eo en eo eo pl de eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo nb tr eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo it eo eo eo eo nb pt eo eo en eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo pt eo eo eo eo eo eo eo eo it eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo pl eo eo eo eo eo eo nb de eo eo eo eo eo eo en en en fr de fr it fr fr eo fr eo eo es eo de eo de eo eo eo fr eo pl eo it eo eo eo eo eo it es eo eo eo pl eo eo eo it eo eo eo eo eo eo eo nb de eo pt eo eo es eo eo eo wa eo eo eo eo eo eo eo eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo ceb eo eo eo eo ro eo eo eo eo eo eo ro eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo fr en en it eo en eo hbs_lat en eo eo nb eo eo eo eo eo eo eo eo fr en en eo eo eo hbs_lat eo ro eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo ceb hbs_lat eo eo eo eo ro eo eo it eo en eo eo eo eo eo ro eo pl nl it de eo eo eo eo es eo es eo eo it eo en eo pt fi eo fr eo eo eo es eo eo pt eo eo eo eo eo eo en eo en eo eo eo pl pt eo eo nb ro eo pl tr eo eo eo es pt eo es fr eo eo hbs_lat es eo eo eo eo eo eo et eo eo eo eo eo tr eo eo eo eo eo eo en en en en en en en en en en en en en br eo eo en en en en en en en en en en eo eo en en en en en eo eo en eo pl eo eo gl eo eo eo en en eo en en jv de da en da en en cs en en en cs da en da cs en en fr da en da en de tr pt eo de de eo eo eo ro ro en en en eo en en cs cs en en en cs cs da en cs da en en cs cs en en en cs cs da en da cs en en cs da en en en de cs da en da en en en cs da en en en cs cs da en da da en en cs en en cs cs da en da cs en en cs cs en da cs en cs cs cs da en cs cs en eo eo eo it it it en it it pt it it it es it eo eo de pt pl hu it eo de en et it it de de it pt eo en en en it fr it pt en lt fr it hu en en eo de en eo eo it hu it it it eo it es en en es cs pt hbs_lat fr pt hu en en de it it lt de it eo eo es it en tl it it en it es en eo pt en en en en pt en en eo eo eo en it eo eo it it pt eo hbs_lat en en en eo en it en en it it it it nl en es en eo fr en sv en en en it en en eo eo pt pt eo pt en en it fr it ceb it it it it eo pl en en lt it fr en eo hu eo it da pl hu io en it it de it it en is it de it it en en hu eo en en pt fr it eo id eo en en en de en ca hu en it it it ro it fr it es pt eo eo eo eo en es pt pt it fr eo it fr it en en eo es fy it it eo it en pt en en fr hu fr la eo eo eo eo es eo id hu it ceb eo es eo it en pt cs pt de cs eo nl en en la pt eo lt fr it it en en en en ro eo eo en en en en en en en it en de eo it hu hu en en it de it it it hu en en hbs_lat eo de hu it hu hu ceb ceb ru de pt en en en eo es pt it it de fr fr fr pl en eo en de fr nl en en pt eo eo es pl eo eo it hu en es en lt es ceb es it es it pt it eo pt hu es it en es pt eo eo it eo es eo eo eo it tr it it it es nl it en it hu it hu pt pt eo it hu cs ceb sv fr pt fr en en en en en en nl nl hu hu eo hbs_lat cs cs en en eo en fr en cs cs de en en en hu pt pl en nl en de fi it en en en en fr en pt en en cs cs de en hu eo fr pt eo it pt en pl es es en de eo en lt it eo hbs_lat en eo es it hbs_lat hu it en en en it eo hu eo en en hbs_lat it eo pl pt it cs pl eo eo eo es eo en es pt eo cs it ceb pt eo it de de ca ceb hu eo it cs et pt hu en it pt eo id it pt it de de de is it es it eo cs it es en hbs_lat pl nl en eo pl eo it de eo hu la nl es en en fr it fr en pt it en cs pl eo es de en en it pt it eo ceb ceb uz eo en en en fr en it en pl pt en en en hu eo eo en it fr fr it ceb pl eo en sv en fr it es eo eo it en hu hu hu en it it eo eo it pt it it es it en fr hu en en eo eo it eo en it it tr en eo eo en eo it eo eo en it fr pt fr sv en pt en en it pt en it eo es en pt fr eo pt hbs_lat it en hu it es es en es it es de en cs nb en en de it en en eo fi en en eo hu it en fr sv cs en en en en fr en eo it eo eo eo it eo eo it hbs_lat eo it it es eo en en en it tr eo it en pl de en es pt eo en en sk hbs_lat en pt de fr it it en it eo it es en en en en it fr en en pt eo en pt de it fr eo pt ceb en es eo eo sv eo eo it it fr eo en sv hu hu pl es de it it en it eo eo pt en fr de eo eo it eo eo it it pt pt eo fr cs pt es eo it eo it it en eo pl it it it en it cs en en sv fr en it it en it it hbs_lat vi war it it pt tr pt eo it it en en fr en en it it fr hbs_lat it pt pt es it eo it en es id en hbs_lat it it en it cs it en eo pl eo eo eo es fr en en pl eo pl eo it en en en eo pt pt hu pt it it en en it ceb eo en eo cs nl de en en en en en en en en en it en en en gl en en pl de de ca pt es pl eo hu it eo eo en es en eo eo es eo eo eo nb eo eo ceb es de en eo en es en eo eo en eo it eo eo eo eo eo es eo fr it eo ro eo vo pl ro eo eo eo eo eo en eo en en lt sv eo eo eo eo eo eo tr eo eo eo en en en en en en en en
skip to main | skip to sidebar
Esperanto-blogo, kelkfoje blago, de Ralph Dumain
William Auld: "En Barko Senpilota" (4)
William Auld, En Barko Senpilota: Plena Originala Poemaro, redaktis Aldo de’ Giorgi. Pizo: Edistudio, 1987. 874 p.
Komence de ĉi tiu antologio estas proksimume 120 paĝoj da enkondukoj. Mi jam pritraktis la Enkondukon de Aldo de’ Giorgi.
En Amble kun William Auld Juan Régulo Pérez emfazas kaj longe diskutas ateismon, kiun li dividas kun Auld. Li ankaŭ resumas sian historion de esperantisteco kaj kiel the poezio de Kvaropo instigis lian aprecon de Esperanto kiel seriozan kulturlingvon kaj liberigilon de la homa spirito. Li citas diversajn filozofojn, artistojn, kaj verkistojn, ekz. Markso, Heidegger, Kandinsky.
Edwin de Kock en La poeto William Auld trovas, ke la jardeko 1952-1961 estas la plej kreiva periodo de la verkaro de Auld, kiam Auld estis juna. La plej gravaj postmilitaj esperantistaj poetoj produktis pli multe da originalaj verkoj ol la plej gravaj poetoj de la antaŭmilita periodo. Auld en Kvaropo fakte ekzempligas kaj daŭrigas la antaŭan parnasismon. De Kock sekve kritikas tiun fenomenon, kiu havas ankaŭ aliajn nomojn, ekz. mikrostilo. Li traktas supozatajn mankojn de poemoj de Auld kiuj ekzempligas mikrostilon.
De Kock taksas "Deklaracio"n malpoezio, sed li aprobas aliajn politikajn kaj kontraŭreligiajn poemojn de Auld.
De Kock analizas la strukturon, poeziajn rimedojn, kaj enhavon de La Infana Raso. Tradiciaj kaj modernismaj trajtoj bone kunekzistas. Li asertas ankaŭ, ke la angla lingvo multe influis Esperantan literaturon. De Kock malkontentas, ke la ideoj de Auld ofte ne poeziiĝis. Aldone, de Kock malaprobas pritrakton de kristanismo kaj la tro altan takson de politeismo fare de Auld. Tamen, de Kock trovas aliloke vere poezie validajn esprimojn kontraŭreligiajn.
De Kock atentigas en poemaro Unufingraj Melodioj unue pri "La 'arto poetika' de W. Auld", en kiu Auld emfazas la intelektan dimension de poetiko. De Kock ne tute konsentas. Alie, De Kock detaligas eksperimentajn formojn uzitajn de Auld, kelkfoje mise, De Kock asertas. Sed plej majstra el la tuta verkaro estas "Konĉerto por unu fingro kaj orkestro".
De Kock trovas Humorojn grava kaj bedaŭrinde subtaksata. La menciitaj difektoj plejparte malaperis. De Kock notas referencojn al Biblio kaj klasikaj (grekromaj) kaj Shakespeare-aj fontoj. Li atentigas pri uzado de teknikaj kaj sentespirmaj vortoj kaj interjekcioj. Enhave, elstaras la sinteno al seksaj rilatoj, aldone al la melankolio.
De Kock recenzas Rimleteroj kaj El Unu Verda Vivo. Post Humoroj mankas io poezie atentinda.
Verkis Ralph Dumain je 11:54 AM 0 komentoj
Rubrikoj: antologioj, ateismo, beletro, Edwin de Kock, estetiko, Juan Régulo Pérez, kristanismo, literaturkritiko, parnasismo, poezio, psikologio, recenzoj, religio, sekso, Sigmund Freud, William Auld
William Auld, Humoroj. La Laguna: J. Régulo [Stafeto], 1969.
Henri Vatré en sia antaŭparolo citas el letero de Auld: "Mi sentas--kaj tio min kelkfoje ĝenis--ke ili (la nunaj poemoj) estas plu profunde personaj kaj sinceraj, ol miaj pli fruaj verkoj; stariĝis al mi la demando, ĉu eble tio estas falo?" Mi memoras legi ĉi tiujn vortojn kiam mi unuafoje legis ĉi tiun poemaron antaŭ pli ol 40 jaroj. Vatré ne ĝeniĝas.
Kurioze, ke ĉi tiu poemaro de mezaĝulo plej kaptis mian simpation kiam mi aĝis malpli ol 20 jaroj. Evidente propra melankolia temperamento respondis. Kiam mi mem atingis mezaĝon mi melankoliumis nur pri praktikaj, ne imagitaj, ĉagrenoj.
Nu, mi jam diskutis la (fi)faman malferman poemon "La poeto volas verki subjektive". Inter la melankolieceaj personaj, mezaĝperspektivaj poemoj kalkuleblas "La pasinteco ne ekzistas", "La gardantoj", "La urbo de mia animo","Festsaluto", "Koŝmaro", "Frosto","Vivkroniko", "Neĝo", "Postebrio", "Survoje", "Robinsono", "Malorientiĝo", "La ludo", "Enkaptile", "Spleno", "Denove tiu problemo", "Soneto".
Pli ĝenerale melankoliaj, t.e. pri la homaro ne specife pri Auld mem, estas "Novembra spleno", "Festeno","Roboto", "Velkoj", "La rivero", "Saŭdado", "Tiuj olduloj", "Paneo", "Sopiro", "Paŝoj en neĝo".
Pli humore neŭtralaj estas "Tagfina pikniko", "Trankvilo", "Post la ŝtormo", "Vesperinsulo", "Natura ĉirkaŭaĵo", "Printemposojle".
Jen perspektive pri junuloj: "Lerneja incendio", "Mi volis doni al vi kelke da violoj", "Vesperlernejo".
Auld komentas diverse kaj ofte ne flate pri amo, amoro, sekso: "Mia pietato", "Sklavo", "Trosentemo", "La respondoj", "Geedzoj", "Noktomeze", "Kiu kaperis la Mesalinojn?", "Geknaboj ludantaj", "Duobla stelo", "Agonie", "Amkanto de masoĥisto". Mi ne certas, ĉu "Vi + mi = ni" temas pri amoro aŭ amikeco, verŝajne batalema amparo.
Estas unika poemo pri sekso kiu estas ankaŭ socikritika: "Incitnudiĝo". Auld akre komentas pri la etoso de la profesia striptizo, kion li trovas malagrabla, ne erotika.
Aliaj socikritikaj poemoj estas"La prizono", "Mankas Krotaloj", "La turbo".
"Postedene" kombinas splenon kaj Genezon.
Jen pri literatura kreado: "Vortoj", "Plendo de poeto kiu aspiras belkreadon", "Sola pravigo".
La poemoj pri Esperanto kaj esperantistoj estas "Memore al Ferenc Szilágyi", "Letero al Aleksandro Logvin", "Bonan Matenon, Majstro", "Neebla", "La mondo kaj la koro de K. Kalocsay", "Rimletero" (pri John I. Francis).
Mi ne celas klasifi la jenajn: "Mia filino dektrijara", "Fanto de kero", "La purigemulino", "Optimisma rezolucio," "Malsukcesa truko", "Maristaj kantoj". Nesurprize, la unue menciita estas la plej ĝoja en la poemaro. Kio estas pli feliĉiga ol filino?
"Simfonieto" estas la plej longa kaj kompleksa poemo en Humoroj. Ĝi estas ekzistencialeca kaj politika, avangarda kvazaŭ sonĝo.
Ĉar Auld emas referenci sian dummilitan sperton kiel piloton, mi citas la kvaran stancon de "Vivkroniko":
Junviro. Kaj milit' ekestis hirte...
Timo kaj naŭzo, jes--sed ankaŭ birde
flugadi kun l' aliaj, kamarade!
Verkis Ralph Dumain je 7:37 PM 3 komentoj
Rubrikoj: amo, ateismo, aviado, beletro, Henri Vatré, kulturkritiko, kulturpolitiko, literaturkritiko, poezio, politiko, recenzoj, religio, sekso, William Auld
William Auld, Humoroj. La Laguna: J. Régulo [Stafeto], 1969.
Mi komencu per referenco al eseo de Julius Balbin:
The Secret Malady of Esperanto Poetry [La sekreta malsano de la esperanta poezio] (1973) by Dr. Julius Balbin
Jen mi informas pri la tradukoj de ĉi tiu eseo kaj mia postnoto en Esperanton.
Julius Balbin, mi, & aliaj en Beletra Almanako
Balbin plendas pri la eskapisma neglekto de realaj sociaj problemoj en la originala Esperanta poezio. Li citas el la unua poemo en Humoroj: "La poeto volas verki subjektive". Kvankam Balbin laŭdas Auld-on kiel originalan poeton, Balbin kritikas Auld-on pro ties supozata kontribuo al la menciita eskapismo.
Nu, kvankam tiu tendenco ja ekzistas en Esperantujo, kaj ofte la esperantista medio montras etoson de intenca naivo, la aserto de Balbin pri Esperanta poezio, se ne mencii Esperantan beletron entute, ne estas universale vera. Oni povus ankaŭ esplori, ĉu la supozata eskapismo estas en iuj kazoj fakte eskapo el reala subpremiteco.
Sed Auld senpolitika? Liaj fruaj poemoj plenas da politikeco. En Unufingraj Melodioj enestas unu specife politika poemo; cetere troveblas kritikoj de religio kaj puritanismo, kaj abstraktaj kritikoj de la homo. Ja, poemoj en Humoroj estas plejparte pli personaj, kaj multaj esprimas elreviĝo, seniluziiĝo, paneo de esperoj kaj entuziasmo, eble "mezaĝa krizo". Sed, kiel mi argumentis en mia postnoto al Balbin, eĉ "La poeto volas verki subjektive" havas paradokse politikan dimension: Auld forĵetas priokupon pri la ĉiutagaj raportoj de supozeble gravaj okazaĵoj en la burĝa socio.
Troveblas en Humoroj kelkaj poemoj kun evidente politika enhavo: "La prizono", "Mankas Krotaloj", kaj eĉ la supozebla naturpoemo "Malorientiĝo" ("burĝa komedio"). Oni povus taksi socikomentaj poemojn "Lerneja incendio", "Geedzoj", "Natura ĉirkaŭaĵo", "Mi volis doni al vi kelke da violoj", "La turbo", "Incitnudiĝo".
El 71 poemoj, la jenaj troveblas iuforme Interrete:
La gardantoj (el disko William Auld legas poezion)
"Velkoj," Orkestro kaj Koruso de la Podlaĥia Operejo kaj Filharmonio en Bjalistoko; kun angla traduko de D. B. Gregor
Verkoj de William Auld en korusa versio: Velkoj; Ebrio; Vi estas maro; Geedzoj; Memoro
William Auld (poemoj) . . . Velkoj
Noktomeze - Muziko de Vitor Mendes, teksto de William Auld
Incitnudiĝo (el disko William Auld legas poezion)
Maristaj Kantoj: kelkaj versoj troveblas en La Velŝipo Magdalena, teksto de William Auld, muziko de Nanne Kalma, ludas Kajto
Rimletero (pri John I. Francis)
Verkis Ralph Dumain je 10:47 PM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, ateismo, beletro, Julius Balbin, kulturkritiko, kulturpolitiko, literaturkritiko, poezio, politiko, recenzoj, religio, sekso, William Auld
William Auld: "En Barko Senpilota" (3): personaj rememoroj
Nelonge post ke mi kompetentis legi Esperantan literaturon mi komencis legi la poemojn de William Auld. Mi aĝis malpli ol 20 jaroj. Tiam la ekzistencialecaj poemoj kiajn oni trovus ĉe La Infana Raso kaj Humoroj plaĉis al mia sensibilo.
En 1975 mi bonŝancis studi kurson ĉe universitateto en Barrie, Ontario, Kanado kiun instruis William Auld.
Interalie, li uzis sian epopeon La infana raso. Laŭmemore, li detenis sin kaj ne deklamis la ĉapitron pri koito. Eble li ne volis tenti nin per la alvoko "Malfermu al peniso mia". Mi kredas, tamen, ke eble laŭtlego embarasus lin. Mi nebule memoras, ke kvankam li oponis kontraŭ puritanismo, ne plaĉis al la aktuala efektiviĝo de seksa liberiĝo; mi supozas ĉar Auld perceptis ĝin tro senpersoneca.
Nu, eble al Auld mankis sufiĉa tempo ripozi inter lecionoj, ĉar kiel entuziasmulo mi ofte ĝenis lin per demandoj. Sed evidente li ĝuis la kunecon de esperantistoj. Barrie estas nur urbeto ĉe lago. (Ni unufoje naĝis tie.) Ĉiutage ni vespermanĝis ĉe restoracio, kaj Auld insistis pagi por la tuta grupo. Jen foto:
Iufoje ludis iu muzikisto el Aŭstralio; Auld elkriis ion post iu kanto. Aliokaze studentino ludis la pianon. Auld enketis: "Ĉu vi povas ludi bluson?"
Unufoje, la prezidanto de la universitato invitis lin al sia hejmo vespere. Auld trovis pravigon eskapi el tiu invito. Li diris al ni: "Tiu medio estas tro burĝa; mi estas vagabondo!"
Do vi konstatas, kia amikeca kaj sindona homo Auld estis.
Kompreneble, el generacio hipia, mia spertaro kaj perspektivo diferencus de tiu de Auld, despli de la maljuneca etoso de la nordamerika (usona kaj kanada) esperantistaro. Ĝenerale, aliaj prioritatoj dum la 1970aj jaroj delogis min de pluraj favorataj verkistoj (kaj muzikistoj) de miaj fruaj jaroj, plejparte en la krokodila mondo sed kompreneble ankaŭ en Esperantujo. Al pluraj interesoj (mi referencas la krokodilajn) mi revenis en la 1990aj jaroj kun nova perspektivo. Kun historia konscio mi lernis apreci la atingojn de antauŭloj pli bone. Sed jen ĝeneraligo. Mi revenu al Auld.
Fine de 1986, la Esperanto-movado en Vaŝingtono reviviĝis, kaj mi fariĝis estrarano. Mia propra engaĝo je Esperanto intensiĝis. Tiam mi kontaktis Auld. Jen priskribo:
William Auld, William Blake, & Mi
Kaj jen letero de Auld responde al la mia:
William Auld: Letero al R. Dumain, 1987.01.26 (bildo de la originala)
Mi devas trovi sekvajn leterojn. Auld aprobis mian fondon de la Ateista Tutmonda Esperanto-Organizo (ATEO) kaj donis permeson republikigi laŭ mia peto du poemojn. Li ankaŭ esprimis naŭziĝon pri la aktuala reakcia politiko reganta (en Usono kaj Britio).
Kaj Auld sendis al mi, kun la jena enskribo, ekzempleron de En Barko Senpilota:
Verkis Ralph Dumain je 11:51 AM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, antologioj, ateismo, beletro, bildoj, Esperanto-movado, fotografoj, kapitalismo, laborista movado, leteroj, poezio, politiko, recenzoj, religio, sekso, William Auld
William Auld: "En Barko Senpilota" (2)
William Auld, En Barko Senpilota: Plena Originala Poemaro, redaktis Aldo de’ Giorgi. Pizo: Edistudio, 1987. 874 p.
Antaŭ mi estis 20-jara, mi jam legis la poemarojn La Infana Raso (1956, 1968), Unufingraj melodioj (1960), kaj Humoroj (1969). Tra jardekoj mi legis ĉi tiujn poemojn plurfoje. Mi neniam akiris Rimleterojn aŭ El Unu Verda Vivo ĉar ĝenerale ne plaĉas al mi rondeloj (la kutima formo en Esperantujo de rimportretoj kaj omaĝoj) aŭ poemoj pri la Esperanto-movado. Ĉiuj menciitaj poemlibroj estas inkluzivitaj en En Barko Senpilota, plus sekcio da antaŭe neenlibrigitaj poemoj.
Post ĉi tiu kompleta poemaro (1987) aperis libro Unu el Ni (1992). Ĉu restas aliaj neenlibrigitaj poemoj, mi ne scias. Oni trovos kelkajn poemojn Interrete kiuj ne aperis en En Barko Senpilota.
Estas 84 Rimleteroj, 16 poemoj en El Unu Verda Vivo, kaj 70 poemoj antaŭe neenlibrigitaj. Sube mi listigas poemojn el ĉi tri grupoj kiuj interesas min, ankaŭ ĉiujn kiuj troveblas Interrete.
[n-ro (paĝo): dato: temo]
#20 [Unikoda versio] (508): 1953.11.03: religio
#22 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio: 1953.11.04
#25 [Unikoda versio] 1953.11.09
#26 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio] 1953.11.10
#27 [Unikoda versio] (515): 1953.11.12: religio & etikomanko
#28 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio] 1953.11.14
#29 [Unikoda versio] 1953.11.16: "Nin regas fine apetitoj"
#30 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio] 1953.11.17
#32 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio] 1953.11.21
#31 [Unikoda versio] 1953.1119: Homo kiel "Tuberkulozo de la Ter'"
#34 (Marjorie BOULTON) [Unikoda versio] 1953.11.25
#33 [Unikoda versio] (521): 1953.11.23: cinike pri homoj: "samprobable porkoj flugos!"
#35 [Unikoda verio] 1953.11.27: optimismo
#36-39 (524-7) 1953.12.03-07: postmorta vivo
#61 (549) 1954.02.03: junuloj
#65 (553) 1954.02.10: sperto
#73 (561) 1954.03.19: La Infana Raso
#75-79 (563-7) 1954.03.26-1954.04.05: naciismo
#81 (569) 1954.04.12: individuoj / grupoj
El Unu Verda Vivo
Al samideanino kiu plendis ke la plej oftaj nocioj en miaj poemoj estas larmoj, ombroj, tristo, spleno kaj ŝtrumpoj
Mondo kaj infero (1948)
Kaj la disĉiploj admonis ilin (1949)
Kapitalismo Venkis en Britujo (26.10.1951)
Latitudo: Januaro, Longitudo: 1952 (29.1.1952)
Unu, kiun kara Schwartz ne rimarkis (2.9.1953)
Al iuj kritikintoj (1962)
En Bona Espero (3.8.1981), teksto de William Auld, muziko de ĴomArt
Nico Aluisio kantas "En Bona Espero"
Plendo de Maljuna Fantasciencamanto (1986)
"De Kie Kien" / "Where From, Where To?" de William Auld, trad. K. Gilmore
Kulturo estas komunaĵo (1986)
La Paco Eblas (1986)
Al Novnaskita Nepineto (1986)
Verkis Ralph Dumain je 12:11 PM 1 komentoj
Rubrikoj: amo, antologioj, ateismo, beletro, kapitalismo, laborista movado, Marjorie Boulton, poezio, politiko, recenzoj, religio, sekso, William Auld
William Auld: "En Barko Senpilota" (1)
William Auld, En Barko Senpilota: Plena Originala Poemaro, redaktis Aldo de’ Giorgi. Pizo: Edistudio, 1987. 874 p.
Enkonduko de Aldo de’ Giorgi
Amble kun William Auld de Juan Régulo Pérez
La poeto William Auld de Edwin de Kock
Pensoj de danka leganto de Rejna de Jong
Nacilingvaj literaturaj influoj sur la poemoj de William Auld de Marjorie Boulton
Vort-statistikaj esploroj en poemoj de Auld de Henri Vatré
SPIRO DE L' PASIO
EL UNU VERDA VIVO
LA VERKOJ DE W. AULD
ESENCA BIBLIOGRAFIO PRI W. AULD
Estas diversaj kulturpolitikoj pri Esperanto-beletro. Aldo de’ Giorgi prioritatigas originalan poezion, laŭ kio oni maksimume ekspluatus la memstarajn trajtojn de la lingvo. De’ Giorgi tiurilate taksas Auld pli alta ol niajn poetojn Kalocsay kaj Waringhien. Mauro Nervi potenciale atingus la saman nivelon, sed li estas juna.
Jen recenzo de Mauro Nervi en revuo Esperanto: William Auld, la realisto.
Verkis Ralph Dumain je 3:16 PM 2 komentoj
Rubrikoj: Aldo de’ Giorgi, antologioj, beletro, Gaston Waringhien, Kalman Kalocsay, Mauro Nervi, poezio, William Auld
William Auld: "Unufingraj melodioj" (3)
Percepteblas diferencoj inter tri poem(ar)oj de William Auld: "Spiro de l' pasio" en Kvaropo (1952), la eposo La Infana Raso (1956), kaj Unufingraj melodioj (1960). En ĉi-lasta 17 poemoj estis verkitaj antaŭ 1955, do malfacilas aserti ĝeneralajn temajn diferencojn laŭ jaroj de verkado. Eble temas pri elektoprocezo por poemlibroj. En Unufingraj Melodioj oni trovas eksperimentajn formojn kaj filozofiajn temojn kiajn oni trovus en La Infana Raso. Oni ne plu trovas poemojn kiajn en "Spiro de l' pasio" pri la laborista klaso en Britio.
Tra la tuta jardeko ni trovas originalecon en formo kaj enhavo. Eĉ kiam Auld verkas amuze, li verkas "serioze". Ne estas fatraso. Mi legis kaj relegis La Infana Raso kaj Unufingraj Melodioj plurfoje dum la pasintaj kvar-kaj-duono jardekoj.
Tamen en Unufingraj Melodioj troveblas la sola verko de Auld kiun mi ege malŝatas: unuakta verskomedio "Kvazaŭ birdoj konstruas" (1953). La titolo estis prenita el poemo de Kalocsay. Estas tri rolantoj; la scenejo estas Ateno, kelkmil jarojn antaŭ Kristo. La verko estas tute banala intrigo pri amora fideleco de edzino kiam forestas edzo. La svatanto kiu provas delogi la ĉastan edzinon estas fakte ŝia edzo maskita. Jam iom ĝenas ke oni ankoraŭ verkas en versdrama formato kiu en anglalingva literaturo estas eksmoda dum jarcento sed daŭras en Esperanto-beletro, sed ĝenas plu pro temo jam delonge pleonasma. Kial Auld malŝparis tempon tion verkante? Ĉu pro forta konvinko pri la temo, aŭ ĉu pro pure beletrisma ekzerco de formo? Mi dekomence cerbumis, ĉu ĉi tia banalaĵo iel simptomas ian difekton en la kulturpolitiko de Auld, homo kaj verkisto cetere admirinda.
Verkis Ralph Dumain je 12:36 PM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, beletro, Kalman Kalocsay, kulturpolitiko, literaturkritiko, poezio, recenzoj, sekso, teatro, William Auld
William Auld: "Unufingraj melodioj" (2)
Poemaro Unufingraj melodioj (1960) montras spurojn de la forma eksperimentado kiun Auld disvolvis en La Infana Raso (1956).
"Konĉerto por unu fingro kaj orkestro" estas tre simboleca, de komenco kiam mortintoj akuzas vivantojn. Estas forma variado, eĉ iometa da grafika rimedo el konkreta poezio (kiel en La Infana Raso).Vivo kaj morto konsistigas la temon de ĉi tiu tri-movimenta poezia komponaĵo
La lingvaĵo de Noktaj pensoj respegulas la disajn imagojn de duonsonĝa stato.
Enestas vortĵonglado en "Variacio laŭ temo de Paul Klee".
En la sep "Japaneskoj" oni trovas naturon, dion, laboron, kaj sekson.
Enestas tri poemoj pri artistoj aŭ kreado:
La "arto poetika" de W. Auld
Dankinde enestas nur unu esperantisma poemo, sed mi tre ŝatas ĝin! -- Al la Granda Masonisto, pri Zamenhof. Laŭ ritmo kaj ripetitaj versoj ĝi rememorigas min pri la bluso.
Jen unu poemo pri beletro:
Gvidilo tra la Angla Poezio
Ĉi-libre enestas du poemoj forte mokantaj religion:
Troveblas unu specifa kaj forta socikritika poemo:
La kvar stadioj de ŝtoniĝo
Kritikoj kaj observoj pri la homa situacio estas traktataj ĝenerale kaj ofte ekzistencialisme:
Elegio en malnova tombejo
Oni trovas temojn kaj kelkfoje eĉ versojn trovebajn en La Infana Raso. Notu ekz. "Necesas akso".
Jen pli persone ekzistencialaj poemoj:
Ju Alten Oni Soras
Krom poemoj jam menciitaj, enestas 6 poemoj pri amo, amoro, sekso, kaj puritanismo:
Verkoj de William Auld en korusa versio
La korpon oni venkis
Vi estas maro (ankaŭ ĉi tie)
Verkoj de William Auld en korusa versio
"Vi estas maro" from E. Grishkovets "Planeta" - YouTube
Vi estas maro - YouTube
Vi Estas Maro (el disko William Auld legas poezion)
Jen poemoj pri realaj aŭ mitoj personoj:
Julia sur Pandatario / Julia on Pandataria, translated by Roy MacDonald
Julia sur Pandatario: Julia on Pandataria (with commentary)
La kromedzino de la levido
Jen poemo tema pri familio:
Verkis Ralph Dumain je 10:27 AM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, beletro, filozofio, poezio, politiko, recenzoj, religio, sekso, sonregistraĵoj, William Auld, Zamenhof
William Auld: "Unufingraj melodioj" (1)
Post  Kvaropo (1952), post la eposo La Infana Raso (1956), aperis poemaro de William Auld, Unufingraj melodioj (La Laguna: J. Régulo [Stafeto], 1960). Ĝi konsistas el 31 poemoj + tri-movimenta poemo "Konĉerto por unu fingro kaj orkestro" + unuakta verskomedio "Kvazaŭ birdoj konstruas".
Jen la poemoj trovitaj Interrete:
La kvar stadioj de ŝtoniĝo
Ju Alten Oni Soras
Julia sur Pandatario / Julia on Pandataria, translated by Roy MacDonald
Julia sur Pandatario: Julia on Pandataria (with commentary)
Verkoj de William Auld en korusa versio
Al la Granda Masonisto
Vi estas maro (ankaŭ ĉi tie)
Verkoj de William Auld en korusa versio
"Vi estas maro" from E. Grishkovets "Planeta" - YouTube
Vi estas maro - YouTube
Vi Estas Maro (el disko William Auld legas poezion)
Gvidilo tra la Angla Poezio
La ceteraj poemoj estas:
La "arto poetika" de W. Auld
Variacio laŭ temo de Paul Klee
Elegio en malnova tombejo
La kromedzino de la levido
La korpon oni venkis
Verkis Ralph Dumain je 1:10 PM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, beletro, Esperanto-movado, poezio, recenzoj, satiro, sekso, sonregistraĵoj, teatro, William Auld
William Auld: "Spiro de l' pasio" (2)
Krom poemoj retligitaj en mia antaŭa afiŝo, kelkaj aliaj troveblas Interrete. Jen laŭ mia kategoriigo:
Al mia amatino neesperantista
Eklogo pri la sankta afero
Ankaŭ ĉe la kolekto de Juri FINKEL
Ebrio: William Auld legas poezion (sonregistraĵo)
Jen la ceteraj poemoj en koncernaj kategorioj:
Konversacio kun mia poeto
Rekviemo por la angla poezio
Al Aŭtunaj Floroj (1912)
Al D-ro Ivo Lapenna
Pri la Retoriko de D-ro Lapenna
La vivo estas karuselo...
Do restus por diskuti kategorioj:
Am(or)o / Erotiko (17-1)
Verkis Ralph Dumain je 12:39 AM 0 komentoj
Rubrikoj: amo, beletro, Esperanto-movado, poezio, recenzoj, satiro, sekso, sonregistraĵoj, William Auld
William Auld: "Spiro de l' pasio" (1)
La poemaro "Spiro de l' pasio" de William Auld estas parto de la epokfara poemaro Kvaropo (1952), kiu inaŭguris la skotan skolon. Ĉe Vikipedio troveblas enhavtabelo de la tuta volumo. Auld kontribuis 63 poemojn. Mi krude klasifas ilin sub kategorioj konforme al miaj celoj. Kvankam pluraj poemoj estas plurtemaj, mi elektis nur unu temon po poemo. Jen:
Am(or)o / Erotiko           17
Arto / Beletro                 1
Filozofio / Mondbildo  1
El la socikritikaj poemoj oni sorbas senton de grizeco de postmilita Britujo. Jen mia listo:
"Godiva" temas pri historia legendo. "Mallumo" kaj "Kondamnite" temas pri la deprima mondsituacio ĝenerale. Interalie, minacas ebleco de mondmilito. La ceteraj poemoj montras la premon kaj deprimon ĉe Auld pri la sorto de la laborista klaso.
Al ĉi tiuj mi aldonus poemon tiutempan neenlibrigitan antaŭ apero en antologio En barko senpilota:
Kapitalismo Venkis en Britujo (26.10.1951)
En apartan kategorion mi metas 3 poemojn en kiu rolas religio:
Al homo sapiens (Jen parto II: Homaro!)
La du lastaj aperis en mia revuo Ateismo kun permeso de Auld. En sama letero al mi Auld esprimis ĉagrenon pri la aktuala (1980aj jaroj) reakcia stato de la socio.
En "Alvoko optimisma" Auld esprimas sian ĝeneralan (filozofian) perspektivon pri esperata socia kaj morala progreso de la homaro.
Do resume, konstateblas la socia kaj filozofia perspektivo de la juna Auld. Liaj valoroj restus konstantaj sian tutan vivon, sed circkonstancoj ja ŝanĝiĝus.
Verkis Ralph Dumain je 8:38 PM 0 komentoj
Rubrikoj: ateismo, beletro, filozofio, laborista movado, poezio, politiko, recenzoj, religio, socialismo, William Auld
William Sanders Scarborough & the First Universal Races Congress
I have blogged on both these subjects. For reference, first my bibliography:
First Universal Races Congress, London, July 26-29, 1911: Selected Bibliography
The conference proceedings can be accessed online. I see no contribution by Scarborough in it, though he did participate:
Papers on Inter-Racial Problems, Communicated to the First Universal Races Congress, Held at the University of London, July 26-29, 1911; edited by Gustav Spiller. London: P. S. King & Son; Boston: The World’s Peace Foundation, 1911. xlvi, 485 pp.
In his autobiography Scarborough gives an account of his participation in the First (and last) Universal Races Congress in London in July, 1911:
Autobiography of William Sanders Scarborough: An American Journey from Slavery to Scholarship, edited and with an introduction by Michele Valerie Ronnick, foreword by Henry Louis Gates, Jr. Detroit: Wayne State University Press, 2005. (Contents.) See chapter 19: Second Trip to Europe -- Delegate to the First Universal Races Congress -- [A] Rhine Trip; pp. 214-224. There is a prefatory remark on p. 213. The relevant information can be found on pp. 214-219, and in the final paragraph of p. 224. See also footnotes, pp. 378-380.
Following the commencement, I made preparations for my second trip to England as a delegate to the First Universal Races Congress to be held at the University of London in July where I was to present a paper. [p. 213]
Scarborough mentions his correspondence with W.E.B. Du Bois, who organized a Negro American delegation. Scarborough describes his sea journey with his wife to England, and his encounters on board, e.g. with Albert Bigelow Paine, designated biographer of Mark Twain, a friend of the Negro cause. Scarborough sketches the proceedings of the Congress, participants, and papers, and a press report.
But the keynote of this wonderful assembly was the unity of the human race and the brotherhood of man. Whatever the subject discussed the brotherhood of man was never lost sight of. It was advocated and emphasized by the followers of every sect and creed and all from the same platform. With this as a basis of equality of rights and opportunity, fair play in the race of life was urged by both Jew and Gentile. [217]
Scarborough continues to outline the other functions and encounters connected with the Congress. After visiting Cambridge University, he and the wife are off to Paris.  He returns to the theme of the Congress at the end of the chapter.
In the end we were at home again to receive a glad welcome and to report the Congress to school and friends, back from the great Races Congress, hoping that the men and women who claim to be such firm believers in the brotherhood of man will practice what they preach, and will help hasten the day when there will be no race problem. The future will show whether there has been any real substantial gain by such a concerted movement. [224]
Verkis Ralph Dumain je 9:54 AM 0 komentoj
Rubrikoj: intelektuloj, klasikologio, kongresoj, Mark Twain, negraj usonanoj, rasismo, Universal Races Congress, usona historio, W. E. B. Du Bois, William Sanders Scarborough
Dothraki & conlanging backstory
How I created the languages of Dothraki and Valyrian for Game of Thrones by David J. Peterson, OUPblog, July 26th, 2014
David J. Peterson is a language creator who works on HBO’s Game of Thrones, Syfy’s Defiance, and Syfy’s Dominion. You can find him on Twitter at @Dedalvs or on Tumblr.
Peterson created the languages Dothraki, Valyrian, and Irathient. Conlang is now in the Oxford English Dictionary. Peters reviews the entire history of artificial language creation from Hildegard von Bingen in the 12th century to the current conlang craze. He mentions the three major epochs of language creation: the philosophical/scientific languages, languages intended for international communication (Esperanto, etc.), and finally conlanging proper as the creation of languages just for fun.  The first major, and isolated, conlanger in this last category was J. R. R. Tolkien. Conlangers were isolated from one another until the first Conlang Listserv appeared in the early 1990s. Conlangs of the last type cultivate rather than eliminate the idiosyncratic irregularities of natural languages.
Peterson reviews the methods of creating these conlangs.
The first, which I call the façade method, is to create a language that looks like a modern natural language by replicating the various features of a modern natural language.
The second method is Tolkien's method, the historical approach.
With the historical method, an ancestor language called a proto-language is created, and the desired language is evolved from it, via simulated linguistic evolution. The process takes a lot longer, but in some ways it’s simpler, since irregularities will naturally emerge, rather than having to be created by hand.
Peterson proceeds to discuss the conceptualization of time in conlangs.
The OED entry caps a quarter-century of the conlanging craze, so different from earlier times when conlangers were largely unaware of one another's existence.
Verkis Ralph Dumain je 2:09 AM 0 komentoj
Rubrikoj: David J. Peterson, Dothraki, interlingvistiko, Interreto, J. R. R. Tolkien, sciencfikcio
Esperanto Day at the British Library
Esperanto 26 is Esperanto's birthday, i.e. the date the first book ("Unua Libro") was published in 1887. The British Library commemorates this occasion this year:
Through the world a mighty voice is ringing… by Olga Kerziouk, British Library, 25 July 2014
Note links to other Esperanto pages on the British Library site. The British Library contains holdings on aspects of Esperanto, including the Universal Esperanto Congresses featured here, among them the ill-fated 1914 conference (see postcard above) nullified by the outbreak of World War I, and the British contribution to the Esperanto movement.
Verkis Ralph Dumain je 9:59 PM 0 komentoj
Rubrikoj: bibliotekoj, bildoj, Esperanto-movado, Esperantologio, mondmilito, Universala Kongreso
Sándor Szathmári mortis antaŭ 40 jaroj
Sándor Szathmári (19 Junio 1897 – 16 Julio 1974)
La 16an de julio okazis la 40a datreveno de la morto de unu el niaj plej originalaj kaj eminentaj esperantistaj verkistoj. Do oni kaptu la okazon rememorigi la publikon pri Szathmári en la Esperanto-gazetaro.
Ĝis nun mi scias nur pri du artikoloj en Literatura Foiro #270, de László Radacsy ("Inde giganto, malinde nano") kaj Giorgio Silfer, anoncitaj ĉe retejo de Esperanta Civito:
Literatura Foiro 270 esee abundas
Mi daŭrigas proprajn klopodojn disvastigi Szathmári en la fako Utopiaj Studoj en Usono.
Verkis Ralph Dumain je 12:49 PM 0 komentoj
Rubrikoj: Esperanto-gazetaro, Giorgio Silfer, Hungario, nekrologoj, Sándor Szathmári, sciencfikcio, utopio
Newer Posts Older Posts Home
Subscribe to: Posts (Atom)
Pri Mi / About Me
View my complete profile
William Auld: "En Barko Senpilota" (4)
William Auld: "Humoroj" (2)
William Auld: "Humoroj" (1)
William Auld: "En Barko Senpilota" (3): personaj r...
William Auld: "En Barko Senpilota" (2)
William Auld: "En Barko Senpilota" (1)
William Auld: "Unufingraj melodioj" (3)
William Auld: "Unufingraj melodioj" (2)
William Auld: "Unufingraj melodioj" (1)
William Auld: "Spiro de l' pasio" (2)
William Auld: "Spiro de l' pasio" (1)
William Sanders Scarborough & the First Universal ...
Dothraki & conlanging backstory
Esperanto Day at the British Library
Sándor Szathmári mortis antaŭ 40 jaroj
Serĉu ĉi-bloge / Search This Blog
A. K. Tolstoj (1)
A. N. Tolstoj (1)
A. Z. Foreman (8)
Aldo de’ Giorgi (2)
Alfred Hermann Fried (1)
Arthur Dawson Foote (2)
Benjamin Lee Whorf (1)
Carl Van Vechten (1)
Carlos A. Castrillón (1)
Charles F. Hockett (1)
Chloe Yelena Miller (1)
D. H. Lawrence (1)
David J. Peterson (1)
David K. Jordan (1)
David N. Myers (2)
Donald E. Morse (1)
E. James Lieberman (1)
Edgar Allan Poe (2)
Eduardo Rózsa Flores (1)
Edward Page Mitchell (1)
Edwin de Kock (4)
Enrique Gaspar y Rimbau (2)
Ezra Clark Stillman (1)
Fernando de Diego (1)
Forrest J. Ackerman (3)
G. M. Tamás (1)
Gotthold Ephraim Lessing (1)
H. G. Wells (9)
H. P. Lovecraft (1)
Imre Baranyai (Emba) (6)
Independent Labour Party (2)
Insulo de la Rozoj (1)
Ivy Kellerman Reed (1)
J. D. Bernal (1)
J. R. R. Tolkien (4)
Jacques Le Puil (1)
James Branch Cabell (1)
Jan Amos Komensky (3)
Jewish Daily Forward (2)
Joel Augustus Rogers (3)
Johan Hammond Rosbach (1)
John I. Francis (11)
Jorge Luis Borges (34)
José Antonio Vergara (1)
Juan Régulo Pérez (1)
K. R. C. Sturmer (8)
Kurt Vonnegut Jr. (3)
L. N. Newell (2)
Ladislav Podmele / Jiří Karen (4)
Lester del Ray (1)
Lev S. Vygotsky (1)
Library of Congress (1)
Lodewijk Cornelius Deij (4)
Louis de Beaufront (1)
Ludovic Rodo Pissarro (2)
Luis Jorge Santos Morales (1)
Martin Luther King (2)
Melvin B. Tolson (1)
Michael G. Smith (1)
Miguel A. Caycedo (1)
Parley Parker Christensen (1)
Paul D. Brazill (1)
Paulo Silas R. Sena (2)
Percy Bysshe Shelley (1)
Philip José Antonio Vergara (1)
Philip José Farmer (1)
Rainer Maria Rilke (1)
Rejna de Jong (1)
Roberto Passos Nogueira (6)
Rodrigo Alberto Ramirez (1)
Ronald J. Glossop (1)
Samuel R. Delany (2)
Sander L. Gilman (1)
T. S. Eliot (1)
The Daily Show (1)
Theodor W. Adorno (10)
Universal Races Congress (10)
Universala Esperanto Asocio (3)
W. A. Verloren van Themaat (1)
W. E. B. Du Bois (4)
William James Sidis (1)
William Sanders Scarborough (2)
William Thomas Stead (1)
Zamenhof Symposium 2009 (1)
Zamenhof Symposium 2010 (19)
Ligoj al miaj projektoj
Esperanto Study Guide / Esperanto-Gvidilo
Esperanto & Laborista Movado / Esperanto & the Labor Movement
Heinrich Heine en Esperanto
Philosophical & Universal Languages, 1600-1800: Bibliography
William Blake en Esperanto
Ateismo / Ateista Tutmonda Esperanto-Organizo
Marxists Internet Archive: Esperanto-sekcio
La Blogo de Tonyo
Gazetoj / Revuoj / Bultenoj
Kajeroj el la Sudo (HALE)
La Ondo de Esperanto
Le Monde diplomatique en Esperanto - la "Diplo"
Ligoj al aliaj retejoj
Elektronika Bibliografio de Esperanto-Artikoloj (EBEA)
Esperanta Literaturo (indekso--Don Harlow)
Esperanta literaturo en la reto (serĉilo)
Esperanto League for North America
Katalogo de artikoloj en E-periodaĵoj
Literaturo en Esperanto (Don Harlow)
Project Gutenberg - Esperanto
Serĉilo de pluraj librokatalogoj
TROVANTO (Aŭstria Nacia Biblioteko)