Чехов А.П. исемендәге шифахана ауылы
{{ТП-Рәсәй|Чехов исемендәге санаторий
 | статус                   = Ауыл
 | башҡортса исеме         = Чехов А.П. исемендәге шифахана ауылы
 | оригинальное название    = {{lang-ru|Село санатория имени Чехова}}
 | герб                     = 
 | флаг                     = 
 | lat_deg                  = 53 |lat_min = 50 |lat_sec = 45
 | lon_deg                  = 54 |lon_min = 31 |lon_sec = 40
 | CoordScale               = 
 | регион                   = Башҡортостан
 | регион в таблице         = Башҡортостан
 | вид района               = Муниципаль район
 | район                    = Әлшәй районы
 | район в таблице          = Әлшәй районы
 | вид поселения            = Ауыл биләмәһе
 | поселение                = Воздвиженка (Әлшәй районы)
 | поселение в таблице      = Воздвиженка (Әлшәй районы)
 | внутреннее деление       = 
 | вид главы                = 
 | глава                    = 
 | дата основания           =1920 
 | первое упоминание        = 
 | прежние имена            =  А.Чехов исемендәге курорт ҡасабаһы 
 | статус с                 = 2005
 | площадь                  = 
 | высота центра НП         = 
 | климат                   = 
 | население                = {{ Население | Село санатория им. Чехова | тс }}
 | год переписи             = {{ Население | Село санатория им. Чехова | г }}
 | плотность                = 
 | агломерация              = 
 | милли состав      = урыҫтар
 | конфессиональный состав  = 
 | этнохороним              = 
 | почтовый индекс          = 452133
 | телефонный код           = 
 | цифровой идентификатор   = 80202813009
 | категория в Commons      = 
 | сайт                     = 
}}
'''Чехов А.П. исемендәге шифахана ауылы''' ({{lang-ru|Село санатория имени Чехова}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Әлшәй районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 168 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 452134, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80202813009.
 

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||168||83||85||49,4||50,6
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]]): 47 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Воздвиженка (Әлшәй районы)|Воздвиженка]]): 5 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Аксенов (Әлшәй районы)|Аксенов]]): 12 км
== Тарихы ==
[[Воздвиженка ауыл Советы (Башҡортостан)|Воздвиженка ауыл Советы]]на ҡарай. Район үҙәгенән көньяҡ-көнбайышҡа 47 саҡрым һәм [[Аксёнов (Әлшәй районы)|Аксёнов]] тимер  юл станцияһынан көньяҡ-көнбайышҡа табан 12 саҡрым  алыҫлыҡта [[Ғәйнә (Дим ҡушылдығы)|Ғәйнә]] йылғаһы <ref>[[Дим]] йылғаһы ҡушылдығы</ref> буйында урынлашҡан. XX быуат башында Бәләбәй районы территорияһында Андреевка ҡымыҙ менән дауалау ҡасабаһы булараҡ нигеҙләнгән. 1920-се йылдарҙан Чехов курорты ауылы тип теркәлә. 1930-сы йылдарҙан — Чехов шифаханаһы тораҡ пункты. 2005 йылда статус үҙгәрә: ҡасаба ауылға әйләнә. Халҡы: 1920 йылда — 30 кеше; 1939 йылда — 404 кеше; 1959 йылда — 434 кеше; 1989 кеше — 215 кеше; 2002 йылда — 214 кеше; 2010 йылда — 168 кеше. Урыҫтар йәшәй (2002). Башланғыс мәктәп (Воздвиженка урта мәктәбе филиалы), фельдшер-акушерлыҡ пункты бар<ref>[http://bashenc.online/ba/articles/94917/ Башҡорт энциклопедияһы. Чехов исемендәге санаторий ]</ref>.

Башҡортостан Республикаһының 2005 йылдың 20 июлендәге 211-з һанлы Законына ярашлы, райондың башҡа 5 тораҡ пункты менән бер үк ваҡытта ауыл тораҡ пункты (село) һәм ауыл биләмәһе статусын ала.«Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона индерелгән төҙәтмәләр тураһында, тораҡ пункттарҙың ойошторолоуы, берләшеүе, бөтөрөлөүе һәм статусын үҙгәртеү, административ үҙәктәрҙе күсереү менән бәйле», 1-се статья
{{начало цитаты}}
5. Түбәндәге тораҡ пункттарҙың статусын үҙгәртеү, ауылдың <br>төрөн билдәләү:

3) Әлшәй районында:

а) Раевка совхозының Дим бүлексәһе Ҡармыш ауыл Советы ; <br>
б) Чехов шифаханаһы ауылы Воздвиженка ауыл Советы  ; <br>
в) Ауыл хужалығы техникумы Аксёнов ауыл Советы; <br>
д) Тавричанка ҡасабаһы Ҡыҙыл ауыл Советы ; <br>
е)«Шафран» совхозы Түбәнге Әүрез ауыл Советы ; 
  {{конец цитаты}}

== Урамдары ==
Исемдәре:<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/002/000075.html «Налог Белешмәһе» статистикаһында  ]</ref>

Курорт урамы ({{lang-ru|Курортная (улица)}})

== Тәбиғәт ҡомартҡылары ==
1911 йылда ауыл янындағы Әлшәй урман хужалығында ултыртылған ҡарағастар  — тәбиғәт ҡомартҡылары.


== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|94917}} {{V|22|04|2022}}
{{иҫкәрмәләр}}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Әлшәй районы ауылдары}}

[[Категория:Әлшәй районы ауылдары]]
Чехов А.П. исемендәге шифахана ауылы () — Башҡортостандың Әлшәй районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 168 кеше.
Почта индексы — 452134, ОКАТО коды — 80202813009.
 

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь168838549,450,6

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Раевка): 47 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Воздвиженка): 5 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аксенов): 12 км
 Тарихы 
Воздвиженка ауыл Советына ҡарай. Район үҙәгенән көньяҡ-көнбайышҡа 47 саҡрым һәм Аксёнов тимер  юл станцияһынан көньяҡ-көнбайышҡа табан 12 саҡрым  алыҫлыҡта Ғәйнә йылғаһы Дим йылғаһы ҡушылдығы буйында урынлашҡан. XX быуат башында Бәләбәй районы территорияһында Андреевка ҡымыҙ менән дауалау ҡасабаһы булараҡ нигеҙләнгән. 1920-се йылдарҙан Чехов курорты ауылы тип теркәлә. 1930-сы йылдарҙан — Чехов шифаханаһы тораҡ пункты. 2005 йылда статус үҙгәрә: ҡасаба ауылға әйләнә. Халҡы: 1920 йылда — 30 кеше; 1939 йылда — 404 кеше; 1959 йылда — 434 кеше; 1989 кеше — 215 кеше; 2002 йылда — 214 кеше; 2010 йылда — 168 кеше. Урыҫтар йәшәй (2002). Башланғыс мәктәп (Воздвиженка урта мәктәбе филиалы), фельдшер-акушерлыҡ пункты барБашҡорт энциклопедияһы. Чехов исемендәге санаторий .

Башҡортостан Республикаһының 2005 йылдың 20 июлендәге 211-з һанлы Законына ярашлы, райондың башҡа 5 тораҡ пункты менән бер үк ваҡытта ауыл тораҡ пункты (село) һәм ауыл биләмәһе статусын ала.«Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона индерелгән төҙәтмәләр тураһында, тораҡ пункттарҙың ойошторолоуы, берләшеүе, бөтөрөлөүе һәм статусын үҙгәртеү, административ үҙәктәрҙе күсереү менән бәйле», 1-се статья

5. Түбәндәге тораҡ пункттарҙың статусын үҙгәртеү, ауылдың төрөн билдәләү:

3) Әлшәй районында:

а) Раевка совхозының Дим бүлексәһе Ҡармыш ауыл Советы ; 
б) Чехов шифаханаһы ауылы Воздвиженка ауыл Советы  ; 
в) Ауыл хужалығы техникумы Аксёнов ауыл Советы; 
д) Тавричанка ҡасабаһы Ҡыҙыл ауыл Советы ; 
е)«Шафран» совхозы Түбәнге Әүрез ауыл Советы ; 
  

 Урамдары 
Исемдәре:«Налог Белешмәһе» статистикаһында  

Курорт урамы ()

 Тәбиғәт ҡомартҡылары 
1911 йылда ауыл янындағы Әлшәй урман хужалығында ултыртылған ҡарағастар  — тәбиғәт ҡомартҡылары.

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
  

Категория:Әлшәй районы ауылдары