is is en en is is it is is war is is da is is is en en en en en en en en es es en en en en en en en en et en fi en en en fr en en bg en en hbs_lat da nl el de et fi fr de da is it lv lt en en nn pl pt ro sv sl es sv tr es en en en en en kn en en en is is is is en en en is is is is en is cs en hbs_lat pt en en is is is is is is da is en en it en en de en sv en en en en en en en en tr en en en en ro da en en en is is is is en is is is is is is is is is lb da id is is en en en en en en ca en en is is gl vi gl en en en is id is is is is is is is is is is is is da is nb id is da en is is is en en en en en et cs fi hbs_lat ca is is en is tr is en en en
Flóknar áskoranir í samtengdum heimi — Umhverfisstofnun Evrópu
Gerðu eitthvað fyrir plánetuna okkar, prentaðu einungis þessa síðu ef þú þarft þess. Jafnvel lítil aðgerð getur haft gríðarleg áhrif ef milljónir manna gera hið sama!
Sameiginlegt upplýsingakerfi vegna umhverfismála (SEIS)
Áhrif loftslagsbreytinga, veikleikar og aðlögun
Urban, Land and Soil systems (ULS)
Waste and Materials in a Green Economy (WMGE)
EEA homepage in your language
Contact the web team
Phone: (+45) 33 36 71 00
Fax: (+45) 33 36 71 99
Cookies are not enabled. You must enable cookies before you can log in.
The EEA Web CMS works best with following browsers:
Internet Explorer is not recommended for the CMS area.
If you have forgotten your password, we can send you a new one.
Fara beint í efni. | Fara beint í leiðsögu.
Sound and independent information
Search the catalogue Orðaskrá frá A-Z
The EEA is an agency of the European Union
Umhverfisteikn - Velferð og umhverfið
Flóknar áskoranir í ...
Flóknar áskoranir í samtengdum heimi
Þessi vefsíða er með takmarkaða virkni með slökkt á javascript. Vinsamlegast gakktu úr skugga um að javascript sé virk í vafranum þínum.
Article Útgefið 18 Jul 2011 Síðast breytt 31 Aug 2016
Topics: Breytingar í átt að sjálfbærni , Hagkvæm auðlindanýting og úrgangur ,
Ein helsta ályktun mikilvægustu skýrslu EEA, SOER 2010, er augljós: „umhverfisvandamál eru flókin og einangruð verða þau ekki skiljanleg“.
Image © EEA/John McConnico
Í stuttu máli þýðir þetta að umhverfismálefni eru samtengd og eru oft aðeins hluti stærra púsluspils áskorana sem við og jörðin glímum við. Sannleikurinn er sá að við búum í og erum háð samtengdum heimi sem gerður er úr mörgum stökum en tengdum kerfum – umhverfislegum, félagslegum, hagrænum, tæknilegum, pólitískum, menningarlegum o.s.frv.
Þessa hnattræna samtenging þýðir að skemmdir á einum þætti geta haft óvænt áhrif annars staðar. Hið alþjóðlega hrun fjármálakerfa á síðustu árum og vandræðin sem gosið í Eyjafjallajökli olli í flugsamgöngum eru dæmi um það hvernig skyndilegar bilanir á einum stað geta haft áhrif á heil kerfi.
Þessi samtenging er oft kölluð „hnattvæðing“ og er ekki ný. Við Evrópumenn höfum notið hnattvæðingarinnar, auðgast og verið í efnahagslegri forystu um langt skeið. Meðan á þessu hefur staðið höfum við notað mikið af jarðargæðum álfunnar sem og annarra heimsálfa. „Fótspor“ okkar eða áhrif eru mikil og virða engin landamæri.
Reyndar er talið að drifkraftar hnattvæðingarinnar muni hafa mikil áhrif í Evrópu og umhverfi hennar í framtíðinni. Við höfum enga stjórn á mörgum þeirra. Til dæmis gæti íbúafjöldi jarðar farið fram úr 9 milljörðum árið 2050, með miklum afleiðingum fyrir umhverfið. Mestur hluti fjölgunarinnar mun líklega eiga sér stað í Asíu og Afríku en aðeins 3% hennar í þróuðustu löndunum (Evrópu, Japan, Bandaríkjunum, Kanada, Ástralíu og Nýja-Sjálandi).
Umhverfisvandamál sem tengjast hnattrænum drifkröftum breytinga
Ýmsir straumar sem eru að koma í ljós móta heiminn. Sumir þeirra eru nefndir „hnattrænir meginstraumar“ þar eð þeir ganga þvert á félagslega, tæknilega, hagræna, pólitíska og m.a.s. umhverfislega þætti. Meðal helstu drifkrafta breytinga má nefna breytileg lýðfræðileg mynstur, stöðugt örari þéttbýlismyndun, tæknibreytingar, samruna markaða, tilfærslu efnahagslegra valda og loftslagsbreytingar.
Slíkir straumar hafa mikil áhrif á alþjóðlega eftirspurn eftir hráefnum. Borgir breiða úr sér. Neysla eykst. Heimsbyggð býst við áframhaldandi hagvexti. Framleiðsla er að færast til nýrra hagkerfa sem munu eflast að mikilvægi með tímanum. Einkaaðilar gætu orðið mikilvægari fyrir stjórnmál heimsins. Og það er búist við því að tæknibreytingar verði stöðugt hraðari. Þessi „keppni út í hið óþekkta“ skapar nýjar hættur, en einnig mikil tækifæri.
Framtíðaráhrif þessara „hnattrænu meginstrauma“ er viðfangsefni eins hluta SOER og er mikilvægur þáttur Umhverfisteikna 2011. Þessir helstu straumar hafa mikil áhrif á umhverfið á allri jörðinni og stýringu okkar á auðlindum. Víða íUmhverfisteiknum 2011 er fjallað um „Hnattræna meginstrauma jarðar 2050“ þar sem við greinum lykilstraum og metum áhrif hans á umhverfið í Evrópu í framtíðinni.
Við vitum ekki hvernig jörðin muni líta út árið 2050. Eigi að síður eru margir straumar ljósir. Framhaldsþróun þeirra ræðst af þeim ákvörðunum sem við tökum núna. Í þeim skilningi er framtíðin í höndum okkar. Tökum skynsamlegar ákvarðanir. Barnabörn okkar og allir aðrir í fjölskyldunni árið 2050 munu verða okkur þakklát fyrir það.
Raða eftir: Útgáfudagur Heiti
The European environment — state and outlook 2015 Welcome to the European State of the Environment website
Permalink to this version
Permalink to latest version
Albania , Armenia , Austria , Azerbaijan , Belarus , Belgium , Bosnia and Herzegovina , Bulgaria , Croatia , Cyprus , Czech Republic , Denmark , Estonia , Finland , Former Yugoslav Republic of Macedonia, the , France , Georgia , Germany , Greece , Hungary , Iceland , Ireland , Italy , Kazakhstan , Kosovo (UNSCR 1244/99) , Kyrgyzstan , Latvia , Liechtenstein , Lithuania , Luxembourg , Malta , Moldova , Monaco , Montenegro , Netherlands , Norway , Poland , Portugal , Romania , Russia , San Marino , Serbia , Slovakia , Slovenia , Spain , Sweden , Switzerland , Tajikistan , Turkey , Turkmenistan , Ukraine , United Kingdom , Uzbekistan
For references, please go to https://www.eea.europa.eu/is/umhverfis-teikn/umhverfisteikn-2011-1/greinar/floknar-askoranir-i-samtengdum-heimi or scan the QR code.
PDF generated on 31 Dec 2017, 12:52 AM
Umhverfisteikn - Velferð og umhverfið
Flóknar áskoranir í samtengdum heimi
Ár skóga: fögnum skógum fyrir fólkið
Líf í samtengdum heimi
Heilsa í breytilegu loftslagi
Hnattrænn meginstraumur jarðar 2050
Nýskráning til þess að fá skýrslur frá okkur (á prentuðu og/eða rafrænu formi) og ársfjórðungslegt e-fréttabréf.
Sími +45 3336 7100
Evrópska Umhverfistofnunin er stofnun innan Evrópusambandsins.
CMS innskráning Saga hugbúnaðaruppfærslna Kóði fyrir forritara Endurhlaða síðuna
This site uses cookies
We use cookies to record some preference settings and to analyse how visitors use our web site. Cookies do not contain any personal information about you. If you wish, see how to delete/disable cookies in your web browser but then our site may not work correctly. See also our privacy policy.