Юнай
{{НП-Россия
 |статус                   = ауыл
 |башкирское название         = Юнай
 |оригинальное название    = {{lang-ru|Юнаево}}
 |герб                     =
 |флаг                     =
 |lat_deg = 51 |lat_min = 43 |lat_sec = 51
 |lon_deg = 57 |lon_min = 4 |lon_sec = 12
 |CoordScale =
 |размер карты региона     =
 |размер карты района      =
 |регион                   = Башҡортостан
 |регион в таблице         = Башкортостан
 |вид района               =
 |район                    =Ейәнсура районы{{!}}Ейәнсура
 |район в таблице          =
 |вид поселения            = Ауыл Советы
 |поселение                = Үтәғол ауыл Советы (Ейәнсура районы){{!}}Үтәғол
 |поселение в таблице      =
 |внутреннее деление       =
 |глава                    =
 |дата основания           =
 |первое упоминание        =
 |прежние имена            =
 |статус с                 =
 |площадь                  =
 |высота центра НП         =
 |население               = {{ Население | Юнаево | тс }}
 |год переписи            = {{ Население | Юнаево | г }}
 |плотность               =
 |агломерация             =
 |милли состав             = [[башҡорттар]]
 |конфессиональный состав =
 |этнохороним             =
 |почтовый индекс          = 453394
 |почтовые индексы         =
 |телефонный код           =
 |цифровой идентификатор   = 80226840005
 |категория в Commons      =
 |сайт                     =
}}
 
'''Юнай''' ({{lang-ru|Юнаево}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Ейәнсура районы]]ндағы ауыл. Юнай ауылы [[Үтәғол ауыл Советы (Ейәнсура районы)|Үтәғол ауыл Советы]]на ҡарай<ref>{{БЭ2013|75397}}</ref>. Почта индексы — 453394, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80226840005.

== Тарихы ==
Үҫәргән башҡорто Нәҙерғәле Хәсән улы Аҡъюловтың яҙыуына ҡарағанда, Үҫәргәндең ике улы Болоҡ менән Таймаҫ урыҫ батшаһы Иван III (1425—1505) хакимлыҡ иткән осорҙа йәшәгән. Таймаҫтың ете улы булған: Шишәй, Бишәй, Аҫҡаҡ, Ҡунаҡ, Абаҙа, Сураш һәм Ҡыҙрас. Шишәй менән Бишәй хәҙерге [[Хәйбулла районы]] ауылдарын нигеҙләй. Аҫҡаҡтың улдары [[Бикбау (Ейәнсура районы)|Бикбау]], [[Үтәғол]], [[Ҡыуат]], [[Буранғол (Ырымбур өлкәһе)|Буранғол]] ([[Ырымбур өлкәһе]]ндә) ауылдарына нигеҙ һала. Ҡунаҡтың улдары [[Тирәкле (Ейәнсура районы)|Тирәкле]], [[Сиреғол]] ауылдарында йәшәй. Абаҙа улдары [[Ҡаҙанболаҡ (йылға)|Ҡаҙанболаҡ]], [[Аҡбулат (Ырымбур өлкәһе)|Аҡбулат]], [[Ергәйеш (йылға)|Ергәйеш]], [[Һунарсы (ауыл)|Һунарсы]], [[Сәңкем]] ауылдарында төпләнгән. Сураштың нәҫеле [[Абҙан (Ейәнсура районы)|Абҙан]], Юлдаш, дүрт Муйнаҡ ауылына, ә Сураштың Ейәнсура тигән улы [[Яңыбай (Ейәнсура районы)|Яңыбай]], '''Юнай''', [[Юлдыбай (Ейәнсура районы)|Юлдыбай]], [[Әлебай]], [[Ғәббәс]] ауылдарына нигеҙ һалған. Ҡыҙрас улдары Аҫҡар, [[Таҙлар (Ейәнсура районы)|Таҙлар]], [[Аҡҡондоҙ]], [[Үрген (йылға)|Үрген]], [[Ҡужанаҡ]], [[Кинйәбулат (Ейәнсура районы)|Кинйәбулат]] ауылдарына төйәкләнгән<ref name="Юнай">[https://vk.com/bookmarks?from_menu=1&w=wall-205614669_99%2F7ec9a33b7ed1810d58 Түләбаев М. С. Үҫәргәндәр ере — Ейәнсура.— Өфө, 2000. — 240 бит. ISBN 5-85051-175-Х.]</ref>
Ауыл [[1765 йыл]]дан алып билдәле. Тәүге төпләнеүсенең исеме менән аталған, уның улы Шоңҡар Юнаев билдәле. [[1795 йыл]]да 5 йортта 36 кеше йәшәгән, [[1866 йыл]]да 46 йортта — 286 кеше. [[Малсылыҡ]], [[игенселек]] менән шөғөлләнгәндәр. [[1900 йыл]]да [[мәсет]], һыу тирмәне теркәлгән<ref>{{БЭ2013|75397}}</ref><ref>Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4{{ref-ru}}</ref>.

Юнай ауылында фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб бар<ref name="Ю" />.

== Халыҡ һаны ==
[[1900 йыл]]да — 260 кеше, [[1920 йыл]]да 416 кеше иҫәпләнгән.<ref name="Ю" />. [[2009 йыл]]да 232 кеше тәшкил иткән<ref name="Юнай" />
{{Wikidata/Population}}
;Милли составы
[[2002 йыл]]ғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — [[башҡорттар]] (98 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}}</ref>.

== Ревизия материалдарында ==
[[1816 йыл]]да<ref>[https://basharchive.ru/census/reviz/86372/ ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Юнай ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана.

== Географик урыны ==
Юнай ауылы [[Ҡаҫмарт]] йылғаһы буйында урынлашҡан<ref name="Ю" />.
* Район үҙәгенә тиклем ([[Иҫәнғол]]): 81 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Ҡыуандыҡ]]): 46 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>

== Урамдары ==
* Ҡаҫмарт урамы ({{lang-ru|улица Касмарка}})
* Үҙәк урам ({{lang-ru|Центральная улица}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/022/000066.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 25 по Республике Башкортостан]</ref>

== Тирә-яҡ мөхит ==
; Ер-һыу атамалары:
* '''Аҙимгән''' йылғаһы
* '''Ярсуйын тауы'''
* '''Соңғортау<'''ref>[https://vk.com/doc-73607076_317281216?hash=INwlBoOE7UGfkhhUdkWBBi2QVL8ffS8fggrOoQOLqfT&dl=KiWE8k9GLg0xKmMxk4AxLMhMgRAHAVq69iZ8EmLVYVk Башҡортостан Рсепубликаһының топонимдар һүҙлеге]</ref>

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|75397}}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/86372/ Ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}}
* Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4{{ref-ru}}

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Ейәнсура районы ауылдары}}
{{Тышҡы һылтанмалар}}

[[Категория:Ейәнсура районы ауылдары]]
Юнай () — Башҡортостандың Ейәнсура районындағы ауыл. Юнай ауылы Үтәғол ауыл Советына ҡарай. Почта индексы — 453394, ОКАТО коды — 80226840005.

 Тарихы 
Үҫәргән башҡорто Нәҙерғәле Хәсән улы Аҡъюловтың яҙыуына ҡарағанда, Үҫәргәндең ике улы Болоҡ менән Таймаҫ урыҫ батшаһы Иван III (1425—1505) хакимлыҡ иткән осорҙа йәшәгән. Таймаҫтың ете улы булған: Шишәй, Бишәй, Аҫҡаҡ, Ҡунаҡ, Абаҙа, Сураш һәм Ҡыҙрас. Шишәй менән Бишәй хәҙерге Хәйбулла районы ауылдарын нигеҙләй. Аҫҡаҡтың улдары Бикбау, Үтәғол, Ҡыуат, Буранғол (Ырымбур өлкәһендә) ауылдарына нигеҙ һала. Ҡунаҡтың улдары Тирәкле, Сиреғол ауылдарында йәшәй. Абаҙа улдары Ҡаҙанболаҡ, Аҡбулат, Ергәйеш, Һунарсы, Сәңкем ауылдарында төпләнгән. Сураштың нәҫеле Абҙан, Юлдаш, дүрт Муйнаҡ ауылына, ә Сураштың Ейәнсура тигән улы Яңыбай, Юнай, Юлдыбай, Әлебай, Ғәббәс ауылдарына нигеҙ һалған. Ҡыҙрас улдары Аҫҡар, Таҙлар, Аҡҡондоҙ, Үрген, Ҡужанаҡ, Кинйәбулат ауылдарына төйәкләнгәнТүләбаев М. С. Үҫәргәндәр ере — Ейәнсура.— Өфө, 2000. — 240 бит. ISBN 5-85051-175-Х.
Ауыл 1765 йылдан алып билдәле. Тәүге төпләнеүсенең исеме менән аталған, уның улы Шоңҡар Юнаев билдәле. 1795 йылда 5 йортта 36 кеше йәшәгән, 1866 йылда 46 йортта — 286 кеше. Малсылыҡ, игенселек менән шөғөлләнгәндәр. 1900 йылда мәсет, һыу тирмәне теркәлгәнАсфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4.

Юнай ауылында фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб бар.

 Халыҡ һаны 
1900 йылда — 260 кеше, 1920 йылда 416 кеше иҫәпләнгән.. 2009 йылда 232 кеше тәшкил иткән

Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — башҡорттар (98 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта.

 Ревизия материалдарында 
1816 йылдаревизия материалдары Юнай ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана.

 Географик урыны 
Юнай ауылы Ҡаҫмарт йылғаһы буйында урынлашҡан.
 Район үҙәгенә тиклем (Иҫәнғол): 81 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ҡыуандыҡ): 46 км

 Урамдары 
 Ҡаҫмарт урамы ()
 Үҙәк урам ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 25 по Республике Башкортостан

 Тирә-яҡ мөхит 
 Ер-һыу атамалары
 Аҙимгән йылғаһы
 Ярсуйын тауы
 Соңғортау<ref>Башҡортостан Рсепубликаһының топонимдар һүҙлеге</ref>

 Һылтанмалар 
 
 Ревизия материалдары
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.
 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Ейәнсура районы ауылдары