Kione (grammeydys)
Ayns [[çhengoaylleeaght]] as [[grammeydys]], ta '''kione''' çheet er [[argane (grammeydys)|argane]] olt ennagh.  Dy tradishoonagh, t'ad gra dy vel y kione cowraghey ny ta'n raa loayrt mychione.

Dy cadjin, t'ad cur [[commagh (grammeydys)|commee]] [[olt neuchaghlaaee|oltyn neuchaghlaaee]] ry-cheilley lesh king [[olt aistragh|oltyn aistragh]].  Ayns [[çhengaghyn Ind-Oarpagh]], as adsyn nyn [[çhengey ennymagh-cassidagh|jengaghyn ennymagh-cassidagh]], ta'n jees gymmyrkey 'syn aght cheddin.  Ayns [[çhengey ergatagh-jeeragh|çhengaghyn ergatagh-jeeragh]], cha nel shen kiart; t'adsyn cur ry-cheilley [[cass (grammeydys)|cassyn]] as commee, cha nel king as commee.  Myr shen, ta çhengoayllee eddyrscarrey y tree.  T'ad jannoo ymmyd jeh [[aittin]] ('''A''') son dy chowraghey king ayns oltscarrey çhengoaylleeagh.  Ta [[shellagh]] ('''S''') cowraghey commee, as ta [[onnane]] ('''O''') cowraghey cassyn.

<gallery>
Coadan:Ergative alignment.svg|Reaghys arganeyn ayns [[çhengaghyn ergatagh-jeeragh]]
Coadan:Accusative alignment.svg|Reaghys arganeyn ayns [[çhengaghyn ennymagh-cassidagh]]
</gallery>

==Sampleyryn==

Sampleyryn<ref>Sampleyryn dooghyssagh jeh "Dunveryssyn yn Tooder-Folley.  Jeeagh er claare lioaragh."</ref>:
* Hooar '''ad''' y corp marroo ec lieh-oor lurg nuy sy voghrey.
* Va’'''n stashoon-radio''' croghey er argid veih’n reiltys.
* Va’'''n fer shoh''' er cheau peint harrish yn Ard Vriw.
* Ghow '''Victoria''' yindys. 

Dy tradishoonagh, foddee oo cur ''kione'' er ny sampleyryn heese myrgeddin:
* '''Y dooinney va maree''', v’eh jeeaghyn garroo dy liooar.
* S'quaagh '''ny reddyn v'ayn'''.
* Haink '''Victoria''' dy ve ny h-inneen aalin as stoamey, lesh folt fynn as sooillyn gorrym.
Rere çhengoaylleeaght jeianagh, t'adsyn nyn [[commagh (grammeydys)|gommee]].

==Imraaghyn==
{{rolleyimraaghyn}}

===Claare lioaragh===
{{enmyslioar|ennym = Dunveryssyn yn Tooder-Folley|screeudeyr = Brian Stowell|blein = 2005|çhengey = Gaelg}}

[[Ronney:Grammeydys]]
[[Ronney:Co-ordrail]]
Ayns çhengoaylleeaght as grammeydys, ta kione çheet er argane olt ennagh.  Dy tradishoonagh, t'ad gra dy vel y kione cowraghey ny ta'n raa loayrt mychione.

Dy cadjin, t'ad cur commee oltyn neuchaghlaaee ry-cheilley lesh king oltyn aistragh.  Ayns çhengaghyn Ind-Oarpagh, as adsyn nyn jengaghyn ennymagh-cassidagh, ta'n jees gymmyrkey 'syn aght cheddin.  Ayns çhengaghyn ergatagh-jeeragh, cha nel shen kiart; t'adsyn cur ry-cheilley cassyn as commee, cha nel king as commee.  Myr shen, ta çhengoayllee eddyrscarrey y tree.  T'ad jannoo ymmyd jeh aittin (A) son dy chowraghey king ayns oltscarrey çhengoaylleeagh.  Ta shellagh (S) cowraghey commee, as ta onnane (O) cowraghey cassyn.

Sampleyryn

SampleyrynSampleyryn dooghyssagh jeh "Dunveryssyn yn Tooder-Folley.  Jeeagh er claare lioaragh.":
 Hooar ad y corp marroo ec lieh-oor lurg nuy sy voghrey.
 Va’n stashoon-radio croghey er argid veih’n reiltys.
 Va’n fer shoh er cheau peint harrish yn Ard Vriw.
 Ghow Victoria yindys. 

Dy tradishoonagh, foddee oo cur kione er ny sampleyryn heese myrgeddin:
 Y dooinney va maree, v’eh jeeaghyn garroo dy liooar.
 S'quaagh ny reddyn v'ayn.
 Haink Victoria dy ve ny h-inneen aalin as stoamey, lesh folt fynn as sooillyn gorrym.
Rere çhengoaylleeaght jeianagh, t'adsyn nyn gommee.

Imraaghyn

Claare lioaragh

Ronney:Grammeydys
Ronney:Co-ordrail