nl en en en nl en en en en de en en nl da en en pt en en nl af af af af af af af af af af en en en nl nl en nl nl en nl nl en af en en nl nl en de nl en nl en en en en en af af en nl en en af af en nl en en af af en af en en af af en nl nl en nl nl en af af en nl af en nl nl en af af en nl af en nl nl en nl af en en en en af af en de en en af af en nl en en af en en nl af en nl nl en nl nl en nl af en af en en af nl en af af en vi af en af en en af af en nl af en nl nl en nl af en af en en af nl en af af en af af en nl nl en af nl en af nl en en fr en nl nl en en en en af af en af af en af af en nl nl en af af en af af en nl nl en af af en af en en af af en af af en en af en nl nl en af nl en af en en af af en en en en de en en af af en en af en af af en nl nl en nl nl en nl nl en af af en nl nl en af af en af af en af af en nl af en nl nl en af af en en en en nl nl en nl af en en nl en lt nl en en af en af af en nl nl en nl af en af af en af en en af nl en af af en af af en af af en en en
Jesaja 61:1-3(4-9)10-11: n identikit van die Dienaar van die Here? Deel II - PDF
4 Die beginsel van die oordrag van verworwe deugde, status, prestasies of die totstandbring van sekere kwalifikasies, fungeer slegs sinvol binne die verband van die hele Jesajaboek. Dit word algaande duidelik uit hoofstukke 1-39 dat historiese Israel die opdrag wat deur die Here aan hom opgelê is om as dienaar van die wêreld op te tree, versaak het en in daardie taak grootliks misluk het (vgl Watts 1985:xxiv-xxv). Hierdie mislukking van Israel word oorgedra op die Dienaar, wat as gevolg van dié las ondergaan, soos uitgebeeld in hoofstukke Die Here verskuif dus genoemde taak van die Dienaar Israel na die Dienaar van die Here om uiteindelik die vrug van sy werk, wat aanvanklik en oënskynlik na n (verdere) mislukking gelyk het, op sy dienaars af te wentel, of oor te dra. Hier word uitgegaan van die standpunt dat die saad van die Dienaar die nasies sal besit (54:2, 3). Dan sal die Here die God van die hele aarde wees (54:5; 49:6). Soos in die dae van Noag sal dit wees wanneer die Here terugkeer om Israel te versamel en sy vredesverbond uitbrei (54:5, 9, 10) na al die nasies (55:3-5). Die basis van die argument hou verband met die resultate van die werk van die Dienaar wat in hoofstukke aan sy dienaars uitgedeel of oorgedra word. Daar is al vroeër in Jesaja na die dienaars verwys (vgl Jes 54:17). Die rol van die Dienaar in Trito-Jesaja behels dus dié van middelaar, of uitdeler van die heil aan sy dienaars. Die volgende bespreking kan moontlik hierdie beginsel effens ophelder. Die leser verneem dat die moeitevolle lyde van die Dienaar (42:4; 49:4, 7; 50:5, 6; 53:11) daartoe sal lei dat hy n nageslag sal sien ([r z; 53:10; 65:9) (Kaiser 1979: ). Hierdie uitkoms of vrug en beskikbaarstelling van die werk van die Dienaar van die Here aan sy dienaars, word in hoofstukke voortgesit. Deur sy kennis sal die Dienaar, die Regverdige, baie regverdig maak (53:11, qydc uqydcy, vgl 60:17). Op hierdie basis word die gelowiges opgeroep om dieselfde te doen (56:1). Die woord nnn gee besondere betekenis aan die verhouding tussen die Dienaar en sy dienaars. Dit was die wil van die Here om die Dienaar te verbrysel (waknnd #px 53:10), vir ons sonde (wnytnw[m akdm 53:5). Daarom woon die Here voortaan by die verdrukte (akd 57:15), naamlik by sy volk wat voorheen vertrap is (wnnakdt 3:15). Ook die Egiptenaars wat voorheen platgeslaan is (annkdm 19:10) deel nou in hierdie voorreg. Die amp wat die Dienaar beklee, doen ook geen afbreuk aan hierdie realiteit nie, omdat sowel koning as profeet aan lyding onderworpe was. Die Dienaar word as krank gereken, hy het lyding en pyn geken; omdat die lyding en siektes van ander op hom gelaai is (53:3, 4). Daarom kan hy moedelose mense opbeur, of anders vertaal (1953-AV), gebrokenes van hart genees (bl-yrbvnnmml vbxl, 61:1, vgl 57:18) en sal die ongelowiges huil van hartseer (65:14), of: verbreking van gees (1953-AV). Die vrug van sy lydenswerk word deur die Dienaar (dnb[, 52:13-53:12) self aangekondig (61:1 ev) en op sy dienaars oorgedra om te geniet (ybdb[ respektiewelik wygb[, vgl 42:1 met 65:9, 13, 15). As Uitverkorene van die Here (yb r, ekv 42:1) dra hy dieselfde voorreg aan die uitverkorenes oor (yryxb, mv 65:9, 15, 22). Daarom kom die opdrag om tans die weg van die godsvolk voor te berei (~[h $rd wbnp, 62:10) wat voorheen vir die Here self voorberei is (hwhhy $rd wn, 40:3). Die ewige verbond wat die Here met Dawid gesluit het (2 Sam 7; Ps 89), is voortaan ook van toepassing op sy dienaars (55:3: ~lw[ tyrb ~kl htbbbbbbbb ; 61:8: ~hl twnnrka ~lw[ tyrnb ). Die koningskap wat aan die Dienaar behoort kragtens sy salwing (42:1; 61:1) word op die priesters, dit wel sê volgens Eksodus 19:5-6, die koninkryk van priesters, oorgedra (61:6). Ook die koninklike simbool van die kroon (trmmj) word aan die dienaars gegee. Volgens Jesaja 28:5 verteenwoordig die Here die kroon van sy volk; in Jesaja 62:3 verneem die leser dat die Godsvolk die kroon van die Here is. Hierdie beeld staan teenoor die een waar die trotse kroon van die dronkaards van Efraim met die voete vertrap sal word (28:1, 3). Die omvangrykheid van hierdie afwenteling kom verder na vore in die feit dat die heiligheid van die Here (h wmhy vw, 6:3) ook aan sy volk oorgedra word ( vdnnnqh-, 62:12; $vdmmmh~[,63:18). n Hoedanigheid wat in noue verband staan met die heiligheidsbegrip, naamlik die mag van die Here (60:1 ev, hwhy dwbk, 1953-AV: heerlikheid van die Here ) vorm 468 DEEL 43 NOMMERS 3 & 4 SEPTEMBER &DESEMBER 2002
5 ook deel van die begiftiging van Sion ($dwbk, 62:2). As n kanttekening word gemeld dat die infinitiewe wat die uitvoering van die taak van die Dienaar in Jesaja 61:1-3 beskryf, verband hou met die sewevoudige deugde van die messiaanse figuur van Jesaja 11:2 (kyk Koole 1995:264). Dus is hier weer moontlik sprake van die uitdeel van die deugde van die Gesalfde aan sy volgelinge. Die onderpand van alles wat tot hiertoe gestel is in verband met die afwentelingsbeginsel, setel in die feit dat die Dienaar van die Here as die verbondsmiddelaar vir die Dienaar Israel optree (~ywg rwal ~[ tyrbl $nmtawm $rmmca, Jes 42:6). Deur die verbondsmiddelaar word die verbond met die Godsvolk gemaak (55:3) en aan hulle oorgedra (61:8, vgl 59:21). Die Gees wat op die Dienaar rus, verteenwoordig die getuienis dat die Verbond met die nuwe volk van God gesluit is (59:21). Jesaja 61:1-11 getuig van die blye boodskap van die uitkoms van die werk van die Dienaar. Hierdie realiteit vorm die basis van al die ander gegewens wat hoofstuk 61 by die eerste vier Dienaar van die Here-passasies voeg. Uit die bespreking hier bo blyk dat die Dienaar van die Here-passasies sonder hoofstuk 61 n torso is. Die eerste vier Dienaar van die Here-passasies handel oor die werk van die Dienaar; hoofstuk 61 oor die vrug, die uitdeel van daardie werk. Slegs wanneer al vyf die passasies gesamentlik geïnterpreteer word, kan n volledige prentjie van die Dienaar daargestel word. B. DIE AMP VAN DIE DIENAAR VAN DIE HERE Standpunte van verklaarders het hier hoofsaaklik in twee rigtings gegaan, te wete dat die Dienaar óf n koning óf n profeet sou voorstel (De Leeuw 1956:298, et passim; North 1956:139, et passim). Ander dink ook wel aan die priesteramp (Blocher 1975:72). Sommige wil praat van n herout, nog ander van n gesalfde oorwinnaar. Maar deur hierdie begrippe op die Dienaar toe te pas, het ons alreeds die sfeer van die Messiasverwagting betree. Om die amp van die betrokke figuur van nader te bekyk (vgl Dion 1988: ), word vervolgens aandag gegee aan die salwing van konings (met die oog op hulle taak van vrylating van gevangenes én hulle lyding), priesters (hulle offerlyding) en profete (hulle gestuurdheid en lyding) (Kruger 1984:45). Die konings van Israel word gesalfdes genoem (Ps 2:2; 20:7; 89:39, 52; 132:10), die Hére se gesalfdes (Ps 89:21). Verklaarders het die aandag daarop gevestig dat die werkwoord en selfstandige naamwoord vir salf in die grondtaal dikwels as ekwivalente vir die werkwoord tot koning maak en vir die selfstandige naamwoord koning gebruik word (Soggin 1975:913). Die woord gesalfde word byna uitsluitlik as n sinoniem vir koning gereserveer, soos in Skrifgedeeltes waar dit in parallelle posisie met koning verkeer (1 Sam 2:10; 12:3, 5; 24:6, 10, 11; 26:9, 11, 16, 23; 2 Sam 1:14, 16; 19:21; 22:51, vgl Ps 2:2; 18:50-51; 20:6-7, maar kyk 28:8; Klaagl 4:20). Ander het daarop gewys dat n vyfvoudige teologiese paradigma en betekenis van gesalfde in die Ou Testament voorkom (kyk onder Messias). Die salwing van n persoon word begelei deur die Gees, terwyl laasgenoemde sonder mate aan die Heerser van die eindtyd gegee word. Dit is met so n gesalfde koning wat ons in Jesaja 61:1 en die volgende verse te doen het. Die vrylating van gevangenes waarvan Jesaja 61:1 en die volgende verse spreek, bevestig dat die figuur n koninklike amp beklee aangesien die vrylating n belangrike deel van enige Ou Nabye Oosterse koning se taak of deugde uitgemaak het (Dijkstra 1978:44). Die oproep tot hierdie handeling is alreeds deur Moses gegee (Lev 25) en deur die profete herhaal (Jer 34:8, 15,17 [2x]; Eseg 46:17). Volgens Psalm 147:7 en die volgende verse kan die vrylating na die koningskap van die Here self teruggevoer word. Die vrylating van gevangenes herinner ook aan koning Kores (45:13, vgl 2 Kron 36:22 ev). In Jesaja 61:1 word die vrylating van die gevangenes egter ook gelykgestel met die opening van die oë. Jesaja 42:1 en 7 lê n verband tussen die voorstelling van 469
6 die Dienaar as gesalfde en sy taak om gevangenes vry te laat. Ook in hoofstuk 61:1 word salwing en vrylating nou verbind. Hierdie gegewens staaf die feit dat n koningsfiguur in Jesaja 61:1 en die volgende verse optree. Die herderstaak wat die Dienaar hier uitvoer, bevestig verder dat hy n koningsfiguur moet wees (Thomson 1955: ). Die woorde op te beur vertaal n Hebreeuse begrip wat met die woord om te verbind verband hou (vbm). Laasgenoemde mediese term verwys na die verbinding van frakture (Eseg 30:21; 34:4, 16), n taak wat deel gevorm het van die sorg wat die herder aan sy kudde bestee (Ps 147:3; Job 5:18). Die woord wat in Jesaja 3:7 met leiding neem vertaal word (die AV het geneesheer wees ), hou verband met koningsheerskappy én die verbinding van wonde. Die ander twee ampte wat moontlik ook in Jesaja 61 ter sprake kom, sluit eerstens die priesteramp in, aangesien (hoë-)priesters ook die ritueel van die salwing deurloop het (Lev 4:3, 5, 16; 8:1). Soos voorheen gemeld, is profete egter ook gesalf (1 Kon 19:16; Ps 105:15, vgl Gen 26:11) én moes hulle lyding verduur. In Jesaja 40:9 (2x); 41:27, en 52:7 word gepraat van dié wat die goeie tyding (moet) bring. Hierdie amp wat in die verlede met n herout geassosieer is, kan moontlik met dié van n profeet gelykgestel word. Indien dit aanvaar word, stel Jesaja 61:1 n profetefiguur voor (vgl blye boodskap te bring ). Gestuurdheid op n amptelike sending het n belangrike deel van n profeet se taak gevorm. Die Here stuur sy profete (Jes 6:8 [deur sy Gees, 48:16]; Jer 1:7; 25:4; 26:5; 35:15; Eseg 2:3-4; Rig 6:8). Wat hierdie amp betref, tref die leser dus weer n saamgestelde figuur aan, naamlik n koningsfiguur waarby aspekte van die profetiese en priesterlike ampte geïntegreer is. Dus, ook wat die amptelike sy van hierdie figuur betref, moet rekening gehou word met n saamgestelde persoonlikheid. C. HANDEL JESAJA 61 OOR DIE MESSIAS? n Laaste saak wat hier aangeroer moet word, handel oor die vraag of Jesaja 61 van die Messias praat (vgl Kruger 1984:47-49). Dit is bekend dat die woord messias nie in die Ou Testament in verband met die Verlosser van die toekoms voorkom nie. Die woord word geleen uit die latere Joodse geskrifte (Soggin 1975:914). Die aanvaarding van die eenheid van die boek van Jesaja gaan gepaard met n bepaalde legitieme verbindingslyn tussen verskillende tradisies in die boek. Een Bybelverklaarder wys daarop dat die Messias wat in Jesaja 1-37 as die universele Koning voorgestel word, in Jesaja die inskakeling van die heidene by die volk van die Here voorspel, n taak wat in Jesaja deur die persoon van die Dienaar voltooi word (Motyer 1980:991). Ander het daarop gewys dat die toerusting deur die Gees die deurslag gee in die vraag na die Messiaanse karakter van die Dienaar en dat die nuwe Moses in Jesaja 63:11-14 sy voortsetting vind in die Geesvervulde Messias-Dienaar van hoofstuk 61:1-3 (Kline 1980:82). Die toerusting deur die Gees verteenwoordig die diepste geheim van die toekomstige Messiaanse Koning. Motyer (1980: ) het vyf karaktertrekke geïdentifiseer wat as maatstaf kan geld om te bepaal of n figuur in die Ou Testament, en meer bepaald in Jesaja, aan die Messiaanse vereistes voldoen; n soort Messiaanse paradigma. Hierdie benadering is gebaseer op die wyse waarop Kores, die Persiese koning, in Jesaja voorgestel word. Die kenmerke sluit in dat so n persoon deur God verkies moet wees (41:25), dat hy aangestel word om n verlossingsdoel ten opsigte van sy volk te bereik (45:11-13), dat hy die volke oordeel (47) en die heerskappy oor die nasies ontvang (45:1-3). In al sy aktiwiteite is dit eintlik God self wat optree (45:1-7). Die salwing deur die Gees vorm die basis van al sy ondernemings (45:1). Onder die bespreking van die amp van die Dienaar is daar alreeds aangetoon hoe die figuur van Jesaja 61:1 en die volgende verse aan die eerste drie vereistes voldoen. Die volgende voorwaarde waaraan voldoen moet word, is die oordeel oor die volke. In Jesaja 61:2 word die wraak van God aangekondig, n begrip wat onteenseglik in verband met die oordeel van God staan (63:1-6). Die Dienaar voer hierdie handeling uit. 470 DEEL 43 NOMMERS 3 & 4 SEPTEMBER &DESEMBER 2002
8 funksie en taak van hierdie figuur (kyk die bespreking by Prinsloo 1999:811). Hierdie voorstel raak n belangrike punt aan. Die soeke na die identiteit van die Dienaar van die Here mag egter nie vermy word of uitbly bloot omdat daardie identiteit moeilik is om te bepaal nie. Dit bly n belangrike saak om die identiteit van die Dienaar van die Here te probeer bepaal, omdat byna elke onderdeel van die interpretasie van die Ou Testament én die Nuwe Testament daardeur geraak word. Om vas te stel wie hierdie Dienaar is, het verreikende betekenis vir die verstaan van die Ou Testament én die Nuwe Testament. Indien daar tot die gevolgtrekking gekom word dat die betrokke figuur (slegs) die volk Israel sou voorstel of verteenwoordig, of n bedekte verwysing na n profeet, koning of priester sou wees, ontstaan die vraag waarom die boek van Jesaja soveel aandag aan hierdie figuur gee. Indien dit nie bepaal kan word wie die Dienaar is nie, versand die moontlikheid ook dat hier sprake kan wees van die verlossing van Israel en die wêreld. Anders gestel, indien die Dienaar se ware identiteit verborge sou bly, wag diegene wat hulle by die kerk geskaar het, steeds saam met Israel op die koms van n nog anonieme messias. Die profeet Jesaja kan as n moontlike eerste kandidaat vir die Dienaar van die Here beskou word omdat die boek onder sy naam bekend staan en omdat hy as profeet spesiaal n dienaar van die Here genoem word (20:3). Ander figure stel hom, wat hierdie saak betref, egter in die skadu. Weens n sekere oorvleueling van begrippe waarmee sowel die figuur van Kores as die Dienaar van die Here beskryf word, is die bepaling van die verhouding tussen hierdie twee figure van belang. Die sogenaamde teleurstellingsteorie is op verskillende maniere aangewend om hierdie verhouding te probeer bepaal. Volgens sommige het die hoë verwagtings wat van Kores gekoester is in teleurstelling versand. Uit hierdie teleurstelling is die verwagting van die Dienaar van die Here gebore. Ander meen dat Kores se optrede aanvanklik groot eskatologiese verwagtings laat opvlam het. Omdat hierdie verwagtings nie verwesenlik is nie, vestig die profeet voortaan sy hoop slegs op die historiese optrede van Kores self. Kores se aardse koninkryk neem die plek van die koninkryk van die Here in. Ander wys daarop dat die koninkryk van Kores met messiaanse kategorieë beskryf word en selfs as die begin van die messiaanse era beskou kan word. Vir die huidige doel kan laasgenoemde stelling aanvaar word, maar dat die aardse koninkryk van Kores die plek van die koninkryk van die Here sou inneem, is onaanvaarbaar. Die ooreenstemming tussen trekke waarmee Kores en die Dienaar beskryf word, gee aan albei figure n aandeel in die koms van die koninkryk van God, maar elkeen op sy eie manier (kyk vir n omvattende bespreking Odendaal 1970: ; ; ook Odendaal geen datum: ). Vroeër is aangedui dat daar n oorvleueling tussen die figure van die Dienaar Israel en die Dienaar van die Here bestaan. Uit wat so pas oor Kores gesê is, behoort dit duidelik te wees dat aanvanklik en in sekere sin die reikwydte en die betekenis van die Dienaar van die Here, die Dienaar Israel en Kores oorvleuel. Al drie figure beweeg gelyktydig deur die verlossingsgeskiedenis van God met Israel en die wêreld. In die periode van die Babiloniese ballingskap word dit egter algaande duidelik dat Israel in sy roeping, soos uitgespel in Jesaja 1-37, om naamlik as dienaar vir die wêreld op te tree, gefaal het (kyk Watts 1985:xxiv-xxv). Israel sak uit en begin agter raak in die beweging van God deur die geskiedenis. Nou word die fokus na Kores verskuif. In die jaar 539 vc het hierdie Persiese koning die Babiloniërs oorwin en die mag oor die hele Ou Nabye Ooste oorgeneem. Volgens Deutero-Jesaja word Kores op ongehoorde wyse by die plan van die Here met sy volk Israel ingeskakel. Ten spyte van die feit dat Kores n nie-israeliet was, en hy nie in die Here geglo het nie (45:4, 5), noem die skrywer hom die herder van die Here, en sy gesalfde (44:28; 45:1); die een vir die Here liefhet (48:14). Hy roep die Here aan (41:25) en herken hom as die ware God (45:3). Sulke terme is gewoonweg vir die Dienaar van die Here gereserveer en deur dit op die Persiese koning toe te pas, word Kores dus binne die sfeer van die Dienaar geplaas. Dat Kores in 472 DEEL 43 NOMMERS 3 & 4 SEPTEMBER &DESEMBER 2002
9 hierdie geval met sulke begrippe aangedui word, vind aansluiting by die profeet Jeremia wat koning Nebukadnesar met dieselfde term as Jesaja, naamlik die dienaar ( ) van die Here beskryf (25:9; 27:6; 43:10; vgl Eseg 29:18-20). Die term dienaar word egter net in die Hebreeuse teks van Jeremia gebruik. Die Septuaginta laat dit weg (kyk Schenker 1982: ). Hoe dit ook al sy, hierdie uitdrukkingswyse vorm deel van die skrywer(s) se styl. Hy is so seker en oorstelp dat daar maar één ware God bestaan dat hy die optrede van God in verband met Kores met vrymoedigheid in daardie lig verstaan en selfs met genoemde godsdienstige terme klee. Géén aspek van die geskiedenis vind in elk geval buite die kontoere van God se wil plaas nie. Hy beheer álles. Dit is immers die boodskap van Jesaja Maar die persoon van Kores en die plek wat hy in die plan van God inneem, kan slegs reg verstaan word as hy in verband met die Dienaar van die Here gebring word. In sy amp as koning voorsien hy die buitelyne vir die koningsheerskappy van die Dienaar wat op pad is. Kores vervul die taak van n atleet in n aflosspan. Hy dra aanvanklik die aflosstokkie, maar sal dit later aan die Dienaar oorhandig. Self sal hy van die baan afstap en verdwyn. Maar die Dienaar dra die saak van die koninkryk van God die toekoms in. Kores se koninkryk en optrede vorm die steierwerk vir die bou en koms van die koninkryk van God (vgl Odendaal 1970:119; ook Odendaal geen datum:175). Die profeet minag nie God se werk in die geskiedenis nie. Die aanstelling van Kores deur die Here as herder en gesalfde van sy eie volk en sy optrede om volke te bevry van die Babiloniese juk het n bepaalde doel. Dit vorm die skets op die skilderdoek van die geskiedenis waarmee God besig is, om uiteindelik die kleurskakerings en skadu s, maar veral die gelaatstrekke van die Dienaar in te vul. n Tema wat redelik dikwels in Persiese mitologiese verhale voorkom, hou verband met konings wat op tragiese wyse n seun aan die dood moes afgee (Curtis 1996:31). Aangesien sekere gedeeltes van Jesaja en moontlik gedurende die Babiloniese, maar veral ook tydens die Persiese era afspeel, kon dié gedagtes uit Persië miskien n gedeelte soos Jesaja 52:13-53:12 beïnvloed het; veral die verwysing na die dood van n persoon wat waarskynlik koninklike trekke gehad het, te wete die Regverdige (53:11). En dit te meer omdat Kores, na wie daar in die omgewing van Jesaja 52:13-53:12 by name verwys word (44:28; 45:1), self in 530 vc tragies aan sy einde gekom het. Hierdie gegewens laat die eksegeet oorweging skenk aan die moontlikheid dat Jesaja 52:13-53:12 van genoemde Persiese gedagtes gebruik gemaak het om die Dienaar se lot te beskryf. Dit was ook n redelik algemene gebruik dat Ou Naby Oosterse konings hulle seuns geoffer het om rampe af te weer. Agas, wat hom aan hierdie soort oortreding skuldig gemaak het (2 Kon 16:3; 23:10), word in Jesaja 7 tot 11 deur Jesaja in hierdie verband naamlik oor kinders gekonfronteer (Kruger 1993:66-88). In 2 Konings 3:27 verneem die leser dat die koning van Moab sy eersgebore seun met hierdie doel voor oë geoffer het. n Vraag wat nóú hiermee saamhang, lui: Waarom word daar in die boek van Jesaja, waarin soveel klem geplaas word op die Here as die Heilige van Israel, aandag gegee aan Kores as nie- Israeliet en heiden? Die wortel van hierdie gedagte lê in die oorspronklike plan van God om mense uit alle nasies as deel van sy Skepping te verlos (Gen 12:1-3). Om hierdie doel te bereik, rig God Hom nou nie meer eksklusief op Israel nie, soos nog uit Jesaja 1-39 blyk. Voortaan skakel God volgens Jesaja vir Kores by sy universele verlossingsplan in. In elk geval, die figuur van Kores bied dus aan die verklaarder n verdere model waarmee die Dienaar van die Here geassosieer kan word. Alhoewel sekere grondtrekke van Jesaja se voorstelling van Kores en die Dienaar dus ooreenkom, kwalifiseer Kores nie in die volle sin van die woord as Dienaar van die Here nie. Daar sal erken moet word dat God enigiemand kan inspan en vir sy doel gebruik, soos hier gesien kan word. Ook Kores kry n plek in die plan van God. Kores word wel deur die Here gebruik om sy volk na Palestina terug te lei (45:1-5), maar slegs die Dienaar van die Here kan die volk na die Here sélf terugbring (49:5-6). Hierdie werklikheid vorm die kern van die saak en skakel Kores 473
10 geleidelik uit. Weens die aard van God se doel, naamlik om sy heil aan gelowiges te skenk en deur hulle aan ander, word die verklaarder gelei om na n naam, of n identiteit, vir die Dienaar te soek onder die geledere van die heilsfigure binne die kader of skopus van die Bybel self. Om hierdie rede kan aan koning Dawid oorweging geskenk word as moontlike kandidaat vir die Dienaar. Sommige het aangedui dat die figuur in Jesaja 52:13-53:12 iemand in gedagte het wat bomenslike kwaliteite uitstraal, n persoon wat ná n onaansienlike begin vorder tot n paradoksale hoogtepunt, wat in nood en ellende verkeer en later herstel word. Op grond van hierdie vasstellings het outeurs tot die gevolgtrekking gekom dat slegs koning Dawid met hierdie beskrywing vereenselwig kan word. Ander interpreteer die Dawid-figuur as die Dienaar op n breër basis. Hulle wys daarop dat die funksie van die verbondsmiddelaar deur Moses, Josua, Samuel en Dawid uitgevoer word (kyk Kruger 1984:43-44). Veral die benaming van die Dawidiese koning as die seun van God en God as sy vader, bevestig ook n verband met die verbondsrealiteit (2 Sam 7:13-14). Die begrip dienaar word ook in verband met die verbond tussen die Here en sy volk gebruik, én Dawid word beskou as die dienaar van die Here by uitnemendheid (Jes 37:35; Eseg 34:23-24; 37:24; Jer 33:21, 36). Verder val dit op dat Dawid die enigste koning is wat pertinent genoem word in verband met die vertroosting van iemand anders (61:2 kyk by Messias). Die vreugde wat die Dienaar ervaar (61:10), blyk uit Dawid se soortgelyke ervaring (Ps 30:12). Voorlopig word besluit dat die Dienaar as saamgestelde persoonlikheid elemente van sowel Kores as Dawid in hom opgeneem het. Die Kores-element verwys na die nie-israelitiese wêreld, terwyl die Dawid-element op Israel gerig is. n Verdere aanduiding dat die figuur van Dawid wel n groot rol in Jesaja 61 speel, blyk veral daaruit dat daar vanaf 2 Samuel 6-7 twee motiewe hand aan hand loop deur die sogenaamde Koningspsalms en die Sionspsalms en in die boek van Jesaja voortgesit word, naamlik die Dawidmotief en die Sion-motief. In hoofstuk 61 kom die Dawid-motief na vore. Hierdie voorstelling in hoofstuk 61 word aan weerskante deur die Sion-motief in hoofstukke 60 en 62 ingesluit of omraam (Sion = Jerusalem). Afgesien van wat alreeds hier bo gesê is oor ander historiese gestaltes wat moontlik op die agtergrond van hoofstuk 61 staan, moet ook kennis geneem word van die bepaalde handeling of kwaliteit in die tradisies van Israel wat aan n sekere persoon verbind was. In Jesaja 61 word daar na verskillende van hierdie handelinge verwys, sonder om die naam van die individu te noem aan wie sulke handelinge oorspronklik verbind was. In Jesaja 61 word daardie handelinge van die oorspronklike eienaars losgemaak en aan die Dienaar verbind. In hierdie verband kom die aartsvader Abraham ter sprake. Sy naam word aan die ewige verbond verbind (Gen 17:7, 13, 19) wat in Jesaja 55:3 met die koningskap van Dawid geassosieer word (2 Sam 7:12-13, 16; 23:5; vgl Jes 61:8). Ook Moses het moontlik n rol in die samestelling van die figuur van die Dienaar gespeel. Teen die breë agtergrond van die eksodus word die uitroep van die vrylating aan sy naam verbind (Lev 25:1, 9-10; Jes 61:2; 63:11 ev), asook die verklaring dat die eersgeborene n dubbele deel sal ontvang (Deut 4:44; 5:1; 10:1, 10 ev; 21:15-17). Wat die eksodus en die bevryding uit die ballingskap betref, oorvleuel Moses en Kores se ampte. Die persoon van Josua het, wat hierdie aspek betref, moontlik ook n bousteen gevorm vir die opbou van die Dienaar-figuur. Sy naam word aan die verdeling van die land gekoppel (Num 26:52 ev; Jos 11:23, vgl Jes 61:7). Aäron het die verantwoordelikheid van die priesterskap gedra en sy persoon of amp speel waarskynlik ook n rol (Lev 8:1 ev; Eks 19:5-6; vgl Jes 61:6). Elemente wat laat dink aan die Persiese koning Kores, duik ook hier op (kyk hier bo). Nie alleen beantwoord hy aan die amp van Messias nie (kyk onder die bespreking van die amp), maar hy het die ballinge bevry en Jerusalem weer laat opbou (44:28; 45:13; vgl 61:1, 4). Ons gevolgtrekking lui dat die Dienaar n saamgestelde persoonlikheid verteenwoordig met koning Dawid as belangrikste komponent (Kruger 1984:45). 474 DEEL 43 NOMMERS 3 & 4 SEPTEMBER &DESEMBER 2002
13 Kruger, H A J Verbond en apokaliptiek in Jesaja 56 tot 66. Ongepubliseerde proefskrif ingelewer vir die graad DTh. Universiteit van Stellenbosch. Kruger, H A J Infant negotiator? God s ironical strategy for peace: a perspective on child-figures in Isaiah 7-11, with special reference to the royal figure in Isaiah 9:5-6. Scriptura 44, Kruger, H A J A sword over his head or in his hand? (Luke 22, 35-38), in Tuckett C M (red). The scriptures in the Gospels. BETL CXXXI Leuven: Peeters, Motyer, J A Messiah, in Douglas J D (et al red). The illustrated Bible dictionary. Vol II. Leicester: Intervarsity Press. North, C The suffering servant in Deutero-Isaiah: an historical and crtitical study. Oxford: University Press. Odendaal, D H The eschatological expectation of Isaiah with special reference to Israel and the nations. Nutley: Presb and Ref Publishing Co. Odendaal, D H geen datum. Die Heilige van Israel in eskatologiese perspektief in Jesaja 40-66, in Verhoef P A (red). Sol Iustitiae. Kaapstad: NG Kerk-Uitgewers, Prinsloo G T M, Jesaja, in Vosloo W & Van Rensburg, F J (reds). Die Bybellennium. Eenvolumekommentaar. Vereeniging: CUM, Sawyer J F A Daughter of Zion and Servant of the Lord in Isaiah: a comparison. JSOT 44, Schenker A Nebukadnezzars Metamorphose vom Unterjocher zum Gottesknecht: in den beiden Jeremia- Rezensionen. Revue Biblique 89, Soggin, J A König, in Jenni E & Westermann C (reds). Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (THAT) Bd I, Thomson J G S S The shepherd-ruler concept in the Old Testament and its application in the New Testament. SJT 8, Tuckett, C M (red) The scriptures in the Gospels. BETL CXXXI. Leuven: Peeters. Van der Kooij A The Servant of the Lord: a particular group of Jews in Egypt according to the Old Greek of Isaiah some comments on the LXX Isa 49, 1-6 and related passages, in Van Ruiten J (et al red). Studies in the book of Isaiah. Leuven: Peeters, Van Ruiten J 1997 (et al reds). Studies in the book of Isaiah. Leuven: Peeters. Verhoef P A (red) geen datum. Sol Iustitiae. Kaapstad: NG Kerk-Uitgewers. Vosloo, W & Van Rensburg, F J (reds) Die Bybellennium. Eenvolumekommentaar. Vereeniging: CUM. Watts, J D W Isaiah Word Biblical Commentary 24. Waco, Texas: Word Books. Watts, J D W Isaiah Word Biblical Commentary 25. Waco, Texas: Word Books. Wilshire L E Servant-city: a new interpretation of the Servant of the Lord in the Servant Songs of Deutero-Isaiah. JBL 94,
st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste lus rd Rondte lb Langbeen alsalleen Agterste lus
Mandala Madness Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsanlbrokset.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 6 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen
Prosesse wat gevolg word om sake op te volg op distriksvlak. Processes used to follow up on cases at district level
Bybel vir Kinders bied aan Rut: n Liefdes Verhaal Geskryf deur: Edward Hughes Ge-illustreer: Janie Forest Aangepas deur: Lyn Doerksen Vertaal deur: Yvonne Kriel Vervaardig deur: Bible for Children www.m1914.org
Die netto waarde van die onderneming en die rekeningkundige vergelyking *
st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste lus alleenlik
Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsandcrochet.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 11 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste
BenguFarm Bestelvorm Advanced Livestock Management Software Voorletters & Van of Besigheidsnaam: Posadres: Poskode: BTW no: Taalkeuse: BenguFarm Kliënt Nommer (indien bestaande BenguFarm kliënt): BPU Stamboek
The Province of Gauteng UNITY IN DIVERSITY Die Provinsie Van Gauteng Provincial Gazette Provinsiale Koerant EXTRAORDINARY BUITENGEWOON Selling price Verkoopprys: R2.50 Other countries Buitelands: R3.25
In Groenewald v Van der Merwe (1) (1917 AD ), Innes CJ described delivery with the long hand as follows:
33 J.N. Visser. daar was onderbrekings gewees, wat hy tee gedrink het, en
MODULE 2 ALLE RISIKO S. Toepaslike Eenheidstandaarde
IN DIE ARBEIDSHOF VAN SUID AFRIKA (GEHOU TE KAAPSTAD)
The Province of Gauteng UNITY IN DIVERSITY Die Provinsie Van Gauteng Provincial Gazette Provinsiale Koerant EXTRAORDINARY BUITENGEWOON Selling price Verkoopprys: R2.50 Other countries Buitelands: R3.25
Kolossense. die nuwe ou volkome onvolmaakte jy. leiersgids vir. inspirasie. Edi Bajema
inspirasie leiersgids vir Kolossense die nuwe ou volkome onvolmaakte jy Edi Bajema Oorspronklik uitgegee deur Faith Alive Christian Resources. Kopiereg 2010 Faith Alive Christian Resources. Kalamazolaan
MENLYN. Week in oorsig Aandeel van die week DB Tracker USA (DBXUS) 17 Januarie 2014
PSG Menlyn Building B Ground Level; 261 Lois Avenue, Newlands, Pretoria Tel: +27 (12) 368 1778 Fax: +27 (12) 368 1770 MENLYN Week in oorsig Aandeel van die week DB Tracker USA (DBXUS) 17 Januarie 2014
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA (TRAKSVAALSE PROVINSIALE AFDELING)
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA (TRAKSVAALSE PROVINSIALE AFDELING) SAAKNOMMER: CC ^S2/S5 DELMAS 1987-06-18 DIE STAAT teen: PATRICK MABUYA BALEKA EN T 21 AXDER VOOR: SY EDELE REGTER VAN DIJKHORST ASSESSOR
Die wisselwerking tussen profeet en gehoor in die boek Esegiël
Die wisselwerking tussen profeet en gehoor in die boek Esegiël H.F. van Rooy Departement Klassieke en Semitistiek Potchefstroomse Universiteit vir CHO POTCHEFSTROOM Abstract The inieraclion between prophet
SHAREMAX GESINDIKEERDE MAATSKAPPYE OPGEDATEERDE KOMMUNIKASIE
SHAREMAX GESINDIKEERDE MAATSKAPPYE OPGEDATEERDE KOMMUNIKASIE 21 Julie 2011 Bykomend tot vorige kommunikasie, is die direksies van die Sharemax gesindikeerde maatskappye ( Maatskappye ) onder direktiewe
3024. hulle praat van n persoon wat so onlangs heengegaan het, meer klem te le op die goeie nie? -- Dit is inderdaad so
3024. --- Ek sou aanvaar dat dit n invloed het Edelagbare. Is daar nie *11 menslike geneigdheid by mense om wanneer hulle praat van n persoon wat so onlangs heengegaan het, meer klem te le op die goeie
Narratief en perspektief in Sleuteloog. deur Hella Haasse
Narratief en perspektief in Sleuteloog deur Hella Haasse Lana Bakkes Tesis ingelewer ter gedeeltelike voldoening aan die vereistes vir die graad van Magister in die Lettere en Wysbegeerte aan die Universiteit
INHOUDSOPGAWE. Inleiding... 7 DEEL EEN: SEISOENE IN ONS LEWE
INHOUDSOPGAWE Inleiding... 7 DEEL EEN: SEISOENE IN ONS LEWE Seisoene is belangrik vir groei... 15 Wat van die mens?... 17 Lente... 20 Somer... 23 Herfs... 28 Winter... 42 Gevolgtrekking... 68 DEEL TWEE:
APOCRYPHA VAN DIE KING JAMES BYBEL 1611 GEBED van AZARIAH & amp; LIED van die drie Jode. Gebed van Azariah en die lied van die drie Jode
APOCRYPHA VAN DIE KING JAMES BYBEL 1611 GEBED van AZARIAH & amp; LIED van die drie Jode www.scriptural-truth.com Gebed van Azariah en die lied van die drie Jode Die gebed van Azariah {1:1} en hulle loop
Nienakoming van die voorgeskrewe prosedures na indiening van n direksiebesluit om met ondernemingsredding te begin: Is
Nienakoming van die voorgeskrewe prosedures na indiening van n direksiebesluit om met ondernemingsredding te begin: Is Panamo Properties (Pty) Ltd v Nel die (regte) antwoord? Anneli Loubser Anneli Loubser,
ks Kettingsteek dlb Dubbelslaglangbeen vhk Voorste hekkie gs Glipsteek drieslb Drieslaglangbeen ah Agterste hekkie
Kopiereg: Helen Shrimpton, 2015. Alle regte voorbehou. Deur: Helen at www.crystalsandcrochet.com US terme word deurgaans gebruik. Deel 16 Afkortings st, sts Steek, Steke hlb Halwe Langbeen vslalleen Voorste
Uit Moerdijk se pen Man en Media
MOERDIJK DIE MENS Agtergrond en familie geskiedenis Tweede Anglo Boere-oorlog Studiejare VROë LOOPBAAN Robertsons Deep Myn Johannesburg jare Kerkgeboue vir Suidafrika (1919) KERKGEBOUE VIR SUIDAFRIKA dit
PROVINCIAL GAZETTE EXTRAORDINARY, 23 APRIL LOCAL AUTHORITY NOTICE PLAASLIKE BESTUURSKENNISGEWING LOCAL AUTHORITY NOTICE 106 GREATER TZANEE
2 1354 PROVINCIAL GAZETTE EXTRAORDINARY, 23 APRIL 2007 CONTENTS INHOUD Page Gazette LOCAL AUTHORITY NonCE PLAASLIKE BESTUURSKENNISGEWING 106 Town-planning and Townships Ordinance (15/1986): Greater Tzaneen
REËLS VIR DIE BENOEMING, VERKIESING, AANWYSING EN AANSTELLING VAN RAADSLEDE
REËLS VIR DIE BENOEMING, VERKIESING, AANWYSING EN AANSTELLING VAN RAADSLEDE Verwysingsnommer Verantwoordelike uitvoerende bestuurder Eienaar van beleid Verantwoordelike afdeling Status Goedgekeur deur
Direkte en indirekte rede *
OpenStax-CNX module: m24032 1 Direkte en indirekte rede * Siyavula Uploaders This work is produced by OpenStax-CNX and licensed under the Creative Commons Attribution License 3.0 1 AFRIKAANS HUISTAAL 2
GRAAD 11 NOVEMBER 2013 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 NOVEMBER 2013 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 PUNTE: 150 TYD: 3 uur Hierdie vraestel bestaan uit 9 bladsye. 2 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 (NOVEMBER 2013) INSTRUKSIES EN INLIGTING
EXTRAORDINARY BUITENGEWOON PROVINCIAL GAZETTE PROVINSIALE KOERANT
North West Noordwes EXTRAORDINARY BUITENGEWOON PROVINCIAL GAZETTE PROVINSIALE KOERANT Vol. 258 MAHIKENG, 21 AUGUST 2015 AUGUSTUS No. 7522 We oil Irawm he power to pment kiidc Prevention is the cure AIDS
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA (GAUTENG AFDELING, PRETORIA)
SAFLII Note: Certain personal/private details of parties or witnesses have been redacted from this document in compliance with the law and SAFLII Policy IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA (GAUTENG AFDELING,
LIDMAATSKAP AANSOEK MEMBERSHIP APPLICATION
Member Number Reg. 2103/02 LIDMAATSKAP AANSOEK MEMBERSHIP APPLICATION 1. Ons is 'n geregistreerde Brandbeskermingsvereniging (BBV) vir die Groter Overberg-streek (Overberg Distriksmunisipaliteit area).
Laerskool Olifansvallei LSO Kwartaal 1 - ASSESSERINGSPROGRAM
Laerskool Olifansvallei LSO Kwartaal 1 - ASSESSERINGSPROGRAM Privaatsak X2, Citrusdal, 7340 E-pos: citrushs@mweb.co.za Tel: (022) 921 2100 Faks: (022) 921 3931 Liewe Ouer of Voog Sien asseblief onderaan
HOOGSTE HOF VAN APPEL In die saak tussen: DIE KOMMISSARIS VAN BINNELANDSE INKOMSTE Appellant en W J VAN DER HEEVER Respondent Coram: Smalberger,
HOOGSTE HOF VAN APPEL In die saak tussen: DIE KOMMISSARIS VAN BINNELANDSE INKOMSTE Appellant en W J VAN DER HEEVER Respondent Coram: Smalberger, Grosskopf, Nienaber, Plewman ARR en Farlam Wnd AR Verhoordatum:
Hierdie is n aansoek om die volgende regshulp:
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA (ORANJE VRYSTAATSE PROVINSIALE AFDELING) In die saak tussen: Saak Nr. 3714/2003 LAMBERT HENDRIK ROUX ERWEE N.O. CATHARINA MARIA SUSANNA ERWEE Eerste Applikant Tweede
IN DIE NOORD GAUTENG HOë HOF, PRETORIA (REPUBLIEK VAN SUID-AFRIKA) REINETTE DEE SOUSA JARDIM...Eerste Applikant
SAFLII Note: Certain personal/private details of parties or witnesses have been redacted from this document in compliance with the law and SAFLII Policy IN DIE NOORD GAUTENG HOë HOF, PRETORIA (REPUBLIEK
DIE PROSES VAN DISSIPELSKAP
DIE PROSES VAN DISSIPELSKAP ARNO MARIANNE CLAASSEN N VARS NUWE DENKE OOR GEMEENTEWEES! (DEEL 11) 2 KOPIEREG 2010 ARNO & MARIANNE CLAASSEN LIFEWISE CONSULTANTS UITGEGEE DEUR: LIFEWISE UITGEWERS ABSA, Takkode
HOOFSTUK 2. 'n Struktuuranalise van die skool word getnaak aan die hand van die
HOOFSTUK 2 2. FUNDERING VAN DIE SKOOL AS ORGANISASIE 2. 1. IN LEIDING In hierdie hoofstuk word aangetoon dat die skool 'n organisasie is. Alhoewel die invalshoek dus die organisasiewees van die skool is,
'"'?"/"" : " IK DIE HOOGGEREGSBOF VAX SUID-AFRIKA (TRASSVAALSE PRQVINSIALE ATDELIS'G) SAAKSOMMER: CC DELMAS 1987-04-29 DIE STAAT teen: PATRICK MABITA BALEKA EN 21 ANDER VOOR: SY EDELE REGTER VAN DIJKHORST
Die 2001-omdigting van die Psalms na vyf jaar
Die 2001-omdigting van die Psalms na vyf jaar Herrie van Rooy ABSTRACT In 2001 a new version of the Afrikaans Psalter was published. It contains 150 hymns in a strophic version by T.T. Cloete, eight by
Huweliks Seremonies Vir Uitverkorenes
Huweliks Seremonies Vir Uitverkorenes Die krag van tradisie is gevind in die emosies wat mense bind aan verskillende dade, simbole of praktyke. Tradisie wat oorgedra word van generasie tot generasie bring
DIE EERSGEBORENE. deur Ina van Niekerk
DIE EERSGEBORENE deur Ina van Niekerk inavniekerk@gmail.com Die besondere plek wat eersgeborenes in die Skrif inneem, is baie opsigtelik. As ons dit bestudeer sien ons dat die hele Verlossingsplan daaraan
Mandala Madness Deel 2
Mandala Madness Deel 2 Hierdie week gaan julle almal verander word in mooi sterretjies, so laat jou kreatiwiteit glinster en blink. Moenie vergeet om jou werk met ons te deel nie, sommer op facebook waar
Eerste Respondent DIE RING VAN ROODEPOORT, Tweede Respondent DIE NEDERDUITSE GEREFORMEERDE KERK
IN DIE ARBEIDSHOF VAN SUID AFRIKA SAAKNOMMER:J 273/97 In die saak tussen DS NOËL SCHREUDER Applikant en DIE NEDERDUITSE GEREFORMEERDE KERK WILGESPRUIT Eerste Respondent DIE RING VAN ROODEPOORT, NEDERDUITSE
JEREM IA EN DIE WOORD IN N T YD VAN KRISIS
JEREM IA EN DIE WOORD IN N T YD VAN KRISIS H.F. van Rooy Departement Semitiese tale, PU v ir CHO A B S T R A C T Jeremiah and his work and book have a message for everyone who has to preach the Word of
MAKRO KONTEKS EN LITERATUUROORSIG OOR EKSEGESE
HOOFSTUK 3 MAKRO KONTEKS EN LITERATUUROORSIG OOR EKSEGESE Makro kontekste Josua se posisie in die Heksateug Josua en Rigters Gevolgtrekking Verbande met omringende hoofstukke Gevolgtrekking Literatuursoorsig
MEMORANDUM BEROEPSPESIFIEKE BEDELING (BSB) VIR TERAPEUTE IN DIE ONDERWYS, BERADERS EN SIELKUNDIGES WAT IN DIE OPENBARE ONDERWYS IN DIENS IS
MEMORANDUM BEROEPSPESIFIEKE BEDELING (BSB) VIR TERAPEUTE IN DIE ONDERWYS, BERADERS EN SIELKUNDIGES WAT IN DIE OPENBARE ONDERWYS IN DIENS IS 1. DOEL VAN DIE MEMORANDUM Om (a) bepaalde aspekte van n konsep
Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek.
Mei - Junie 2017 Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek. Vol. 16, No. 3 Vertalings uit n vroeër gepubliseerde Mei-Jun
DIE BEOEFENING VAN n BEDRYF MET SPESIFIEKE VERWYSING NA DIE TOESTAAN VAN LENINGS DEUR HOUERMAATSKAPPYE AAN FILIALE OF GEASSOSIEERDES
DIE BEOEFENING VAN n BEDRYF MET SPESIFIEKE VERWYSING NA DIE TOESTAAN VAN LENINGS DEUR HOUERMAATSKAPPYE AAN FILIALE OF GEASSOSIEERDES deur Suzanne Marais Tesis ingelewer ter gedeeltelike voldoening aan
Die belydenisuitspraak Kolossense 1: 13-20: Eenheid, struktuur en funksie
Die belydenisuitspraak Kolossense 1: 13-20: Eenheid, struktuur en funksie J H Roberts Emeritus professor, Departement Nuwe Testament Universiteit van Suid-Mrika Abstract The confessional statement Colossians
ONS CHRISTELIKE GELOOF EN DIE WETENSKAP
32 BYLAAG 1 (By punt 5.1 van Leerstellige en Aktuele Sake) ONS CHRISTELIKE GELOOF EN DIE WETENSKAP INLEIDING Ons het hier duidelik met twee sake te doen wat in verband met mekaar staan, of wat ons in verband
P o s b u s 2 2, P O R T E R V I L L E, 6 8 1 0 T E L : 0 2 2 9 3 1 2 1 7 4 F A K S : 0 2 2 9 3 1 3 3 2 1 E P O S : s e k r e t a r e s s e @ p o r t e r h s. c o. z a HOëRSKOOL PORTERVILLE TROTS RESPEK
ACTA CLASSICA XXXVI {1993} 151-153 ISSN 0065-11.11 BOOK REVIEW BOEKBESPREKING ARISTOTELES POETIKA, VERTALING EN UITLEG VAN BETEKENIS deur E.L. de Kock en L. eilliers, Perskor, Johannesburg, 1991 Met hierdie
ENVIRONMENTAL IMPACT ASSESSMENT (EIA): 12/12/20/944 ESKOM: PROPOSED NUCLEAR POWER STATION AND ASSOCIATED INFRASTRUCTURE
150mm x 200mm ENVIRONMENTAL IMPACT ASSESSMENT (EIA): 12/12/20/944 ESKOM: PROPOSED NUCLEAR POWER STATION AND ASSOCIATED INFRASTRUCTURE AVAILABILITY OF DRAFT ENVIRONMENTAL IMPACT REPORT AND ASSOCIATED SPECIALIST
n Nuwe Afrikaanse Bybelvertaling: noodsaaklik, wenslik of onnodig?
n Nuwe Afrikaanse Bybelvertaling: noodsaaklik, wenslik of onnodig? Prof. JAE Adendorff Die Deputate vir Bybelvertaling het in 1994 aan die Nasionale Sinode van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika gerapporteer
Die Gereformeerde Kerke in Suid- Afrika en vroue in die amp 1994-2016 J.M. Vorster Noordwes-Universiteit koos.vorster@nwu.ac.za Abstract The Reformed Churches in South Africa and women in office : 1994-2016
Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek.
Januarie - Februarie 2012 Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek. Vol. 11, No. 1 Vertalings uit n vroeër gepubliseerde
HOOFSTUK 5 GEVOLGTREKKINGS EN AANBEVELINGS
HOOFSTUK 5 GEVOLGTREKKINGS EN AANBEVELINGS 5.1 INLEIDING Met die navorsing is daar ondersoek ingestel na die effek van Gestaltspelterapie op die selfbeeld van die leergestremde leerder. In Hoofstuk 1 is
IN DIE Hoë HOF VAN SUID-AFRIKA (NOORD-KAAPSE AFDELING, KIMBERLEY)
Sekere persoonlike/private besonderhede van partye of getuies in die dokument is geredigeer in ooreenstemming met die wet en SAFLII se beleid. IN DIE Hoë HOF VAN SUID-AFRIKA (NOORD-KAAPSE AFDELING, KIMBERLEY)
Die Laaste Oordeel 1 50 (Sien ook die Voortsetting in ) Emanuel Swedenborg Arcana Coelestia Geheime van die hemele
Die Laaste Oordeel 1 50 (Sien ook die Voortsetting in 51 100) Emanuel Swedenborg 1688 1772 Arcana Coelestia Geheime van die hemele Die Laaste Oordeel was Volbring Die Laaste Oordeel was Volbring. In die
Kruger, HAJ Universiteit van Durban-Westville
Kruger, HAJ Universiteit van Durban-Westville Uitnodiging tot die dans: enkele wenke hoe passies moontlik in die eierdans uitgevoer kan word Herwinningshermeneutiek en enkele Skrifverwysings in die voorlegging:
1. FUNKSIES EN STRUKTUUR VAN DIE KANTOOR VAN DIE PENSIOENFONDSBEREGTER
1. FUNKSIES EN STRUKTUUR VAN DIE KANTOOR VAN DIE PENSIOENFONDSBEREGTER Die Kantoor van die Beregter vir Pensioenfondse is gestig met ingang vanaf 1 Januarie 1998 om ondersoek in te stel na en besluite
Samgar ben Anat onder die Rigters
S D Snyman Departement Ou Testament Universiteit van die Vrystaat Abstract Samgar ben Anat among the Judges Shamgar ben Anath could be regarded as both isolated and ignored. He finds himself isolated between
'N ETIES-HISTORIESE BESKOUING VAN DIE ROL VAN GENL C.R. DE WET IN DIE ANGLO- BOEREOORLOG
University of Pretoria etd Rossouw, S H (2003) 1 'N ETIES-HISTORIESE BESKOUING VAN DIE ROL VAN GENL C.R. DE WET IN DIE ANGLO- BOEREOORLOG 1899-1902 deur SERVAAS HOFMEYR ROSSOUW Voorgelê ter gedeeltelike
DIE ONTWIKKELING VAN ALTERN A TIEWE KONSTRUIKSIES IN 'N TERAPEUTIESE GESPREK: 'N GEVALLESTUDIE. deur ALETTA MARIA VOGES
DIE ONTWIKKELING VAN ALTERN A TIEWE KONSTRUIKSIES IN 'N TERAPEUTIESE GESPREK: 'N GEVALLESTUDIE deur ALETTA MARIA VOGES voorgele ter gedeeltelike vervuuing van die vereistes vir die graad MAGISTER ARTIDM
Be gees terde werknemers as boublok vir n gesonde samelewing Spirited employees as building block for a healthy society
Navorsings- en oorsigartikels / Research and review articles (1): Voorwaardes vir n gesonde samelewing (gemeenskap) 525 Be gees terde werknemers as boublok vir n gesonde samelewing Spirited employees as
Fotografie in Fees van die ongenooides van P.G. du Plessis
Fotografie in Fees van die ongenooides van P.G. du Plessis Johan Anker Johan Anker, Departement Kurrikulumstudie, Fakulteit Opvoedkunde, Universiteit Stellenbosch Opsomming Hierdie artikel ondersoek die
DIE HOOGSTE HOF VAN APPèL VAN SUID-AFRIKA
DIE HOOGSTE HOF VAN APPèL VAN SUID-AFRIKA RAPPORTEERBAAR SAAKNO: 430/2001 In die saak tussen: CORNELIS JANSEN VAN DER MERWE Appellant en NEDCOR BANK BEPERK Respondent CORAM: VIVIER Wne AP, HARMS, FARLAM,
DIE DEPARTEMENT OU TESTAMENT, 'N HALWE EEU
DIE DEPARTEMENT OU TESTAMENT, 'N HALWE EEU J H LE ROUX ABSTRACT The departm ent of Old Testament, fifty years The department of Old Testament (Section B) at the University of Pretoria is celebrating its
AFDELING A HANDLEIDING VIR WERKOPDRAGTE Die oorhoofse tema van die werkopdrag is Tradisie. Hierdie onderwerp het al in die verlede en sal heel waarskynlik ook in die toekoms tot vele debatte aanleiding
SPLUMA QUESTIONS AND ANSWERS
Centre for Conveyancing Practice Page 1 SPLUMA QUESTIONS AND ANSWERS DISCLAIMER The answers provided are based on general principles and do not take into account the facts and circumstances of specific
DIE BYBEL STEEDS IN DISKUSSIE: N DEKADE LATER
Acta Theologica Supplementum 6 2004 DIE BYBEL STEEDS IN DISKUSSIE: N DEKADE LATER F.B. Doubell 1 ABSTRACT THE BIBLE STILL IN DISCUSSION: A DECADE LATER This article highlights the relationship between
Die subtíele aanleg en moonuikhede van die nominale styl: 'n Studie in Nuwe- Testamentiese Grieks
Die subtíele aanleg en moonuikhede van die nominale styl: 'n Studie in Nuwe- Testamentiese Grieks PB Boshoff Abstract The subtle nature and possibilities of tihe nominal style: A study m_ne«r Testament
ROLLOMATIC ENGINEERING (EDMS) BPK Respondent. CORAM: BOTHA, HEFER, VIVIER, VAN DEN HEEVER ARR et HOWIE Wn AR.
1 Saak nr 435/90 /MC IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA (APPeLAFDELING) Tussen: ESKOM Appellant - en - ROLLOMATIC ENGINEERING (EDMS) BPK Respondent CORAM: BOTHA, HEFER, VIVIER, VAN DEN HEEVER ARR et
Eerste pogings tot definiering van klimaat en kultuur vanuit die algemene organisasieteorie het nie 'n onderskeid getref tussen die begrippe
HOOFSTUK 1 1. ORieNTERING 1. 1. INLEIDING In hierdie hoofstuk word gekyk na die probleem wat aanleiding tot die navorsing gegee het. Daarna word die doel met die navorsing en die metodes wat gebruik is
DIE GEBOORTEDATUM VAN JESUS HERBEREKEN Een van my vriende in die internetgemeente vra my wat ek dink oor die viering van kersfees op 25 Desember.
DIE GEBOORTEDATUM VAN JESUS HERBEREKEN Een van my vriende in die internetgemeente vra my wat ek dink oor die viering van kersfees op 25 Desember. My antwoord aan hom is belangrik vir waarom ek die volgende
DIE OPLEIDING VAN BEDRYFSIELKUNDIGES AAN DIE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE W. BOTHA DEPARTEMENT BEDRYFSIELKUNDE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE
DIE OPLEIDING VAN BEDRYFSIELKUNDIGES AAN DIE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE W. BOTHA DEPARTEMENT BEDRYFSIELKUNDE UNIVERSITEIT VAN FORT HARE Die Departement Bedryfsielkunde aan die Universiteit van Fort Hare
STRUKTUUR - UITLEG - BOODSKAP*
STRUKTUUR - UITLEG - BOODSKAP* L Floor Departement Nuwe Testament Potchefstroomse Universiteit vir CHO POTCHEFSTROOM Abstract With the publication o f a com m entary on the Epistle o f Jam es an important
HOMOSEKSUALISME. Onderskei tussen Skrifgedeeltes wat dit direk aanspreek en Skrifgedeeltes wat indirek tog daaroor lig gee.
HOMOSEKSUALISME 1. Inleidend Waarom hierdie onderwerp? - Daar word wyd daaroor gepraat en gedebatteer, in die laaste dekade of wat ook in kerke van gereformeerde oorsprong hier in ons land. - Dit kom meer
OFFICIAL GAZETTE. AG.Goewermentskennisgewing. AG. Government Notice VAN SUIDWES-AFRIKA UITGAWE OP GESAG EXTRAORDINARY OF SOUTH WEST AFRICA
PUBLISHED BY AUTHORITY OFFICIAL GAZETTE EXTRAORDINARY OF SOUTH WEST AFRICA BUITENGEWONE OFFISIELE KOERANT VAN SUIDWES-AFRIKA UITGAWE OP GESAG R0,30 Wednesday I November 1989 WINDHOEK Woensdag I November
n Johannese Perspektief op die Huwelik, Geslagsrolle en Seksualiteit met die oog op n Nuwe Etiese Paradigma in n Postmoderne Konteks
n Johannese Perspektief op die Huwelik, Geslagsrolle en Seksualiteit met die oog op n Nuwe Etiese Paradigma in n Postmoderne Konteks deur Elritia le Roux Voorgelê ter vervulling van die vereistes vir die
Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek.
Mei - Junie 2010 Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek. Vol. 9, No. 3 Vertalings uit n vroeër gepubliseerde Mei-Jun
Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek.
September - Oktober 2007 Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek. Vol. 6, No. 4 Vertalings saamgestel uit vroeër
Regsrekeningkunde-opleiding van prokureurs in Suid-Afrika: Enkele empiriese bevindings
2001 Tydskrif vir Regswetenskap 26(2): 52-66 Kronieke / Chronicles Regsrekeningkunde-opleiding van prokureurs in Suid-Afrika: Enkele empiriese bevindings 1. Inleiding en probleemstelling Die vierjarige
Marisa Mouton n Bespreking van enkele aspekte in Pieter Fourie se Ek, Anna van Wyk
ISSN 0258-2279 Literator 9 No. 1 April 1988 Marisa Mouton n Bespreking van enkele aspekte in Pieter Fourie se Ek, Anna van Wyk Abstract In the following discussion of Pieter Fourie s Ek, Anna van W yk
2016 SACAI-WINTERSKOOL GESKIEDENIS NOTAS
2016 SACAI-WINTERSKOOL GESKIEDENIS NOTAS Vraag-terminologie Ontleed Breek 'n probleem op in sy samestellende dele. Kyk in diepte by elke deel met behulp van stawende argumente en bewyse vir en teen, asook
ALTERATION, SUSPENSION, REMOVAL OF RESTRICTIONS
TOWN PLANNING AND ENVIRONMENT DEPARTMENT ALTERATION, SUSPENSION, REMOVAL OF RESTRICTIONS Application for Alteration, Removal or Suspension of Restrictions in terms of Removal of Restrictions Act (No. 84
Vonnisbespreking: Sosiale regte en private pligte huisvesting op plase Daniels v Scribante BCLR 949 (KH)
Vonnisbespreking: Sosiale regte en private pligte huisvesting op plase Daniels v Scribante 2017 8 BCLR 949 (KH) I.M. Rautenbach I.M. Rautenbach, Fakulteit Regsgeleerdheid, Universiteit van Johannesburg
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11
NASIONALE SENIOR SERTIFIKAAT GRAAD 11 INLIGTINGSTEGNOLOGIE V1 NOVEMBER 2007 PUNTE: 120 TYD: 3 uur Hierdie vraestel bestaan uit 10 bladsye. Inligtingstegnologie/V1 2 INSTRUKSIES EN INLIGTING 1. 2. 3. Hierdie
Resensies. J Waters, David Livingstone. Trail Blazer, Inter-Varsity Press, Leicester 1996, 288pp. Prys onbekend.
Resensies J Waters, David Livingstone. Trail Blazer, Inter-Varsity Press, Leicester 1996, 288pp. Prys onbekend. By die Victoria waterval staan n standbeeld van n man op n baie prominente plek, in die sproeireën
G. J. du Preez
G. J. du Preez 072 1876 076 1. Die plat Aarde As ons begin kyk na die filosowe en reisigers was daar redelik bakleiery tussen hulle oor n ronde aarde en n plat een. So 200 of wat jare voor YAHUSHA het
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA IN THE HIGH COURT OF SOUTH AFRICA
Verslagwaardig: Sirkuleer Aan Regters: Sirkuleer Aan Landdroste: JA / NEE JA / NEE JA / NEE IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA IN THE HIGH COURT OF SOUTH AFRICA (Noord Kaapse Afdeling / Northern Cape
KANTOOR VAN DIE MUNISIPALE BESTUURDER BERGRIVIER MUNISIPALITEIT POSBUS 60 PIKETBERG 7320
KANTOOR VAN DIE MUNISIPALE BESTUURDER BERGRIVIER MUNISIPALITEIT POSBUS 60 7320 20 OKTOBER 2015 OM 11:00 IN DIE RAADSAAL, MUNISIPALE KANTORE, KERKSTRAAT, TEENWOORDIG RAADSLEDE Rdh J Raats [DA] Speaker Rdl
Resensies / Reviews. Roos, N Praat daaroor. Pretoria: LAPA Uitgewers. (Esmé van Rensburg)
Roos, N. 2005. Praat daaroor. Pretoria: LAPA Uitgewers. (Esmé van Rensburg)... 653 Seamands, David A. 2004. Genesing van emosionele pyn. Vereeniging: Christelike Uitgewersmaatskappy. (George A. Lotter)...
MODULE 4 Outeursreg EENHEID 1
Leeruitkomste MODULE 4 Outeursreg EENHEID 1 Nadat u hierdie eenheid bestudeer het, behoort u in staat te wees om: die filosofie agter outeursreg te verstaan; die beskerming verleen deur internasionale
Poësie Performances: n Ondersoek na die moontlikhede vir poësie performance
Poësie Performances: n Ondersoek na die moontlikhede vir poësie performance deur Marí Borstlap Tesis ingelewer ter gedeeltelike voldoening aan die vereistes vir die graad MAGISTER IN DRAMA in die Fakulteit
In die netwerk van nadenke oor die omgewing
Page 1 of 6 In die netwerk van nadenke oor die omgewing Author: Ernst M. Conradie 1 Affiliation: 1 Department of Religion and Theology, University of the Western Cape, South Africa Correspondence to: Ernst
Faan: Totsiens, Dominee!, en dankie vir n besielende gesprek! Ek sal daarvan werk maak om ou Bart weer in die oggenddiens te kry!
Stad sonder mure n Toneel deur Theo de Jager Faan Louw, suksesvolle ginekoloog Bart Kruger, voormalige Blou Bul-flank, in n rystoel In Bart se woonkamer, matig luuks. Faan stoot die voordeur toe. Faan:
IMPLIKASIES VAN ARTIKEL 3(3)(d) VAN DIE BOEDELBELASTINGWET VIR BOEDELBEPLANNING
IMPLIKASIES VAN ARTIKEL 3(3)(d) VAN DIE BOEDELBELASTINGWET VIR BOEDELBEPLANNING 'n Skripsie ingehandig ter gedeeltelike nakoming van die vereistes vir die graad Magister Legum in Boedelreg aan die Noordwes-Universiteit
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA (ORANJE VRYSTAATSE PROVINSIALE AFDELING) Aansoek Nr. : 2658/2005. In die aansoek van:
IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID AFRIKA (ORANJE VRYSTAATSE PROVINSIALE AFDELING) In die aansoek van: Aansoek Nr. : 2658/2005 GEORGE FREDERIK WESSELS N.O. Applikant en DIE MEESTER VAN DIE HOOGGEREGSHOF BLOEMFONTEIN
Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek.
Januarie - Februarie 2016 Wêreld van Môre Want die aarde sal vol word met die kennis van die heerlikheid van die Here soos die waters die seebodem oordek. Vol. 15, No. 1 Vertalings uit n vroeër gepubliseerde
2019 © estatedocbox.com Privacy Policy | Terms of Service | Feedback
To make this website work, we log user data and share it with processors. To use this website, you must agree to our Privacy Policy, including cookie policy. I agree.