3 февраль
{{Ук}}
'''3 февраль''' — [[григориан стиле]] буйынса йылдың 34-се көнө. Йыл аҙағына тиклем 331 көн ҡала ([[кәбисә йыл]]ында 332).
{{Ай календары|date={{CURRENTYEAR}}-02-01}}
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|1|}} || 
== {{Байрамдар}} һәм иҫтәлекле даталар == 
;[[Рәсем:Sciences de la terre.svg|25px]] Халыҡ-ара 
* {{Ер}} [[Ер]]: Ҡағиҙә боҙған һәм тупаҫ телмәр менән көрәш көнө.
** Наҙлылыҡ көнө.
** Ирекле мөхәббәт көнө.
;[[Рәсем:Crystal locale.png|27px]] Милли 
* {{Флагификация|Вьетнам}}: Коммунистар партияһы көнө.
* {{Флагификация|Иран}}: Әсәләр көнө.
* {{Флагификация|Канада}}: Свитер көнө.
* {{Флагификация|Мозамбик}}: Геройҙар көнө.
* {{Флагификация|Таиланд}}: Ветерандар көнө.
* {{Флагификация|Япония}}: Сэцубун — [[япон календары]] буйынса Яңы йыл.
;[[Файл:Social_sciences.svg|25px]] Һөнәри
* {{Флагификация|АҠШ}}: Ҡатын-ҡыҙ табиптар көнө.
** Рәссамдар көнө.
}}</onlyinclude> 
== {{Ваҡиғалар}} ==
* 1014 йыл: Харальд Свенсон [[Дания]] короле итеп иғлан ителә.
* 1451 йыл: [[Мәхмәт II|Мәхмәт II Фәтих]] икенсе тапҡыр [[Ғосман империяһы]] солтаны була.
* 1565 йыл: [[Иван Грозный]] опричнина ойоштора.
* [[1783]]: [[АҠШ]]-тың бойондороҡһоҙлоҡ өсөн һуғышы: [[Испания]] АҠШ-тың бойондороҡһоҙлоғон таный.
* [[1830]]: [[Рәсәй империяһы]], [[Бөйөк Британия]] һәм [[Франция]] Лондон протоколына ҡул ҡуйып, [[Греция]]ның Ғосман империяһынан бойондороҡһоҙлоғон таный.
* [[1867]]: Муцухито [[Япония]] императоры була ([[Император Мэйдзи]]).
* [[1930]]: [[Гонконг]]тағы конференцияла Вьетнам Коммунистар партияһын ойошторолоуын иғлан итә. 
* [[1940]]: [[Башҡортостан АССР-ы]]ның Урман сәнәғәте халыҡ комиссариаты ойошторола.
* [[1940]]: [[Вәлиев Мәсәлим Мөшәрәп улы|Мәсәлим Вәлиев]] ижад иткән тәүге [[башҡорт операһы]] «Һаҡмар»ҙың премьераһы була.
* [[1958]]: Гаагала [[Бельгия]], [[Нидерланд]] һәм [[Люксембург]]тың иҡтисади берлеге [[Бенилюкс]] төҙөү тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыла.  
* [[1966]]: «Луна-9» планета-ара автоматик станцияһы [[Ай (күк есеме)|Айға]] төшөп, был планета панорамаһын [[Ер (планета)|Ергә]] тапшыра.
* [[1969]]: [[Ҡаһирә]]лә [[Фәләстин]] милли конгресында Фәләстинды азат итеү ойошмаһы етәксеһе итеп Ясир Арафат һайлана.
* [[1972]]: [[Саппоро]]ла XI [[ҡышҡы Олимпия уйындары]] башлана.
* [[1972]]: [[Өфө]]лә хәҙерге 167-се балалар баҡсаһы асыла.
* [[1976]]: [[Мозамбик]]тың баш ҡалаһы Лоуренсу-Маркеш исеме Мапуту тип алмаштырыла.
* [[1991]]: Итальян коммунистар партияһы эшмәкәрлеген туҡтата.
* [[1994]]: [[Рәсәй Федерацияһы]] һәм [[Грузия]] араһында Дуҫлыҡ һәм хеҙмәттәшлек тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыла.
* [[1995]]: [[Башҡортостан Республикаһы]] һәм [[Ҡурған өлкәһе]] араһында «Гуманитар сферала хеҙмәттәшлек тураһында» килешеүе төҙөлә.

== {{Тыуым}} ==
=== Башҡортостан менән бәйле шәхестәр ===
==== 0 һәм 5 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|3|}} || 
* [[Нартайлаҡов Мәжит Әхмәт улы]] (1960), [[фән|ғалим]]-хирург. 1987 йылдан [[Башҡорт дәүләт медицина институты]] һәм [[Башҡорт дәүләт медицина университеты]] уҡытыусыһы, 1997 йылдан — дөйөм хирургия кафедраһы мөдире, бер үк ваҡытта 1994—1997 йылдарҙа [[Башҡортостан Республикаһы]] Һаулыҡ һаҡлау министрлығының баш хирургы, 2011—2015 йылдарҙа — университеттың дауалау эштәре буйынса проректоры, 2015 йылдан — Яңы медицина технологиялары ғилми-тикшеренеү инстиуты директоры. Рәсәй Тәбиғи фәндәр академияһының ағза-корреспонденты (2006), медицина фәндәре докторы (1995), профессор (1997), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2002) һәм һаулыҡ һаҡлау алдынғыһы (2002). [[Рәсәй Федерацияһы]]ның (2008) һәм Башҡортостан Республикаһының (1998) атҡаҙанған табибы. [[Салауат Юлаев ордены]] кавалеры (2012). 
* [[Солодилова Наталья Зиновьевна]] (1960), ғалим-[[иҡтисад]]сы. 1982 йылдан [[Мәскәү технология институтының Өфө филиалы]] (артабан [[Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис университеты]]) уҡытыусыһы, шул иҫәптән 2012 йылдан — университет ректоры, 2015 йылдан [[Өфө дәүләт нефть техник университетының Иҡтисад һәм сервис институты]] директоры. Иҡтисад фәндәре докторы (1998), профессор (2000). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2010), Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2006). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Шишмә районы]] [[Шишмә]] ҡасабаһынан.
}}</onlyinclude>

==== 1 һәм 6 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|4|}} || 
* [[Ғүмәрова Фәхирә Мөхәмәтшәрип ҡыҙы]] (1921—28.07.1996), [[Малсылыҡ|малсы]]. 1938—1976 йылдарҙа [[Башҡорт АССР-ы]]ның [[Әбйәлил районы]] «Йәнгел» совхозының быҙау ҡараусыһы. [[РСФСР]]-ҙың һигеҙенсе саҡырылыш Юғары Советы һәм БАССР-ҙың етенсе саҡырылыш [[БАССР Юғары Советы|Юғары Советы]] депутаты. [[Социалистик Хеҙмәт Геройы]] (1971).
* [[Копытина Мария Ивановна]] (1926—1996), балалар табибы. 1948—1952 йылдарҙа хәҙерге [[Яңы Балаҡатай]] район дауаханаһы табибы, шул иҫәптән 1950 йылдан район педиатры. [[РСФСР]]-ҙың атҡаҙанған табибы (1967). Сығышы менән хәҙерге [[Воронеж өлкәһе]] Троицкое ауылынан.
* [[Нинель Юлтыева]] (1926—23.11.2014), [[Балет|балерина]], [[Педагогика|педагог]], хореограф. 1941 йылдан [[Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры]], 1946—1966 йылдарҙа Татар опера һәм балет театры солисы, 1969—1973 йылдарҙа баш балетмейстер; бер үк ваҡытта 1972 йылдан Н. К. Крупская исемендәге Ленинград мәҙәниәт институтының Ҡазан филиалында хореография кафедраһы мөдире. Профессор (1985). РСФСР-ҙың (1957), [[Башҡортостан Республикаһы]]ның (1995) һәм [[Татарстан Республикаһы]]ның (1996) халыҡ артисы. Яҙыусы һәм йәмәғәт эшмәкәре [[Дауыт Юлтый]]ҙың ҡыҙы. 
* [[Заянов Рифат Муллайән улы]] (1946), инженер-төҙөүсе. 1987 йылдан «Башагростройпроект» институтының бүлек етәксеһе, 1993 йылдан [[Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте]] Аппаратының төҙөлөш, транспорт һәм коммуналь хужалыҡ бүлегенең баш белгесе, мөдир урынбаҫары. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған төҙөүсеһе (2001). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Мәсетле районы]] [[Һалҡын Шишмә (Мәсетле районы)|Һалҡын Шишмә]] ауылынан.   
* [[Малинецкий Георгий Геннадьевич]] (1956), [[фән|ғалим]]-[[математик]]. 1982 йылдан хәҙерге Рәсәй Фәндәр академияһының Ғәмәли математика институты ([[Мәскәү]]) хеҙмәткәре, шул иҫәптән 2000 йылдан директорҙың фәнни эштәр буйынса урынбаҫары, 2010 йылдан — бүлек мөдире; бер үк ваҡытта 1992 йылдан Мәскәү физика‑техника институты, 2002—2015 йылдарҙа [[Рәсәй Федерацияһы Президенты]] ҡарамағындағы Рәсәй халыҡ хужалығы һәм дәүләт хеҙмәте академияһы, 2005 йылдан — Н. Э. Бауман исемендәге Мәскәү техник университеты уҡытыусыһы, 2009—2015 йылдарҙа [[Мәскәү дәүләт университеты]]ның баш ғилми хеҙмәткәре. [[Ленин комсомолы премияһы]] (1985), Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәтенең мәғариф өлкәһендәге премияһы (2002) лауреаты. Сығышы менән [[Өфө ҡалаһы]]нан.
* [[Галина Гөлназ Салауат ҡыҙы]] (1961), ғалим-[[музыка]] белгесе, педагог‑методист. 1984 йылдан хәҙерге [[Заһир Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт институты]], бер үк ваҡытта 1998—2014 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһының Мәғарифты үҫтереү институты уҡытыусыһы. Филология фәндәре кандидаты (1998). Башҡортостан Республикаһының (1995) һәм Рәсәй Федерацияһының (1997) Композиторҙар союздары ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2018).
}}</onlyinclude>

==== 2 һәм 7 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|5|}} || 
* [[Буранбай сәсән]] (төп исеме ''Ҡотошов/Ҡотдосов Буранбай Һөйөндөк улы''; 1767—яҡынса 1868), [[Шиғриәт|шағир]]-импровизатор, халыҡ сәсәне. Сығышы менән хәҙерге [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Баймаҡ районы]] [[Буранбай]] ауылынан.    
* [[Асығолова Зәйтүнә Мөхәмәтйән ҡыҙы]] (1952), [[мәғариф]] ветераны, күп балалы әсә. 1979—2004 йылдарҙа [[Бөрйән районы]] [[Ғәҙелгәрәй]] урта мәктәбенең башланғыс синыфтар уҡытыусыһы. [[Дуҫлыҡ ордены (Рәсәй)|Дуҫлыҡ ордены]] кавалеры (2000). 
* [[Чемерис Алексей Викторович]] (1957), [[фән|ғалим]]-[[Биохимия|биохимик]], [[Молекуляр биология|молекуляр биолог]]. 1979 йылдан хәҙерге Рәсәй ғилми ойошмалары федераль агентлығының [[Өфө]]ләге Биохимия һәм генетика институты хеҙмәткәре, 1988 йылдан өлкән ғилми, 1990 йылдан — төп ғилми хеҙмәткәр, 1994 йылдан — директор урынбаҫары, бер үк ваҡытта 1995 йылдан лаборатория мөдире, 2017 йылдан — баш ғилми хеҙмәткәр. Биология фәндәре докторы (2000), профессор (2001). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2003). Сығышы менән Өфө ҡалаһынан.
* [[Мәүжитов Айрат Радик улы]] (1962), ғалим-[[Микробиология|микробиолог]]. 1988 йылдан [[Башҡорт дәүләт медицина институты]] һәм [[Башҡорт дәүләт медицина университеты]] уҡыыусыһы, шул иҫәптән 2011 йылдан — фундаменталь һәм ғәмәли микробиология кафедраһы мөдире, бер үк ваҡытта 2004 йылдан Дипломдан һуң белем биреү институты директорының клиник ординатура һәм интернатура буйынса урынбаҫары, 2006—2012 йылдарҙа микробиология бүлеге менән медик профилактика факультеты деканы. Медицина фәндәре докторы (2001), профессор (2004). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2012). Сығышы менән Өфө ҡалаһынан.
* [[Әбдрәхимова Сулпан Дәминдәр ҡыҙы]] (1967), [[театр]] һәм кино актёры. 1989 йылдан [[Арыҫлан Мөбәрәков исемендәге Сибай башҡорт драма театры]], 2019 йылдан — [[Мостай Кәрим исемендәге милли йәштәр театры]] актёры. [[Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы]]. 
* [[Вишкин Владимир Георгиевич]] (1957), [[спорт]] ветераны. Радио спорты буйынса [[Европа]] чемпионы (1986—1987). [[СССР]]-ҙың халыҡ-ара класлы спорт мастеры (1987). Сығышы менән [[Салауат (ҡала)|Салауат ҡалаһынан]].
}}</onlyinclude>

==== 3 һәм 8 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|6|}} || 
* [[Миһранов Әғләм Шәйсолтан улы]] (1933—28.08.2021), эске эштәр органдары хеҙмәткәре, милиция подполковнигы. 1971—1982 йылдарҙа [[Туймазы районы]] эске эштәр бүлеге начальнигы. [[СССР]] Эске эштәр министрлығының атҡаҙанған хеҙмәткәре. [[Туймазы]] ҡалаһының һәм Туймазы районының почётлы гражданы. Сығышы менән ошо райондың хәҙерге [[Ҡандра]] ауылынан.
* [[Шәрипов Әмир Усман улы]] (1933—3.09.2007), [[фән|ғалим]]-[[Тау эше|тау инженеры]]. 1983 йылдан Көнбайыш Себер тәрән разведка быраулау технологияһы ғилми-тикшеренеү һәм проект-конструктор институтының директор урынбаҫары, 1991 йылдан — директоры; 2003—2007 йылдарҙа [[Өфө]]ләге «Экотехнология» ғилми-производство предприятиеһы директоры. Рәсәй тәбиғи фәндәр академияһы академигы, техник фәндәр докторы (1993), профессор (1996). [[Рәсәй Федерацияһы]]ның (1999) һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның (1996) атҡаҙанған фән эшмәкәре, Башҡортостандың атҡаҙанған нефтсеһе (1996). Рәсәй Хөкүмәтенең Фән һәм техника өлкәһендәге премияһы лауреаты (2000), [[«Почёт Билдәһе» ордены]] кавалеры (1971). 
* [[Аҙнаев Вельмир Хәйбрахман улы]] (1948), [[дәүләт]] хеҙмәткәре, йәмәғәтсе. 1997—2006 йылдарҙа [[Башҡортостан Республикаһы Президенты]] Хакимиәтенең Төбәктәр һәм кадрҙар менән эшләү идаралығы етәксеһе урынбаҫары. 2014—2018 йылдарҙа [[Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы]] башҡарма комитеты рәйесенең беренсе урынбаҫары. Башҡортостан Республикаһының 1-се саҡырылыш (1995—1999) [[Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай]] депутаты. [[«Почёт Билдәһе» ордены|«Почёт Билдәһе»]] (1981) һәм [[Салауат Юлаев (орден)|Салауат Юлаев]] ордендары кавалеры. [[Стәрлетамаҡ районы]]ның почётлы гражданы (2008).
{{Hider|title = ''тулы исемлек''|title-style = text-align: left; color: black; background-color: lavender; font-weight: bold; |content-style = color: black; background-color: ghostwhite; text-align: left; |hidden=1 |content =
* [[Йәрмөхәмәтов Зиннур Ғөбәйҙулла улы]] (1948—20.06.2022), [[Инженерлыҡ эше|инженер]], [[иҡтисад]]сы; хужалыҡ, [[КПСС|партия]], совет һәм муниципаль органдар хеҙмәткәре, юғары мәктәп уҡытыусыһы. 1992 йылдан [[Сибай]] ҡала хакимиәте башлығы, 1999 йылдан [[Башҡорт дәүләт университетының Сибай институты]] директоры. Техник фәндәр кандидаты (1998), иҡтисад фәндәре докторы (2005), профессор. «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры (1986), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған төҙөүсеһе (1998), Сибай ҡалаһының почётлы гражданы (2003). 
* [[Шәмсетдинова Фәниә Хәбибназар ҡыҙы]] (1948), шәфҡәт туташы. 1966 йылдан [[Мәләүез]] район үҙәк дауаханаһы хирургия бүлегенең өлкән шәфҡәт туташы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре (2003), СССР-ҙың һаулыҡ һаҡлау отличнигы. 
* [[Латыпова Валентина Владимировна]] (1958), ғалим-[[тарих]]сы, дәүләт органдары  хеҙмәткәре. 2012—2018 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһы мәҙәниәт министрының беренсе урынбаҫары. Тарих фәндәре кандидаты (1996). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (2008). Сығышы менән Мәләүез ҡалаһынан.
* [[Нухов Әбүзәр Ибраһим улы]] (1958), табип. 2-се республика клиник дауаханаһы баш табибының хужалыҡ эштәре буйынса урынбаҫары. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре.
* [[Шәүәлиев Рауил Рәшит улы]] (1958), ғалим-хирург. 1998 йылдан [[Башҡорт дәүләт медицина университеты]] уҡытыусыһы, 2000 йылдан клиника бүлексәһе мөдире. Медицина фәндәре докторы (2005). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы (1998). 
* [[Хәсәнов Миңлеғәли Ибраһим улы]] (1963), [[ҡурай]]сы-[[музыка]]нт. 1992 йылдан хәҙерге [[Стәрлетамаҡ башҡорт дәүләт драма театры|Стәрлетамаҡ дәүләт театр-концерт берекмәһе]] артисы. [[Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы]]. Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Баймаҡ районы]] [[Ишбирҙе (Баймаҡ районы)|Ишбирҙе]] ауылынан. }}
}}</onlyinclude>

==== 4 һәм 9 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар ====
<onlyinclude>{{#if: {{replace|{{{1|}}}|7|}} || 
* [[Ахунйәнов Әнүәр Мәхмүт улы]] (1914—19.05.1986), [[тел ғилеме|тел белгесе]]-[[фән|ғалим]]. [[Бөйөк Ватан һуғышы]]нда ҡатнашыусы. 1960 йылдан [[Ҡазан дәүләт университеты]] уҡытыусыһы. [[Филология]] [[фән докторы|фәндәре докторы]] (1967), профессор (1969). [[Татарстан|Татар АССР‑ының]] атҡаҙанған фән эшмәкәре (1984). Ике 2‑се дәрәжә [[Ватан һуғышы ордены|Ватан һуғышы]] (1945, 1985) һәм [[Ҡыҙыл Йондоҙ ордены|Ҡыҙыл Йондоҙ]] (1945) ордендары кавалеры. Сығышы менән хәҙерге [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Бөрө (ҡала)|Бөрө]] [[ҡала]]һынан. 
* [[Мудрый Александр Максимович]] (1924—3.03.1998), [[ауыл хужалығы]] һәм [[КПСС|партия органдары]] хеҙмәткәре. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. 1958 йылдан [[Стәрлетамаҡ районы]] Фрунзе исемендәге колхоздың партия ойошмаһы секретары, 1964—1985 йылдарҙа — хужалыҡ рәйесе. [[БАССР Юғары Советы|Башҡорт АССР-ы Юғары Советы Президиумының]] Почёт грамотаһы менән бүләкләнеүсе (1974), ике [[«Почёт Билдәһе» ордены]] кавалеры (1971, 1976). Сығышы менән ошо райондың хәҙерге [[Золотоношка]] [[ауыл]]ынан.
{{Hider|title = ''тулы исемлек''|title-style = text-align: left; color: black; background-color: lavender; font-weight: bold; |content-style = color: black; background-color: ghostwhite; text-align: left; |hidden=1 |content =
* [[Әмиров Нәҡи Сәбиғйәр улы]] (1929—29.09.2014), ауыл хужалығы һәм урындағы башҡарма орган хеҙмәткәре. 1965 йылдан [[Мәсетле районы]] «Коммунист» колхозы рәйесе, 1973 йылдан район ауыл хужалығы идаралығы начальнигы, 1980—1987 йылдарҙа халыҡ депутаттарының район советы башҡарма комитеты рәйесе. [[Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ ордены|Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ]] (1971), [[Халыҡтар Дуҫлығы ордены|Халыҡтар Дуҫлығы]] (1986) һәм «Почёт Билдәһе» (1977) ордендары кавалеры. Райондың почётлы гражданы (2005).
* [[Голиков Владимир Дмитриевич]] (1939), [[сәнәғәт]] өлкәһе хеҙмәткәре, [[социология|социолог]]-[[фән|ғалим]]. 1959 йылдан [[Өфө приборҙар эшләү производство берекмәһе|Өфө приборҙар эшләү заводының]] әйҙәүсе [[технология|технологы]], лаборатория начальнигы, 1981 йылдан [[Өфө нефть институты]] һәм [[Өфө дәүләт нефть техник университеты]]ның ғилми-тикшеренеү үҙәге хеҙмәткәре, 1993 йылдан — [[Өфө дәүләт авиация техник университеты]] уҡытыусыһы. [[Социология]] фәндәре докторы (1992), профессор (1994). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Әлшәй районы]] [[Аксенов (Әлшәй районы)|Аксёнов]] ауылынан.
* [[Рафальсон Роман Максович]] (1949—28.03.2021), [[музыка]]нт. 1974 йылдан хәҙерге [[Башҡорт дәүләт академия опера һәм балет театры]]ның [[симфония|симфоник оркестры]], 1998—2010 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһының Милли симфоник оркестры артисы. [[Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы]] (1992). Сығышы менән [[Өфө]] ҡалаһынан.
* [[Акимова Венера Сәлим ҡыҙы]] (1954—4.10.2021), табип. 1978 йылдан [[Салауат (ҡала)|Салауат]] ҡалаһы [[дауахана]]лары табибы, шул иҫәптән 1994 йылдан ҡала үҙәк дауаханаһының баш табип урынбаҫары, 1-се поликлиника мөдире. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған врачы (2003), [[Рәсәй Федерацияһы]]ның һаулыҡ һаҡлау отличнигы (2004). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының [[Мәсетле районы]] 1960 йылдар аҙағында бөткән [[Мәсетле районы ауылдары исемлеге|Яңы Тормош]] ауылынан.
* [[Дәүләтов Фирҙинәт Әғләм улы]] (1959), [[агрономия|агроном]]-ғалим. 1984 йылдан [[Башҡортостан ауыл хужалығы ғилми-тикшеренеү институты]]ның өлкән агрономы, 1991—1997 йылдарҙа һәм 2000 йылдан — өлкән ғилми хеҙмәткәр, 2007 йылдан — лаборатория мөдире, бер үк ваҡытта 2004 йылдан [[М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты]] уҡытыусыһы. Ауыл хужалығы фәндәре докторы (2006). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (2011).
* [[Муллагилдин Ришат Усман улы]] (1969—15.04.2022), [[Архитектура|архитектор]]. Өфөләге [[Конгресс-холл (Өфө)|«Торатау» Конгресс-холы бинаһы]] проекты авторы (япон архитекторы  Киоказу Араи менән берлектә). 1999 йылдан Рәсәй Архитекторҙар союзы ағзаһы. [[Башҡортостан Республикаһының Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы]] (2008) һәм [[Япония]]ның «AIDA Awards» милли премияһы ([[Токио]], 2011) лауреаты. 
* [[Токарев Олег Леонидович]] (1969), [[спорт]]сы. 1989—1991 йылдарҙа грек‑рим көрәше буйынса [[СССР]] йыйылма командаһы ағзаһы. СССР‑ҙың халыҡ‑ара класлы спорт мастеры (1989). [[Нефтекама]] ҡалаһы балалар-үҫмерҙәр спорт мәктәбе һәм олимпия резервының Өфөләге грек‑рим көрәше буйынса махсуслашҡан балалар-үҫмерҙәр спорт мәктәбе тәрбиәләнеүсеһе. Сығышы менән [[Волгоград]] ҡалаһынан.  }}
}}</onlyinclude>

=== Дөйөм исемлек ===
''<categorytree depth="0">Категория:3 февралдә тыуғандар</categorytree>''
* [[1690]]: Ричард Роулинсон, [[Бөйөк Британия]] руханийы, үҙе туплаған боронғо китап һәм ҡулъяҙмаларҙы хәҙерге Оксфорд университетының [[Бодли китапханаһы]]на васыят итеп ҡалдырыусы.
* [[1809]]: [[Феликс Мендельсон]], [[Германия]] композиторы.
* [[1895]]: Георгий Светлани, [[СССР]]-ҙың кино һәм эстрада артисы.
* [[1915]]: Борис Пайчадзе, СССР футболсыһы, тренер, «Динамо» (Тбилиси) командаһы уйынсыһы, СССР-ҙың атҡаҙанған спорт мастеры (1944).

== {{Үлем}} == 
''<categorytree depth="0">Категория:3 февралдә вафат булғандар</categorytree>''
* [[1938]]: [[Мутин Илдархан Ибраһим улы]], [[башҡорт милли хәрәкәте]] эшмәкәре. Сәйәси репрессия ҡорбаны.
* [[2011]]: Татьяна Ивановна Шмыга, [[СССР]] һәм [[Рәсәй]] йырсыһы, театр һәм кино актёры, [[СССР]]-ҙың халыҡ артисы (1978).

== {{Йыл көндәре}} ==
{{Календарь}}
{{Айҙар}}

[[Категория:Йыл көндәре|Б03]]
[[Категория:3 февраль]]
3 февраль — григориан стиле буйынса йылдың 34-се көнө. Йыл аҙағына тиклем 331 көн ҡала (кәбисә йылында 332).

 
  
 1014 йыл: Харальд Свенсон Дания короле итеп иғлан ителә.
 1451 йыл: Мәхмәт II Фәтих икенсе тапҡыр Ғосман империяһы солтаны була.
 1565 йыл: Иван Грозный опричнина ойоштора.
 1783: АҠШ-тың бойондороҡһоҙлоҡ өсөн һуғышы: Испания АҠШ-тың бойондороҡһоҙлоғон таный.
 1830: Рәсәй империяһы, Бөйөк Британия һәм Франция Лондон протоколына ҡул ҡуйып, Грецияның Ғосман империяһынан бойондороҡһоҙлоғон таный.
 1867: Муцухито Япония императоры була (Император Мэйдзи).
 1930: Гонконгтағы конференцияла Вьетнам Коммунистар партияһын ойошторолоуын иғлан итә. 
 1940: Башҡортостан АССР-ының Урман сәнәғәте халыҡ комиссариаты ойошторола.
 1940: Мәсәлим Вәлиев ижад иткән тәүге башҡорт операһы «Һаҡмар»ҙың премьераһы була.
 1958: Гаагала Бельгия, Нидерланд һәм Люксембургтың иҡтисади берлеге Бенилюкс төҙөү тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыла.  
 1966: «Луна-9» планета-ара автоматик станцияһы Айға төшөп, был планета панорамаһын Ергә тапшыра.
 1969: Ҡаһирәлә Фәләстин милли конгресында Фәләстинды азат итеү ойошмаһы етәксеһе итеп Ясир Арафат һайлана.
 1972: Саппорола XI ҡышҡы Олимпия уйындары башлана.
 1972: Өфөлә хәҙерге 167-се балалар баҡсаһы асыла.
 1976: Мозамбиктың баш ҡалаһы Лоуренсу-Маркеш исеме Мапуту тип алмаштырыла.
 1991: Итальян коммунистар партияһы эшмәкәрлеген туҡтата.
 1994: Рәсәй Федерацияһы һәм Грузия араһында Дуҫлыҡ һәм хеҙмәттәшлек тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыла.
 1995: Башҡортостан Республикаһы һәм Ҡурған өлкәһе араһында «Гуманитар сферала хеҙмәттәшлек тураһында» килешеүе төҙөлә.

  
 Башҡортостан менән бәйле шәхестәр 
 0 һәм 5 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 1 һәм 6 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 2 һәм 7 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 3 һәм 8 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 4 һәм 9 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар 

 Дөйөм исемлек 

 1690: Ричард Роулинсон, Бөйөк Британия руханийы, үҙе туплаған боронғо китап һәм ҡулъяҙмаларҙы хәҙерге Оксфорд университетының Бодли китапханаһына васыят итеп ҡалдырыусы.
 1809: Феликс Мендельсон, Германия композиторы.
 1895: Георгий Светлани, СССР-ҙың кино һәм эстрада артисы.
 1915: Борис Пайчадзе, СССР футболсыһы, тренер, «Динамо» (Тбилиси) командаһы уйынсыһы, СССР-ҙың атҡаҙанған спорт мастеры (1944).

   

 1938: Мутин Илдархан Ибраһим улы, башҡорт милли хәрәкәте эшмәкәре. Сәйәси репрессия ҡорбаны.
 2011: Татьяна Ивановна Шмыга, СССР һәм Рәсәй йырсыһы, театр һәм кино актёры, СССР-ҙың халыҡ артисы (1978).

  

Б03
Категория:3 февраль