eo eo eo en eo pt eo eo eo eo eo eo eo es eo eo eo eo eo pt es eo en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo en eo sv eo eo eo nds ru en ru en it en it it it es eo uk it it it ru it es it en it eu eo azb it de it en it it it ru it en eo br es sv en en nb en it ca it es eo de eo sv eo en it it it en it es eo kw cs sv de it it de it en it en eo en pt sv en it it ru it ru it en eo de en zh en it it ru it en it it eo eo sl de fr zh de en it it nb en it en eo fr es ar es de it ru it en it en eo als it ar it en it ru it pt it pt eo he ro de ro uk it en nb nl it en eo fr tr de ca en it en it en it en eo ja eo de eo en it ru it ru it ca eo br eo de eo de en it en it ru it es eo it pt ja de pt uk nb ru it es it en eo en nl en nl es it it it es it en eo el eo en fi en it en it en nb uk eo ru pl en eo mk it ja it en it ru eo it es en eo en it en it en it en eo ilo eo en fr it it it it en it es oc eu eo en eo ru it en it es it de eo en eo de en en it ru it en nb en eo eo eo de eo en it en it ro it en eo ru eo de eo en it ru it pt it en eo es eo en it ru it en it es it ru eo fr eo sv it it ru ca it it eo eo eo eo gl eo eo eo eo eo eo fr eo eo eo eo eo eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr nl eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl de an ar de br hbs_lat ca hbs_lat cy da de el en es et eu fa fi fr it gd lt he hi hbs_lat hu hy id fr en es is it ja ka kk ko lb nl hu lt lv en mr nl nb nb fr pl pt de ro en hbs_lat en sk sl sq hbs_lat sv hu th tr fy ur fr vi en zh fr eo eo eo eo eo eo eo eo eo
Kantonoj de Svislando - Vikipedio
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jump to navigation Jump to search
Svislando dividiĝas en 26 kantonojn, kiuj estas jure la federaciaj ŝtatoj de la svisa konfederacio.
2 Kompetencoj de la svisaj kantonoj
4 Listo de la svisaj kantonoj
Ĉiu kantono havas propran konstitucion kaj aŭtoritatojn leĝodonan, plenuman kaj jurisdikcian. Ĉiu kantono havas ankaŭ unuĉambran parlamenton (kantona konsilio) kun inter 49 kaj 180 parlamentanoj. La kantona registaro konsistas el kvin aŭ sep membroj, depende de la kantono.
Kompetencoj de la svisaj kantonoj[redakti | redakti fonton]
administra divido de Svislando
Publikaj aferoj, kiujn regulas nek la svisa konstitucio nek iu konfederacia leĝo, apartenas al la instanceco de la kantonoj. Al ili apartenas:
plana kaj konstrua juroj (parte)
kantona kaj komunuma impostaj regularoj
Ĉar la konfederacio havas kunrajtojn en multaj el tiuj kampoj, ofte ekestas instanceca konflikto.
Kantonoj povas cedi al siaj komunumoj certan aŭtonomecon, kies formo varias inter la kantonoj.
En du kantonoj (Glaruso kaj Apencelo) la civitanaro decidas en publika kunveno (landkomunumo) pri siaj kantonaj reprezentantoj kaj pri faktaj demandoj. En ĉiuj aliaj kantonoj ekzistas nur ordinaraj balotoj.
Historio[redakti | redakti fonton]
En la historio de Svislando la rolo de la kantonoj pasis grandan evoluon. En la Svisa Ĵurkomunumo, kiu unue ek de 1291 konsistis el la tri prakantonoj (Urio, Ŝvico kaj Untervaldo aliĝis en la 16-a jarcento la urbaj ŝtatoj Zuriko, Berno, Lucerno, Zugo kaj la kampara kantono Glaruso, kiuj formis la Ok Malnovajn Lokojn. Al tiuj poste aliĝis pliaj kvin lokoj. Aliaj lokoj alvenis al Svislando per milita ekspansio. Ĝis la Helveta Revolucio en 1798 tiuj kantonoj fakte ne formis konfederacion sed lozan ligon de sendependaj ŝtatoj unuflanke kaj de komune kontrolataj kolonioj aliflanke. En la Helveta Respubliko sub la franca influo estis formita tuta serio de novaj kantonoj kiel la Kantono Linth, la Kantono Baden aŭ la Kantono Säntis. En la mediacia konstitucio post la malfondo de la Helveta Respubliko la plej multaj de tiuj malnovaj kantonoj denove malaperis. Dum estis fonditaj aliflanke novaj kantonoj kiel Kantono Sankt-Galo. Sian hodiaŭan formon Svislando ricevis per la kreo de la Svisa Konfederacio en la jaro 1848. En 1971 post longa disputo estis per secesio de Kantono Berno kreiita la plej juna svisa kantono, nome Kantono Ĵuraso.
Listo de la svisaj kantonoj[redakti | redakti fonton]
enloĝantoj per km² – 3
Inter krampoj ĉiam la rango.
1 stato: 31-a de decembro 2005. svisa Federacia Oficejo pri Statistiko
3 enloĝantoj po km², Stand 2000
4 sidejo de la registaro kaj la parlamento, sidejo de la ĉefa juĝejo kaj la polico estas Trogen
5 stato: 1-a de januaro 2005
8 ĝis ĉi-tie: la ok malnovaj lokoj
13 ĝis ĉi-tie: la dek tri malnovaj lokoj
= duonkantonoj: duonkantonoj Ausserrhoden kaj Innerrhoden estigas kantonon Appenzell, Bazelo Kampara kaj Bazelo Urba formas kantonon Bazelo, Nidwalden kaj Obwalden formas Unterwalden.
v • d • r
Administra divido de la ŝtatoj de Eŭropo
Albanio • Andoro • Armenio • Aŭstrio • Azerbajĝano • Belorusio • Belgio • Bosnio kaj Hercegovino • Britio • Bulgario • Ĉeĥio • Danio • Estonio • Finnlando • Francio • Germanio • Grekio • Hispanio • Hungario • Irlando • Islando • Italio • Kartvelio • Kroatio • Latvio • Liĥtenŝtejno • Litovio • Luksemburgo • Makedonio • Malto • Moldavio • Monako • Montenegro • Nederlando • Norvegio • Pollando • Portugalio • Rumanio • Rusio • San-Marino • Serbio • Slovakio • Slovenio • Svedio • Svislando • Turkio • Ukrainio • Vatikano
Dependaj teritorioj kaj la ŝtatoj neagnoskitaj de Unuiĝintaj Nacioj
Kosovo • Abĥazio • Sud-Osetio • Ĉednestrio • Montara Karabaĥo
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 22:36, 5 jun. 2014.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj