my en my my my my my my my en en my my my my my my my my my en my my my my my my my my en my ru my my my en en ru my ru my br my en en en en en en sv fr de de fr my my en my en my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my my en my en my gl my my my nl en my my my my my en my en en en en en en es en en en en en my my my my my my my my my en my my my my my my en my my my my my my my my en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en en
အပိုင်း (၁) UNESCO ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင် ပျူမြို့ဟောင်းများနှင့်ပတ်သက်၍ သိသင့်သည်များ
နည်းပညာသတင်းတိုများ
ဓာတ်ပုံသတင်းများ
Advertisement
မှတ်တမ်းများ
အပိုင်း (၁) UNESCO ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင် ပျူမြို့ဟောင်းများနှင့်ပတ်သက်၍ သိသင့်သည်များ
အပိုင်း (၁) UNESCO ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင် ပျူမြို့ဟောင်းများနှင့်ပတ်သက်၍ သိသင့်သည်များ
Written by  Super User
Thursday, March 10 2016 00:00
Rate this item
ယခုအခါ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် ပျူမြို့ ဟောင်းများ ကမ္ဘာ့အဆင့်မီစံတန်ဖိုးများရှိသည်နှင့်အညီ ကမ္ဘာ့စာရင်းဝင်ခဲ့ပေပြီ။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၅ ရက် မှ ၂၅ ရက်အတွင်း ကာတာနိုင်ငံ၊ ဒိုဟာမြို့တွင် ကျင်းပ ခဲ့သော (၃၈)ကြိမ်မြောက် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ် ကော်မတီ ညီလာခံ (38th Session of the World Heritage Committee) တွင် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်ကော်မတီအဖွဲ့ဝင် များက ပျူမြို့ဟောင်းများ (ဟန်လင်း၊ ဗိဿနိုး၊ သရေခေတ္တ ရာ)ကို အစည်းအဝေးဆုံးဖြတ်ချက်အမှတ်စဉ် (38 COM 8B.28) ဖြင့် အတည်ပြုသတ်မှတ်လိုက်ပြီဖြစ်ပါ သည်။
‘ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်’ ဟူသော စာတန်းတိုလေးတစ်ခု ဖြစ်ပါသော်လည်း ဂုဏ်ရည်နှင့်တန်ဖိုးက နက်နဲသိမ် မွေ့လှသည်။ အမွေအနှစ်၏ ဂုဏ်ရည်နှင့်တန်ဖိုးကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ရေး၊ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်ရ မည့် တာဝန်ဝတ္တရားတို့မှာ တစ်လနှင့်မရ၊ တစ်နှစ်နှင့်လည်း မပြီး၊ တစ်ဖွဲ့တည်းဖြင့် ဆောင်ရွက်၍မရ၊ တစ်ဌာနတည်း နှင့်လည်းမဖြစ်နိုင်ပါ။ နောင်မျိုးဆက်သစ်တို့ထိတိုင် စဉ်ဆက်မပြတ် အသိ၊ အတတ်ပညာရှင်တွေ၊ စေတနာ ရှင်တွေနှင့်အတူ ပြည်သူတစ်ရပ်လုံးကပါဝင်ပြီး ဝိုင်းဝန်း စောင့်ရှောက်မှသာ “Heritage of Humanity” ဆိုသည် နှင့်အညီ လူသားများအတွက် အမွေအနှစ်ကောင်းများ အဖြစ်ထားရစ်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။
ယခုလည်း ဝမ်းမြောက်စရာ၊ အားတက်စရာပင် အဆိုပါမြို့ဟောင်းများကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ် စာရင်းဝင် ဖြစ်ရေး စတင်အကောင်အထည်ဖော်ခါစ တစ်ပြိုင်နက် တည်းမှာ နယ်ဒေသအသီးသီးတွင် ဒေသခံတို့နှင့် တွေ့ ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ ဒေသခံအများစုက စိတ်ဝင်စား ကြသည်။ တန်ဖိုးထားကြသည်။ လိုက်နာကြသည်။ ပူးပေါင်းကြသည်။ သို့ကြောင့် ဆောင်ရွက်နေသူများ အတွက်လည်း တွန်းအားဖြစ်စေသည်။ ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပ ပညာရှင်များ၏ ပိုမိုအားပေးမှုကိုလည်းရရှိသည်။
အခြားနိုင်ငံများတွင် အမွေအနှစ်များကို ကမ္ဘာ့အ မွေအနှစ်စာရင်းဝင်နိုင်ရေးအတွက် စတင်ဆောင်ရွက် ချိန်မှ စာတွဲတင်သွင်းချိန်အထိ သုံးနှစ်မှ ၁၀ နှစ်ခန့်အ ထိ အချိန်ယူကြသော်လည်း မိမိတို့အမွေအနှစ်သည် အချိန်တိုအတွင်း နှစ်နှစ်မပြည့်သေးမီပင် စာတွဲကိုတင် သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ အမှန်တော့ ပထမဦးဆုံးဆောင်ရွက်ခဲ့ ခြင်းဖြစ်သည်နှင့်အညီ အဘက်ဘက်မှာ အနည်းငယ်စီ အခက်အခဲတွေရှိနေတာတော့ အမှန်ပင်။
မည်သို့ဆိုစေ ပျူမြို့ဟောင်းများတွင် ကမ္ဘာ့အဆင့် မီ စံတန်ဖိုးများရှိမှု၊ ခိုင်မာမှု (Integrity)၊ စစ်မှန်မှု (Authenticity)၊ ဆောင်ရွက်ခဲ့သူတို့၏ စိတ်စေတနာ နှင့် အပင်ပန်းခံမှု၊ ဒေသခံတို့၏ ပြင်းပြသော ဆန္ဒတို့ ကြောင့် ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်ကော်မတီဝင်နိုင်ငံတို့ကလေး စားမှု၊ အသိအမှတ်ပြုမှု၊ ချီးကျူးမှု၊ စာနာမှုများနှင့်အတူ တစ်ခဲနက်ထောက်ခံကြသောကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ‘ပထမ ဆုံးသော ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်မြို့ဟောင်းများ’ ဖြစ် ခဲ့ပေပြီ။
ပို၍ကျေနပ်စရာကောင်းသည်က ဟန်လင်း၊ ဗိဿ နိုး၊ သရေခေတ္တရာပျူမြို့ဟောင်းများဟု တွဲဆက် (ှနမငေူ သြာငညအေငသည) တင်သွင်းခဲ့ခြင်းကြောင့် တစ်ကြိမ်တည်း ကြိုးစားလိုက်ရာတွင် ဒေသသုံးခုစလုံးရရှိခဲ့ခြင်းပင်ဖြစ် သည်။
နောင်တွင် ပျူနှင့်ပတ်သက်၍ အထောက်အထား ခိုင်မာသည့်မြို့ဟောင်းများကိုလည်း ဆက်လက်ဖြည့် စွက်တင်သွင်းသွားနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ဒေသခံတို့၏ ပီတိများ တွေ့မြင်နေရသကဲ့သို့ နိုင်ငံသားအားလုံးလိုလို ပင် ဂုဏ်ယူနေကြသည်ကိုလည်း ကြားနေရပါသည်။
ပြည်ပရောက် မြန်မာများလည်း ဂုဏ်ယူမဆုံး ဖြစ်နေ ကြသည်။ အဆိုပါ မြို့ဟောင်းများကို ဘာကြောင့်ရွေးခဲ့ တာလဲ၊ ဘယ်အချက်တွေက စံဝင်တာလဲ၊ ဘယ်လိုတွေ ဆောင်ရွက်ခဲ့တာလဲ၊ ဘာတွေရင်ဆိုင်ခဲ့ရလဲ၊ ရရှိမယ့်အ ကျိုးကျေးဇူးတွေ၊ ရှေ့ဆက်ဘာတွေလုပ်ရဦးမလဲ၊ စတာ တွေ၊ သိသင့်တာတွေကို အများသိရှိရလေအောင် ဤ ဆောင်းပါးဖြင့် ဖြန့်ဝေလိုက်ပါသည်။
ရွေးချယ်မှု
ဘာကြောင့် ပျူသုံးမြို့ကို ဦးစွာရွေးချယ်ခဲ့သည်ဆို တာရှင်းပြလိုပါသည်။ မြန်မာ့သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတွင် သမိုင်းမတင်မီခေတ်ယဉ်ကျေးမှု၊ သမိုင်းတင်ခေတ်အစောပိုင်းယဉ်ကျေးမှု၊ သမိုင်းခေတ်ယဉ်ကျေးမှုဟူ၍အဆင့်ဆင့်ပြောင်းလဲ တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ပြဒါးလင်းဂူကဲ့ သို့သော ကျောက်ခေတ်အမွေအနှစ်(သမိုင်းမတင်မီ ခေတ်ယဉ်ကျေးမှု)၊ ကြေးခေတ်၊ သံခေတ်အမွေအနှစ် များ(သမိုင်းတင်ခေတ်အစောပိုင်းယဉ်ကျေးမှု)၊ ပုဂံ၊ မြောက်ဦး၊ သထုံ၊ အင်းဝ၊ ဟံသာဝတီ၊ မန္တလေး စ သည်ဖြင့် သမိုင်းခေတ်ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များတည် ရှိနေပြီး ယခုပျူမြို့ဟောင်းများသည်-သမိုင်းတင်ခေတ် အစောပိုင်းကာလယဉ်ကျေးမှု(ဏမသအသ-့ငျအသမငခခကူအကမန) ၏ မြို့ပြယဉ်ကျေးမှု (့မဘညေငဖအေငသည)နှင့် မြို့ပြယဉ် ကျေးမှုထွန်းကားခဲ့ခြင်း၏ ခိုင်မာသော အထောက်အထား တစ်ရပ်ဖြစ်ခြင်း၊
-အရှေ့တောင်အာရှဒေသအတွင်းရှိ အစောဆုံး သော ဗုဒ္ဓဘာသာယုံကြည်ကိုးကွယ်မှုနှင့်အတူ ဗုဒ္ဓယဉ် ကျေးမှုကို အခြေခံ၍ တည်ဆောက်ထားသောမြို့ပြယဉ် ကျေးမှုတစ်ရပ်ဖြစ်ခြင်း၊
-မြေပေါ်၊ မြေအောက် အထောက်အထားများ ြွကင်း ကျန်တည်ရှိနေသကဲ့သို့ ရာစုနှစ်တစ်ခုမက ပြည်တွင်း။ပြည်ပပညာရှင်များ၏ သုတေသနပြုလေ့လာခဲ့မှုတို့ ကြောင့် တိကျခိုင်မာသော သက်သေအထောက်အထား များရှိနေခြင်း၊
-တွေ့ရှိရသော ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်အထောက် အထားတို့ကို ခေတ်မီနည်းစနစ်ဖြင့် သိပ္ပံနည်းကျ သက် တမ်း(Carbon Dating) တွက်ချက်ရာတွင်လည်း တိကျ ခိုင်မာသော ကာလ၊ ခုနှစ်၊ သက္ကရာဇ်တို့ကိုလည်း ဖော် ထုတ်တင်ပြနိုင်ခြင်း စသည်တို့ကြောင့် ဦးစားပေးရွေး ချယ် တင်သွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာ့အဆင့်သတ်မှတ်ခြင်း
ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်း သတ်မှတ်နိုင်ရေးအတွက် အခြေခံအားဖြင့် ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ စံတန်ဖိုးများ (Out-standing Universal Value) ရှိခြင်း၊ တိကျသော နယ်နိ မိတ်သတ်မှတ်ချက်၊ ထိန်းသိမ်းမှု၊ ကာကွယ်မှုနှင့် စီမံခန့် ခွဲမှုစသော တန်ဖိုးနှင့်ဆောင်ရွက်ချက်တို့ ပြည့်စုံလုံလောက် မှုရှိရန် လိုအပ်ပါသည်။ သို့ပါ၍ ပျူမြို့ဟောင်းသုံးမြို့ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်း သတ်မှတ်နိုင်ရေးအတွက် အောက်ဖော်ပြပါ တန်ဖိုးနှင့်ဆောင်ရွက်ချက်များကို လေ့လာဆန်းစစ်ပြီး ဆုံးဖြတ်သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်-
ကမ္ဘာ့အဆင့်မီစံတန်ဖိုး
ခိုင်မာမှု (Integrity)
စစ်မှန်မှု (Authenticity)
စံတန်ဖိုး ၂ (Criteria ii)
စံတန်ဖိုး ၃ (Criteria iii)
စံတန်ဖိုး ၄ (Criteria iv)
ထိန်းသိမ်းမှု၊ ကာကွယ်မှု၊ စီမံခန့်ခွဲမှု
နယ်နိမိတ် (Boundary)
ထိန်းသိမ်းမှု (Conservation)
ကာကွယ်မှု (Protection)
စီမံခန့်ခွဲမှု (Management)
တစ်ချက်စီကို အပိုင်း(၂)တွင် ဆက်လက်ရှင်းလင်း ဖော်ပြပေးသွားပါမည်။ ။
ဒေါ်စန္ဒာခင်
Read 566 times
Published in မှတ်တမ်းများ
Tagged under
အပိုင်း (၁)
ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင်
ပျူမြို့ဟောင်းများ
သိသင့်သည်များ
Latest from Super User
မြို့ပတ်ရထားစီး ပြည်ပခရီးသည် ထက်ဝက်ခန့် တက်လာ
မွန်ပြည်နယ်အတွင်း မိုးစပါးစိုက်ပျိုးစရိတ်ထုတ်ချေးငွေများ အပြည့်အဝပြန်လည်ရရှိမည်ဟုဆို
ဝမ်ပေါင်ကုမ္ပဏီမှ ကြေးနီသယ်ကားများကို လက်ပံတောင်းတောင်ဒေသခံများ ပိတ်ဆို့တားဆီး ဆန္ဒပြတောင်းဆို
ကလေးလုပ်သား ခြောက်သိန်းခန့် အန္တရာယ်ရှိ လုပ်ငန်းခွင်များတွင် အဆိုးရွားဆုံးပုံစံဖြင့် ခိုင်းစေခံနေရဟု ILO ဆို
ရန်ကုန်မြို့ပတ်ရထားများ မြန်နှုန်းမြှင့်မောင်းနှင်နိုင်ရန် ခရီးသည်နည်းပါးသောဘူတာအချို့ကို ဖျက်သိမ်းမည်
Related items
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် မူလတန်းအဆင့်မှ ကျောင်းထွက်ရသည့်ကလေး သုံးသိန်းရှိ ဟု UNESCO ကဆို
back to top
Job opportunity
no frame support
Job in Myanmar
Stay connected
RSS Vimeo Twitter Facebook Moby Picture
မျက်မှောက်ရေးရာ
အယ်ဒီတာ့အာဘော်
လူမျိုးစုရေးရာ
အထူးသတင်းပေးပို့ချက်
Advertisement
နိုင်ငံတကာသတင်းများ
နိုင်ငံတကာအထူးဆောင်းပါး
အထူးကဏ္ဍအစီအစဉ်
မှတ်တမ်းများ
ဖျော်ဖြေရေး
နယ်သတင်းများ
မန္တလေးသတင်းများ
မှုခင်းသတင်းများ
လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများ မိတ်ဆက် ကဏ္ဍ
Copyright 2014 © Democracy Today Daily Newspaper | Myanmar News Network Co.,Ltd. All rights reserved.
Creation of OrientWebs!
Myanmar News Network
Login or Register
Remember Me
fb iconLog in with Facebook