Аҫҡын мәмерйәһе
{{БМ|Аҫҡын (мәғәнәләр)}}
{{мәмерйә
 |Название                = Аҫҡын боҙ мәмерйәһе
  |Национальное название  = 
 |Изображение             = Ледяная Аскынская пещера.jpg
  |Подпись                = 
 |Координаты              = 54/14/09.1/N/56/54/09.3/E
 |Страна                  = Рәсәй
  |Регион                 = Башҡортостан
  |Глубина                 = 26
 |Длина                   = 104
 |Объём                   = 51,1 мең 
 |Год открытия            = 
 |Тип                     = ҡапсыҡ һымаҡ
 |Вмещающие породы        = эзбизташ
 |Число входов            = 1
 |Категория сложности     = А
 |Доступно для посетителей= 
 |Освещение               = 
 |Сайт                    = 
 |Позиционная карта = 0
 |Позиционная карта 1     = Рәсәй Башҡортостан
 |Категория на Викискладе = 
}}
'''Аҫҡын боҙ мәмерйәһе''' — [[Көньяҡ Урал]]дағы иң ҙур боҙ майҙаны һәм боҙ [[сталагмит]]тары менән айырылып торған [[мәмерйә]]. Был мәмерйә [[Архангел районы]]ның [[Аҫҡын (Архангель районы)|Аҫҡын]] ауылынан 3 км алыҫлыҡта Бәләкәй Аҫҡын йылғаһының үрендә, йылға тамағынан 70 м бейеклектә Олотауҙың көнсығыш битләүендә урынлашҡан.

== Тасуирламаһы ==
Мәмерйәгә инеү урыны бейек эзбиз ҡаяның 5 м тәрәнлегендә 15 м киңлегендәге соҡоронда урынлашҡан. Аҫҡа табан 20 м оҙонлоғондағы боҙло шырғалаҡ ауышлыҡ алып төшә.
[[Рәсем:Аскинская-леденая-пещера.jpg|thumb|left|Аҫҡын боҙ мәмерйәһе]]
Мәмерйәнең оҙонлоғо 104 м, киңлеге 40-60 м һәм 12-26 м бейеклегендә көмбәҙ түбәле залы бар. Иҙәне боронғо боҙ ҡатламы менән ҡапланған. Иҙәнендә йыл һайын 7-10 эре һәм хасапһыҙ ваҡ боҙ сталагмиттары үҫеп сыға. Мәмерйәлә ҡайтауаз яңғырап тора.

Был мәмерйәне беренсе булып 1902 йылда геолог Л. Конюшевский тасуирлап яҙған. 1924—1926 йылдарҙа [[Вахрушев Георгий Васильевич|Г. В. Вахрушев]] һәм В. Петров ентекләберәк тикшерә.

== Социаль йүнәлеше ==
Ростуризмдың эске туризмды һәм ситтән килеүселәр туризмын үҫтереүгә ярҙам итеүгә йүнәлтелгән гранттар конкурсында Аҫҡын мәмерйәһен инвалид һәм хәрәкәт итеү мөмкинлеге сикләнгән категория граждандарға инеү өсөн яраҡлаштырыу проекты еңеү яуланы. Аҫҡын мәмерйәһе — республикала беренсе билдәле социаль төркөмгә яраҡлаштырылған беренсе тәбиғи объект буласаҡ<ref>[https://www.bashinform.ru/news/1521184-na-grant-rosturizma-askynskaya-ledyanaya-peshchera-budet-adaptirovana-dlya-lyudey-s-invalidnostyu/ На грант Ростуризма Аскынская ледяная пещера будет адаптирована для людей с инвалидностью]</ref>.

== Мәмерйә тураһында ==
* Шакиров А. Төбәктә Аҫҡын боҙ мәмерйәһе Рус география йәмғиәтенә ҡуртымға тапшырыла. «[[Башинформ]]» мәғлүмәт агентлығы, 2016, 29 февраль<ref>[http://www.bashinform.ru/bash/821571/ «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2016, 29 февраль]{{V|01|03|2016}}</ref>.
* Колоколова Е. В Башкирии «плачет» Аскинская ледяная пещера. Общественная электронная газета. 2016, 15 февраль<ref>[http://i-gazeta.com/news/poehali/34046.html?sphrase_id=108236  Общественная электронная газета. 2016, 15 февраль] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170315222218/http://i-gazeta.com/news/poehali/34046.html?sphrase_id=108236 |date=2017-03-15 }}{{ref-ru}}{{V|01|03|2016}}</ref>.

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* {{ООПТ|Аскынская-пещера-ледник-и-ее-окрестности-Аскынская-ледяная-пещера}}
* {{БЭ2013|index.php/component/content/article/8-statya/1194-a-yn-m-merj-e}}
* [http://www.priroda-rb.info/p_askinskaya.html Экология республики Башкортостан] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180425031137/http://www.priroda-rb.info/p_askinskaya.html |date=2018-04-25 }}
* [http://www.geocaching.su/?pn=101&cid=7239 Аскинская леденая пещера]
* [http://foto.nedoma.ru/showgallery.php/cat/1804/page/1/sort/1/perpage/12 Фото]{{Недоступная ссылка|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

{{ООПТ Башкортостана}}
[[Категория:Архангел районы географияһы]]
[[Категория:Архангел районының иҫтәлекле урындары]]
[[Категория:Башҡортостан мәмерйәләре]]
[[Категория:Башҡортостандың тәбиғәт ҡомартҡылары]]
[[Категория:1965 йылда барлыҡҡа килгән махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре]]
Аҫҡын боҙ мәмерйәһе — Көньяҡ Уралдағы иң ҙур боҙ майҙаны һәм боҙ сталагмиттары менән айырылып торған мәмерйә. Был мәмерйә Архангел районының Аҫҡын ауылынан 3 км алыҫлыҡта Бәләкәй Аҫҡын йылғаһының үрендә, йылға тамағынан 70 м бейеклектә Олотауҙың көнсығыш битләүендә урынлашҡан.

 Тасуирламаһы 
Мәмерйәгә инеү урыны бейек эзбиз ҡаяның 5 м тәрәнлегендә 15 м киңлегендәге соҡоронда урынлашҡан. Аҫҡа табан 20 м оҙонлоғондағы боҙло шырғалаҡ ауышлыҡ алып төшә.
thumb|left|Аҫҡын боҙ мәмерйәһе
Мәмерйәнең оҙонлоғо 104 м, киңлеге 40-60 м һәм 12-26 м бейеклегендә көмбәҙ түбәле залы бар. Иҙәне боронғо боҙ ҡатламы менән ҡапланған. Иҙәнендә йыл һайын 7-10 эре һәм хасапһыҙ ваҡ боҙ сталагмиттары үҫеп сыға. Мәмерйәлә ҡайтауаз яңғырап тора.

Был мәмерйәне беренсе булып 1902 йылда геолог Л. Конюшевский тасуирлап яҙған. 1924—1926 йылдарҙа Г. В. Вахрушев һәм В. Петров ентекләберәк тикшерә.

 Социаль йүнәлеше 
Ростуризмдың эске туризмды һәм ситтән килеүселәр туризмын үҫтереүгә ярҙам итеүгә йүнәлтелгән гранттар конкурсында Аҫҡын мәмерйәһен инвалид һәм хәрәкәт итеү мөмкинлеге сикләнгән категория граждандарға инеү өсөн яраҡлаштырыу проекты еңеү яуланы. Аҫҡын мәмерйәһе — республикала беренсе билдәле социаль төркөмгә яраҡлаштырылған беренсе тәбиғи объект буласаҡНа грант Ростуризма Аскынская ледяная пещера будет адаптирована для людей с инвалидностью.

 Мәмерйә тураһында 
 Шакиров А. Төбәктә Аҫҡын боҙ мәмерйәһе Рус география йәмғиәтенә ҡуртымға тапшырыла. «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2016, 29 февраль«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, 2016, 29 февраль.
 Колоколова Е. В Башкирии «плачет» Аскинская ледяная пещера. Общественная электронная газета. 2016, 15 февраль Общественная электронная газета. 2016, 15 февраль .

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 
 
 Экология республики Башкортостан 
 Аскинская леденая пещера
 Фото

Категория:Архангел районы географияһы
Категория:Архангел районының иҫтәлекле урындары
Категория:Башҡортостан мәмерйәләре
Категория:Башҡортостандың тәбиғәт ҡомартҡылары
Категория:1965 йылда барлыҡҡа килгән махсус һаҡланыусы тәбиғәт биләмәләре