Ялсығол
{{ТП-Рәсәй|Ялсығол
 |статус                = ауыл
 |башҡортса исеме       = Ялсығол
 |төп исеме             =
 |ил                    =
 |герб                  = 
 |флаг                  = 
 |герб киңлеге          = 
 |флаг киңлеге          = 
  |lat_deg = 54 | lat_min = 43 | lat_sec = 24
  |lon_deg = 59 | lon_min = 40 | lon_sec = 26
 |CoordAddon            =  
 |CoordScale            = 
 |ил картаһы            = 
 |регион картаһы        = 
 |район картаһы         = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө           = төбәк
 |регион                = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион      = 
 | вид поселения        = ауыл советы
 | поселение            = Туңғатар ауыл Советы (Учалы районы){{!}}Туңғатар
 |район төрө            = район
 |район                 = Учалы районы
 |теҙмәләге район       = 
 |урынлашыу төрө        = ауыл советы
 |урынлашыу             = 
 |теҙмәләге урынлашыу   = 
 |эске бүленеү          = 
 |милли состав           = [[башҡорттар]]
 |башлыҡ                = 
 |нигеҙ һалыныу         = 
 |беренсе телгә алыу    = 
 |элекке исемдәре       = 
 |статус (башлап)       = 
 |майҙан                = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                = 
 |рәсми тел             = 
 |рәсми тел-ref         = 
  |халыҡ                = 75
  |иҫәп алыу йылы       = 2010
  |тығыҙлыҡ             = 
  |агломерация          = 
  |конфессия составы    = 
  |этнохороним          = 
 |ваҡыт бүлкәте          = +5
 |DST                    =
 |почта индексы          = 453715
 |почта индекстары       = 
 |телефон коды           = 34791 
 |автомобиль коды        = 02, 102
 |танымлаусы төрө        = 
 |һансал танымлаусы      = 80253884012
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                   = 
 |сайт теле              = 
}}

'''Ялсығол''' ({{lang-ru|Яльчигулово}}) — [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Учалы районы]]ндағы ауыл. 
[[Туңғатар ауыл Советы (Учалы районы)|Туңғатар ауыл Советы]]на ҡарай. [[2010 йыл]]дың [[14 октябрь|14 октябренә]] халыҡ һаны 75 кеше булған<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453715, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80253884012.

== Географик урыны ==

* Район үҙәгенә тиклем ([[Учалы (ҡала)|Учалы]]): 69 км
* Ауыл Советы үҙәгенә тиклем ([[Туңғатар]]): 5 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Ҡорама (Учалы районы)|Ҡорама]]): 39 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>

== Тарихы ==
Ялсығол ауылы VII—VIII ревизиялар араһында барлыҡҡа килә. 1834 йылда ауылда 86 ир-егет һәм 84 ҡатын-ҡыҙ йәшәгән. X ревизия мәғлүмәте буйынса, 28 хужалыҡта 196 кеше йәшәгән. Ул саҡта тәүге төпләнеүсенең улы Әбделғәлим Ялсығоловҡа 77 йәш тула, уның ике улы — Хөснөтдин (уның Низаметдин) һәм Хисаметдин булған.
1841 йылда 168 кеше йәшәгән 31 хужалыҡта 150 йылҡы, 50 һыйыр, 150 һарыҡ һәм 25 кәзә аҫыралған. Игенселек менән шөғөлләнгәндәр<ref>{{ИСДБ|страница=18}}</ref>.

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||75||36||39||48,0||52,0
|-
|}
;Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, Ялсығол ауылында [[башҡорттар]] (99 %) йәшәй<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref>.

{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Ревизия материалдарында ==
1859 йылда Ялсығол ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана
<ref>[https://basharchive.ru/census/reviz/73934/ 1859 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Шәмиғолов Рәйес Сәлмән улы]] (1941), [[ауыл хужалығы]] ветераны. [[«Почёт Билдәһе» ордены]] кавалеры, [[Учалы районы]]ның почётлы гражданы (2012)<ref>[https://uchaly.bashkortostan.ru/presscenter/news/238116/ Администрация Учалинского района. Официальный сайт. К 90-летию Учалинского района: Почетный гражданин района Раис Шамигулов]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}}</ref>. 

== Урамдары ==
* Тау урамы ({{lang-ru|Горная улица}})
* Үҙәк урам ({{lang-ru|Центральная улица}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/046/000012.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 20 по Республике Башкортостан]</ref>

== Тирә-яҡ мөхит ==
;  Ер-һыу атамалары:
* Шарҙатма йылғаһы<ref>[https://vk.com/doc-73607076_317281216?hash=INwlBoOE7UGfkhhUdkWBBi2QVL8ffS8fggrOoQOLqfT&dl=KiWE8k9GLg0xKmMxk4AxLMhMgRAHAVq69iZ8EmLVYVk Башҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге]</ref>

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* [https://basharchive.ru/census/reviz/73934/ 1859 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{ИСДБ|страница=18}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с. — ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}} {{V|5|04|2021}}
* {{ИСДБ}}{{ref-ru}}

== Сығанаҡтар ==
* [http://ufagen.ru/places/uchalinskiy/yalchigulovo.html Яльчигулово на портале «Генеалогия и Архивы»]{{ref-ru}}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/73934/ Материалы ревизских сказок по: Ялчигулова д., Троицкий уезд, Тунгатаровск., 7 башк. к-н; год 1859, фонд i138, опись op2, дело 772 1859 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Учалы районы ауылдары}}
{{Тышҡы һылтанмалар}}

[[Категория:Учалы районы ауылдары]]
Ялсығол () — Башҡортостан Республикаһының Учалы районындағы ауыл. 
Туңғатар ауыл Советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә халыҡ һаны 75 кеше булған.
Почта индексы — 453715, ОКАТО коды — 80253884012.

 Географик урыны 

 Район үҙәгенә тиклем (Учалы): 69 км
 Ауыл Советы үҙәгенә тиклем (Туңғатар): 5 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ҡорама): 39 км

 Тарихы 
Ялсығол ауылы VII—VIII ревизиялар араһында барлыҡҡа килә. 1834 йылда ауылда 86 ир-егет һәм 84 ҡатын-ҡыҙ йәшәгән. X ревизия мәғлүмәте буйынса, 28 хужалыҡта 196 кеше йәшәгән. Ул саҡта тәүге төпләнеүсенең улы Әбделғәлим Ялсығоловҡа 77 йәш тула, уның ике улы — Хөснөтдин (уның Низаметдин) һәм Хисаметдин булған.
1841 йылда 168 кеше йәшәгән 31 хужалыҡта 150 йылҡы, 50 һыйыр, 150 һарыҡ һәм 25 кәзә аҫыралған. Игенселек менән шөғөлләнгәндәр.

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь75363948,052,0
Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, Ялсығол ауылында башҡорттар (99 %) йәшәйЕдиный электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта .

 Ревизия материалдарында 
1859 йылда Ялсығол ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана
1859 йылғы ревизия материалдары

 Билдәле шәхестәре 
 Шәмиғолов Рәйес Сәлмән улы (1941), ауыл хужалығы ветераны. «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры, Учалы районының почётлы гражданы (2012)Администрация Учалинского района. Официальный сайт. К 90-летию Учалинского района: Почетный гражданин района Раис Шамигулов. 

 Урамдары 
 Тау урамы ()
 Үҙәк урам ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 20 по Республике Башкортостан

 Тирә-яҡ мөхит 
  Ер-һыу атамалары
 Шарҙатма йылғаһыБашҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 1859 йылғы ревизия материалдары
 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с. — ISBN 978-5-87691-038-7. 
 

 Сығанаҡтар 
 Яльчигулово на портале «Генеалогия и Архивы»
 Материалы ревизских сказок по: Ялчигулова д., Троицкий уезд, Тунгатаровск., 7 башк. к-н; год 1859, фонд i138, опись op2, дело 772 1859 йылғы ревизия материалдары

Категория:Учалы районы ауылдары