eo eo pt zh eo en pt pt eo pt pt es pt es it pt fr it es pt pt es pt pt pt eo eo eo eo eo eo eo eo ro eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo ja eo pt eo
Kunlaboro: Vjetnamaj Fabeloj: La Lampme?o malkovris la Kulpulon
Temas que constroem um Mundo Melhor!
Malnovtempe riĉa komercisto nomiĝinta Phong (Fong) posedis dek ĵonkojn por transporti siajn varojn al diversaj lokoj en sia lando. Ĉiuj estis direktigitaj de fidindaj ŝipistoj. Ninh (Ning), la plej kapabla ŝipisto havis aminterrilaton kun la edzino de Fong kaj havis malbonan intencon.
Unu matenon, ĉiuj ĵonkoj ekveturis. Alvenantaj al la estuaro, kie troviĝis la templon de Sinjoro, ili haltigis la ŝipojn por celebri la foriro-ceremonion. Poste Fong regalis la ŝipistojn, donis al ili necesajn instrukciojn kaj piediris hejmen. Profitante de tiu favora okazo, Ning prenis malpli longan vojon, embuskis ĉe vojturno kaj mortigis Fong. Li tuj revenis al sia ĵonko kaj ekveturis.
Estis neniu pruvo por fari enketon pri la murdo. Kiam la ŝipistoj revenis hejmen, la loka mandareno, kiu faris la enketon, pridemandis ilin. La afero plidaŭriĝis sensukcese. Unu servisto de la mortinto sugestis ruzon por malkovri la krimulon. La mandareno venigis ĉiujn ŝipistojn al la templo de Sinjoro por partopreni en la nokta servo por la mortinto. Ĉiu partoprenanto ricevis lampmeĉon kaj estis petata meti ĝin en sian buŝon kaj rigardi la okulojn de la statuo de Sinjoro. La mandareno diris al ili :
- Sinjoro havas surnaturan povon, estis la okulatestanto de la murdo kaj konis la kulpulon. La meĉo en la buŝo de tiu persono longiĝos. Ĉiuj plenumis la ordonon.
Matene oni kontrolis la meĉojn por trovi la mallongiĝitan. Ĝi estis tiu de Ning. Kiel li timis, ke la meĉo en sia buŝo longiĝos, li intence ronĝis ĝin. Pro tio li enkaptiĝis en la ruzo kaj nevole konfesis sian krimon. Fine la adulto-paro estis punita laŭmerite.
Verkis kaj esperantigis Ngọc Lan
Fonto: PIV - Plena Ilustrita Vortaro de Esperanto, 1987.
adulti (ntr) - rompi la geedzan fidelecon.
ceremonio - la eksteraj formoj de religia aŭ civila solenaĵo.
estuaro - larĝa elfluejo de rivero, en kiu ĉe tajdaj maroj la tajdo fluas kaj refluas.
ĵonko - platfunda ŝipo, uzata en ĉinaj maroj, provizita per veloj el pajla mato.
krimo - ago, per kiu morala aŭ civila leĝo estas plej grave malobservata.
lampo - vazo kun meĉo trempiĝanta en bruligebla likvaĵo, uzata por lumigi.
mandareno - unu el la Ĉinoj, kiuj post ekzameniĝo apartenis al unu el la 9 klasoj de la ŝtatfunkciuloj.
meĉo - speco de ŝnuro el bruligebla kaj sorba materialo, kiun oni metas en lampon aŭ en mezon de kandelo por konduki bruligotan substancon ĝis la flamo.
murdi (tr) - dole mortigi homon.
ronĝi (= mordeti) - mordi, uzante la dentojn kiel ĉizilon kaj forigante maldikajn pecojn.
ruza - kapabla elpensi lertajn, artifikajn rimedojn, por atingi la celon, kaj uzi ilin, ne rimarkate de aliaj.
statuo - skulptita aŭ muldita aŭ modlita figuro de homo aŭ besto, plej ordinare laŭ la normalaj dimensioj de la modelo.
varo - objekto, fabrikita por vendado.
Fabeloj en Esperanto | Ridi Vjetname | Mapa do Site | Página Inicial | Topo