en af en en af en nl nl nl nb nl af nl nl de en af af af en nl nl fr en nl nl nl nl af af af nl nl af nl nl nl af fi af en nl nl af af nl af nl fr nl af fr nl nl en nl fr nl nl af nl nl af nl nl nl nl nds en nl af nl af nl nl nl fr nl af af nl nl af af nl af af nl nl nl af af nl af nl nl da nl nl af nl nl nl nl de da af nl af af nl nl af af af nl af af nl af nl nl af nl nl nl en en da fy en en da nl nl nl nl nl nl nl de en en af nl af af nl nl nl nb af nl fr nl af nl af af nl es af nl nl nl nl en nl af fy af af fr nl nl nl af nl nl nl da af nl nl nl nl af af nl nl nl en nl nl af fr nl nl af af af nl nl nl af af nl af af af nl af nl nl fr fi en en en af af af af af nl af af nl af af nl af af af af af af af af af af af af af en af af af af af en af en en af en af en
Ons Boere Se Trotse Geskiedenis
Boere Stories, Staaltjies en Kommando's
Stories en Staaltjies::Generale Kommandante::VroeŽr geskiedenis.::Rebelle Leiers in hul stryd.::Veldkornette, Kommandante, Kommando's::Algemene Boere Foto's::Website Builder
1 - Smuts met sambok afgeransel
2 - Ooggetuie-verslag van luitenant Liebenberg
3 - Vrystater gee Kakie-offisier kopskoot
4 - "Te wit" brood laat Engelse op vlug slaan.
5 - Boervrou hou op sing toe sy hoor
6 - Kosie Boereoorlog se Dirkie Uys
7 - Seun met patroon geÔntimideer.
8 - Thomas Dreyer se hartseer einde.....
9 - Briewe in gebroke Nederlands vertel
10 - Seun van 12 sneuwel vir volk en vaderland.
11 - Misdaad teen ons voorouers die Boere.
12 - Kinders in kamp hospitaal slaap op die vloer
13 - "Tommies" was gewone, tipiese Britse soldate
14 - Vrou beleef 'benoudheid' van Boereoorlog
15 - Soldate laat spoor van verwoesting na.
16 - Gulsige soldate los verrassing vir Boervroue.
17 - Dit' hansperd was 'n turksvy vir die Kakies.
18 - Boerevroue in oorlog onthul wandade.
19 - Ma en dogter hartroerend herenig op vlugtog.
20 - Guerrilla-aanvoerder se heldedaad eeu gelede
21 - Weke in vuil perdetrok.
22 - Boervroue kon hulle nie sommer onderkry.
23 - Springfontein 'n depot Vrouemonument.
24 - Luistervink kom sy moses in kamp teŽ.
25 - Vlootbrigade neem nie deel aan besetting.
26 - Tommie skiet verpleegster in hospitaal.
27 - Boer geweerloos is, maak hy 'n plan.
28 - "Wildehond" wou Tommie-trein gaan vang.
29 - Maagkoors trek soldate plat in Bloemfontein.
30 - Boere vlug ondanks rivier wat sterk afkom.
31 - Cornelis is vergruis deur 114 koeŽls.
32 - Hanskakies skrik groot vir stoute hanslam.
33 - Seun van 12 sneuwel vir volk en vaderland.
34 - Bushveld Carbineers was moordenaars.
35 - Adellikes sterf onder die Boere Kommando.
36 - Koningin het tot die einde omgegee.
37 - Vyf Vuurvreters in die ABO.
38 - Geskiet 4 dae nŠ hy gevang is.
39 - Vroue, kinders beleef vele ontberings.
40 - Mens , dier was slagoffers tydens die oorlog.
41 - IndiŽr-Moslem het genl. Koos de la Rey.
43 - Stemme uit die konsentrasie kamp.
44 - Kakies was maar bang vir die van Scheepers.
45 - Britte en Boere.
46 - Hansie-Veldkornet skiet eerste.
47 - Veldkornet en Slag van die Sprinkane.
48 - De Wet se sambok klap by burgers.
49 - Kakies moes toe sommer skottelgoed ook was.
50 - Die ridderlike De la Rey.
51 - Verbleikte bene het 'muur hoogte' gelÍ.
52 - Vrou hou dagboek van gebeure.
53 - Verhale van hartseer en humor oor oorlog.
54 - StrafmaatreŽl het vernietiging proses geword.
55 - Vroue buite kampe kry min aandag.
56 - Historici ont-mitologiseer.
57 - Onverskrokke Boer skiet 6 Kakies dood.
59 - Vyf grafte van verraaiers.
60 - Het u byvoorbeeld geweet dat.
61 -Die man wat Kitchener se dood veroorsaak het.
62 - Frederich Johannes (Fred) Kirstein.
63 - Rebel Hendrik Johan Veenstra.
64 - Die soet en suur van gevangeskap op Bermuda.
65 - Teregstellings van rebelle was doeltreffende.
66 - Tafel was gedek vir Boere wraak, volskaal.
68 - Skotse predikant veg aan Boerekant.
69 - Kom haal my om my dood te maak.
70 - Boereoorlog boeke in WW2 verban.
71 - "Die Leeu van Wes-Transvaal"
72 - Tannie in die kamp maar moeilik.
73 - Dapper Boere weier om inligting te verklap.
74 - Pa sterf kort nadat seuntjie gebore is.
75 - Ja-die Kakies was gaaf met vol verleiding.
76 - Brandfort lewer ook komiese voorval op.
77 - Brandfort se `moordkamp' eis sy tol.
78 - Rookgoed sal 'n penkop sy lewe waag
79 - Dapper 4-jarige gaan saam op kommando.
80 - Geskiet was soos einde van die wÍreld.
81 - Pa en seun tronk toe oor hulp aan Boere.
82 - Richter het nooit geweifel om De Wet.
83 - Boer slaan goed munt uit honger Kakies.
84 - Drie dapper Boere uitoorlÍ die Engelse.
85 - Boervrou waarsku soldate en het die Britse.
86 - Drie vroue blaas stilletjies 'n ammunisie-wa.
87 - Boere spring met perde oor Tommies.
88 - 'n KoeŽl op dit' dag `nie vir Boer bestem nie.
89 - Vaderlandsliefde het uit die seun se hele.
90 - Politieke gevangenes vrygelaat .
91 - My Gideonsbende het' Sů lank wou M.T. S
92 - Penkoppe staan hul man.
93 - President van VSA het Boere bewonder.
94 - Dapper Franse generaal sterf vir die Boere.
95 - Kamp van smarte koue en honger, Norvalspont.
97 - Vrou deel herinneringe van oorlog.
98 - Brief van veroordeelde kryger.
99 - Burger Gotlieb Frederich van der Walt.
100 - Britte klap hande vir dapper Boer.
101 - Nog 'n Vryheidsoorlog-storie.
102 - Kmdt. GJ Scheepers, veldtelegrafis.
103 - De Wet genooi vir koffie nŠ oorname.
104 - Mafeking, Churchill se tante en 'n duif.
105 - Dit' `bloed' ruik toe anders.
106 - Kinders buit lord Kitchener se gemakstoel.
107 - Huweliksliefde, wat oorlog nie kon blus nie.
108 - Ou burger maak plan om by sy jong vroutjie.
109 - Die Kakie ontmoet die `Antichris'.
110 - Boer bid dat God neutraal bly.
111 - Stroopblik vol goue ponde bly ongeskonde.
112 - Kaapse Rebel wat die verste suid gesterf.
113 - `Legende van die Blomme' en droster-Tommie.
114 - Boervrou gryp verraaier aan sy rooi baard.
115 - Met brandende rolbosse jaag Boere dwarsdeur.
116 - Ouma is weg kamp toe sonder haar Fransie.
117 - Engelse bitter oor turksvye.
118 - Lywige Boere-veldkornet rus op bulsak.
119 - Kakie val varkie dood toe Boeremeisie.
120 - Boerseun ontsnap waaghalsig.
121 - Sybrand se kaiings was toe eintlik torre.
122 - Speletjie was doring in vlees vir Kakies.
123 - Joodjie wou toe sommer Boer se klip koop.
124 - Staaltjie: Ou Wolf.
125 - Snaakse `swart room' vir Boere Nightingale'.
126 - Nie alle Boere was helde in oorlog.
127 - Long Tom ernstig beskadig.
128 - Boer ontsnap van St. Helena in krat.
129 - Krygsgevangenes op St. Helena.
130 - Teregstelling 'wreed en weersinwekkend'
131 - Bloedige geveg by Talana.
132 - Januarie 1900: Toekomstige wÍreld leiers.
133 - Uit Henning Viljoen se dagboek.
134 - Chaos heers toe Boere Britte aanval.
135 - Lootjie bepaal lot.
136 - Jacob Louis van Deventer.
137 - John Daniel Kestell.
138 - Die padwoede van oom Paul.
139 - Nicolaas Christiaan (Klasie) Havenga.
140 - Ons doen dan soveel vir u en die Staat.
141 - ďHoe kan dit Boere wees wat dit gedoen het?
142 - Kwilt wys Boere was Ďgín vertraagí.
143 - Boeremeisie se verstommende verhaal vertel.
144 - Ryswater nŠ kleilat-gooiery.
145 - Boervrou tem wrede assistent-kampkommandant.
146 - Seef die onstuitbare.
147 - Helde met hoewe.
148 - Vroue en kinders vlug in bittere koue.
149 - Lojaliteit teenoor koning nie deur hopies.
150 - Boere leiers Vrede van Vereeniging.
151 - Met Kapkar en Twee Koeie Dorp toe.
152 - Boere wou toe niks weet van sy x-strale.
153 - Generaal oor belediging van AustraliŽrs.
154 - Vroue se wedervaringe in oorlog gryp aan.
155 - De La Rey: ín Krygsheld.
156 - Amerikaner ewig spyt oor sy Boerenooi.
157 - Staaltjie uit die Tweede Boere Oorlog.
158 - Leed van gevangenskap.
159 - Van verruklike piekniekplek tot ín haglike.
160 - Slaan hom Theron.
161 - Churchill by Dewetsdorp byna dood.
162 - Die verhoor van S.G. Vilonel.
163 - Vrouestryd in oorlogtyd.
164 - Waaghalsige Boer gefusilleer wat Roberts.
165 - Ontberinge in kampe eerstehands onthul.
166 - Britte `soos sardientjies in massagraf'.
167 - My ouma en die Kakie.
168 - Tibbie eerste krygsgevange presidentsvrou.
169 - Petrus Steyn ook eie generaal.
170 - Dr. White se pille het `kwale' gou genees.
171 - Volksdigter besoek sy siek vrou.
172 - Britse offisier opgespoor wat haar verkrag.
173 - Alleenvegter' was een van helde in oorlog.
174 - Broeklose oom Varkie verrig `heldedaad'.
175 - Bergh se kommando vermink seun.
176 - Vrouestryd in oorlogtyd.
177 - Waaghalsige Boer ontsnap.
178 - Vreugde en smart toe families nŠ oorlog.
179 - Wonderwerke het Boere nŠ oorlog weer.
180 - Ma en dogter hartroerend herenig op vlugtog.
181 - Harmansdrup toe enigste wat wegkom.
182 - Boervroue se agterdog, met kampdokters.
183 - Verbleikte bene het `muurhoogte' gelÍ.
184 - Dapper penkop veg ondanks liggaamsgebrek.
185 - Sarel Cilliers gryp nog ín gelofte aan.
186 - Olof Bergh was 'n baie gehate man.
187 - Jag en gewere: Handwapens in die Oorlog.
188 - Engelsman deur tent gestamp.
189 - Smous-spioen se saal het 'n ver pad geloop.
190 - Sarie Marais se graf ontdek.
191 - Swaarste om alles te verloor.
192 - Rooi Bul hou Churchill formeel aan.
193 - Vat so, broers! Fransman ontnugter.
194 - Seun van 12 sneuwel vir volk en vaderland.
195 - Carel van Heerden in die fleur van sy lewe.
196 - Engelse sien pot seep aan as pap.
197 - Doodskismakers in die konsentrasiekamp.
198 - Helena Catharina du Plessis se verhaal.
199 - Breaker Morant 'n skurk tydens die ABO.
200 - Die rekords van 65.000 soldate wat gedood,
201 - Danie Theron skuldig bevind van aanranding.
202 - Generaal Manie Maritz sy ware motief.
203 - Susie Terblanche (geb. Weideman) skryf:
204 - Die laaste dae van Boere-regter Hendrik .
205 - Ďn Klomp decent Boere en verbaasde kakies...
206 - Poskoetshalte aan die Karoo se Bloedrivier.
207 - Hoe het Duncan gesterf?
208 - Vuil skottelgoedwater red seuntjie se lewe.
209 - Vrou se oupa bring `redding'.
210 - Kotie en Lammie nŠ ABO herenig.
Dapper Franse generaal sterf vir die Boere se saak.
Dit was aandoenlike toneel met maanlig wat op die wit kalk muur en sipresse van die begraafplaas in Boshof geskyn het terwyl 'n Franse generaal met volle militÍre eerbewys deur Engelse soldate begrawe is. Hy was graaf Georges de Villebois-Mareuil, die dapper krygsman wat soos 'n Boere-generaal in die Anglo-Boereoorlog geveg het. Vandag is sy grafsteen nog in Boshof se begraafplaas, maar sy graf is leeg, want hy is by Magersfontein herbegrawe.
TER voorbereiding van die Anglo-Boereoorlog het genl. Jan Smuts voorsien dat die vernuf van 'n opgeleide militaris bekom moes word om die Boere raad te gee. Omstreeks dieselfde tyd het Frankryk 'n militÍre krisis met 'n dreigende revolusie beleef.
Kol. De Villebois, wat 'n briljante rekord as soldaat gehad en roem met die skryf van militÍre boeke en romans verwerf het, was uiters gefrustreerd oor die omvang van die probleme in Frankryk, wat die eer van sy leŽr op die spel geplaas het.
Dit het hom genoop om 'n brief aan dr. Willem Leyds, gevolmagtig gesant van Transvaal in Brussel, te skryf: ``Die spanning in die diplomatieke verhoudinge tussen die Suid-Afrikaanse republieke en Engeland kan aanleiding tot 'n oorlog gee. In geval dit sou gebeur, het ek die eer om te dien vir die saak van u land deur my swaard op te neem.''
De Villebois is nŠ sy aankoms na Natal, waar hewige gevegte onder aanvoering van kmdt.genl. Piet Joubert gewoed het. Vandaar is hy na die omgewings van Kimberley, Magersfontein en Perdeberg.
Dit moes vir hom 'n groot teleurstelling gewees het dat nog Joubert nog genl. Piet Cronjt' en ander Boere-offisiere veel ag op sy raad geslaan het. Geen erkenning is aan hom as opgeleide militaris gegee nie.
In 'n gemoedstoestand van pessimisme en smeulende woede omdat die Boere nie hom wou luister nie, is De Villebois na Kroonstad, nŠ die inname van Bloemfontein, nuwe hoofstad van die Vrystaat, waar op 17 Maart 1900 'n vergadering deur die Oorlograad gehou is. Met De Villebois se aankoms het presidente Paul Kruger en M.T. Steyn opgestaan om hom te groet en Kruger het gevra hy moet langs hom sit.
Tot sy verbasing is hy as bevelvoerder van die Vreemdelingelegioen aangestel, met die rang van generaal. Onder hom was Franse, Hollanders, Duitsers, Iere, Amerikaners, SkandinawiŽrs, een Italianer en selfs Suid-Afrikaners.
Hy is na Hoopstad, waar hy perde en voorrade bekom het. Sy doel was om die spoorlyn by Modderrivier, suid van Kimberley, met dinamiet te gaan opblaas. Die spoorlyn was die verbinding van die Kaap met Kimberley, en van groot belang vir die Britte.
Boshof was op sy pad, en hy het besluit om dit' dorp, wat deur sowat 400 Britse soldate beset was, aan te te val. Op 3 April het sy mag op Leeukop, 25 km noord van Boshof, aangekom. Daar het hulle 'n Boeremag onder aanvoering van 'n veldkornet Daniels ontmoet. Laasgenoemde se mag moes om Boshof trek, die telefoondraad na Kimberley afsny, terwyl De Villebois-hulle die dorp van die oostekant aanval.
Intussen was die Britse lord Me thuen se mag aan die opruk na Boshof, waar dit tot 7 000 man aangevul is. Daniels het dit gehoor en aan De Villebois gesÍ dit sou dwaas wees om met sy plan voort te gaan. Die Fransman het besef hy het te min mense en het hul reis in die nag voortgesit.
Die Fransman en sy manne het in die donkerte verdwaal en op 5 April om 01:00 op Spitskop, noordoos van Boshof, aangekom, waar hulle twee uur lank gerus het.
Toe hulle moes opsaal, het die Hollanders gekla hul perde se kondisie is te swak. De Villebois het bevind hulle het geen rede tot klagte nie, en omdat hy nie ongewillige kon duld nie, hulle gevra om te gaan. Sy mag is met 20 verminder. Met dagbreek het hulle Boshof in die verte gesien, maar suidwaarts beweeg en op Merriesfontein van die winkelier Lewis Beck aangekom.
Hy het gesÍ hulle kan nie daar bly nie, aangesien Britse patrollies die plaas daagliks besoek het. Teleurgesteld en uitgeput het De Villebois-hulle verder gery tot by 'n paar koppies suid van Pionierskoppie op die plaas Kareepan, waarvan die eienaar, Hendrik Groenewald, 'n gevangene in Kimberley was. Hulle het besluit om hier te rus. Die perde het gewei terwyl die soldate onder die koeltebome geslaap het.
Net nŠ hul vertrek van Merriesfontein het Beck in 'n skotskar na Boshof gery, terwyl 'n swart man haastig op 'n perd geklim en hom gevolg het. Teen 10:30 het Methuen geweet waar De Villebois was. In sy amptelike verslag het hy gesÍ hy het die inligting van twee swart mans gekry. Kort nŠ 11:00 het hy met 750 man en artillerie, gelei deur die informante, na Kareepan vertrek.
'n Rukkie tevore het twee vroue, 'n mev. Ryneveld en mej. Enslin, in die winkel waar hulle inkopies gedoen het, gehoor twee swart mans sÍ aan die eienares, 'n vrou met 'n Britse van, hulle het haar nota aan Methuen oorhandig. Die twee het verraad vermoed en onmiddellik vertrek. Op pad in die rigting van Kareepan het twee Engelse hulle voorgekeer en aangesÍ om hulle te vergesel.
Hulle is versteek agter 'n koppie waarop 'n Maxim-masjiengeweer was. Nie lank daarna sou hulle die onwillige toeskouers van 'n groot geveg wees. (Enslin is later met kmdt. Chris van Niekerk, latere President van die Senaat, getroud.)
Omstreeks 13:30 het De Villebois besef die Engelse is op pad. Hulle het op die koppies stelling ingeneem. Ongeveer 700 m noordwes was ander koppies waarvandaan die Britse aanslag sou kom. Van die Boere het gesien die Britse oormag was te groot en het weggejaag terwyl die Britse mag 'n knyptang-beweging agter hulle gesluit het.
Omstreeks 14:00 het die geveg begin en van De Villebois se manskappe het gesneuwel. Die res wou oorgee, maar die generaal wou tot die bittereinde veg . Hy het gehoop 'n dreigende donderstorm sou 'n oplossing vir sy benarde posisie bied, maar nie 'n druppel reŽn het geval nie net koeŽls en bomme.
Langer as vier uur het die Gideonsbende uitgehou, totdat skrapnel De Villebois in die hart getref het minute later het die donderstorm losgebars .
Sy fanatieke, ridderlike trots het De Villebois se dood en dit' van nog agt ander van sy manskappe veroorsaak. Die wit vlag is gehys.
Agter die koppie het die twee Boervroue die Engelse se juigkreet gehoor. Hulle is toegelaat om in die gietende reŽn hul reis voort te sit. en het laatnag eers hul bestemming bereik.
Die oorblywende 51 Boere is gevang en het die nag saam met die 11 gewondes in die huis op Kareepan deurgebring. Hulle was verbaas om geen vyandigheid van die oorwinnaars te ondervind nie, maar net vriendelikheid.
Teen skemeraand van 6 April 1900 het kol. Kekewich met 1 500 Engelse soldate na die kalkklip-ommuurde begraafplaas opgemars vir die begrafnis van De Villebois. Die Britse bevelvoerder lord Roberts het opdrag gegee dat hy met volle militÍre eerbewys begrawe word. In sy dagboek het Methuen geskryf:
"I have never seen so beautiful or impressive a scene, the moon giving light to the little Dutch churchyard surrounded by cypresses.''
Die Engelse gesneuweldes is daarna begrawe, terwyl 'n NG leraar terselfdertyd die Boere in die suidelike deel van die kerkhof begrawe het.
Een van die Engelse wat gesneuwel het, was sers. Patrick Campbell, vervreemde man van die bekende aktrise vir wie die dramaturg George Bernard Shaw spesiaal Pygmalion geskryf het. Sy het 'n hegte vriendskap met Shaw gehad. Sers. Campbell is naby De Villebois begrawe.
Sowat twee maande later het Methuen 'n brief aan die enigste kind van De Villebois geskryf die 16-jarige Simone wat wees gelaat is. (Haar ma is vyf jaar tevore dood.) In die koevert was ook 'n foto van die marmer grafsteen wat Methuen laat oprig en waarvoor hy self betaal het. Op die steen staan in Frans: ``Ter herinnering aan graaf De Villebois-Mareuil, in lewe kolonel van die Vreemdelingelegioen in Frankryk en generaal van Transvaal. Gesneuwel op die slagveld naby Boshof op 5 April 1900 in sy 53ste jaar.'' D
vir sy stoflike oorskot in 1969 by Magersfontein herbegrawe is, omdat dit sy wens was om begrawe te word waar hy sneuwel. Die rede vir sy herbegrafnis was omdat baie meer mense Magersfontein as Boshof besoek.
Die Franse het van hom 'n nasionale held gemaak. Talle monumente is vir hom opgerig, onder meer in Nantes, Montagu en Grez-en-Bout're. In die Notre Dame in Parys is 'n gedenkdiens gehou wat deur 10 000 mense bygewoon is. Daar is ook 'n gedenkteken op die slagveld by Boshof onthul, terwyl sy dapperheid ook in die Chris van Niekerk-museum in dit' dorp vir die nageslag uitgebeeld word.
Ons Boere Se Trotse Geskiedenis
Boere Stories, Staaltjies en Gedigte
Opgestel deur P.J. Visser.
This website was powered by Ewisoft Website Builder.