eo eo eo eo eo eo eo es eo eo eo eo da eo eo hbs_lat fr fr en eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo
Redaktado de Naŭdek kvin Tezoj - Vikipedio
Averto: Vi ne estas ensalutinta. Via IP-adreso enregistriĝos en la redakta historio de tiu ĉi paĝo. Se vi ensalutas aŭ kreas konton, viaj redaktoj estos atribuitaj al via salutnomo, kune kun aliaj bonaĵoj.
Kontrolo kontraŭ spamo. Ne entajpu ion ajn!
[[dosiero:95Thesen.jpg|eta|250px|La 95 Tezoj eldonitaj de Melchior Lotter en 1522.]] La '''Naŭdek kvin Tezoj pri la Potenco kaj Efikeco de la Indulgencoj''' ([[latine]]: Disputatio pro declaratione virtutis indulgentiarum), ofte konataj kiel La Naŭdek kvin Tezoj, estis verkitaj de [[Marteno Lutero]] en [[1517]] kaj estas vaste rigarditaj kiel la primara katalizilo por la [[Reformacio]]. Lutero oponiĝis kontraŭ tio kion li konsideris klerikalaj misuzoj, precipe en konsidero al [[indulgenco]]j. == Reformacio == La fono de la 95 tezoj de Lutero centriĝas en interkonsentoj ene de la [[Romkatolika Eklezio]] koncerne [[bapto]]n kaj pekliberigon. Signife, la Tezoj ofertas videblon en la valideco de indulgoj (moderigoj de tempa puno konvenaj por pekoj kiuj estis jam pardonitaj). Ili ankaŭ rigardas kun granda [[cinikismo]] la praktikon de indulgoj venditaj, kaj tiel la pentofaradon pro peko reprezentanta financan transakcion prefere ol originala pento. La disertaĵoj de Lutero argumentis ke la indulgkomerco estis hontinda malobservo de la origina intenco je konfeso kaj pentofarado, kaj ke kristanoj ne povas trovi pekliberigon per la aĉeto de indulgencoj. La Kastelo-Preĝejo en [[Wittenberg]], Germanio, en la [[Sankta Romia Imperio]], kie la 95 tezoj fame aperis, aranĝis unu el la plej grandaj kolektoj de Eŭropo de sanktaj restaĵoj. Tiuj estis pie kolektitaj de [[Frederiko la 3-a (Saksio)|Frederiko la 3-a de Saksio]]. En tiu tempo pia admiro, aŭ rigarda, de restaĵoj estis asertita por permesi al la spektanto ricevi krizhelpon de tempa puno por pekoj en [[purgatorio]]. De 1509 Frederiko havis pli ol 5,000 restaĵojn, laŭdire inkluzive de fioloj de la lakto de la [[Virgulino Maria]], pajlero de la trogo de Jesuo, kaj la korpo de unu el la beboj masakritaj de reĝo [[Herodo]]. Kiel parto de monkampanjo komisiita de Leono la 10-a por financi la renovigadon de la [[Baziliko de Sankta Petro]] en [[Romo]], Johann Tetzel, dominika pastro, komencis la vendadon de indulgencoj en la germanaj teritorioj. Li jesis permesi la vendon de la ĝuoj de lia teritorio. Lutero estis certe ne konscia pri tio. Eĉ kiam la princo de Lutero, Frederiko la 3-a, kaj la princo de la najbara teritorio, Georgo, Duko de Saksio, malpermesis la vendon en siaj teroj, la paroĥanoj de Lutero aĉetis ilin. Kiam tiuj homoj venis al konfeso, ili prezentis siajn plenajn indulgencojn kiujn ili pagis, asertante ke ili ne plu devis penti pro siaj pekoj, pro la dokumento promesinta pardoni ĉiujn pekojn. Lutero estis indignita ke ili pagis monon por tio kio estis libera donaco de Dio. Li sentis sin devigita eksponi la fraŭdon kiu estis vendita al la piaj homoj. Tiu malkovro okazis en la formo de publika scienca debato ĉe la [[Universitato de Wittenberg]]. La Naŭdek kvin Tezoj skizis la erojn por esti diskutitaj kaj defii ĉiujn alvenantojn. La 95 tezoj estis skribitaj en libro. == Komenca disvastigo == Laŭ raporto skribita de Filipo Melanktono, Lutero enpmetis la Naŭdek kvin Tezojn ĉe la Kastelo-Preĝejo en Wittenberg, [[Germanio]] la [[ 31-an de oktobro]] [[1517]]. Kelkaj akademiuloj pridubis la precizecon de tiu klarigo, notante ke neniu samtempa indico ekzistas por ĝi. Aliaj rebatis tion asertante ke tiu ago estis la kutima maniero de reklamado pri okazintaĵo en universitata kampuso. La preĝejpordoj en la tempo multe funkciis kiel mesaĝtabuloj. == Reago al la Naŭdek kvin Tezoj== Laŭ kelkaj, la Naŭdek kvin Tezoj akiris grandegan popularecon dum mallongega tempo. La ideoj de Lutero resonis nekonsiderante klason, statuson, aŭ riĉaĵon, en tempo kiam tiaj konceptoj estis decidaj al la socia ordo. La [[15-an de junio]] [[1520]], [[Leono la 10-a]] eldonis malakcepton al la 95 tezoj Lutero, papa encikliko Exsurge Domine. Tiu dokumento skizis la Magisterion de la rezultoj de la Romkatolika Eklezio en kiu Lutero eraris. Kelkaj el la teologiaj konceptoj kiujn Lutero daŭre levis ankoraŭ disigas la Kristanan Eklezion. Tiuj demandoj turmentis Luteron, kiu ofte sentis honton de la karno por provi esti tute pentoplena antaŭ Dio. [[Erasmus]] konsilis Luteron por atendi ĝis papa delegito venu por ke reformo estu pli preciza ol totala dependeco de la [[Biblio]], kiuj generis [[Anabaptismo]]n, [[Protestantismo]]n, kaj, en la moderna epoko, evangeliismon. Dume, la Disertaĵoj de Lutero iĝis sendependeca deklaro en [[Norda Eŭropo]], ĉirkaŭ kiu amasiĝis grandegaj socialŝanĝoj, kiel la malkresko de feŭdismo, la pliiĝo de komercismo, kaj la eltrovaĵo de la Okcidenta Hemisfero. Jam la [[27-an de oktobro]] [[1521]], la kapelo ĉe Wittenberg subpremis privatajn Mesojn. En 1522, multe de la urbo komencis festi luterajn servojn anstataŭe de la katolika. La populareco de Lutero kreskis rapide, plejparte pro la ĝenerala katolika malkontento de eklezianoj pro koruptado kaj "sekularaj" deziroj kaj kutimoj de la Roma kurio. [[Kategorio:Verkoj de 1517]] [[Kategorio:reformacio]] [[Kategorio:Luteranismo]] [[Kategorio:Marteno Lutero]] [[Kategorio:Kristanaj terminoj]] [[Kategorio:Wittenberg]]
Konservante, vi konsentas senlime doni vian kontribuon laŭ la Permesilo Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 kaj la GFDL.
Vi konsentas esti agnoskata de reuzantoj almenaŭ per ligilo aŭ URL al la paĝo kontribuita. Vidu la Rajtojn de Uzado por detaloj.
Nuligi | Helpo pri redaktado (en nova fenestro)
Specialaj Signoj: Ĉ ĉ Ĝ ĝ Ĥ ĥ Ĵ ĵ Ŝ ŝ Ŭ ŭ Ā ā Ē ē Ī ī Ō ō Ū ū · ß · Ð ð Þ þ · ĉ ĝ ĥ ĵ ŝ ŭ ·
Æ æ Œ œ · ÿ Ÿ · – — • ’ | … ~ ° «» ¹ ² ³ ⁴ ⁵ ⁶ ⁷ ⁸ ⁹ ⁰ ½ nedisegebla spaco :    ·
Vikisintakso: ligiloj [] [[]] komento :   ŝablono : {{}} {{#if:|1|0}} parametro {{{}}}
defaŭlta ordigŝlosilo {{DEFAŬLTORDIGO:}} [[Kategorio:]] {{PAGENAME}}
[[Dosiero:]] [[Media:]] #ALIDIREKTU[[]] · [[Commons:]] [[m:]] [[n:]] [[q:]] [[s:]] [[Wikt:]]
·    ·    ·    ·
Vikidatumoj entities used in this page
Naŭdek kvin tezoj: Sitelink
Informoj pri la paĝo
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj