Һөләймән (Учалы районы)
{{Башҡа мәғәнәләре|Һөләймән}}
{{ТП-Рәсәй| Һөләймән|ауыл
 |статус =
 |башҡортса исеме = Һөләймән
 |төп исеме =
 |ил =
 |герб = 
 |флаг = 
 |герб киңлеге = 
 |флаг киңлеге = 
 |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
 |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
 |lat_dir =
 |lon_dir =
 |CoordAddon  =  |CoordScale = 
 |ЯндексКарта  = 
 |ил картаһы = 
 |регион картаһы = 
 |район картаһы = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө = төбәк
 |регион = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион = 
 |район төрө = район
 |район = Учалы районы
 |теҙмәләге район = 
 |урынлашыу төрө = ауыл советы
 |урынлашыу = Илсеғол ауыл советы
 |теҙмәләге урынлашыу = 
 |эске бүленеү = 
 |башлыҡ төрө = 
 |башлыҡ = 
 |нигеҙ һалыныу = 
 |беренсе телгә алыу = 
 |элекке исемдәре = 
 |статус (башлап) = 
 |майҙан = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                  = 
 |рәсми тел = 
 |рәсми тел-ref    = 
  |халыҡ = 179
  |иҫәп алыу йылы = 2010
  |тығыҙлыҡ = 
  |агломерация = 
  |конфессия составы = [[ислам|мосолмандар]]
  |этнохороним = 
 |ваҡыт бүлкәте = +5
 |DST                     =
 |почта индексы = 453715
 |почта индекстары = 
 |телефон коды = 34791 
 |автомобиль коды = 02, 102
 |танымлаусы төрө = 
 |һансал танымлаусы = 80253820008
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                    = 
 |сайт теле              = 
 |сайт теле 2            = 
 |сайт теле 3            = 
 |сайт теле 4            = 
 |сайт теле 5            = 
 |add1n                   = 
 |add1                    = 
 |add2n                   = 
 |add2                    = 
 |add3n                   = 
 |add3                    = 
}}
'''Һөләймән''' — [[Башҡортостан]]дың [[Учалы районы]]ндағы ауыл, [[Илсеғол ауыл Советы (Учалы районы)|Илсеғол ауыл советы]]на ҡарай. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны — 179 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453715, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80253820008.

== Географик урыны ==
Мейәс йылғаһы буйында урынлашҡан
* Район үҙәгенә тиклем ([[Учалы (ҡала)|Учалы]]): 82 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Һөйөндөк (Учалы районы)|Һөйөндөк]]): 5 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Устинов (Учалы районы)|Устинов]]): 2 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>

== Тарихы ==
Һөләймән ауылына [[Себер даруғаһы]] Ҡаратабын һәм Барын‑Табын улусы башҡорттары үҙ ерҙәрендә нигеҙ һала, [[1765 йыл]]дан алып билдәле. Ауыл тәүге төпләнеүсе Һөләймән Иштуғанов исеме менән аталған. Шулай уҡ Мулдаш исеме менән билдәле булған. [[1795 йыл]]да 15 йортта 63 кеше йәшәгән, [[1866 йыл]]да 42 йортта — 225 кеше. Һөләймән ауылы кешеләре ярым күсмә тормош алып барған. 228 кеше йәшәгән һәр 40 йортҡа 8,5 ат, 2,2 һыйыр, 7,5 һарыҡ, 0,2 баш кәзә тура килгән. Был уртаса һандар. Ысынбарлыҡта бер хужаның унарлаған баш аты булһа, ҡалғандарының йә бер аты ғына, ҡайһы берҙәре йә бөтөнләй атһыҙ булған. Шулай уҡ халыҡтың күпселеге алтын приискыларында эшләгән. Бер өлөшө [[игенселек]] менән шөғөлләнгән<ref>{{ИСДБ|страница=14}}</ref>.
[[2008 йыл]]дың 19 ноябрендәге «Айырым ауыл советтарын берләштереү һәм тораҡ пункттарҙы тапшырыу менән бәйле Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошонда үҙгәрештәр тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы 49-з Законы нигеҙендә:

{{начало цитаты}} "Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона түбәндәге үҙгәрештәр индерергә:<br>
43) Учалы районы буйынса:
<br> б) Илсеғол ауылында административ үҙәге менән «Илсеғол ауыл Советы» атамаһын һаҡлап, Илсеғол һәм Һөйөндөк ауыл советтарын берләштерергә.
Һөйөндөк ауыл Советының [[Көсөк (Учалы районы)|Көсөк]], Һөләймән, [[Һөйөндөк (Учалы районы)|Һөйөндөк]], [[Устинов (Учалы районы)|Устиновка]] ауылдарын Илсеғол ауыл советы составына индерергә.
{{конец цитаты}}

== Бөгөнгө хәле ==
Бер кескәй мәктәп 4-се класҡа тиклем белем бирә торғайны, 2010 йылда ябылды. Малсылыҡ фермаһы көн һайын Учалыға һөт ебәрә. 1990-сы йылдағы үҙгәрелештәрҙән һуң юҡҡа сыҡҡан игенлектәрҙе бөгөнгө көнгә әкренләп күтәрергә тырышалар.

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||179||87||92||48,6||51,4
|-
|}
;Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — [[башҡорттар]] (100 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{ref-ru}}</ref>.

{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Ҡарағалпаҡ урамы ({{lang-ru|улица Кара-Калпак}})
* Мейәс урамы ({{lang-ru|улица Миасс}})
* Урман урамы ({{lang-ru|улица Урман}})
* Йәлембәт урамы ({{lang-ru|улица Ялембет}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/046/000014.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 20 по Республике Башкортостан]</ref>{{Колонки|конец}}

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|76257}}
* {{ИСДБ|страница=14}}

== Сығанаҡтар ==
<references/>
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан. — Справочник. Уфа: ГУП РБ "Издательство «Белая Река», 2007. −416 с. :илл. ISBN 978-5-87691-038-7

{{Учалы районы ауылдары}}
{{Тышҡы һылтанмалар}}

[[Категория:Учалы районы ауылдары]]

{{Bashkir-geo-stub}}
Һөләймән — Башҡортостандың Учалы районындағы ауыл, Илсеғол ауыл советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны — 179 кеше.
Почта индексы — 453715, ОКАТО коды — 80253820008.

 Географик урыны 
Мейәс йылғаһы буйында урынлашҡан
 Район үҙәгенә тиклем (Учалы): 82 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Һөйөндөк): 5 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Устинов): 2 км

 Тарихы 
Һөләймән ауылына Себер даруғаһы Ҡаратабын һәм Барын‑Табын улусы башҡорттары үҙ ерҙәрендә нигеҙ һала, 1765 йылдан алып билдәле. Ауыл тәүге төпләнеүсе Һөләймән Иштуғанов исеме менән аталған. Шулай уҡ Мулдаш исеме менән билдәле булған. 1795 йылда 15 йортта 63 кеше йәшәгән, 1866 йылда 42 йортта — 225 кеше. Һөләймән ауылы кешеләре ярым күсмә тормош алып барған. 228 кеше йәшәгән һәр 40 йортҡа 8,5 ат, 2,2 һыйыр, 7,5 һарыҡ, 0,2 баш кәзә тура килгән. Был уртаса һандар. Ысынбарлыҡта бер хужаның унарлаған баш аты булһа, ҡалғандарының йә бер аты ғына, ҡайһы берҙәре йә бөтөнләй атһыҙ булған. Шулай уҡ халыҡтың күпселеге алтын приискыларында эшләгән. Бер өлөшө игенселек менән шөғөлләнгән.
2008 йылдың 19 ноябрендәге «Айырым ауыл советтарын берләштереү һәм тораҡ пункттарҙы тапшырыу менән бәйле Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошонда үҙгәрештәр тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы 49-з Законы нигеҙендә:

 "Башҡортостан Республикаһының административ-территориаль ҡоролошона түбәндәге үҙгәрештәр индерергә:
43) Учалы районы буйынса:
 б) Илсеғол ауылында административ үҙәге менән «Илсеғол ауыл Советы» атамаһын һаҡлап, Илсеғол һәм Һөйөндөк ауыл советтарын берләштерергә.
Һөйөндөк ауыл Советының Көсөк, Һөләймән, Һөйөндөк, Устиновка ауылдарын Илсеғол ауыл советы составына индерергә.

 Бөгөнгө хәле 
Бер кескәй мәктәп 4-се класҡа тиклем белем бирә торғайны, 2010 йылда ябылды. Малсылыҡ фермаһы көн һайын Учалыға һөт ебәрә. 1990-сы йылдағы үҙгәрелештәрҙән һуң юҡҡа сыҡҡан игенлектәрҙе бөгөнгө көнгә әкренләп күтәрергә тырышалар.

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь179879248,651,4
Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — башҡорттар (100 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта.

 Урамдары 

 Ҡарағалпаҡ урамы ()
 Мейәс урамы ()
 Урман урамы ()
 Йәлембәт урамы ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 20 по Республике Башкортостан

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 
 

 Сығанаҡтар 

 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан. — Справочник. Уфа: ГУП РБ "Издательство «Белая Река», 2007. −416 с. :илл. ISBN 978-5-87691-038-7

Категория:Учалы районы ауылдары