Ҡырҡҡолас
{{Taxobox
| name         = Ҡырҡҡолас
| image file   = Toten 1.jpg
| image title  = Ҡырҡҡолас
| image descr  = Сәскә атыусы үҫемлектең дөйөм күренеше 
| regnum       = Үҫемлектәр 
| divisio      = [[Ябыҡ орлоҡлолар]]
| classis      = [[Ике өлөшлөләр]]
| ordo         = [[Рауза сәскәлеләр]]
| familia      = [[Рауза һымактар]]
| subfamilia   = 
| genus        = Ҡырҡҡолас
| species      = ''' Ҡырҡҡолас '''
| latin        = {{btname|Sanguisorba officinalis|[[L.]]}}
| wikispecies  = Sanguisorba officinalis
| commons      = Category:Sanguisorba officinalis
| itis         = 25306
| ncbi         = 137457
}}

'''Ҡырҡколас, ҡырҡъяпраҡ, ҡарабаш''' ({{lang-ru|Кровохлёбка лека́рственная йәки, апте́чная}}, {{lang-la|Sanguisórba officinális}}) — рауза сәскәлеләр ғаиләһенән күп йыллыҡ үлән үҫемлек, бейеклеге 120 см-ға етә. Июнь-август айҙарында ҡыҙыл, ҡара ҡыҙыл сәскә ата, август-сентябрҙә [[емеш]]е өлгөрә.

== Таралыуы ==
Ҡырҡҡолас күберәк һыу баҫҡан туғайҙарҙа, яландарҙа, урман ситенде һ.б. ерҙәрҙә үҫә.
Үҫемлек Евразия, [[Төньяҡ Америка]]ның уртаса климат зонаһында таралған.

== Ҡулланылышы ==
Дарыу үләне. Уның тамырын көҙ йыялар, йыуып, киптереп ҡуялар.
Ҡырҡҡолас сәйе, төнәтмәһе зарарлы бактерияларҙы үлтерә, ҡан, эс китеүҙе туҡтата. Амебалы дизентерия, эс ауырыуҙарынан, геморрой һәм инәлектән ҡан китеүҙән, тромбоздан ҡулланыла. Теш ҡаҙнаһы шешкәндә, тән бешкәндә, ҡайһы бер гинекологик сирҙәргә ҡаршы ла файҙаланыла.

Туберкулез сирлеләрҙең ауыҙынан ҡан килгәндә лә үләндең файҙаһы тейә.

Бал ҡорттары уның һутын йыя.

Мал аҙығы өсөн сәсеп үҫтереү яҡшы һөҙөмтә бирә.

Н. И. Анненков, Вилюй округында яҡуттар ҡырҡҡолас тамырын туңдырып, һөттә бешереп ашай, тип яҙған. Улар был ризыҡты «быта» тип атай икән.{{Биофото|Sanguisorba officinalis.jpg|left|{{Бот.илл.|4}}}}


{{botanics-stub}}
[[Категория:Дарыу үҫемлектәре]]
[[Категория:Евразия флораһы]]
[[Категория:Төньяҡ Америка флораһы]]
[[Категория:Баллы үҫемлектәр]]
[[Категория:Роза һымаҡтар]]
Ҡырҡколас, ҡырҡъяпраҡ, ҡарабаш (, ) — рауза сәскәлеләр ғаиләһенән күп йыллыҡ үлән үҫемлек, бейеклеге 120 см-ға етә. Июнь-август айҙарында ҡыҙыл, ҡара ҡыҙыл сәскә ата, август-сентябрҙә емеше өлгөрә.

 Таралыуы 
Ҡырҡҡолас күберәк һыу баҫҡан туғайҙарҙа, яландарҙа, урман ситенде һ.б. ерҙәрҙә үҫә.
Үҫемлек Евразия, Төньяҡ Американың уртаса климат зонаһында таралған.

 Ҡулланылышы 
Дарыу үләне. Уның тамырын көҙ йыялар, йыуып, киптереп ҡуялар.
Ҡырҡҡолас сәйе, төнәтмәһе зарарлы бактерияларҙы үлтерә, ҡан, эс китеүҙе туҡтата. Амебалы дизентерия, эс ауырыуҙарынан, геморрой һәм инәлектән ҡан китеүҙән, тромбоздан ҡулланыла. Теш ҡаҙнаһы шешкәндә, тән бешкәндә, ҡайһы бер гинекологик сирҙәргә ҡаршы ла файҙаланыла.

Туберкулез сирлеләрҙең ауыҙынан ҡан килгәндә лә үләндең файҙаһы тейә.

Бал ҡорттары уның һутын йыя.

Мал аҙығы өсөн сәсеп үҫтереү яҡшы һөҙөмтә бирә.

Н. И. Анненков, Вилюй округында яҡуттар ҡырҡҡолас тамырын туңдырып, һөттә бешереп ашай, тип яҙған. Улар был ризыҡты «быта» тип атай икән.

Категория:Дарыу үҫемлектәре
Категория:Евразия флораһы
Категория:Төньяҡ Америка флораһы
Категория:Баллы үҫемлектәр
Категория:Роза һымаҡтар