eo id eo eo eo eo eo pt eo eo eo eo eo eo en en eo en en en en en en eo eo en en en en en en en eo en en en en en eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr nl eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo ar az ru br hbs_lat en eu fa fr hbs_lat it id is be nl nb nb nl or pt ru jbo hbs_lat en hbs_lat ta fy zh eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Bubona pesto aŭ Bubona plago estas zoonoza malsano, cirkulante plejparte en puloj aŭ sur malgrandaj ronĝuloj, kaj estas unu el tri specoj de bakteriaj infektoj kaŭzitaj de Yersinia pestis (antaŭe konata kiel Pasteurella pestis), kiu apartenas al la familio Enterobacteriaceae. Sen terapio, la Bubona pesto aŭ abscesplago mortigas proksimume du trionojn de infektitaj homoj post kvar tagoj.
La esprimo Bubona pesto estas derivita de la greka vorto BouBώv, kun la signifo "ingveno." Ŝvelintaj limfoganglioj (bubonoj) aparte okazas en la akselo kaj ingveno en personoj suferantaj de abscesplago. La esprimo Bubona pesto ofte estis uzita sinonime por pesto, sed ĝi fakte rilatas specife al infekto kiu eniras tra la haŭto kaj vojaĝas tra la limfo, kiel estas ofte vidita en pul-portitaj infektoj.
La Bubona pesto - kune kun la septicema pesto kaj la pulmopesto, kiuj estas la du aliaj manifestiĝoj de Y. pestis - verŝajne ofte estas la kialo de la Nigra Morto kiu balais tra Eŭropo en la 14-a jarcento kaj mortigis laŭtakse 25 milionojn da homoj, aŭ 30-60% de la eŭropa loĝantaro.[1] Ĉe la Mediteranea Regiono, someroj ŝajnis esti la sezono kiam la malsano okazis. Dum en Eŭropo, homoj trovis la malsanon plej okazanta aŭtune.[2] Ĉar la pesto mortigis tiel multajn el la laboraktiva personaro, salajroj altiĝis kaj kelkaj historiistoj vidis tion kiel turnopunkto en eŭropa ekonomia evoluo.
↑ Felipe Armesto. (2007) The World History Volume 2:The Revenge of Nature: Plague, Cold, and The Limits of Disaster In The Fourteenth Century.. New Jersey: Pearson, Prentice Hall, p. 451.
Referencoj[redakti | redakti fonton]
ECHENBERG, Myron J.. (2007) Plague Ports: The Global Urban Impact of Bubonic Plague, 1894–1901. New York, NY: New York University Press. ISBN 0-8147-2232-6. OCLC 70292105.
Little, Lester K. (2007). "Life and Afterlife of the First Plague Pandemic." In: Little, Lester K. editor. (2007), Plague and the End of Antiquity: The Pandemic of 541–750. Cambridge University Press. (2007). ISBN 978-0-521-84639-4 (hardback); ISBN 978-0-521-71897-4 (paperback).
McCormick, Michael (2007). "Toward a Molecular History of the Justinian Pandemic." In: Little, Lester K. editor. (2007), Plague and the End of Antiquity: The Pandemic of 541–750. Cambridge University Press. (2007). ISBN 978-0-521-84639-4 (hardback); ISBN 978-0-521-71897-4 (paperback).
"Bubonic Plague Originated in China", Discovery News,1 November 2010. Retrieved on 6 December 2011.
"Bubonic Plague Fire Destroyed Honolulu's Chinatown" Hawaii for Visitors. Retrieved on 6 December 2011.
"Bubonic Plague and the Chinatown Fire Honolulu Advertiser, 7 July 2005. Retrieved on 6 December 2011.
Bibliografio[redakti | redakti fonton]
Libroj[redakti | redakti fonton]
ALEXANDER, John T.. (2003, 1980) Bubonic Plague in Early Modern Russia: Public Health and Urban Disaster. Oxford, UK; New York, NY: Oxford University Press. ISBN 0-19-515818-0. OCLC 50253204.
CAROL, Benedict. (1996) Bubonic Plague in Nineteenth-Century China. Stanford, CA: Stanford University Press. ISBN 0-8047-2661-2. OCLC 34191853.
BIDDLE, Wayne. (2002) A Field Guide to Germs, 2‑a eldono, New York: Anchor Books. ISBN 1-4000-3051-X. OCLC 50154403.
LITTLE, Lester K.. (2007) Plague and the End of Antiquity: The Pandemic of 541–750. New York, NY: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-84639-4. OCLC 65361042.
ROSEN, William. (2007) Justinian's Flea: Plague, Empire and the Birth of Europe. London, England: Viking Penguin. ISBN 978-0-670-03855-8.
SCOTT, Susan, and C. J. Duncan. (2001) Biology of Plagues: Evidence from Historical Populations. Cambridge, UK; New York, NY: Cambridge University Press. ISBN 0-521-80150-8. OCLC 44811929.
BATTEN-HILL, David. (2011) This Son of York. Kendal, England: David Batten-Hill. ISBN 978-1-78176-094-9. OCLC http://www.tsoy.co.uk.
Artikoloj[redakti | redakti fonton]
(1973) “Clinical and serological responses to plague vaccine U.S.P”, Military Medicine 138 (11), p. 720–722. Alirita 18 January 2011..
(1962) “Laboratory-acquired pneumonic plague”, Annals of Internal Medicine 56 (5), p. 789–800. doi:10.7326/0003-4819-56-5-789.
(1974) “Plague immunization. V. Indirect evidence for the efficacy of plague vaccine”, Journal of Infectious Diseases 129 (supplement), p. S37–S40. doi:10.1093/infdis/129.Supplement_1.S37.
(2005) “Risk of Person-to-Person Transmission of Pneumonic Plague”, Clinical Infectious Diseases 40 (8), p. 1166–1172. doi:10.1086/428617.
Paĝoj kiuj uzas ISBNajn magiajn ligilojn
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 23:15, 24 feb. 2014.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj