Яңы Ҡарамалы (Ауырғазы районы)
{{НП-Россия
 | статус                   =ауыл
 | башкирское название         = Яңы Ҡарамалы
 | оригинальное название    = {{lang-ru|Новые Карамалы}}
 | герб                     = 
 | флаг                     = 
 | lat_deg                  = 54|lat_min = 2|lat_sec = 55
 | lon_deg                  = 55|lon_min = 56|lon_sec = 6
 | CoordScale               = 
 |размер карты региона     =
 |размер карты района      =
 | регион                   = Башҡортостан
 | регион в таблице         = Башкортостан
 | вид района               = 
 | район                    = Ауырғазы районы{{!}} Ауырғазы
 | район в таблице          = 
 |вид поселения            = ауыл советы
 |поселение                = Яңы Кәлсер ауыл Советы (Ауырғазы районы){{!}}Яңы Кәлсер
 |поселение в таблице      =
 | внутреннее деление       = 
 | глава                    = 
 | дата основания           = 
 | первое упоминание        = 
 | прежние имена            = 
 | статус с                 = 
 | площадь                  = 
 | высота центра НП         = 
 | население                = {{ Население | Новые Карамалы (Аургазинский район) | тс }}
 | год переписи             = {{ Население | Новые Карамалы (Аургазинский район) | г }}
 | плотность                = 
 | агломерация              = 
 | милли состав              = [[татарҙар]]
 | конфессиональный состав  = 
 | этнохороним              = 
 | почтовый индекс          = 453490
 | почтовые индексы         = 
 | телефонный код           = 
 | цифровой идентификатор   = 80205831005
 | категория в Commons      = 
 | сайт                     = 
}}
{{бм|Яңы Ҡарамалы}}
'''Яңы Ҡарамалы''' ({{lang-ru|Новые Карамалы}}) — [[Башҡортостан Республикаһы]]ның [[Ауырғазы районы]]ндағы ауыл. [[2010 йыл]]дың 14 октябренә халыҡ һаны 392 кеше булған<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453490, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80205831005.

== Географик урыны ==
Ауырғазы йылғаһы буйында урынлашҡан.
* Район үҙәгенә тиклем ([[Талбазы (Ауырғазы районы)|Талбазы]]): 5,7 км
* Ауыл Советы үҙәгенә тиклем ([[Яңы Кәлсер]]): 4 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Аҡкүл (Ғафури районы)|Аҡкүл]]): 25 км<ref name = "ATU">{{АТУ РБ}}</ref>
== Тарихы ==
Ауылға 1742 йылда [[Нуғай даруғаһы]] Меркет‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә шул уҡ даруғаның Ҡарамалы (хәҙер Иҫке Ҡарамалы ауылы) һәм Ҡарамалыбаш ауылдарының яһаҡлы татарҙары керҙәшлек килешеүе буйынса Ауырғазы‑Ҡарамалы исеме менән нигеҙ һала<ref name="Яңы Ҡарамалы">{{БЭ2013|95067}}</ref>. Яңы Ҡарамалы ауылы йылға исеме буйынса Ауырғазы тип тә йөрөтөлгән. [[1783 йыл]]да 155 типтәр иҫәпләнгән. X рәүиз ваҡытына улар 821 кеше була. [[XX быуат]] башына 240 йортта 1496 типтәр йәшәй. Яңы Ҡарамалыла улус идаралығы урынлаша. Ике ауыл да Меркет-Мең улусының аҫаба башҡорттары ерендә барлыҡҡа килә, унда керҙәш типтәрҙәр йәшәй<ref>{{ИСДБ|страница=56}}</ref>.
[[Игенселек]], [[малсылыҡ]] менән шөғөлләнгәндәр. [[1906 йыл]]да 2 мәсет, 2 мәҙрәсә, һыу тирмәне иҫәпкә алынған. 1930—32 йылдарҙа Яңы Ҡар(а)малы районының административ үҙәге булған<ref name="Яңы Ҡарамалы" />.

== Халыҡ һаны ==
'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||1988||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||1291||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||703||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||426||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||439||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||392||170||222||43,4||56,6
|-
|}
;Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — [[татарҙар]] (93 %)<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochni.. Excel форматында ҡушымта]{{Недоступная ссылка|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref>.

{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Урамдары ==
* Көнсығыш урам  ({{lang-ru|Восточная улица}})
* Ленин урамы  ({{lang-ru|улица Ленина}})
* Матросов урамы  ({{lang-ru|улица Матросова}})
* Тыныслыҡ урамы  ({{lang-ru|улица Мира}})
* Баҫыу урамы  ({{lang-ru|Полевая улица}})
* Совет урамы  ({{lang-ru|Советская улица}})
* Үҙәк урам  ({{lang-ru|Центральная улица}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/005/000116.html Госсправка сайтында урамдар исеме]</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* Ғимаҙиев Үзбәк Ибраһим улы ([[5 август]] [[1920 йыл]]—[[13 август]] [[1987 йыл]]) — әҙәбиәт белгесе. Филология фәндәре докторы (1985). Журналистар союзы ағзаһы<ref>[http://bashenc.online/ba/articles/84741/ Ғимаҙиев Үзбәк Ибраһим улы]</ref>.
* [[Мөлөков Ғәлинур Мөхәррәм улы]] (1 ноябрь 1949 йыл) — ғалим-иҡтисадсы, [[СССР|совет]] [[КПСС|партия]] һәм хужалыҡ эшмәкәре. 1982 йылдан КПСС-тың Ауырғазы район комитеты секретары, 1985 йылдан — КПСС‑тың [[Стәрлебаш районы|Стәрлебаш]] район комитетының 1‑се секретары, 1990 йылдан — [[КПСС-тың Башҡортостан өлкә комитеты]] секретары; 1991—2007 йылдарҙа — «Башсельстрой» йәмғиәтенең генераль директоры. [[Башҡорт АССР-ы]]ның 12‑се саҡырылыш [[БАССР Юғары Советы|Юғары Советы]] һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның 1‑се саҡырылыш [[Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай]] депутаты. Иҡтисад фәндәре докторы (2001), профессор (2005). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1992), [[Рәсәй Федерацияһы]]ның почётлы төҙөүсеһе (1999). [[«Почёт Билдәһе» ордены]] кавалеры (1981)<ref>http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/10286-m-l-kov-linur-m-kh-rr-m-uly {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191023165406/http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/10286-m-l-kov-linur-m-kh-rr-m-uly |date=2019-10-23 }} Башҡорт энциклопедияһы — Мөлөков Ғәлинур Мөхәррәм улы]{{V|23|10|2019}}</ref>.
* [[Сөләймәнов Рим Солтан улы]] ([[3 ғинуар]] [[1949 йыл]]) — ғалим-нефтсе, хужалыҡ эшмәкәре. 1986—2012 йылдарҙа «Газпром добыча Уренгой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең генераль директоры. Рәсәйҙең Тау академияһы академигы. Техник фәндәр кандидаты (1993). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған нефть һәм газ сәнәғәте хеҙмәткәре (1992), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған нефтсеһе (1998), СССР‑ҙың газ сәнәғәте (1984) һәм Рәсәйҙең яғыулыҡ‑энергетика комплексының почётлы хеҙмәткәре (1998). СССР-ҙың Дәүләт (1987), Ленин комсомолы премиялары (1981) лауреаты. Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1979), 4‑се дәрәжә «Ватан алдында күрһәткән хеҙмәттәре өсөн» (1999) һәм Рәсәйҙең [[Дуҫлыҡ ордены (Рәсәй)|Дуҫлыҡ ордены]] (1996) ордендары кавалеры.
* [[Сурағолова Зилә Солтан ҡыҙы]] ([[1 август]] [[1939 йыл]]) — ғалим-агрохимик‑тупраҡ белгесе, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Биология фәндәре докторы (2004). [[Рәсәй Федерацияһы]]ның (2012) һәм [[Башҡортостан Республикаһы]]ның (1997) атҡаҙанған урмансыһы<ref>[http://баш.башкирская-энциклопедия.рф/index.php/component/content/article/8-statya/12918-sura-olova-zil-soltan-y-y Башҡорт энциклопедияһы — Сурағолова Зилә Солтан ҡыҙы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160421081229/http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/12918-sura-olova-zil-soltan-y-y |date=2016-04-21 }}{{V|30|07|2019}}</ref>.

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр|2}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}} 
* [https://e.mail.ru/attachment/14060986080000000551/0;1 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.] {{ref-ru}}

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|index.php/component/content/article/8-statya/15956-ya-y-aramaly-auyr-azy-r-nynda-y-auyl}} {{V|30|12|2018}}
* Сулейманов Р.С., Мулюков Г.М., Сафин М.Х. [https://www.academia.edu/37576689/ На миркитминской земле (д. Новые Карамалы)]{{Недоступная ссылка|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. - Уфа, 2007

{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}
<references/>

{{Ауырғазы районы ауылдары}}

[[Категория:Ауырғазы районы ауылдары]]
Яңы Ҡарамалы () — Башҡортостан Республикаһының Ауырғазы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә халыҡ һаны 392 кеше булған.
Почта индексы — 453490, ОКАТО коды — 80205831005.

 Географик урыны 
Ауырғазы йылғаһы буйында урынлашҡан.
 Район үҙәгенә тиклем (Талбазы): 5,7 км
 Ауыл Советы үҙәгенә тиклем (Яңы Кәлсер): 4 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Аҡкүл): 25 км
 Тарихы 
Ауылға 1742 йылда Нуғай даруғаһы Меркет‑Мең улусы башҡорттарының аҫаба ерҙәрендә шул уҡ даруғаның Ҡарамалы (хәҙер Иҫке Ҡарамалы ауылы) һәм Ҡарамалыбаш ауылдарының яһаҡлы татарҙары керҙәшлек килешеүе буйынса Ауырғазы‑Ҡарамалы исеме менән нигеҙ һала. Яңы Ҡарамалы ауылы йылға исеме буйынса Ауырғазы тип тә йөрөтөлгән. 1783 йылда 155 типтәр иҫәпләнгән. X рәүиз ваҡытына улар 821 кеше була. XX быуат башына 240 йортта 1496 типтәр йәшәй. Яңы Ҡарамалыла улус идаралығы урынлаша. Ике ауыл да Меркет-Мең улусының аҫаба башҡорттары ерендә барлыҡҡа килә, унда керҙәш типтәрҙәр йәшәй.
Игенселек, малсылыҡ менән шөғөлләнгәндәр. 1906 йылда 2 мәсет, 2 мәҙрәсә, һыу тирмәне иҫәпкә алынған. 1930—32 йылдарҙа Яңы Ҡар(а)малы районының административ үҙәге булған.

 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль ( 26 ғинуар) 1920 йыл 26 август1988 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар1291 1959 йыл 15 ғинуар703 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар426 2002 йыл 9 октябрь439 2010 йыл 14 октябрь39217022243,456,6
Милли составы
2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт — татарҙар (93 %)Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта .

 Урамдары 
 Көнсығыш урам  ()
 Ленин урамы  ()
 Матросов урамы  ()
 Тыныслыҡ урамы  ()
 Баҫыу урамы  ()
 Совет урамы  ()
 Үҙәк урам  ()Госсправка сайтында урамдар исеме

 Билдәле шәхестәре 
 Ғимаҙиев Үзбәк Ибраһим улы (5 август 1920 йыл—13 август 1987 йыл) — әҙәбиәт белгесе. Филология фәндәре докторы (1985). Журналистар союзы ағзаһыҒимаҙиев Үзбәк Ибраһим улы.
 Мөлөков Ғәлинур Мөхәррәм улы (1 ноябрь 1949 йыл) — ғалим-иҡтисадсы, совет партия һәм хужалыҡ эшмәкәре. 1982 йылдан КПСС-тың Ауырғазы район комитеты секретары, 1985 йылдан — КПСС‑тың Стәрлебаш район комитетының 1‑се секретары, 1990 йылдан — КПСС-тың Башҡортостан өлкә комитеты секретары; 1991—2007 йылдарҙа — «Башсельстрой» йәмғиәтенең генераль директоры. Башҡорт АССР-ының 12‑се саҡырылыш Юғары Советы һәм Башҡортостан Республикаһының 1‑се саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты. Иҡтисад фәндәре докторы (2001), профессор (2005). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1992), Рәсәй Федерацияһының почётлы төҙөүсеһе (1999). «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры (1981)http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/10286-m-l-kov-linur-m-kh-rr-m-uly  Башҡорт энциклопедияһы — Мөлөков Ғәлинур Мөхәррәм улы].
 Сөләймәнов Рим Солтан улы (3 ғинуар 1949 йыл) — ғалим-нефтсе, хужалыҡ эшмәкәре. 1986—2012 йылдарҙа «Газпром добыча Уренгой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең генераль директоры. Рәсәйҙең Тау академияһы академигы. Техник фәндәр кандидаты (1993). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған нефть һәм газ сәнәғәте хеҙмәткәре (1992), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған нефтсеһе (1998), СССР‑ҙың газ сәнәғәте (1984) һәм Рәсәйҙең яғыулыҡ‑энергетика комплексының почётлы хеҙмәткәре (1998). СССР-ҙың Дәүләт (1987), Ленин комсомолы премиялары (1981) лауреаты. Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1979), 4‑се дәрәжә «Ватан алдында күрһәткән хеҙмәттәре өсөн» (1999) һәм Рәсәйҙең Дуҫлыҡ ордены (1996) ордендары кавалеры.
 Сурағолова Зилә Солтан ҡыҙы (1 август 1939 йыл) — ғалим-агрохимик‑тупраҡ белгесе, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Биология фәндәре докторы (2004). Рәсәй Федерацияһының (2012) һәм Башҡортостан Республикаһының (1997) атҡаҙанған урмансыһыБашҡорт энциклопедияһы — Сурағолова Зилә Солтан ҡыҙы .

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7. 
 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4. 

 Һылтанмалар 
  
 Сулейманов Р.С., Мулюков Г.М., Сафин М.Х. На миркитминской земле (д. Новые Карамалы). - Уфа, 2007

Категория:Ауырғазы районы ауылдары