Mi povas diri ke li promesis doni multege da monon al la ministroj ke ili permesis kunporti la trezoron. Ni scias ke plej multe da politikistoj venas al Katmando kiel malriĉuloj kaj ili tre volas riĉiĝi sen laboro. Kaj la reĝo povas esti unu el tia vojo.
La regsitaro ja faris komisionon por ekzameni la posedaĵon de la palaco post lia foriro sed la rezulto aperis tiel hontinda ke la registaro ne povis doni ĝin al la ĵurnalistoj.
La registaro tuj poste decidis ke la palaco estos nepala nacia muzeo. Sed, mi raportis, kiel eblas muzeo sed ne troviĝas valoraĵojn kaj historiaj dokumentojn. Vidu ĝin ĉe mia angla kolekto de novaĵoj www.razen.blogspot.com
La afero de reĝo ankoraŭ ne finiĝis. Vidu, mi estis tre feliĉa kiam mi vidis la finon de 240-jara monarĥismo en mia lando. Sed nun preskaŭ ne. Ĉar nenio ordiĝis post foriro de la reĝo. Protestado daŭras ĉiutage kaj tio estas ĝuste kion la reĝo volis. Ni vidu kiel ĝi funkcios en estoteco. Reĝo vivos en politiko ĝis kiam li posedas la mono li kolektis el la nacia kofro. Nur tiam venos la paco en Nepalo.
Posted by Razeno at 16:10 2 comments:
Labels: monarhxio, Nepalo, politiko
La eks-regxo lasis palacon
La eks-regxo Gyanendra lasis la palacon hodiaux, post lia longa prelego antaux la jxurnalistoj. Antaux du horoj.
Estas eble unua foje en la historioj de monarhxoj ke li lasis 240 jaran heredajxon tiel pace.
Message sent using UebiMiau 2.7.9
Posted by Razeno at 19:09 1 comment:
La eks-reĝo de Nepalo petas almozon!!!
Monarĥio baldaŭ estos historio de Nepalo. En pasitaj du semajnoj, ni multe parolis pri la reĝo - plej ofte ni memoris fi-agojn de la Shah dinstio - masakroj, komplotoj, ekspoito al virinoj, suspektoj, korpo-punoj ktp ktp. Ni emas forgesi eĉ se ili ion faris bonon al la popolo en 240 jaroj.
Kaj, aŭskukltu, la reĝo petis almozon al la registaro! Vizitis nia ministro al la palaco kaj la eks-reĝo petis ke la registaro donacu al li malgrandan palacon apud la monteto en Katmando. Tio neniam okazis en la historio de mondaj monarĥoj, ĉu ne? La reĝo estas la plej riĉa persono en Nepalo sed li ne volis aĉeti unu domon per la mono li akiris el la ŝtata trezorujo.
Kaj, mi ĵus aŭdis ke en la palaco nenio grava kaj valora aĵo restas. Iu registara komitato vizitis al la palaco por ekzameni ĝin kaj ili trovis ke ĝi estis preskaŭ malplena - nek estis valoraĵon nek historiaj dokumentoj - ili eĉ ne sukcesis trovi la tronon !!! La reĝo ŝtelis ilin kaj nun neniu scias ĉu la registaro sukcesos retrovi la valoraĵojn uzitajn de la luksegaj reĝoj de la malriĉega lando. Vidu, avido estas tia - la plej riĉa persono de Nepalo agis same kiel ŝtelisto.
Samtempe, mi opinias ke ankaŭ kulpas la registaro. Ĉar la registaro ankaŭ nun estas faritaj plej parte de la enmigrantoj, kiuj venis el vilaĝoj kaj jam ne vidis riĉĵon. Ilin la reĝo povas facile "aĉeti". Eble la reĝo promesis al ili ke li pagus multege da monon se ili silentus. Avido estas avido - ĝi povas faligi ĉiun ajn.
Posted by Razeno at 19:44 No comments:
Labels: monarhxio, Nepalo, politiko
Hodiaŭ la tuta mondo celebras la etoso-tagon. Mi deziras bonon kaj sukceson al tiuj kiuj laboras por la pia celo. Mi petas vin sanĝi vian kutimon (uzi tro da energio - de elektro, gaso ktp) ĉar tiel vi povas helpi la mondon vivi pli longe.
Eble vi ankaŭ parolas pri mondvarmiĝo, jam ĝi estas modo en mutlaj riĉaj langoj. Sed por ni, malriĉaj landoj kaj tiuj kiuj vivas apud montoj, apud montoj kaj ĉe la maro.
Vi scias, mi loĝas en Nepalo, apud la plej alta monto de la mondo. La neĝo en montoj akviĝas -- pli kaj plu. Tio tiel rezulatas ke la aro de neĝo apud la montoj grandiĝas kaj ankaŭ altiĝasl la akvonivelo de la lagoj faritas per la neĝo-akvo. Tiaj lagoj iam ajn povas ekspolodi kaj miloj da vilaĝoj malsupre povas inundiĝi. Do, suferas la valoj, homoj kaj teaj kulturoj. Kion ni faris malbonon al la tero ke ni estas malbenitaj? Kaj kial vi (moke, la riĉaj, altaj, blankaj homoj) ne povas fari ion por savi nin? La usono (pardonu miaj bonkoraj usonaj amokoj) ne povas diri ke ili estos la parto de la Kjoto Protokolo kaj malalitĝos elsendo de vundigaj gasoj? Kial nur ni aktoras sur la strato kun geknaboj ke ni devas hodiaŭ lasi malbonajn kutimoj? Ĉu tio estas justo?
Aliflanke, la politikistoj en Nepalo ankaŭ ne estas sinceraj por labori por pura etoso. Ili ne povas helpi nin uzi elektrikan aŭtomobilon ktp. Sed kvankam homoj estas intersaj, la regitasro preskaŭ malkuraĝigas nin uzi tiajn aŭtomobilojn postulante altegan imposton. Ni pensas ke ili ricevas multe da mono de la komercistoj de la ortodoksaj aŭtoj. Ili scias ke iam oni enkondukos tiajn purajn aŭtojn, ĉiuj aĉetos ilin kaj homoj ne plu volus akiri malpurigantajn aŭtojn.
Kompreneble, ili ankaŭ estas gvidita de mono - ili faros nur tion kion la komercistoj diras al ili kaj la komercistoj ne niam faras bonon al la popolo?
Mi pensas ke ĉiuj samtempe devas fari ion ke nia tero restu pura, almenaŭ por nia venonta generacio, se ne por ni. Ĉu vi helpos nin?
Posted by Razeno at 20:32 1 comment:
Bonvenon al Respubliko de Nepalo !
Jen ni faris historion. Tiel plene, pace kaj sukcese ni forigis la monarĥion, preskaŭ 240-jaraĝa. La konstitucia asembleo, elektita per la baloto de la 10a de aprilo, hieraŭ nokte, je 11.20, decidis ke la monirĥio ne plu estos en Nepalo kaj la estinta regco ne plu havos ian tian lukson kaj forton. La reĝo devos lasi lian palacon en venontaj 15 tagoj.
Ekde hieraŭ noktomezo kaj dum tuta tago hodiaŭ, amaso da homoj ĝuis kaj demonstraciis pro ĝojo en stratoj de Katmando kaj multaj aliaj urboj. Hoamaso hodiaŭ staris antaŭ la reĝa palaco, demandante la reĝon tuj forlasi la palacon.
Inter la 568 membroj ĉeestantaj, nur 4 kontraŭis kaj aliaj ĉiuj aplaŭdis la proponon ke oni forigu monarĥismon kaj do mia lando estis deklraita kiel Federala Demokratia Respubliko de Nepalo! Gratulon al ĉiuj.
Samtempe, ili ankaŭ decidis ke ili aranĝos provizon de presidento kiu ne havas multe da politikaj fortoj sed restos kiel dekoracio kun la plej supra honoro. La registaro ne donos ian ajn subvencion aŭ honoron al la reĝa familio krom kiel simpla civitano kaj la reĝa palaco de nun fariĝos nacia muzeo.
Antaŭe estis decidita ke la historia kunveno okazos je la 11a antaŭ tagmeze sed pro la preparado de procesiaj aferoj, la kunveno povis okazis nur post la 6a, kaj do venis la decido preskaŭ noktomeze. Homoj senpacience atendis por la deklaro ekstere.
Antaŭ unu tago, la nove elektitaj membroj de la konstitucia asembleo, por la unua fojo en la historio, ĵuris en siaj gepatraj lingvoj. Tio ankaŭ estas signifo de liberiĝo de lingva subpremo.
Nun la nova asembleo laboros dum du jaroj opr verki vere "popola" konstitucion por fari Nepalon federala. Tamen oni ankoraŭ ne povis decidi ĉu ili sekvu etna divido kiam ili skizas liniojn por la ŝtatoj. La plej granda parto en la politika supra parto estas el altnivelaj Hinduoj kaj ili (en tute 39 pro cento) timas ke etnaj ŝtatoj eble disdividos la landon. Kaj ili ankaŭ diras ke ĉar jam la popoloj de diversaj etnoj miksiĝis, nun ne eblas etnaj ŝtatoj. Sed etnaj grupoj diras ke etna ŝtato estas grava por fari Nepalon federala ĉar nur ĝi donos al ili ilian kulturan idention.
Tamen, estas malfacile kredi ke la reĝo Gyanendra, kiu sidis sur la trono post reĝa masakro kaj kiu nur antaŭ du jaroj kaptis la tutan reĝimon per puĉo, forlasos la heredaĵon de 238 jaroj. Mi memoras, li sendis soldatojn ĉe nia ĵurnala oficejo por cenzuri...
Ĝenerala sekretario de UN kaj aliaj internaicoaj orgnizaĵoj jam gratulis nepalan regsitaran pro la paca deklaro kaj eniro al respublika demokratio.
PS: Antaŭ du jaroj, kiam homoj protestis kontrŭ la reĝa puĉo, mi blogis kun la titolo "Nepalo iras respubliko", kaj ne realiĝo de mia sonĝo; tio estis sonĝo de ne nur mi sed de milionoj da homoj, preskaŭ ĉiuj.
Posted by Razeno at 18:16 4 comments:
Morgaux la regxo foriros!!!
Morgaux, la 28an de majo faros historion en Nepalo - la nova konstitucia asembleo lauxlegxe forigos monarhxismon el Nepalo. Forvisxinte la 2,000 jaran historion de tumulta monarhxio kaj la 238-jara historio de tiu cxi Sah dinatio, la asembleo, dum gxia nua kunsido, anoncos ke Nepalo farxas federala respubliko.
Dum la baloto de la asembleo, en la 10a de aprilo, preskaux cxiuj partioj sekvis la vojon al respubliko  kaj nur kelke homoj en unu partio rekte subtenis la monarhxismon. Homoj timis ke eble tiu partio, per la monon kaj forto de malaperonta regxo, gajnos poenton, sed tio ne okazis.
kaj estas certe ke la anonco okazos. Tamen homoj nun timas ke la regxo eble ne reagos kaj restos en la palaco kiel antauxe. La registaro altigis nivelon de sekureco por eviti protest-batalojn.
La nuna regxo Gyanendra akiris tronon en 2001 kiam okazis regxa masakro kaj "iu" mortigis tutan regxan familion kaj nur eskapis tiu cxi regxo cxar li estis for de la palaco. Oficiala raporto venis ke estis unu el la mortino kiu pafmortigis cxiujn kaj poste sin pafis. Sed multaj homoj kredas ke estis nuna regxo kiu komplotis tiun masakron.
Message sent using UebiMiau 2.7.9
Posted by Razeno at 21:38 1 comment:
Amase homoj grimpas sur Monto Everesto
En tri tagoj, jam 180 da homoj sukcese grimpis sur Monto Everesto ĝis hoduax vespere. La 8848 metra monto estas la plaj alta montopinto de la mondo, kiu situas ĉe la norda bordo de Nepalo.
Kial tiom multe da homoj grimpas sur ĝi? "Ĉar ĝi estas tie" - jen estas la fama respondo de Sir Edmund Hilalry. Vere, jam pasis pli ol 50 jaroj, homoj venkis ĝin kaj la allogo de la pontopinto ankoraŭ ne mortis -  la homoj daŭre grimpadas tien, eble en vicoj, amase. jam pli ol 3,000 homoj grimpis sur ĝi ĝis hodiaŭ.
Nur hodiaŭ matene atingis 77-jara nepalano sur la pinto. Kaj jam 10 knabinoj de Nepalo, apartenantaj al diversaj etnaj grupoj, ankaŭ sukcesis sian mision Gratulon al ĉiuj. Mi poste donos la tutan liston de grimpistoj.
La monto grimpado ja estas eksciita kaj amuza sed ĝi ankaŭ murdas homojn. Ĉi jare, jam du personoj forpasis en tri tagoj. Giammi Goldz de Svislando mortis apud Monto Everesto kaj Ignacio Ochoa de Olza (Inaki) mortis en apud Monto Annapurna. Aliflanke la soldatoj sukcesis savi vivojn de ses Britoj en Makalu vilaĝo kiuj iris por grimpi sur Monto Makalu.
Aliflake, la grimpistoj ne nur lasas siajn piedmarkojn sed ankaŭ restaĵon de manĝaĵo, vestaĵo, litaĵo kaj cilindro de gaso ktp. Oni ne parolu pri fikaĵo. Pli ol tio, ankaŭ restas tie kadavroj de grimpistoj. Kiam ili mortas, estas tre tre malfacila kunporti ilin sube kaj do restas "freŝaj" kadavroj dum dekoj da jaroj. Ĉar estas neĝaro, la kadavroj ne putriĝas...imagu kiel la grimpistoj trapasas eble ridetantaj mortintoj.
Mi iris hieraŭ al Esperanto-oficejo por labori sur la vortaro. Estis tiel malfacila por mi aranĝi tempon. Sed, estis tie Bharat kaj Indu kune kun Philip, Poshraj kaj Narendra. Mi demandis al Bharat kie li estis dum monatoj kaj li simple respondis, "Mi estis for".
Do, daŭris krokodilado pri politikaj aferoj dum unu horo kaj mi lasis la ĉambron. Tre bedaŭrinde.
Message sent using UebiMiau 2.7.9
Posted by Razeno at 22:00 1 comment:
Newer Posts Older Posts Home
Subscribe to: Posts (Atom)
Diris mia amiko ke...
Bonvenon al mia blogejo. Per mia Esperanto-blogo, mi montras al la mondo ke nia internacia lingvo ja vivas hodiaŭ, kaj ĝi troviĝas ankaŭen Nepalo. Vi trovos artikoletojn pri Nepalo, tiea kulturo, socio kaj mia persona vivo. Kaj mi nepre donas mian personan opinion pri Esperanto-movado en mia lando.
Dankon por via vizito. Bonvolu lasi viajn komentojn aŭ skribi al mi al razeno(a)gmail.com. Mi atendas viajn reagojn. Mi ege emas korespndi per Esperanto.
Mi estas Razen Manandhar "Razeno"
1990: Aliĝis al NEspA, kiel fondinto-membro
1992: aliaĝis al UEA
1994: partoprenis en la UK (Seuolo)
1996: fakdeligitiĝis en UEA
2005: partoprenis en la AK (Katmando)
2006: prezidis NEspA-n (ĝis 2008)
2007: partoprenis en la UK (Jokohamo)
2009: eldonis libron "Vojaĝo al Muktinath"
2011: partoprenis en la UK (Kopenhago)
2012: volagxis en Francio por instrui Esperanton
2012: eldonigxis libro "Puinkino kaj aliaj nepalaj rakontoj" el Japanio.
Mia libro - "Jen Japanio" atendas eldoniĝon.
2013: organizis programon "La 1a Internacia Ekskurso de Katmando".
Mi troviĝas ankaŭ en lernu.net, facebook.com, ipernity.com, esperanto.com ktp.
Mia Vojagxo Tra Esperanto Slideshow: Razen’s trip from Kathmandu, Nepal to Kazakhstan was created by TripAdvisor. See another Kazakhstan slideshow. Create your own stunning free slideshow from your travel photos.
Estas mia unua Esperanto-libro. Bonvolu acxeti gxin en UEA.
Belaj fotoj de Nepalo
Nepalaj geesperantistoj en Facebook
Serĉu en tiu ĉi blogo
Aligxu al nepala diskutgrupo
There was an error in this gadget
Full Size Synth Piano widget and many other great free widgets at Widgetbox! Not seeing a widget? (More info)
Watermark theme. Powered by Blogger.