Өсбәлеш
{{ТП-Рәсәй|Тугай
 |статус                = ауыл
 |башҡортса исеме       = Өсбәлеш
 |төп исеме             =
 |ил                    =
 |герб                  = 
 |флаг                  = 
 |герб киңлеге          = 
 |флаг киңлеге          = 
  |lat_deg = 54 | lat_min = 8 | lat_sec = 13
  |lon_deg = 56 | lon_min = 20 | lon_sec = 5
 |CoordAddon            =  
 |CoordScale            = 
 |ил картаһы            = 
 |регион картаһы        = 
 |район картаһы         = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө           = төбәк
 |регион                = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион      = 
 |район төрө            = район
 |район                 = Ауырғазы районы
 |теҙмәләге район       = 
 |вид поселения         = ауыл советы
 |поселение             = Нуғаҙаҡ ауыл Советы (Ауырғазы районы){{!}}Нуғаҙаҡ
 |теҙмәләге урынлашыу   = 
 |эске бүленеү          = 
 |милли состав          = башҡорттар
 |башлыҡ                = 
 |нигеҙ һалыныу         = 
 |беренсе телгә алыу    = 
 |элекке исемдәре       = 
 |статус (башлап)       = 
 |майҙан                = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                = 
 |рәсми тел             = 
 |рәсми тел-ref         = 
  |халыҡ                = 57
  |иҫәп алыу йылы       = 2010
  |тығыҙлыҡ             = 
  |агломерация          = 
  |конфессия составы    = 
  |этнохороним          = 
 |ваҡыт бүлкәте          = +5
 |DST                    =
 |почта индексы          = 453499
 |почта индекстары       = 
 |телефон коды           =34745 
 |автомобиль коды        = 02, 102
 |танымлаусы төрө        = 
 |һансал танымлаусы      = 80205828008
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                   = 
 |сайт теле              = 
}}

'''Өсбәлеш''' ({{lang-ru|Усть-Белишево}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Ауырғазы районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 57 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453499, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80205828008.

== Географик урыны ==
[[Файл:Ауырғазы районы Өсбәлеш ауылы.jpg|мини|слева|[[Үтәймулла]] ауылында Шәжәрә байрамында Өсбәлеш ауылы кешеләре. 15.02.2017]]
* Район үҙәгенә тиклем ([[Талбазы (Ауырғазы районы)|Талбазы]]): 36 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Татар Нуғаҙағы]]): 4 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы (Төкөн): 6 км

== Тарихы ==
Өсбәлеш ауылы XVIII быуаттың һуңғы сирегендә барлыҡҡа килә. Атамаһы гидронимдан. V рәүиз ваҡытына унда 4 башҡорт (21 кеше), 18 типтәр йорто (95 кеше) иҫәпләнә. XIX быуат уртаһына башҡорт йорто һаны 5-кә, ә халыҡ һаны 57 кешегә арта. 1920 йылда унда 130 башҡорт йәшәй.   Игенселек улар өсөн яңы өлкә.  70 кешегә 9 бот ужым, 304 бот ярауай иген сәселә<ref>{{ИСДБ|страница=51}}</ref>.

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||57||28||29||49,1||50,9
|-
|}
;Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт - башҡорттар (95 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref>.


{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Урамдары ==
* Йылға урамы  ({{lang-ru|Речная улица}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/005/000038.html Госсправка сайтында урамдар исеме]</ref>

== Тирә-яҡ мөхит ==
* Меңләр күле
* Уҫаҡлыкүл күле
* Ҙур Нуғаҙаҡ күле
* Шарлама йылғаһы<ref>[https://vk.com/doc-73607076_317281216?hash=INwlBoOE7UGfkhhUdkWBBi2QVL8ffS8fggrOoQOLqfT&dl=KiWE8k9GLg0xKmMxk4AxLMhMgRAHAVq69iZ8EmLVYVk Башҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге]</ref>

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}
== Һылтанмалар ==
* [http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s 1816 йылғы ревизия материалдары] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220412025101/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/ |date=2022-04-12 }}
* [https://basharchive.ru/census/reviz/81627/ 1834 йылғы ревизия материалдары]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220412025101/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/ |date=2022-04-12 }}
* [https://vk.com/doc-73607076_317281216?hash=6fb058d993dd706ae1&dl=11621b9b2a92eab1aa Башҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге.. ]

== Сығанаҡтар ==
<references/>
* {{ИСДБ|страница=51}}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}
<references/>

{{Ауырғазы районы ауылдары}}

[[Категория:Ауырғазы районы ауылдары]]
Өсбәлеш () — Башҡортостандың Ауырғазы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 57 кеше.
Почта индексы — 453499, ОКАТО коды — 80205828008.

 Географик урыны 
мини|слева|Үтәймулла ауылында Шәжәрә байрамында Өсбәлеш ауылы кешеләре. 15.02.2017
 Район үҙәгенә тиклем (Талбазы): 36 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Татар Нуғаҙағы): 4 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Төкөн): 6 км

 Тарихы 
Өсбәлеш ауылы XVIII быуаттың һуңғы сирегендә барлыҡҡа килә. Атамаһы гидронимдан. V рәүиз ваҡытына унда 4 башҡорт (21 кеше), 18 типтәр йорто (95 кеше) иҫәпләнә. XIX быуат уртаһына башҡорт йорто һаны 5-кә, ә халыҡ һаны 57 кешегә арта. 1920 йылда унда 130 башҡорт йәшәй.   Игенселек улар өсөн яңы өлкә.  70 кешегә 9 бот ужым, 304 бот ярауай иген сәселә.

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь57282949,150,9
Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт - башҡорттар (95 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта .

 Урамдары 
 Йылға урамы  ()Госсправка сайтында урамдар исеме

 Тирә-яҡ мөхит 
 Меңләр күле
 Уҫаҡлыкүл күле
 Ҙур Нуғаҙаҡ күле
 Шарлама йылғаһыБашҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 1816 йылғы ревизия материалдары 
 1834 йылғы ревизия материалдары
 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий  
 Башҡортостан Республикаһының топонимдар һүҙлеге.. 

 Сығанаҡтар 

 

Категория:Ауырғазы районы ауылдары