Әбдрәшит (Әлшәй районы)
{{НП+Россия
 | статус                   = Ауыл
 | русское название         = Әбдрәшит  
 | оригинальное название    = {{lang-ru|Абдрашитово}}
 | герб                     =
 | флаг                     =
 | lat_dir                  = N | lat_deg = 54 | lat_min = 00 | lat_sec = 51
 | lon_dir                  = E | lon_deg = 55 | lon_min = 12 | lon_sec = 13
 | CoordAddon               =
 | CoordScale               =
 | регион                   = Башҡортостан
 | регион в таблице         = Башҡортостан
 | вид района               =
 | район                    = Әлшәй районы
 | C в регион               = слева
 | район в таблице          =
 | вид поселения            = Ауыл биләмәһе
 | поселение                = Әбдрәшит ауыл Советы (Әлшәй районы)
 | поселение в таблице      =
 | внутреннее деление       =
 | глава                    =
 | дата основания           =
 | первое упоминание        =
 | прежние имена            =
 | статус с                 =
 | площадь                  =
 | высота центра НП         =
 | население                = {{ Население | Абдрашитово (Альшеевский район) | тс }}
 | год переписи             = {{ Население | Абдрашитово (Альшеевский район) | г }}
 | плотность                =
 | агломерация              =
 | национальный состав      = башҡорттар, татарҙар<ref name="Б">{{статья |автор=А.З.Асфандияров, Г.А.Ситдикова |заглавие=АБДРАШИТОВО, село в Альшеевском р‑не |ссылка=http://bashenc.online/ru/articles/80259/ |язык=ru |автор издания=ГАУН РБ «Башкирская энциклопедия» |издание= |тип= |место= |издательство= |год= |том= |выпуск= |страницы= |isbn= |issn= |doi= |bibcode= |arxiv= |pmid=}}</ref>
 | конфессиональный состав  =
 | этнохороним              =
 | почтовый индекс          = 452119
 | почтовые индексы         =
 | телефонный код           =
 | цифровой идентификатор   = 80202804001
 | категория в Commons      =
 | сайт                     = 
}}
'''Әбдрәшит''' ({{lang-ru|Абдрашитово}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Әлшәй районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 619 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 452119, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80202804001.
 

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]]): 27 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]]): 27 км

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Көнсығыш ятҡылығы урамы ({{lang-ru|месторождение улица Восточное}})
* Гараж урамы ({{lang-ru|улица Гаражная}})
* Дуҫлыҡ урамы ({{lang-ru|улица Дружбы}})
* Урман урамы ({{lang-ru|улица Лесная}})
* Йәштәр урамы ({{lang-ru|улица Молодежная}})
* Таулы урам ({{lang-ru|улица Нагорная}})
* Күл урамы ({{lang-ru|улица Озерная}})
* Шишмә урамы ({{lang-ru|улица Родниковая}})
* Үҙәк урам ({{lang-ru|улица Центральная}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/002/000061.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 31 по Республике Башкортостан]</ref>
{{Колонки|конец}}

== Халыҡ һаны ==
[[Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002)]] мәғлүмәттәре буйынса [[башҡорттар]] 73 % тәшкил итә<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref>.

'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||533||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||782||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||526||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||661||||||||
|-
| 2009 йыл 9 октябрь||725||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||619||310||309||50,1||49,9
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Тарихы ==
Әбрәшит (Таукүл) район үҙәгенән һәм [[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]] тимер юл станцияһынан көньяҡ‑көнсығышта 27 саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан. Ауылға [[Бәләбәй өйәҙе]] Яйыҡ‑Ҫыбы‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә [[Стәрлетамаҡ өйәҙе]] башҡорттары нигеҙ һала, 1745 йылдан алып билдәле. Шулай уҡ Тат (Тоҡ)‑Йылға, Тоҡтар‑Әбдрәшит булараҡ теркәлгән. Тәүге төпләнеүсе Әбдрәшит Ишмөхәмәтов исеме менән йөрөтөлә. 1806 йылда керҙәшлек килешеүе буйынса бында типтәрҙәр килеп урынлаша. [[1795 йыл]]да 10 йортта 74 кеше йәшәгән, [[1865 йыл]]да 70 йортта — 389 кеше. Ауыл халҡы игенселек, малсылыҡҡ, умартасылыҡҡ менән шөғөлләнгән. [[Мәсет]], училище, ел һәм 2 һыу тирмәне булған. Халҡы: 1906 йылда — 704 кеше; 1920 йылда — 900 (Яңы Әбдрәшит ауылы менән бергә иҫәпкә алынған); 1939 йылда — 533 кеше; 1959 йылда — 782 кеше; 1989 йылда — 526 кеше; 2002 йылда — 661 кеше; 2010 йылда — 619 кеше. [[Башҡорттар]], [[татарҙар]] йәшәй (2002). Төп мәктәп, фельдшер‑акушерлыҡ пункты, балалар баҡсаһы, мәҙәниәт йорто, китапхана, мәсет бар<ref>[http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/422 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с. Страница 422.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220413115209/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/422 |date=2022-04-13 }}</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Бикәев Солтан Хәмит улы]] ([[25 декабрь]] [[1916 йыл]] — [[8 октябрь]] [[2006 йыл]]) — [[Совет-фин һуғыштары|совет-фин һуғышында (1939—1940)]] һәм [[Бөйөк Ватан һуғышы]]нда ҡатнашҡан хәрби хеҙмәткәр, [[танк]]ист, полковник (1975). [[Мәскәү]]ҙә үткән Еңеү Парадында ҡатнашыусы. 1967—1992 йылдарҙа [[Өфө]]ләге 2-се ҡала типографияһы директоры. [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1977), [[СССР]] матбуғаты отличнигы (1977), [[Советтар Союзы Геройы]] (1943).
* [[Шамил Анаҡ]] (тулы исеме '''Мәхмүтов Шамил Ғүмәр улы '''; [[25 ноябрь]] [[1928 йыл]] — [[21 октябрь]] [[2005 йыл]]) — башҡорт шағиры. 1969 йылдан [[СССР Яҙыусылар союзы]] ағзаһы. [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990).
* Мәхмүтов Әмир Ғөбәй улы (28 июнь 1947 йыл) — шағир, яһыусы, ғалим, тәнҡитсе, педагог, йәмәғәт эшиәкәре.

== Матбуғатта ==

== Видеофильмдар ==
* 18 июль 2015 йыл. Әлшәй районы Әбдрәшит ауылының 220 йыллығы{{YouTube|xJntWNawZuQ|logo=1}}
* Әбдрәшит{{YouTube|_bLiJWK_QHo|logo=1}}
* Әбдрәшит. Тыуған ерҙә. июль 2021 йыл{{YouTube|OfXXdgqaBt4|logo=1}}

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|95794}}{{V|13|04|2022}}
* [http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/422 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с. Страница 422.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220413115209/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/422 |date=2022-04-13 }}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Әлшәй районы ауылдары}}

[[Категория:Әлшәй районы ауылдары]]
Әбдрәшит () — Башҡортостандың Әлшәй районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 619 кеше.
Почта индексы — 452119, ОКАТО коды — 80202804001.
 

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Раевка): 27 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Раевка): 27 км

 Урамдары 

 Көнсығыш ятҡылығы урамы ()
 Гараж урамы ()
 Дуҫлыҡ урамы ()
 Урман урамы ()
 Йәштәр урамы ()
 Таулы урам ()
 Күл урамы ()
 Шишмә урамы ()
 Үҙәк урам ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 31 по Республике Башкортостан

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002) мәғлүмәттәре буйынса башҡорттар 73 % тәшкил итәЕдиный электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel ..

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар533 1959 йыл 15 ғинуар782 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар526 2002 йыл 9 октябрь661 2009 йыл 9 октябрь725 2010 йыл 14 октябрь61931030950,149,9

 Тарихы 
Әбрәшит (Таукүл) район үҙәгенән һәм Раевка тимер юл станцияһынан көньяҡ‑көнсығышта 27 саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан. Ауылға Бәләбәй өйәҙе Яйыҡ‑Ҫыбы‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә Стәрлетамаҡ өйәҙе башҡорттары нигеҙ һала, 1745 йылдан алып билдәле. Шулай уҡ Тат (Тоҡ)‑Йылға, Тоҡтар‑Әбдрәшит булараҡ теркәлгән. Тәүге төпләнеүсе Әбдрәшит Ишмөхәмәтов исеме менән йөрөтөлә. 1806 йылда керҙәшлек килешеүе буйынса бында типтәрҙәр килеп урынлаша. 1795 йылда 10 йортта 74 кеше йәшәгән, 1865 йылда 70 йортта — 389 кеше. Ауыл халҡы игенселек, малсылыҡҡ, умартасылыҡҡ менән шөғөлләнгән. Мәсет, училище, ел һәм 2 һыу тирмәне булған. Халҡы: 1906 йылда — 704 кеше; 1920 йылда — 900 (Яңы Әбдрәшит ауылы менән бергә иҫәпкә алынған); 1939 йылда — 533 кеше; 1959 йылда — 782 кеше; 1989 йылда — 526 кеше; 2002 йылда — 661 кеше; 2010 йылда — 619 кеше. Башҡорттар, татарҙар йәшәй (2002). Төп мәктәп, фельдшер‑акушерлыҡ пункты, балалар баҡсаһы, мәҙәниәт йорто, китапхана, мәсет барАсфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с. Страница 422. 

 Билдәле шәхестәре 
 Бикәев Солтан Хәмит улы (25 декабрь 1916 йыл — 8 октябрь 2006 йыл) — совет-фин һуғышында (1939—1940) һәм Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан хәрби хеҙмәткәр, танкист, полковник (1975). Мәскәүҙә үткән Еңеү Парадында ҡатнашыусы. 1967—1992 йылдарҙа Өфөләге 2-се ҡала типографияһы директоры. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1977), СССР матбуғаты отличнигы (1977), Советтар Союзы Геройы (1943).
 Шамил Анаҡ (тулы исеме Мәхмүтов Шамил Ғүмәр улы ; 25 ноябрь 1928 йыл — 21 октябрь 2005 йыл) — башҡорт шағиры. 1969 йылдан СССР Яҙыусылар союзы ағзаһы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990).
 Мәхмүтов Әмир Ғөбәй улы (28 июнь 1947 йыл) — шағир, яһыусы, ғалим, тәнҡитсе, педагог, йәмәғәт эшиәкәре.

 Матбуғатта 

 Видеофильмдар 
 18 июль 2015 йыл. Әлшәй районы Әбдрәшит ауылының 220 йыллығы
 Әбдрәшит
 Әбдрәшит. Тыуған ерҙә. июль 2021 йыл

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 
 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с. Страница 422. 

Категория:Әлшәй районы ауылдары