eo de eo pt eo eo en eo ro es eo eo en eo it fr eo eo fr ceb de en es eo en pt en eo fr eo en eo fr eo eo en sv pt pl es pt en eo eo fr eo eo pt eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo es eo eo es eo en es en eo en eo en eo en eo eo eo en ko ceb it ceb en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo eo it it it eo eo eo az et fr eo eo de eo en eo fr eo eo tr en eo eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr fi eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl an ar en az ru bg hbs_lat ca ckb hbs_lat vi da de el en es et eu fa fi fr da ja lt gu he hi hbs_lat hu hy id es it ja fr jv ka kk ta ko it lb lt lv ru en ml mr ms nds nl nb nb fr pa pl pms ps pt io ro ru jbo en hbs_lat en sk sl et hbs_lat la sv hu ta te th tr fy ur uz vi zh fr zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Por samtitola artikolo vidu la paĝon Kubo (apartigilo).
Klaku por rigardi turnantan bildon
v • d • r
Kubo estas en geometrio speco de sesedro, regula pluredro, edroj de kiu estas 6 egalgrandaj kvadratoj. Oni ankaŭ uzas la vorton por priskribi tiuforman aĵon, ekzemple glacian kubon, panan kubon ktp.
Kelkfoje, kiam oni diras "kubo", oni celas ĵetkubon, eĉ se tia ludilo povas havi alian fac-nombron ol 6: "La kuboj estas ĵetitaj." (= Nun iu ago estas nerefarebla, kaj certaj konsekvencoj sekvos. Laŭ latina proverbo Aleae jactae sunt [aleaj jaktaj sunt].)
6.1 Uniformaj pluredraj kombinaĵoj de kuboj
Karteziaj koordinatoj[redakti | redakti fonton]
Por kubo centrita je la nulo de koordinatoj, kun lateroj paralelaj al la koordinataj aksoj kaj kun latera longo 2, la karteziaj koordinatoj de la verticoj estas
kaj la eno de la kubo konsistas de ĉiuj punktoj (x0, x1, x2) kun -1 < xi < 1.
Formuloj[redakti | redakti fonton]
Por kubo de latera longo a,
6 a 2 {\displaystyle 6a^{2}}
a 3 {\displaystyle a^{3}}
Radiuso de ĉirkaŭskribita sfero
3 a 2 {\displaystyle {\frac {{\sqrt {3}}a}{2}}}
Radiuso de mezosfero (sfero tangenta al lateroj)
a 2 {\displaystyle {\frac {a}{\sqrt {2}}}}
Radiuso de enskribita sfero
a 2 {\displaystyle {\frac {a}{2}}}
Ĉar la volumeno de kubo estas a3, la tria potenco de longo de ĝiaj lateroj a, tria potenco de nombro estas nomata kiel kubo, analoge al kvadrato por la dua potenco.
Simetrio[redakti | redakti fonton]
Kubo havas 3 klasojn de simetrio. La plej alta estas okedra simetrio Oh. La duedra simetrio D4h estas pro tio ke kubo estas prismo. La plej suba simetrio D2h estas ankaŭ prisma simetrio. Ĉiu simetrioj havas malsamajn simbolojn de Wythoff.
| 2 2 2
4 2 | 2
3 | 4 2
Geometriaj rilatoj[redakti | redakti fonton]
La kubo estas unika inter la platonaj solidoj ĉar ĝi povas esti uzata por kahelaro de spaco. Ĝi estas ankaŭ unika inter la platonaj solidoj ĉar havas edrojn kun paraj nombroj de flankoj kaj estas zonopluredro (ĉiu edro havas punktan simetrion).
La ses-flankita ĵetkubo estas kubo
Aliaj dimensioj[redakti | redakti fonton]
Analogo de kubo en n-dimensia eŭklida spaco estas n-dimensia hiperkubo aŭ simple n-hiperkubo. La kubo mem estas 3-dimensia, do la kubo estas 3-hiperkubo.
0-dimensia hiperkubo estas punkto. 1-dimensia hiperkubo estas streko. 2-dimensia hiperkubo estas kvadrato.
Iam por n-dimensia okazo estas uzata ankaŭ skribmaniero kiel n-dimensia kubo aŭ simple n-kubo.
Rilatantaj pluredroj[redakti | redakti fonton]
La verticoj de kubo povas esti grupita en du grupojn po kvar, ĉiu formante regulan kvaredron. Unu ĉi tia regula kvaredro havas volumeno de 1/3 de tiu de la kubo. La cetera spaco konsistas de kvar egalaj malregulaj pluredroj ĉiu kun volumeno de 1/6 de tiu de la kubo.
La rektigita kubo estas la kubokedro. Se pli malgrandaj anguloj estas dehakitaj rezultiĝas pluredro kun 6 oklateraj edroj kaj 8 triangulaj edroj (senpintigita kubo). La rombokub-okedro estas ricevita per tranĉo de kaj anguloj kaj lateroj.
Kubo povas esti enskribita en dekduedron tiel ke ĉiu vertico de la kubo estas vertico de la dekduedro kaj ĉiu rando estas diagonalo de unu el edroj de la dekduedraj edroj; preno de ĉiuj tiuj kuboj donas la regulan kombinaĵon de kvin kuboj.
La kvaredroj en la kubo (stelokangulopluredro)
La rektigita kubo (kubokedro)
Uniformaj pluredraj kombinaĵoj de kuboj[redakti | redakti fonton]
Kombinaĵo de 6 kuboj
Kombinaĵo de 3 kuboj
Kombinaĵo de 5 kuboj
Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]
Kombinaĵo de kubo kaj okedro
Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]
Eric W. Weisstein, Kubo en MathWorld.
Paperaj modeloj de pluredroj
v • d • r
Kubo • Kvadrata piramido • Kvadrata prismo • Kvadrata kontraŭprismo • Kvadrata trunko • Kvadrata kajtopluredro • Kvadrata senpintigita kajtopluredro • Kvadrata dupiramido • Kvadrata dutrunko • Kvadrata plilongigita dupiramido • Kvadrata kupolo • Kvadrata ortodukupolo • Kvadrata turnodukupolo
Kvadrata kahelaro • Plurkvadrato
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 03:08, 25 dec. 2015.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj