Ҡуҫағаҙы
{{Река
 |Название                = Ҡуҫағаҙы
  |Национальное название = ba/Ҡуҫағаҙы
 |Изображение             = 
  | Подпись изображения =  
 |Длина                   = 15
 |Площадь бассейна        = 
 |Бассейн                 = [[Инйәр (йылға)|Инйәр]]→[[Эҫем (йылға)|Эҫем]] →[[Ағиҙел]] →[[Кама]] →[[Волга]]→ Каспий диңгеҙе
 |Расход воды             = 
  |Место измерения        = 
 |Исток                   = 
  |Местоположение истока  = 
  |Высота истока          = 
  |Координаты истока      = 
 |Устье                   =  [[Инйәр (йылға)|Инйәр]]
  |Местоположение устья   = Инйәр тамағынан 106 км алыҫлыҡта уң ярынан ҡушыла
  |Высота устья           = 
  |Координаты устья       = 54/23/23/N/57/27/37/E
 |Уклон реки              = 
 |Страна                  = Рәсәй
  |Регион                 =  Башҡортостан Республикаһы
   |Район                 = Белорет районы
}}

'''Ҡуҫағаҙы''' — [[Рәсәй]] йылғаһы. [[Башҡортостан Республикаһы]] [[Белорет районы]], [[Инйәр (йылға)|Инйәр]] төбәге<ref name='РФГМ'>{{cite journal|title=Гидротехник ҡоролмалар һәм дәүләт һыу кадастрының Рәсәй Үҙәк реестры}}</ref> биләмәләрендә аға. Йылға Инйәр йылғаһының уң ярына тамағынан 106 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

== Этимологияһы ==
Атама ике һүҙҙән - "ҡуҫа" һәм "ғаҙы" тигән һүҙҙәрҙән тора. Силәбе өлкәһендә Ҡуҫа тигән ҡала ла, Ҡуһа тигән йылға ла бар. 1990-сы йылдарҙа урыҫса Куса тип аталған был топонимдың сығышы асыҡланған: ''Ҡуһа – башҡорттарҙың диалект һөйләшендә «ҡамыш» тигәнде аңлата. Тимәк, Ҡуһа – ҡамышлы йылға тигән мәғәнә бирә'', тип яҙған тел белгесе М.Ғ. Усманова <ref> М.Г.Усманова. «Имя отчей земли», Уфа, Китап, 1994</ref>. ''Ҡуһа'' һәм ''ҡуҫа'' - диалект кимәлендә генә айырыла. Ҡаланың атамаһы үҙе урынлашҡан йылға исеменән килеп сыҡҡан. [[Белорет районы]]нда "ҡаҙы (ғаҙы)" тип бәләкәйерәк йылғалар аталған, шул уҡ сингармонизм законына буһоноп, ул нәҙек рәүешкә лә ингеләй - Татлы ауылының Кергеҙе йылғаһы, [[Көйөргәҙе]], мәҫәлән.   "Ҡаҙы-ғаҙы" ҡушылған атамалар йыш осрай: [[Ауырғазы]], [[Ҡыйғаҙы]] һәм башҡалар <ref>[http://bashgazet.ru/12177-ineshtrg-bay-ikn.html Р. Хәлилов. Инештәргә бай икән] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161106174820/http://bashgazet.ru/12177-ineshtrg-bay-ikn.html |date=2016-11-06 }}</ref>

== Һыу реестры мәғлүмәттәре ==
[[Рәсәй дәүләт һыу реестры]] мәғлүмәте буйынса йылға [[Кама һыу бассейны округы]]нда урынлашҡан, [[һыу хужалығы участкаһы]] — [[Эҫем (Ағиҙел ҡушылдығы)|Эҫем йылғаһы]], йылға башынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Ағиҙел, йылға бассейны — Кама<ref name='Рәсәй МСР'/>.

[[Һыу ресурстарының федераль агентлығы]] мәғлүмәте буйынса <ref name='Рәсәй МСР'>{{cite web|url=http://textual.ru/gvr/index.php?card=182389|title=РФ һыу реестры: Ҡуҫағаҙы}}</ref>:
* Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010200612111100019775
* Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111101977
* Бассейн коды — 10.01.02.006
* ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
* ГӨ буйынса сығарылыш — 1

== Иҫкәрмәләр ==
{{reflist}}

== Һылтанмалар ==
* [http://www.mnr.gov.ru/ Рәсәй Федерацияһы тәбиғәт ресурстары һәм экология министрлығы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150526193507/http://www.mnr.gov.ru/ |date=2015-05-26 }}

[[Категория:Инйәр]]
[[Категория:Кама бассейны округы йылғалары]]
[[Категория:Белорет районы йылғалары]]
[[Категория:Эҫем ҡушылдыҡтары]]
[[Категория:Башҡортостанда туризм]]
Ҡуҫағаҙы — Рәсәй йылғаһы. Башҡортостан Республикаһы Белорет районы, Инйәр төбәге биләмәләрендә аға. Йылға Инйәр йылғаһының уң ярына тамағынан 106 км өҫтәрәк  ҡушыла. Йылға оҙонлоғо 15 км.

 Этимологияһы 
Атама ике һүҙҙән - "ҡуҫа" һәм "ғаҙы" тигән һүҙҙәрҙән тора. Силәбе өлкәһендә Ҡуҫа тигән ҡала ла, Ҡуһа тигән йылға ла бар. 1990-сы йылдарҙа урыҫса Куса тип аталған был топонимдың сығышы асыҡланған: Ҡуһа – башҡорттарҙың диалект һөйләшендә «ҡамыш» тигәнде аңлата. Тимәк, Ҡуһа – ҡамышлы йылға тигән мәғәнә бирә, тип яҙған тел белгесе М.Ғ. Усманова  М.Г.Усманова. «Имя отчей земли», Уфа, Китап, 1994. Ҡуһа һәм ҡуҫа - диалект кимәлендә генә айырыла. Ҡаланың атамаһы үҙе урынлашҡан йылға исеменән килеп сыҡҡан. Белорет районында "ҡаҙы (ғаҙы)" тип бәләкәйерәк йылғалар аталған, шул уҡ сингармонизм законына буһоноп, ул нәҙек рәүешкә лә ингеләй - Татлы ауылының Кергеҙе йылғаһы, Көйөргәҙе, мәҫәлән.   "Ҡаҙы-ғаҙы" ҡушылған атамалар йыш осрай: Ауырғазы, Ҡыйғаҙы һәм башҡалар Р. Хәлилов. Инештәргә бай икән 

 Һыу реестры мәғлүмәттәре 
Рәсәй дәүләт һыу реестры мәғлүмәте буйынса йылға Кама һыу бассейны округында урынлашҡан, һыу хужалығы участкаһы — Эҫем йылғаһы, йылға башынан тамағына тиклем. Бәләкәй йылға бассейны — Ағиҙел, йылға бассейны — Кама.

Һыу ресурстарының федераль агентлығы мәғлүмәте буйынса :
 Дәүләт һыу реестрында һыу объектының коды — 10010200612111100019775
 Гидрологик өйрәнеү (ГӨ) буйынса коды — 111101977
 Бассейн коды — 10.01.02.006
 ГӨ буйынса һаны (номеры) — 11
 ГӨ буйынса сығарылыш — 1

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Рәсәй Федерацияһы тәбиғәт ресурстары һәм экология министрлығы 

Категория:Инйәр
Категория:Кама бассейны округы йылғалары
Категория:Белорет районы йылғалары
Категория:Эҫем ҡушылдыҡтары
Категория:Башҡортостанда туризм