Әүрезтамаҡ
{{Ук}}
'''Әүрезтамаҡ''' ({{lang-ru|Аврюзтамак}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Әлшәй районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 68 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 452102, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80202846002.
 

== Халыҡ һаны ==
{{ Население | Аврюзтамак }}

2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу сараһына ярашлы, милләттең күпселеге — [[татарҙар]] (86 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref>.

'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1859 йыл||100||||||||
|-
| 1870 йыл||104||||||||
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1917 йыл 26 август||264||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||265||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||68||31||37||45,6||54,4
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]]): 20 км
* Ауыл Советы үҙәгенә тиклем ([[Түбәнге Әүрез]]): 5 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]]): 20 км

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Вязмино-Иванов урамы ({{lang-ru|Вязьмино-Ивановская (улица)}})
* Ленин урамы ({{lang-ru|Ленина (улица)}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/002/000018.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 31 по Республике Башкортостан]</ref>
{{Колонки|конец}}

== Тарихы ==
Әүрезтамаҡ (Ташкисеү, Туҡтар) [[1859 йыл|1859 йылда]] керҙәштәр торамаһы тип атала, ә башҡа йылдарҙа (1870, 1917, 1920) — [[башҡорттар]]. Уның барлыҡҡа килеү ваҡыты билдәһеҙ. [[1859 йыл|1859 йылда]] — 100, 1870 йылда — −104, 1917 йылда — 264, 1920 йылда 265 башҡорт булған<ref>{{ИСДБ|страница=429}}</ref>.

== Әүрезтамаҡ хазинаһы ==
VIII—IX быуаттарҙағы Әүрезтамаҡ хазинаһы 1989 йылда Әүрезтамаҡ ауылынан көньяҡ-көнбайышҡа табан 1 километр алыҫлыҡта, Әүрез йылғаһының уң ярында ҡаҙыныу эштәре барышында табыла. Согдий сәнғәт мәктәбенең (туҫтаҡ, ритон) 21 көмөш объекты табылған, улар сасанид Ираны һәм [[Төрки ҡағанаты]] мәҙәниәттәре йоғонтоһонда барлыҡҡа килә. Хазинаның бер өлөшө таланған, 11 әйбер һаҡланған. Хазина материалдары Стәрлетамаҡ музейында һаҡлана. Был хазинанан юғалған әйберҙәр араһында дөйә фигуралары (башы, аяҡтары), алтын ҡомғанда дөйә һүрәтләнгән була. Әүрезтамаҡ хазинаһы Урта Азия сығышлы булған. Был хазина объекттары — Башҡортостан территорияһында урта быуат башында дөйә культы барлығы тураһында туранан-тура археологик дәлилдәр<ref>''Денисов И. В. Иванов В. А., Исмагилов Р. Б.'' Новые древности с территории Южного Урала // АПО. Вып. 5. 2001. С. 75-90.</ref><ref>[http://bashenc.online/ba/articles/96220/ Төбәк интерактив энциклопедик портал «Башҡортостан»]</ref>

== Видеофильмдар ==
* Әүрезтамаҡҡа 160 йыл. 2 сентябрь 2019 йыл{{YouTube|4hALx5hq4gI|logo=1}}
* Әүрезтамаҡ ауылына нигеҙ һалыныуына 160 йыл тулыуҙы байрам итеү. <ref>[https://yandex.ru/video/preview/?filmId=9171898974323549506&from=tabbar&reqid=1650547415119487-12671267821525810196-vla1-4648-vla-l7-balancer-8080-BAL-7424&suggest_reqid=213327812164800286674159963053209&text=Аврюзтамак 17 август 2019 йыл]</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Амангилде Иҫәрғәпов]] (1781—?) — хәрби эшмәкәр. [[1812 йылғы Ватан һуғышы]]нда һәм [[Рус армияһының сит илгә 1813—1814 йылдарҙағы походтары]]нда ҡатнашыусы.
* [[Ҡотлогилде Төмин]] (1789—?) — хәрби эшмәкәр. 1812 йылғы Ватан һуғышында һәм Рус армияһының сит илгә 1813—1814 йылдарҙағы походтарында ҡатнашыусы.

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}}
* [https://e.mail.ru/attachment/14060986080000000551/0;1 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.]

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|http://баш.башкирская-энциклопедия.рф/index.php/component/content/article/8-statya/17567-reztama-khazina-y}} {{V|8|02|2019}}
* [http://www.asmo-rb.ru Совет муниципальных образований Республики Башкортостан].
* [http://ufagen.ru/places/alsheevskiy/avruyztamak.html Аврюзтамак (Таш-Кичуй, Токтарово) на портале «Генеалогия и Архивы»]

{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Әлшәй районы ауылдары}}

[[Категория:Әлшәй районы ауылдары]]
Әүрезтамаҡ () — Башҡортостандың Әлшәй районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 68 кеше.
Почта индексы — 452102, ОКАТО коды — 80202846002.
 

 Халыҡ һаны 

2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу сараһына ярашлы, милләттең күпселеге — татарҙар (86 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel ..

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1859 йыл100 1870 йыл104 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1917 йыл 26 август264 1920 йыл 26 август265 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь68313745,654,4

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Раевка): 20 км
 Ауыл Советы үҙәгенә тиклем (Түбәнге Әүрез): 5 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Раевка): 20 км

 Урамдары 

 Вязмино-Иванов урамы ()
 Ленин урамы ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 31 по Республике Башкортостан

 Тарихы 
Әүрезтамаҡ (Ташкисеү, Туҡтар) 1859 йылда керҙәштәр торамаһы тип атала, ә башҡа йылдарҙа (1870, 1917, 1920) — башҡорттар. Уның барлыҡҡа килеү ваҡыты билдәһеҙ. 1859 йылда — 100, 1870 йылда — −104, 1917 йылда — 264, 1920 йылда 265 башҡорт булған.

 Әүрезтамаҡ хазинаһы 
VIII—IX быуаттарҙағы Әүрезтамаҡ хазинаһы 1989 йылда Әүрезтамаҡ ауылынан көньяҡ-көнбайышҡа табан 1 километр алыҫлыҡта, Әүрез йылғаһының уң ярында ҡаҙыныу эштәре барышында табыла. Согдий сәнғәт мәктәбенең (туҫтаҡ, ритон) 21 көмөш объекты табылған, улар сасанид Ираны һәм Төрки ҡағанаты мәҙәниәттәре йоғонтоһонда барлыҡҡа килә. Хазинаның бер өлөшө таланған, 11 әйбер һаҡланған. Хазина материалдары Стәрлетамаҡ музейында һаҡлана. Был хазинанан юғалған әйберҙәр араһында дөйә фигуралары (башы, аяҡтары), алтын ҡомғанда дөйә һүрәтләнгән була. Әүрезтамаҡ хазинаһы Урта Азия сығышлы булған. Был хазина объекттары — Башҡортостан территорияһында урта быуат башында дөйә культы барлығы тураһында туранан-тура археологик дәлилдәрДенисов И. В. Иванов В. А., Исмагилов Р. Б. Новые древности с территории Южного Урала // АПО. Вып. 5. 2001. С. 75-90.Төбәк интерактив энциклопедик портал «Башҡортостан»

 Видеофильмдар 
 Әүрезтамаҡҡа 160 йыл. 2 сентябрь 2019 йыл
 Әүрезтамаҡ ауылына нигеҙ һалыныуына 160 йыл тулыуҙы байрам итеү. 17 август 2019 йыл

 Билдәле шәхестәре 
 Амангилде Иҫәрғәпов (1781—?) — хәрби эшмәкәр. 1812 йылғы Ватан һуғышында һәм Рус армияһының сит илгә 1813—1814 йылдарҙағы походтарында ҡатнашыусы.
 Ҡотлогилде Төмин (1789—?) — хәрби эшмәкәр. 1812 йылғы Ватан һуғышында һәм Рус армияһының сит илгә 1813—1814 йылдарҙағы походтарында ҡатнашыусы.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.
 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.

 Һылтанмалар 
  
 Совет муниципальных образований Республики Башкортостан.
 Аврюзтамак (Таш-Кичуй, Токтарово) на портале «Генеалогия и Архивы»

Категория:Әлшәй районы ауылдары