OpenStreetMap
{{Infobox
 | стиль = 1
 | башлыҡ = OpenStreetMap
 | рәсем исеме  = 
 | рәсем тексы  = 
 | тасуирлама1 = URL-адресы | мәғлүмәт1 = [http://www.openstreetmap.org// www.openstreetmap.org]
 | тасуирлама2 = Төрө | мәғлүмәт2 = Картография хеҙмәте
 | тасуирлама3 = Теркәлеү | мәғлүмәт3 = кәрәкмәй (төҙәтеүҙәр индереү өсөн мотлаҡ)

 | тасуирлама4 = Эшләй башлаған| мәғлүмәт4 = 2004 йылдың 1 июле

 | тасуирлама5 =Нигеҙләүсеһе | мәғлүмәт5 = Стив Кост
 | тасуирлама6 = Эйәһе      | мәғлүмәт6 = [[:ru:Фонд OpenStreetMap|OpenStreetMap фонды]]
 | тасуирлама7 = Ағымдағы статусы | мәғлүмәт7 = эшләп килә

}}
[[Рәсем:OSM Logo.svg|thumb|250px|Проект логотибы]]

'''OpenStreetMap''' (OSM; [[инглиз теле]]нән һүҙмә-һүҙ мәғәнәһе «урамдарҙың асыҡ картаһы») — төбәктәрҙе, ҡалаларҙы һәм башҡа торлаҡ пункттарын күмәкләп карталау өсөн асыҡ (һәр кем ҡатнаша алған) проект. Карталар һәм схемалар ҡулдан йә автоматик рәүештә булдырыла, төҙәтелә һәм камиллаштырыла; кәрәкле мәғлүмәт шәхси [[GPS-алғыс]]тарынан индерелә ала. Проектта ҡатнашыусыларҙың уртаҡ эше һөҙөмтәләренән һәр теләүсе бушлай файҙалана ала.

== Тасуирлама ==
[[Рәсем:Steve Coast - OSM im Rheinland (0604).jpg|thumb|Проектты нигеҙләүсе Стив Кост]]
Проект [[Бөйөк Британия]]ла [[2004]] июлендә Стив Кост тарафынан нигеҙләнә; [[2006]] апрелендә фонд булараҡ теркәлә башлай.
OpenStreetMap фонды— халыҡ-ара коммерцияға ҡарамаған ойошма; уның маҡсаты — ер арауығы мәғлүмәттәрен йыйыу, уларҙы таратыуға булышлыҡ итеү һәм уларҙан бар теләүселәргә бушлай файҙаларынға мөмкинлек биреү.
<ref>[http://wiki.openstreetmap.org/wiki/Geobase:Announcement wiki.openstreetmap.org]: «The OpenStreetMap Foundation is an international non-profit organisation supporting but not controlling the OpenStreetMap project. It is dedicated to encouraging the growth, development and distribution of free geospatial data and to providing geospatial data for anybody to use and share.»</ref>

{{Цитата|Стив Кост бығаса физик һәм IT-консультант булараҡ билдәле. [[2004]] йылда [http://maps.google.ru/ Google Maps] карталар проекты әле башланмаған була, һәм Стив Кост ҡуйған проект маҡсаты — GPS-алғыстар менән ҡоралланған ирекмәндәр ярҙамына таянып бөтә донъя юлдары һәм урамдары картаһын әҙерләү — иҫ киткес ҡыйын тойола. Ул осорҙа күмәкләп һәм ирекле рәүештә мәғлүмәт туплауҙа берҙән-бер үрнәк булып [[Википедия]] тора — ул ваҡытта уҡ Википедия түләүле энциклопедиялар менән етди ярыша.|"Компьютерра" журналы, 21 март 2008.}}

== Мөмкинлектәре ==
* Проект бөтә [[Ер|Ер йөҙөн]] ҡаплай.
* Карталар ике үлсәмле — диңгеҙ кимәленә ҡарата бейеклектәр һәм [[изолиния]]лар күрһәтелмәй.
* Карталарҙы [[PNG]], [[JPEG]], [[SVG]], [[PDF]], [[PostScript]] фортматтарына экпортлау мөмкин.

{{цитата|Openstreetmap башҡа билдәле асыҡ проекттарға, әйтеп үткәндә [[Wikipedia]] энциклопедияһы менән [[Linux]] операцион системаһына оҡшаш. Википедияла һымаҡ уҡ, OpenStreetMap проектында яңы мәғлүмәттәрҙең күпселеген уны үҫтереүҙә ҡыҙыҡһынған айырым шәхестәр өҫтәп тора. Картаның һәр өлөшө өсөн төҙәтеүҙәр тарихын ҡарап була - был вандализм осраҡтарын кәметә һәм, айырым осраҡтарҙа, бер карта өлөшөндә бергә эшләгән бер нисә кешенең эшмәкәрлеген ҡулайлаштырырға мөмкинлек бирә.<ref name=3dnews>[http://www.3dnews.ru/software/narisui_kartu "Нарисуй карту мира" мәҡәләһе], 3dnews.ru, 22 май 2009</ref>}}

== Тәүмәғлүмәттәр ==

[[Рәсем:Bedford tracklogs inverse.png|thumb|250px|[[GPS-алғыс]]тарҙан күсерелгән эшкәртелмәгән мәғлүмәт. [[Бедфорд]] ҡалаһы, [[Англия]]]]

Тәүмәғлүмәттәр ғәҙәттә [[GPS-алғыс]] йә [[GPS-трекер]]ҙар яҙып һаҡлаған "трэк"тарҙан күсереп алына. Бындай трэктарҙы ирекмәндәр йәйәү, велосипедта йәки машинала йөрөп яҙҙырып ала. Бынан һуң трэктар GPS-алғыстан махсус программаға күсерелә.

Ер йөҙөнөң спутник һүрәттәрен ҡулланып, трэктар булмаған осраҡта ла ҙур ҡалалар карталарын эшләп була — бының өсөн юғары сиселешле һүрәттәр кәрәк. [[:ru:Landsat|Landsat]], [[:ru:Prototype Global Shorelines|Prototype Global Shorelines]] (PGS) һәм [[:ru:TIGER|TIGER]] кеүек хөкүмәт хеҙмәттәре, шулай уҡ [[:ru:Yahoo!|Yahoo!]] картография сервисы сығанаҡ булып тора.

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

[[Категория:Алфавит буйынса сайттар]]
[[Категория:Картография]]
[[Категория:2004 йылда барлыҡҡа килгән сайттар]]
OpenStreetMap (OSM; инглиз теленән һүҙмә-һүҙ мәғәнәһе «урамдарҙың асыҡ картаһы») — төбәктәрҙе, ҡалаларҙы һәм башҡа торлаҡ пункттарын күмәкләп карталау өсөн асыҡ (һәр кем ҡатнаша алған) проект. Карталар һәм схемалар ҡулдан йә автоматик рәүештә булдырыла, төҙәтелә һәм камиллаштырыла; кәрәкле мәғлүмәт шәхси GPS-алғыстарынан индерелә ала. Проектта ҡатнашыусыларҙың уртаҡ эше һөҙөмтәләренән һәр теләүсе бушлай файҙалана ала.

 Тасуирлама 
thumb|Проектты нигеҙләүсе Стив Кост
Проект Бөйөк Британияла 2004 июлендә Стив Кост тарафынан нигеҙләнә; 2006 апрелендә фонд булараҡ теркәлә башлай.
OpenStreetMap фонды— халыҡ-ара коммерцияға ҡарамаған ойошма; уның маҡсаты — ер арауығы мәғлүмәттәрен йыйыу, уларҙы таратыуға булышлыҡ итеү һәм уларҙан бар теләүселәргә бушлай файҙаларынға мөмкинлек биреү.
wiki.openstreetmap.org: «The OpenStreetMap Foundation is an international non-profit organisation supporting but not controlling the OpenStreetMap project. It is dedicated to encouraging the growth, development and distribution of free geospatial data and to providing geospatial data for anybody to use and share.»

 Мөмкинлектәре 
 Проект бөтә Ер йөҙөн ҡаплай.
 Карталар ике үлсәмле — диңгеҙ кимәленә ҡарата бейеклектәр һәм изолиниялар күрһәтелмәй.
 Карталарҙы PNG, JPEG, SVG, PDF, PostScript фортматтарына экпортлау мөмкин.

 Тәүмәғлүмәттәр 

thumb|250px|GPS-алғыстарҙан күсерелгән эшкәртелмәгән мәғлүмәт. Бедфорд ҡалаһы, Англия

Тәүмәғлүмәттәр ғәҙәттә GPS-алғыс йә GPS-трекерҙар яҙып һаҡлаған "трэк"тарҙан күсереп алына. Бындай трэктарҙы ирекмәндәр йәйәү, велосипедта йәки машинала йөрөп яҙҙырып ала. Бынан һуң трэктар GPS-алғыстан махсус программаға күсерелә.

Ер йөҙөнөң спутник һүрәттәрен ҡулланып, трэктар булмаған осраҡта ла ҙур ҡалалар карталарын эшләп була — бының өсөн юғары сиселешле һүрәттәр кәрәк. Landsat, Prototype Global Shorelines (PGS) һәм TIGER кеүек хөкүмәт хеҙмәттәре, шулай уҡ Yahoo! картография сервисы сығанаҡ булып тора.

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Алфавит буйынса сайттар
Категория:Картография
Категория:2004 йылда барлыҡҡа килгән сайттар