eo pl eo eo en eo eo eo eo pt eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo eo eo eo eo eo en eo eo eo eo eo eo eo pl eo eo en eo eo eo lt eo eo eo eo de es eo eo eo eo eo sv ur eo eo eo eo es eo eo eo eo eo eo eo eo tr nl eo eo it eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo eo de ar az de ru sv bg br hbs_lat ca ckb hbs_lat da de el en es et eu fa fi fr fy lt he hi tl hu hy id is it ja jbo ka kk ko it nl lt lv ru en ml be ms ne nl nb nb fr pl pt ro ru es jbo hbs_lat en sk sq hbs_lat sv hu ta th ceb tr fy uz vi pl he da zh fr eo eo eo eo eo eo eo eo eo
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Bill Haley & His Comets, pionira rokenrola bando, ĉ. 1955
Rokenrolo (el la angla rock and roll) estas muzikĝenro kiu furoris en Usono kaj aliaj partoj de la mondo dum la 40-aj ĝis la 70-aj jaroj de la pasinta jarcento. Ĝi poste evoluis al la pli larĝsenca Rok-muziko, kaj do la termino rokenrolo estas plej ofte uzata striktasence por la unuaj etapoj de la roko.
Tiu ĉi ĝenro devenas historie el mikso de diversaj stiloj de la usona folkloro, ĉefe super la bazo de la muziko de la nigruloj (rhythm and blues, siavice evoluinta el la bluso, bugio kaj ĵazo), kun influo de la gospelo kaj la tradiciaj kantoj de la blankuloj, kiel la country kaj western. Ĝi profitis de la evoluo de la novaj elektraj muzikinstrumentoj, kiuj ebligis la rapidigon de la ritmo.
Sociologie, oni klarigas la aperon de la fenomeno pro la plifortigo de la aĉetpovo de la junularo, kiam junuloj komencis ne plu timi pri la futuro, la laboro aŭ siaj gepatroj.
Rokenrolo estas dancformo kiu inkluzivas i.a. dancojn, kiujn oni foje nomas "Rokabilo", "Ir-rokenrolo", "Fal-rokenrolo", "Glit rokenrolo", "Shuffle", k.a.
2 Disvolviĝo kaj evoluo
Unuaj etapoj[redakti | redakti fonton]
Kelkaj aŭtoroj datas la naskiĝon de la rokenrolo en la jaro 1954, per la apero de la diskoj de Bill Haley kaj ties grupo "Bill Haley and the Haley's Comets", speciale per "Crazy Man Crazy" (1954) kaj la granda sukceso de la kantaĵo "Rock Around The Clock" (1955). Aliaj preferas emfazi la rolon de Little Richard aŭ de Elvis Presley. Tiu ĉi lasta eldonis sian unuan diskon ankaŭ en 1954.
Ĉefaj artistoj de la 50-aj jaroj kaj komenco de la 60-aj:
Chuck Berry, Bo Diddley kaj Little Richard: la nigra rokenrolo
Gene Vincent, Eddie Cochran kaj Roy Orbison: la popularigo de la rokenrolo inter la blankuloj.
Elvis Presley: la grandskala popularigo de la rokenrolo ĉefe en gixa subĝenro Rokabilo.
"La tago kiam mortis la muziko". Buddy Holly, Ritchie Valens kaj Big Bopper forpasis en aviadilakcidento, kaj tio fariĝis turnopunkto en la industrio.
Phil Spector revoluciis la manieron registri muzikon, kaj havas grandan influon en la posta rolo de la produktistoj. Naskiĝas la Soul kaj la muzikfirmaoj Stax kaj Motown.
Disvolviĝo kaj evoluo[redakti | redakti fonton]
Post la jaroj de la jardeko de 1960, la stilo havis gravan disvolviĝon, kaj kreis amason da subĝenroj, kiu ĝenerale estas konata kiel la rok-muziko. Ĝi fariĝas kultura kaj socia fenomeno kiu ne konas landlimojn.
Beat: The Beatles, The Searchers, The Hollies, Herman's Hermits kaj The Dave Clark Five.
La Brita invado: krom The Beatles, gravas Rolling Stones, The Kinks, Small Faces, The Who.
Bob Dylan uzas la elektran gitaron en kantoj de bazo folka, kreante la Folk-rokon. Lin sekvos The Byrds, Simon and Garfunkel kaj Crosby, Stills and Nash.
Jimi Hendrix aŭ Eric Clapton revolucias la manieron ludi la gitaron
Salono de Famo de Rokenrolo, Cleveland, Usono (ŝtato Ohio)
Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]
Listo de pop-muzikaj grupoj
Listo de plej vendantaj muzikistoj
Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]
http://www.history-of-rock.com La Historio de Roko 1954 - 1963
http://www.rockhallsf.com Salono de la Famo de la Rokenrolo
Informoj pri la paĝo
Citi ĉi tiun artikolon
Ĉi tiu paĝo estis lastafoje redaktita je 12:38, 3 nov. 2015.
La teksto disponeblas laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 3.0 Neadaptita; eble aldonaj kondiĉoj aplikeblas. Vidu la uzkondiĉojn por detaloj.
Regularo pri respekto de la privateco
Vidigo por porteblaj aparatoj