en en en en en en en en en de en en en da en en pt en en en en af af af af af fr en en en af af af af af es af fr en en af af en en af af en af af af af af af af af af af af en fr af nl fr en en nl nl en af en en de nl en af en en nl nl en nl nl en nl en en nl nl en nl nl en af en en nl af en en fr en nl nl en nl en en de en en en en en af af en af en en nl en en nl en en af af en nl af en af af en en en en nl nl en nl nl en af af en en en en af af en af af en af en en af en en nl nl en af en en en en en en en en af en en en en en af af en af af en en en en nl af en nl nl en vi af en af af en en en en en en en af nl en nl af en nl af en af af en af af en af en en nl nl en nl nl en nl nl en nl nl en en en en en af en en nl en en en en az en en nl nl en en en en nl nl en nl nl en nl nl en af nl en de af en de af en af af en nl nl en nl en en nl af en nl af en nl en en af af en af nl en nl nl en af af en nl af en en af en en de en nl af en fr fr en af nl en af af en nl af en nl nl en en af en nl nl en nl nl en nl en en af af en af en en en en en nl af en nl en en nl nl en en en
A single vision.two minds. - PDF
Download "A single vision.two minds."
4 WAT Sa MENSE OOR ACADEMIA? Studente sa: w Internasionale Studente sa: Academia bled erie baste van twee wareide deunlat dit privaatverblyf op kampus verskaf, en terselfdeftyd 'n 'koshuis'-samehorlgheid en -atmosfeer skep. Die enkel fasiliteite bied privaatheid wanneer dit verkies of benodig word. Die gerief van 'n US-rekenaametwerkpunt by my lessenaar is 'n wonderlike voordeel. Ouers sa: Ons kind is veilig danksy die sekuriteitsbeamptes, toegangsbeheer en kringtelevisie. Academia biad 'n aantreklike beleggingsgeleentheid om kwaliteit verblyf vir ons kinders in die toekorns te verseker. Die personeel is baie toeganklik vir ons en ons kinders. Die goad geimplementeerde gedragskode bevorder 'n akademiese kultuur. Die Internasionale Kantoor van die US sa: Die bestuur en personeel is baie professioneel. Die wyse waarop Academia hom beywer vir die algemene welstand en veiligheid van studente, gee ons volle gemoedsrus om internasionale studente hier te plaas. Die kompleks is altyd skoon, netjies, volledig toegerus en die onderhoud is van hoogstaande gehalte.." Die fasiliteite is geed toegerus, moo! en ruim. Die personeel is baie toeganklik en behulpsaam. Die US se studiepakket wat Academia-verblyf insluit, is ander universiteite ver voorult. Die uitsig op die Stellenbosch berge vanuit die wooneenhede en vanaf die perseel is asemrowend en sal my ajtyd bybly. Die Ontwikkelaar sa: Ons is baie trots op Academia en hou dit graag as voorbeeld van ons ontwikkelings voor. Academia is gevestig as voorkeur privaatverblyf by studente, ouers en die US. ~ gevolg van die groat aanvraag ontwikkel ons On denle fase, gereed vir die 2003 akademiese jaar. Skakel gerus met ons kantoor op die perseel, of besoek ons webtuiste vir verdere inligting, maar maak asseblief gou om teleurstelling te voorkom! Navrae: Tel (021) Epos: Webtuiste:
5 ,-VAND I ERE D A K S I E DIE UNIVERSITEIT AS AKADEMIESE ENTREPRENEUR aar's 'n ou Chinese spreuk wat lui: Mag jy in interessante tye lewe. As mens terugkyk oor die jaar 2002, wat einde se kant toe staan, was dit propvol interessanthede. Wie sou byvoorbeeld kon raai dat Maties ook 'n idol (bl. 20) kon oplewer? Of dat 'n Oudtukkie dekaan (bl.26) sou word? Matieland bring in hierdie uitgawe hulde aan drie van die grotes Larry Scully (bi.6), wyle Mike de Vries (b1.14) en Hubert du Plessis (bl.36). Maar deur alles bly een ding rotsvas staan - 'n universiteit met 'n stewige akademiese onderbou en 'n gefokusde toekomsvisie. In sy strategiese raamwerk se die Universiteit duidelik dat hy as opvoedkundige inrigting daarna streef om "relevant te wees ten opsigte van die behoeftes van die gemeenskap... (om) ondernemend, innoverend en selfvernuwend te wees", en, algemeen gesproke, "sy werk (te) verrig op 'n wyse wat meer relevant is vir die werklikhede en behoeftes van die streek, land en kontinent, asook in werejdverband". Dit word ook uitgespel dat die begrip 'gemeenskap' die sakewereld en nywerheid insluit. Dit beteken dat die Universiteit hom verbind tot dienslewering deur sy intellektuele kapitaal nuttig aan te wend vir ekonomiese ontwikkeling en die skep van werksgeleenthede en welvaart vir die land as geheel. Die begrip 'intellektuele eiendom' omsluit sowel die kundighede en vaardighede van sy personeel en studente, as die intellektuele eiendom - patente, outeursregwerke, ontwerpe - wat intellektuele aktiwiteite, en dus navorsingswerk, oplewer. Hierdie benadering impliseer primer 'n verantwoordelikheidsfunksie. Die moderne universiteit neem dus die verantwoordelikheild op homsdf in die uitbou van 'n 'derde geldstroom', dit wil se befondsing uit ander bronne as studentegelde en staatsubsidies. Om hierdie nuwe benadering tot akademiese entrepreneurskap te laat slaag het die Universiteit in 1998 'n Kantoor vir lntellektuele Eiendom (KIE) gestig en 'n omvattende beleid hieroor goedgekeur. Die beleid vestig eienaarskap van intellektuele eiendom in die Universiteit, en uitvinders (sowel personeel as studente) deel in die tantieme-inkomste. Tans kan met vrymoedigheid gese word dat die Universiteit in hierdie verband 'n leiersposisie onder hoeronderwysinrigtings in Suid-Afrika beklee. Die Kantoor vir Intellektuele Eiendom is etlike kere van owerheiclskant versoek om werkseminare aan hoeronderwysinrigtings, veral in die voorheen benadeelde omgewing, aan te bied om hulle te help om dieselfde roete te volg. 'n Onlangse deurbraak is 'n afwentelmaatskappy, Vulamanz, wat gestig is in samewerking met personeel van 'n technikon in KwaZulu-Natal. Dit alles word met groot sorg deur die Universiteit gedoen sonder om sy primere funksies ten opsigte van onderrig en navorsing te versteur, maar inderdaad tel' ondersteuning daarvan. En ofskoon die vloei van die 'derde geldstroom' uit die kommersialisering van intellektuele eiendom 'n langtermynprojek is, is die aanduidings reeds in hierdie vroee stadium dat die Universiteit as baanbreker ook op die terrein op die regte pad is en veel het om op trots te wees. MATIELAND 3
9 p R 0 F I L E "which participates in the creative responses occurring at that moment, regardless of all energy expended in its preparation", as he describes it. There is no rehearsal, and each performance is unique. Accounts of his slide shows often borrow from the language of fable - "nimble giant", commonly - to express the contradictory elements of his extraordinary tallness and his agile handling of slides and capricious apparatus. One reads these with a slight sense of deprivation because he is now more ponderous, careful, physically. Yet there's a distinct agility of temperament, a lightness, a willingness to see. There's none of the lofty imperiousness tall people often helplessly project, but with his stature 2,03 metres, no less - comes an alertness, a way of perhaps seeing more, seeing beyond. Laurence Vincent Scully was born in 1922 at Gibraltar, where his father was serving in the British Army. His early youth in England was much shaped, inspirationally, by his South African mother's longing for Africa. "I was fascinated," he recalls. "For me, it grew into the promised land." It was to be the theme of much of his early work. His later multiple-image shows seem also to converge with an early fascination for the cinema, though Scully acknowledges that "it's difficult to know where things begin. I never consciously wanted to make movies, but I see it's something I could have done." When, in 1938, the family settled in South Africa, Scully's first spell of art training in Pretoria under Le Roux Smith Le Roux was shortlived. Most of the next decade of his life was determined by the outbreak of war: his father signed him up in the armed services for seven years. At the end of it, after finishing his matric at night school in his last year in the services, the already well-read 2.5-year-old, who had also developed a profound interest in music, enrolled in fine arts at Wits in "I landed in an extraordinary group," he remembers. Among his fehow students were six who, as critic Rose Korber describes them, "were destined for great things" Cecil Skotnes, Christo Coetzee, Nel Erasmus, Gordon Vorster, Anna Vorster and! Esme Berman. On graduating in 19.50, Scully completed a teachers' diploma and embarked on an almost unbroken career in education. Esme Berman, whose later voluminous Art and Artists ojsouth AJrica would establish her as one of the foremost authorities, says Scully's "activity as a painter did not pursue as consistent and serene a pattern" (as his teaching). "During the fifties," she writes, "he was restless of spirit and undecided as to stylistic direction." The early recurrent themes of still-life studies in stark contrasts of light and dark. allegorical tribal material and landscapes - which sprang from his early conception of South Africa as a promised Iland - would eventually give way to increasing abstraction and new fonns. In part, Berman ascribes his early "irresolution" to the powerful influence of his friend Walter Battiss. (A portion of the work for which Scully was awarded an MA cum laude from Pretoria University in 1963 was a dissertation MATIELAND 7
11 cally synchronised with taped music as diverse as Samuel Barber and Deodato, Gershwin and Resphigi. Each performance was, he said, "like making a painting". Towards the end of the 1970s, he reached another cusp. Yet, though his first exhibition of photographic prints was applauded, he was dissatisfied with the results. "I didn't like them when I saw them mounted, and I took out a pen and started drawing! That's when my photodrawings were born." A year later, his three-part photodrawing Xhosa Triptych was awarded the photography prize by renowned English critic and poet Edward Lucie-Smith at the Republic Festival in Durban, prompting some "murmuring" among orthodox photographers, as Berman notes. But it was a new form, and it excited Scully - and with justification: in 1982, his photodrawing Xhosa Initiate with a Transistor Radio was acquired by the San Francisco Museum of Modern Art. Some judge his greatest work to be the Music Murals he created in 1978 for SteJlenbosch University's Conservatoire. The commission thrilled him, he said later, for combining his,love of music and his feel for working on a big scale. And it is before the huge, soaring, almost numinous forms ~ inspired by the curvaceous lines of the mandoline - that I meet Scully to talk about his life's work. He seems newly entranced in the presence of his visual fugue, though regretting what he feels are disenchanting conditions... the distracting slashes of sunlight, the absence of an enlivening concert-going crowd. Turning slowly, he reappraises the masterworks. At one point, he fixes a critical eye on a circular element far across the cavernous space, and surprises me by declaring that he "feels it is unfinished". I imagine, aloud, the potential difficulty of re-engaging with the work. "No, no," he demurs, signalling unconsciously that the risk of pretension is mine. "I'll just come up here with a brush and some white paint. It's as simple as that."'
12 CJi:e versteel<te sl<at In minder as 200 jaar het ons wereld van landbougebaseerd tot industrieel gevorder; en vandag leef ons in die era van inligtingstegnologie. Waar grand en arbeid eienskappe van die landbouera was, is die intellek die spil waarom dit deesdae draai. Deur Jacques Stofberg ntellektuele eiendom vorm die hooffaktor in die kennisgedrewe era en is die sentrale bron vir die skepping van rykdom in bykans aile industriee. Om die volle omvang en waarde daarvan te ontsluit. moet universiteite as skeppers van nuwe kennis in 'n gemeenskap wesenlike denkskuiwe maak. Kennis in ondernemings het twee fundamentele eienskappe - dit betrek mense en hierdie mense tree gewoonlik in groepe op. Die vermoe van mense om van mekaar te leer, is die hart van individuele en organisatoriese sukses in die nuwe kennis-ekonomie van die toekoms. Hoewel dit 'n integrale deel van intellektuele kapitaal is, verwys intellektuele eiendom na ontasbare bates wat wetlik beskerm kan word. Beskerming kan op verskeie wyses plaasvind en sluit patente, outeursreg, handelsmerke, planttelersregte, geregistreerde ontwerpe en handelsgeheime in. Daar word na intellektuele eiendom verwys as die versteekte skatte van besighede vandag. Gedurende die laaste dekade het die waarde toegedeel aan intellektuele eiendom in byvoorbeeld samesmeltings en verkrygings van maatskappye, wesenlik toegeneem en is dit dikwels meer as 50 persent van die waarde van 'n besigheid. Die ontginning van intellektuele eiendom kan groot winste teweegbring vir hul regmatige eienaars. Goeie voorbeelde hiervan is Coca Cola of IMcDonalds - hoe sou hulle winste geaffekte.er word indien hulle nie meer hul handelsmerke en beeld kan gebruik nie? Mense soos die miljoener Paul Getty (olie) of Henry Ford (motors) was dekades gelede die rykste mense in die wheld. Teen die einde van die negentigerjare het die Iys van rykstes egter name so os Bill Gates, Paul McCartney en Andrew Lloyd Webber ingesluit, wie se rykdom gebaseer is op outeursreg van sagteware en musikale komposisies. Daar kan min twyfel wees dat intellektuele eiendom in die nuwe millennium sal toeneem in waarde. Die blote besit en toegang tot industriele kapasiteit is nie genoeg om volhoubare groei en ekonomiese voorspoed te verseker nie. Ten spyte van die belangriklheid van intellektuele eiendom, is daar seide 'n spesiale strategie vir die ontginning of 'n belegging in ontasbare bates. In teenstelling hiermee spandeer die gemiddelde maatskappy groot bed rae tyd en geld aan tasbare bates (van minder waarde). Topbestuur behoort te fokus op en 'n strategie te ontwikkel vir die effektiewe bestuur van intellektuele eiendom. Suksesvolle organisasies van die nuwe eeu sal nie slegs kan vertrou op die vorige drywers van ekonomiese g.roei soos arbeid, kapitaal en vaste eiendom nie, maar hulle sal hierdie tasbare bates moet aanvul met die effektiewe bestuur en ontwikkeling van hul (ontasbare) intellektuele eiendom. Universiteite lewer toenemend 'n bydrae wat die vloei van inligting en kennis bevorder en sodoende die proses van tegnologiese vernuwing voed. Hulle word nou gesien as rolspelers in ekonomiese ontwikkeling binne die huidige tendens van globalisasie en groei in die kennisekonomie. Stede soos Cambridge, Oxford, Massachusetts en Palo Alto, California, sien gereeld nuwe maatskappye en werksgeleenthede wat voortspruit uit universiteite in hul gemeenskappe. Die uitdaging is om navor- 10 MATIELAND
13 N NOV A S 1 E singsuitsette te kombineer met beskikbare kundigheid ten einde nuwe besighede te vestig. Verskeie uni,versiteite in ontwikkelde lande het goed gevestigde teg,nologieoordragkantore. Hierdie kantore is gewoonlik belas met die beveiliging en oordrag van die universiteit se intellektuele eiendom op 'n gepaste en doeltreffende wyse. Die doelwitte word bereik deur: bestuur te verskaf van intellektuele eiendom en tegnologieoordrag in ooreenstemming met die amptelike beleid van die universiteit; bystand te verleen aan departemente en navorsingseenhede in die vestiging en behoud van effektiewe tegnologieoordragmeganismes; die verskaffing van regs- en rekenkundige dienste in die beskerming, bevordering en lisensiering van intellektuele eiendom wat gesamentlik besit word deur die universiteit en die betrokke uitvindeds}; tegnologieoordrag te bewerkstelling na kommersiele instansies buite die universiteit; en die neerlegging van prosedures en beleid ten einde konflik van belange van universiteitspersoneel te vermy. Die waarde van intellektuele eiendom is vervat in die yermoi' om 'n kompeterende voordeel te bewerkstellig vir die eienaar daarvan eerder as in die intrinsieke waarde. Die yermoi' en kundigheid om intellektuele eiendom te waardeer en te ontsluit deur middel van oordrag in 'n kommersiele toepassing en dan die intellektuele eiendom te bemark as die basis van 'n besigheidsaktiwiteit wat waarde toevoeg, is almal belangrike faktore wat tegnologieoordrag ondersteun. Terwyl universiteite in Suid-Afrika wesenlike intellektuele eiendom voortbring, word die potensiaal daarvan nog nie ten volle ontsluit nie vanwee 'n gebrek aan doeltreffende oordragmeganismes. Die Universiteit van Stellenbosch het reeds ver gevorder met die proses van tegnologieoordrag deur middel van lisensieringsooreenkomste en die stigting van afwentelmaatskappye (via Unistel Groep Beherend (Edms) Bpk) in samewerking met die Kantoor vir Intellektuele Eiendom (KIE). In die afgelope 30 maande is ses maatskappye gestig met 'n gesamentlike jaarlikse omset van ongeveer R75 miljoen. Hierdie maatskappye het al,tesaam 138 nuwe werksgeleenthede geskep. Onderhandelings word tans gevoer vir die stigting van nog drie afwentelmaatskappye vanjaar. MATIELAND 11
16 PRO FIEL I Ons sal jou altyd onthou Prof Mike de Vries, vyfde rektor van die Universiteit is op 5 Julie in die ouderdom van 69 op 5tellenbosch oorlede. 5y dogter, Terry de Vries, bring hulde aan haar pa... k onthou die wind wat deur my gesig waai. Ek sit voor op my pa se fiets. En ens is laatmiddag op pad na die De Beersgebou sodat hy 'n klomp goed op die enorme swartbord kan skryf vir sy klas die volgende dag. Ek onthou die reuk van die gebou, amper 5005 'n hospitaal; net baie interessanter. Misterieus. Asof daar 'n geheim in opgesluit Ie. En die duisende trappe wat ek op- en afgehardloop het met net my skoenklakeggo's rondom my. Maar die klaskamer was die beste. Dit was magic. Ellelange houtbanke het in 'n halfmaanvorm van onder tot heel bo teen die dak gestrek. Amper 5005 'n amfiteater. Met my pa as eenmanakteur. Jare later toe my pa al rektor was en ek 'n landboustudent, het ek in die einste klaskamer (nou die MJ de Vries-saal) Biochemie gehad. Die reuk het nog steeds in die gebou gehang. En die klaskamer was nog net 5005 ek dit on thou het met die hou,tbanke wat tot bo teen die plafon strek. (Dit is intussen verander.) Ek wonder vandag of dit nie van my pa se gelukkigste tye in sy lewe was nie. Om klas te gee. En navorsing te doen. Hy had 'n fenomenale brein en het elke liewe student op sy naam geken. Eenkeer toe ek hom vra wat hy anders sou doen as hy sy lewe weer oorgehad het. het hy 'n ruk gedink en diplomaties gese 'n mens moenie langer as tien jaar in administrasie werk nie! (Hy was 18 jaar daar.) En as naskrif se hy hy sou miskien langer in chemie wou gebly het. Maar die analitiese denke wat die natuurwetenskappe hom geleer het, het hom in sy werk as rektor en direksielid van verskeie maatskappye gelief en onmisbaar gemaak. Net nou die dag loop ek 'n oud-sr-voorsitter in die strate van Stellenbosch raak en hy vertel my hoe 'n groot indruk my pa op hom gemaak het. juis omdat hy 'n moeilike, uitgerekte vergadering binne 'n paar minute kon opsom en die kern kon weergee. Ek on thou die aande wat my pa in sy studeerkamer gesit het, besig om dik notules deur te werk vir die volgende dag se direksievergadering (en dit was divers; nadat hy afgetree het van Boland Bank en Stellenbosch Boerewynmaatskappy tot Somchem, Houtech, Swartklip en natuurlik Naspers). Niks het sy oe ongesiens verbygeglip nie. Soos 'n Nasperser vir my eenkeer gese het, hy is so deeglik, hy hou almal op hul tone! Toe my pa vier jaar gelede begin siek word, het hy uit al die direksies behalwe Naspers bedank. En hy het tot kort voor sy dood steeds vergaderings bygewoon. Selfs later toe hy nie meer mag bestuur het nie, het 'n bestuurder met hom ingery Kaap toe. Want hoewel sy liggaam moeg geword het, was sy brein altyd skerp. Maar dis nie my pa se deeglikheid of veggees wat my sal bybly nie. Hy het 14 MATIELAND
18 PRO FIEL : l eendag vir my gese hy is baie bevoorreg om op Stellenbosch te kan bly. Wat hy op sy stil manier teruggeploeg het in die gemeenskap sal ek altyd onthou. Kort na sy aftrede as rektor en visekanselier in 1993 het sy eerste 'projek' die lig gesien. Die senior predikant van die NG Moedergemeente het hom gevra om in die kerkraad te dien. Dit het hy van die hand gewys en geantwoord hy sal eerder help waar dit nodig is. Nie lank daarna nie vra die predikant hom toe om die fondsinsameling te lei om emosionele een in ens familie.) Die volgende projek was ook op aanvraag van die predikant en die kerkraad van die Moedergemeente. Twee tehuise vir senior burgers op die dorp, Utopia en Geluksoord, was tegnies bankrot. Die bank wou nie nog oortrokke fasiliteite toestaan nie. Hy is gekies as voorsitter van die spesiale komitee en het onmidde'llik reelings begin tref vir die betaling van die salarisse van die personeel. Vriende het dadelik RaO 000 bymekaar gemaak en die Het Jan Marais Nationale liefdadigheidsorganisasies en aan bewarings- en kultuurprojekte. Daar is nog vele ander projekte wat hy met versiendheid en vasberadenheid aangepak het: die totstandkoming van die Sasol Kunsmuseum in die ou Bloemhofskoolgebou; die voortbestaan van die HB Thom-teater; die verklaring tot nasionale gedenkwaardigheid van die plaashuis van Jannie Marais (nou die US Sportburo) asook die werf tot by die Eersterivier en die restourasie van Arbeidsgenot op Oudtshoorn. geld in te samel' vir die vervanging van die Moederkerk se koperdak wat erg begin lek het. R was nodig. Hy het met oorgawe en vasberadenheid ingespring en persoonlik mense en instansies genader. Binne drie maande is RaOO 000 ingesamel, waarvan minder as R van buite die gemeente gekom het. Ek onthou een weeksaand toe ek vinnig 'n draai by my ouers se huis gemaak het, het hy heel afgehaal vertel dat iemand wat hy genader het nie geld wou skenk nie. En hy het gese: "Weet jy Terry, ek dink ek weet nou na wie ek aard... na jou!" (Ek word beskou as die Fonds het 'n rentevrye lening toegestaan. Geluksoord is uitgebrei met die aanbou van nog woonstelle. Vandag is aibei tehuise selfonderhoudend. As voorsitter sedert 1994 van die Het Jan Marais Fonds, waarvan die totale opbrengs vir die Universiteit van Stellenbosch aangewend word onder mee,r as beurse, en voorsitter sedert 1999 van die Het Jan Marais Nationale Fonds, het hy 'n groot aandeel gehad in die bestuur van skenkings. Die Het Jan Marais Nationale Fonds bestee jaarliks tussen R3 en R3,5 miljoen aan die bevordering van Afrikaans, Wat hy egter die meeste geniet het, was sy projek om met behulp van skenkings van die Het Jan Marais Nationale Fonds die Eersterivier skoon te maak, indringerplante op die oewers uit te roei en die rivier te bewaar vir die toekoms. Hy het 'n besondere liefde vir die natuur gehad en het talle oggende saam met die span werkers gehelp om plante uit te trek en vuilgoed op te tel die Eersterivier 'n skoon aar van lewe op Stellenbosch is, so weet ek sal my pa se gemeenskapswerk vir altyd lewe aan die dorp gee. Ek salueer hom. 16 MATIELAND
20 RESEARCH BON AQUAI Sustainable development for people and the environment was the talk of Aquaculture projects have done more than just spreading the word - they have changed the lives of people and improved the environment. Since its establishment in 1988 Stellenbosch University's aquaculture division has extended its involvement in aquaculture research and development to a range of species, including indigenous species such as thapia, abalone, crayfish and catfish. The division now also covers a wide range of research fields, including quantitative and molecular genetics, fish foods, processing, water ecology and socioeconomics. The trout-breeding project with which the division kicked off 14 years ago at the historical Jonkershoek fish breeding station, remains one of its major ventures and already boasts the release of several genetically improved trout lines, a full range of trout foods and an established small farmer development project. The latter project, headed by Khalied Salie, has also developed well since its modest beginnings in Recently it led to the establishment of a small farmer co- operative to oversee the interests of this group of producers in a more orderly fashion. Eight small farmer production units, with an average turnover of R per year, have already been established in an area that extends from Leliefontein in Namaqualand to Oudtshoorn in the Southern Cape. The division has also successfully concluded valuable international partnerships that include, among others, bilateral projects with the Catholic University of Leuven in Belgium, the University of Wal'es in Swansea, the University of Stirling in Scotland, the University of Auburn in the USA and the Asian Institute of Technologies in Thailand. OTHER HIGHLIGHTS OF TIHE PAST DECADE INCLUDE: the implementation of the first undergraduate training programme with aquaculture as major field of study at a South African university. (Postgraduate fields of study in 18 MATIELAND
21 All the way to China Henk Stander, general manager of the University's aquaculture programme, has attended a threemonth aquaculture course in China. Only three South Africans have attended a course of this nature before... Nearly 50 students from 24 countries attended the aquaculture, including a distance education programme, have also been established - 17 postgraduate students, including three from other African countries, are currently registered for various modules of the programme.) the division's involvement in the establishment of the first fub fish food manufacturing plant in South Africa, namely the WPL Akwavoere Bpk. at Malmesbury; (This plant is responsible for the manufacturing of a comprehensive range of fish foods, as well as additional animal feeds, in co-operation with the division.) a co-operative partnership with UniStel (see page 10) for the commercialisation of intellectual property capital from the division - this was manifested in the development of Koi Worldwide, a joint enterprise in collaboration with the ornamental Koi carp industry, which specialises in the worldwide distribution of high-quality koi carp. This September the division hosted the biennial conference of the Aquaculture Society of Southern Africa at which nine international speakers presented papers and workshops. This was the third time since its establishment that it had acted as conference host. course in the Chinese city of Wuxi. Henk was the only one from a South African university to attend. The course is presented annually for people from the aquaculture industry who already have postgraduate qualifications and have worked in the industry for at least two years. It is funded by the Chinese government and other governments are invited to nominate one student each to attend. The course was presented by the Research Centre for Freshwater Fishing at the Chinese Academy for Fishing Sciences in Wuxi. Areas covered included fish diseases, integrated fish farming, plankton, genetics, nutrition. biology. recycling systems, pearls, shrimps, fish and shell fish. At the culmination of the course an examination was written and those who passed received a certificate. CHINA WIJ,S THE FIRST COUNTRY TO APPlY AQUACUlTURE.....more than 3000 years ago. Rice and fish were farmed simultaneously at that time. These days China boasts more than half the world's aquaculture products. It Is one of the few countries where aquaculture supplies more consumable fish than those caught In the sea or elsewhere. MATIELAND 19
22 DIE SKOONG SIG KITSHELD Roem is die grootste karaktertoets, word gese. Die Matie-regstudent HeinzWinckler ils aan die diep kant ingegooi toe hy as Suid-Afrika se eerste Idolswenner gekroon is. Martina Smit het gaan hoor hoe hy kop bo water hou. y het al 15 uitnodigings na matriekafskeide geluy - met foto's. "Een is genoeg, baie dankie! Ek is darem al 24!" beduie Suid-Afrika se eerste Idols-wenner waar hy effe stram teen 'n boomstam in Stellen bosch se Botaniese Tuin leun lop aandrang van die twee fotograwe wat ]ustig voortkliek). Drie maande gelede was Heinz Winckler 'n Matie-regstudent in sy finale jaar. Nou is die skoongesig held die prys in 'n kompetisie van Huisgenoot: die metgesel van 'n matriekmeisie vir een droommaand. Dis nou naas die banier met die woorde 'Trou met my, Heinz' tydens 'n onlangse optrede in Krugersdorp; die swanger vrou van
23 p 0 P U L ER Pietermaritzburg wat hom gevra het am op haar maag te teken; en die twee Durbanse veertienjariges wat spesiaal deurtrekkers gekoop het sodat Heinz sy naam daarop kan verewig. En nee, daar is nie 'n vrou in sy lewe nie, se hy beslis. Ja, hy bly nag op SteUenboseh nou in sy eie woonstel. Maar hy leef en dink anders, se Heinz, wat sy studies na Idols noodgedwonge gestaak het. Ander waardes en ander detinisies van reg en verkeerd geld in die wereld waarvan hy nou deel is. "Die vermaaklikheidswereld is op 'n manier meedoenloos. Baie jaag net hul eie roem na en wi! 'n quick buck maak." Tog, toe 'n joernalis hom op die nuuskonferensie net na sy oorwinning vra oar die "baie slegte bcdryf' wat hy betree, was Heinz gou am van hom te verskil. "Dit is 'n wonderlike bedryf met 'n paar slegte kante," het hy geantwoord. Hy geniet dit am die tegniese vaardigheid agter televisie te leer verstaan en am saam met die land se beste musikante te werk. Hy wil graag glo dat hy die karaktertoets van roem slaag, se Heinz, Sy geloof in Christus dra hom. Die wortels van sy musiek Ie in aanbidding - hy was vier jaar lank lid van Kerugma, 'n gospelgroep in die NG Studeotekerk. Die hoogtepunt van sy studentedae was juis 'n gospelkonsert voor sowat 'n duisend mense in die kerk. Nietemin oorweeg Heinz dit nie am 'n gospelalbum op te neem nie. Hy droom daarvan am met sy tweede of derde album musiek "met 'n boodskap" te skryf, maar wat goed sal verkoop. "Ek dink dit beperk jou as jy jou musiek 'gospel' noem en ek wi! soveel mense as moontlik bereik." Oak sy gesin dra by tot die mens wat hy vandag is. Sy pa, Thea, 'n finansiele makelaar, en sy rna, Elsa, 'n administratiewe beampte in die Universiteit se Departement Engels, is oak Christene en "lief vir mekaar". Kleintyd het hulle feitlik elke twee jaar getrek wat die gesin geheg aan mekaar gemaak het. "Ons het mekaar goed leer ken, SalliS beter as wat ons wou," skerts Heinz. Hy verski! "5005 dag en nag" van sy broer, Johan (22), wat Drama gestudeer het. Sus Mia (19) is eerstejaar BSc. Heinz se passie vir musiek het in 1994 aan die einde van graad 10 posgevat toe hy sy eerste kitaar gekry het. '''n Nuwe wereld het vir my oopgegaan waarin ek kon sing en myself begelei." Hy het in 1997 begin am sy eie liedjies te skryf. Mettertyd het sy musiek sy droom am prokureur te word, oorheers. '(Hy het selfs Latyn op ho';r skoal geneem met die oog op regte). Hy beplan wel am later sy LLB-graad te voltooi en hom in die vermaaklikheidsreg te bekwaam - volgens hom is daar 'n groat leemie hiervoor in Suid-Afrika. En ondertussen? Musiek. Sy eerste enkelsnit-cd, Once in a lifetime, het al pljatinumstatus behaaj. Hoewel hy nooit sy hart daarop gesit bet am te wen nie, het Heinz van die begin af gevoel hy sou goed vaar met Idols. "Dit is deel van my roeping." Die finaliste: Van links Brandon October, Melanie Louw, David Fou rie, Nicole Billing 'ham, Ezra Lingeveldt, Ci ndy Bester. Lyndle Kearns, Heinz Winckler, Ayanda Nhlangothi, Rian Swanepoel. Bianca Ie Grange
24 RES EAR CH Ground-breaking research on stem cells gives insight into new ways of curing diseases where formerly there have been littte or no hope of cures let alone full recovery. By Carolyn Frost STEM CELLS hold the key to DISEASE SOLUTIONS Te world's best-travelled stem cells have yielded an extraordinary scientific fact: their capacity - in a zero gravity environment - to develop in the 'third dimension', where in addition to growing only in length and width as on earth, they have 'thickened' into many layers. This experiment, one of the select few which accompanied Mark Shuttleworth on his illustrious trip to outer space, has implications for the research initiative to revolutionise the treatment of a number of incu'rable diseases through stem cell use. Dr Danie Barry, senior lecturer in Animal Biotechnology at Stellenbosch University's Department of Animal Sciences, has been conducting research on different ways of culturing stem cells, and was afforded the opportunity to do comparative analyses on embryonic stem cells embryos in various forms of incubation, on earth and in the weightless environment of space. Stem cells, specifically embryonic stem cells, are the first cells appearing in the embryo, and grow into the specialised cells forming every part of the body. "We are looking at various ways of culturing stem cells", Barry explains succinctly, "as they do not grow as well in incubators as they do in the body." When the sheep embryos are seven days old, the inner cell mass (of the blastocyst stage of the embryo) is microdissected from the embryo, and then continues to grow as stem cells in the incubator. Under natural gravity conditions these stem cells, however, only grow in two dimensions, a flat single layer on the bottom of the culture dish. Modified tissue These cells have the extraordinary capacity to reproduce and have the potential, should they be transferred or injected into damaged or diseased organs, to develop into modified tissue. The importance of this is, for example, that scar tissue synonymous with a heart attack - which remains a source of vulnerability as it acts as a tissue plug to prevent the heart from leaking or breaking open - could now be replaced with cardiomyocytes (heart muscle cells) which were created from stem cells and can become a operative part of the heart. Countless other incurable diseases, generally reliant on 22 MATIELAND
26 T A A""' wat ons saams Daar is 'n paar goed wat meeste mense na aan die hart Ie en taal is een van hulle. En om in 'n veeltalige, multikulturele gemeenskap beleide vas te Ie is geen gel-inge taak nie. ie rektor en visekanselier, prof Chris Brink, het onlangs 'n taakgroep saamgestel wat 'n nuwe taalbeleid en plan vir die Universiteit moet ontwikkel wat onder meer inhoud sal gee aan die standpunte oor 'taalvriendelikheid' en 'Afrikaans as vertrekpunt'. Die taakgroep, wat sy werk voor einde Desember vanjaar moet afhandel, word gelei deur prof Leon de Stadler, direkteur van die Universiteit se Taalsentrum. Die hersiening van die taalbeleid en die formulering van 'n taalplan moet plaasvind in die konteks van die Universiteit se reeds aanvaarde strategiese raamwerk, 'n raamwerk wat die klem 24 MATIELAND
27 plaas op die Universiteit se vernaamste bestaansdoel - die skep van 'n omgewing vir die produksie, oordrag en benutting van kennis en die strewe na uitmuntendheid. Die taakgroep sal voorts deeglik moet kennis neem van die resultate van die taalbestekopname wat vroeer deur 'n taakgroep onder leiding van dr Ludolph Botha (direkteur: akademiese steundienste) uitgevoer is. Daar sal ook deeglik rekening gehou moet word met die diversiteitsplan wat deur die koordineerder: diversiteit, dr Christa van Louw, en haar taakgroep opgestel moet word. De Stadler bena ruk dat maksimum oorlegpleging van die groo t belang is en het aile meganlsmes in werking gestel om hierdie oorlegplegingsproses op koers te ou. In die proses sal daar re nlng gehou word met die standpunte van 'n groot verskeldenneid rolspelers, waaronder die van studente, dosente en die breer omgewing waarvan die Universiteit deei vorm. In die verfyning en uitvoering van hulle taak sal die taakgroep ook rekening hou met sake 5005 die volgende: In die strategiese raamwerk, sowel as die huidige taalbeleid, word dit duidelik gestel dat die bestaansdoel van die Universiteit wentel om kennis en uitnemendheid. Dit moet dan ook die uitgangspunt van die taakgroep wees. Die strategiese raamwerk stel die volgende as vertrekpunt: Die Universiteit erken sy historiese verbondenheid aan die mense en gemeenskappe waaruit hy ontstaan het. Die Universiteit verbind hom met die oog op die toekoms daartoe om sy vermoens, kundighede en bronne aan te wend tot voordeel van die $uid-afrikaanse gemeenskap in die bree en daarom verbind die Universiteit hom om taalvriendelik te wees, met Afrikaans as vertrekpunt. $oos voorsien in die strategiese raamwerk moet die bevordering van meertaligheid (spesifiek met verwysing na die tale van die omgewing. nl. Afrikaans. Engels en isixhosa) hoe prioriteit geniet in die taalbeleid en taalplan van die Universiteit. In die formulering van die taalbeleid en die taalplan moet duidelikheid die wagwoord wees. Die taakgroep moet aandag gee aan die bekostigbaarheid en kostedoeltreffendheid van die taalplan. Die taalplan moet volhoubaar wees. Die taalbeleid en die taalplan moet aansluit by die Nasionale Plan vir Hoer Onderwys. veral in die mate waarin dit transformasie dien. In die taalplan moet daar voorsiening gemaak word vir duidelike gedragskodes wat die optrede van personeel en studente sal bepaal. Die taakgroep moet in ag neem dat sodanige gedragskodes veel eerder gaan om wedersydse verwagtinge binne ons waardesisteem as om reels. regte en verpligtinge. Die taalplan moet sover moontlik voornemende studente en personeel bemagtig met voldoende inligting aangaande die gebruik van Afrikaans aan die Universiteit om hulle in staat te stel om 'n ingeligte besluit te neem. Die bestuur van die Universiteit het met hierdie inisiatief die belang~ rikheid van taal duidelik in fokus geplaas, 'n houding wat ook blyk uit die onlangse stigting van die nuwe Taalsentrum. MATIELAND 25
29 t ,e E R B E W Y S EI T RIB UTE S Leiers in navorsing en onderrig VROUE VUL BELANGRIKE POSTE Twee vroue - met tussen hulle 'n goudmyn vol ervaring - is onlangs in nuutgeskepte en belangrike poste aan die Universiteit aangestel l Die Raad van die Universiteit het prof Walter Claassen vir 'n derde ampstermyn van vyf jaar heraangewys as viserektor (navorsing) en prof Russel Botman van Teo'iogie (ook vir vyf jaar) as viserektor (ond'errig) aangewys in die plek van prof Rolf Stumpf tans die UPE se rektor en visekanselier. Claassen het in 1969 die Kanseliersmedalje vir die beste student aan die Universiteit van Stellenbosch ontvang. Hy het vyf grade en 'n Iisensiaat almal met lof aan Stellenbosch verwerf en ook 'n doktorsgraad in Hy was hoof van die Departement Semitiese Tale (nou deei van Antieke Studie) voor hy in van direkteur (navorsing) was. Hy is 'n gewese voorsitter van die raad van die Akademie vir Wetenskap en Kuns. Botman is 'n voormalige dekaan van Godsdienskunde en Teologie aan die UWK. Voor sy aanstelling as professor in Praktiese Teologie en Missiologie aan Stellenbosch in 2000 was hy besoekende professor in sosiale etiek aan die UPE. Botman is vroeer vanjaar as eerste direkteur van die nuwe Beyers Naude Sentrum vir Openbare Teologie aan Stellenbosch aangestel. Hy is onder meer gekies om tot 2004 senior visepresident van die Suid-Afrikaanse Raad van Kerke te wees. Hy het aan die UWK gestudeer, waar hy MTh (met lof) en 'n doktorsgraad in Teologie in 1994 verwerf het. Die twee vroue wat onlangs aangestel is, is dr Christa van Louw wat as die Universiteit se koordineerder: diversiteit aangestel is en dr Edna van Harte wat die rektor en visekanselier se uitvoerende assistent geword het. Van Louw was voorheen die Stigting vir Bemagtiging deur Afrikaans se uitvoerende hoof en dosent by die UWK en Van Harte die uitvoerende direkteur van die Desmond Tutu Opvoedkundige Trust. Christa van Louw het 0 Litt (Afrikaans) in 1'999 aan die UWK verwerf en is onder meer lid van die Adviserende Taalkomitee vir Universiteite en van die ministeriele taakspan vir die ontwikkeling en implementering van 'n veeltaligheidsmodel vir skole in die Wes-Kaap. Sy was ook lid van die Gerwelkomitee wat in opdrag van die nasionale onderwysminister aanbevelings gedoen het oor die rol van Afrikaans aan uni- versiteite. Van Louw was ook direkteur van die lilwimi Sentrum vir Veeltaligheid in die Taalprofessies. Sy is 'n lid' van die raad van trustees van die Woordeboek van die Afrikaanse Taal (die WAT wat op Stellenbosch gesetel is) asook 'n lid van Pansat. As koordineerder: diversiteit is sy saam met die rektor verantwoordelik vir die ontwerp en koordinering van die Universiteit se diversiteitsveldtog. Sy lei ook beplanningsinisiatiewe vir die uitbou van Afrikaans. Dr Edna van Harte, nuwe uitvoerende assistent van die rektor, kan ses grade agter haar naam skryf - waarvan verskeie in die buiteland verwerf is. Van Harte het BSocSc, BA en 'n honneursgraad aan Unisa behaal voordat sy MSc aan die stadsuniversiteit van f':lew York verwerf het, en later 'n M- en 'n D-graad aan Columbia. Sy het voorheen verskeie poste aan die UWK asook universiteite in die VSA beklee. Sedert 2000 het sy aan die hoof van die Tutu-trust gestaan. Van Harte staan die rektor by met al sy strategiese funksies, waaronder diversiteit en bree transformasie-inisiatiewe, skakeling met belangegroepe en die rektoraat se oorhoofse bestuur. MATIELAND 27
30 Akademie vereer professore en raadslid Twee dosente aan die Universiteit, proff Frikkie Botha (Botanie) en Pieter van der Bijl (FarmakologieJ, 'n ouddekaan van die Fakulteit Teologie, prof Bethel Muller, en 'n lid van die Raad, mnr GT Ferreira, het vanjaar toekennings van die SA Akademie vir Wetenskap en Kuns ontvang. Botha is met die Havenga-prys vir biologiese wetenskappe en Van der Bijl met die Farmovs-prys vir farmakologie en geneesmiddelontwikkeling vereer. Die Totius-prys vir teologie en studie van die Pieter van der Bijl GT Ferreira Bethel MUlier Frikkie Botha grondtale van die Bybel is aan Muller toegeken en die Frans du Toit-medalje aan Ferreira. Botha word as een van Suid-Afrika se voorste bioloe gereken. Sedert sy aanstelling as professor in Botanie aan Stellenbosch in 1998 was hy ook die stigtingsdirekteur van die nou reeds internasionaal erkende Instituut vir Plantbiotegnologie. Hy is sedert 2000 ook die voorsitter van die Departement Botanie. Van der Bijl se werk oor die diffusie van geneesmiddels rakende biologiese membrane word in die buiteland hoog aangeskryf. 'n Model wat hy ontwikkel het, is uniek en word gebruik om bukkale en vaginale absorpsie van geneesmiddels te toets en met behulp van chemiese deurlaatbaarheidsverhogers te verbeter. Daar is groot belangstelling in die bukkale absorpsieroete om veral sekere geneesmiddels terapeuties toe te dien. Muller is die vyfde dosent van Stellenbosch wat met die gesogte Totius-prys bekroon is sedert dit in 1980 ingestel is. Hy het met sy publikasies 'n onuitwisbare merk op die teologie in Suid-Afrika gelaat en 'n besonderse bydrae gelewer tot die ontwikkeling van Praktiese Teologie as selfstandige wetenskap. Ferreira is a sakepersoon vereer vir sy skeppende bydrae tot die SA bedryfslewe, volgehoue uitbouing van 'n bepaalde bedryfsveld en leiding en besieling om die bedryfsveld uit te brei. 'n Tukkie op die Bos Prof Albert van Jaarsveld van die Universiteit van Pretoria (UP) is die nuwe dekaan van Natuurwetenskappe in die plek van prof Fritz Hahne wat einde September vanjaar afgetree het. Van Jaarsveld. voormalige direkteur van die Sentrum vir Omgewingstudies aan Tukkies, is die ontvanger van verskeie toekennings en beurse - as voortreflike presteerder ( ) en die Kanseliersmedalje vir Onderriginnovasie (2002). Hy is sedert 1998 professor in Soologle en was 'n mededekaan in die Fakulteit Landbou- en Biologiese Wetenskappe aan die UP. Hy het sy doktorsgraad in Soologie in 1990 behaal en was onder meer van president van die Soologievereniging van Suider-Afrika. Hy dien ook tans as voorsitter van die SAON (South African Ecosystem Observatory Network), 'n inisiatief wat probeer om 'n nuwe nasionale navorsingsfokus op langtermyn ekologiese tendense van stapel te laat loop. Van Jaarsveld se navorsingsloopbaan het begin as fisloloog, sy PhD het gehandel oor hiena-endokrinologie. maar hy het sedertdien nouer betrokke geraak by bewaringsbiologie. Sy navorsingsgroep fokus tans op kwantitatiewe benaderings. veral modelering, op die gebied van bewaringsbeplanning. die ultwerking van klimaatverandering op biodiversitelt en die beginsels van volhoubare ontwikkeling. 28 MATIELAND
32 ERr. NADAT DIT LANK VERLORE WAS, IS 'N KOPIE VAN DIE OUDSTE GEPUBLISEERDE, LETIERKUNDIGE EN TEOLOGIESE WERK UIT SUID-AFRIKA IN DIE RUSSIESE NASIONALE BIBLIOTEEK IN ST PETERSBURG GEVIND... VOORWAAR 'N UITSONDERLIKE REIS VAN 'N MERKWAARDIGE BOEKIE, DEUR MATIIEVAN DER MERWE 'n Spesialis op die gebied van die Franse Hugenote: Prof Pieter Coertzen, voorsitter van die Departement Sistematiese Teologie en Ekklesiologie aan die Universiteit. p 'n soektog na ou Psalmberymings het die Institut Claude Longeon te wete gekom van 'n boekie wat Pierre Simond op sy plaas Bethh~em tussen Drakenstein en Stellenbosch in 1699 geskryf en in 1704 self in Amsterdam laat publiseer het. Maar van die boekie self kon hulle geen spoor vind nie - net hier en daar in ander se tekste 'n tergende verwysing daarna. "Gert-Jan Buitink, 'n uitgewer van Psalmberymings in Brasschaat, Belgie. kom einde 1996 op 'n dag hier by my aan," vertel prof Pieter Coertzen, voorsitter van die Departement Sistematiese Teologie en Ekklesiologie aan die Universiteit en 'n spesialis op die gebied van die Franse Hugenote. "Buitink se hy hoor die boekie is in Rusland, maar hy kom soek hier in Suid Afrika na 'n eksemplaar wat hopelik op 'n solder agtergebly het." Coertzen het aan hom die moeilike omstandighede verduidelik waaronder die Hugenote hulle hier in die 'wildernis' kom vestig het. Daar was weinig hoop op 'n solder. By prof Hennie Viljoen, senior direkteur van Biblioteekdienste, vind Coertzen uit dat die Gericke-biblioteek kontak het met die Nasionale Biblioteek in St Petersburg. Hy skryf 'n brief om uit te vind of Pierre Simond se boekie daar is en, indien wei, of hulle vir hom 'n kopie sal stuur. "Na maande van stilswye," vertel Coertzen, "kom hier in 1997 'n dik koevert aan met 'n fotokopie van die boekie." Daar is aantekeninge op die titelblad, waarvan 'n paar onduidelik is. Wat beteken dit? Hy besluit om na die oorspronklike kopie in Rusland te gaan kyk. 'N BESOEK AAN RUSLAND Van Mei tot Julie 2000 sou hy in Leuven wees. Hy besluit om van daar af aansoek te doen om na Rusland te reis. Ter voorbereiding gesels hy met Apollon Davidson, 'n Rus wat by die Universiteit van Kaapstad in Politieke Wetenskap klasgegee het. Hy kry die naam van 'n professor in Durban. Die gee hom die kontakbesonderhede van 'n vrou in Rusland, wat oplaas, sonder dat hy haar ooit ontmoet, vir hom deur middel van e-posse 'n hele toer in Rusland reel. Op 26 Junie neem Coertzen die oorspronklike boekie in die hand en begin dit vergelyk met sy fotokopie. Op sy navraag oor die raaiselagtige aantekeninge op die titelblad, deel die hulpvaardige personeel van die poligrafieafdeling hom mee dat dit afkomstig is van biskop Jozef Andrzej Zaluski. wat teen die einde van die 17de eeu in 30 MATI ELAN D
33 Czerks in die omgewing van Warschau gebore is. Zaluski, 'n noukeurige bibliotekaris en bibliograaf, het saam met sy ouer broer, ook 'n biskop, die baie bekende Zaluski Biblioteek in Warschau begin. In die loop van die 18de eeu het hierdie biblioteek meer as eksemplare in sy versameling gehad, waaronder die boekie van Simond. Teen die einde van die 18de eeu is die versameling na St Petersburg geskuif en so beland Simond se herberyming van die Psalms in die Staatsbiblioteek in Rusland. Tussen 1921 en 1933 is die helfte van die boekery weer terug na Warschau, waar dit in die Tweede Wereldoorlog heeltemal vemietig is. Maar die boekie van Simond het in St Petersburg bewaar gebly. En op hierdie wyse vind ens die pennevrug van 'n diepgelowige en belese Hugenoot terug. REIS NA AFRIKA Simond, 'n toegewyde en oordeelkundige man, is in 1687 deur die VOC aangestel as predikant vir die 150 Franse Hugenote wat in 1688 na die Kaap de Goede Hoop sou reis. Vir hom was die Psalms, 5005 vir baie ander Hugenote van die diaspora, 'n sentrale en diep gekoesterde element in die liturgie. Verkeerdelik onder die indruk dat die nuwe psalmberymings van Conrart en De la Bastide deur Franssprekendes in Engeland in gebruik geneem is, besluit Simond "om die ou Psalms opsy te skuif en aan my kinders die nuwe Psalms te leer. Maar ek moet bely dat ek dit nie sonder 'n sekere teesinnigheid gedoen het nie, want ek kon nie in die nuwe Psalms alles vind wat ek daarin gesoek het nie." Nogtans pas hy hom aan by 'n gebruik wat hy voel binnekort gemeenskaplik in die Kerk beoefen sou word. VERBETERING OP OU BERYMING Hy skryf verder in die voorwoord van sy boekie: "Die volgende Sondag wat saamgeval het met Pinksterdag, wou ek, 5005 dit my gewoonte was, 'n Psalm aan my ki nders gee as taak van die week. Hulle vra toe self die 50ste en vind dat daar vyf verse in die nuwe Psalm is in plaas van die vier in die eerste deel van die Psalm 5005 in die ou Psalmboek. Deur die twee met die prosateks te vergelyk, wou ek kyk of die ou weergawe iets weggelaat het en of die nuwe iets bygevoeg het. Ek vind toe dat albei veel te wense oorlaat. Ek se toe met 'n sug by myself: 'Here, is dit nie moontlik om beter as dit te doen nie?'" Hy neem sy pen op en hy vertaal die Psalm in versvorm met soveel gemak dat hy die volgende dag besluit om verder te werk. Hoe verder hy werk, hoe meer besef hy dat Conrart en De la Bastide se werk in verskeie opsigte tekort skiet: '''n Sekere hartseer het in my gemoed gevorm by die gedagte daaraan dat hierdie Psalms reeds in Engeland gesing word en dat hulle binnekort oral gesing sou word." NAGWAKE UIT AFRIKA Eers toe hy by 'n Franse offisier van een van die skepe wat aan die Kaap vir verversings aangedoen het, verneem dat die koning wei die sing van nuwe Psalms in Engeland toelaat, maar dat dit nie Conrart s'n is nie, pak Simond die herberyming met erns aan. Hy begin dink "dat God, wat gewoonlik swak instrumente kies vir sy grootste werke," hom daartoe roep. Sodat hy nie sy kerklike pligte sal verwaarloos nie, werk hy in die nag hieraan - vandaar die titel: Les veilles Afriquaines INagwake uit Afrika). Aan die begin probeer hy om so na as moontlik aan die oorspronklike te bly. Maar toe hy in 1703 in Europa aankom om sy herberyming vir oorweging voor te Ie, vind die mense aan wie hy sy psalmherberyming wys soveel foute wat indruis teen die reels van die poesie, dat hy besef dat hy "op die ou end niks anders geskep het as berymde prosa nie." 'N KRING VOLTREK Toevallig kry hy die nuwe handleiding van Port-Royal in die hande en maak so kennis met 'n stel reels vir digwerk in Frans. Hy sien die hand van God daarin. Hy bestudeer hierdie reels noukeurig en met hernude moed korrigeer hy sy teks ingrypend daarvolgens. Maar die Waalse Kerk in Nederland besluit ondertussen dat daar te veei onenigheid is oor die nuwe Psalms - die tyd is nog nie ryp daarvoor nie. Simond besluit om eers net sy eerste 51 herberymde Psalms self te laat publiseer. Die Kerk kan dan "daardie weergawe kies wat die getrouste aan die oorspronklike is." S6 verloop die uitsonderlike reis van 'n merkwaardige boekie. Die vrugte van Simond se nagwake in Afrika gaan na drie eeue die kring voltrek wanneer Coertzen se faksimileeuitgawe later vanjaar verskyn.
34 S P 0 R JUDO GEDY as Matiesport Die Matie Judospan se besondere prestasies op die SA Studente Sport Unie (SASSU) se toernooi vroeer vanjaar versinnebeeld die merkwaardige diepte van die sportsoort Jan Olivier (links), afrigter van Matie Judo, saam met Ina van Zy!, voorsitter van die Van der Stelklub, Nicolas Queisser en Tyron Sharnock. Op die SASSU-toernooi in Bloemfontein het die Maties nie net agt medaljes gewen nie, maar ook die spantitel ingepalm. Vyf Maties het goue medaljes gewen (Nicolas Queisser, Chris Sadie, Tyron Sharnock (2) en Lisa du Plessis), Neil Sadie en Andrew van Schalkwyk het silwer medaljes verower en Paul Young 'n brons. Maar dis nie al nie. Die Maties het ook die spankompetisie gewen deur Kovsies in die halfeind- en Wits in die eindronde te klop. Die hoogtepunt was egter die insluiting van vyf Maties in die SASSU-span wat in Desember Joegoslawie toe gaan vir die Wereld Universiteite Judokampioenskapstoernooi. Hulle is Queisser, Sharnock, Sadie, Young en Du Plessis. Queisser is reeds vier keer die afgelope twee jaar in internasionale wat van krag tot krag gaan. judospanne opgeneem en Chris Sadie is pas gekies as lid van die Internasionale span wat in Oktober in Korea aan die Junior sal deelneem. Wereldka mpioenska pstoernooi Maties maak geskiedenis Op die afgelope SA Kampioenskapstoernooi in Port Elizabeth het Boland geskiedenis gemaak deur die eerste provinsie te word wat al vier wisseltrofee in die senior kompetisie voor die ander 12 provinsies, asook internasionale spanne uit Mosambiek en Zimbabwe, kon wegraap. Die Maties in die span het 'n gwot aandeel daaraan gehad dat Boland sy stempel op die toernooi kon afdruk. Benewens verskeie medaljes wat die Maties ingepalm het, is Nicolas Queisser ook as Speier van die Toernooi aangewys. Oudmatie Jan Olivier, gewese president van Judo SA en 'n man wat reeds diep spore in die sportsoort in die land getrap het, is sedert 1964 deel van Matie Judo. Hy was in die wolke oor sy span se prestasies op die SA toernooi. Nie aileen het die Matie Judospan tientalle kere as wenners van die jaarlikse SASSU-toernooi weggestap nie, maar Matie judokas het ook reeds besondere internasionale prestasies gelewer. Liezl Downing het in 1995 Goud op die Afrikaspele gewen en haar jonger suster, Ilynn, het 'n soortgelyke prestasie op die Statebondtoernooi van 1996 behaal. Vroue in judo Tania Tallie (nee D'Aguiar) was die eerste Suid-Afrikaanse vrou wat op 'n Olimpiese Spele (2000) aan judo deelgeneem het. Henriette Moller, SAjudokaptein die afgelope tien jaar, het aan vanjaar se Statebondspele in Manchester deelgeneem. Judo word sedert 1964 as Olimpiese sport erken, maar moet 5005 ander kleiner sportsoorte in Suid-Afrika finansiele uitdagings oorbrug. Maties Judo is nie 'n amptelike klub op nasionale vlak nie. Die Maties oefen en registreer by Van der Stel Judoklub en affillieer sodoende by die Boland Judo Unie en.'judo Suid-Afrika. Dit is net met SASSU-toernooie dat Maties as 'n klub kan deelneem. Judo beteken in Japanees "the gentle way" en leer judokas ook lewensvaardighede 5005 dissipline, wedersydse agting vir medeburgers en 'n bydrae tot die opvoedkundige voorbereiding wat studente in hul studietyd aan Maties ontvang. Olivier voorsien 'n belowende toekoms vir judo in Matieland. "Die Maties is 'n sterk span en sal voortgaan om puik resultate vir die Universiteit te lewer." 32 MATIELAND
35 OKKERT IS TERUG. adat hy laas op die Wereldbekerbyeenkoms in 1994 'n kampioenskapstitel verower het, het hy dit op die onlangse Statebondspele in Manchester, Engeland, weer gedoen. En sommer deeglik ook - Okkert Brits het 'n nuwe Statebond-paalspringrekord van 5,75 meter opgestel. In die proses het die 28-jarige met Dnitry Markov, die Australiese wereldkampioen en verlede jaar se nommer een in die paalsprirlg, afgereken. Okkert beskou die prestasie as sy grootste nog. "Ek glo 'n nuwe Okkert Brits is gebore." Okkert was 'n sensasie toe hy sewe jaar gelede een van net 'n handjievol paalspringatlete in die wereld geword het wat oor die magiese 6-meter-kerf geseil het. Toe het feitlik elke atletiekkenner gereken die 22-jarige Okkert is gereed om die legendariese Russiese megaster Sergei Bupka te laat les opse. Maar helaas, 'n paar maer jare het ingetree. Hy het begin vorm verloor, beserings opgedoen, hy kon nie meer deeglik fokus nie en sy algemene peil het 'n enorme insinking getoon. "In Atlanta in '96, in Athenein '97 en Seville in '99 het dit baie sleg met my gegaan. In Sydney 2000 was ek sewende in die eindstryd." Okkert se hy het vanjaar Manchester toe gegaan omdat hy "weer heel onder wou begin en dit uit my kop kry dat 'n beginhoogte van 5,35 net vir pampoene is." Hy meen 'n nuwe atletieklewe het met sy skitterende deelname daar vir hom aangebreek. "Die frustrasies en teleurstellings van die afgelope jare is nou agter my. Ek fokus en ek kyk vorentoe met nuwe, vuurspuwende geesdrif," het hy met 'n groot wenglimlag gese. Magtige maroen maal Tukkies Dit het herinner aan 1973 toe 'n Tukkierugbyspan met 49 agtereenvolgende oorwinnings opgeruk het Coetzenburg toe om die Maties se eerstes snuif te trap,., en toe goed op bulle herrie gekry het. Met Julie vanjaar se FNB Intervarsity was dit weer so. 'n Tukkiespan met 12 Super 12-spelers, baie ervaring en vernietigende slaankrag was 'n bloedjong en uitgedunde Maticspan e vooruitsig. Die Tukkies wa va van plan om nie 'n sesde agter envolgende neerlaag teen die Stellenbossers te ly nie. Maar daardie Matie magic wat jare der jare al w'reldwyd aan sovele rugbyondersteuners bekend is, was weer daar... Op 'n sopnat Coetzenburg het di swaarder Tukkie-agttal aanvanklik beheer oorgeneem, maar soos wat die genadelo e lryd voortgeduur het, het Maties se Iigter en vinniger agttal rsle by die afbreekpunte begin kom en al hoe mee.r druk op die Tukki geplaa. Bomenslike spel deur jong spelers soos Pat Barnard, Gordon Gilfillan en Schalk Burg r het gemaak dat die Tukkies 'n rekord sesde keer agtereenvolgens die knie teen Maties moes buig. Dit was 'n wonderlike oomblik. Phil Pr tonus, die hoofafrigter. was 'n bewoe man. "Dit was nou guts, absolute guts," het hy na afloop geprew I. Maties is pas weer gekroon as die WPkampioell pall.
36 Hubert du Plessis kan opgesom word met die woord 'besonder' - besonder talentvol en besonder kompleks. Roelof Temmingh gee 'n blik op die werk van 'n besondere komponis. ou die dag sien ek hom toevallig in Pick 'n Pay 80 jaar oud, maar sy liggaamstaal is nog dieselfde as dekades gelede. Nog dieselfde kort bewegings wat die komplekse persoonlikheid, met sy vreemde mengsel van onvoorspelbare teerheid, felheid, weemoed, humor en gelatenheid verraai. Hy loop yerby die winkelrakke met deesdae se voedselpryse daarop, soos destyds aan die einde van 'n lesing yerby sekere musiekstudente wat blykbaar nie sy ekstase oor hierdie of daardie musiek gedeel of verstaan het nie. Gelukkig is die agtergrondmusiek in die winkel nie te steurend nie. Selfs aanvaarbaar. Dis miskien waarom hy na die verste winkel ry van sy huis in Voeltjiesdorp op Stellenbosch. Die komponis se ore kan werklik gepynigd raak. En as Hubert du Plessis nie van iets hou nie, sal hy nie skroom om dit te se nie. Ons was tien jaar kollegas by die Konservatorium (tot sy aftrede in 1982). Nci 'n uitvoering van een van my avant-garde-stukke uit daardie tyd kry hy my in die personeelkamer: "Roelof, ek het nog altyd gedink daar is darem breins in daai kop van jou nou weet ek daar is niks nie!" Sowat 25 jaar lank was hy heeltyds dosent op Stellenbosch. En vandag sit daar heelwat studente in die 34 MATIE LAN D
38 Daar is verneem dat die volgende Oudmaties en oudpersoneellede van die Universiteit onlangs oorlede is: DRAMA SE JAAR VAN OPWINDING EN VERANDERING "Pa, ek wil 'act.''' Te oordeel aan die stygende studentetal in die Stellenbosse Dramadepartement is die 'n sin wat meer en meer ouers deesdae hoor. Hulle hoef egter nie bekommerd te wees nie, want met produksies wat vol sale,10k en die televisie-, film- en teaterbedryf wat wemel van Oudmaties, Iyk dit tog of daar 'n gaping of twee in 'n moeilike arbeidsmark is. Die afgelope jaar was propvol opwinding en verandering. Die departement het onder meer 'n derde professor ryker geword met die dat dr Julian Smith, viserektor (bedryf), hier 'n professoraat aanvaar het. 'n Yslike trefler vanjaar was die kinderproduksie. Sneeuwitjie, met Johan Esterhuizen aan die stuur. Dit het behoorlik vir vol sale en 'n menigte jillende kleuters gesorg. Die bekende regisseur, Janice Honeyman, het 'n Griekse tragedie, Die Nagregaal se Ue{de, met Stellenbosse studente aangepak. Die moeilike stuk is met groot lof begroet. Prof Charles Dumas van Penn State Universiteit in die VSA asook Christopher Odhiambo van Moi Universiteit in Kenia en Miriam Margolyes het die departement vanjaar besoek. Die departement is ook die tuiste van Focal joint, 'n fisieketeatergeselskap waar studente met professionele dansers en akteurs saamwerk. The Centre for Theatre and Performance Studies, onder leiding van prof Tempel Hauptfleisch, is ook in die departement gesetel. Onderhandelinge is reeds ver gevorder om verskeie bekendes in die bedryf aanstaande jaar by die departement te betrek. DR NElMARIE BARNARD (36) Cradock; MB, ChB 1989; oudinwoner van Irene en Huis Francie van Zijl; word oorleef deur haar eggenoot dr Fanie Jute. MEV HELENA BOSMA (94) Somerset-Wes; BA MNR DANiEl L BOlHA (52) Somerset-Wes; BSc, Bing 1975; oudinwoner van Eendrag; oorlede op Elandsbaai. PROF PJ (PHILLIP) BURGER (71) George; BSc in Landbou 1951 (US); MSc in Agrariese Voorligting 1965 en PhD 1968 (UP); oudinwoner van Dagbreek; stigterslid, raadslid en later president van SA Vereniging vir Landbouvoorligting; professor en hoof van Departement Agrariese Voorligting aan UP; eerste direkteur van ARDRI (Agricultural and Rural Development Research Institute) aan Fort Hare tot sy aftrede in MNR LOUIS BUYS (76) Oos-Londen; BSc in Landbou 1951 (US); lid van bekende 1951-finalejaarlandbouklas; oudinwoner van Dagbreek; veg in Tweede Wereldoorlog in Egipte en Italie; werk lewe lank vir BKB en tree as bestuurder af. DS JE (EBEN) CILLIERS (78) Kroonstad; BA 1951; oudinwoner van Huis Visser; begin studeer nadat hy sewe jaar gewerk het; bedien gemeentes op o.m. Bothasrus (Despatch), Pongola, Walvisbaai-Noord en Otjiwarongo-Suid; aktuaris van sinode van Namibie; tree in 1988 af en woon van 1991 op Kroonstad. PROF ANDRE COElSEE (78) Stellenbosch; was hoof van die Dept Siviele Ingenieurswese; aan Ikeys gestudeer; in 1949 hier aangestel; het 40 jaar diens gehad toe hy einde 1989 afgetree het; groot aandeel gehad aan die ontwikkeling van die Ingenieursgeboukompleks; betrokke gewees by die opstel van die eerste Afrikaanse tegniese woordeboek; sy dogter, Isa, was die eerste vrou wat hier 'n graad in ingenieurswese verwerf he!. DR WF CRONJE (73) Groenkloof, Pretoria; BScing (US); oudinwoner van Huis Marais. PROF DW (DAVID) DE VILLIERS (82) Strand; studeer BA 1939, BD '43 en DO '57 aan US; bekend as 'Heilige Dawid'; oudinwoner van Dagbreek; SR-lid; blink uit in hokkie en rugby; lid van Oom Pietie Ie Roux se Boereorkes; was langer as 20 jaar predikant in NG gemeentes op Wellington, Mosselbaai, Paarl en Burgerspark, Pretoria; begin as teologiedosent in 1966 hier; hoof van die Dept. Diakonologie; was twee termyne dekaan van Teologie; bekend as seel- en muntversamelaar: wen voorverlede jaar 'n skild op 'n nasionale seeluitstalling in Pretoria met sy versameling van Suid-Afrika se eentalige prentjieposseels uit die twintigerjare. PROF MJ (MIKE) DE VRIES (69) kyk bl. 14 MEJ ANNIE DU loll (78) Stellenbosch; BA 1956, Hoer Dipl in Biblioteekkunde '57, HonsBA '66, SOD '67; oudinwoner van Huis Ten Bosch; het by verskeie skole onderwys gegee; alombekend as 'Tant Fif of 'Ousus'. 36 MATIELAND
42 A GTE R B L A D_~ 'N, ELS ' PLESIER MET 'N VIER-BY-VIER DIE OUDMATIEVELDRYKLUB WAS ONLANGS 'HEL:TOE... LETIERLlK, DEUR KOBUS VISAGIE "To Hell and Back," met toentertydse tawwe Tienie, Auclie Murphy, in die hoofrol was 'n Hollywood-f1iek waaroor vele van die ouer garde gaande was. Hel toe en terug in die Augustuslangnaweek was 'n ondervinding waaroor lede van die Oudmatie Veldryklub - in 22 viertrekvoertuie vorentoe nog lank gate in die nag gaan gesels. Dit was 'n vol naweek: 'n besoek aan die Hel, ofte wei Gamkaskloof, 'n toer al op die kruin van die Swartberge tot by Meiringspoort - ook nog Kobus se Gat, parende volstruise, witblits (daar noem hulle dit helwater!) van Natuurbewaring se bestuurder in die Hel, kampvuurkaperjolle en 'n oostewind wat alles platvee. Dit was die Oudmatie Veldryklub se derde uitstappie. Dis deur Jurgens en Karien Schoeman begin en die klub gaan van krag tot krag. Die eerste aand is aan die voet van die berg oornag by Kobus se Gat. So heet die kampterrein van eienaar Kobus Lategan. Wat 'n voortreflike gasheer: aangenaam, joviaal, skertsend, kenner van die kontrei en sy mense met staaltjies wat lagspierlekker is. En tussen die roosterkoeke en braaivleis deur, leer ken almal mekaar. Daardie nag was daar eienaardige, ontsenuende bromgeluide wat die stilte versteur... Paartyd in volstruisland ken nie perke nie en volstruismannewes laat geen rwyfel oor hulle bedoelings nie. Die roete na die Hel laat 'n mens dink dis makliker in as uit! Die laaste gedeelte van die pas is styl en baie nou. Die verlatenheid laat jou net weer besef hoe afgesonderd die mense was wat 130 jaar gelede daar gebly het - sonder enige noemenswaardige pad om die beskawing te bereik. Onder in die Hel vertel Annatjie Joubert, wat daar grootgeword het, verhale en wys foto's van die lewe in die Hel toe sy nog kind was. Zannie ('n Oudmatie) en Anita van der Walt is Natuurbewaring se bestuurders in die Hel... hier eet ons heerjik en verlustig ons in die skop van Zannie se selfgestookte helwater. Sy stories en kwinkslae was onbeskryfjik snaaks. Tussen skerts en grappies deur ontvou ook 'n besondere verhaal van deursettingsvermoe en vasberadenheid. Sowat 130 jaar lank moes mense tel kens 37 km berguit loop tot op Calitzdorp waar hulle met ruilhandel hul produkte kon verkwansel. En weer bergaf met alles wat geruil is op die skouers. Uit en tuis in een dag. Merkwaardig... Die roete op die kruin van die Swartberge is maar onlangs vir 4x4 voertuie oopgestel nadat dit sowat 30 jaar gelede as 'n dienspaadjie vir bosbouers gebou is. Die uitsig is asembenemend! Die onthoustories uit studentedae, wat die laaste aand om die kampvuur vertel is, was 'n absolute treffer. En toe kom die oostewind ook daardie laaste aand en vee aljes plat wat nie geanker was nie. Dank aan Rudie Opperman vir Mitshibushi se ondersteuning en aan Johan en Joann Rossouw van Sportex wat met elke rit gesorg het vir 'n netjiese toevoeging tot die Oudmatie-veldrydrag. Vir meer inligting oor die OudmatieVeldryklub kontak Jurgens Schoeman 40 MATIELAND
st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste lus rd Rondte lb Langbeen alsalleen Agterste lus
Mandala Madness Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsanlbrokset.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 6 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen
Die netto waarde van die onderneming en die rekeningkundige vergelyking *
BenguFarm Bestelvorm Advanced Livestock Management Software Voorletters & Van of Besigheidsnaam: Posadres: Poskode: BTW no: Taalkeuse: BenguFarm Kliënt Nommer (indien bestaande BenguFarm kliënt): BPU Stamboek
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week DB Tracker USA (DBXUS) 17 Januarie 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week DB Tracker USA (DBXUS) 17 Januarie 2014
Rut: n Liefdes Verhaal
Bybel vir Kinders bied aan Rut: n Liefdes Verhaal Geskryf deur: Edward Hughes Ge-illustreer: Janie Forest Aangepas deur: Lyn Doerksen Vertaal deur: Yvonne Kriel Vervaardig deur: Bible for Children www.m1914.org
Prosesse wat gevolg word om sake op te volg op distriksvlak. Processes used to follow up on cases at district level
Prosesse wat gevolg word om sake op te volg op distriksvlak Processes used to follow up on cases at district level Januarie 2018 / January 2018 Lizette Smith HULP MET DIENSVOORWAARDES Die SAOU staan lede
Provincial Gazette Provinsiale Koerant
The Province of Gauteng UNITY IN DIVERSITY Die Provinsie Van Gauteng Provincial Gazette Provinsiale Koerant EXTRAORDINARY BUITENGEWOON Selling price Verkoopprys: R2.50 Other countries Buitelands: R3.25
Laerskool Olifansvallei LSO Kwartaal 1 - ASSESSERINGSPROGRAM
Laerskool Olifansvallei LSO Kwartaal 1 - ASSESSERINGSPROGRAM Privaatsak X2, Citrusdal, 7340 E-pos: citrushs@mweb.co.za Tel: (022) 921 2100 Faks: (022) 921 3931 Liewe Ouer of Voog Sien asseblief onderaan
SHAREMAX GESINDIKEERDE MAATSKAPPYE OPGEDATEERDE KOMMUNIKASIE
SHAREMAX GESINDIKEERDE MAATSKAPPYE OPGEDATEERDE KOMMUNIKASIE 21 Julie 2011 Bykomend tot vorige kommunikasie, is die direksies van die Sharemax gesindikeerde maatskappye ( Maatskappye ) onder direktiewe
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Aspen Holdings. 9 Mei 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Aspen Holdings 9 Mei 2014 Disclaimer: The
LIDMAATSKAP AANSOEK MEMBERSHIP APPLICATION
Member Number Reg. 2103/02 LIDMAATSKAP AANSOEK MEMBERSHIP APPLICATION 1. Ons is 'n geregistreerde Brandbeskermingsvereniging (BBV) vir die Groter Overberg-streek (Overberg Distriksmunisipaliteit area).
P o s b u s 2 2, P O R T E R V I L L E, 6 8 1 0 T E L : 0 2 2 9 3 1 2 1 7 4 F A K S : 0 2 2 9 3 1 3 3 2 1 E P O S : s e k r e t a r e s s e @ p o r t e r h s. c o. z a HOëRSKOOL PORTERVILLE TROTS RESPEK
st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste lus alleenlik
Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsandcrochet.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 11 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste
Provincial Gazette Provinsiale Koerant
The Province of Gauteng UNITY IN DIVERSITY Die Provinsie Van Gauteng Provincial Gazette Provinsiale Koerant EXTRAORDINARY BUITENGEWOON Selling price Verkoopprys: R2.50 Other countries Buitelands: R3.25
Direkte en indirekte rede *
OpenStax-CNX module: m24032 1 Direkte en indirekte rede * Siyavula Uploaders This work is produced by OpenStax-CNX and licensed under the Creative Commons Attribution License 3.0 1 AFRIKAANS HUISTAAL 2
In Groenewald v Van der Merwe (1) (1917 AD ), Innes CJ described delivery with the long hand as follows:
ANSWERS ANTWOORDE: STUDY UNIT / STUDIE EENHEID 5 Question 4 pg 136 / Vraag 4 bl 137 S can only succeed with the rei vindicatio if he can prove that X and Y in fact transferred ownership to him by means
KANTOOR VAN DIE MUNISIPALE BESTUURDER BERGRIVIER MUNISIPALITEIT POSBUS 60 PIKETBERG 7320
KANTOOR VAN DIE MUNISIPALE BESTUURDER BERGRIVIER MUNISIPALITEIT POSBUS 60 7320 20 OKTOBER 2015 OM 11:00 IN DIE RAADSAAL, MUNISIPALE KANTORE, KERKSTRAAT, TEENWOORDIG RAADSLEDE Rdh J Raats [DA] Speaker Rdl
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Steinhoff International Holdings Ltd. 11 Julie 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Steinhoff International Holdings Ltd 11
EXTRAORDINARY BUITENGEWOON PROVINCIAL GAZETTE PROVINSIALE KOERANT
North West Noordwes EXTRAORDINARY BUITENGEWOON PROVINCIAL GAZETTE PROVINSIALE KOERANT Vol. 258 MAHIKENG, 21 AUGUST 2015 AUGUSTUS No. 7522 We oil Irawm he power to pment kiidc Prevention is the cure AIDS
MODULE 2 ALLE RISIKO S. Toepaslike Eenheidstandaarde
MODULE ALLE RISIKO S Toepaslike Eenheidstandaarde 10011 Apply knowledge of personal all risk insurance 10118 Underwrite a standard risk in short term personal insurance 1011 Apply technical knowledge and
GRAAD 11 NOVEMBER 2013 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 NOVEMBER 2013 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 PUNTE: 150 TYD: 3 uur Hierdie vraestel bestaan uit 9 bladsye. 2 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 (NOVEMBER 2013) INSTRUKSIES EN INLIGTING
Uit Moerdijk se pen Man en Media
MOERDIJK DIE MENS Agtergrond en familie geskiedenis Tweede Anglo Boere-oorlog Studiejare VROë LOOPBAAN Robertsons Deep Myn Johannesburg jare Kerkgeboue vir Suidafrika (1919) KERKGEBOUE VIR SUIDAFRIKA dit
33 J.N. Visser. daar was onderbrekings gewees, wat hy tee gedrink het, en
2010 33 J.N. Visser. daar was onderbrekings gewees, wat hy tee gedrink het, en waar hy geset het en koeldrank gedrink het, en gerook het. Ek sien. GEEN VERDERE VRAE DEUR PROF SMITH ADV HAASBRCEK ROEP:
2 No GOVERNMENT GAZETTE, 15 DECEMBER 2017 Contents / Inhoud Legal Notices / Wetlike Kennisgewings SALES IN EXECUTION AND OTHER PUBLIC SALES GER
Vol. 630 Pr t ri 15 December 2017 e 0 a, Desember No. 41320 LEGAL NOTICES WETLIKE KENNISGEWINGS SALES IN EXECUTION AND OTHER PUBLIC SALES GEREGTELIKE EN ANDER QPENBARE VERKOPE 2 No. 41320 GOVERNMENT GAZETTE,
Mandala Madness Deel 2
Mandala Madness Deel 2 Hierdie week gaan julle almal verander word in mooi sterretjies, so laat jou kreatiwiteit glinster en blink. Moenie vergeet om jou werk met ons te deel nie, sommer op facebook waar
ks Kettingsteek dlb Dubbelslaglangbeen vhk Voorste hekkie gs Glipsteek drieslb Drieslaglangbeen ah Agterste hekkie
Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsandcrochet.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 16 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA (TRAKSVAALSE PROVINSIALE AFDELING)
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA (TRAKSVAALSE PROVINSIALE AFDELING) SAAKNOMMER: CC ^S2/S5 DELMAS 1987-06-18 DIE STAAT teen: PATRICK MABUYA BALEKA EN T 21 AXDER VOOR: SY EDELE REGTER VAN DIJKHORST ASSESSOR
ENVIRONMENTAL IMPACT ASSESSMENT (EIA): 12/12/20/944 ESKOM: PROPOSED NUCLEAR POWER STATION AND ASSOCIATED INFRASTRUCTURE
150mm x 200mm ENVIRONMENTAL IMPACT ASSESSMENT (EIA): 12/12/20/944 ESKOM: PROPOSED NUCLEAR POWER STATION AND ASSOCIATED INFRASTRUCTURE AVAILABILITY OF DRAFT ENVIRONMENTAL IMPACT REPORT AND ASSOCIATED SPECIALIST
REËLS VIR DIE BENOEMING, VERKIESING, AANWYSING EN AANSTELLING VAN RAADSLEDE
REËLS VIR DIE BENOEMING, VERKIESING, AANWYSING EN AANSTELLING VAN RAADSLEDE Verwysingsnommer Verantwoordelike uitvoerende bestuurder Eienaar van beleid Verantwoordelike afdeling Status Goedgekeur deur
Kolossense. die nuwe ou volkome onvolmaakte jy. leiersgids vir. inspirasie. Edi Bajema
inspirasie leiersgids vir Kolossense die nuwe ou volkome onvolmaakte jy Edi Bajema Oorspronklik uitgegee deur Faith Alive Christian Resources. Kopiereg 2010 Faith Alive Christian Resources. Kalamazolaan
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Vodacom Group Ltd. 14 Februarie 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Vodacom Group Ltd 14 Februarie 2014 Disclaimer:
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Distell Groep Beperk. 13 September 2013
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Distell Groep Beperk 13 September 2013 Disclaimer:
OEFENVRAESTEL VRAESTEL 2 WISKUNDE GELETTERDHEID GRAAD 10
OEFENVRAESTEL VRAESTEL 2 WISKUNDE GELETTERDHEID GRAAD 10 75 PUNTE INSTRUKSIES 1. Hierdie is SLEGS n oefenvraestel met voorbeelde van die tipe vrae wat n n Gr 10- jaareindvraestel verwag kan word. Dus is
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Combined Motor Holdings Ltd. 4 April 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Combined Motor Holdings Ltd 4 April 2014
PROVINCIAL GAZETTE EXTRAORDINARY, 23 APRIL LOCAL AUTHORITY NOTICE PLAASLIKE BESTUURSKENNISGEWING LOCAL AUTHORITY NOTICE 106 GREATER TZANEE
2 1354 PROVINCIAL GAZETTE EXTRAORDINARY, 23 APRIL 2007 CONTENTS INHOUD Page Gazette LOCAL AUTHORITY NonCE PLAASLIKE BESTUURSKENNISGEWING 106 Town-planning and Townships Ordinance (15/1986): Greater Tzaneen
Cambridge International Examinations Cambridge International General Certificate of Secondary Education
ambridge International Examinations ambridge International General ertificate of Secondary Education *2709373978* FRIKNS S SEOND LNGUGE 0548/02 Paper 2 Listening October/November 2016 pprox. 35 45 minutes
Week in oorsig Aandeel van die week Zeder Investments ltd. 19 April 2013
Week in oorsig Aandeel van die week Zeder Investments ltd. 19 April 2013 Disclaimer: The opinions expressed in this document are the opinions of the writer and not necessarily those of PSG and do not constitute
REPUBLIC OF SOUTH AFRICA IN THE HIGH COURT OF SOUTH AFRICA (GAUTENG DIVISION, PRETORIA)
SAFLII Note: Certain personal/private details of parties or witnesses have been redacted from this document in compliance with the law and SAFLII Policy REPUBLIC OF SOUTH AFRICA IN THE HIGH COURT OF SOUTH
IN DIE ARBEIDSHOF VAN SUID AFRIKA (GEHOU TE KAAPSTAD)
SAAKNOMMER: C 185/99 IN DIE ARBEIDSHOF VAN SUID AFRIKA (GEHOU TE KAAPSTAD) In die saak tussen: IMATU APPLIKANT EN KOMMISSIE VIR VERSOENING, BEMIDDELING EN ARBITRASIE RESPONDENTE U I T S P R A A K BASSON,
HOOFSTUK 4 Bestuursmodelle, met spesifieke verwysing na die bedryf- en besigheidsaspekte van oop afstandsleer
HOOFSTUK 4 Bestuursmodelle, met spesifieke verwysing na die bedryf- en besigheidsaspekte van oop afstandsleer 4.1 Inleiding Die doel met hierdie hoofstuk is om vanuit die literatuur die aard van bestuursmodelle
SIZA takes the sting out of auditing
SIZA takes the sting out of auditing INTRO: The fruit industry s ethical trade programme, the Sustainability Initiative of South Africa (SIZA), not only allows fruit growers to remedy weaknesses in their
NOTULE VAN DIE ALGEMENE JAARVERGADERING OP DIE PLAAS 8 Augustus 2009 om 11h00
NOTULE VAN DIE ALGEMENE JAARVERGADERING OP DIE PLAAS 8 Augustus 2009 om 11h00 1. Verwelkoming Die voorsitter open die vergadering om 11h00 deur alle aandeelhouers te verwelkom en rig n spesiale woord van
INHOUDSOPGAWE. Inleiding... 7 DEEL EEN: SEISOENE IN ONS LEWE
INHOUDSOPGAWE Inleiding... 7 DEEL EEN: SEISOENE IN ONS LEWE Seisoene is belangrik vir groei... 15 Wat van die mens?... 17 Lente... 20 Somer... 23 Herfs... 28 Winter... 42 Gevolgtrekking... 68 DEEL TWEE:
'"'?"/"" : " IK DIE HOOGGEREGSBOF VAX SUID-AFRIKA (TRASSVAALSE PRQVINSIALE ATDELIS'G) SAAKSOMMER: CC DELMAS 1987-04-29 DIE STAAT teen: PATRICK MABITA BALEKA EN 21 ANDER VOOR: SY EDELE REGTER VAN DIJKHORST
ADJUNKHOOF. Titel: Adjunkhoof (Skool) Doel van die pos: staan om die skool te bestuur, en om. Verseker die effektiewe implementering van. leierskap.
PLIGTESTAAT VAN DIE ADJUNKHOOF Titel: Adjunkhoof (Skool) Doel van die pos: Ondersteun die hoof deur hom/haar by te staan om die skool te bestuur, en om effektiewe onderwys te verseker. Verseker die effektiewe
Why? You ask, would you want to attend this FGASA meeting.
Why? You ask, would you want to attend this FGASA meeting. Fact: Speakers of this calibre don t come together under one roof in a hurry. Need we say more? Diarise: Saturday 4th December 2010 rsvp Eve before
ALTERATION, SUSPENSION, REMOVAL OF RESTRICTIONS
TOWN PLANNING AND ENVIRONMENT DEPARTMENT ALTERATION, SUSPENSION, REMOVAL OF RESTRICTIONS Application for Alteration, Removal or Suspension of Restrictions in terms of Removal of Restrictions Act (No. 84
DIE PROSES VAN DISSIPELSKAP
DIE PROSES VAN DISSIPELSKAP ARNO MARIANNE CLAASSEN N VARS NUWE DENKE OOR GEMEENTEWEES! (DEEL 11) 2 KOPIEREG 2010 ARNO & MARIANNE CLAASSEN LIFEWISE CONSULTANTS UITGEGEE DEUR: LIFEWISE UITGEWERS ABSA, Takkode
Regsrekeningkunde-opleiding van prokureurs in Suid-Afrika: Enkele empiriese bevindings
2001 Tydskrif vir Regswetenskap 26(2): 52-66 Kronieke / Chronicles Regsrekeningkunde-opleiding van prokureurs in Suid-Afrika: Enkele empiriese bevindings 1. Inleiding en probleemstelling Die vierjarige
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 NOVEMBER 2007 PUNTE: 120 TYD: 3 uur Hierdie vraestel bestaan uit 10 bladsye. Inligtingstegnologie/V1 2 INSTRUKSIES EN INLIGTING 1. 2. 3. Hierdie
Die Laaste Oordeel 1 50 (Sien ook die Voortsetting in ) Emanuel Swedenborg Arcana Coelestia Geheime van die hemele
Die Laaste Oordeel 1 50 (Sien ook die Voortsetting in 51 100) Emanuel Swedenborg 1688 1772 Arcana Coelestia Geheime van die hemele Die Laaste Oordeel was Volbring Die Laaste Oordeel was Volbring. In die
1. FUNKSIES EN STRUKTUUR VAN DIE KANTOOR VAN DIE PENSIOENFONDSBEREGTER
1. FUNKSIES EN STRUKTUUR VAN DIE KANTOOR VAN DIE PENSIOENFONDSBEREGTER Die Kantoor van die Beregter vir Pensioenfondse is gestig met ingang vanaf 1 Januarie 1998 om ondersoek in te stel na en besluite
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week Nestlé. 11 Oktober 2013
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week Nestlé 11 Oktober 2013 Disclaimer: The opinions
Hermanusdoorns Aandeleblok Bpk NOTULE VAN DIE ALGEMENE JAARVERGADERING GEHOU TE HERMANUSDOORNS OP 11 Augustus 2012 OM 11H00 1. Welkom Die Voorsitter open die vergadering om 11h00 en verwelkom alle aandeelhouers
My Tracer GPS Voertuig Volg Sisteem Geoutomatiseerde Elektroniese Logboek SAIAS ABSA, ATKV Cross Country Ons Leuse
SMS Fleet (Pty) Ltd Maatskappy in privaat besit gestig in 2006 Ons produk My Tracer is n lokaal ontwikkelde, briljante, internet gedrewe GPS Voertuig Volg Sisteem met n volledige Geoutomatiseerde Elektroniese
Hoe om krag te spaar
= Hoe om krag te spaar Grondslagfase (Graad R) Opvoedersgids Huistaal, Wiskunde, Lewensvaardighede + Hoe om krag te spaar Grondslagfase (Graad R) Opvoedersgids Huistaal, Wiskunde, Lewensvaardighede # Powering
INHOUD: Die SIZA Program 1 Monitering en Evaluasie 3 SIZA / GRASP Nakoming 1 Koolstofvoetspoor Werkswinkels 5 Die SIZA Platvorm 2
Nuus Volume 4, Uitgawe 5 Augustus 2016 INHOUD: Die SIZA Program 1 Monitering en Evaluasie 3 SIZA / GRASP Nakoming 1 Koolstofvoetspoor Werkswinkels 5 Die SIZA Platvorm 2 SIZA PROGRAM VORDER GOED SIZA lidmaatskap
UKZN academic receives Herschel Medal Award for 2013 from the Royal Society of SA.
26 November 2012 UKZN academic receives Herschel Medal Award for 2013 from the Royal Society of SA. The Royal Society of South Africa recently announced UKZN s Professor Johannes van Staden, FRSSAf as
JAN BOTES / JB MUSIC PORTEFUELJE PROFILE SANGER
JAN BOTES / JB MUSIC PORTEFUELJE PROFILE SANGER Inhoud / Index Tydsduur van die glyskuif is slegs 4 min. 48 sek. Dankie aan u wat die tyd neem om dit deur te lees The timeframe of the slideshow is only
Tariewe 2019 014 001 7014 marula.bookings@wisurf.co.za www.marulaoase.co.za INLIGTING 2019 Met aanvaarding van kwotasie is daar n 50% nie-terugbetaalbare deposito betaalbaar. Bewys van betaling moet groot
"FASCINATION WOOD" Welcome to the 8 th WOOD CONFERENCE PROGRAM. holzbau. Thursday, 15 th February 2018 at CTICC, Cape Town
www.woodconference.co.za holzbau Thursday, 15 th February 2018 at CTICC, Cape Town Welcome to the 8 th WOOD CONFERENCE WOOD Conference the knowledge platform for architects, engineers, quantity surveyors
Beloftes maak skuld NUUSBRIEF (2014/09)
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands,Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 Beloftes maak skuld NUUSBRIEF (2014/09) Marius Cornelissen CFA Portefeulje Bestuurder
Ekonomiese en Bestuurswetenskappe Graad 7. By: Siyavula Uploaders
Ekonomiese en Bestuurswetenskappe Graad 7 By: Siyavula Uploaders Ekonomiese en Bestuurswetenskappe Graad 7 By: Siyavula Uploaders Online:   C O N N E X I O N S Rice
SPLUMA QUESTIONS AND ANSWERS
Centre for Conveyancing Practice Page 1 SPLUMA QUESTIONS AND ANSWERS DISCLAIMER The answers provided are based on general principles and do not take into account the facts and circumstances of specific
KLEINMOND BELASTINGBETALERSVERENIGING NOTULE VAN N BESTUURSKOMITEEVERGADERING GEHOU OP 2 MAART 2017 Opening en verwelkoming: Gebed deur: Carl Greyling TEENWOORDIG: Jan-Willem van Staden Roelf Beukes Susan
DIE OPLEIDING VAN BEDRYFSIELKUNDIGES AAN DIE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE W. BOTHA DEPARTEMENT BEDRYFSIELKUNDE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE
DIE OPLEIDING VAN BEDRYFSIELKUNDIGES AAN DIE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE W. BOTHA DEPARTEMENT BEDRYFSIELKUNDE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE Die Departement Bedryfsielkunde aan die Universiteit van Fort Hare
ALPHA PHARM APTEEKPERSONEEL KLINIESE ONDERRIG HANDLEIDING
ALPHA PHARM APTEEKPERSONEEL KLINIESE ONDERRIG HANDLEIDING Inhoud Bladsy 1. Inleiding 2 2. Waarom kliniese onderrig? 2 3. Waarom afstandsonderrig? 2 4. Hoe dit werk 2 4.1 Doelstellings 2 4.2 Hoe die proses
Brandmure, rookverklikkers, brandblussers, nooduitgange is almal kwessies. Wat doen die administrasie hieroor? Prof Russel Botman (Rektor en
1 Gesprek met personeellede van die Wilcocksgebou 1-2 nm, 10 Februarie 2011, Fismersaal Opmerkings deur prof Russel Botman, rektor en visekanselier, Universiteit Stellenbosch, gevolg deur n vraag-enantwoordsessie
Dagsê al die belangstellendes in die geskiedenis van ou Pretoria,
Oktober 2008 Dagsê al die belangstellendes in die geskiedenis van ou Pretoria, Dankie aan almal wat verlede maand ge-antwoord het. Dit gee my sommer nuwe moed om weer met die brief aan te gaan. Dit is
Dagsê al die belangstellendes in die geskiedenis van ou Pretoria,
April 2007 Dagsê al die belangstellendes in die geskiedenis van ou Pretoria, Ek is tans besig om n lys te maak van al die erfnommers in ou Pretoria. Dit is nou die deel wat vandag die middestad is. Wat
3024. hulle praat van n persoon wat so onlangs heengegaan het, meer klem te le op die goeie nie? -- Dit is inderdaad so
3024. --- Ek sou aanvaar dat dit n invloed het Edelagbare. Is daar nie *11 menslike geneigdheid by mense om wanneer hulle praat van n persoon wat so onlangs heengegaan het, meer klem te le op die goeie
OFFICIAL GAZETTE. AG.Goewermentskennisgewing. AG. Government Notice VAN SUIDWES-AFRIKA UITGAWE OP GESAG EXTRAORDINARY OF SOUTH WEST AFRICA
PUBLISHED BY AUTHORITY OFFICIAL GAZETTE EXTRAORDINARY OF SOUTH WEST AFRICA BUITENGEWONE OFFISIELE KOERANT VAN SUIDWES-AFRIKA UITGAWE OP GESAG R0,30 Wednesday I November 1989 WINDHOEK Woensdag I November
Provincial Gazette Provinsiale Koerant
The Province of Gauteng UNITY IN DIVERSITY Die Provinsie Van Gauteng Provincial Gazette Provinsiale Koerant EXTRAORDINARY BUITENGEWOON Selling price Verkoopprys: R2.50 Other countries Buitelands: R3.25
TOEGANKLIKHEID DEUR UNIVERSITEIT STELLENBOSCH SE MEERTALIGE AANBOD
TOEGANKLIKHEID DEUR UNIVERSITEIT STELLENBOSCH SE MEERTALIGE AANBOD Publieke Vergadering oor Transformasie & Taal Klein Nederburg Sekondêre Skool, Paarl 19 September 2017 Aangebied deur prof Arnold Schoonwinkel
Uittree-Annuïteitsplan Planbeskrywing 'n Persoon wat uittree-annuïteitsvoordele wil ontvang, moet 'n lid van 'n uittreeannuïteitsfonds wees. Die uittree-annuïteitsfonds het 'n plan vir die lid om die voordele
Dialoog en paragrawe *
OpenStax-CNX module: m25785 1 Dialoog en paragrawe * Siyavula Uploaders This work is produced by OpenStax-CNX and licensed under the Creative Commons Attribution License 3.0 AFRIKAANS HUISTAAL Graad 4
Die impak van bedingingsraadooreenkomste op kleinsakeondernemings binne die ingenieursbedryf
Die impak van bedingingsraadooreenkomste op kleinsakeondernemings binne die ingenieursbedryf deur P C Payne BA, LLB Studentenommer: 20727755 Skripsie ingedien ter gedeeltelike voldoening aan die vereistes
Departement Bos- en Houtkunde. Akademiese programme vir Magisterprogramme
Departement Bos- en Houtkunde Akademiese programme vir 2018 Magisterprogramme Navrae: Kontakbesonderhede: Departementshoof Departement Bos- en Houtkunde Universiteit van Stellenbosch Privaatsak X1 Matieland
HOOGSTE HOF VAN APPEL In die saak tussen: DIE KOMMISSARIS VAN BINNELANDSE INKOMSTE Appellant en W J VAN DER HEEVER Respondent Coram: Smalberger,
HOOGSTE HOF VAN APPEL In die saak tussen: DIE KOMMISSARIS VAN BINNELANDSE INKOMSTE Appellant en W J VAN DER HEEVER Respondent Coram: Smalberger, Grosskopf, Nienaber, Plewman ARR en Farlam Wnd AR Verhoordatum:
INGENIEURS-EN TEGNOLOGIEBESTUUR: NOODSAAKLIKE KUNDIGHEID VIR INNOVERENDE NYWERHEDE
INGENIEURS-EN TEGNOLOGIEBESTUUR: NOODSAAKLIKE KUNDIGHEID VIR INNOVERENDE NYWERHEDE Prof Marthinus W Pretorius Departement Ingenieurs-en Tegnologiebestuur Professorale intreerede gelewer op 15 Mei 2001
GEREFORMEERDE KERK RANDBURG NOVEMBER 2016 VOLUME 18
geesgenoot. GEREFORMEERDE KERK RANDBURG NOVEMBER 2016 VOLUME 18 Verbondskinders GKR is baie geseënd om soveel dooplidmate in die gemeenskap te kan verwelkom. Hier is al die babas wat die afgelope jaar
ARTKAT Studio Johanna Prinsloo
ARTKAT Studio Johanna Prinsloo Julie 2007 Hallo al julle Artkatte, Pavane studente en vriende, Hierdie maand kom die nuusbrief vroeër as gewoonlik uit omdat Marie, wat vir die blad uitleg sorg, reeds die
NUUSBRIEF / NEWSLETTER (2013/5)
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands,Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 NUUSBRIEF / NEWSLETTER (2013/5) DIE RAND DIE SLEGTE EN DIE GOEIE het. Wat my veral bekommer
Groeteboodskap by geleentheid van die amptelike afskeid van proff. Annette Combrink en Daan van Wyk. 10 November Mnr.
Groeteboodskap by geleentheid van die amptelike afskeid van proff. Annette Combrink en Daan van Wyk 10 November 2009 Mnr. Chris Windell Namens die Ondersteuningspersoneel Meneer die Vise-kanselier en mev
moenie stres nie! moenie stress book.indd 1 08/04/ :22
moenie stres nie! moenie stress book.indd 1 08/04/2014 16:22 moenie stress book.indd 2 08/04/2014 16:22 moenie stres nie! Positiewe boodskappe vir Suid-Afrikaners, deur Suid-Afrikaners Alan Knott-Craig
Gemeenteblad van die Nederduitse Gereformeerde Kerk Lynnwood. Waarheen roep die Here vir Lynnwood?
NG LYNNWOOD www.lynnwoodng.org.za Tweede kwartaal 2009 KLEIN KRONIEK Gemeenteblad van die Nederduitse Gereformeerde Kerk Lynnwood Waarheen roep die Here vir Lynnwood? Immanuel van Tonder Die afgelope twee
HOOFSTUK3 DIE PROSES VAN AMALGAMERING VAN SKOLE EN DIE BESTUUR DAARVAN
HOOFSTUK3 DIE PROSES VAN AMALGAMERING VAN SKOLE EN DIE BESTUUR DAARVAN 3.1 INLEIDING By die besluitnemingsfunksie wat binne skoolverband plaasvind, besit die skoolhoofde die meeste gesag (Jacobson, 1987:54).
Nienakoming van die voorgeskrewe prosedures na indiening van n direksiebesluit om met ondernemingsredding te begin: Is
Nienakoming van die voorgeskrewe prosedures na indiening van n direksiebesluit om met ondernemingsredding te begin: Is Panamo Properties (Pty) Ltd v Nel die (regte) antwoord? Anneli Loubser Anneli Loubser,
DIE BEOEFENING VAN n BEDRYF MET SPESIFIEKE VERWYSING NA DIE TOESTAAN VAN LENINGS DEUR HOUERMAATSKAPPYE AAN FILIALE OF GEASSOSIEERDES
DIE BEOEFENING VAN n BEDRYF MET SPESIFIEKE VERWYSING NA DIE TOESTAAN VAN LENINGS DEUR HOUERMAATSKAPPYE AAN FILIALE OF GEASSOSIEERDES deur Suzanne Marais Tesis ingelewer ter gedeeltelike voldoening aan
Be gees terde werknemers as boublok vir n gesonde samelewing Spirited employees as building block for a healthy society
Navorsings- en oorsigartikels / Research and review articles (1): Voorwaardes vir n gesonde samelewing (gemeenskap) 525 Be gees terde werknemers as boublok vir n gesonde samelewing Spirited employees as
MATZIKAMA MUNISIPALITEIT NOTULE RAADSVERGADERING
MATZIKAMA MUNISIPALITEIT NOTULE RAADSVERGADERING 9 FEBRUARIE 2016 1 MATZIKAMA MUNISIPALITEIT NOTULE VAN RAADSVERGADERING GEHOU OP DINSDAG, 9 FEBRUARIE 2016 OM 10:00 IN DIE MUNISIPALE RAADSAAL, VREDENDAL
SUBNUUS. In hierdie uitgawe: Ellen s visit to the USA. Ons neem afskeid van Amanda en Susanne. Nuwe studenteassistente. en Bronverskaffing
SUBNUUS Vol. 28(1) Nuusbrief: Universiteit van Stellenbosch Biblioteekdiens April 2008 In hierdie uitgawe: Ellen s visit to the USA Ons neem afskeid van Amanda en Susanne Nuwe studenteassistente by IDP
Vraag en aanbod * Siyavula Uploaders. 1 EKONOMIESE EN BESTUURSWETENSKAPPE 2 Graad 7 3 EKONOMIESE BEGINSELS 4 Module 2 5 VRAAG EN AANBOD
OpenStax-CNX module: m24583 1 Vraag en aanbod * Siyavula Uploaders This work is produced by OpenStax-CNX and licensed under the Creative Commons Attribution License 3.0 1 EKONOMIESE EN BESTUURSWETENSKAPPE
Huweliks Seremonies Vir Uitverkorenes
Huweliks Seremonies Vir Uitverkorenes Die krag van tradisie is gevind in die emosies wat mense bind aan verskillende dade, simbole of praktyke. Tradisie wat oorgedra word van generasie tot generasie bring
Die bydrae van n haalbare gasvryheids- en ontmoetingsetiek in die etiese versorging van gesondheidsorgwerkers
Stellenbosch Theological Journal 2015, Vol 1, No 1, 217 233 DOI: http://dx.doi.org/10.17570/stj.2015.v1n1.a11 Online ISSN 2413-9467 Print ISSN 2413-9459 2015 Pieter de Waal Neethling Trust Die bydrae van
BASIC ASSESSMENT REPORT CABRIERE ESTATE, ERF 217 RAWSONVILLE REF: E12/2/3/1-B2/ /06 APPENDIX E: PUBLIC PARTICIPATION PROCESS
BASIC ASSESSMENT REPORT CABRIERE ESTATE, ERF 217 RAWSONVILLE REF: E12/2/3/1-B2/22-0201/06 APPENDIX E: PUBLIC PARTICIPATION PROCESS Cabriere Estate BAR E12/2/3/1-B2/22-0201/06 Appendix E: 1 / 19 Hoogstraat
Maandagoggend Vooruitsig 21 November 2016
Maandagoggend Vooruitsig 21 November 2016 In hierdie Maandagoggend Vooruitsig bied Prestige Bulletin u die volgende: 1. Wees versigtig die JSE is uiters gevaarlik. 2. Verlede week op aandeelmarkte. 3.
Provincial Gazette Extraordinary Buitengewone Provinsiale Koerant
THE PROVINCE OF GAUTENG G A U T E N G PROVINCIAL GOVERNMENT UNITY IN DIVERSITY DIE PROVINSIE GAUTENG Provincial Gazette Extraordinary Buitengewone Provinsiale Koerant Vol. 21 PRETORIA, 12 FEBRUARY FEBRUARIE
Mosselbaai Munisipaliteit GRASIE VIR VOLDOENING VAN ADVERTENSIETEKENS Die Stadsraad het n grasietydperk van 1 Julie 2015 tot 31 Desember 2015 aan besighede toegestaan om hulle die geleentheid te bied om
2019 © estatedocbox.com Privacy Policy | Terms of Service | Feedback
To make this website work, we log user data and share it with processors. To use this website, you must agree to our Privacy Policy, including cookie policy. I agree.