Commishoon Eaghtyraneagh (Nerin)
{{Politickaght Phobblaght Nerin}}
Ta'n '''Commishoon Eaghtyraneagh''' ([[Baarle]]: ''Presidential Commission'', [[Yernish]]: ''Coimisiún na hUachtaránachta'') ny lhiass-eaghtyraneys çhymsagh jeh [[Pobblaght Nerin|Nerin]].

==Olteynys==
Ta tree olteynyn shirveish er y Chommishoon Eaghtyraneagh.

* [[Ard-Vriw Nerin|Ard-Vriw]] – Eaghtyrane [[Quaiyl Eaghtyragh Nerin (briwnagh)|ny Quaiyl Eaghtyragh]]
* [[Ceann Comhairle]] – Loayreyder [[Dáil Éireann]]
* [[Cathaoirleach]] – Caairliagh [[Seanad Éireann|Heanad Éireann]]

==Cummaghtyn==
Ta'n Commishoon Eaghtyraneagh cooilleeney dagh currym as cair jeh oik [[Eaghtyrane Nerin]]:
* tra ta'n eaghtyraneys follym rere baase, irree ass ny cassid as 'syn eddyr-reill eddyr jerrey traa oik un eaghtyrane as cur ayns oik y nah eaghtyrane. (Ta traa oik eaghtyrane Nerin goaill jerrey er y laa '''roish''' cur ayns oik yn eiyrtyssagh echey); ny
* tra nagh vel yn eaghtyrane roie ry-gheddyn (m.s. ass y çheer, asslayntagh, goaill greme er aght alley) ny tra nagh vel eh arryltagh yn obbyr echey y yannoo (tra ta'n eaghtyrane "jiooldey" un churrym ny chair y chooilleeney). 

Jeeagh er [[Eaghtyrane Nerin]] ry hoi cummaghtyn as cairyn yn Eaghtyrane.

==Bun==
Va'n Commishoon Eaghtyraneagh currit er bun ayns [[Bunraght Nerin|Bunraght Nerin ny bleeaney 1937]]. V'eh ymmydit da'n chied cheayrt eddyr Mee ny Nollick 1937, nar haink y Vunraght ayns bree, as Mean Souree 1938, nar va'n chied Eaghtyrane currit ayns oik. Ec y toshiaght, er yn oyr nagh row yn shannad Yernagh currit er bun as reiht, va'n soiag er y Chommishoon va kiarit da Cathaoirleach Heanad Éireann lhieenit ec Eaghtyrane yn Ard-whaiyl fo Kiarailyn Neuveayn ny Bunraght.

==Olteynyn y Chommishoon Eaghtyraneagh myr Eaghtyrane Nerin shallidagh==
===1937&ndash;38===
{|class="wikitable"
!Ennym
!Enmys
!Partee 
!Oik goit
!Oik faagit
|-
|Timothy Sullivan
|[[Ard-Vriw Nerin|Ard-Vriw]]
|Gyn partee
|29 Nollick 1937
|25 Mean Souree 1938
|-
|[[Frank Fahy]]
|[[Ceann Comhairle]]
|[[Fianna Fáil]]
|
|
|-
|Conor Maguire
|[[Ard-whaiyl (Nerin)|Eaghtyrane yn Ard-whaiyl]]
|Gyn partee
|
|
|}

===1974===
{|class="wikitable"
!Ennym
!Enmys
!Partee 
!Oik goit
!Oik faagit
|-
|[[Tom O'Higgins]]
|[[Ard-Vriw Nerin|Ard-Vriw]]
|Gyn partee
|17 Sauin 1974
|18 Nollick 1974
|-
|[[Seán Treacy (politickeyr)|Seán Treacy]]
|[[Ceann Comhairle]]
|[[Partee yn Lught Obbyr (Nerin)|Partee yn Lught Obbyr]]
|
|
|-
|[[James Dooge]]
|[[Cathaoirleach]]
|[[Fine Gael]]
|
|
|}

===1976===
{|class="wikitable"
!Ennym
!Enmys
!Partee
!Oik goit
!Oik faagit
|-
|[[Tom O'Higgins]]
|[[Ard-Vriw Nerin|Ard-Vriw]]
|Gyn partee
|22 Jerrey Fouyir 1976
|2 Nollick 1976
|-
|[[Seán Treacy (politickeyr)|Seán Treacy]]
|[[Ceann Comhairle]]
|[[Partee yn Lught Obbyr (Nerin)|Partee yn Lught Obbyr]]
|
|
|-
|[[James Dooge]]
|[[Cathaoirleach]]
|[[Fine Gael]]
|
|
|}

===1997===
{|class="wikitable"
!Ennym
!Enmys
!Partee
!Oik goit
!Oik faagit
|-
|Liam Hamilton
|[[Ard-Vriw Nerin|Ard-Vriw]]
|Gyn partee
|12 Mean Fouyir 1997
|10 Sauin 1997
|-
|[[Séamus Pattison]]
|[[Ceann Comhairle]]
|[[Partee yn Lught Obbyr (Nerin)|Partee yn Lught Obbyr]]
|
|-
|[[Liam T. Cosgrave]]
|[[Cathaoirleach]]
|[[Fine Gael]]
|12 Mean Fouyir 1997
|17 Mean Fouyir 1997
|-
|[[Brian Mullooly]]
|[[Cathaoirleach]]
|[[Fianna Fail]]
|17 Mean Fouyir 1997
|10 Sauin 1997
|}

==Jeeagh er neesht==
* [[Coonseil y Steat (Nerin)|Coonseil y Steat]]
* [[Seal oikoil Eaghtyrane Nerin]]

[[Ronney:Politickaght Phobblaght Nerin]]
[[Ronney:Oik Eaghtyrane Nerin]]
Ta'n Commishoon Eaghtyraneagh (Baarle: Presidential Commission, Yernish: Coimisiún na hUachtaránachta) ny lhiass-eaghtyraneys çhymsagh jeh Nerin.

Olteynys
Ta tree olteynyn shirveish er y Chommishoon Eaghtyraneagh.

 Ard-Vriw – Eaghtyrane ny Quaiyl Eaghtyragh
 Ceann Comhairle – Loayreyder Dáil Éireann
 Cathaoirleach – Caairliagh Heanad Éireann

Cummaghtyn
Ta'n Commishoon Eaghtyraneagh cooilleeney dagh currym as cair jeh oik Eaghtyrane Nerin:
 tra ta'n eaghtyraneys follym rere baase, irree ass ny cassid as 'syn eddyr-reill eddyr jerrey traa oik un eaghtyrane as cur ayns oik y nah eaghtyrane. (Ta traa oik eaghtyrane Nerin goaill jerrey er y laa roish cur ayns oik yn eiyrtyssagh echey); ny
 tra nagh vel yn eaghtyrane roie ry-gheddyn (m.s. ass y çheer, asslayntagh, goaill greme er aght alley) ny tra nagh vel eh arryltagh yn obbyr echey y yannoo (tra ta'n eaghtyrane "jiooldey" un churrym ny chair y chooilleeney). 

Jeeagh er Eaghtyrane Nerin ry hoi cummaghtyn as cairyn yn Eaghtyrane.

Bun
Va'n Commishoon Eaghtyraneagh currit er bun ayns Bunraght Nerin ny bleeaney 1937. V'eh ymmydit da'n chied cheayrt eddyr Mee ny Nollick 1937, nar haink y Vunraght ayns bree, as Mean Souree 1938, nar va'n chied Eaghtyrane currit ayns oik. Ec y toshiaght, er yn oyr nagh row yn shannad Yernagh currit er bun as reiht, va'n soiag er y Chommishoon va kiarit da Cathaoirleach Heanad Éireann lhieenit ec Eaghtyrane yn Ard-whaiyl fo Kiarailyn Neuveayn ny Bunraght.

Olteynyn y Chommishoon Eaghtyraneagh myr Eaghtyrane Nerin shallidagh
1937–38
EnnymEnmysPartee Oik goitOik faagitTimothy SullivanArd-VriwGyn partee29 Nollick 193725 Mean Souree 1938Frank FahyCeann ComhairleFianna FáilConor MaguireEaghtyrane yn Ard-whaiylGyn partee

1974
EnnymEnmysPartee Oik goitOik faagitTom O'HigginsArd-VriwGyn partee17 Sauin 197418 Nollick 1974Seán TreacyCeann ComhairlePartee yn Lught ObbyrJames DoogeCathaoirleachFine Gael

1976
EnnymEnmysParteeOik goitOik faagitTom O'HigginsArd-VriwGyn partee22 Jerrey Fouyir 19762 Nollick 1976Seán TreacyCeann ComhairlePartee yn Lught ObbyrJames DoogeCathaoirleachFine Gael

1997
EnnymEnmysParteeOik goitOik faagitLiam HamiltonArd-VriwGyn partee12 Mean Fouyir 199710 Sauin 1997Séamus PattisonCeann ComhairlePartee yn Lught ObbyrLiam T. CosgraveCathaoirleachFine Gael12 Mean Fouyir 199717 Mean Fouyir 1997Brian MulloolyCathaoirleachFianna Fail17 Mean Fouyir 199710 Sauin 1997

Jeeagh er neesht
 Coonseil y Steat
 Seal oikoil Eaghtyrane Nerin

Ronney:Politickaght Phobblaght Nerin
Ronney:Oik Eaghtyrane Nerin