en en en en en en it en en en en en en en en en en en en en en en en en es es en en en en en en en en de en fi en en en fr en bg en hbs_lat da nl el de et fi fr de hu is it lv lt en nb pl pt ro sv sl es sv tr es en en en en en kn en en en en en en en en en en en en en en it en en en en en en ga en ga fr la de en en en it en en de en sv en en en en en en en en tr en en en en ro da en en en en en en ga ga ga ga ga ga ga ga ga en ga ga ga en de ga en en en en en en ru en en en en en en en en en en en en en en en en id es cs ga ga ga nl ga tl ga ga ga ga ga la ga ga ga ga ga ga ga en en en en en en en en en nn en en fr en en en en cs en en en en
Eolas ar an gcomhshaol don todhchaí — European Environment Agency
Do something for our planet, print this page only if needed. Even a small action can make an enormous difference when millions of people do it!
Network of the Heads of Environment Protection Agencies (EPA network)
Shared Environmental Information System (SEIS)
Air pollution and Climate Change mitigation (ACM)
Climate Change Impacts, Vulnerability and Adaptation (CCA)
Inland, Coastal and Marine waters (ICM)
Urban, Land and Soil systems (ULS)
Waste and Materials in a Green Economy (WMGE)
EEA homepage in your language
Phone: (+45) 33 36 71 00
Fax: (+45) 33 36 71 99
Cookies are not enabled. You must enable cookies before you can log in.
The EEA Web CMS works best with following browsers:
Internet Explorer is not recommended for the CMS area.
If you have forgotten your password, we can send you a new one.
Skip to content. | Skip to navigation
Sound and independent information
Search the catalogue A-Z Glossary
The EEA is an agency of the European Union
Eolas ar an gcomhshaol don ...
Eolas ar an gcomhshaol don todhchaí
This website has limited functionality with javascript off. Please make sure javascript is enabled in your browser.
Article Published 27 Jul 2016 Last modified 06 Jul 2017
Topics: Policy instruments , Athrú i dtreo na hinbhuanaitheachta ,
Tá athrú mór tagtha ar chomhthéacs sonraí comhshaoil na hEorpa le daichead bliain anuas. De bharr a chasta is atá meath an chomhshaoil, tá anailís níos sistéamaí de dhíth mar aon le sonraí ábhartha chun tacú léi. Tá níos mó anailísí sistéamacha san áireamh le blianta beaga anuas le hobair na Gníomhaireachta Eorpaí Comhshaoil. Leanfaidh an Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil ag aithint saincheisteanna atá ag teacht chun cinn agus ag cur le saineolas comhshaoil na hEorpa.
Image © Íomhá © ESA, sonraí Copernicus Sentinel á bpróiseáil ag ESA
Tháinig na chéad phíosaí reachtaíochta i bhfeidhm san Aontas Eorpach (AE) breis is daichead bliain ó shin. Ó shin i leith, tá Ballstáit an AE ag bailiú agus ag tuairisciú sonraí inchomparáide go rialta maidir le réimse leathan saincheisteanna comhshaoil, ar saincheisteanna iad atá chomh héagsúil le tiúchan truailleán in aghaidh na huaire i gcathracha agus tomhais shéasúracha ar cháilíocht uisce snámha. Coinníonn siad taifead freisin ar astaíochtaí gás ceaptha teasa, ídiú fuinnimh, truailleáin a scaoiltear ó shaoráidí tionsclaíocha, méid agus suíomh limistéar cosanta, srl. Tá na sruthanna sonraí sin ríthábhachtach chun monatóireacht a dhéanamh ar dhul chun cinn agus cur chun feidhme éifeachtach na reachtaíochta comhshaoil a chinntiú.
Tá forbairt mhór tagtha ar bhailiú, tuairisciú agus anailís ar shonraí comhshaoil le linn na tréimhse seo. Is féidir linn níos mó sonraí a bhailiú, a stóráil agus a phróiseáil anois. Is féidir linn freisin sruthanna sonraí a idirnascadh chun anailís níos cruinne a dhéanamh ar a bhfuil ag tarlú agus na fáthanna atá leis. Tá samhlacha in ann tionchar an truaillithe aeir a mheas trí thiúchain truailleán aeir a breacadh i gcoinne dlús daonra ag suíomhanna áirithe. Is féidir sonraí ó fhaire satailíte, lena n-áirítear iad siúd ó chlár um fhaire na cruinne de chuid an AE, Copernicus, a thiomsú le sonraí arna dtuairisciú le trealamh faireacháin ar an talamh agus ar muir. Is féidir linn na hiarmhairtí atá ag meath an chomhshaoil agus athrú na haeráide, anois agus sa todhchaí, a mheas.
Cinntíonn comhrialacha AE comhoiriúnacht sonraí agus éascaíonn siad malartú sonraí agus faisnéise ar fud na hEorpa. Mar sin féin, chun treochtaí comhshaoil a thuiscint, tá sé den riachtanas comhoibriú ní hamháin laistigh den Aontas Eorpach, ach le tíortha eile na hEorpa, agus ar leibhéal idirnáisiúnta freisin. A bhuíochas leis an Líonra Comhshaoil Faisnéise agus Faireacháin (Eionet) agus le comhpháirtithe Eorpacha agus idirnáisiúnta, tá cumas ar leith ag an nGníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil chun faisnéis chomhshaoil a phróiseáil agus na riachtanais saineolais a bheidh ann sa todhchaí a thuar.
An gá le hanailís níos sistéamaí
Bíodh is go bhfuil bearnaí ann i réimsí áirithe, tá líon mór saineolais reatha ar an gcomhshaol ann. Táimid tagtha ar thuiscint níos doimhne ar shaincheisteanna sonracha de réir a chéile. Mar sin féin, fágann an tuiscint sin gur ghá an cheist ina iomláine a iniúchadh— go bhfuil gá le hanailísí níos sistéamaí a chuimseoidh córais iomlána, cosúil leis an gcóras soghluaisteachta agus an córas bia. Ní féidir ach dul chun cinn áirithe a dhéanamh trí thiúchain truailleán a mhonatóiriú. Ní féidir truailliú aeir a anailísiú, agus dul i ngleic leis, mura dtabharfar aghaidh ar iompar, díosalú feithiclí, talmhaíocht, sraoilleáil uirbeach, agus ar phatrúin tomhaltais. Is casta an rud é an comhshaol agus ní mór dúinn é sin a thabhairt faoi deara agus bunachar faisnéise á fhorbairt. Is léir anois go mbeidh saineolas níos sistéamaí ag teastáil uainn sa todhchaí.
Tá anailís shistéamach mar bhunchloch den fhoilseachán is déanaí ón nGníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil An Comhshaol Eorpach — staid agus ionchais 2015. Maidir le mórthreochtaí domhanda, tá obair déanta againn chun tionchar treochtaí domhanda ar an gcomhshaol Eorpach a mheas agus vice versa. I dtuairiscí téamacha na Gníomhaireachta Eorpaí Comhshaoil, bímid ag iarraidh dul i ngleic leis an saincheist atá idir camáin laistigh d’anailís sistéamach níos leithne.
Is minic a éilítear cineál eile sreabhaidh sonraí agus bainistíochta sonraí leis an gcineál seo anailíse, ar anailís í a dhéanann nasc dlúth idir sonraí socheacnamaíocha agus sonraí comhshaoil. Ina theannta sin, tá an líon sonraí atá á mbailiú ag saoránaigh agus ag cuideachtaí príobháideacha ag méadú de réir a chéile. B'fhéidir go mbeidh orainn comhpháirtíochtaí nua sonraí a chothú idir úinéirí agus bailitheoirí sonraí príobháideacha agus poiblí, áitiúla agus domhanda.
Saineolas a bhaint as sonraí comhshaoil
Ní hamháin go bhfuil ceisteanna ann maidir le húinéireacht agus bainistíocht sonraí, ach nuair a bhíonn lear mór sonraí ann, tá dúshlán eile i gceist: conas is féidir ciall a bhaint as sreafaí móra sonraí, go háirithe nuair atá beartais á gceapadh. Cén t-eolas a theastaíonn uainn chun tuilleadh feabhais a chur ar an gcomhshaol? Ar bhonn na hanailíse sin, d'fhéadfadh réimsí nua monatóireachta teacht chun cinn, deireadh a chur le cinn eile, nó gan monatóireacht a dhéanamh orthu ar bhonn chomh minic is a dhéantar faoi láthair.  Agus b'fhéidir go mbeadh ceangail nua idir tacair sonraí ag teastáil.  Ina theannta sin, b'fhéidir go mbeidh an saineolas atá ag teastáil ó phleanálaí uirbeach éagsúil uaidh sin atá de dhíth ó dhéantóir beartais Eorpach, cuir i gcás. Conas is féidir le saineolas comhshaoil cur le bainistíocht córas casta ar nós cathracha?
I ndlúthchomhar le comhpháirtithe, tá an Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil ag cur le bunachar eolais comhshaoil na hEorpa ar bhonn measúnuithe atá comhtháite go sistéamach téamach. Ní hamháin go mbímid ag díriú ar threochtaí ón am a caitheadh agus ar an staid reatha, ach freisin ar shaincheisteanna atá ag teacht chun cinn agus ar na riachtanais saineolais a bheidh ann sa todhchaí.
Ar deireadh, braitheann tionchar an tsaineolais ar an úsáid a bhaintear as. Caithfidh an t-eolas a bheith inrochtana agus ábhartha chun an comhshaol a fheabhsú. Ní mór freisin an t-eolas sin a chur in iúl dóibh siúd ar féidir leo tionchar a imirt ar phróisis cinnteoireachta. Tá an Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil tiomanta an saineolas comhshaoil a theastaíonn sa lá atá inniu ann agus sa todhchaí a oiriúnú, a tháirgeadh agus a chur in iúl.
Stiúrthóir Feidhmiúcháin, an Ghníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil
Sort by: Publishing date Title
The European environment — state and outlook 2015 Welcome to the European State of the Environment website
Permalink to this version
Permalink to latest version
Austria , Belgium , Bulgaria , Croatia , Cyprus , Czech Republic , Denmark , Estonia , Finland , France , Germany , Greece , Hungary , Iceland , Ireland , Italy , Latvia , Liechtenstein , Lithuania , Luxembourg , Malta , Netherlands , Norway , Poland , Portugal , Romania , Slovakia , Slovenia , Spain , Sweden , Switzerland , Turkey , United Kingdom
For references, please go to https://www.eea.europa.eu/ga/articles/eolas-ar-an-gcomhshaol-don-todhchai or scan the QR code.
PDF generated on 18 Jul 2017, 07:27 AM
Filed under: environmental research, environmental knowledge
Ithir — An acmhainn dearmadta
Artach — Cén fáth ar chóir dom a bheith buartha faoin Artach?
Uisce le haghaidh na Talmhaíochta
I dtreo na hinbhuanaitheachta domhanda
Bonneagar glas: saol níos fearr trí réitigh atá bunaithe ar an dúlra
An ghníomhaíocht dhaonna ag creimeadh na talún agus na hithreach
Ag dul ó bhainistíocht dramhaíola i dtreo geilleagar glas
Is í an bhainistíocht inbhuanaithe an tslí le foraoisí sláintiúla a bheith againn san Eoraip
Eolas ar an gcomhshaol don todhchaí
Fuinneamh in-athnuaite: an réiteach i ndáil le todhchaí íseal-charbóin san Eoraip
Tar éis Pháras: feidhmiú an gheilleagair ísealcharbóin
Feithiclí leictreacha: ag dul i dtreo córas soghluaisteachta inbhuanaithe
Maoiniú don troid i gcoinne an athraithe aeráide: acmhainní d’Eoraip ísealcharbóin atá seasmhach ó thaobh na haeráide de
Ábhar mór cainte i measc an-chuid daoine san Eoraip is ea cáilíocht an aeir
Ceimiceáin san Eoraip: an tionchar ar shláinte an duine agus ar an gcomhshaol a thuiscint
Geilleagar ciorclach san Eoraip: tá ról le himirt againne go léir
Sign up to receive our reports (print and/or electronic) and quarterly e-newsletter.
European Environment Agency (EEA)
Phone: +45 3336 7100
The European Environment Agency (EEA) is an agency of the European Union.
CMS login Software updates history Code for developers Refresh this page
This site uses cookies
We use cookies to record some preference settings and to analyse how visitors use our web site. Cookies do not contain any personal information about you. If you wish, see how to delete/disable cookies in your web browser but then our site may not work correctly. See also our privacy policy.