is is is is is is hu en es hbs_lat it is is is id is is is pt is is tr is hu en is sv en is en is is is is hu en is is et is es sq de is id hu pl da en et id is hu sv is is is nl is is is is nn is sk is is en is is is is is id is is de is is is is is hu is war is is is en is is is is is is is is is is is et is is is is is is is is is en nn is lt is is is is is is is is is is is is is is is is is pt is is is ceb sl en hbs_lat is is is is is cs is is is da is is is is is is is is en ceb is is is id is is is is nn is sk is is en is is is is is is en tr is id es is is is ceb is is is is is is fi is is is is is is is is pl is sl is ast is gl et is en de is is cs is hbs_lat sl is is is is id is is de is is pl is is hu is is is ceb is is is is is is nb is is vi is is cs pl is is is is kw is is is is is is is is is is is is is is is is is nb is is is is is is sk cs is is is is hu is nb is is is is is lt is is is pt de en is hbs_lat cs en is is ceb is is is is is is is is is is is is is is is is is is is fi is is hu en is de is vi ceb is is en is is is is is is is is lt is en is sv pl fr nn hbs_lat is is is is is vi vi is is is is is is is is is pt hu is is hbs_lat is is is is is is is is is is hbs_lat is is fi is is lt is fr is en is is ceb fr is cs ca eu de en en en sl sl lt is fr lv is de de lv en is fr eo is is fr eo sv pl fr eo pl is fr eo hbs_lat et fr eo is is en de nb is es ceb pt nb gv lt
Háubakkar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1983. Á svæðinu er að finna þykk setlög sem bera merki um áhrif loftslagsbreytinga á ísöld.
Náttúruvætti eru náttúrumyndanir sem mikilvægt er að varðveita sakir fræðilegs gildis, fegurðar eða sérkenna. Markmiðið með friðlýsingu Háubakka er verndun fágætra jarðminja svæðisins í núverandi mynd.
Setlögin í Háubökkum tilheyra svokölluðum Elliðavogslögum sem mynduðust að öllum líkindum á löngu tímabili sem hófst fyrir meira en 300 þúsund árum og varði í að minnsta kosti 100 þúsund ár. Í setlögunum er bæði sjávar- og þurrlendisset sem bendir til þess að sjávarstaða hafi verið all breytileg á þeim tíma er setlögin mynduðust. Elliðavogslögin eru talin ná frá Brimnesi suður að Álftanesi, en Háubakkar eru með betri stöðum þar sem opnur eru að setlögunum sem víðast hvar eru grafin fyrir neðan yngri hraun- og setlög.
Neðstu setlögin eru jökulberg, líklega rúmlega 300 þúsund ára gamalt. Fyrir ofan jökulbergið taka við sjávarsetlög sem benda til hærri sjávarstöðu í kjölfar þess að jöklar bráðnuðu. Í sjávarsetlögunum er nokkuð af steingervingum, einkum samlokutegundir, t.d. kúfskel, krókskel og hallloka. Þessar tegundir eru nokkuð kuldasæknar og bendir það til þess að hiti sjávar hafi verið um 1-2°C lægri en í dag. Fyrir ofan sjávarsetið er meira jökulberg sem talið er vera um 250 þúsund ára gamalt. Efst í setlögunum er síðan þurrlendisset, einkum móset, meðal annars surtarbrand sem bendir til þess að gróskusamt votlendi hafi verið á svæðinu og loftslag hlýrra en nú. Ýmsar plöntuleifar er að vinna í surtarbrandinum.
Þær jarðminjar sem er að finna í Háubökkum veita mikilvæga innsýn í jarðsögu Reykjavíkur og endurspegla setlögin um 100 þúsund ára sögu sem einkennist af miklum umskiptum í veðurfari, sjávarstöðu og landmótun. Þá veita þau einnig góðar upplýsingar um lífríki sjávar og gróðurfar á þurrlandi.
Verndun lífríkis er ekki upprunalegt markmið með friðýsingu Háubakka. Hins vegar liggur svæðið að fjörum þar sem er töluvert fuglalíf og nokkuð um strandgróður. Þá er fjölbreytileiki plantna sem vex ofan á bökkunum og í skriðum mikill, sérstaklega gras og blómlendi, auk þess sem nokkuð stórvaxinn trjágróður finnst á svæðinu. Ágengar tegundir eins og alaskalúpína og skógarkerfill finnast á svæðinu.
Fuglar eru áberandi á svæðinu, einkum vaðfuglar, enda stendur svæðið við vog. Skordýralíf er töluvert.
Náttúruvættið er 2,1 hektarar að stærð.
Auglýsing um friðlýsingu Háubakkar í Reykjavík
Kort af friðlýsta svæðinu
Samningur um umsjón og reksturs náttúruvættisins Háubakka í Reykjavík
Úttekt Reykjavíkurborgar á Háubökkum 2013
Friðlýsta svæðið á Háubökkum er staðsett innst í Elliðaárvogi í Reykjavík. Svæðið liggur að Súðarvogi í vestri, að Naustavogi í austri og að mótum gatnanna tveggja í suðri. Í norðri liggur svæðið að lóðum sem tilheyra athafna- og verslunarhúsnæði í Súðarvogi. Svæðið liggur að mjóum vogi sem er aðskilinn frá öðrum hlutum Elliðaárvogs og Elliðaánum með landfyllingu sem hýsir smábátahöfnina í Naustavogi.
Svæðið er langt og mjótt og lítið um undirlendi.
Mannvirkjagerð og jarðrask sem getur breytt útliti eða eðli svæðisins er óheimilt nema með leyfi Umhverfisstofnunar.
Gangandi fólki er heimil för um svæðið, enda sé góðrar umgengni gætt.
Hvers konar losun jarðefna, rusl eða sorps er óheimil á svæðinu.
Háubakkar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1983 með auglýsingu nr. 347/1983 í Stjórnartíðindum B.
Svæðið er í umsjón Reykjavíkurborgar samkvæmt umsjónarsamningi sem gerður var í júní 2015. Samhliða undirritun umsjónarsamnings var samþykkt verndar- og stjórnunaráætlun fyrir svæðið sem gildir til ársins 2024.
Háubakkar eru á appelsínugulum lista yfir svæði í hættu.
Svæðið býr yfir sérstæðum jarðmyndunum. Starfsmenn Umhverfisstofnunar hafa tekið svæðið út og einnig hefur verið fjarlægt mikið magn af rusli af svæðinu. Svæðið er innan höfuðborgarsvæðisins og gæti nýst, t.d. við útikennslu, ef innviðir þess væru styrktir. Í skýrslu náttúruverndarnefndar Reykjavíkur kemur fram að borgin hafi gert ítarlega úttekt á ástandi svæðisins og verndargildi þess hafi verið metið sumarið 2013. Mest allt brotajárn og annað rusl var fjarlægt af svæðinu bæði af sjálfboðaliðum Umhverfisstofnunar og starfsmönnum borgarinnar. Borgin lét setja upp tvö ný fræðsluskilti byrjun árs 2014.
Jarðmyndanir þola illa ágang. Svæðið er staðsett í iðnaðarhverfi innan borgarmarkanna.
Mikið er um mannvirki allt í kringum svæðið enda er það staðsett í iðnaðarhverfi. Ásýnd svæðisis er ekki góð.
Fáir vita að svæðið er friðlýst.
Algengt er að fólk hendi rusli á svæðinu.
Engir innviðir eru innan náttúruvættisins.
Skipulagsvinna er að hefjast á svæðinu.
Sífellt þarf að huga að umgengni á svæðinu.
Auka þarf eftirlit, t.d. á formi landvörslu.
Ákveða þarf hvaða ásýnd svæðið á að bera.
Svæðið gæti nýst til útivistar og útikennslu.
Samstarf við framhaldsskóla á höfuðborgarsvæðinu hvað varðar sjálfboðavinnu á friðlýstum svæðum.
Fyrirhugað er að gerður verði umsjónarsamningur við Reykjavík.
Veita þarf ákveðnum friðlýstum svæðum á Íslandi sérstaka athygli og aðhlynningu.
Hvað get ég gert?
Ágangur álfta og gæsa
Hvað get ég gert?
Flug á friðlýstum svæðum
Leyfi á friðlýstum svæðum
Losun mengandi efna á Íslandi
Mengun hafs og stranda
Góð ráð um efnavörur
Skýrslur um meðhöndlaðan úrgang
Græn skref í ríkisrekstri
Svið náttúru, hafs og vatns
Svið friðlýsinga og starfsleyfa
Svið efna, eftirlits og veiðistjórnunar
Svið þjónustu og fjármála
Svið loftslagsmaála og græns samfélags
Þjónustugáttin - Mínar síður
Opið virka daga 8:30-16:00
Símatími virka daga 9:00-15:30
Byggir á LiSA CMS. Advania - LiSA, Sharepoint, Veflausnir og Vefumsjónarkerfi