ޖޯޖިޔާ (ޤައުމު)
{{Infobox Country
|native_name=<span style="line-height:1.33em;">{{lang|ka|საქართველო}}<br /> ''Sakartvelo''</span><br />Georgia<ref>According to Article 1.3 of the [[Constitution of Georgia (country)|Constitution of Georgia]].</ref>
|conventional_name=<span style="line-height:1.33em;">Georgia</span>
|common_name=Georgia (country)
|image_flag=Flag of Georgia.svg
|image_coat=Greater coat of arms of Georgia.svg
|image_map=Europe location GEO2.png
|national_motto=[[Dzala ertobashia|Dzala ertobashia (ძალა ერთობაშია)]]<br /><small>([[English language|English]]: {{lang|en|"''Strength is in Unity''"}})
|national_anthem=[[Tavisupleba|Tavisupleba (თავისუფლება)]]<br /><small>([[English language|English]]: {{lang|en|"''Freedom''"}})
|official_languages=[[Georgian language|Georgian]]<ref>According to Article 8 of the [[Constitution of Georgia (country)|Constitution of Georgia]]. In Abkhazia, also Abkhazian.</ref>
|demonym=Georgian
|capital=[[Tbilisi]]
|ethnic_groups = 83.8% [[Georgians|Georgian]], 6.5% [[Azeri]], 5.7% [[Armenians|Armenian]], 1.5% [[Russian people|Russian]], 2.5% other <ref name="CIA Factbook Georgia">{{Cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/gg.html |title=CIA Factbook Georgia |access-date=1269168503 |archive-date=1444982296 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151016075816/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/gg.html |dead-url=yes }}</ref>
|latd=41
|latm=43
|latNS=N
|longd=44
|longm=47
|longEW=E
|largest_city=capital
|government_type=[[Unitary state|Unitary]] [[Semi-presidential system|semi-presidential]] [[republic]]
|leader_title1=[[President of Georgia|President]]
|leader_name1=[[Giorgi Margvelashvili]]
|leader_title2=[[Prime Minister of Georgia|Prime Minister]]
|leader_name2=[[Nikoloz Gilauri]]
|sovereignty_type=[[History of Georgia (country)|Formation]]
|established_event1=[[Kingdom of Georgia]]
|established_date1=1008
|established_event2=[[Democratic Republic of Georgia]]
|established_date2=May 26, 1918
|established_event3=[[Georgian Soviet Socialist Republic]]
|established_date3=February 25, 1921
|established_event4=Independence from the [[Soviet Union]] Declared<br />Finalized
|established_date4=<br /><br />April 9, 1991<br />December 25, 1991
|area_rank=120th
|area_magnitude=1 E10
|area_km2=69,700
|area_sq_mi=26,916<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
|percent_water=
|population_estimate=4,385,400([http://www.geostat.ge/?action=page&p_id=472&lang=geo Statistics Georgia])
|population_estimate_rank= 122nd
|population_estimate_year=2009
|population_census=
|population_census_year=
|population_density_km2=61.1
|population_density_sq_mi=158.2<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
|population_density_rank=134th
|GDP_PPP = $21.424 billion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2009/02/weodata/weorept.aspx?sy=2006&ey=2009&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=915&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=&pr.x=58&pr.y=17 |title=Georgia|publisher=International Monetary Fund|accessdate=2009-10-01}}</ref>
|GDP_PPP_rank= 109th
|GDP_PPP_year= 2008
|GDP_PPP_per_capita = $4,869<ref name=imf2/>
|GDP_PPP_per_capita_rank=
|GDP_nominal_year = 2008
|GDP_nominal= $12.864 billion<ref name=imf2/>
|GDP_nominal_per_capita = $2,923<ref name=imf2/>
|HDI={{increase}} 0.778
|HDI_rank=89th
|HDI_year=2007
|HDI_category=<span style="color:#fc0;">medium</span>
|currency=[[Lari (Georgia)|Lari]] (ლ)
|currency_code=GEL
|country_code=
|time_zone=[[UTC]]
|utc_offset=+4
|time_zone_DST=not observed
|utc_offset_DST=+4
|drives_on=right
|cctld=[[.ge]]
|calling_code=995
}}
[[File:Georgia cities01.png|thumb|250px|left]]
ޖޯޖިޔާއަކީ ޔޫރޭޝިޔާގެ ކައުކަސަސް ސަރަޙައްދަށް ނިސްބަތްވާ ޤައުމެކެވެ.

== އަވަސް ކަޅިއަކުން ބަލައިލުމެއް ==
ޖޯޖިޔާގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ޖޯޖިޔަން ބަހެވެ.
އިނގިރޭސި ބަހުން މި ޤައުމުގެ މީހުންނަށް ކިޔަނީ ޖޯޖިޔަންސްއެވެ.
ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ތިބިލްސީއެވެ. މި ޤައުމުގެ ވެރިރަށަކީ ވެސް މިއީއެވެ. 
ޖޯޖިޔާއަކީ ޔުނިޓަރީ އަދި ސެމި ޕްރެޒިޑެންޝަލް ޖުމްހޫރިއްޔާއެކެވެ. ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ 4 މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމާއެކު، މިއީ ދުނިޔޭގައި 122 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. 
ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 69700 އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ކަނާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ ge. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +995 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ ޖޯޖިޔަން ލާރިއެވެ.

== ނަން ==
ޖޯޖިޔާ މީހުން އެމީހުންގެ ނަސްލަށް ކިޔާ ނަމަކީ ކަރް^ްވެލެބީއެވެ. އެމީހުންގެ ޤައުމަށް، އެމީހުންގެ ބަހުން ކިޔަނީ ސަކަރް^ްވެލޯއެވެ. މި ބަހުގެ މާނައަކީ ކަރް^ްވެލެބީންގެ ބިމެވެ. 

== ޖުޣުރާފީ ==
މި ޤައުމު އޮންނަނީ އިރުމަތީ ޔޫރަޕާއި ހުޅަނގު އޭޝިޔާ ގުޅޭ މަގާމުގައެވެ. ޖޯޖިޔާގެ ހުޅަނގުގައި އޮތީ ކަޅު ކަނޑެވެ. އުތުރުގައި އޮތީ ރަޝިޔާއެވެ. ދެކުނުގައި އޮތީ ތުރުކީ އާއި އަރްމީނިޔާއެވެ. އިރުމަތީގައި އޮތީ އަޒަރުބައިޖާނެވެ.

== ތާރީޚު ==
ހިލައިގެ ޒަމާނުން ފެށިގެން ވެސް ޖޯޖިޔާގައި މެދުކެނޑުމެއް ނެތި މީހުން ދިރިއުޅެމުން ގެންދެއެވެ. 
ޖޯޖިޔާގެ ޤަދީމީ ފަތްފުށްތަކުން ފެންނަ ގޮތުގައި، ކަރް^ްވެލީ ދަރިކޮޅުގެ މީހުންގެ އެންމެ އިސް ކާފައަކީ ނޫޙުގެފާނުގެ ޔާފިސްގެ މުނިކާފަ ދަރިކަލުން ކަރްތުލޫސްއެވެ.
ރަސްކަމެއްގެ ގޮތުގައި ޖޯޖިޔާގެ ދައުލަތް ޤާއިމުވީ 1008 ވަނަ އަހަރުގައެވެ. ޑިމޮކްރެޓިކް ރިޕަބްލިކް އޮފް ޖޯޖިޔާ ޤާއިމުވީ 26 މެއި 1918 ގައެވެ. 
ޖޯޖިޔަން ސޯވިއެޓް ސޯޝަލިސްޓް ޖުމްހޫރިއްޔާ އުފެދުނީ 25 ފެބުރުވަރީ 1921 ގައެވެ. ސޯވިއެޓް ޔޫނިއަންއިން ވަކިވެ އަމިއްލަ މިނިވަންކަން އިޢުލާންކޮށްފައިވަނީ 9 އެޕްރީލު 1991 ގައެވެ. 

== ޑެމޮގްރަފިކްސް ==
ޖޯޖިޔާގެ އާބާދީއަށް ބަލާއިރުގައި ޖޯޖިޔާގެ މައިގަނޑު ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންގެ އިންސައްތައަކީ 83.8% އެވެ. 
އާބާދީގެ 6.5% އަކީ އަޒޭރީންނެވެ. 5.7% އަކީ އަރުމީނިޔަނުންނެވެ. 1.5% އަކީ ރަޝިޔަނުންނެވެ. މީގެ އިތުރުން އަބްޚާޒީންނާއި އޮސެޓީން ވެސް މި ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނެއެވެ. 
މީގެ އިތުރުން ވެސް އަސީރިޔަނުންނާއި، ޝީޝާނީންނާއި، ޗައިނާ މީހުންނާއި ޔަހޫދީންނާއި، ޔޫނާނީންނާއި ކަބަރްދީންނާއި ކުރުދީންނާއި ތަތާރުންނާއި ތުރުކީންނާއި ޔުކްރޭނިޔަނުން ވެސް ޖޯޖިޔާގައި ދިރިއުޅެމުން ގެންދެއެވެ.
ޖޯޖިޔާގެ ޔަހޫދީ ސަމާޖަކީ މުޅި ދުނިޔެއަށް ބަލާއިރުގައި ވެސް އެންމެ ދުވަސްވީ އެއް ޔަހޫދީ ސަމާޖެވެ. 
ޤައުމުގެ އާބާދީގެ 80% މީހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ ޖޯޖިޔަން ބަހުންނެވެ. ރަޝިޔަން ބަހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ 7% މީހުންނެވެ. އަރްމީނިޔަން ބަހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ 6% މީހުންނެވެ. 
ޖޯޖިޔާގެ ލިޔަންކިޔަން ދަތުމުގެ ނިސްބަތަކީ 100% އެވެ. އެހެން ކަމުން މި ޤައުމުގެ އާބާދީގައި 18 އަހަރު ފުރިފައިވާ މީހުންގެ ތެރެއިން ބުއްދި ސަލާމަތުން ހުރި ހަމަ ކޮންމެ މީހަކަށް ލިޔަންކިޔަން އެނގެއެވެ. 

== ސަގާފަތު ==
ޖޯޖިޔާގެ ސަގާފަތު ގުޅިފައިވަނީ ކައުކަސަސް ސަރަޙައްދުގެ ޤައުމުތަކުގެ ސަގާފަތްތަކާއެވެ. މި ސަގާފަތްތައް އެކުލެވިގެން ގޮސްފައިވަނީ އެތައް ހާސް އަހަރަކުންނެވެ. 

== އިޤްތިޞާދު ==
ޖޯޖިޔާއަކީ ޤަދީމީ ޒަމާނުއްސުރެ ވެސް ދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ޤައުމުތަކާ އެކު ވިޔަފާރިކުރި ޤައުމެއްކަން އާސާރީ ހޯދުންތަކުން ދައްކައެވެ. އެއީ ކަޅު ކަނޑާ އެ ޤައުމު ގުޅިފައިވުމާއި ތާރީޚީ ފަށުވި މަގުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ޖޯޖިޔާ އަކީ ރަނާއި ރިއްސާއި ލޮއިގެ އިތުރުން ދަގަނޑު ވެސް ނަގާ ޤައުމެކެވެ. މިއަދު ޖޯޖިޔާގެ އިޤްތިޞާދުގައި އެންމެ މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރަމުންދަނީ ފަތުރުވެރިކަމާއި ދަނޑުވެރިކަމެވެ. 
އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 4869 ޑޮލަރެވެ.
ޖޯޖިޔާއަކީ ޔޫރޭޝިޔާގެ ކައުކަސަސް ސަރަޙައްދަށް ނިސްބަތްވާ ޤައުމެކެވެ.

 އަވަސް ކަޅިއަކުން ބަލައިލުމެއް 
ޖޯޖިޔާގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ޖޯޖިޔަން ބަހެވެ.
އިނގިރޭސި ބަހުން މި ޤައުމުގެ މީހުންނަށް ކިޔަނީ ޖޯޖިޔަންސްއެވެ.
ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ތިބިލްސީއެވެ. މި ޤައުމުގެ ވެރިރަށަކީ ވެސް މިއީއެވެ. 
ޖޯޖިޔާއަކީ ޔުނިޓަރީ އަދި ސެމި ޕްރެޒިޑެންޝަލް ޖުމްހޫރިއްޔާއެކެވެ. ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ 4 މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމާއެކު، މިއީ ދުނިޔޭގައި 122 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. 
ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 69700 އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ކަނާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ ge. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +995 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ ޖޯޖިޔަން ލާރިއެވެ.

 ނަން 
ޖޯޖިޔާ މީހުން އެމީހުންގެ ނަސްލަށް ކިޔާ ނަމަކީ ކަރް^ްވެލެބީއެވެ. އެމީހުންގެ ޤައުމަށް، އެމީހުންގެ ބަހުން ކިޔަނީ ސަކަރް^ްވެލޯއެވެ. މި ބަހުގެ މާނައަކީ ކަރް^ްވެލެބީންގެ ބިމެވެ. 

 ޖުޣުރާފީ 
މި ޤައުމު އޮންނަނީ އިރުމަތީ ޔޫރަޕާއި ހުޅަނގު އޭޝިޔާ ގުޅޭ މަގާމުގައެވެ. ޖޯޖިޔާގެ ހުޅަނގުގައި އޮތީ ކަޅު ކަނޑެވެ. އުތުރުގައި އޮތީ ރަޝިޔާއެވެ. ދެކުނުގައި އޮތީ ތުރުކީ އާއި އަރްމީނިޔާއެވެ. އިރުމަތީގައި އޮތީ އަޒަރުބައިޖާނެވެ.

 ތާރީޚު 
ހިލައިގެ ޒަމާނުން ފެށިގެން ވެސް ޖޯޖިޔާގައި މެދުކެނޑުމެއް ނެތި މީހުން ދިރިއުޅެމުން ގެންދެއެވެ. 
ޖޯޖިޔާގެ ޤަދީމީ ފަތްފުށްތަކުން ފެންނަ ގޮތުގައި، ކަރް^ްވެލީ ދަރިކޮޅުގެ މީހުންގެ އެންމެ އިސް ކާފައަކީ ނޫޙުގެފާނުގެ ޔާފިސްގެ މުނިކާފަ ދަރިކަލުން ކަރްތުލޫސްއެވެ.
ރަސްކަމެއްގެ ގޮތުގައި ޖޯޖިޔާގެ ދައުލަތް ޤާއިމުވީ 1008 ވަނަ އަހަރުގައެވެ. ޑިމޮކްރެޓިކް ރިޕަބްލިކް އޮފް ޖޯޖިޔާ ޤާއިމުވީ 26 މެއި 1918 ގައެވެ. 
ޖޯޖިޔަން ސޯވިއެޓް ސޯޝަލިސްޓް ޖުމްހޫރިއްޔާ އުފެދުނީ 25 ފެބުރުވަރީ 1921 ގައެވެ. ސޯވިއެޓް ޔޫނިއަންއިން ވަކިވެ އަމިއްލަ މިނިވަންކަން އިޢުލާންކޮށްފައިވަނީ 9 އެޕްރީލު 1991 ގައެވެ. 

 ޑެމޮގްރަފިކްސް 
ޖޯޖިޔާގެ އާބާދީއަށް ބަލާއިރުގައި ޖޯޖިޔާގެ މައިގަނޑު ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންގެ އިންސައްތައަކީ 83.8% އެވެ. 
އާބާދީގެ 6.5% އަކީ އަޒޭރީންނެވެ. 5.7% އަކީ އަރުމީނިޔަނުންނެވެ. 1.5% އަކީ ރަޝިޔަނުންނެވެ. މީގެ އިތުރުން އަބްޚާޒީންނާއި އޮސެޓީން ވެސް މި ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނެއެވެ. 
މީގެ އިތުރުން ވެސް އަސީރިޔަނުންނާއި، ޝީޝާނީންނާއި، ޗައިނާ މީހުންނާއި ޔަހޫދީންނާއި، ޔޫނާނީންނާއި ކަބަރްދީންނާއި ކުރުދީންނާއި ތަތާރުންނާއި ތުރުކީންނާއި ޔުކްރޭނިޔަނުން ވެސް ޖޯޖިޔާގައި ދިރިއުޅެމުން ގެންދެއެވެ.
ޖޯޖިޔާގެ ޔަހޫދީ ސަމާޖަކީ މުޅި ދުނިޔެއަށް ބަލާއިރުގައި ވެސް އެންމެ ދުވަސްވީ އެއް ޔަހޫދީ ސަމާޖެވެ. 
ޤައުމުގެ އާބާދީގެ 80% މީހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ ޖޯޖިޔަން ބަހުންނެވެ. ރަޝިޔަން ބަހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ 7% މީހުންނެވެ. އަރްމީނިޔަން ބަހުން ވާހަކަ ދައްކަނީ 6% މީހުންނެވެ. 
ޖޯޖިޔާގެ ލިޔަންކިޔަން ދަތުމުގެ ނިސްބަތަކީ 100% އެވެ. އެހެން ކަމުން މި ޤައުމުގެ އާބާދީގައި 18 އަހަރު ފުރިފައިވާ މީހުންގެ ތެރެއިން ބުއްދި ސަލާމަތުން ހުރި ހަމަ ކޮންމެ މީހަކަށް ލިޔަންކިޔަން އެނގެއެވެ. 

 ސަގާފަތު 
ޖޯޖިޔާގެ ސަގާފަތު ގުޅިފައިވަނީ ކައުކަސަސް ސަރަޙައްދުގެ ޤައުމުތަކުގެ ސަގާފަތްތަކާއެވެ. މި ސަގާފަތްތައް އެކުލެވިގެން ގޮސްފައިވަނީ އެތައް ހާސް އަހަރަކުންނެވެ. 

 އިޤްތިޞާދު 
ޖޯޖިޔާއަކީ ޤަދީމީ ޒަމާނުއްސުރެ ވެސް ދުނިޔޭގެ ވަރަށް ގިނަ ޤައުމުތަކާ އެކު ވިޔަފާރިކުރި ޤައުމެއްކަން އާސާރީ ހޯދުންތަކުން ދައްކައެވެ. އެއީ ކަޅު ކަނޑާ އެ ޤައުމު ގުޅިފައިވުމާއި ތާރީޚީ ފަށުވި މަގުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ޖޯޖިޔާ އަކީ ރަނާއި ރިއްސާއި ލޮއިގެ އިތުރުން ދަގަނޑު ވެސް ނަގާ ޤައުމެކެވެ. މިއަދު ޖޯޖިޔާގެ އިޤްތިޞާދުގައި އެންމެ މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރަމުންދަނީ ފަތުރުވެރިކަމާއި ދަނޑުވެރިކަމެވެ. 
އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 4869 ޑޮލަރެވެ.