Даруға
[[Рәсем:Ufimskie Darugi.jpg|thumb|250px|Өфө провинцияһын һәм Башҡортостанды даруғаларға бүлеү. Ырымбур губернаһы ланскарталары" картаһы.Красильников, 1755 йыл]]
'''Даруға''' — [[Алтын Урҙа]] дәүерендә (XIII-XIV быуттарҙа) һәм Ырымбур экспедицияһынан һуң Башҡортостанда административ-территориаль берәмек. Башҡортостан дүрт даруғага бүленгән, һәр даруғала идара башлығы тора. Даруғалар исемдәрен үҙҙәре бойһонған ханлыҡ исеменән алған. Төньяҡ-көнбайыш өлөшө [[Ҡазан даруғаһы]], көньяҡ-көнсығыш һәм көньяҡ-көнбайыш өлөшө [[Нуғай даруғаһы]], төньяҡ-көнсығыш өлөшө [[Себер даруғаһы]], Өфө менән тоташҡан тар ғына өлөшө [[Уҫы даруғаһы]] тип аталған. Даруғаларҙың аныҡ билдәләнгән сиге булмай. Даруғалар [[олос]]тарға (волос) бүленә.

XVIII быуат башына [[Себер даруғаһы]]нда 24, [[Нуғай даруғаһы]]нда 20,[[Ҡазан даруғаһы]]нда 12, [[Уҫы даруғаһы]]нда 3 [[олос]] иҫәпләнә.

Даруғаларға бүлеү XVIII быуат аҙағына тиклем һаҡлана.
== Шулай уҡ ҡарағыҙ ==
* [[Юл]]
* [[Себер даруғаһы]]
* [[Ҡазан даруғаһы]]
* [[Уҫы даруғаһы]]
* [[Нуғай даруғаһы]]

== Әҙәбиәт ==
* [[Башҡортостан: Ҡыҫҡаса энциклопедия]]. Урыҫсанан тулыландырылған һәм төҙәтелгән тәржемәһе / Баш мөхәррир [[Рәшит Шәкүр|Р.З.Шәкүров]]. Өфө: [[Башҡорт энциклопедияһы]] дәүләт ғилми нәшриәте, 1997.  696 бит, һүрәттәре менән.
* Рычков Пётр Иванович. Топография Оренбургская. СПб., 1762. стр.96
* [http://kraeved.opck.org/biblioteka/bashkortostan/ponyatie_doroga/ponyatie_doroga.php Понятие «дорога» в истории Башкортостана]

<references/>

[[Категория:Башҡортостан тарихы]]
[[Категория:Башҡортостандың административ-территориаль бүленеше]]
Даруға — Алтын Урҙа дәүерендә (XIII-XIV быуттарҙа) һәм Ырымбур экспедицияһынан һуң Башҡортостанда административ-территориаль берәмек. Башҡортостан дүрт даруғага бүленгән, һәр даруғала идара башлығы тора. Даруғалар исемдәрен үҙҙәре бойһонған ханлыҡ исеменән алған. Төньяҡ-көнбайыш өлөшө Ҡазан даруғаһы, көньяҡ-көнсығыш һәм көньяҡ-көнбайыш өлөшө Нуғай даруғаһы, төньяҡ-көнсығыш өлөшө Себер даруғаһы, Өфө менән тоташҡан тар ғына өлөшө Уҫы даруғаһы тип аталған. Даруғаларҙың аныҡ билдәләнгән сиге булмай. Даруғалар олостарға (волос) бүленә.

XVIII быуат башына Себер даруғаһында 24, Нуғай даруғаһында 20,Ҡазан даруғаһында 12, Уҫы даруғаһында 3 олос иҫәпләнә.

Даруғаларға бүлеү XVIII быуат аҙағына тиклем һаҡлана.
 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Юл
 Себер даруғаһы
 Ҡазан даруғаһы
 Уҫы даруғаһы
 Нуғай даруғаһы

 Әҙәбиәт 
 Башҡортостан: Ҡыҫҡаса энциклопедия. Урыҫсанан тулыландырылған һәм төҙәтелгән тәржемәһе / Баш мөхәррир Р.З.Шәкүров. Өфө: Башҡорт энциклопедияһы дәүләт ғилми нәшриәте, 1997.  696 бит, һүрәттәре менән.
 Рычков Пётр Иванович. Топография Оренбургская. СПб., 1762. стр.96
 Понятие «дорога» в истории Башкортостана

Категория:Башҡортостан тарихы
Категория:Башҡортостандың административ-территориаль бүленеше