Ҡараҡай
{{НП-Россия
 | статус                   = ауыл
 | русское название         = Кирикеево
 | оригинальное название    = {{lang-ba|Ҡараҡай, Кәркәй}}
 | герб                     = 
 | флаг                     = 
 | lat_deg                  = 56 |lat_min = 4 |lat_sec = 2
 | lon_deg                  = 59 |lon_min = 14 |lon_sec = 5
 | CoordScale               = 
 |размер карты региона     =
 |размер карты района      =
 | регион                   = Башҡортостан
 | регион в таблице         = Башҡортостан
 | вид района               = 
 | район                    = Балаҡатай районы{{!}}Балаҡатай районы 
 | район в таблице          = 
 |вид поселения            = ауыл биләмәһе
 |поселение                = Билән ауыл Советы (Балаҡатай районы){{!}}Билән
 |поселение в таблице      =
 | внутреннее деление       = 
 | глава                    = 
 | дата основания           = 
 | первое упоминание        = 
 | прежние имена            = 
 | статус с                 = 
 | площадь                  = 
 | высота центра НП         = 
 | население                = {{ Население | Кирикеево | тс }}
 | год переписи             = {{ Население | Кирикеево | г }}
 | плотность                = 
 | агломерация              = 
 | национальный состав      = [[башҡорттар]]
 | конфессиональный состав  = 
 | этнохороним              = 
 | почтовый индекс          = 452586
 | почтовые индексы         = 
 | телефонный код           = 
 | цифровой идентификатор   = 80210804004
 | категория в Commons      = 
 | сайт                     = 
}}

'''Ҡараҡай, Кәркәй''' ({{lang-ru|Кирикеево}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Балаҡатай районы]]ндағы ауыл. [[Билән ауыл Советы (Балаҡатай районы)|Билән ауыл Советы]] составына инә. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 310 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>. Почта индексы — 452586, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80210804004.

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Яңы Балаҡатай]]): 58 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Билән (Башҡортостан)|Билән]]): 4 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Наҙы-Петровск]]): 31 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>

Ауыл [[Өфө йылғаһы]] бассейнына ҡараған Төпкәнде йылғаһы буйында, район үҙәге [[Яңы Балаҡатай]] ауылынан төньяҡ-көнсығышҡа табан 58 километр һәм [[Наҙы-Петровск]] ([[Силәбе өлкәһе]]) тимер юл станцияһынан 31 километр алыҫлыҡта урынлашҡан<ref> {{БЭ2013|85910}}</ref>.

== Исеме ==
[https://wikisource.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D2%A1%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D2%BB%D1%8B_%D0%97%D0%B0%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D1%8B_(%E2%84%96_22-%D0%B7,_16_%D0%B8%D1%8E%D0%BB%D1%8C,_2008_%D0%B9%D1%8B%D0%BB.)#%D0%91%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D2%A1%D0%B0%D1%82%D0%B0%D0%B9_%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D0%BD%D1%8B_%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D1%8B%D0%BD%D0%B4%D0%B0%3A «Башҡортостан Республикаһында берәмектәр сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһында» законда], [https://www.bashkortostan.ru/thesaurus/files/1.0122.17_ATU_Itog.pdf «Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошо» исемле белешмә китабында] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201028060810/https://www.bashkortostan.ru/thesaurus/files/1.0122.17_ATU_Itog.pdf |date=2020-10-28 }}, [[Башҡорт энциклопедияһы]]нда һәм тарихсы [[Әсфәндиәров Әнүәр Закир улы|Ә. Әсфәндиәров]]тың
[[Башҡортостан ауылдары]] тураһындағы хеҙмәтендә ауылдың атамаһы ''Ҡараҡай'' тип алынған, ә Урыҫ Википедияһы биргән текста, [[Хисамитдинова Фирҙәүес Ғилмитдин ҡыҙы|Хисамитдинова Ф. Ғ.]] һәм Сиражетдинов З. А. авторлығындағы «Башҡортостан Республикаһының тораҡ пункттары атамалары» белешмә һүҙлегенә таянып, ({{lang-ba|Кәркәй}} — һаҙлыҡлы урын атамаһынан — Кәркәй (кәркә, ''керәкә'' (һаҙ) тигән мәғәнәле тип аңлатыла<ref name="autogenerated1">Хисамитдинова Ф. Г., Сиразитдинов З. А. Русско-башкирский словарь-справочник названий населенных пунктов Республики Башкортостан. Уфа, 2004</ref>).

== Тарихы ==
Ҡараҡай ауылына [[Себер даруғаһы]] Балаҡатай улусы [[башҡорттар]]ы үҙҙәренең [[Аҫабалыҡ|аҫаба]] ерҙәрендә нигеҙ һалған. Ауыл тураһында тәүге мәғлүмәт 
[[1765 йыл]]дан билдәле. Тәүге төпләнеүсе исеме менән аталған. [[1859 йыл]]да ошо ауылда уның улдары — 70 йәшлек Сөләймән һәм 54 йәшлек Амандыҡ Ҡараҡаевтар<ref> {{ИСДБ|страница=563}}</ref><ref> ЦГИА Д. 4873. Л. 141; ЮАС. Вып. 2. С. 205; ЦГИА РБ. Ф. 138. Оп. 2. Д. 773-а.</ref>.

[[1869 йыл]]да Ҡараҡай ауылындағы 65 хужалыҡта 369 кеше йәшәгән. [[Малсылыҡ]], [[игенселек]] менән шөғөлләнгәндәр.

Ауылды Кәркәй тип тә, Ҡараҡай тип тә йөрөткәндәр.

[[1834 йыл]]да 277, [[1859 йыл]]да — 421 кеше йәшәгән.

[[1842 йыл|1842 йыл]]да 267 кешегә 1032 бот яҙғы иген сәселгән. Йәйләүгә сыҡҡандар<ref>{{ИСДБ|страница=563}}</ref>.

== Ауылдың XX быуаттағы һәм бөгөнгө үҫеше ==
[[1920 йыл]]да — 461 кеше йәшәгән.

Әлеге ваҡытта Кәркәй ауылында башланғыс [[мәктәп]]-[[балалар баҡсаһы]], фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб бар<ref> {{БЭ2013|85910}}</ref>.

== Халыҡ һаны ==
Кәркәй ауылында [[башҡорттар]] (97 %) йәшәй<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref> (2002).

'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||461||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||471||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||315||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||293||143||150||48,8 %||51,2 %
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||316||148||168||46,8 %||53,2 %
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||310||144||166||46,5 %||53,5 %
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Билдәле кешеләре ==

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Зәки Вәлиди урамы ({{lang-ru|}} Заки Валиди (улица)
* Йәштәр урамы ({{lang-ru|}} Молодёжная (улица)
* Муса Гәрәев урамы ({{lang-ru|}} Мусы Гареева (улица)<ref>[https://mapdata.ru/bashkortostan/belokatayskiy-rayon/derevnya-kirikeevo/ Карта д. Кирикеево. Улицы]</ref>{{Колонки|конец}}

== Тирә-яҡ мөхит ==
;Ер-һыу атамалары
''Тауҙар:''

''Йылғалар:''
* [[Ҡариҙел|Өфө]], '''Төпкәнде'''

''Шишмәләр:''

''Ялан-бесәнлектәр:''

''Таусыҡтар, түбәләр:''

''Башҡа урын-ер атамалары:''

== Шулай уҡ ҡарағыҙ ==
* [[Ҡатай]]

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}}
* [https://e.mail.ru/attachment/14060986080000000551/0;1 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.]{{ref-ru}}
* Хисамитдинова Ф. Г., Сиразитдинов З. А. Русско-башкирский словарь-справочник названий населенных пунктов Республики Башкортостан. Уфа, 2004

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|85910}}
* {{ИСДБ|страница=563}}
* [http://www.asmo-rb.ru Совет муниципальных образований Республики Башкортостан].
* [http://ufagen.ru/places/belokataysky/kireevo.html Кирикеево на портале «Генеалогия и Архивы»]
* [http://novo-belokatay.ru/village-councils-and-villages/108-village-kirikeevo.html Кирикеево на портале «Белокатайский район — История и современность»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170326093438/http://novo-belokatay.ru/village-councils-and-villages/108-village-kirikeevo.html |date=2017-03-26 }}

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Балаҡатай районы ауылдары}}
{{Тышҡы һылтанмалар}}

[[Категория:Балаҡатай районы ауылдары]]
Ҡараҡай, Кәркәй () — Башҡортостандың Балаҡатай районындағы ауыл. Билән ауыл Советы составына инә. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 310 кеше. Почта индексы — 452586, ОКАТО коды — 80210804004.

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Яңы Балаҡатай): 58 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Билән): 4 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Наҙы-Петровск): 31 км

Ауыл Өфө йылғаһы бассейнына ҡараған Төпкәнде йылғаһы буйында, район үҙәге Яңы Балаҡатай ауылынан төньяҡ-көнсығышҡа табан 58 километр һәм Наҙы-Петровск (Силәбе өлкәһе) тимер юл станцияһынан 31 километр алыҫлыҡта урынлашҡан .

 Исеме 
«Башҡортостан Республикаһында берәмектәр сиктәре, статусы һәм административ үҙәктәре тураһында» законда, «Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошо» исемле белешмә китабында , Башҡорт энциклопедияһында һәм тарихсы Ә. Әсфәндиәровтың
Башҡортостан ауылдары тураһындағы хеҙмәтендә ауылдың атамаһы Ҡараҡай тип алынған, ә Урыҫ Википедияһы биргән текста, Хисамитдинова Ф. Ғ. һәм Сиражетдинов З. А. авторлығындағы «Башҡортостан Республикаһының тораҡ пункттары атамалары» белешмә һүҙлегенә таянып, ( — һаҙлыҡлы урын атамаһынан — Кәркәй (кәркә, керәкә (һаҙ) тигән мәғәнәле тип аңлатылаХисамитдинова Ф. Г., Сиразитдинов З. А. Русско-башкирский словарь-справочник названий населенных пунктов Республики Башкортостан. Уфа, 2004).

 Тарихы 
Ҡараҡай ауылына Себер даруғаһы Балаҡатай улусы башҡорттары үҙҙәренең аҫаба ерҙәрендә нигеҙ һалған. Ауыл тураһында тәүге мәғлүмәт 
1765 йылдан билдәле. Тәүге төпләнеүсе исеме менән аталған. 1859 йылда ошо ауылда уның улдары — 70 йәшлек Сөләймән һәм 54 йәшлек Амандыҡ Ҡараҡаевтар  ЦГИА Д. 4873. Л. 141; ЮАС. Вып. 2. С. 205; ЦГИА РБ. Ф. 138. Оп. 2. Д. 773-а..

1869 йылда Ҡараҡай ауылындағы 65 хужалыҡта 369 кеше йәшәгән. Малсылыҡ, игенселек менән шөғөлләнгәндәр.

Ауылды Кәркәй тип тә, Ҡараҡай тип тә йөрөткәндәр.

1834 йылда 277, 1859 йылда — 421 кеше йәшәгән.

1842 йылда 267 кешегә 1032 бот яҙғы иген сәселгән. Йәйләүгә сыҡҡандар.

 Ауылдың XX быуаттағы һәм бөгөнгө үҫеше 
1920 йылда — 461 кеше йәшәгән.

Әлеге ваҡытта Кәркәй ауылында башланғыс мәктәп-балалар баҡсаһы, фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб бар .

 Халыҡ һаны 
Кәркәй ауылында башҡорттар (97 %) йәшәйЕдиный электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel . (2002).

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август461 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар471 1959 йыл 15 ғинуар315 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар29314315048,8 %51,2 % 2002 йыл 9 октябрь31614816846,8 %53,2 % 2010 йыл 14 октябрь31014416646,5 %53,5 %

 Билдәле кешеләре 

 Урамдары 

 Зәки Вәлиди урамы ( Заки Валиди (улица)
 Йәштәр урамы ( Молодёжная (улица)
 Муса Гәрәев урамы ( Мусы Гареева (улица)Карта д. Кирикеево. Улицы

 Тирә-яҡ мөхит 
Ер-һыу атамалары
Тауҙар:

Йылғалар:
 Өфө, Төпкәнде

Шишмәләр:

Ялан-бесәнлектәр:

Таусыҡтар, түбәләр:

Башҡа урын-ер атамалары:

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Ҡатай

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.
 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.
 Хисамитдинова Ф. Г., Сиразитдинов З. А. Русско-башкирский словарь-справочник названий населенных пунктов Республики Башкортостан. Уфа, 2004

 Һылтанмалар 
 
 
 Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
 Кирикеево на портале «Генеалогия и Архивы»
 Кирикеево на портале «Белокатайский район — История и современность» 

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Балаҡатай районы ауылдары