Ала сәпсәү
{{taxobox
| name = Ала сәпсәү
| image file = Charadrius morinellus male.jpg
| image descr = Ала сәпсәү
| regnum = Хайуандар
| phylum = [[Хордалылар]]
| classis = [[Ҡоштар]]
| ordo = [[Ржанка һымаҡтар]]
| familia = [[Ржанкалар]]
| genus = [[Тәтелдәүестәр]]
| species = '''Ала сәпсәү'''
| latin = {{btname|Charadrius morinellus| <br /> [[Linnaeus]], 1758}}
| commons = Category:Charadrius morinellus
| wikispecies = Charadrius morinellus
| itis = 176545
| ncbi = 211599
| range map = Charadrius morinellus distr..png
| range legend =
{{легенда|#FF9000|<small>Оя ҡороу ареалы</small>}}
{{легенда|#3B3AFF|<small>Миграция</small>}}
| section name = Синонимы
| section text =
* ''Eudromias morinellus''
}}
{{Международная Красная книга|LC|144125}}
[[Файл:Charadrius morinellus MHNT.jpg|thumb|'' Ала сәпсәү йомортҡалары '']]

[[Файл:Charadrius morinellus male with chicks.jpg|thumb|right|250px|Ата ҡош себештәре менән]]

'''Ала сәпсәү, сырылдаҡ, сырлауыҡ''' ({{lang-lat|Charadrius morinellus}}, {{lang-ru|Хрустан}}) — күсмә ваҡ ҡош.

[[Күгәрсен]]дән бәләкәй. Яҙғыһын түбәһе ҡара, ҡашы, тамағы аҡ, түше һәм һырты күкһел һоро, ҡорһаҡ яғы ерән, аяҡтары һары, суҡышы ҡара. Көҙгөһөн тоноғораҡ төҫтә була. Ташлы тауҙарҙа йәшәй.

Тауышы һыҙғырыуға оҡшаған: «тит-тит-тит», тынысһыҙланғанда — ҡалтырауыҡлы һыҙғырыу.

Башҡа сәпсәүҙәрҙән төҫө һәм тауышы менән айырыла. Бөжәктәр, ҡорттар менән туҡлана. Күсмә ҡош. Һирәк осрай. Ояһын ергә соҡор ҡаҙып, мүк һәм япраҡ түшәп эшләй. Эре ҡара таплы З бөртөк күкһел һары йомортҡаһы була.

{{примечания}}

== Әҙәбиәт ==


* [[Э. Ф. Ишбирҙин]]. Башҡортостан ҡоштары. Өфө-1986 йыл.67-се бит.
* {{книга|автор=Thomas Alerstam, David A. Christie.|заглавие=Миграция птиц|оригинал=Bird Migration|год=2008|издательство=Cambridge University Press|страниц=432|isbn=0521448220}}
* {{книга|автор=Г. П. Дементьев, Н. А. Гладков.|заглавие=Птицы Советского Союза|том=3|год=1951|издательство=Советская наука|страниц=635|страницы=51-56}}
* {{книга|автор=В. К. Рябицев.|заглавие=Птицы тундры|место=Свердловск|издательство=Средне-Уральское книжное издательство|год=1986|страницы=81-82}}
* {{книга|автор=В. К. Рябицев.|заглавие=Птицы Урала, Приуралья и Западной Сибири: Справочник-определитель|место=Екатеринбург|издательство=Изд-во Урал. ун-та|год=2001|страниц=608|страницы=189-191|isbn=5-7525-0825-8}}
* {{книга|автор=Л. С. Степанян.|заглавие=Конспект орнитологической фауны России и сопредельных территорий|место=Москва|издательство=Академкнига|год=2003|страниц=808|isbn=5-94628-093-7}}
* {{книга|автор=Е. Е. Сыроечковский, Э. В. Рогачёва.|заглавие=Животный мир Красноярского края|место=Красноярск|издательство=Красноярское книжное издательство|год=1980|страниц=360}}

{{|de}}

[[Категория:Ҡоштар]]
[[Категория:Башҡортостан ҡоштары]]
thumb|right|250px|Ата ҡош себештәре менән

Ала сәпсәү, сырылдаҡ, сырлауыҡ (, ) — күсмә ваҡ ҡош.

Күгәрсендән бәләкәй. Яҙғыһын түбәһе ҡара, ҡашы, тамағы аҡ, түше һәм һырты күкһел һоро, ҡорһаҡ яғы ерән, аяҡтары һары, суҡышы ҡара. Көҙгөһөн тоноғораҡ төҫтә була. Ташлы тауҙарҙа йәшәй.

Тауышы һыҙғырыуға оҡшаған: «тит-тит-тит», тынысһыҙланғанда — ҡалтырауыҡлы һыҙғырыу.

Башҡа сәпсәүҙәрҙән төҫө һәм тауышы менән айырыла. Бөжәктәр, ҡорттар менән туҡлана. Күсмә ҡош. Һирәк осрай. Ояһын ергә соҡор ҡаҙып, мүк һәм япраҡ түшәп эшләй. Эре ҡара таплы З бөртөк күкһел һары йомортҡаһы була.

 Әҙәбиәт 

 Э. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары. Өфө-1986 йыл.67-се бит.
 
 
 
 
 
 

{{|de}}

Категория:Ҡоштар
Категория:Башҡортостан ҡоштары