eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nds pt hbs_lat eo br eo eo eo fr eo fr eo eo pt es eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo de eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo it eo nl it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo it eo es eo eo eo eo de eo eo eo eo eo eo eo eo eo en en ru de ru ru en ru de ru de hy ru en ru eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr fi eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl de an ar arz en az uz de lt ru sv bg br hbs_lat uk ca mhr ckb hbs_lat cy da de el en es et eu ast fa fi et fr fy de lt de ku he tl hbs_lat hu hy it id en es is it ja ka az sah kk ko pl it it lb it hu lt lv en ru en en ml mr ms my nl nb nb fi fr it pa id pl pms pnb pt io ro ru ru bxr jbo en sv hbs_lat si en sk sl sq hbs_lat nl sv hu ta th tr oc fy ur uz fi vi en tr pl xmf he zh fr zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
Petro Paŭlo Rubens - Vikipedio
El Vikipedio, la libera enciklopedio
8-a de julio 1577 [#]
30-a de majo 1640 [#]
v • d • r
Petro Paŭlo Rubens, memportreto, 1623, Brita Reĝa Kolekto.
Petro Paŭlo RUBENS (naskiĝis la 29-an de junio 1577 en Siegen, mortis la 30-an de majo 1640) estis flandra arta pentristo, desegnisto kaj diplomato. Li sendube estas la plej populara flandra majstro de la baroka periodo per troigo de la emfazigitaj movoj, koloroj, kaj sensiveco. Oni lin nomas ankaŭ Peter Paul, Pieter Paul, Pieter Pauwel aŭ Petrus Paulus. Li estis konata ĉefe pro kontraŭreformaciaj altarpecoj (retabloj), portretoj, pejzaĝoj, kaj historiaj pentraĵoj de mitologiaj kaj alegoriaj temoj. Aldone al laboro en granda studio en Antverpeno kiu produktis pentraĵojn ege popularajn inter nobelaro kaj artokolektistoj tra la tuta Eŭropo, Rubens estis klasicise edukita humanisma fakulo kaj diplomato kiu estis kavalerigita kaj de Filipo la 4-a, reĝo de Hispanio, kaj de Karlo la 1-a, reĝo de Anglio.
1 La vivo de Rubens
Peter Paul Rubens naskiĝis en la germana urbeto Siegen. Lia patro estis edukita viro. En Kolonjo li edukiĝis humanisme; poste li studis en Antverpeno. Post arta instruo ĉe Tobias Verhaegt, Adam van Noort kaj Otto van Veen, li en la antverpena gildo estis akceptata kiel majstro. La 9-an de majo 1600 li ekiris al Italio, kie li en Venecio eklaboris por la duko de Mantuo, Vincenzo Gonzaga ĝis 1608. Li ankaŭ dum kelkaj jaroj restadis en Hispanio. Denove en Nederlando li nun iĝis kortega pentristo por la arkidukoj Albrecht VII de Aŭstrio kaj Isabel de Hispanio, en 1609. Li pluloĝis en Antverpeno kaj en la sama jaro edziĝas kun Izabela Brant. En 1610 li ordigis la grandan domon ĉe Wapper, kiu ĝis hodiaŭ estas la Domo de Rubens, ateliero kun kelkaj kunlaborantoj. Inter 1610 kaj 1620 ekestis la majstraj verkoj, kiuj daŭre estas admireblaj en la Katedralo de Nia Sinjorino (Antverpeno): la Alkrucigo kaj la Dekrucigo kun rimarkinda ŝanĝo de stilo. Kunlabore kun Jan Brueghel ekestis tre valoraj raraĵoj.
Rubens kaj Izabela Brant, sur kuŝejo de Lonicero, ĉ. 1609. Malnova pinakoteko, Munkeno
La ĝardeno Rubens planita ĉe Rubensdomo, en Antverpeno
Komenca vivo[redakti | redakti fonton]
Rubens naskiĝis en la germana urbo Siegen, kantono de Nassau-Dillenburg, al Jan Rubens kaj Maria Pypelincks. Lia patro, kalvinisto, kaj patrino eliris el Antverpeno al Kolonjo en 1568, post pliiĝanta religia maltrankvileco kaj persekutado de protestantoj dum la regado de Hispana Nederlando fare de la Duko de Alba.
Jan Rubens iĝis jura konsilisto (kaj amanto) de Ana de Saksio, dua edzino de Vilhelmo la 1-a de Oranje-Nassau, setliĝis ĉe ŝia kortego en Siegen en 1570, kaj iĝis patro de ŝis filino Kristina kiu naskiĝis en 1571.[1]
Post enprizonigo de Jan Rubens, Peter Paul Rubens naskiĝis en 1577. La familio revenis al Kolonjo la venontan jaron. En 1589, du jarojn post la morto de sia patro, Rubens translokiĝis kun sia patrino Maria Pypelincks en Antverpenon, kie li edukiĝis kiel katoliko.
Religio figuros elstare en multo de lia laboro kaj Rubens poste iĝos unu el la estraj voĉoj de la stilo de la Katolika Kontraŭreformacio por pentrarto[2] (li diris "Mia pasio venas el la ĉielo, ne el la surteraj kontempladoj").
Pentra stilo[redakti | redakti fonton]
Rubens estis brila desegnisto. Tion montras la detalaj skizoj, kiuj postrestis de nekompletigitaj pentraĵoj. Li ofte faris ruĝajn subpentraĵojn, kiuj estis plialtigitaj per blanka koloro. Tiu ĉi koloro tralumetas en preskaŭ ĉiuj kompletigitaj verkoj. Kiel ĉiuj tipe barokaj pentristoj, la artaĵoj de Rubens estas tre kompleksaj.
Verkoj[redakti | redakti fonton]
La naskiĝo de la Lakta Vojo
Selektitaj verkoj[redakti | redakti fonton]
Portreto de juna virino kun rozario, Muzeo Thyssen-Bornemisza, Madrido, ĉ. 1609
Infantino Isabel Clara Eugenia (1566–1633), 1615. Kunsthistorisches Museum, Vieno.
Virgulino adoranta antaŭ Kristo infano, ĉ. 1615
Diana revene el ĉasado, 1615 Gemäldegalerie Alte Meister
Hipopotama ĉasado (1616). Rubens estas konata pro la frenezeca energio kaj karna bolado de liaj pentraĵoj.
La rabado de lafilinoj de Leŭcipo, ĉ. 1617
Portreto de Markizino Brigida Spinola-Doria, 1606
Portreto de la reĝo Filipo la 4-a de Hispanio, ĉ. 1628/1629
Portreto de Elizabeto de Francio. 1628, Kunsthistorisches Museum. Vieno
Portreto de Ambrogio Spinola, ĉ. 1627 Nacia Galerio en Prago
Kastelo Het Steen kun ĉasisto, ĉ. 1635–8 (Nacia Galerio (Londono))
Miraklo de Sankta Huberto, pentrita kun Jan Bruegel, 1617
Pejzaĝo kun la ruinoj de Monto Palatino en Romo, 1615
Pejzaĝo kun laktistinoj kaj bovoj, 1618
Nimfoj plenigantaj la kornon de abundo, 1615, kun Jan Brueghel la Maljuna
La nasko de la Lakta Vojo, 1636-1637, Madrido, Muzeo Prado
Jupitero kaj Kalisto, 1613, Museumslandschaft de Hesse en Kassel
Ciklo Maria de Medici (1622-1625)
Serio pri Maria de Medici; Flugo el Blois
Alveno de Maria de Medici en Marsejlo
La edukado de la Princino, el la Ciklo Maria de Medici
La negocado de Angulemo
La Virgulino de Senmakula Koncipiĝo, 1626-1628. Madrido, Muzeo Prado.
La sankta familio 1630, Prado
La festo de Herodo
Suzana kaj la maljunuloj, 1608
Triumfo de Virto 1608
Ermito kaj dormanta Angelika, 1628
Cimono kaj Efigenia, 1615
Venuso, Kupido, Bakĥo kaj Cereso, 1612
Amo kaj Venuso 1614
Helena Fourment kaj rilataj pentraĵoj
Rubens kun Helena Fourment kaj ties filo Peter Paul, 1639, nune en la Metropolita Muzeo de Arto
Helena Fourment en nuptovesto, detalo, dua edzino de la artisto. ĉ. 1630, nune en Alte Pinakothek
Helena Fourment kun ĉaro, 1639 Luvro.
Helena Fourment kun Rubens kaj ties filo, ĉ. 1630
Venuso kaj Kupido, 1640
Batŝeba ĉe fonto, 1635
Venuso, Marso kaj Kupido
Leono, ĉ. 1614-1615. Nigra kaj flava kreto, griza fono, altigita per blanka
Nikolao, filo de Peter Paul Rubens 1619
Izabela Brant, (unua edzino de Peter Paul Rubens), 1621
Peter Paul Rubens (ebla memportreto), ĉ. 1620-aj jaroj
Referencoj[redakti | redakti fonton]
↑ H. C. Erik Midelfort, "Mad Princes of Renaissance Germany", paĝo 58, University of Virginia Press, 22a Januaro 1996. Retrieved 2a Februaro 2013.
↑ Belkin (1998): 11–18.
Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]
Petro Paŭlo Rubens en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Kategorio Petro Paŭlo Rubens en la Vikimedia Komunejo (Multrimedaj datumoj)
Petro Paŭlo Rubens en la Vikicitaro (Kolekto de citaĵoj)
Datumaro kun verkoj de Rubens
Fotogalerio de verkoj en la ĉeĥa arta datumbazo Artchiv
Averto: Defaŭlta ordiga ŝlosilo "Rubens, Petro Paulo" anstataŭigas pli fruan defaŭltan ordigan ŝlosilon "Rubens, Petro Paŭlo".
ISNI: 0000 0001 2134 1267
BPN: 07629176 90019664, 07629176
Havendaj artikoloj malpli grandaj ol 30 kB
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 23:02, 3 dec. 2016.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj