la pt is en is is is is de is is is is da is is is sl is is is is is pt is is is be is is is ur is is is is sk is la is is fi is ca is uk de is ceb de is ceb is is fi is ca is uk de en is en la is is hu hbs_lat is ca en is is is en en en is is ca ca oc sv is
Sigurdi Stephanii terrarum hÿperborearum Delineatio. Anno 1570 | Íslandskort.is
| Kort | Leit | Saga | Um vefinn |
Vefhringur Landsbókasafns Íslands - Háskólabókasafns
Dagblöð og tímarit frá Íslandi, Færeyjum og Grænlandi
Samskrá íslenskra handrita með mynduðum eintökum
Íslandskort og ágrip af kortasögu
Stafræn afrit af tónlist og viðtöl
Safn námsritgerða og rannsóknarita
Íslenskir vefir frá 1996 til dagsins í dag
Samleit í gagnasöfnum og samskrá bókasafna
SFX-leit að tímaritum í áskrift safnsins
Landsaðgangur að tímarita- og gagnasöfnum
Leit að þýðingum úr íslensku í Leitir.is
Landsbókasafn Íslands - Háskólabókasafn
Þekkingarveita í allra þágu
2. Íslandskort Guðbrands biskups Þorlákssonar | 1590
Sigurdi Stephanii terrarum hÿperborearum Deline...
PDF skjal (218.6 KB)
Hágæða PDF (888.4 KB)
JPG mynd (885.6 KB)
PDF skjal (247.3 KB)
Hágæða PDF (1.2 MB)
JPG mynd (1.2 MB)
PDF skjal (179.3 KB)
Hágæða PDF (651.7 KB)
JPG mynd (648.3 KB)
Sigurdi Stephanii terrarum hÿperborearum Delineatio. Anno 1570
Undir lok 16. aldar og á þeirri 17. gerðu nokkrir Íslendingar kort af norðanverðu Atlantshafi og löndunum í kring. Þeir freistuðu þess að samræma fornar íslenskar frásagnir um landaskipan á þessum slóðum við kort þau er þá voru í mestu gengi eða menn höfðu við höndina. Kortin voru í það smáum mælikvarða að erfitt var að gera Íslandi viðhlítandi skil enda var gerð þess í rauninni aukaatriði. Fyrir kortagerðarmönnunum vakti að gera grein fyrir siglingum Íslendinga vestur um haf til Grænlands og Ameríku. Gerð þeirra flestra stóð sennilega í sambandi við fyrirætlanir Danakonunga um að ná að nýju tangarhaldi á Grænlandi. Kort þessi eru í rauninni frekar hluti af kortasögu Grænlands en Íslands.
Af öllum kortunum eru til nokkrar mismunandi eftirmyndir en tvö þeirra eru ekki lengur til í frumgerð. Þessi mynd af korti Sigurðar Stefánssonar, skólameistara í Skálholti, er úr bók Þormóðs Torfasonar Gronlandia antiqva frá 1706 en hann birtir öll kortin nema eitt. Frumrit Sigurðar er glatað en ártalið á kortinu hlýtur að vera vitlaust því hann er talinn fæddur um 1570. Flestir eru á einu máli um að kortið muni vera gert 1590 og þriðja talan því misritast.
Um skipan landa vestanhafs hefur Sigurður líklega farið eftir uppdrætti sem svipaði til heimskorts Mercators frá 1569 með nokkru ívafi úr korti Johannesar Ruysch af stöðu Grænlands. Á vesturströnd þess lands sem er nú kallað Ameríka eru Helluland, Markland og Skrælingjaland. Fyrir norðan Grænland er Risaland og austar eru Jötunheimar og Bjarmaland. Lítið er hægt að segja um lögun Íslands á frumgerðinni því eftirmyndirnar greinir nokkuð á. Á þessu korti er það býsna ólögulegt þó að því svipi meira til korts Guðbrands biskups heldur en eldri hugmynda.
Landsbókasafn Íslands - Háskólabókasafn
Arngrímsgötu 3 - 107 Reykjavík
Netfang: landsbokasafn (hjá) landsbokasafn.is