11 март
{{Ук}}
'''11 март''' — [[григориан стиле]] буйынса йылдың 70-се ([[кәбисә йыл]]ында 71-се) көнө. Йыл аҙағына тиклем 295 көн ҡала.
{{Ай календары|date={{CURRENTYEAR}}-03-01}}
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|1|}} || 
== {{Байрамдар}} һәм иҫтәлекле даталар == 
;[[Рәсем:Sciences de la terre.svg|25px]] Халыҡ-ара 
* {{Ер}} [[Ер]]: Һыу үткәргес көнө.
** Мосолман мәҙәниәте, донъяһы, диалогы һәм киноһы көнө.
** Бил сумкаһы көнө.
* [[Европа]]: Террор ҡорбандарын иҫкә алыу көнө.
;[[Рәсем:Crystal locale.png|27px]] Милли 
* {{Флагификация|АҠШ}}: Мәктәпкәсә йәштәге балалар көнө.
** 311 телефон белешмәһе хеҙмәте көнө.
* {{Флагификация|Замбия}}: Йәштәр көнө.
;[[Файл:Social_sciences.svg|25px]] Һөнәри
* {{Флагификация|Россия}}: Наркоконтроль хеҙмәткәрҙәре көнө.
** Шәхси һаҡ агентлыҡтары хеҙмәткәрҙәре көнө.
* {{Флагификация|Таджикистан}}: Матбуғат көнө.
}}</onlyinclude> 
== {{Ваҡиғалар}} ==
* [[106]]: Цай Лун бамбук сүсенән [[ҡағыҙ]] эшләй.
* [[1918]]: [[СССР]] хөкүмәте [[Петроград]]тан [[Мәскәү]]гә күсә.
* [[1931]]: СССР-ҙа ГТО физкультура комплексы индерелә.
* [[1932]]: [[Ҡырмыҫҡалы районы|Ҡырмыҫҡалы район]] гәзитенең тәүге һаны баҫылып сыға. 
* [[1939]]: [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Фәйзи Ғәскәров исемендәге халыҡ бейеүҙәре ансамбле]] ойошторола.

== {{Тыуым}} ==
=== Башҡортостан менән бәйле шәхестәр ===
==== 0 һәм 5 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|3|}} || 
* [[Вәлиева Альда Әкрәм ҡыҙы]] (1940), журналист, кинорежиссёр. 1962—1993 йылдарҙа хәҙерге [[«Башҡортостан» дәүләт телерадиокомпанияһы]] хеҙмәткәре. 1976 йылдан СССР Журналистар союзы, 1995 йылдан Рәсәй Киноматографсылар союзы ағзаһы. [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990), СССР-ҙың телевидение һәм радио отличнигы (1984). Яҙыусы [[Әкрәм Вәли]]ҙең ҡыҙы. 
* [[Шмелёв Алексей Николаевич]] (1960), хужалыҡ һәм дәүләт эшмәкәре. 2013 йылдан [[Октябрьский (ҡала)|Октябрьский]] ҡала хакимиәте башлығы. Рәсәй Энергетика министрлығының почётлы нефтсеһе, [[Салауат Юлаев ордены]] кавалеры (2017). 
* [[Юмашева Инга Альбертовна]] (1985), [[Рәсәй Федерацияһы|Рәсәй]] телевидение һәм радио алып барыусыһы, журналист. [[Рәсәй Федерацияһы]]ның VII саҡырылыш [[Дәүләт думаһы]] депутаты.
}}</onlyinclude>

==== 1 һәм 6 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|4|}} || 
* [[Никонов Алексей Васильевич]] (1911—9.07.1937), [[Испания]]лағы граждандар һуғышында батырҙарса һәләк булған яугир, танкист.  [[Советтар Союзы Геройы]] (1937).
* [[Хәтмуллин Флүр Хәким улы]] (1941), хеҙмәт ветераны, нефть сәнәғәте эшмәкәре. 1965 йылдан [[«Башнефть» берекмәһе]]нең «Саҡмағошнефть» нефть һәм газ сығарыу идаралығында участка мастеры, смена начальнигы, 1972 йылдан баш инженер, 1975—2005 йылдарҙа идаралыҡ начальнигы. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның 1—3 сө саҡырылыш [[Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай]] депутаты. [[Рәсәй Федерацияһы]]ның атҡаҙанған нефть һәм газ сәнәғәте хеҙмәткәре (1998), [[Рәсәй]] Яғыулыҡ һәм энергетика министрлығының атҡаҙанған хеҙмәткәре (1994), [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған (1977), [[СССР]]-ҙың почётлы нефтсеһе (1982). [[Октябрь Революцияһы ордены|Октябрь Революцияһы]] (1981), [[Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены|Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ]] (1974) һәм [[Халыҡтар Дуҫлығы ордены|Халыҡтар Дуҫлығы]] (1986) ордендары кавалеры. 
}}</onlyinclude>

==== 2 һәм 7 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|5|}} || 
* [[Хәйретдинов Ирек Абдулхаҡ улы]] (1932—9.05.2011), [[фән|ғалим]]-геохимик. 1969 йылдан [[Геология институты (Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө фәнни үҙәге)|СССР Фәндәр академияһы Башҡортостан филиалы Геология институтының]] өлкән ғилми хеҙмәткәре, 1974—2002 йылдарҙа лаборатория мөдире, бер үк ваҡытта 1988 йылдан [[Башҡорт дәүләт университеты]] уҡытыусыһы, геология һәм геоморфология кафедраһы мөдире. [[Геология]]-[[минералогия]] фәндәре докторы (1988), профессор (1991). Сығышы менән хәҙерге [[Татарстан Республикаһы]]ның [[Норлат]] ҡалаһынан.
* [[Латипова Фәүзиә Шәғәле ҡыҙы]] (1947), матбуғат ветераны, [[Журналистика|журналист]]. 1971 йылдан [[КПСС-тың Башҡортостан өлкә комитеты]] нәшриәте, 1977 йылдан — [[«Башҡортостан ҡыҙы» журналы]] хеҙмәткәре, 1993—2007 йылдарҙа [[«Башҡортостан» гәзите]]нең бүлек мөдире. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1993), [[Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премия|Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премияһы]] лауреаты (2002). 
}}</onlyinclude>

==== 3 һәм 8 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|6|}} || 
* [[Фәйзуллин Әхмәт Сафа улы]] (Фәйзи Әхмәт; 1903—11.08.1958), [[Башҡортостан]]да тыуып, [[Татарстан]]да йәшәгән һәм ижад иткән [[яҙыусы]], [[Шиғриәт|шағир]], [[Драма (жанр)|драматург]], [[Әҙәбиәт ғилеме|әҙәбиәт белгесе]]. [[Бөйөк Ватан һуғышы]]нда ҡатнашыусы. [[РСФСР]]-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1957). [[Татар АССР-ы]]ның [[Ғабдулла Туҡай]] исемендәге дәүләт премияһы лауреаты. (1958). Сығышы менән [[Өфө ҡалаһы]]нан.
* [[Елисеев Спартак Феопемптович]] (1923—7.09.2002), [[фән|ғалим]]-[[Философия|философ]], [[Социология|социолог]]. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. 1968—1988 йылдарҙа [[Өфө авиация институты]] уҡытыусыһы, шул иҫәптән 1975—1985 йылдарҙа [[философия]] кафедраһы мөдире. Философия фәндәре докторы (1977), профессор (1978). [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған фән эшмәкәре (1977). 2-се дәрәжә [[Ватан һуғышы ордены|Ватан һуғышы]] (1985), [[Халыҡтар Дуҫлығы ордены|Халыҡтар Дуҫлығы]] (1982) һәм [[«Почёт Билдәһе» ордены|«Почёт Билдәһе»]] (1968) ордендары кавалеры. Сығышы менән [[Владикавказ]] ҡалаһынан.
{{Hider|title = ''тулы исемлек''|title-style = text-align: left; color: black; background-color: lavender; font-weight: bold; |content-style = color: black; background-color: ghostwhite; text-align: left; |hidden=1 |content =
* [[Рафиҡов Зәйнетдин Фәсхетдин улы]] (1923—2007), Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан хәрби хеҙмәткәр (1940—1945, 1949—1969), полковник, шағир һәм публицист. 1994 йылдан Рәсәй һәм Башҡортостандың Яҙыусылар Союздары ағзаһы. 2-се дәрәжә [[Ватан һуғышы ордены]] кавалеры (1985). [[Мәләүез районы]]ның [[Булат Рафиҡов]] исемендәге премияһы лауреаты (2002), [[Мәләүез]] ҡалаһының һәм Мәләүез районының почётлы гражданы (1993).  
* [[Ғәлиәскәров Рифғәт Хажиәкбәр улы]] (1948), [[ауыл хужалығы|ауыл]] һәм урман хужалығы, [[Муниципаль район (Рәсәй)|муниципаль орган]] хеҙмәткәре. 1985 йылдан [[Ҡариҙел районы|Ҡариҙел район]] агросәнәғәт берекмәһе рәйесе, 1992 йылдан «Урғыш» совхозы директоры, 1994 йылдан район хакимиәте башлығы; 2002—2008 йылдарҙа Ҡариҙел урман хужалығы директоры. [[Башҡорт АССР-ы]]ның 12-се саҡырылыш [[БАССР Юғары Советы|Юғары Советының]] халыҡ депутаты (1991—1995) һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның 1-се  саҡырылыш (1995—1998) [[Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай]]ҙың Вәкилдәр Палатаһы депутаты. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1998). 
* [[Йыһангиров Роберт Әмин улы]] (1958), ғалим—хәрби табип-хирург, медицина хеҙмәте полковнигы (2003). Медицина фәндәре докторы (2004), профессор (2012). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы (1999), [[Рәсәй Федерацияһы]]ның һаулыҡ һаҡлау отличнигы (2002). Сығышы менән Тажик ССР‑ының Чкаловск ҡалаһынан.
* [[Боҫҡонов Әхтәр Мөхәмәт улы]] (1968), ғалим-[[тарих]]сы. 2012 йылдан [[Башҡорт дәүләт университетының Сибай институты|Башҡорт дәүләт университеты]]ның һәм [[Өфө фән һәм технологиялар университеты]]ның Сибай институты уҡытыусыһы. Тарих фәндәре докторы (2012). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһы [[Әбйәлил районы]]ның [[Ишбулды]] ауылынан.
* [[Әхмәҙиев Фәрит Вафа улы]] (1968), ғалим-философ, яҙыусы, [[тәржемә]]се, [[Журналистика|журналист]] һәм йәмәғәтсе. 2006—2010 йылдарҙа [[Башҡортостан Республикаһы Журналистар союзы]] рәйесе. Философия фәндәре кандидаты (2009). «Золотое перо России-2016» халыҡ-ара конкурсы лауреаты. Әҙәбиәт белгесе [[Вафа Әхмәҙиев]]тың улы.
* [[Ғизәтуллин Денис Рәшит улы]] (1983), спидвей спортсыһы. [[Рәсәй]]ҙең спорт мастеры. Шәхси зачетта ике тапҡыр, команда зачетында өс тапҡыр Рәсәй чемпионы. }}
}}</onlyinclude>

==== 4 һәм 9 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|7|}} || 
* [[Әхмәтғәлин Хәмит Ғиниәт улы]] (1929—2006), [[ауыл хужалығы]] хеҙмәткәре. [[Әбйәлил районы]] «Заветы Ильича» [[колхоз]]ының элекке механизаторы. [[Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены|Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ]] һәм [[«Почёт Билдәһе» ордены|«Почёт Билдәһе»]] ордендары кавалеры. Сығышы менән ошо райондың [[Таҡһыр]] [[ауыл]]ынан. 
* [[Сәләхов Марат Шакир улы]] (1959), [[педагогика|педагог]]. [[Учалы]] [[ҡала]]һы 5-се урта [[мәктәп|мәктәбенең]] һәм 12-се [[башҡорт]] лицейының элекке рәсем [[уҡытыусы]]һы. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның атҡаҙанған уҡытыусыһы, [[Рәсәй Федерацияһы]]ның [[мәғариф]] отличнигы. Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Учалы районы]] [[Ҡоҙаш (Учалы районы)|Ҡоҙаш]] ауылынан.
{{Hider|title = ''тулы исемлек''|title-style = text-align: left; color: black; background-color: lavender; font-weight: bold; |content-style = color: black; background-color: ghostwhite; text-align: left; |hidden=1 |content =
* [[Төхвәтуллин Олег Нәжип улы]] (1964), [[журналистика|журналист]], [[Ҡыҙыл таң (гәзит)|«Ҡыҙыл таң» гәзитенең]] баш мөхәррир урынбаҫары. 1987 йылдан СССР Журналистар союзы ағзаһы. [[Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт хеҙмәткәре]] (2008) һәм [[Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премия]] лауреаты (2014). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Дүртөйлө районы]] [[Мәмәдәл]] ауылынан. 
* [[Вәлеева Венера Фәрит ҡыҙы]] (1969), педагог, мәғариф, [[дәүләт]] һәм [[муниципаль район|муниципаль]] органдар хеҙмәткәре. [[Бөрйән районы]] хакимиәте башлығының социаль мәсьәләләр һәм кадрҙар сәйәсәте буйынса урынбаҫары. Рәсәй Федерацияһының мәғариф отличнигы.
* [[Шәрәфетдинова Зөһрә Фәнил ҡыҙы]] (1974), [[театр]] артисы. 1998 йылдан [[Өфө «Нур» татар дәүләт театры]] актрисаһы. [[Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы]] (2009). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Илеш районы]] [[Лаяшты]] ауылынан.  }}
}}</onlyinclude>

=== Дөйөм исемлек ===
''<categorytree depth="0">Категория:11 мартта тыуғандар</categorytree>''
* [[1890]]: Вэнивар Буш, [[АҠШ]] ғалимы, инженер,  аналог компьютерҙар эшләүсе.
* [[1910]]: Константин Коккинаки, лётчик-һынаусы, [[Советтар Союзы Геройы]].
* [[1920]]: Николас Бломберген, АҠШ физигы, [[Нобель премияһы]] лауреаты (1981).
* [[1955]]: Нина Хаген, [[Германия]]ның рок-йырсыһы.
* [[1975]]: Бувайсар Сайтиев, [[Рәсәй]]ҙең ирекле стиль [[көрәш]]сеһе, өс тапҡыр [[Олимпия]], алты тапҡыр [[Ер|донъя]] чемпионы, [[Рәсәй Федерацияһы]] [[Дәүләт думаһы]] депутаты.

== {{Үлем}} == 
''<categorytree depth="0">Категория:11 мартта вафат булғандар</categorytree>''
* [[1801]]: [[Павел I]], Рәсәй императоры, 1796—1801 йылдарҙа хакимлыҡ итә.
* [[1945]]: [[Имаметдинов Мәғсүм Имаметдин улы]], [[Бөйөк Ватан һуғышы]]нда ҡатнашыусы, [[Советтар Союзы Геройы]] (1945).

== {{Йыл көндәре}} ==
{{Календарь}}
{{Айҙар}}

[[Категория:Йыл көндәре|В11]]
[[Категория:11 март]]
11 март — григориан стиле буйынса йылдың 70-се (кәбисә йылында 71-се) көнө. Йыл аҙағына тиклем 295 көн ҡала.

 
  
 106: Цай Лун бамбук сүсенән ҡағыҙ эшләй.
 1918: СССР хөкүмәте Петроградтан Мәскәүгә күсә.
 1931: СССР-ҙа ГТО физкультура комплексы индерелә.
 1932: Ҡырмыҫҡалы район гәзитенең тәүге һаны баҫылып сыға. 
 1939: Башҡортостан Республикаһының Фәйзи Ғәскәров исемендәге халыҡ бейеүҙәре ансамбле ойошторола.

  
 Башҡортостан менән бәйле шәхестәр 
 0 һәм 5 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 1 һәм 6 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 2 һәм 7 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 3 һәм 8 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 4 һәм 9 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 Дөйөм исемлек 

 1890: Вэнивар Буш, АҠШ ғалимы, инженер,  аналог компьютерҙар эшләүсе.
 1910: Константин Коккинаки, лётчик-һынаусы, Советтар Союзы Геройы.
 1920: Николас Бломберген, АҠШ физигы, Нобель премияһы лауреаты (1981).
 1955: Нина Хаген, Германияның рок-йырсыһы.
 1975: Бувайсар Сайтиев, Рәсәйҙең ирекле стиль көрәшсеһе, өс тапҡыр Олимпия, алты тапҡыр донъя чемпионы, Рәсәй Федерацияһы Дәүләт думаһы депутаты.

   

 1801: Павел I, Рәсәй императоры, 1796—1801 йылдарҙа хакимлыҡ итә.
 1945: Имаметдинов Мәғсүм Имаметдин улы, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, Советтар Союзы Геройы (1945).

  

В11
Категория:11 март