Боғҙан (Миәкә районы)
{{Ук}}
'''Боғҙан''' ({{lang-ru|Богданово}}; боронғо атамаһы '''Таулы''') — [[Башҡортостан]]дың [[Миәкә районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 474 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 452071, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80244810001.
 
== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||474||225||249||47,5||52,5
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Ҡырғыҙ-Миәкә]]): 23 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Аксенов (Әлшәй районы)|Аксенов]]): 40 к
== Ауыл тарихы ==
[[1743 йыл|1743]] йылдың [[21 июль|21 июл]]ендәге Илекәй-Мең улусы [[башҡорттар]]ы менән килешеү буйынса [[типтәрҙәр]] [[Боғҙан (Миәкә районы)|Боғҙан]] (Таулы) ауылына нигеҙ һала. Тәүге төпләнеүсе Богдан Рәжәпов 48 кеше иҫәбендә [[Буҙат (Стәрлебаш районы)|Буҙат]] ауылына (хәҙерге [[Стәрлебаш районы]]) күсенә. [[1783 йыл|1783]] йылғы IV ревизия менән иҫәпкә алынған улдары: 70 йәшлек Иҫәнғол, 49 йәшлек Аҡбирҙе һәм 38 йәшлек Ишҡол булыуы билдәле. [[Типтәрҙәр]] араһында [[Башҡорттар|башҡорт]] ихтилалында ([[1735 йыл|1735]]—[[1740 йыл|1740]]) әүҙем ҡатнашҡаны өсөн [[аҫабалыҡ]] хоҡуғынан мәхрүм ителгән [[башҡорттар]] аҙ булмай. Илекәй-меңлеләр, [[1790 йыл|1790]] йылдың [[10 сентябрь|10 сентябре]]ндә төҙөлгән килешеү буйынса, [[мишәрҙәр]]ҙе бында индерәләр. Индереүҙә күл-меңлеләр ҙә ҡатнаша. Яһаҡлы [[татарҙар]] була ([[1816 йыл|1816]] йылда һәм [[1834 йыл|1834]] йылда 3-әр йән).<br>
[[1783 йыл]]да — 94 [[Типтәрҙәр|типтәр]] иҫәпләнһә, [[1816 йыл]]да — 200 (20 [[Мишәрҙәр|мишәр]] һәм 6 [[Татарҙар|татар]]), [[1834 йыл]]да 280 (26 мишәр) кеше иҫәпләнә, [[1870 йыл]]да 937 кеше һанала, бөтәһе лә [[Башҡорттар|башҡорт]] милләтенән була, [[1917 йыл|1917]] йылда — 919 (85 мишәр, 7 [[Типтәрҙәр|типтәр]] һәм [[Сыуаштар|сыуаш]]), [[1920 йыл]]да — 822 кеше. Ләкин улар араһында [[типтәрҙәр]] ([[башҡорттар]] һәм [[татарҙар]]) һәм [[мишәрҙәр]] бар.<br>
[[1917 йыл|1917]] йылда 178 йортҡа 919 кешеһе менән 693 дисәтинә сәсеүлек тура килгән. Бөтә хужалыҡтарҙың 106-һында — 4 дисәтинәгә тиклем, 41-ендә — 10 дисәтинәгә тиклем, 9-ында — 15 дисәтинәгә тиклем, 4-һендә 15-тән ашыу дисәтинә сәсеүлек булған. 240 баш эшсе малдары булған.<ref>{{Китап:История сёл и деревень Башкортостана}} стр.434</ref>

== Ер-һыу атамалары ==
* Йылғалар: Яҡты Ҡаран,Ҡара Ҡаран.
* Күлдәр:Киндер күле,Боланлыкүл,Бойҙай йыуа торған күл.
* Тауҙар:Күгәрсен тауы, Ҡаршытау, Крастау (Ҡашҡатау),Кире айғыр (тау араһы),Ҡушҡул, Ҡомтау мороно, Ҡуян ҡыуырғыһы,Бөркөтлөҡул (тау араһы),Урманһыу-Заготскот соҡоро.
* Туғай: Үрге ерек, Түбәнге ерек, Күрән,Ҡармыш, Иҫке төбәк,Ҡаршы туғай,Тәүләй.
* Шишмәләр:Ҡарағайлыкүл,Боланлыкүл.
* Ҡойо:Радик,Хәниф.<ref>Х/И.Әһлетдинов</ref>

== Урамдары ==
 {{Колонки|2}}
* Йылға аръяғы (урамы), ({{lang-ru|Заречная (улица)}})
* Ленин (урамы), ({{lang-ru|Ленина (улица)}})
* Йәштәр (урамы), ({{lang-ru|Молодежная (улица)}})
* Яңы (урамы), ({{lang-ru|Новая (улица)}})
* Почта (урамы), ({{lang-ru|Почтовая (улица)}})
* Баҡса (урамы), ({{lang-ru|Садовая (улица)}})
* Совет (урамы), ({{lang-ru|Советская (улица)}}) <ref>[https://www.gosspravka.ru/02/038/000072.html Справочник почтовых индексов / кодов ОКАТО - ОКТМО/налоговых инспекций ФНС / адресов]</ref>
{{Колонки|конец}}

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Зыязитдинов Рим Сәләх улы]] (19.04.1953), [[башҡорттар|башҡорт]] театр актёры. 1980 йылдан [[СССР]] Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның халыҡ артисы (2004).
* [[Мифтахов Мансур Сәһәрйәр улы]] (23.07.1947) — ғалим-химик, [[Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы]]ның мөхбир ағзаһы (1998), химия фәндәре докторы (1988), профессор (1991). [[Рәсәй Федерацияһы]]ның (2007) һәм Башҡортостан Республикаһының (1994) атҡаҙанған фән эшмәкәре. Рәсәй Федерацияһының Дәүләт премияһы лауреаты (1992)<ref>[http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/8-statya/9083-miftakhov-mansur-s-rj-r-uly Башҡорт энциклопедияһы — Мифтахов Мансур Сәһәрйәр улы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160405235914/http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/8-statya/9083-miftakhov-mansur-s-rj-r-uly |date=2016-04-05 }}{{V|18|07|2017}}</ref>.
* [[Хәлимов Рәфис Һиҙиәт улы]] (6.05.1959), мәҙәниәт эшмәкәре. 2003—2011 йылдарҙа һәм 2018 йылдан [[Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле]] директоры. [[Рәсәй Федерацияһы]] һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре.
* Ноғманов Кәбир Усман улы (02.10 [[1946 йыл|1946]])-Башҡортостандың атҡаҙанған уҡытыусыһы. <ref name="Миәкә">{{китап |автор= Х. Х. Мусин, Р. М. Вәлиәхмәтов  |заглавие=«Миәкә районы-Аҡмулла төйәге» |место=Өфө |издательство=«Скиф» |год=2006 й |страницы= }}</ref> 426-сы б. <br>
* Ноғманов Әсҡәт Сәлмән улы (06.12.[[1929 йыл|1929]])-Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1986) <ref name="Миәкә" /> 427-се б.<br>
* Бәхтиәров Айрат Шакир улы (01.01.[[1943 йыл|1943]])- полковник,тарих фәндәре докторы. <ref name="Миәкә" /> 353-сө б.<br>    
* Баһауетдинов Рәсүл Камалетдин улы ([[22 апрель]] [[1937 йыл]]), сәнғәт ветераны. Хәҙерге Арыҫлан Мөбәрәков исемендәге Сибай башҡорт дәүләт драма театры актёры, Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы.<br>
* Нәҙершин Ким Рәүеф улы (11.01.[[1937 йыл|1937]])- актер, режиссер.[[Башҡортостан]]дың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1992 й.)<ref name="Миәкә" /> 421-се б.

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр|2}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}} 
* [https://e.mail.ru/attachment/14060986080000000551/0;1 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.]

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|index.php/component/content/article/8-statya/2320-bo-an-mi-k-r-nynda-y-auyl}}{{V|3|05|2019}}
* [http://ufagen.ru/places/miyakinskiy/bogdanovo.html Богданово (Тавлы) на портале «Генеалогия и Архивы»] {{ref-ru}} {{V|3|05|2019}}
*  [https://www.komandirovka.ru/cities/bogdanovo_bash._r./ Село Богданово Миякинского района Республики Башкортостан Сайт «Командировка.ру»]{{ref-ru}} {{V|3|05|2019}}

{{Миәкә районы ауылдары}}

[[Категория:Миәкә районы ауылдары]]
Боғҙан (; боронғо атамаһы Таулы) — Башҡортостандың Миәкә районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 474 кеше.
Почта индексы — 452071, ОКАТО коды — 80244810001.
 
 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь47422524947,552,5

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Ҡырғыҙ-Миәкә): 23 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аксенов): 40 к
 Ауыл тарихы 
1743 йылдың 21 июлендәге Илекәй-Мең улусы башҡорттары менән килешеү буйынса типтәрҙәр Боғҙан (Таулы) ауылына нигеҙ һала. Тәүге төпләнеүсе Богдан Рәжәпов 48 кеше иҫәбендә Буҙат ауылына (хәҙерге Стәрлебаш районы) күсенә. 1783 йылғы IV ревизия менән иҫәпкә алынған улдары: 70 йәшлек Иҫәнғол, 49 йәшлек Аҡбирҙе һәм 38 йәшлек Ишҡол булыуы билдәле. Типтәрҙәр араһында башҡорт ихтилалында (1735—1740) әүҙем ҡатнашҡаны өсөн аҫабалыҡ хоҡуғынан мәхрүм ителгән башҡорттар аҙ булмай. Илекәй-меңлеләр, 1790 йылдың 10 сентябрендә төҙөлгән килешеү буйынса, мишәрҙәрҙе бында индерәләр. Индереүҙә күл-меңлеләр ҙә ҡатнаша. Яһаҡлы татарҙар була (1816 йылда һәм 1834 йылда 3-әр йән).
1783 йылда — 94 типтәр иҫәпләнһә, 1816 йылда — 200 (20 мишәр һәм 6 татар), 1834 йылда 280 (26 мишәр) кеше иҫәпләнә, 1870 йылда 937 кеше һанала, бөтәһе лә башҡорт милләтенән була, 1917 йылда — 919 (85 мишәр, 7 типтәр һәм сыуаш), 1920 йылда — 822 кеше. Ләкин улар араһында типтәрҙәр (башҡорттар һәм татарҙар) һәм мишәрҙәр бар.
1917 йылда 178 йортҡа 919 кешеһе менән 693 дисәтинә сәсеүлек тура килгән. Бөтә хужалыҡтарҙың 106-һында — 4 дисәтинәгә тиклем, 41-ендә — 10 дисәтинәгә тиклем, 9-ында — 15 дисәтинәгә тиклем, 4-һендә 15-тән ашыу дисәтинә сәсеүлек булған. 240 баш эшсе малдары булған. стр.434

 Ер-һыу атамалары 
 Йылғалар: Яҡты Ҡаран,Ҡара Ҡаран.
 Күлдәр:Киндер күле,Боланлыкүл,Бойҙай йыуа торған күл.
 Тауҙар:Күгәрсен тауы, Ҡаршытау, Крастау (Ҡашҡатау),Кире айғыр (тау араһы),Ҡушҡул, Ҡомтау мороно, Ҡуян ҡыуырғыһы,Бөркөтлөҡул (тау араһы),Урманһыу-Заготскот соҡоро.
 Туғай: Үрге ерек, Түбәнге ерек, Күрән,Ҡармыш, Иҫке төбәк,Ҡаршы туғай,Тәүләй.
 Шишмәләр:Ҡарағайлыкүл,Боланлыкүл.
 Ҡойо:Радик,Хәниф.Х/И.Әһлетдинов

 Урамдары 
 
 Йылға аръяғы (урамы), ()
 Ленин (урамы), ()
 Йәштәр (урамы), ()
 Яңы (урамы), ()
 Почта (урамы), ()
 Баҡса (урамы), ()
 Совет (урамы), () Справочник почтовых индексов / кодов ОКАТО - ОКТМО/налоговых инспекций ФНС / адресов

 Билдәле шәхестәре 
 Зыязитдинов Рим Сәләх улы (19.04.1953), башҡорт театр актёры. 1980 йылдан СССР Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (2004).
 Мифтахов Мансур Сәһәрйәр улы (23.07.1947) — ғалим-химик, Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһының мөхбир ағзаһы (1998), химия фәндәре докторы (1988), профессор (1991). Рәсәй Федерацияһының (2007) һәм Башҡортостан Республикаһының (1994) атҡаҙанған фән эшмәкәре. Рәсәй Федерацияһының Дәүләт премияһы лауреаты (1992)Башҡорт энциклопедияһы — Мифтахов Мансур Сәһәрйәр улы .
 Хәлимов Рәфис Һиҙиәт улы (6.05.1959), мәҙәниәт эшмәкәре. 2003—2011 йылдарҙа һәм 2018 йылдан Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле директоры. Рәсәй Федерацияһы һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре.
 Ноғманов Кәбир Усман улы (02.10 1946)-Башҡортостандың атҡаҙанған уҡытыусыһы.  426-сы б. 
 Ноғманов Әсҡәт Сәлмән улы (06.12.1929)-Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1986)  427-се б.
 Бәхтиәров Айрат Шакир улы (01.01.1943)- полковник,тарих фәндәре докторы.  353-сө б.    
 Баһауетдинов Рәсүл Камалетдин улы (22 апрель 1937 йыл), сәнғәт ветераны. Хәҙерге Арыҫлан Мөбәрәков исемендәге Сибай башҡорт дәүләт драма театры актёры, Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған артисы.
 Нәҙершин Ким Рәүеф улы (11.01.1937)- актер, режиссер.Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1992 й.) 421-се б.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7. 
 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.

 Һылтанмалар 
 
 Богданово (Тавлы) на портале «Генеалогия и Архивы»  
  Село Богданово Миякинского района Республики Башкортостан Сайт «Командировка.ру» 

Категория:Миәкә районы ауылдары