eo io eo en tr io fi io eo eo eo hbs_lat eo eo eo eo eo io eo io pt es eo io eo ceb eo eo war eo eo war eo sv eo oc it eo fr en eo nb eo sv eo de eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo pt eo eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo io eo eo eo eo eo eo eo eo de et fr en pt oc en eo de en sk zh en eo fr en io fr eu pt fr eu ur oc eu fi fr en en zh en pt fr en pt zh my it ca en eo eo eo pl eo eo it sk eo en es eo eo eo eo eo eo eo en en en en eo fr eo eo lt eo eo eo eo eo eo lt de eo eo it eo eo eo eo eo en eo it it io eo eo eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr nl eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nl de am an ar arz en az uz lt ru sv bg bn br hbs_lat uk ca en mhr id mzn hbs_lat cy da de hi el en es et eu ast fa fi nn fr it fy de gd lt gn gu de ku he hi tl hbs_lat it tl hu hy id en hy es is it ja jv ka az uz en kk ta ko pl cs it it lb en nl lt lv ru en ml be mr ms my ne ne nl nb nb fi tl de fr or ta pa pl pms pnb ps pt ro es ru ru bxr jbo en it hbs_lat en sk sl en et sq hbs_lat sv hu en ta te th tr ceb en tr oc ug fy ur uz en fr fi vi tr pl zh fr xmf he da en zh fr zh zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jump to navigation Jump to search
afrikanse Kaapstad, kose Isixeko SaseKapa, angle Cape Town
Ŝoseo N2, pli konata ankaŭ kiel Okcidenta bulvardo
1 590,4 m s. m.
Mapo de metropola regiono Kaburbo
Situo kadre de Afriko
Vikimedia Komunejo:  Cape Town
Kaburbo (angle Cape Town [kejp taŭn], afrikanse Kaapstad [ka:pstat], kose Isixeko SaseKapa [sasekapa]) estas sidejo de la parlamento de la Respubliko Sud-Afriko (ĉefurbo: Pretorio) kaj la tria plej granda urbo de la lando (post Johanesburgo kaj Durbano). Ĝi estas ĉefurbo de la provinco Okcidenta Kablando.
Kaburbo estas fama pro sia Tablomonto, la plej granda monto kun la karakteriza plata supro.
La maro ĉirkaŭ Kaburbo estas maltrankvila kaj pro tio la kabo kiu donas ĝian nomon al la urbo estis origine nomata "Kabo de la Ŝtormoj". La portugala reĝo renomis ĝin "Bonespera Kabo", pro tio ke ĝi estis grava por la vojo al Hindio, la celo de la portugalaj ekspedicioj.
En la distrikto Kaburbo krom la urbo mem situas akaŭ interalie pluraj antaŭurboj, kiuj en la tempo de apartismo estis dediĉitaj por neblankhaŭtaj afrikanoj. Inter ili aparte menciindas Kajeliĉa kaj Langa ĉe Kaburbo.
7 Esperanto en Kaburbo
Geografio[redakti | redakti fonton]
Kaburbo situas ĉe latitudo 33.55° S (proks. same kiel Sidnejo kaj Bonaero kaj egalrange al Kasablanko aŭ Los Angeles en la Norda Hemisfero) and longitude 18.25° E (oriento). Tablomonto, kun ties preskaŭ vertikalaj klifoj kaj ebena montopinto ĉirkaŭ 1 000 m alta, kaj kun la montopintoj Devil's Peak (diabla pinto) kaj Lion's Head (leona kapo) aliflanke, kune formas rimarkindan montofonon kiu ĉirkaŭas la centran areon de Kaburbo, la tielnomatan City Bowl (urba bovlo). Fajna strio de nuboj, konata populare kiel la "tablecloth" (tablo-tuko), foje formiĝas montopinte. Je tuja sudo, la Kaba Duoninsulo estas elstara montospino eniranta ĉirkaŭ 40 km suden en la Atlantika Oceano kaj finiĝanta ĉe Cape Point (kabopinto). Estas ĉirkaŭ 70 montopintoj super 300 m ene de la oficialaj limoj de Kaburbo. Multaj el la ĉirkaŭurboj troviĝas en la granda ebenaĵo nomata Cape Flats, kiu etendiĝas ĉirkaŭ 50 km orienten kaj kunigas la duoninsulon al la kontinento. Cape Flats situas sur tio, kio estas konata kiel marebeno, konsistanta ĉefe el sabla geologio kaj konfirmanta ke iam la Tablomonto estis mem insulo. La regiono de Kaburbo ĝenerale, kun sia mediteranea klimato, vasta marbordo, krutaj montoj, marbordaj ebenaĵoj, internaj valoj kaj duondezertaj bordoj, havas multon komunan kun Suda Kalifornio.
Historio[redakti | redakti fonton]
Oni trovis homajn restaĵojn el la urba areo datitajn de antaŭ 15 000 ĝis 12 000 jaroj.[1] Oni scias malmulton pri la historio de la unuaj loĝantoj de la regiono, ĉar ne estae verkita historio el la epoko ĝis kiam ĝin unuafoje menciis portugala esploristo Bartolomeu Dias en 1486. Vasco da Gama registris vidaĵon de la Kabo Bona Espero en 1497. Fine de la 16a jarcento, portugalaj, francaj, danaj, nederlandaj kaj anglaj ŝipoj regule haltis ĉe la Tabla Golfo survoje al Hindio. Ili komercis tabakon, kupron kaj feron kun la Kojoj interŝanĝe kontraŭ freŝa viando.
Kaburbo estas la plej malnova urbo de Sud-Afiko. La unuaj eŭropanoj estis portugaloj, kiujn sekvis ŝipistoj de Nederlando. Jan van Riebeeck (nederlandano) fondis Kaburbon je la 6-a de aprilo de la jaro 1652 kun aliaj dungitoj de la Nederlanda Orient-hinda Kompanio (en nederlanda Verenigde Oost-indische Compagnie, VOC), kiuj estis senditaj al la Kabo por starigi stacion por ŝipoj veturantaj al la Nederlanda Hindio (nuna Indonezio), kaj la Fortikaĵon de Goede Hoop (poste anstataŭita de la Kastelo de Bona Espero). La setlejo kreskis malrapide dum tiu periodo, ĉar malfacilis trovi taŭgan laborforton. Tiu labormanko emigis la aŭtoritatojn al importado de sklavoj el Indonezio kaj Madagaskaro. Multaj el tiuj iĝis prauloj de la unuaj komunumoj de kabkoloruloj.[2][3] Dum la regado de Van Riebeeck kaj liaj posteuloj kiel komandantoj kaj poste guberniestroj de la Kabo, impona gamo de utilaj plantoj estis enmetitaj en la areon – tiel ŝanĝante la naturan medion porĉiame. Kelkaj el tiuj, kiaj vinberoj, cerealoj, nuksoj, terpomoj, pomoj kaj citronoj, havis gravan kaj dauran influon al la socioj kaj ekonomioj de la regiono.[4]
La angloj en 1806 akiris la gravan urbon. Inter 1870-1900 la urbo prosperis.
Loĝantaro[redakti | redakti fonton]
Klimato[redakti | redakti fonton]
Kaburbo havas mediteranean klimaton. Dum vintro (majo-septembro venas grandaj malvarmaj frontoj de Atlantiko kun pluvoj kaj ventoj. La temperaturo varias inter 7-17 °C. Jare pluvas pli ol 500 mm (precipe vintre). Dum somero novembro-marto estas varmo (26 °C) kaj sekeco. Temperaturoj de la oceanoj varias inter 10-22 °C.
Vidindaĵoj[redakti | redakti fonton]
Ĝemelurboj[redakti | redakti fonton]
Esperanto en Kaburbo[redakti | redakti fonton]
En Kaburbo ekzistas Esperanto-klubo. Ĉirkaŭ 2012 laŭ iniciato de loka esperantisto Emile Malanda en ĝi aperis turisma fako nomata “Turismo en Afriko” (TurAfrik), kiu ofertas turismajn servojn al vizitantoj, inkluzive akcepton en flughaveno, enloĝiĝon en hoteloj, esperanto-ĉiĉeronadon, ktp. La servoj estas proponataj ne nur por Kaburbo, sed ankaŭ por la tuta Sud-Afriko. Aldonaj informoj kaj mendoj eblas per kontakto al retpoŝta adreso   aŭ telefono +27718199899.[5]
Inter plej konataj esperantistoj de la urbo menciindas Magali Von Blottnitz.
Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]
Insulo Robben, en kiu Nelson Mandela estis enkarcerigita dum 27 jaroj
Referencoj[redakti | redakti fonton]
↑ The Antiquity of man. SouthAfrica.info.
↑ Cape-Slavery-Heritage " Coloured People of the Western Cape have the most Diverse Ancestry in the World :: iBlog. Cape-slavery-heritage.iblog.co.za (1a Majo 2009). Alirita 17a Marto 2011.
↑ Slavery and early colonisation , South African History Online. Sahistory.org.za (22a Septembro 1927). Alirita 17a Marto 2011.
↑ Pooley, S. ‘Jan van Riebeeck as Pioneering Explorer and Conservator of Natural Resources at the Cape of Good Hope (1652–62),’ Environment and History 15 (2009): 3–33. doi 10.3197/096734009X404644
↑ Emile Malanda (2012). Sud-Afriko: Esperanto tra la turismo en KaburboSud-Afriko: Esperanto tra la turismo en Kaburbo (
v • d • r
Esperantistoj laŭ la nacieco
). Afrika Komisiono de UEA. Alirita 2012-09-01.
Urbo kun ŝablono Geokesto
Havendaj artikoloj malpli grandaj ol 30 kB
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 16:41, 5 jan. 2018.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj