Konfrontasyen Indonesia–Malaysia
{{Infobox military conflict
| conflict          = Indonesia–Malaysia confrontation
| partof            = the [[formation of Malaysia]] and the [[Cold War in Asia]]
| image             = [[File:British forces in Borneo during Confrontation.jpg|300px]]
| caption           = A British soldier is winched up by a [[Westland Wessex]] helicopter during an operation in [[Borneo]], August 1964
| date              = 20 January 1963 – 11 August 1966<br />({{Age in years, months, weeks and days|month1=01|day1=20|year1=1963|month2=08|day2=11|year2=1966}})
| place             = [[Malay Peninsula]], [[Borneo]]
| territory         = 
| result            = {{ubl|[[Commonwealth of Nations|Commonwealth]] victory{{sfn|van der Bijl|2007|p=246|loc=It was an outstanding victory, and it was a victory }}}}
* Indonesia accepts formation of Malaysia<ref>{{Cite book |last=Andretta Schellinger |url=https://books.google.com/books?id=ODPECwAAQBAJ&pg=PA152 |title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War |date=12 February 2016 |publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-9771-3 |pages=152– |access-date=26 January 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170215082114/https://books.google.com/books?id=ODPECwAAQBAJ&pg=PA152 |archive-date=15 February 2017 |url-status=live}}</ref>
* [[Sukarno]] was [[Transition to the New Order|replaced]] by [[Suharto]] following [[30 September Movement|G30S]] coup attempt{{sfn|Dennis|Grey|1996|p=318}}
* [[Communist insurgency in Sarawak|Communist insurgency]] in [[Sarawak]] continues until 1989
| combatant1        = {{tree list}}
*'''[[The Commonwealth of Nations]]''' {{bulleted list|
{{flag|United Kingdom}}|  {{flag|Malaysia}}{{efn|group=infobox|Before [[Malaysia Day|Federation]], the three separate entities [[Federation of Malaya|Malaya]], [[Crown Colony of Sarawak|Sarawak]], and [[Crown Colony of North Borneo|North Borneo]] participated independently}}|{{flagicon image|Flag of Singapore.svg}} [[Singapore in Malaysia|Singapore]]{{efn|group=infobox|[[Singapore in Malaysia#Expulsion|Until 1965]]}}|{{flag|Brunei}}|{{flag|Australia}}|{{flag|New Zealand}}}}
{{tree list/end}}
| combatant2        = {{flag|Indonesia}}<br>'''Aligned parties:'''<br>{{flagicon image|Flag of the Communist Party of Indonesia.svg}} [[Communist Party of Indonesia|PKI]]{{sfn|Conboy|2003|pp=93–95}}{{sfn|Conboy|2003|p=156}}<br>{{flagicon image|Flag of the North Kalimantan Communist Party.svg}} [[North Kalimantan Communist Party|NKCP]]<ref name="Fowler and Lyes 2006">{{harvnb|Fowler|2006|pp=11, 41}}</ref>{{sfn|Pocock|1973|p=129}}{{sfn|Corbett|1986|p=124}}<ref name="Fujio Hara" /><br>{{flagicon image|Flag of the Sarawak People's Guerilla Force.svg}} [[Sarawak People's Guerrilla Force|PGRS]]<ref name="Fujio Hara">{{Cite journal |last=Hara |first=Fujiol |date=December 2005 |title=The North Kalimantan Communist Party and the People's Republic of China |journal=The Developing Economies |volume=XLIII |issue=1 |pages=489–513 |doi=10.1111/j.1746-1049.2005.tb00956.x |hdl-access=free |hdl=10.1111/j.1746-1049.2005.tb00956.x|s2cid=153955103 }}</ref><br>{{flagicon image|Flag of the North Borneo Federation.svg}} [[Brunei People's Party|PRB]]<ref name="PRB Elections">Sejarah Indonesia : [http://www.gimonca.com/sejarah/sejarah09.shtml "The Sukarno Years"]. Retrieved 30 May 2006.</ref>
| commander1        = {{plainlist |
* {{flagdeco|Malaysia}} [[Tuanku Syed Putra]]
* {{flagdeco|Malaysia}} [[Ismail Nasiruddin of Terengganu|Ismail Nasiruddin]]
* {{flagdeco|Malaysia}} [[Tunku Abdul Rahman]]
* {{flagdeco|Malaysia}} [[Abdul Razak Hussein]]
* {{flagdeco|Malaysia}} [[Tunku Osman]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagdeco|Sabah|1963}} [[Mustapha Harun]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagdeco|Sabah|1963}} [[Pengiran Ahmad Raffae]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagdeco|Sabah|1963}} [[Fuad Stephens]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagdeco|Sabah|1963}} [[Peter Lo Sui Yin]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagicon image|Flag of the Kingdom of Sarawak (1870).svg}} [[Abang Openg]]
* {{flagdeco|Malaysia}}{{flagicon image|Flag of the Kingdom of Sarawak (1870).svg}} [[Stephen Kalong Ningkan]]
* {{flagdeco|Singapore}} [[Yusof Ishak]]
* {{flagdeco|Singapore}} [[Lee Kuan Yew]]
* {{nowrap|{{flagdeco|Brunei}} [[Omar Ali Saifuddien III]]}}
* {{flagdeco|United Kingdom}} [[Harold Macmillan]]
* {{flagdeco|United Kingdom}} [[Alec Douglas-Home]]
* {{flagdeco|United Kingdom}} [[Harold Wilson]]
* {{flagdeco|United Kingdom}} [[Rodney Moore (British Army officer)|Rodney Moore]]
* {{flagdeco|United Kingdom}} [[Walter Walker (General)|Walter Walker]]
  }}
| commander2        = {{plainlist |
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Sukarno]]
* {{flagicon|Indonesia}} [[Subandrio]]
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Chairul Saleh]]
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Omar Dani]]
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Ahmad Yani]]
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Eddy Martadinata]]
* {{nowrap|{{flagdeco|Indonesia}} [[Abdul Haris Nasution|A.H. Nasution]]}}
* {{flagdeco|Indonesia}} [[Suharto]]
* {{flagdeco|Indonesia}}{{flagicon image|Flag of the Communist Party of Indonesia.svg}} [[Dipa Nusantara Aidit|D.N. Aidit]]
* {{flagicon image|Flag of the North Kalimantan Communist Party.svg}} [[Wen Ming Chyuan]]
* {{flagicon image|Flag of the North Kalimantan Communist Party.svg}} [[Lam Wah Kwai]]
* {{flagicon image|Flag of the North Kalimantan Communist Party.svg}} [[Bong Kee Chok]]
* {{flagicon image|Flag of the North Kalimantan Communist Party.svg}} [[Ang Cho Teng]]
* {{flagicon image|Flag of the North Borneo Federation.svg}} [[A. M. Azahari]]
* {{flagicon image|Flag of the North Borneo Federation.svg}} [[Yassin Affandi]]
  }}
| strength1         = 
| strength2         = 
| casualties1       = '''Military Total:'''
* 114 killed{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}
* 181 wounded{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}<!-- Carver says 181 wounded, Moulton says 182 wounded -->
'''Civilians Total:'''
* 36 killed{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}
* 53 wounded{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}
* 4 captured{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}
----{{flagdeco|United Kingdom}} 140 killed (including 44 [[gurkha]])<ref name="MoD2015">{{Cite book |url=https://assets.publishing.service.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/416474/20150326_UK_Armed_Forces_Operational_deaths_post_World_War_II_O.pdf |title=UK Armed Forces Operational deaths post World War II |date=2015 |publisher=Ministry of Defence |page=4}}</ref><br>52 wounded{{Citation needed|date=June 2023}}<br>
{{flagdeco|Australia}} 23 killed<ref name="awm.gov.au-indonesian-confrontation">{{Cite web |title=Indonesian Confrontation, 1963–66 &#124; Australian War Memorial |url=https://www.awm.gov.au/articles/atwar/indonesian-confrontation |website=www.awm.gov.au}}</ref><br>8 wounded<ref name="awm.gov.au-indonesian-confrontation"/><br>
{{flagdeco|New Zealand}} 12 killed<ref name="govt.nz/war/confrontation-in-borneo">{{Cite web |title=NZ and Confrontation in Borneo – Confrontation in Borneo &#124; NZHistory, New Zealand history online |url=https://nzhistory.govt.nz/war/confrontation-in-borneo |website=nzhistory.govt.nz}}</ref><br>16 wounded{{Citation needed|date=June 2023}}<br>
{{flagdeco|Singapore}} 9 killed<ref name="Konfrontasi">{{Cite web |title=Speech by the President of the SAF Veterans' League, Brigadier-General (NS) Winston Toh, At the Konfrontasi Memorial Ceremony on 10 March 2016, 1825hrs &#124; |url=http://www.safvl.org.sg/uploads/files/konfrontasi_speech.pdf |access-date=17 February 2022 |archive-date=26 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230326032730/http://www.safvl.org.sg/uploads/files/konfrontasi_speech.pdf |url-status=dead }}</ref><br>several wounded<br>
'''[[Brigade of Gurkhas|Gurkhas]]''' 44 killed{{Citation needed|date=June 2023}}<br>83 wounded{{Citation needed|date=June 2023}}
| casualties2       = '''Total:'''
* 590 killed{{sfn|Carver|1986|p=806}}
* 222 wounded{{sfn|Carver|1986|p=806}}{{sfn|Moulton|1967|p=349}}
* 771 captured{{sfn|Carver|1986|p=806}}
| campaignbox       = {{Campaignbox Indonesia–Malaysia confrontation}}
| casus             = Formation of Malaysia
}}

'''Konfrontasyen Indonesia–Malaysia''' tauka '''konfrontasyen Borneo''' (dikelala enggau nama '''{{Lang|ms|Konfrontasi}}''' di Indonesia, Malaysia enggau Singapura) iya nya konflik besenyata ari taun 1963 ngagai 1966 ti bepun ari [[Indonesia]] ti mantah pengawa numbuhka menua [[Malaysia]] ari Federasyen Malaya. Pengudah presiden Indonesia Sukarno dibuai ari penuduk iya dalam taun 1966, penyarut nya tembu enggau likun.

Pengaga Malaysia ari gempung menua Federasyen Malaya (diatu [[Semenanjung Malaysia]]), [[Singapura]] enggau koloni Mahkota British Borneo Utara enggau Sarawak (begulai dikelala enggau nama Borneo British, diatu [[Malaysia Timur]]) dalam bulan September 1963.{{Sfn|Mackie|1974}}<ref>{{Cite news|date=17 September 2011|title=The lost wars: Britain's Malayan campaigns|url=https://www.independent.co.uk/news/uk/home-news/lost-wars-britain-s-malayan-campaigns-5329010.html|newspaper=[[The Independent]]|first1=Andy|last1=McSmith}} </ref> Pemungkal ke amat penting ba konflik nya nyengkaum polisi Indonesia ke bekonfrontasyen ngelaban Guinea Baru Belanda ari bulan Mac ngagai Ogos 1962 enggau pengawa pemantah ba Brunei ke disukung Indonesia dalam bulan Disember 1962. Malaysia bisi sukung soldadu terus ari United Kingdom, Australia, enggau New Zealand. Indonesia bisi sukung enda terus ari USSR enggau China, lalu enggau nya nyadika penyarut tu siti ari episod Perang Dingin di Asia.

Penyarut nya nyadi perang ke enda dipadah lalu mayuh pengawa nya nyadi ba kandang endur garis entara menua Indonesia enggau Malaysia Timur ba pulau [[Borneo]] (ke dikelala enggau nama [[Kalimantan]] di Indonesia). Taja pia Indonesia mega bejalaika pengawa belalai ti kurang intensiti ba Semenanjung Melayu enggau ba Singapura. Konflik nya ditanda enggau perang darat ti ditagang sereta kediri, ti ditetapka dalam taktik brinkmanship tikas baruh. Perang selalu iya dipejalaika operasyen pemesai kompeni - tauka platun ba sepiak-sepiak garis entara menua. Kimpin Indonesia ti nyerungkai menua Borneo nya nguji deka nguna baka ni Sabah enggau Sarawak ti mayuh macham bansa enggau pengarap enti dibandingka enggau menua Malaya enggau Singapura, enggau tuju deka nagang perambu menua Malaysia.

Menua kampung Borneo enggau nadai jalai alun ke meraka garis entara menua Indonesia–Malaysia ngujungka kededua soldadu Indonesia enggau Komanwel bejalaika pengawa matau kaki ke panjai. Kededua piak bepanggai ba operasyen infantri lempung enggau pengangkut langit, taja pan soldadu Komanwel ngasaika pengelebih ngena bilun engkabang ke manah agi sereta bekal baru ngagai palan operasyen ke mua. Sungai mega dikena nyadika chara pengangkut enggau nyeresap. Taja pan operasyen beperang tebal agi dipejalaika sedadu darat, tang soldadu langit bejalaika tanggungpengawa sukung ti beguna amat lalu soldadu tasik nentuka pengelikun ba tisi tasik. British nyendiaka mayuh pengawa ngetanka diri, taja pan soldadu Malaysia majak nambahka pemeri sida, lalu bisi pemeri ari sesiti maya ngagai sesiti maya ari so;dadu Australia enggau New Zealand dalam Rizab Strategik Timur Jauh ti digempung ti bepalan maya nya di Semenanjung Malaysia enggau Singapura.{{Sfn|Dennis|Grey|1996}}

Keterubah iya, serang Indonesia ngagai Malaysia Timur bepanggai bendar ba raban voluntia ba endur nya ti dilatih Soldadu Indonesia. Nyau kelama, raban penyelawai nya nyadi teratur agi enggau nyengkaum komponen ke lebih substansial ari raban soldadu Indonesia. Dikena nagang sereta ngachau kimpin penyelawai Indonesia ti majak nambah, British nimbal dalam taun 1964 enggau ngepunka operasyen belalai sida empu ngagai menua Kalimantan Indonesia ngena nama kod Operasyen Claret. Beserimbai enggau Sukarno madahka ‘taun pengidup ti jai’ enggau penyarut bansa 1964 di Singapura, Indonesia ngepunka kimpin operasyen ti dikerembaika ngagai Semenanjung Malaysia kena 17 Ogos 1964, taja pan nadai pemujur soldadu.{{Sfn|Edwards|1992}} Pengawa numbuhka soldadu Indonesia ba garis entara menua Kalimantan dalam bulan Disember 1964 meda UK ngereja sedadu ke signifikan ari Perintah Strategik Soldadu Darat ke bepalan ba UK. Australia enggau New Zealand nganjung soldadu perang roulement ari Semenanjung Malaysia ke Kalimantan dalam taun 1965-66. Penyarut nya berengkah surut berindik ari pengawa rampas kuasa bulan Oktober 1965 enggau Sukarno lenyau kuasa ngagai Jeneral Suharto. Siti renggat berunding likun ti berat entara kededua piak berengkah dalam bulan Mei 1966, lalu sempekat pengelikun kepenudi disain kena 11 Ogos 1966 enggau Indonesia ngaku menua Malaysia enggau formal.{{Sfn|Dennis|Grey|1996}}

==Penyanding==
{{reflist}}
Konfrontasyen Indonesia–Malaysia tauka konfrontasyen Borneo (dikelala enggau nama  di Indonesia, Malaysia enggau Singapura) iya nya konflik besenyata ari taun 1963 ngagai 1966 ti bepun ari Indonesia ti mantah pengawa numbuhka menua Malaysia ari Federasyen Malaya. Pengudah presiden Indonesia Sukarno dibuai ari penuduk iya dalam taun 1966, penyarut nya tembu enggau likun.

Pengaga Malaysia ari gempung menua Federasyen Malaya (diatu Semenanjung Malaysia), Singapura enggau koloni Mahkota British Borneo Utara enggau Sarawak (begulai dikelala enggau nama Borneo British, diatu Malaysia Timur) dalam bulan September 1963.  Pemungkal ke amat penting ba konflik nya nyengkaum polisi Indonesia ke bekonfrontasyen ngelaban Guinea Baru Belanda ari bulan Mac ngagai Ogos 1962 enggau pengawa pemantah ba Brunei ke disukung Indonesia dalam bulan Disember 1962. Malaysia bisi sukung soldadu terus ari United Kingdom, Australia, enggau New Zealand. Indonesia bisi sukung enda terus ari USSR enggau China, lalu enggau nya nyadika penyarut tu siti ari episod Perang Dingin di Asia.

Penyarut nya nyadi perang ke enda dipadah lalu mayuh pengawa nya nyadi ba kandang endur garis entara menua Indonesia enggau Malaysia Timur ba pulau Borneo (ke dikelala enggau nama Kalimantan di Indonesia). Taja pia Indonesia mega bejalaika pengawa belalai ti kurang intensiti ba Semenanjung Melayu enggau ba Singapura. Konflik nya ditanda enggau perang darat ti ditagang sereta kediri, ti ditetapka dalam taktik brinkmanship tikas baruh. Perang selalu iya dipejalaika operasyen pemesai kompeni - tauka platun ba sepiak-sepiak garis entara menua. Kimpin Indonesia ti nyerungkai menua Borneo nya nguji deka nguna baka ni Sabah enggau Sarawak ti mayuh macham bansa enggau pengarap enti dibandingka enggau menua Malaya enggau Singapura, enggau tuju deka nagang perambu menua Malaysia.

Menua kampung Borneo enggau nadai jalai alun ke meraka garis entara menua Indonesia–Malaysia ngujungka kededua soldadu Indonesia enggau Komanwel bejalaika pengawa matau kaki ke panjai. Kededua piak bepanggai ba operasyen infantri lempung enggau pengangkut langit, taja pan soldadu Komanwel ngasaika pengelebih ngena bilun engkabang ke manah agi sereta bekal baru ngagai palan operasyen ke mua. Sungai mega dikena nyadika chara pengangkut enggau nyeresap. Taja pan operasyen beperang tebal agi dipejalaika sedadu darat, tang soldadu langit bejalaika tanggungpengawa sukung ti beguna amat lalu soldadu tasik nentuka pengelikun ba tisi tasik. British nyendiaka mayuh pengawa ngetanka diri, taja pan soldadu Malaysia majak nambahka pemeri sida, lalu bisi pemeri ari sesiti maya ngagai sesiti maya ari so;dadu Australia enggau New Zealand dalam Rizab Strategik Timur Jauh ti digempung ti bepalan maya nya di Semenanjung Malaysia enggau Singapura.

Keterubah iya, serang Indonesia ngagai Malaysia Timur bepanggai bendar ba raban voluntia ba endur nya ti dilatih Soldadu Indonesia. Nyau kelama, raban penyelawai nya nyadi teratur agi enggau nyengkaum komponen ke lebih substansial ari raban soldadu Indonesia. Dikena nagang sereta ngachau kimpin penyelawai Indonesia ti majak nambah, British nimbal dalam taun 1964 enggau ngepunka operasyen belalai sida empu ngagai menua Kalimantan Indonesia ngena nama kod Operasyen Claret. Beserimbai enggau Sukarno madahka ‘taun pengidup ti jai’ enggau penyarut bansa 1964 di Singapura, Indonesia ngepunka kimpin operasyen ti dikerembaika ngagai Semenanjung Malaysia kena 17 Ogos 1964, taja pan nadai pemujur soldadu. Pengawa numbuhka soldadu Indonesia ba garis entara menua Kalimantan dalam bulan Disember 1964 meda UK ngereja sedadu ke signifikan ari Perintah Strategik Soldadu Darat ke bepalan ba UK. Australia enggau New Zealand nganjung soldadu perang roulement ari Semenanjung Malaysia ke Kalimantan dalam taun 1965-66. Penyarut nya berengkah surut berindik ari pengawa rampas kuasa bulan Oktober 1965 enggau Sukarno lenyau kuasa ngagai Jeneral Suharto. Siti renggat berunding likun ti berat entara kededua piak berengkah dalam bulan Mei 1966, lalu sempekat pengelikun kepenudi disain kena 11 Ogos 1966 enggau Indonesia ngaku menua Malaysia enggau formal.

Penyanding