Яйҡар
{{ТП-Рәсәй|Яйҡар
 |статус                = ауыл
 |башҡортса исеме       = Яйҡар
 |төп исеме             =
 |ил                    =
 |герб                  = 
 |флаг                  = 
 |герб киңлеге          = 
 |флаг киңлеге          = 
  |lat_deg = 53 | lat_min = 47 | lat_sec = 49
  |lon_deg = 58 | lon_min = 51 | lon_sec = 49
 |CoordAddon            =  
 |CoordScale            = 
 |ил картаһы            = 
 |регион картаһы        = 
 |район картаһы         = 
 |ил картаһының дәүмәле = 
 |регион картаһының дәүмәле = 
 |район картаһының дәүмәле = 
 |регион төрө           = төбәк
 |регион                = Башҡортостан
 |теҙмәләге регион      = 
 |район төрө            = район
 |район                 = Әбйәлил районы
 |теҙмәләге район       = 
 |урынлашыу төрө        = ауыл советы
 |урынлашыу             = 
 |теҙмәләге урынлашыу   = 
 |эске бүленеү          = 
 |башлыҡ төрө           = 
 |башлыҡ                = 
 |нигеҙ һалыныу         = 
 |беренсе телгә алыу    = 
 |элекке исемдәре       = 
 |статус (башлап)       = 
 |майҙан                = 
 |ТП үҙәгенең бейеклеге = 
 |климат                = 
 |рәсми тел             = 
 |рәсми тел-ref         = 
  |халыҡ                = 157
  |иҫәп алыу йылы       = 2010
  |тығыҙлыҡ             = 
  |агломерация          = 
  |конфессия составы    = 
  |этнохороним          = 
 |ваҡыт бүлкәте          = +5
 |DST                    =
 |почта индексы          = 453611
 |почта индекстары       = 
 |телефон коды           =34772 
 |автомобиль коды        = 02, 102
 |танымлаусы төрө        = 
 |һансал танымлаусы      = 80201813010
 |Commons-тағы категория = 
 |сайт                   = 
 |сайт теле              = 
}}

'''Яйҡар''' ({{lang-ru|Яйкарово}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Әбйәлил районы]]ндағы ауыл. [[2010]] йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 157 кеше<ref>{{2010. Башҡортостан ауылдары}}</ref>.
Почта индексы — 453611, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80201813010.
 

== Халыҡ һаны ==
{{ Население | Яйкарово }}
; Милли составы
[[Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002)]] мәғлүмәте буйынса [[башҡорттар]] 99 % тәшкил итә<ref name="справочник">Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls приложение в формате Excel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref>.

'''Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)'''
{| class="wikitable " style="text-align:center"
| style="background:#f0f0f0;"|'''Иҫәп алыу йылы һәм көнө'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Бөтә халыҡ'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ир-егеттәр өлөшө (%)'''
| style="background:#f0f0f0;"|'''Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)'''
|-
| 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)||||||||||
|-
| 1920 йыл 26 август||||||||||
|-
| 1926 йыл 17 декабрь||||||||||
|-
| 1939 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1959 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1970 йыл 15 ғинуар||||||||||
|-
| 1979 йыл 17 ғинуар||||||||||
|-
| 1989 йыл 12 ғинуар||||||||||
|-
| 2002 йыл 9 октябрь||||||||||
|-
| 2010 йыл 14 октябрь||157||87||70||55,4||44,6
|-
|}
{{Халыҡ һаны буйынса сығанаҡтар}}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Асҡар (Әбйәлил районы)|Асҡар]]): 75 км
* Ауыл советы үҙәгенә тиклем ([[Байым (Әбйәлил районы)|Байым]]): 8 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы ([[Ташбулат]]): 18 км

== Урамдары ==
{{Колонки|2}}
* Коммунистик урам ({{lang-ru|Коммунистическая (улица)}})
* Йәштәр урамы ({{lang-ru|Молодежная (улица)}})
* Яңы урамы ({{lang-ru|Новая (улица)}})
* Һәҙиә Дәүләтшина урамы ({{lang-ru|Хадии Давлетовой (улица)}})
* Үҙәк урам ({{lang-ru|Центральная (улица)}})
* Мәктәп урамы ({{lang-ru|Школьная (улица)}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/053/000039.html Улицы]</ref>
{{Колонки|конец}}

== Тарихы ==
Яйҡар ауылы XVIII быуат уртаһында барлыҡҡа килә. Тәүге төпләнеүсе Яйҡар Шәриповҡа 1834 йылда 94 йәш тулған. Уның улдары — Әбдрәхим (уның Ғәҙелша, Бәҙәмша), Мөҡсин (уның Байрамғол, Яманғол, Килдеғол) һәм Мостафа.

[[1795 йыл]]да ауылда 95 кеше йәшәй һәм 14 йорт була. 1859 йылда 44 ихатала 260 кеше йәшәгән. Беренсе совет халыҡ иҫәбен алыуҙа 266 кеше йәшәгән 59 йорт күрһәтелгән.

Халыҡтың төп шөғөлө — ярым күсмә [[малсылыҡ]]. Йәйләүҙә Манал, Сатра, Һәүәнде, Баҡылды йылғалары үҙәндәрендә урынлашҡандар. 240 кеше йәшәгән 32 йортҡа 85 ат, 100 һыйыр, 16 һарыҡ хужа булған. Әммә был һандар ярым күсмә хужалыҡтың рентабелле булыуын дәлилләмәй. [[Игенселек]] башланғыс хәлдә була. Ни бары 66 бот ужым һәм 416 бот яҙғы иген сәселгән. [[Биҙгенде]] йылғаһы буйында ауылдың ике тирмәне булған<ref>[http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/42 Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с., страница 42] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220327173551/http://ihtika.ru/book/asfandiyarov-az-istoriya-sel-i-dereven-bashkortostana-i-sopredelnyh-territoriy-ufa-kitap-2009-744-s/text/42 |date=2022-03-27 }}</ref>.

== Видеояҙмалар ==
* Яйҡар. Тәбиғәт.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=itCUviEb2yY Яйкарово. Природа.]</ref>

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}
{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}

{{Әбйәлил районы ауылдары}}

[[Категория:Әбйәлил районы ауылдары]]
Яйҡар () — Башҡортостандың Әбйәлил районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 157 кеше.
Почта индексы — 453611, ОКАТО коды — 80201813010.
 

 Халыҡ һаны 

 Милли составы
Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002) мәғлүмәте буйынса башҡорттар 99 % тәшкил итәЕдиный электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel ..

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь157877055,444,6

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Асҡар): 75 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Байым): 8 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ташбулат): 18 км

 Урамдары 

 Коммунистик урам ()
 Йәштәр урамы ()
 Яңы урамы ()
 Һәҙиә Дәүләтшина урамы ()
 Үҙәк урам ()
 Мәктәп урамы ()Улицы

 Тарихы 
Яйҡар ауылы XVIII быуат уртаһында барлыҡҡа килә. Тәүге төпләнеүсе Яйҡар Шәриповҡа 1834 йылда 94 йәш тулған. Уның улдары — Әбдрәхим (уның Ғәҙелша, Бәҙәмша), Мөҡсин (уның Байрамғол, Яманғол, Килдеғол) һәм Мостафа.

1795 йылда ауылда 95 кеше йәшәй һәм 14 йорт була. 1859 йылда 44 ихатала 260 кеше йәшәгән. Беренсе совет халыҡ иҫәбен алыуҙа 266 кеше йәшәгән 59 йорт күрһәтелгән.

Халыҡтың төп шөғөлө — ярым күсмә малсылыҡ. Йәйләүҙә Манал, Сатра, Һәүәнде, Баҡылды йылғалары үҙәндәрендә урынлашҡандар. 240 кеше йәшәгән 32 йортҡа 85 ат, 100 һыйыр, 16 һарыҡ хужа булған. Әммә был һандар ярым күсмә хужалыҡтың рентабелле булыуын дәлилләмәй. Игенселек башланғыс хәлдә була. Ни бары 66 бот ужым һәм 416 бот яҙғы иген сәселгән. Биҙгенде йылғаһы буйында ауылдың ике тирмәне булғанАсфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. — Уфа, Китап, 2009. — 744 с., страница 42 .

 Видеояҙмалар 
 Яйҡар. Тәбиғәт.Яйкарово. Природа.

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Әбйәлил районы ауылдары