Абҙаҡ ауыл Советы
{{Башҡа мәғәнәләре|Абҙаҡ}} 
{{Административная единица
|Цвет1                            = {{Цвет|Россия}}
|Цвет2 =
|Русское название = Абҙаҡ ауыл советы
|Оригинальное название =
|Герб =
|Флаг =
|Страна = [[Рәсәй]]
|Статус = [[Ауыл биләмәһе]]
|Гимн =
|Входит в = [[Белорет районы]], [[Башҡортостан]]
|Включает =[[Абҙаҡ (Белорет районы)|Абҙаҡ]], [[Мөхәмәт]], [[Яңы Абҙаҡ (Белорет районы)|Яңы Абҙаҡ]], [[Урал-Тау (Белорет районы)|Урал-тау]], [[Ҡаҫмаҡты]][[Ҡарағайлы (Белорет районы)|Ҡарағайлы]]
|Столица                         = 
|КрупныйГород                    = 
|КрупныеГорода                   = 
|Дата                            = 
|Глава                           = 
 |Название главы                 = 
|Глава2                          = 
 |Название главы2                = 
|ВВП                             = 
 |Год ВВП                        = 
 |Место по ВВП                   = 
 |ВВП на душу населения          = 
 |Место по ВВП на душу населения = 
|Язык                             = 
|Языки                            = 
|Население                        = 2363 <ref name='справочник'>Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel].</ref>
 |Год переписи                   = 2009
 |Место по населению             = 
 |Плотность                      = 
 |Место по плотности             = 
 |Национальный состав            = 
 |Конфессиональный состав        = 
|Площадь                         =
 |Место по площади               = 
|Максимальная высота =
|Средняя высота =
|Минимальная высота =
|Широта =
|Долгота =
|Карта =
|ЧасовойПояс = {{MSK+2}}
|Аббревиатура =
|Почтовые индексы = 
|Телефонный код = 
|FIPS =
|Код автомобильных номеров = 02, 102
|Сайт =
|Параметр1 =
|Название параметра1 =Код [[ОКАТО]]
|Примечания =
}}
'''Абҙаҡ ауыл советы''' — [[Белорет районы]] муниципаль районы ауыл биләмәһә, муниципаль берәмек. [[2010]] йылдың 1 ғинуарына халыҡ һаны 2467 кеше<ref name="beladmin.ru">http://www.beladmin.ru/bash/munobor/selskie/detail.php?ID=19030{{Недоступная ссылка|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, [[2009]] йылдың 1 ғинуарына ҡарата халыҡ һаны 2363 кеше<ref name='белешмә китабы'>[http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls Башҡортостан Республикаһының райондары буйынса белешмә китабы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}</ref>.

Абҙаҡ ауыл советы ауыл биләмәһе хакимиәтенең 2018 йылда  почта адресы:

453538, Башҡортостан Республикаһы, Белорет районы, Абҙаҡ ауылы, Ленин урамы, 77

== Состав ==
2010 йылдың 1 ғинуарына ҡарата Башҡортостан Республикаһы Белорет районы муниципаль районының Абҙаҡ ауыл советы ауыл биләмәһе составына кергән халыҡ иҫәбе һәм торама пункттар исемлеге. Йәмғеһе — 2467<ref name="beladmin.ru"/>.
* [[Абҙаҡ (Белорет районы)|Абҙаҡ]] — 1630
* [[Мөхәмәт]] — 309
* [[Яңы Абҙаҡ (Белорет районы)|Яңы Абҙаҡ]] — 386
* [[Урал-Тау (Белорет районы)|Урал-тау]] — 100
* [[Ҡаҫмаҡты]] — 35
* [[Ҡарағайлы (Белорет районы)|Ҡарағайлы]] — 10

== Халыҡ һаны ==

{| class='standard' style='text-align: center;'
| colspan=6 | '''Дөйөм халыҡ һаны'''<ref name='белешмә китабы' />
|--- class='bright'
| colspan=2 | Халыҡ һаны || colspan=2 | 2002—2009 халыҡ үҙгәреше
|--- class='shadow'
| 2002 || 2009 || чел. || %
|---
| 1952|| 2363|| +411|| +21,06
|}

== Тарихи белешмә<ref name="beladmin.ru"/> ==
[[File:Мечеть в деревне Абзаково Белорецкого района.jpg|мини|слева|Абҙаҡ ауылындағы мәсет. Юл буйынан күренеш]]
Абҙаҡ ауылы Көньяҡ Уралдың иң гүзәл тәбиғәтле ерендә урынлашҡан. Ул Ҡыраҡа һырттары, Бикенбәт, Һалмаурҙы тауҙары менән уратып алынған. Тауҙар ылыҫлы һәм япраклы урман менән ҡапланған.

Абҙаҡ (Түбәк) күбәләк ырыуына ҡараған 13 ауыл араһында иң ҙуры һанала. 1795 йылда 13 йорттан торған был ауылда 219 кеше йәшәй, ә 1859 йылғы ревизия 79 йортта 638 кешенең йәшәүен билдәй. Халыҡ малсылык менән шөғөлләнгән. Улар күсмә тормошто Урал тауҙары буйында һыуыҡ-йорт, Майташ шишмәһе һәм Көлсәғәҙе йылғаһы эргәһендә алып барған. XIX быуаттың 40-сы йылдар башында 70 йорттоң 65 күсмә тормош менән йәшәгән. 465 кешенең 475 баш ат, 250 һыйыр, 246 һарыҡ, 55 кәзә малы аҫрауы билдәле була. Игенселек уңайлы позиция ала. Ауылда 212 десятина һөрөлгән ер, Ҙур Ҡыҙылда 7 тирмән эшләгән була.

1924 йылда Абҙаҡ ауылында «Батрак» артеле ойошторола, ул 1929 йылға тиклем эшләй. 1929 йылда коллективизация башланып, артелде «Майташ» колхозына әйләндерәләр. Бөйөк Ватан Һуғышы алдынан «Майташ» кохозы үҙ исемен «1 Май» итеп алыштыра.

Бөйөк Ватан һуғышында Абҙаҡ ауылынан 155 кеше ҡатнаша, уларҙың 70 иҫән-һау үҙ тыуған яҡтарына ҡайта.

«1 Май» колхозы һуғыштан һуң тарҡала. 1946 йылда ағас эшкәртеү буйынса артель асыла, бер нисә айҙан ул Белорет урман комбинатына бирелә.

1980 йылда Белорет мал һимертеү совхозының Абҙаҡ бүлеге төҙөлөшө башлана. 1994 йылда бүлек ЮТИ ҡарамағына бирелә.

2003 йылда Абҙаҡ ауылында 264 урынға тәғәйенләнгән мәктәп сафҡа индерелә.

Бөгөнгө көндә Абҙаҡ ауылы халҡы «Абҙаҡ» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә, «Тау шишмәһе», «Орленок», «Самоцветы», «Йәшлек» ойошмаларында, шәхси предприятиеларҙа, ЮТИ карьерҙарында эшләй.

== Әһәмиәтле урындары ==

Абҙаҡ ауыл хакимиәте биләмәһенең Яңы Абҙаҡ станцияһы янында бөтә Рәсәйгә билдәле тау саңғыһы курорты бар. Бында дөйөм оҙонлрғо 18 км-ға еткән 13 трасса бар.  Иң бейек һәм иң түбән урынындағы арауыҡ 311 м тәшкил итә.  Слалом һәм гигант слалом өсөн 4 трасса бар,улар халыҡ-ара ойошмалар талаптарына яуап бирә (шулай уҡ FIS).Трассаның яҡшы сифатлы булыуына яһалма ҡар аттырып тороу ярҙам итә <ref>Горнолыжный курорт Абзаково.[http://hotels-abzakovo.ru/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180830020746/http://hotels-abzakovo.ru/ |date=2018-08-30 }}.</ref>

Был саңғы юлында [[Путин Владимир Владимирович|Рәсәй Президенты В.В. Путин]] да булып, ял итеп китә <ref>В.В. Путин в Абзаково [http://abzak.ru/v-v-putin-v-abzakovo/]</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
Абҙаҡ ауылынан сыҡҡан билдәле шәхестәр:
* [[Аҡкучукова Роза Сабирйән ҡыҙы]] ([[12 февраль]] [[1950]]) — башҡорт эстрада йырсыһы. [[БАССР]]ҙың атҡаҙанған (1989), [[Башҡортостан Республикаһы]]ның халыҡ артисы (2009)
* [[Баймөхәмәтов Айгиз Ғиззәт улы]] ([[27 октябрь]] [[1988 йыл]]) — башҡорт журналисы, яҙыусы, [[Рәсәй Федерацияһы]] һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның Яҙыусылар (2014) һәм Журналистар союздары ағзаһы, [[Шәйехзада Бабич исемендәге дәүләт республика йәштәр премияһы]] лауреаты (2015).,БР Яҙыусылар Союзының үҫмерҙәр өсөн "Һәҙиә" конкурсы еңеүсеһе (2018)
* Йомағужин Йәрмө­хәмәт Йомағужа улы — [[1944 йыл]]да [[Бөйөк Ватан һуғышы]]нда батырҙарса һәләк булған ҡыҙылармеец, ике «Ҡыҙыл Йондоҙ» ордены һәм «Батырлыҡ өсөн» миҙалы менән бүләкләнгән<ref name="БЭМ">[http://bashgazet.ru/obshestvo/20999-atayny-danyn-aytary.html «Башҡортостан» гәзите, 2016, 19 ғинуар] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160809111912/http://bashgazet.ru/obshestvo/20999-atayny-danyn-aytary.html |date=2016-08-09 }}{{V|22|08|2016}}</ref>.
* [[Лотфуллин Әхмәт Фәтҡулла улы]] ([[4 февраль]] [[1928]] — [[10 июль]] [[2007]]) — [[СССР]]-ҙың (1989) һәм РСФСР-ҙың халыҡ (1982), [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған рәссамы (1966). [[Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы]] лауреаты (1982).
* '''Әхмәҙин Әфтәх''' (Әфтәхетдинов Әхмәҙин Мөхәмәтдин улы) (31.10.1947) — шағир, [[Рәсәй Федерацияһы]] һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның Яҙыусылар сюздары ағзаһы.

== География ==

=== Гидрография ===

== Сығанаҡтар ==
<references/>
[[Категория:Белорет районы муниципаль берәмектәре]]
{{Белорет районы муниципаль берәмектәре}}
Абҙаҡ ауыл советы — Белорет районы муниципаль районы ауыл биләмәһә, муниципаль берәмек. 2010 йылдың 1 ғинуарына халыҡ һаны 2467 кешеhttp://www.beladmin.ru/bash/munobor/selskie/detail.php?ID=19030, 2009 йылдың 1 ғинуарына ҡарата халыҡ һаны 2363 кешеБашҡортостан Республикаһының райондары буйынса белешмә китабы .

Абҙаҡ ауыл советы ауыл биләмәһе хакимиәтенең 2018 йылда  почта адресы:

453538, Башҡортостан Республикаһы, Белорет районы, Абҙаҡ ауылы, Ленин урамы, 77

 Состав 
2010 йылдың 1 ғинуарына ҡарата Башҡортостан Республикаһы Белорет районы муниципаль районының Абҙаҡ ауыл советы ауыл биләмәһе составына кергән халыҡ иҫәбе һәм торама пункттар исемлеге. Йәмғеһе — 2467.
 Абҙаҡ — 1630
 Мөхәмәт — 309
 Яңы Абҙаҡ — 386
 Урал-тау — 100
 Ҡаҫмаҡты — 35
 Ҡарағайлы — 10

 Халыҡ һаны 

 Дөйөм халыҡ һаны Халыҡ һаны  2002—2009 халыҡ үҙгәреше 2002  2009  чел.  % 1952 2363 +411 +21,06

 Тарихи белешмә 
мини|слева|Абҙаҡ ауылындағы мәсет. Юл буйынан күренеш
Абҙаҡ ауылы Көньяҡ Уралдың иң гүзәл тәбиғәтле ерендә урынлашҡан. Ул Ҡыраҡа һырттары, Бикенбәт, Һалмаурҙы тауҙары менән уратып алынған. Тауҙар ылыҫлы һәм япраклы урман менән ҡапланған.

Абҙаҡ (Түбәк) күбәләк ырыуына ҡараған 13 ауыл араһында иң ҙуры һанала. 1795 йылда 13 йорттан торған был ауылда 219 кеше йәшәй, ә 1859 йылғы ревизия 79 йортта 638 кешенең йәшәүен билдәй. Халыҡ малсылык менән шөғөлләнгән. Улар күсмә тормошто Урал тауҙары буйында һыуыҡ-йорт, Майташ шишмәһе һәм Көлсәғәҙе йылғаһы эргәһендә алып барған. XIX быуаттың 40-сы йылдар башында 70 йорттоң 65 күсмә тормош менән йәшәгән. 465 кешенең 475 баш ат, 250 һыйыр, 246 һарыҡ, 55 кәзә малы аҫрауы билдәле була. Игенселек уңайлы позиция ала. Ауылда 212 десятина һөрөлгән ер, Ҙур Ҡыҙылда 7 тирмән эшләгән була.

1924 йылда Абҙаҡ ауылында «Батрак» артеле ойошторола, ул 1929 йылға тиклем эшләй. 1929 йылда коллективизация башланып, артелде «Майташ» колхозына әйләндерәләр. Бөйөк Ватан Һуғышы алдынан «Майташ» кохозы үҙ исемен «1 Май» итеп алыштыра.

Бөйөк Ватан һуғышында Абҙаҡ ауылынан 155 кеше ҡатнаша, уларҙың 70 иҫән-һау үҙ тыуған яҡтарына ҡайта.

«1 Май» колхозы һуғыштан һуң тарҡала. 1946 йылда ағас эшкәртеү буйынса артель асыла, бер нисә айҙан ул Белорет урман комбинатына бирелә.

1980 йылда Белорет мал һимертеү совхозының Абҙаҡ бүлеге төҙөлөшө башлана. 1994 йылда бүлек ЮТИ ҡарамағына бирелә.

2003 йылда Абҙаҡ ауылында 264 урынға тәғәйенләнгән мәктәп сафҡа индерелә.

Бөгөнгө көндә Абҙаҡ ауылы халҡы «Абҙаҡ» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә, «Тау шишмәһе», «Орленок», «Самоцветы», «Йәшлек» ойошмаларында, шәхси предприятиеларҙа, ЮТИ карьерҙарында эшләй.

 Әһәмиәтле урындары 

Абҙаҡ ауыл хакимиәте биләмәһенең Яңы Абҙаҡ станцияһы янында бөтә Рәсәйгә билдәле тау саңғыһы курорты бар. Бында дөйөм оҙонлрғо 18 км-ға еткән 13 трасса бар.  Иң бейек һәм иң түбән урынындағы арауыҡ 311 м тәшкил итә.  Слалом һәм гигант слалом өсөн 4 трасса бар,улар халыҡ-ара ойошмалар талаптарына яуап бирә (шулай уҡ FIS).Трассаның яҡшы сифатлы булыуына яһалма ҡар аттырып тороу ярҙам итә Горнолыжный курорт Абзаково. .

Был саңғы юлында Рәсәй Президенты В.В. Путин да булып, ял итеп китә В.В. Путин в Абзаково 

 Билдәле шәхестәре 
Абҙаҡ ауылынан сыҡҡан билдәле шәхестәр:
 Аҡкучукова Роза Сабирйән ҡыҙы (12 февраль 1950) — башҡорт эстрада йырсыһы. БАССРҙың атҡаҙанған (1989), Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (2009)
 Баймөхәмәтов Айгиз Ғиззәт улы (27 октябрь 1988 йыл) — башҡорт журналисы, яҙыусы, Рәсәй Федерацияһы һәм Башҡортостан Республикаһының Яҙыусылар (2014) һәм Журналистар союздары ағзаһы, Шәйехзада Бабич исемендәге дәүләт республика йәштәр премияһы лауреаты (2015).,БР Яҙыусылар Союзының үҫмерҙәр өсөн "Һәҙиә" конкурсы еңеүсеһе (2018)
 Йомағужин Йәрмө­хәмәт Йомағужа улы — 1944 йылда Бөйөк Ватан һуғышында батырҙарса һәләк булған ҡыҙылармеец, ике «Ҡыҙыл Йондоҙ» ордены һәм «Батырлыҡ өсөн» миҙалы менән бүләкләнгән«Башҡортостан» гәзите, 2016, 19 ғинуар .
 Лотфуллин Әхмәт Фәтҡулла улы (4 февраль 1928 — 10 июль 2007) — СССР-ҙың (1989) һәм РСФСР-ҙың халыҡ (1982), Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған рәссамы (1966). Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты (1982).
 Әхмәҙин Әфтәх (Әфтәхетдинов Әхмәҙин Мөхәмәтдин улы) (31.10.1947) — шағир, Рәсәй Федерацияһы һәм Башҡортостан Республикаһының Яҙыусылар сюздары ағзаһы.

 География 

 Гидрография 

 Сығанаҡтар 

Категория:Белорет районы муниципаль берәмектәре