Yn Çheckoslovack
{{DEFAULTSORT:Checkoslovack, Yn}}
{{Kishtey fys shenn-çheer
|mooar-rheynn     = Yn Oarpey
|ard              = 
|stayd            = 
|çheer            = Y Çheckoslovack
|eash             = 
|sorçh_reiltys    = {{nowrap|[[Pobblaght y Çheckoslovack (1918–1938)|Y Chied Phobblaght]]<br />(1918–38)<br />[[Pobblaght y Çheckoslovack (1918–1939)|Y Nah Phobblaght]]<br />(1938–39)<br />[[Pobblaght y Çheckoslovack (1945–1948)|Y Trass Pobblaght]]<br />(1945–48)<br />[[Pobblaght Hoshiallagh y Çheckoslovack|Y Phobblaght Hoshiallagh]]<br />(1948–89)<br />[[Pobblaght Chonastit y Çheck as y Clovack|Y Phobblaght Chonastit]]<br />(1990–92)}}<hr>
{{Collapsible list
|title = Sonreeaghtyn
|bullets = yes
|[[Pobblaght pharlamaidagh]] [[Steat unnaneagh|unnaneagh]] {{-}}(1918–1938, 1945–1948)
|[[Pobblaght pharlamaidagh]] smaghtagh [[steat conastagh|conastagh]] ([[toinn-steat]]){{-}}(1938–1939)
|[[Reiltys er eebyrt]]{{-}}(1939–1945)
|[[Pobblaght hoshiallagh]] [[steat unnaneagh|unnaneagh]] [[Marksagh-Leninagh|Varksagh Leninagh]] [[un-phartee]]{{-}}(1948–1969)
|[[Pobblaght hoshiallagh]] [[pobblaght chonastagh|chonastagh]] [[Marksagh-Leninagh|Varksagh-Leninagh]] [[un-phartee]]{{-}}(1969–1989)
|[[Pobblaght pharlamaidagh]] [[pobblaght chonastagh|chonastagh]]{{-}}(1989–1992)
}}
|tammylt          = 1918–1992
|blein_hoshee     = 1918
|blein_yerrinagh  = 1992
|ennym_gienneydagh= y Çheckoslovack
|ennym_dooghyssagh= ''Československo''{{efn|Ayns çhengaghyn ennit elley yn Çheckoslovack:{{blist | {{lang-de|link=no|Tschechoslowakei}}| {{lang-hu|Csehszlovákia}} | {{lang-pl|Czechosłowacja}} | {{lang-rue|Чеськословеньско}}, {{lang|rue-latn|Cheskoslovensko}} | {{lang-yi|טשעכאסלאוואקיי}}, {{lang|yi-latn|Tshekhaslavakey}}}}}}
|ennym_foddey_cadjincliaghtit = Y Çheckoslovack
|taghyrt_toshiaght= [[Pobblaght y Çheckoslovack (1918–1938)|Fogrey]]
|date_toshee      = 28 J. Fouyir 1918
|taghyrt_jerrey   = [[Skeaylley yn Çheckoslovack|Skeaylley]]
|date_jerrinagh   = 1 Jerrey Geuree 1993
|taghyrt1         = [[Cummaltys Germaanagh y Çheckoslovack|Skeaylley]]
|date_taghyrt1    = 14 Mayrnt 1939
|taghyrt2         = [[Pobblaght y Çheckoslovack (1945–1948)|Currit er ash]]
|date_taghyrt2    = 10 Boaldyn 1945
|p1               = Yn Austeyr-Ungaar
|brattagh_p1      = Flag_of_Austria-Hungary_%281867-1918%29.svg
|s1               = Yn Phobblaght Çheck
|brattagh_s1      = Flag of the Czech Republic.svg
|s2               = Yn Clovack
|brattagh_s2      = Flag of Slovakia.svg
|caslys_brattagh  = Flag of Czechoslovakia.svg
|caslys_cowrey    = Middle coat of arms of Czechoslovakia.svg
|sorçh_cowrey     = Armys
|caslys_çheerey   = Czechoslovakia location map.svg
|preeu-valley     = [[Praag]]
|jarroo-raa_ashoonagh = {{nowrap|'[[Pravda vítězí]]{{\}}Pravda víťazí' <br />(Sheckish{{\}}[[Slovackish]], 1918–1990)<br />'Veritas vincit' ([[Ladjyn]], 1990–1992)<br />'Ta'n firrinys goaill niart'}}
|arrane_ashoonagh = ''[[Kde domov můj?]]'' / ''[[Nad Tatrou sa blýska]]''<br />"C'raad ta my valley?" / "Tendreil harrish Sleityn Tatra"
|çhengaghyn_cadjin= [[Sheckoslovackish]], lurg 1948 [[Sheckish]]{{·}}[[Slovackish]]<hr />Çhengaghyn ennit:<br/>{{hlist|Germaanish|[[Ungaarish]]|[[Roosheenish]]|[[Polynnish]]}}
|craueeaght       = 
|argid            = [[Koruna Sheckoslovackagh]]
|enmys_fer-toshee = [[Rolley Eaghtyraneyn y Çheckoslovack|Eaghtyrane]]
|fer-toshee1      = [[Tomáš Masaryk|Tomáš G. Masaryk]] (y chied)
|blein_fer-toshee1= 1918–1935
|fer-toshee2      = [[Václav Havel]] (jerrinagh)
|blein_fer-toshee2= 1989–1992
|quaiyl           = [[Yn Çhionnal Ashoonagh (y Çheckoslovack Chummynagh)|Y Çhionnal Ashoonagh]] (1948–1969)<br />[[Yn Çhionnal Conastagh (y Çhechoslovack)|Y Çhionnal Chonastagh]] (1969–1992)
|staydraa_blein1  = 1938
|staydraa_eaghtyr1= 140800
|staydraa_pob1    = 14800000
}}
'''Y Çheckoslovack'''<ref name=covenant>{{cite web|title=THE COVENANT OF THE LEAGUE OF NATIONS |url=http://avalon.law.yale.edu/imt/parti.asp|access-date=12 April 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110520113738/http://avalon.law.yale.edu/imt/parti.asp |archivedate=20 Boaldyn 2011|url-status=live}}</ref> ([[Sheckish]] as {{lang-sk|Československo}}, ''Česko-Slovensko'')<ref name="KulturaSlova">{{cite web|url=http://juls.savba.sk/ediela/ks/1990/6/ks1990-6.lq.pdf|title=Ján Kačala: Máme nový názov federatívnej republiky (Ennym Noa yn Phobblaght Chonastagh), Ayns: Kultúra Slova (clou oikoil Academee Oaylleeaghtyn y Clovack, Undinys Çhengoaylleeaght Ludovít Štúr) 6/1990 dg. 192–197|accessdate=5 Averil 2010 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20110819043026/http://juls.savba.sk/ediela/ks/1990/6/ks1990-6.lq.pdf |archivedate=19 Luanistyn 2011|url-status=live}}</ref> she [[steat thallooinit]] 'syn [[Yn Oarpey Veanagh|Oarpey Veanagh]]<ref>{{cite web |title=Milestones: 1961–1968 – Office of the Historian |url=https://history.state.gov/milestones/1961-1968/soviet-invasion-czechoslavkia |website=history.state.gov |accessdate=27 Jerrey Geuree 2021}}</ref> va crooit ayns 1918 tra ren eh fogrey magh seyrsnys voish [[yn Austeyr-Ungaar]]. Ayns 1938, lurg [[Conaant München]], haink y [[Sudetenland]] dy ve goit stiagh 'sy [[Yn Ghermaan Natseeagh|Ghermaan Natseeagh]], choud's chaill y çheer thallooyn elley da'n [[Chied Aundyr Veen|Ungaar]] as da'n [[Zaolzie|Pholynn]] (y Rutheen Charpathagh da'n Ungaar as Zaolzie da'n Pholynn). Eddyr 1939 as 1945, haink jerrey lesh y steat, tra ren y [[Steat y Clovack|Clovack]] fogrey magh e seyrsnys as haink ny thallooyn elley 'sy niar dy ve goit stiagh 'syn [[Reeriaght yn Ungaar (1920–1946)|Ungaar]], choud's va'n [[Coadanys Bohemia as Moravia|Coadanys Germaanagh Bohemia as Moravia]] fogrit magh ayns [[Thallooyn ny Sheckee]]. Ayns 1939, lurg brishey magh [[y Nah Chaggey Dowanagh]], chur aa-eaghtyrane y Çheckoslovack [[Edvard Beneš]] [[reiltys y Çheckoslovack er eebyrt|reiltys er eebyrt]] er bun as hirr eh enney voish ny [[Cochaarjyn y Nah Chaggey Dowanagh|Cochaarjyn]].

Lurg y Nah Chaggey Dowanagh, va'n Çheckoslovack aa-vunnit lesh joaraghyn cheddin as v'ayn roish 1938, faagail magh [[Yn Rutheen Charpatagh|y Rutheen Charpatagh]] haink dy ve goit stiagh ayns [[Pobblaght Hoveidjagh Hoshiallagh yn Ookraan|PHH yn Ookraan]] (pobblaght çheusthie jeh'n [[Yn Unnaneys Soveidjagh|Unnaneys Soveidjagh]]). Ghow yn [[Partee Cummynagh y Çheckoslovack|Partee Cummynagh]] greim er y phooar ayns [[Eaght y Çheckoslovack, 1948|eaght ayns 1948]]. Eddyr 1948 as 1989, va'n Çheckoslovack coontit stiagh 'sy [[Yn Bloc Hiar|Vloc Hiar]] lesh [[tarmaynys plannit]]. Ren e olteynys ayns [[Comecon]] voish 1949 as e staydys coadee ayns [[Co-unnaneys Warsaw]] voish 1955 formoilaghey e staydys tarmaynagh echey. Haghyr tammylt beg jeh libraalaghey politickagh ayns 1968, [[Arragh Phraag]], chur yn Unnaneys Soveidjagh fo chosh dy dewil lesh cooney voish çheeraghyn elley Cho-unnaneys Warsaw tra ren ad [[Ruegys Cho-unnaneys Warsaw er y Çheckoslovack|ruegey yn Çheckoslovack]]. Ayns 1989, tra va reiltyssyn [[Marksagh–Leninagh]] as y [[cummynys]] [[Bun-chaghlaaghyn 1989|tuittym er feie'n Oarpey Veanagh as Hiar]], ren ny Sheckoslovackee ceau magh nyn reiltys car y [[Yn Bun-chaghlaa Velvad|Vun-chaghlaa Velvad]], ghow toshiaght er 17 Sauin 1989 as ghow jerrey 11 laa ny s'anmey er 28 Sauin tra dirree dagh fer jeh ny toshee Chummynagh as y partee Cummynagh hene ass. Er 31 Nollick 1992, [[Skeaylley yn Çheckoslovack|scarr y Çheckoslovack dy sheeoil]] magh 'sy daa steat seyr er lheh [[Yn Phobblaght Çheck|y Phobblaght Çheck]] as y [[Yn Clovack|Clovack]].<ref>Rozdělení Československa, Vladimír Srb, Tomáš Veselý ISBN10809685335x</ref>

==Noteyn==
<references group="lower-alpha"/>

==Imraaghyn==
{{rolleyimraaghyn}}

{{Gurneil eaghtyrys}}

[[Ronney:Yn Çheckoslovack| ]]
[[Ronney:Yn Bloc Hiar]]
[[Ronney:Aa-phobblaghtyn]]
[[Ronney:Çheer-oaylleeaght yn Oarpey]]
[[Ronney:Shennaghys yn Oarpey Veanagh]]
[[Ronney:Bunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1918]]
[[Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1939]]
[[Ronney:Bunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1945]]
[[Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1992]]
[[Ronney:Steatyn as thallooyn jee-vunnit 'sy vlein 1939]]
[[Ronney:Steatyn as thallooyn bunnit 'sy vlein 1945]]
[[Ronney:Bunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1918]]
[[Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1939]]
[[Ronney:Bunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1945]]
[[Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1992]]
Y Çheckoslovack (Sheckish as , Česko-Slovensko) she steat thallooinit 'syn Oarpey Veanagh va crooit ayns 1918 tra ren eh fogrey magh seyrsnys voish yn Austeyr-Ungaar. Ayns 1938, lurg Conaant München, haink y Sudetenland dy ve goit stiagh 'sy Ghermaan Natseeagh, choud's chaill y çheer thallooyn elley da'n Ungaar as da'n Pholynn (y Rutheen Charpathagh da'n Ungaar as Zaolzie da'n Pholynn). Eddyr 1939 as 1945, haink jerrey lesh y steat, tra ren y Clovack fogrey magh e seyrsnys as haink ny thallooyn elley 'sy niar dy ve goit stiagh 'syn Ungaar, choud's va'n Coadanys Germaanagh Bohemia as Moravia fogrit magh ayns Thallooyn ny Sheckee. Ayns 1939, lurg brishey magh y Nah Chaggey Dowanagh, chur aa-eaghtyrane y Çheckoslovack Edvard Beneš reiltys er eebyrt er bun as hirr eh enney voish ny Cochaarjyn.

Lurg y Nah Chaggey Dowanagh, va'n Çheckoslovack aa-vunnit lesh joaraghyn cheddin as v'ayn roish 1938, faagail magh y Rutheen Charpatagh haink dy ve goit stiagh ayns PHH yn Ookraan (pobblaght çheusthie jeh'n Unnaneys Soveidjagh). Ghow yn Partee Cummynagh greim er y phooar ayns eaght ayns 1948. Eddyr 1948 as 1989, va'n Çheckoslovack coontit stiagh 'sy Vloc Hiar lesh tarmaynys plannit. Ren e olteynys ayns Comecon voish 1949 as e staydys coadee ayns Co-unnaneys Warsaw voish 1955 formoilaghey e staydys tarmaynagh echey. Haghyr tammylt beg jeh libraalaghey politickagh ayns 1968, Arragh Phraag, chur yn Unnaneys Soveidjagh fo chosh dy dewil lesh cooney voish çheeraghyn elley Cho-unnaneys Warsaw tra ren ad ruegey yn Çheckoslovack. Ayns 1989, tra va reiltyssyn Marksagh–Leninagh as y cummynys tuittym er feie'n Oarpey Veanagh as Hiar, ren ny Sheckoslovackee ceau magh nyn reiltys car y Vun-chaghlaa Velvad, ghow toshiaght er 17 Sauin 1989 as ghow jerrey 11 laa ny s'anmey er 28 Sauin tra dirree dagh fer jeh ny toshee Chummynagh as y partee Cummynagh hene ass. Er 31 Nollick 1992, scarr y Çheckoslovack dy sheeoil magh 'sy daa steat seyr er lheh y Phobblaght Çheck as y Clovack.Rozdělení Československa, Vladimír Srb, Tomáš Veselý ISBN10809685335x

Noteyn

Imraaghyn

 
Ronney:Yn Bloc Hiar
Ronney:Aa-phobblaghtyn
Ronney:Çheer-oaylleeaght yn Oarpey
Ronney:Shennaghys yn Oarpey Veanagh
Ronney:Bunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1918
Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1939
Ronney:Bunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1945
Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'sy Çheckoslovack 'sy vlein 1992
Ronney:Steatyn as thallooyn jee-vunnit 'sy vlein 1939
Ronney:Steatyn as thallooyn bunnit 'sy vlein 1945
Ronney:Bunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1918
Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1939
Ronney:Bunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1945
Ronney:Jee-vunneeaghtyn 'syn Oarpey 'sy vlein 1992