Бошман батыр
{{Ук}}
'''Бошман батыр''' — [[XIII быуат]]тың 30-сы йылдарында Волга буйында [[Монгол империяһы]] ғәскәрҙәренә ҡаршы яу башлығы<ref>[http://bashenc.online/ru/articles/80934/ БАЧМАН, ист. личность]</ref>.

Сығышы менән ҡыпсаҡтарҙың Бүреле ырыуынан. Ас ҡәбиләһе етәксеһе Ҡасир-укулэ менән берлектә Дәшти-Ҡыпсаҡ ҡәбиләләре берләшмәһен [[монголдар]]ға ҡаршы көрәшкә туплай. 1237 йылда Волга буйындағы монгол ханы Мүнкенең 20 меңлек ғәскәре менән ҡаты көрәштә еңелеп, Бошман әсирлеккә төшә.

Башҡорт халҡының «Бошман-Ҡыпсаҡ батыр» легендаһы буйынса хандың ғәскәр башлығы булырға теләмәгәне өсөн ул үлтерелә.
Башҡорт этносының ҙур бер өлөшөн тәшкил итеүсе Ҡыпсаҡ ҡәбиләһенең Бошман-Ҡыпсаҡ ырыуы башҡорттары ырыуы исемен һәм үҙҙәренең сығышын ошо тарихи шәхес менән бәйләй<ref>[http://bashenc.online/ru/articles/80934/ БАЧМАН, ист. личность]</ref><ref>Башкирское народное творчество. Т.2: Предания и легенды. Уфа, 1987</ref>.

[[Ҡыпсаҡ|Бошман-Ҡыпсаҡ]] ырыуы башҡорттары [[Көйөргәҙе районы]]ның [[Кинйә (Көйөргәҙе районы)|Кинйә]], [[Яңы Ямаш (Көйөргәҙе районы)|Яңы Ямаш]], [[Түкән (Көйөргәҙе районы)|Түкән]] ауылдарында йәшәй.

== Шулай уҡ ҡарағыҙ ==
* [[Кинйә Арыҫланов]]

== Әҙәбиәт ==
* Тизенгаузен В. Г. Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды. Т.2. М.—Л., 1941
* Рашид ад-Дин. Сборник летописей. Т.2. М.—Л., 1960
* Башкирское народное творчество. Т.2: Предания и легенды. Уфа, 1987

== Һылтанмалар ==
* [http://bashenc.online/ru/articles/80934/ БАЧМАН, ист. личность]
* [http://www.vatandash.ru/index.php?article=256 Арслан — значит лев. ж."Ватандаш"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201021184000/http://vatandash.ru/index.php?article=256 |date=2020-10-21 }}
* [http://uic.bashedu.ru/encikl/zzzz/zol_orda.htm Башҡортостан: Ҡыҫҡса энциклопедия] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081225183016/http://www.uic.bashedu.ru/encikl/zzzz/zol_orda.htm |date=2008-12-25 }}

[[Категория:Башҡортостан тарихы]]
Бошман батыр — XIII быуаттың 30-сы йылдарында Волга буйында Монгол империяһы ғәскәрҙәренә ҡаршы яу башлығыБАЧМАН, ист. личность.

Сығышы менән ҡыпсаҡтарҙың Бүреле ырыуынан. Ас ҡәбиләһе етәксеһе Ҡасир-укулэ менән берлектә Дәшти-Ҡыпсаҡ ҡәбиләләре берләшмәһен монголдарға ҡаршы көрәшкә туплай. 1237 йылда Волга буйындағы монгол ханы Мүнкенең 20 меңлек ғәскәре менән ҡаты көрәштә еңелеп, Бошман әсирлеккә төшә.

Башҡорт халҡының «Бошман-Ҡыпсаҡ батыр» легендаһы буйынса хандың ғәскәр башлығы булырға теләмәгәне өсөн ул үлтерелә.
Башҡорт этносының ҙур бер өлөшөн тәшкил итеүсе Ҡыпсаҡ ҡәбиләһенең Бошман-Ҡыпсаҡ ырыуы башҡорттары ырыуы исемен һәм үҙҙәренең сығышын ошо тарихи шәхес менән бәйләйБАЧМАН, ист. личностьБашкирское народное творчество. Т.2: Предания и легенды. Уфа, 1987.

Бошман-Ҡыпсаҡ ырыуы башҡорттары Көйөргәҙе районының Кинйә, Яңы Ямаш, Түкән ауылдарында йәшәй.

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Кинйә Арыҫланов

 Әҙәбиәт 
 Тизенгаузен В. Г. Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды. Т.2. М.—Л., 1941
 Рашид ад-Дин. Сборник летописей. Т.2. М.—Л., 1960
 Башкирское народное творчество. Т.2: Предания и легенды. Уфа, 1987

 Һылтанмалар 
 БАЧМАН, ист. личность
 Арслан — значит лев. ж."Ватандаш" 
 Башҡортостан: Ҡыҫҡса энциклопедия 

Категория:Башҡортостан тарихы