is is is sk is is is is is is is is is da is is is is is is is is is is is is nb is da is is is is is is is is is is is en is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is sk is is is is is is is is is is is is is is is is is is is en is is is is en is is is is is br is is is is is is is is is is is is is pt is is is is is is is is en is is is is is is is is is en is en sv is is is is is is is de de is en is pt is is is is is is is pt is is is is is is is en is da is es
Lesið í markaðinn - ný bók um eignastýringu og fjárfestingar
Lesið í markaðinn: Eignastýring og leitin að bestu ávöxtun eftir Sigurð B. Stefánsson og Svandísi Rún Ríkarðsdóttur er komin út. Bókin fjallar um sögu fjárfestinga á alþjóðlegum verðbréfamörkuðum og sérstakur kafli er um íslenska verðbréfamarkaðinn.
Landsbankinn stendur að útgáfunni í samvinnu við bókaútgáfuna Crymogea.
Lesið í markaðinn er eitt ítarlegasta rit sem komið hefur út á íslensku um eignastýringu og fjárfestingu. Bókin er lykilrit fyrir fagfjárfesta og þá sem eru að stíga sín fyrstu skref á verðbréfamarkaði.
Aðferðir sem hafa breyst og þróast í tímans rás
Höfundarnir Svandís Rún Ríkarðsdóttir, sjóðstjóri í Eignastýringu Landsbankans, og Sigurður B. Stefánsson, framkvæmdastjóri Rose Atlantic, rannsökuðu hvernig aðferðir við fjárfestingu og eignastýringu urðu til og hvernig þær hafa mótast í tímans rás. Í bókinni er saga helstu kenninga um stefnu verðbréfamarkaðarins rakin frá 1890 og fram á 21. öld. Í ljós kemur að kenningar gömlu meistaranna eru enn í fullu gildi og mikið má læra af sögunni. Bókin er rúmlega 420 blaðsíður með fjölmörgum skýringamyndum og ljósmyndum.
Sigurður og Svandís hafa starfað saman við eignastýringu frá árinu 2004. „Allan þennan tíma höfum við velt fyrir okkur sérstaklega þeim aðferðum sem beitt er og hvers vegna þeim er beitt. Okkur langaði til að setja fram á íslensku þessa sögu hugmynda um fjárfestingu og eignastýringu og vonumst til að lesandinn fræðist eins mikið um þær og við höfum gert við vinnslu bókarinnar, “segir Svandís.
Nánar um bókina á vef Crymogea
Höfundarnir ræddu um bókina á ráðstefnu Landsbankans um tækifæri og horfur á alþjóðlegum fjármálamörkuðum í aðdraganda afnáms fjármagnshafta á Íslandi.
Upptaka af erindi Sigurðar og Svandísar
Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita
Flokkar:Lykilorð:aðferðafræði, eignastýring, fjárfestingar, kenningar, verðbréfamarkaður
Þegar þessi bók „Hamskiptin“ kom í verslanir í apríl á þessu ári hélt ég að þetta væri ekki annað en enn ein bókin um hrunið og þar að auki í DV-stíl. Þessi bók byggir aftur á móti á fleiri raunverulegum dæmisögum en margar aðrar.
Hamskiptin eftir Inga Frey Vilhjálmsson
Bókin er skrifuð að mestu í lok árs 2013 og byrjun árs 2014 þegar rykið af bankahruninu er farið að setjast. Hamskipti hrunsins birtist hér með augum blaðamannsins. Ingi Freyr er einn af virkustu blaðamönnum landsins í rannsóknum og umfjöllun um viðskiptalífið þótt vissulega séu margir ósáttir við skrif hans.
Bókin er ágætlega læsileg og skiptist upp í skýra kafla um hin margvíslegustu vandamál, spillingu eða eftirlitsleysi. Dæmisögurnar eru margar virkilega skemmtilegar, en ályktun Inga að almenningur beri ábyrgð á hruninu finnst mér langsótt.
Ber almenningur ábyrgð á hruninu?
Í bókinni heldur höfundur því fram að almenningur beri mikla ábyrgð á hruninu af því að fólkið kaus Sjálfstæðisflokkinn og Framsóknarflokkinn til samstarfs á sínum tíma fyrir hrun. Þetta er fjarstæðukennt þegar maður horfir til kosninga þar sem kjósendur eru í raun ekki fyllilega upplýstir um stefnu flokka og má nefna fjölmörg dæmi um það. Lýðræðið er því miður ekki það fullkomið að kjósendur viti nákvæmlega hvaða stefnumál verða efst á baugi og þeir vita heldur ekki hvaða flokkar ná saman eftir kosningar. Það eru grundvallarhugsjónir flokka sem ráða því hvað fólk kýs, frekar en dægurmál þó þau fari stundum hátt.
Hver ber ábyrgð á EES og ESB?
Það voru flestir meðvirkir á árunum fyrir hrun og jafnvel Ingi sjálfur að eigin sögn. Stjórnmálaflokkar voru og eru ekki enn vakandi fyrir nýjum þjóðfélagsstraumum og nýjum þörfum, eftirliti og framtíðarsýn og ekki er hægt að skrifa þessa stöðu á almenning. Ekki er við almenning að sakast komi í ljós að það voru mistök að halda ekki áfram aðildarviðræðum að ESB og það verður ekki heldur kjósendum að þakka reynist það heillaspor að slíta viðræðunum. Meðan ekki er kosið sérstaklega um einstök álitamál með upplýstum hætti er ekki hægt að gera almenning ábyrgan. Almenningur getur því ekki borið ábyrgð á hruninu fremur en almennir starfsmenn fyrirtækis þegar það verður gjaldþrota. Þar ráða mestu stefna fyrirtækis og ákvarðanir þeirra sem hafa ákvörðunarvald, rétt eins og í stjórnmálunum.
Einn af mörgum góðum sprettum í bókinni er frásögn af ferð Inga með fleirum í einkaþotu til Barcelona í byrjun árs 2007. Allt var þetta gert í kynningarskyni þegar knattspyrnumaðurinn Eiður Smári skrifaði undir samstarfssaming við Eimskip. Þá fengu fréttamenn að sjálfsögðu ókeypis flugfar í einkaþotu með þjónustu Magnúsar Þorsteinssonar, formanns „óskabarnsins“, hótelgistingu og allt uppihald. Þá voru reyndar tvö „óskabörn þjóðarinnar“ komin í eina sæng, Eimskip og Avion flugfélagið. Gerð var tilraun til að sameina þessi félög til að gefa þeim nýjan styrk og nýja ásýnd, með þeim rökum að þau væru bæði flutningafyrirtæki. Það var aftur á móti mjög misráðið enda um tvö mjög ólík félög að ræða og „óskabörnunum“ fæddist andvana afkvæmi. Oft hafði farið fram umræða um hvort sameina ætti Eimskip og Flugleiðir, en niðurstaðan var ávallt sú sama, jafnvel gömlu kolkrabbamennirnir svokölluðu, voru því sammála. Þetta eru gjörólík fyrirtæki, með mismunandi fyrirtækjabrag, rekstarverkefni og viðskiptavini.
Besti auðmaðurinn eða hvað?
Að mati Inga var Björgólfur Guðmundsson táknmynd hins glæsta og gjafmilda auðmanns á Íslandi á árunum fyrir hrun. Ingi fjallar í bókinni um það hvernig fjárstuðningur við listir geti hugsanlega haft áhrif á listamenn eins og tekið var dæmi um þegar Björgólfur Guðmundsson vildi ekki opna Klink og Bank. Einnig hafi komið fram misvísandi skilaboð um það hvort og hversu mikil áhrif Landsbankans voru á listamenn innan Klink og Bank. Í bókinni er fjallað um aðkomu og sjónarmið þeirra bræðra Snorra og Ásmundar Ásmundarsona í því máli. Allt mjög athyglisvert og ekki síst að lesa ritgerð Hildar Jörundsdóttur til BA prófs á hugvísindasviði HÍ árið 2011, sem ég „googlaði“. Þar er fjallað um pólitískt framboð listamannsins Snorra sem gjörning.
Þeir feðgar Björgólfur Guðmundsson og Björgólfur Thor voru að mati Inga andlit einkavæðingarinnar sem hófst 2003. Það ár markar í raun upphaf bankahrunsins og á næstu árum þar á eftir voru gerð afdrifaríkustu mistök í stjórnun fyrirtækja og einkavæðingu af hálfu ríkisins frá lýðsveldisstofnun. Ingi rekur þetta ágætlega í bókinni, en hefði getað gert þessu enn betri skil með því að fara yfir þá gjörninga sem gerðir voru þann 19. september 2003 þegar bankarnir skiptu á milli sín fyrirtækjum landsmanna, nánast á einni nóttu. Þar brugðust stjórnvöld og eftirlitsstofnanir. Ég var sjálfur vitni að þessu nánast í beinni útsendingu á fundum stjórnenda Eimskipafélagsins og sem framkvæmdastjóri hjá Burðarási, dótturfélagi Eimskipafélagsins á þessum tíma. Menn í viðskiptum, einkum stjórnendur banka, störfuðu vissulega eftir því sem þeir töldu réttast á leikvelli viðskiptanna en því miður voru hvorki dómarar og línuverður til staðar. Stjórnvöld horfðu bara á þetta úr stúkunni, en hefðu þurft að grípa inn í enda voru þessir gjörningar alls ekki í anda laga um hlutverk og eignaraðild banka að atvinnufyrirtækjum. Björgólfur Guðmundsson varð síðan dæmdur úr leik eftir bankahrunið og varð gjaldþrota. Dapurleg örlög þar sem hann var ekki alltaf gerandi, en fylgdist greinilega ekki nógu náið með nánustu aðstoðarmönnum, sem hann hafði ráðið til verka og bar því ábyrgð á. Nú er verið að vekja upp þetta mál með franskri rannsókn.
Mestu og flóknustu viðskipti Íslandssögunnar?
Við þennan tímamótagjörning þann 19. september 2003, sem er líklega einn sá flóknasti og afdrifaríkasti í Íslandssögunni, eignuðust Landsbanki Íslands og tengdir aðilar ráðandi hlut í Eimskipafélagi Íslands og Íslandsbanki eignaðist Sjóvá-Almennar tryggingar. Þessu er ekki lýst í bókinni en ég vildi rifja það stuttlega upp hér. Lokað var fyrir viðskipti í Kauphöll Íslands með hlutabréf í fjölda félaga sem tengdust þessum viðskiptum sem segir margt um það hversu róttæk og áhrifamikil þau voru. Lykilaðilar í þessu voru Íslandsbanki (hinn eldri, en ekki sá elsti), Sjóvá-Almennar (nú Sjóvá), Flugleiðir (forveri Icelandair), Eimskip (sem er nú á nýrri kennitölu en í sömu viðskiptum), Landsbanki Íslands hf. (sem fór svo í þrot og er nú aftur ríkisbanki) og fjárfestingarfélagið Straumur (sem varð síðan Straumur Burðarás og svo aftur Straumur), auk þess sem lokað var fyrir viðskipti með Framtak fjárfestingarbanka (sem varð til við sameiningu Þróunarfélags Íslands og Eignarhaldsfélag Alþýðubanka), vegna yfirtökutilboðs Straums í það félag. Samanlagt markaðsvirði þessara fyrirtækja, að Framtaki undanskildu, var 41,2% af öllu markaðsvirði fyrirtækja í úrvalsvísitölu Kauphallarinnar. Það er mér enn hulin ráðgáta hvernig þetta gat gerst og hvers vegna þetta var heimilað. Hefur ekki alveg gleymst að skrifa þessa sögu?
Í bókinni eru því gerð mjög góð skil hvernig markaðs- og frjálshyggjuvæðing náði, eftir einkavæðingu bankann, undirtökunum og varð þess valdandi að bankahrun varð á Íslandi. Í raun á þetta þó lítt eða ekkert skylt við svokallaða „nýfrjálshyggju“ enda er hún óskilgreint hugtak. Það sem mestu skiptir og magnaði upp vandann var að stjórnamálaflokkar stóðu á bak við þessar breytingar á viðskiptalífinu og þeir sem stjórnuðu bönkunum höfðu hvorki reynslu né þekkingu á bankarekstri. Viðskiptabönkunum var samhliða breytt í fjárfestingabanka nánast á einni nóttu sem gerði áhrif þeirra á íslenskt atvinnulíf mjög afdrifarík. Það var mikið hættuspil í þessu litla samfélagi okkar að renna saman fjárfestingabönkum og viðskiptabönkum. Þar að auki var augljóst að allir bankarnir höfðu samráð um uppstokkun atvinnulífsins og ótakmarkaðan aðgang að erlendu lánsfé til að fjármagna hana. Eftirlitskerfin voru veikburða og alþjóðlegt viðskiptaumhverfi ýtti undir vandann. Ingi bendir réttilega á að skýrsla rannsóknarnefndar Alþingis hafi verið skýr hvað þetta varðar. Einkavæðing bankanna var gölluð, umfram allt pólitísk og stjórnvöld vildu ekki viðurkenna mistökin.
Hvaða einstaklingur ber mesta ábyrgð?
Ingi staðhæfir að „Davíð Oddsson sé sá einstaklingur sem beri einna mesta persónulega og siðferðilega ábyrgð á því að hafa markað farveginn fyrir hrunið með formennsku í Sjálfstæðisflokknum um langt árabil og auk þess taldi rannsóknarnefnd Alþingis að hann hafi einnig gerst sekur um vanrækslu í starfi seðlabankastjóra“, svo vitnað sé beint í það sem Ingi segir í bókinni. Ekki ætla ég að dæma um það hér, en það kom mér alltaf undarlega fyrir sjónir hvernig staðið var að einkavæðingu bankanna árið 2003 og ekki síður sú uppstokkun á eignarhaldi fyrirtækja sem bankarnir tóku að sér í kjölfarið. Ég hef alltaf verið þeirrar skoðunar að þar liggi rót hrunsins sem varð afdrifaríkara á Íslandi en flestum öðrum löndum. Það voru hin eiginlegu hamskipti. Bók Inga er enn eitt ritið sem staðfestir að svo hafi verið, þótt margt vanti upp á að því sé nægilega vel lýst.
Hverjir gættu almannahagsmuna á árunum 2003-2005? Í mínum huga er ljóst að almenningur ber ekki ábyrgð á þeirri atburðarás sem þá varð og þess vegna er ég ósammála meginályktun Inga. Saga þessa tímabils hefur aðeins verið skrifuð að hluta, þar sem allir hafa verið of uppteknir af árunum rétt fyrir og eftir hrun. Þessi ár bíða því enn rannsóknar og úrvinnslu.
Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita
Flokkur:RitdómarLykilorð:bókardómur, Hrunið, Ingi Freyr Vilhjálmsson, Hamskiptin, bók
11. ágúst 2014Þorkell Sigurlaugsson
Merkilegt heimildarrit um rannsóknir og nýsköpun
Það var vel við hæfi og tímabært að gefa út bók um rannsóknar- og þróunarstarf á Íslandi undanfarna áratugi. Þekkkingin beisluð - nýsköpunarbók er gefin út í samstarfi Hins íslenska bókmenntafélags og Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands í tilefni af sextugsafmæli Þorsteins Inga Sigfússonar, prófessors og forstjóra Nýsköpunarmiðstöðvar.
Bókin er 608 blaðsíður að lengd og í henni eru 32 greinar eftir fræðimenn og frumkvöðla í rannsóknar- og þróunarstarfi á Íslandi. Árdís Ármannsdóttir, fv. markaðsstjóri Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands og nú framkvæmdastjóri sprotafyrirtækisins Skema var ritstjóri þessa mikla verks.
Í upphafsávarpi forseta Íslands, Ólafs Ragnars Grímssonar, kemur fram hve vel Þorsteinn Ingi hefur náð að tengja rannsóknir og þekkingu við kennslu annars vegar og störf reynslumeiri athafnamanna í atvinnulífi hins vegar. Þorsteinn og Ólafur Ragnar hafa átt samleið á mörgum sviðum hvað varðar alþjóðlega samvinnu um hreina orku, nýsköpun í atvinnulífi og baráttuna gegn neikvæðum áhrifum loftslagsbreytinga af mannavöldum.
Sá mikli fjöldi sem sá ástæðu til að vera með á „Tabula Gratulatoria“ listanum í bókinni segir mikið um þau tengsl sem Þorsteinn hefur í heimi rannsókna- og þróunarstarfs á Íslandi. Ekki má heldur gleyma því að Þorsteinn hefur verið stofnandi fjölda fyrirtækja. Vaki-fiskeldiskerfi er eitt þeirra. Þá var hann lykilmaður í því að breyta kælikerfi Járnblendifélagsins en fyrir vikið gaf félagið Háskóla Íslands prófessorstöðu í máleðlisfræði. Í starfi sínu við háskólann útskrifaði Þorsteinn tug meistara og doktora á sviði ál- og kísilfræða. Þannig mætti lengi telja.
Horft þrjá áratugi til baka
Fyrir mér var bókin eins og upprifjun á því sem gerst hefur í merku frumkvöðlastarfi á Íslandi síðustu þrjá áratugina eða frá þeim tíma sem við Þorsteinn vorum um þrítugt. Þorsteinn Ingi, háskólamegin, nýbyrjaður sem fræðimaður á Raunvísindastofnun Háskóla Íslands og síðar prófessor, og ég atvinnulífsmegin hjá Eimskip, nýútskrifaður viðskiptafræðingur og síðan sem framkvæmdastjóri hjá Burðarási, dótturfélagi Eimskipa.
Leiðir okkar lágu í raun ekki saman fyrr en árið 1986 þegar fyrirtækið Tækniþróun hf. var stofnað og síðan 1987 þegar undirbúningur að byggingu Tæknigarðs hófst við Háskóla Íslands. Hluthafar í Tækniþróun voru Háskóli Íslands, Burðarás, Félag íslenskra iðnrekenda (nú Samtök iðnaðarins) og nokkur fyrirtæki. Þetta var eitt fyrsta merkið um formlegt samstarf háskóla og atvinnulífs enda var þá, á níunda áratug síðustu aldar, að aukast skilningur á mikilvægi samstarfs háskóla og atvinnulífs. Þá voru einnig stofnuð þau félög sem hafa verið burðarásar í hópi svokallaðra nýsköpunarfyrirtækja á Íslandi svo sem Marel, Össur, Stjörnu-Oddi, DNG og Vaki-fiskeldiskerfi og svo nokkur fiskeldifyrirtæki, en um þau félög öll er fjallað í bókinni. Þau félög voru flest stofnuð á áttunda eða níunda áratug síðustu aldar og það tók þau langan tíma að komast vel á flug, oftast a.m.k. 10-15 ár. Sum komust aldrei á flug og hafa orðið öðrum að bráð. Það var sérstaklega gaman að lesa greinar um þessi fyrirtæki þar sem ég var í stjórn þeirra margra svo sem Marel, Össurar, DNG, Tækniþróunar, Tæknigarðs og reyndar líka þess merka félags TM Software sem ekki er fjallað um í bókinni en það félag var síðar keypt af Nýherja.
Háskólinn í Reykjavík kemur líka við sögu í bókinni. Hann átti eftir að verða lykilháskóli nýsköpunar, tækniþróunar og atvinnulífstengsla eftir sameiningu við Tækniháskóla Íslands árið 2005. Það var eitt mikilvægasta framfaraskref í aukinni tæknimenntun og samkeppni í menntakerfinu á Íslandi og hefur stóreflt rannsóknir og kennslu á sviði tölvunarfræði og tækni- og verkfræðimenntunar á síðustu 10 árum.  Guðfinna S. Bjarnadóttir, fv. rektor HR gerir þessu góð skil en þetta var okkar stærsta samstarfsverkefni á árunum 2005 og 2006, en síðan tók háskólabyggingin í Nauthólsvík við. Maður hefði auðvitað líka viljað sjá greinar frá Svöfu Grönfeldt og Ara K. Jónssyni sem tóku HR áfram í fremstu röð á sínum sviðum en þeirra reynsla mun áreiðanlega koma fram einhvers staðar síðar.
Stjórn Tækniþróunar hf. og Rannsóknarþjónustu HÍ. Myndin tekin í Tæknigarði líklega um 1996. Efri röð: Ingjaldur Hannibalsson, Þorsteinn Ingi Sigfússon, Baldur Hjaltason, Jón Sigurðsson. Neðri röð. Ásta Guðmundsdóttir, Þorkell Sigurlaugsson og Helen M. Gunnarsdóttir.
Ómetanleg skrá um rannsóknir, nýsköpun og ný þekkingarfyrirtæki
Það er ekki auðvelt að gera öllum greinum bókarinnar skil, en maður las auðvitað með hvað mestri athygli það sem stóð manni næst og maður kynntist á sínum tíma.
Rögnvaldur Ólafsson fjallar um fyrstu ár Marel, Hermann Kristjánsson um Vaka- fiskeldiskerfi og Nils Gíslason um DNG færavindurnar sem breyttu smábátaúgerð mikið. Hilmar B. Janusson fjallar um Össur og hvernig það ævintýri gekk fyrir sig. Sigmundur Guðbjarnasonar hefur virkjað vísindin og reynslu forfeðranna með SagaMedica. Helgi Þór Ingason sem er m.a. núna með Hauki Inga Jónassyni með MPM nám í HR fjallar um íslenska dæmisögu um endurvinnslu í áliðnaði. Þorsteinn Gunnarsson, fv. rektor Háskólans á Akureyri, veit sínu viti um nýsköpun, mannauð og landsbyggðina og mikilvægi HA fyrir Norðurland. Ólafur H. Wallevik hjá Nýsköpunarmiðstöð Íslands hefur unnið mikið og heimsþekkt brautryðjandastarf á sviði vistvænnar steypu í samstarfi við HR. Bræður Þorsteins, þeir Árni Sigfússon og Þór Sigfússon fjalla annars vegar um þekkingarþorpið í Reykjanesbæ sem byggðist upp úr herstöð og hins vegar um Sjávarklasann sem Þór hefur byggt upp af alúð undanfarin ár. Það er svo enn ánægjulegra að fyrrverandi samstarfsmaður minn hjá Eimskip, Gylfi Sigfússon, bróðir Þorsteins Inga, er nú forstjóri Eimskips. Svona er heimurinn lítill á Íslandi.
Að lokum vil ég hér nefna kafla Árdísar Ármannsdóttur um samfélagslegt frumkvöðlastarf þar sem samfélagslegur ávinningur er hafður að leiðarljósi frá því að hugmynd kviknar og út í gegnum rekstur og lífsskeið fyrirtækis.  Það er metnaðarfullt markmið en vert er að huga að.
Bókin á að vera okkur hvatning til að gera enn betur og meira
Í lok bókar er viðtal Guðrúnar Pétursdóttur við Þorstein Inga um hans störf og áhugaverð framtíðarverkefni.
Bókin er samansafn þekkingar og fróðleiks um nýsköpun og þróunarstarf sem hefur og mun setja mark sitt á íslenskt atvinnulíf á næstu áratugum. Maður hefði viljað sjá umfjöllun um fleiri merkileg verkefni og fyrirtæki, en það verður þá að bíða betri tíma. Bókin er í raun staðfesting á því hve miklu hefur verið áorkað á undanförnum áratugum sem mun skila sér enn sterkar með öflugra menntakerfi á næstu áratugum. Þar hefur uppbygging háskóla landsins skilað miklum árangri og afar mikilvægt að efla starfsemi þeirra enn meira á komandi árum. Þessi fyrirtæki hefðu ekki orðið til hér á landi nema með góðri háskólamenntun. En þó við höfum náð góðum árangri þá munum við að öllu óbreyttu dragast aftur úr. Það verður mikilvægt verkefni stjórnvalda að auka framlög til rannsóknar- og þróunarstarfs og til háskólastarfs.  Það er alveg ljóst að efling rannsókna, þróunarstarfs og nýsköpunar er grundvallaratriði fyrir íslenskt atvinnulíf, hagvöxt og aukin lífsgæði í framtíðinni.
Þorsteinn Ingi á stóran þátt í þessu starfi og hann mun vonandi halda áfram því góða verki næstu árin.
Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita
23. júlí 2014Þorkell Sigurlaugsson
Reglurnar um ríkidæmi (e: Rules of Wealth)
Sjálfhjálparbækur eru oft leiðinlegar eða þurrar, en það merkilega er að margar þeirra verða metsölubækur. Sjálfshjálparbækur eiga að gefa leiðbeiningar, stundum patentlausnir um hvernig ná megi betri árangri á fjölmörgum sviðum. Meðal fjölmargra bóka sem Richard Templer hefur skrifað eru; Rules of Life, Rules of Work og Rules of Management auk þessarar bókar Rules of Wealth sem ég fjalla hér um. Margar bóka Templers hafa verið metsölubækur.
Sjálfshjálparbók fyrir þá sem vilja verða ríkir
Í kynningu bókarinnar af útgefanda segir: „Ef þig dreymir um að eignast nægilega mikið af peningum til að losna við fjármálaáhyggjur þarft þú að eignast þessa bók“.
Það má alveg mæla með því að fjárfesta í þessari bók fyrir rúmlega 3.000 krónur. Það er þó ljóst að ríkidæmi skapar ekki endilega hamingju eða velferð í lífinu, en vissulega getur verið jákvætt að losna við fjármálaáhyggjur. Fyrir þá sem vilja fá aðstoð við að skapa auðlegð þá geta þessi 107 heilræði hjálpað ef lesandinn velur þau réttu.
Eitt af heilræðunum í bókinni er t.d. að vera ekki að tala um eða flagga því hve ríkur maður er. Einn erlendur milljarðamæringur sem ég þekki segist aldrei ganga með dýrt armbandsúr. Þá verður hann síður rændur eða öfundaður. Sumir forðast það líka að keyra um á mjög dýrum bílum eða berast á, en aðrir vilja láta vita af sinni auðlegð og þá er það væntanlega hluti af því að skapa sjálfum sér hamingju.
Það geta allir orðið ríkir ef þeir nenna að standa í því, er eitt af því sem Templar boðar. Peningar fara ekki í manngreiningarálit, gera ekki upp á milli trúarbragða, landa, stjórnmálaflokka eða kynja. Peningarnir eru þínir svo lengir sem þú heldur í þá, en margir þekkja það af eigin reynslu að það er hægt að tapa verðmætum þegar illa fer. Ríkið reynir líka oft að ánetjast þín verðmæti með því að skattleggja þig. Sumir flokkar vilja líka gera upp á milli peninga og telja íslenskar krónur nýtast okkur betur en aðrar myntir, til að viðhalda verðmæti og eiga viðskipti. Krónan er þó líklega einn versti mælikvarði á verðmæti undanfarna áratugi.
Bókin er byggð upp þannig að á hverri opnu er eitt heilræði eða regla, en bókin skiptist upp í nokkra megin kafla eða þemu.
Fyrsti kafli snýst um að hugsa sér og skilgreina hvernig maður getur orðið ríkur (e: wealthy), skilgreina ríkidæmi og kynna sér allt í kringum auðævi. Setja sér markmið, vera raunsær, ekki græða peninga með illu, þekkja muninn á verði og verðgildi og kynna sér hvernig þeir ríku hugsa.
Annar kafli fjallar um það að verða ríkur, læra listina að gera samninga og átta sig á þeirri staðreynd að fæstir verða ríkir á því að vinna fyrir aðra eða lifa á útseldri vinnu. Það er hægt að verða þokkalega efnaður með því móti, en fæstir verða milljarðamæringar nema fá þóknun fyrir að hafa milligöngu um sölu fyrirtækja, skipa eða flugvéla eða stærri samninga. Auðmaðurinn og snekkjueigandinn Willy Michel sem var með glæsisnekkju sína Vive la Vie í Reykjavíkurhöfn nýlega efnaðist m.a. á því að selja hluta lyfjafyrirtækisins síns til lyfjarisans Roche. Til að efnast þarf að kaupa og selja, læra að fjárfesta og ekki taka peninga að láni nema þú raunverulega þurfir þess.
Þriði kaflinn snýst um að verða enn ríkari. Hvernig á að safna meiri auðæfum? Ekki reyna að auðgast of hratt. Láttu peningana vinna fyrir þig og mótaðu þinn stíl. Að kunna að lesa rekstrar- og efnahagsreikning er eitthvað sem þeir ríku þurfa að læra að gera.
Fjórði kafli fjallar um að viðhalda sínum auð t.d. leggja til hliðar fyrir elliárin, ekki láta af hendir eignarhluti nema að vel athuguðu máli og hætta á réttum tíma. Á einhverjum tímapunkti þarf að hugsa um fjölskylduna, ferðast, leika sér, skemmta sér. Gefa frítímanum meiri tíma en vinnunni.
Fimmti kaflinn fjallar um að deila auði sínum. Hvernig á að ráðstafa ríkidæminu. Þú getur sannarlega ekki tekið auðæfin með þér eftir andlát, getur ekki keypt þér aðgöngumiða að himnaríki eða borgað þig út úr helvíti. Eyddu sjálfur peningum þínum því enginn annar gerir það jafn skynsamlega, eða hvað? Auðvitað getum við orðið gömul og kölkuð, en líklega er best að við sjáum sjálf um að deila út okkar auði. Bill Gates ákvað að hætta hjá Microsoft og verja sínum tíma í að útdeila peningum til góðgerðarmála. Það er skemmtilegt, verðugt, en jafnframt vandasamt verkefni.
Það kom mér á óvart hvað skemmtilegt var að fletta í gegnum bókina þótt ég væri ekki sammála öllu sem þar er predikað. Stundum eru mótsagnir í bókinni eins og að maður eigi helst ekki að skulda neitt, en síðan í annarri reglu, nr. 94 segir að maður eigi ekki að láta af hendi eignarhlut heldur frekar skuldsetja sig eða taka yfirdráttarlán til að halda sínum hlut. Það er eins með þetta og margt annað að það fer eftir aðstæðum hvað passar best.
Eitt er víst að peningar skapa ekki hamingju. Peningar eru ekki lausnin á vandamálum, heldur geta þeir líka skapað vandamál. Það sama gildir um fátæktina, hún skapar vandamál. Líklega er meðalhófið þarna best eins og á mörgum sviðum. Það getur verið skelfilegt að hafa of lítið af peningum og þú getur líka orðið skelfilega leiðinlegur ef þú átt of mikið af peningum. Ein af góðu reglunum er; „Þú átt aldrei að eiga viðskipti við einhvern sem þú getur ekki treyst“. Það er heldur aldrei of seint að byrja að verða ríkur.
Ekki bara lesa þessa bók – gerðu eitthvað! Þetta er regla 69 og eru lokaorð þessarar bókakynningar. Það er virðingarvert hjá Birni Valdimarssyni að hafa lagt í að þýða þessa bóka. Eflaust er markhópurinn stór, því marga skortir fé og margir vilja vera ríkir. Ef þessi bók getur hjálpar fleirum að verða ríkir þá er það gott. Það eru nefnilega lang flestir allt of latir til að vilja leggja það á sig að verða ríkir.
Þýðandi bókarinnar er Björn Valdimarsson.
Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita
Flokkur:RitdómarLykilorð:að verða ríkur, ríkidæmi, sjálfshjálparbók
30. desember 2013Þorkell Sigurlaugsson
Great Companies Deserve Great Boards
Undanfarin ár hefur verið aukin umræða um kynjahlutfall í stjórnum fyrirtækja og almennt um ábyrgð og verkefni stjórnarmanna. Námskeið hafa verið haldin meðal annars um árabil af Opna háskólanum hjá HR. Endurskoðunar- og ráðgjafafyrirtæki hafa unnið mjög gott starf varðandi útgáfu leiðbeininga fyrir stjórnarmenn, skilgreint störf innri endurskoðenda og haldið kynningarfundi og námskeið. Þetta allt hefur aukið umræðu og skilning á mikilvægi stjórna fyrirtækja og hvernig stjórnir eru skipaðar, hvernig þær vinna o.fl.
Ný löggjöf tók gildi í september 2013 um kynjahlutföll sem hefur ýtt við mönnum og þessi löggjöf var, þrátt fyrir andstöðu sumra, líklega góð aðgerð til að stuðla að breytingum. Lögð hefur verið áhersla á samfélagslega ábyrgð og góða stjórnarhætti m.a. að frumkvæði Viðskiptaráðs Íslands með útgáfu leiðbeininga um stjórnarhætti fyrirtækja. Þetta hefur allt gerst í kjölfar bankahruns, en bankahrunið hér á landi og víða um heim var meðal annars afleiðing slæmra stjórnarhátta, slaks regluverks og eftirlitsleysis. Það gleymist stundum að það eru alltaf til ógæfumenn sem komast til valda og það þarf að tryggja öryggi fólks og samfélaga gegn slíku.
Hugum vel að stjórnarháttum og vali stjórnarmanna árið 2014
Undanfarin ár hefur verið aukin umræða um kynjahlutfall í stjórnum fyrirtækja og almennt um ábyrgð og verkefni stjórnarmanna. Námskeið hafa verið haldin meðal annars um árabil af Opna háskólanum hjá HR. Endurskoðunar- og ráðgjafafyrirtæki hafa unnið mjög gott starf varðandi útgáfu leiðbeininga fyrir stjórnarmenn, skilgreint störf innri endurskoðenda og haldið kynningarfundi og námskeið. Þetta allt hefur aukið umræðu og skilning á mikilvægi stjórna fyrirtækja og hvernig stjórnir eru skipaðar, hvernig þær vinna o.fl.
Ný löggjöf tók gildi í september 2013 um kynjahlutföll sem hefur ýtt við mönnum og þessi löggjöf var, þrátt fyrir andstöðu sumra, líklega góð aðgerð til að stuðla að breytingum. Lögð hefur verið áhersla á samfélagslega ábyrgð og góða stjórnarhætti m.a. að frumkvæði Viðskiptaráðs Íslands með útgáfu leiðbeininga um stjórnarhætti fyrirtækja. Þetta hefur allt gerst í kjölfar bankahruns, en bankahrunið hér á landi og víða um heim var meðal annars afleiðing slæmra stjórnarhátta, slaks regluverks og eftirlitsleysis. Það gleymist stundum að það eru alltaf til ógæfumenn sem komast til valda og það þarf að tryggja öryggi fólks og samfélaga gegn slíku.
Getum gert enn betur
Þrátt fyrir þetta allt er enn of lítil umræða og fræðsla um stjórnarstörf fyrirtækja hvort sem það er í skráðum hlutafélögum á markaði, óskráð hlutafélög, félagasamtök eða sjálfseignarstofnanir. Bókin Great Companies Desverve Great Boards var kveikjan að þessum skrifum mínum. Rannsóknir eru fáar um þetta efni og einkennist mikið af því hver stjórnarlaunin eru og hverjir komast í stjórnir fyrirtækja, en ekki eins mikið fjallað um verkefni og ábyrgð sem fylgir stjórnarstörfum. Skráðum félögum fjölgar hér á landi. Stjórnarmönnum og forstjórum í skráðum félögum fjölga samsvarandi og auknar kröfur eru gerðar til allra fyrirtækja hvað þetta varðar. Þess vegna þarf að auka rannsóknir og fræðslustarf.
Nokkrar uppákomur hafa verið í kringum skráningu félaga undanfarin misseri sem bendir til þess að ekki séu allir vel undir það búnir að reka skráð félög og það í sjálfu sér ekki óeðlilegt. Má þar nefna umræðu um starfskjör fyrir og í tengslum við skráningu félaga, hvernig upplýsingar eru birtar um eftirspurn eftir hlutabréfum í útboðum, hvernig stjórnarmenn og forstjórar eru undirbúnir undir harða umfjöllun hlutabréfamarkaðarins og hvað markaðurinn er í raun ófullkominn og óvirkur og þar með verðlagning hlutabréfa í kjölfar skráningar.
Notum tímann fram að aðalfundum
Framundan eru aðalfundir fyrirtækja og í aðdraganda aðalfunda fer fram val stjórnarmanna og tillaga um stjórnarlaun sem kosið er um á aðalfundi. Þar þarf að huga að öðru en kynjahlutfalli svo sem aldurssamsetningu, reynslu, menntun og orðspori stjórnarmanna. Það þarf að koma í veg fyrir að stjórnarmenn sjálfir þurfi að velja á milli félaga sinna í stjórn og þurfi að gera tillögu um eigin stjórnarlaun án virks samráðs við stærstu eigendur. Þá er oft gott að hafa valnefnd eða ráðgjafahóp sem er skipaður eigendum, sem gerir tillögu um stjórnarmenn og stjórnarlaun. Þetta er ekki síður mikilvægt þegar eignarhald er orðið dreift og enginn einn eða fáir taka þetta hlutverk að sér.
Góð fyrirtæki eiga skilið að fá góða stjórnarmenn
Þeir sem vilja kynna sér ýmislegt í kringum þessi mál er bent á bókina Great Companies Desverve Great Boards eftir Beverly Behan sem er lögfræðingur og með MBA gráðu og starfar sem ráðgjafi hjá Mercer ráðgjafafyrirtækinu og er jafnframt dálkahöfundur hjá Bloomberg Businessweek. Hún hefur mikla reynslu af því að vinna með stjórnum fyrirtækja og í þessari stuttu og aðgengilegu bók er mikill fróðleikur. Mikið er í húfi fyrir hlutabréfamarkaðinn og trúverðugleika hans að huga vel að þessu. Árangur fyrirtækja þar með val stjórnarmanna og umbun þeirra skiptir máli fyrir hluthafa, starfsfólkið og samfélagið allt á fjölmörgum sviðum. Bókin vakti sérstaka athygli mína þar sem ég hef verið stjórnarmaður og stjórnarformaður í mjög ólíkum fyrirtækjum allt frá litlum sprotafyrirtækjum og síðast Framtakssjóði Íslands sem getur varla talist sprotafyrirtæki í almennum skilningi þess orðs þótt hann sé bara 4 ára gamall. Fyrir forstjóra og stjórnarmenn fyrirtækja af ýmsum stærðum og gerðum er þessi bók góður leiðarvísir og vekur upp áleitnar spurningar.
Kröfur og ábyrgð hafa aukist
Það hefur orðið mikil breyting á störfum stjórnarmanna undanfarin 10 ára einkum eftir bankahrunið. Rannsóknir erlendis hafa sýnt að vinnutími stjórnarmanna hefur lengst og ekki óeðlilegt að hann sé umtalsvert meiri en þær klukkustundir sem fara í stjórnarfundi þótt það sé því miður oft mælikvarði á vinnuframlag. Að mæla stjórnarstörf eftir fjölda stjórnarfunda er eins og að mæla heilbrigt líferni eftir því hvað oft er farið í ræktina. Forstjórar þurfa einnig að verja mun meiri tíma í samskipti við stjórnarmenn og stjórnarformann og ef þeir gera það ekki þá eru þeir að vannýta verulega þá þekkingu og framlag sem stjórnarmenn geta veitt fyrirtækinu. Forstjórar þurfa því að læra að útdeila mun meira af sínum störfum til hæfra samstarfsmanna.
Bók Bev Behan hefur mjög skýran tilgang að mati höfundar.
Auka skilning á uppbyggilegum samskiptum forstjóra og stjórnarmanna
Takast á við margvíslega árekstra, misskilning, samskiptaleysi og jafnvel átök milli forstjóra og stjórnarmanna.
Hvernig forstjóri fyrirtækis getur nýtt stjórnarmenn sem best til að styrkja sig, fyrirtækið og alla hagsmunaaðila svo og framkvæmdastjórn fyrirtækisins.
Þótt bókin sé skrifuð með forstjóra fyrirtækja í huga fannst mér hún ekki síður mikilvæg fyrir stjórnarmenn. Bókin getur stuðlað að því að breyta verkefni stjórnarmanna í að meðtaka upplýsingar, horfa á glærukynningar og verja svo smá tíma í umræður, í að vera mikilvægur umræðuvettvangur og auðlind fyrir forstjórann og fyrirtækið.
Gott yfirlit um mörg álitamál
Bókin skiptist í nokkra meginkafla sem allir eru aðgengilegir með dæmisögum og með samandregið yfirlit í lokin. Það gerir bókina sérlega auðlesna.
Mikilvægustu viðfangsefnin í stjórnarfundarherberginu.
Að sinna stefnumörkun – Mikilvægasta prófið sem stjórnin fer í.
Undirnefndir stjórnar – Fjöldi þeirra og verkefni.
Hvernig á að breyta skipun stjórnar og hver á að vera samsetningin?
Að skipta um forstjóra. Mikilvægasta verkefni stjórnarinnar.
Er hægt að vera í mörgum stjórnum og hve mörgum?
Oft verður maður vitni að því að stjórnarmenn hafa ekki tíma til að sinna stjórnarstörfum af því að þeir eru bæði í of mörgum stjórnum og halda að stjórnarstörf geti verið aukastarf. Svo vanrækja forstjórar oft að upplýsa stjórnarmenn um starfsemi fyrirtækisins eða fara aldrei með þá um starfsstöðvarnar, til að hitta lykilstarfsmenn og gera þá að þátttakendum stefnumótunar. Það dugar ekki að afhenda þeim einhverja þykka möppu með upplýsingum og benda á heimasíðuna. Tökum upp ný vinnubrögð í stjórnarfundarherberginu og þessi bók er ágætur leiðarvísir um það þótt fjölmargt í bókinni sé ekki raunhæft í því viðskiptaumhverfi sem við búum við.
Hvað fannst þér um þessa grein? Láttu okkur vita
1 2 3 4 Næsta síða
Hér birtast ritdómar um áhugaverðar bækur sem tengjast fjármálum, efnahagsmálum, hagsögu og skyldum efnum.
Skráðu þig í fréttaveitur Landsbankans
Hafðu samband - 410 4000 - info@landsbankinn.is
Þjónustuverið er opið virka daga 9-17. Afgreiðslutími útibúa. Hraðbankar.
Opið virka daga 9-17
Útibú og afgreiðslur Hraðbankar Vextir Verðskrá
Landsbankinn hf. Austurstræti 11, 155 Reykjavík, Kt. 471008-0280Swift: NBIIISRE