en hu eo eo hu pt eo it eo ro eo eo eo es eo es eo eo pt war eo eo eo eo eo fr eo pt eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo es eo eo eo eo en eo eo eo eo eo eo eo pt eo eo eo eo it pt hbs_lat en es nl eo eo sv es it fr eo it fr war es eo it eo it en eo es pt sv pt es es gl eo ceb fr es es vi pt en vi gl fr nl eo eo eo eo it eo en es eo eo es es gl eo eo eo eo eo eo eo en eo hu eo eo it en lt eo eo en en en en en en en eo eo eo es eo eo eo eo
Figo - Gpedia, Your Encyclopedia
v • d • r
Fikuso estas genro de proksimume 800 specioj de arboj kaj arbustoj el la familio morusacoj, konataj kiel figarboj, kiuj kreskas aparte en tropika klimato, iuj specoj ankaŭ en la varma modera klimata zono. La plej konata specio estas la komuna figarbo: Tiu specio, kiu latine nomiĝas Ficus carica, produktas grandkvante konsumatajn fruktojn, kiujn oni nomas figoj: ankaŭ la fruktoj de aliaj specoj estas principe manĝeblaj, sed tamen apenaŭ konsumiĝas. La plej multaj specioj estas ĉiamverdaj.
Kvankam la figoj komune konsideriĝas fruktoj, tutekzakte temas pri la floroj de la figarbo. Temas pri "falsa frukto", en kiuj la floroj kaj semoj de la planto kunkreskiĝis.
Figoj estas bona nutra fonto de flavonoidoj kaj polifenoloj, kaj havas pli grandan kvanton de fibroj ol iu ajn alia frukto, ĉu freŝa aŭ sekigita, kaj havas grandan kvanton da kalcio.
Cent gramoj da freŝaj figoj (310 kJ) enhavas 0,8 gramojn da proteinoj, 0,3 gramojn da grasoj, 19 gramojn da karbonhidratoj, el tio 16 gramojn da sukero, kaj krome 3 gramojn da fibroj. Kompare, cent gramoj da sekigitaj figoj (1041 kJ) enhavas 3 gramojn da proteinoj, 1 gramon da grasoj, 64 gramojn da karbonhidratoj, el tio 48 gramojn da sukero (25 g da glukozo kaj 23 g da fruktozo), kaj krome 10 gramojn da fibroj.
La genro Figo (Ficus) estas dividita en ses subgenroj:
Ekzistas ĉ. 750 ĝis 1000 Ficus-specioj:
altega figo (Ficus altissima)
bengala figo (Ficus benghalensis),
benjamina figo (Ficus benjamina)
vera figo (Ficus carica), donas figojn.
ĉerizforma figo (Ficus cerasiformis), manĝeblaj fruktoj.
deltoforma figo (Ficus deltoidea)
manĝebla figo (Ficus edulis), fruktoj estas manĝeblaj.
Ficus insipida (Ficus glabrata) ankaŭ nomata amatlo-arbo, la ŝelo de la abo estas uzata por fari la paperecan materialo amatlo.
zulua figo (Ficus lutea)
kaĉera arbo (en Malavio de granda simbolo signifo)
violona figo (Ficus lyrata)
grandfolia figo (Ficus macrophylla), ankaŭ nomata „Aŭstralia gumarbo
ĉinuja figo, (Ficus microcarpa) (sin.: F. retusa, F. nitida, F. retusiformis, F. thonningii)
rampanta figo (Ficus pumila)
relegia figo (Ficus religiosa) ankaŭ nomata budho-arbo
sikomora figo (Ficus sycomorus) .
bengala strangolfigo (Ficus virens)
Kelkaj figo-specioj kaj iliaj kultivaroj estas ŝatataj ĉambroplantoj (elekto):
gumarbo (Ficus elastica): iam tre ŝatata ĉambroplanto, kiu hodiaŭ ekzistas en diversaj kultivaroj.
benjamina figo (Ficus benjamina): en multaj kultivaroj.
violona figo (Ficus lyrata): grandfolia specio .
rampanta figo (Ficus pumila): specio kun malgrandaj folio, rampanta kun fiksiĝaj radikoj.
deltoforma figo (Ficus deltoidea).
Ficus binnendijkii: vendata ankaŭ sub la nomo Ficus longifolia
Ficus cyathistipula: similas al Ficuselastica
Ficus natasja: similas al benjamina figo, Ficus benjamina
Ficus retusa: ofte kiel Bonsajo.
Dum junio 2006 dum arkeologia elfosaĵo en la vilaĝo Gilgal 1 en la suba Jordana valo figoj de antaŭ 11.400 jaroj estis trovitaj - malpli ol 15 kilometrojn norde de la antikva urbo Jeriĥo. Figoj estis inter la unuaj kultivitaj fruktoj. Supozeble figoj jam agrikulture kultiviĝis proksimume mil jarojn antaŭ la unuaj grenoj (tritiko kaj sekalo) estis intence plantitaj kaj rikoltitaj.
pentraĵo de la specio Ficus pilosa el la 19-a jarcento
En antikva Grekio, la figarbo estis dediĉita al la dio Dionizo Sukites (Eukίtnς). Figoj ankaŭ en la antikva Romio estis grava nutraĵo. Kato la pli maljuna en sia verko De Agri Cultura (Pri agrikulturo) listigas la diversajn specojn da figoj plej multe kultivataj dum la periodo de publikigo de sia manlibro: la Maŭriska, Afrika, Herkulanea, Saguntina kaj la Nigra Telania (De agri cultura, ĉapitro 8).
The article is a derivative under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License. A link to the original article can be found here and attribution parties here. By using this site, you agree to the Terms of Use. Gpedia Ⓡ is a registered trademark of the Cyberajah Pty Ltd.