Терәпә
{{НП-Россия
 | статус                   = ауыл
 | башкирское название         = Терәпә
 | оригинальное название    = {{lang-ru|Кузъелга, Тряпино}}
 | герб                     = 
 | флаг                     = 
 | lat_deg                  = 54 |lat_min = 5 |lat_sec = 13
 | lon_deg                  = 56 |lon_min = 10 |lon_sec = 34
 | CoordAddon               = 
 | CoordScale               = 
 |размер карты региона     =
 |размер карты района      =
 | регион                   = Башҡортостан
 | регион в таблице         = Башкортостан
 | вид района               = 
 | район                    = Ауырғазы районы{{!}} Ауырғазы
 | район в таблице          = 
 |вид поселения            = ауыл советы
 |поселение                = Терәпә ауыл Советы (Ауырғазы районы){{!}}Терәпә
 |поселение в таблице      =
 | внутреннее деление       = 
 | глава                    = 
 | дата основания           = 
 | первое упоминание        = 
 | прежние имена            = 
 | статус с                 = 
 | площадь                  = 
 | высота центра НП         = 
 | население                = {{ Население | Тряпино (Башкортостан) | тс }}
 | год переписи             = {{ Население | Тряпино (Башкортостан) | г }}
 | плотность                = 
 | агломерация              = 
 | милли состав      = сыуаштар
 | конфессиональный состав  = православие динен тотоусылар
 | этнохороним              = 
 | почтовый индекс          = 453484
 | почтовые индексы         = 
 | телефонный код           = 
 | цифровой идентификатор   = 80205849001
 | категория в Commons      = 
 | сайт                     = 
}}
'''Терәпә''' ({{lang-ru|Тряпино}}; боронғо атамалары ''Күҙйылға''; ''Күсйылға'') — [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Ауырғазы районы]]ндағы ауыл. [[2010 йыл]]дың [[14 октябрь|14 октябренә]] 452 кеше йәшәгән<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
[[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80205849001.

== Географик урыны ==
Күҙйылға йылғаһының (Ағиҙел йылғаһы бассейны) уң яҡ ярында урынлашҡан.
* Район үҙәгенә тиклем ([[Талбазы (Ауырғазы районы)|Талбазы]]): 23 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аҡ күл): 15 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>
== Тарихы ==
Ауылға [[1773 йыл]]да керҙәшлек килешеүе буйынса [[Нуғай даруғаһы]] Меркет‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә Ҡазан губернаһының яңы суҡындырылған сыуаштары нигеҙ һала. Терәпә ауылының икенсе исеме — Күҙйылға.  [[XVIII быуат]] аҙағында унда Ҡазан наместниклығынан күсеп ултырған 345 кеше иҫәпләнә. [[XX быуат]] башында Терәпә 1116 кеше йәшәгән 186 йортло ҙур ауыл була<ref>{{ИСДБ|страница=57}}</ref>.
[[Игенселек]], [[умартасылыҡ]], сана яһау менән шөғөлләнгәндәр. Һыу тирмәне булған. [[1906 йыл]]да сиркәү, 2 училище, 2 һыу тирмәне, 3 бакалея кибете, мөгәзәй теркәлгән<ref>{{БЭ2013|93950}}</ref>.

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||452||215||237||47,6||52,4
|-
|}
;Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — [[сыуаштар]] (93 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref>.

{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Урамдары ==
* Көнсығыш урамы  ({{lang-ru|Восточная улица}})
* Колхоз урамы  ({{lang-ru|Колхозная улица}}) 
* Тимерлек урамы  ({{lang-ru|Кузнечная улица}})
* Беренсе Май урамы  ({{lang-ru|Первомайская улица}})
* Пролетар урамы  ({{lang-ru|Пролетарская улица}}) 
* Себер урамы  ({{lang-ru|Сибирская улица}}) 
* Үҙәк урам  ({{lang-ru|Центральная улица}})<ref>[?]</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Умов Сафрон Сергеевич]] ([[1901 йыл]]—[[28 октябрь]] [[1995 йыл]]) — [[фән|ғалим]]-селекционер. 1931—1971 йылдарҙа [[Башҡортостан ауыл хужалығы ғилми-тикшеренеү институты]]ның ғилми хеҙмәткәре, шул иҫәптән 1937 йылдан мал аҙығы етештереү секторы мөдире, 1956 йылдан — Башҡортостан малсылыҡ тәжрибә станцияһының бүлек мөдире. Ауыл хужалығы фәндәре кандидаты (1948). [[СССР]]-ҙың социалистик ауыл хужалығы отличнигы (1944)<ref>[http://bashenc.online/ba/articles/93647/ Башҡорт энциклопедияһы — Умов Сафрон Сергеевич]{{V|18|03|2021}}</ref>.
* [[Иванов Пётр Ильич]] ([[15 апрель]] [[1950 йыл]]) — хеҙмәт алдынғыһы. 1980 йылдан [[Стәрлетамаҡ районы]] Фрунзе исемендәге колхоз тракторсыһы. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1996), Стәрлетамаҡ районының почётлы гражданы (2013)<ref>[https://str.bashkortostan.ru/district/honorary/184/ Администрация муниципального района Стерлитамакский район Республики Башкортостан. Официальный сайт. Почётные граждане района. Иванов Петр Ильич]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}}{{V|18|03|2021}}</ref>.

== Видеояҙмаларҙа ==
* {{YouTube|uTiWaC-zRMc|logo=1}}В с. Тряпино Аургазинского района состоялось открытие детского сада

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр|2}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}} {{V|18|03|2021}}   
* {{ИСДБ}}{{V|18|03|2021}}

== Һылтанмалар ==
* [https://basharchive.ru/census/reviz/86111/ 1816 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/67811/ 1818-1834 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/51093/ 1833 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/81626/ 1834 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{БЭ|93950}}{{V|18|03|2021}}   
 
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}
<references/>

{{Ауырғазы районы ауылдары}}

[[Категория:Ауырғазы районы ауылдары]]
Терәпә (; боронғо атамалары Күҙйылға; Күсйылға) — Башҡортостан Республикаһының Ауырғазы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә 452 кеше йәшәгән.
ОКАТО коды — 80205849001.

 Географик урыны 
Күҙйылға йылғаһының (Ағиҙел йылғаһы бассейны) уң яҡ ярында урынлашҡан.
 Район үҙәгенә тиклем (Талбазы): 23 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аҡ күл): 15 км
 Тарихы 
Ауылға 1773 йылда керҙәшлек килешеүе буйынса Нуғай даруғаһы Меркет‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә Ҡазан губернаһының яңы суҡындырылған сыуаштары нигеҙ һала. Терәпә ауылының икенсе исеме — Күҙйылға.  XVIII быуат аҙағында унда Ҡазан наместниклығынан күсеп ултырған 345 кеше иҫәпләнә. XX быуат башында Терәпә 1116 кеше йәшәгән 186 йортло ҙур ауыл була.
Игенселек, умартасылыҡ, сана яһау менән шөғөлләнгәндәр. Һыу тирмәне булған. 1906 йылда сиркәү, 2 училище, 2 һыу тирмәне, 3 бакалея кибете, мөгәзәй теркәлгән.

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь45221523747,652,4
Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — сыуаштар (93 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта .

 Урамдары 
 Көнсығыш урамы  ()
 Колхоз урамы  () 
 Тимерлек урамы  ()
 Беренсе Май урамы  ()
 Пролетар урамы  () 
 Себер урамы  () 
 Үҙәк урам  ()[?]

 Билдәле шәхестәре 
 Умов Сафрон Сергеевич (1901 йыл—28 октябрь 1995 йыл) — ғалим-селекционер. 1931—1971 йылдарҙа Башҡортостан ауыл хужалығы ғилми-тикшеренеү институтының ғилми хеҙмәткәре, шул иҫәптән 1937 йылдан мал аҙығы етештереү секторы мөдире, 1956 йылдан — Башҡортостан малсылыҡ тәжрибә станцияһының бүлек мөдире. Ауыл хужалығы фәндәре кандидаты (1948). СССР-ҙың социалистик ауыл хужалығы отличнигы (1944)Башҡорт энциклопедияһы — Умов Сафрон Сергеевич.
 Иванов Пётр Ильич (15 апрель 1950 йыл) — хеҙмәт алдынғыһы. 1980 йылдан Стәрлетамаҡ районы Фрунзе исемендәге колхоз тракторсыһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1996), Стәрлетамаҡ районының почётлы гражданы (2013)Администрация муниципального района Стерлитамакский район Республики Башкортостан. Официальный сайт. Почётные граждане района. Иванов Петр Ильич.

 Видеояҙмаларҙа 
 В с. Тряпино Аургазинского района состоялось открытие детского сада

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.    
 

 Һылтанмалар 
 1816 йылғы ревизия материалдары
 1818-1834 йылғы ревизия материалдары
 1833 йылғы ревизия материалдары
 1834 йылғы ревизия материалдары
    
 

Категория:Ауырғазы районы ауылдары