Күсем руднигы
{{ТП-Рәсәй|Күсем руднигы
 |статус                = ауыл
 |башҡортса исеме       = Күсем руднигы
 |төп исеме             =
 |ил                    =
 |герб                  = 
 |флаг                  = 
 |герб киңлеге          = 
 |флаг киңлеге          = 
  |lat_deg = 53 | lat_min = 36 | lat_sec = 26
  |lon_deg = 58 | lon_min = 39 | lon_sec = 22
 |CoordAddon            =  
 |CoordScale            = 
 |ил картаһы            = 
 |регион картаһы        = 
 |район картаһы         = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө           = төбәк
 |регион                = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион      = 
 |район төрө            = район
 |район                 = Әбйәлил районы
 |теҙмәләге район       = 
 |урынлашыу төрө        = ауыл советы
 |урынлашыу             = 
 |теҙмәләге урынлашыу   = 
 |эске бүленеү          = 
 |башлыҡ төрө           = 
 |башлыҡ                = 
 |нигеҙ һалыныу         = 
 |беренсе телгә алыу    = 
 |элекке исемдәре       = 
 |статус (башлап)       = 
 |майҙан                = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                = 
 |рәсми тел             = 
 |рәсми тел-ref         = 
  |халыҡ                = 342
  |иҫәп алыу йылы       = 2010
  |тығыҙлыҡ             = 
  |агломерация          = 
  |конфессия составы    = 
  |этнохороним          = 
 |ваҡыт бүлкәте          = +5
 |DST                    =
 |почта индексы          = 453613
 |почта индекстары       = 
 |телефон коды           =34772 
 |автомобиль коды        = 02, 102
 |танымлаусы төрө        = 
 |һансал танымлаусы      = 80201834008
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                   = 
 |сайт теле              = 
}}

'''Күсем руднигы''' ({{lang-ru|Кусимовского Рудника}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Әбйәлил районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 342 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453613, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80201834008.

== Халыҡ һаны ==
{{ Население | Кусимовского Рудника }}

Халыҡтың тарихи иҫәбе: 1939 йылда —811 кеше; 1959—1296 кеше; 1989—735 кеше (Иҫкәрмә: 1939—1994 йылдарҙа халыҡ иҫәбе Зелёный Поляна ауылы халҡын үҙ эсенә ала, 1960—1994 йылдарҙа шулай уҡ Геологоразведка ауылы халҡы ла инә)<ref name=":0">{{Cite web|url=http://башкирская-энциклопедия.рф/component/content/article/2-statya/13971-kusimovskogo-rudnika-selo-v-abzelilovskom-r-ne.html|title=Кусимовского Рудника, село|author=|website=Башкирская энциклопедия|date=|publisher=}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191224071703/http://xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/component/content/article/2-statya/13971-kusimovskogo-rudnika-selo-v-abzelilovskom-r-ne.html |date=2019-12-24 }}</ref>.

; Милли составы
[[Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002)]] мәғлүмәте буйынса [[башҡорттар]] 39 %, [[урыҫтар]] 57 % тәшкил итә<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref>.

'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||342||150||192||43,9||56,1
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Асҡар (Әбйәлил районы)|Асҡар]]): 39 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Ташбулат]]): 10 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Ташбулат]]): 10 км

== Тарихы ==
Күсем руднигы торамаһына 1930 йылдарҙа нигеҙ һалына. [[2005 йыл]]да ауыл статусы бирелә.

Күсем руднигында [[марганец]] мәғдәне сығарған. Әбйәлил районында урынлашҡан. Мәғдәндең тәүге партияһы 1916 йылда алына. Рудник 1930 йылдан алып асыҡ ысул менән, 1935 йылда — шахта ысулы менән эшкәртелә. [[Бөйөк Ватан һуғышы]] йылдарында 350-гә яҡын кеше эшләгән, айына 4-5 мең тонна мәғдән сығарылған. 1957 йылда Күсем руднигы ябыла. Продукцияһы Магнитогорск металлургия комбинатына ебәрелгән<ref>[http://bashenc.online/ru/articles/87129/ КУСИМОВСКИЙ РУДНИК]</ref>.

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Алексей Павлов урамы ({{lang-ru|Алексея Павлова (улица)}})
* Әхмәт Зәки Вәлиди урамы ({{lang-ru|Ахмет Заки Валиди (улица)}})
* Тимер юл урамы ({{lang-ru|Железнодорожная (улица)}})
* Матросов урамы ({{lang-ru|Матросова (улица)}})
* Яр буйы урамы ({{lang-ru|Набережная (улица)}})
* Еңеү урамы ({{lang-ru|Победы (улица)}})
* Рәүеф Дәүләтов урамы ({{lang-ru|Рауфа Давлетова (улица)}})
* Мәктәп урам ({{lang-ru|Школьная (улица)}})ref>https://www.gosspravka.ru/02/053/000060.html Улицы]</ref>
{{Колонки|конец}}
 

== Сәйәхәт күрһәткесе ==
* Яҡтыкүл юл күрһәткес<ref>[https://na-bannoe.ru/kusimovsciy_rudnik/ банное путеводитель]</ref>

== Видеояҙмалар ==
* Күсем. Минералдар<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=SHF9Bh24oY4 Минералы вокруг нас. Кусимовский рудник]</ref>

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Әбйәлил районы ауылдары}}

[[Категория:Әбйәлил районы ауылдары]]
Күсем руднигы () — Башҡортостандың Әбйәлил районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 342 кеше.
Почта индексы — 453613, ОКАТО коды — 80201834008.

 Халыҡ һаны 

Халыҡтың тарихи иҫәбе: 1939 йылда —811 кеше; 1959—1296 кеше; 1989—735 кеше (Иҫкәрмә: 1939—1994 йылдарҙа халыҡ иҫәбе Зелёный Поляна ауылы халҡын үҙ эсенә ала, 1960—1994 йылдарҙа шулай уҡ Геологоразведка ауылы халҡы ла инә) .

 Милли составы
Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002) мәғлүмәте буйынса башҡорттар 39 %, урыҫтар 57 % тәшкил итәЕдиный электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel ..

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь34215019243,956,1

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Асҡар): 39 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Ташбулат): 10 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ташбулат): 10 км

 Тарихы 
Күсем руднигы торамаһына 1930 йылдарҙа нигеҙ һалына. 2005 йылда ауыл статусы бирелә.

Күсем руднигында марганец мәғдәне сығарған. Әбйәлил районында урынлашҡан. Мәғдәндең тәүге партияһы 1916 йылда алына. Рудник 1930 йылдан алып асыҡ ысул менән, 1935 йылда — шахта ысулы менән эшкәртелә. Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында 350-гә яҡын кеше эшләгән, айына 4-5 мең тонна мәғдән сығарылған. 1957 йылда Күсем руднигы ябыла. Продукцияһы Магнитогорск металлургия комбинатына ебәрелгәнКУСИМОВСКИЙ РУДНИК.

 Урамдары 

 Алексей Павлов урамы ()
 Әхмәт Зәки Вәлиди урамы ()
 Тимер юл урамы ()
 Матросов урамы ()
 Яр буйы урамы ()
 Еңеү урамы ()
 Рәүеф Дәүләтов урамы ()
 Мәктәп урам ()ref>https://www.gosspravka.ru/02/053/000060.html Улицы]</ref>

 

 Сәйәхәт күрһәткесе 
 Яҡтыкүл юл күрһәткесбанное путеводитель

 Видеояҙмалар 
 Күсем. МинералдарМинералы вокруг нас. Кусимовский рудник

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Әбйәлил районы ауылдары