Абдрахман (Ауырғазы районы)
{{Башҡа мәғәнәләре| Абдрахман}}
{{ТП-Рәсәй|Абдрахман
 |статус                = ауыл
 |башҡортса исеме       = Абдрахман
 |төп исеме             =
 |ил                    =
 |герб                  = 
 |флаг                  = 
 |герб киңлеге          = 
 |флаг киңлеге          = 
  |lat_deg = 54 | lat_min = 14 | lat_sec = 28
  |lon_deg = 55 | lon_min = 47 | lon_sec = 50
 |CoordAddon            =  
 |CoordScale            = 
 |ил картаһы            = 
 |регион картаһы        = 
 |район картаһы         = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө           = төбәк
 |регион                = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион      = 
 |район төрө            = район
 |район                 = Ауырғазы районы
 |теҙмәләге район       = 
 | вид поселения        = ауыл советы
 | поселение            = Туҡай ауыл Советы (Ауырғазы районы){{!}}Туҡай
 |теҙмәләге урынлашыу   = 
 |эске бүленеү          = 
 |башлыҡ төрө           = 
 |башлыҡ                = 
 |нигеҙ һалыныу         = 
 |беренсе телгә алыу    = 
 |элекке исемдәре       = Бәләкәй Туҡбай
 |статус (башлап)       = 
 |майҙан                = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                = 
 |рәсми тел             = 
 |рәсми тел-ref         = 
  |халыҡ                = 147
  |иҫәп алыу йылы       = 2010
  |тығыҙлыҡ             = 
  |агломерация          = 
  |конфессия составы    = 
  |этнохороним          = 
 |ваҡыт бүлкәте          = +5
 |DST                    =
 |почта индексы          = 453489
 |почта индекстары       = 
 |телефон коды           =34745 
 |автомобиль коды        = 02, 102
 |танымлаусы төрө        = 
 |һансал танымлаусы      = 80205852002
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                   = 
 |сайт теле              = 
}}

'''Абдрахман''' ({{lang-ru|Абдрахманово}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Ауырғазы районы]]ндағы ауыл. 
[[Туҡай ауыл Советы (Ауырғазы районы)|Туҡай ауыл Советы]]на ҡарай. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 147 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453489, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80205852002.

== Тарихы ==
Ауылға Нуғай даруғаһы Өршәк-Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә шул уҡ даруғаның Туҡай ауылы мишәрҙәре һәм типтәрҙәре Бәләкәй Туҡай исеме менән нигеҙ һала. [[1795 йыл]]дан алып билдәле (8 кеше йәшәгән). [[XIX быуат]]тың икенсе яртыһына тиклем Туҡай ауылы менән бергә иҫәпкә алына<ref>{{БЭ2013|80250}}</ref>. XIX быуаттың 2-се яртыһынан алып хәҙерге исемен йөрөтә. 1865 йылда 24 йортта 325 кеше йәшәгән. Халыҡ игенселек, малсылыҡ, урман кәсептәре менән шөғөлләнгән. Мәсет эшләгән<ref>{{ИСДБ|страница=53}}</ref>.

== Ауылдың XX быуаттағы үҫеше ==
Ауыл статусын Башҡортостан Республикаһының 2005 йылдың 20 июлендәге «Тораҡ пункттарҙың барлыҡҡа килеүе, берләшеүе, бөтөрөлөү һәм статусын үҙгәртеү, административ үҙәктәрҙе күсереү менән бәйле Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона үҙгәрештәр индереү тураһында» 211-з һанлы Законына ярашлы алды, 1-се статья:
{{начало цитаты}}6. тораҡ тибын ауыл тип билдәләп, түбәндәге тораҡ пункттарҙың статусын үҙгәртергә:
5) Ауырғазы районында:…
а) Туҡай ауыл Советында Абдрахман ауылы{{конец цитаты}}

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||187||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||308||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||203||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||176||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||128||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||147||67||80||45,6||54,4
|-
|}

;милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу сараһына ярашлы, күпселек милләттәр — [[татарҙар]] (60 %), [[башҡорттар]] (40 %).

{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Ревизия материалдары ==
1850 йылда<ref>[https://basharchive.ru/census/reviz/50330/ ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Абдрахман ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостан Милли архивында һаҡлана.

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Талбазы (Ауырғазы районы)|Талбазы]]): 29 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Туҡай (Ауырғазы районы)|Туҡай]]): 4 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Аҡкүл (Ғафури районы)|Аҡкүл]]): 53 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref><ref> {{БЭ2013|80250}}</ref>.

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Урман урамы ({{lang-ru|Лесная  улица}})
* Үҙәк урам ({{lang-ru|Центральная улица}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/005/000075.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 3 по Республике Башкортостан]</ref>.{{Колонки|конец}} 

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|80250}}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/50330/ ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220412025101/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/ |date=2022-04-12 }}

== Әҙәбиәт ==
* Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана. Кн. 9. Уфа: Китап, 2001, стр.
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}
<references/>

{{Ауырғазы районы ауылдары}}
{{Тышҡы һылтанмалар}}

[[Категория:Ауырғазы районы ауылдары]]
Абдрахман () — Башҡортостандың Ауырғазы районындағы ауыл. 
Туҡай ауыл Советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 147 кеше.
Почта индексы — 453489, ОКАТО коды — 80205852002.

 Тарихы 
Ауылға Нуғай даруғаһы Өршәк-Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә шул уҡ даруғаның Туҡай ауылы мишәрҙәре һәм типтәрҙәре Бәләкәй Туҡай исеме менән нигеҙ һала. 1795 йылдан алып билдәле (8 кеше йәшәгән). XIX быуаттың икенсе яртыһына тиклем Туҡай ауылы менән бергә иҫәпкә алына. XIX быуаттың 2-се яртыһынан алып хәҙерге исемен йөрөтә. 1865 йылда 24 йортта 325 кеше йәшәгән. Халыҡ игенселек, малсылыҡ, урман кәсептәре менән шөғөлләнгән. Мәсет эшләгән.

 Ауылдың XX быуаттағы үҫеше 
Ауыл статусын Башҡортостан Республикаһының 2005 йылдың 20 июлендәге «Тораҡ пункттарҙың барлыҡҡа килеүе, берләшеүе, бөтөрөлөү һәм статусын үҙгәртеү, административ үҙәктәрҙе күсереү менән бәйле Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона үҙгәрештәр индереү тураһында» 211-з һанлы Законына ярашлы алды, 1-се статья:
6. тораҡ тибын ауыл тип билдәләп, түбәндәге тораҡ пункттарҙың статусын үҙгәртергә:
5) Ауырғазы районында:…
а) Туҡай ауыл Советында Абдрахман ауылы

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август187 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар308 1959 йыл 15 ғинуар203 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар176 2002 йыл 9 октябрь128 2010 йыл 14 октябрь147678045,654,4

милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу сараһына ярашлы, күпселек милләттәр — татарҙар (60 %), башҡорттар (40 %).

 Ревизия материалдары 
1850 йылдаревизия материалдары Абдрахман ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостан Милли архивында һаҡлана.

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Талбазы): 29 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Туҡай): 4 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аҡкүл): 53 км .

 Урамдары 

 Урман урамы ()
 Үҙәк урам ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 3 по Республике Башкортостан. 

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 
 ревизия материалдары
 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий  

 Әҙәбиәт 
 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана. Кн. 9. Уфа: Китап, 2001, стр.

Категория:Ауырғазы районы ауылдары