Борғандаҡ
{{taxobox
| name = Вертишейка
| image file = 22804 Draaihals (3318438707).jpg
| image descr = Борғандыҡ
| regnum = Хайуандар
| phylum = [[Хордалылар]]
| subphylum = [[Умыртҡалылар]]
| classis = [[Ҡоштар]]
| subclassis = 
| ordo = [[Тумыртҡа һымактар]]
| familia = Тумыртҡалар
| genus = Боғандыҡтар
| species = '''Борғандыҡ'''
| latin = {{btname|Jynx torquilla| [[Linnaeus]], 1758}}
| wikispecies = Jynx torquilla
| commons = Category:Jynx torquilla
| itis = 178150
| ncbi = 189526
| range map = Jynx torquilla distr .png
| range legend =
{{легенда|#F7A229|<small>Оя ҡороу ареалы</small>}}
{{легенда|#5379F6|<small>Миграции</small>}}
}}
{{Международная Красная книга|LC|141604}}
'''Борғандаҡ''' ({{lang-ru|вертишейка}}, {{lang-ru|Jynx torquilla}}) — бөтә палеарктика өлкәһендә йәшәй торған ваҡ [[ҡоштар|ҡош]].
Диалекттарҙа ''борғандаҡ турғай, нәләт турғай, йылан турғай, сығырлы турғай.''
== Ҡылыҡһырлама ==

[[Турғай]]ҙан ҙурыраҡ. Ағас төптәрендә, япраҡ араларында йөрөүсе бик һаҡ ҡош. Өҙлөкһөҙ муйынын бер һуҙып, бер эскәрәк тартып, ян-яҡҡа борғолай, ҡайһы ваҡыт бөтә кәүҙәһен ҡалтырата. Дөйөм төҫө ҡара һәм көрән таптар менән сыбарланған һарғылт көрән. Башҡа ҡоштар менән бутауы мөмкин түгел. Төҫө, хәрәкәттәре бик үҙенсәлекле.

== Тауышы ==
Тауышы яңғырауыҡлы:"кәй-кәй-кәй" йәки йылан һымаҡ ышылдай.

== Йәшәү рәүеше ==
[[File:Jynx torquilla MHNT ZOO 2010 11 162 Le monetier les bains.jpg|thumb|''Jynx torquilla'']]
[[File:Eurasian wryneck (Jynx torquilla) calling.webm |thumb |left|Jynx torquilla]]
Һирәк ағаслы урмандарҙа йәшәй. Күсмә ҡош. Киң генә таралған. Ағас ҡыуыштарында оялай. 6-12 бөртөк аҡ йомортҡаһы була.

== Әҙәбиәт ==

* {{книга|автор=U. N. Glutz von Blotzheim, K. M. Bauer|заглавие=Handbuch der Vögel Mitteleuropas|издательство=Aula-Verlag|год=1980|место=Wiesbaden}}{{ref-de}}
* {{книга|автор=Killian Mullarney, Lars Svensson, Dan Zetterström, Peter J. Grant|часть=|заглавие=Птицы Европы|оригинал=Birds of Europe|место=United States|издательство=Princeton University Press|год=2000|страницы=228|страниц=400|isbn=978-0-691-05054-6}}{{ref-en}}
* {{книга|автор=von Klaus Richarz, Gunter Steinbach.|заглавие=Steinbachs Naturführer. Landvögel: Erkennen und bestimmen|издательство=Ulmer (Eugen)|год=2001|страниц=191|isbn=3800142686}}{{ref-de}}
years in Sweden|издание=Ornis svecica|год=2003|том=13|номер=1|страницы=25-28}}{{ref-en}}
* {{книга|автор=H. Winkler, D. Christie 2002. Family Picidae (Woodpeckers) in del Hoyo, J., Elliott, A., & Sargatal, J., eds.|часть=Vol. 7.|заглавие=Путеводитель по птицам мира|оригинал=Handbook of the birds of the world|место=Barcelona|издательство=Lynx Edicions|год=2002|isbn=84-87334-37-7}}{{ref-en}}
* {{книга|автор=А. И. Иванов, Е. В. Козлова, Л. А. Портенко, А. Я. Тугаринов.|заглавие=Птицы СССР|часть=Часть II|место=Москва-Ленинград|издательство=Издательство АН СССР|год=1953|страницы=309-311}}
* {{книга|автор=Ф. Зауэр.|заглавие=Птицы - обитатели лугов, полей и лесов|место=Москва|издательство=Астрель|год=2002|страниц=286|isbn=5-271-03191-8}}
* {{книга|автор=А. С. Мальчевский, Ю. Б. Пукинский|заглавие=Птицы Ленинградской области и сопредельных территорий|издательство=Издательство Ленинградского университета|год=1983|место=Ленинград}}
* {{книга|автор=В. К. Рябицев.|заглавие=Птицы Урала, Приуралья и Западной Сибири: Справочник-определитель|место=Екатеринбург|издательство=Изд-во Урал. ун-та|год=2001|страниц=608|страницы=347-348|isbn=5-7525-0825-8}}{{ref-en}}
* {{книга|автор=Л. С. Степанян.|заглавие=Конспект орнитологической фауны России и сопредельных территорий|место=Москва|издательство=Академкнига|год=2003|страниц=808|isbn=5-94628-093-7}}

== Һылтанмалар ==
* [http://www.sevin.ru/vertebrates/index.html?birds/410.html Позвоночные животные России: вертишейка] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201026075055/http://www.sevin.ru/vertebrates/index.html?birds%2F410.html |date=2020-10-26 }}

{{|de}}

[[Категория:Турғайҙар]]
[[Категория:Ҡоштар]]
[[Категория:Башҡортостан ҡоштары]]
Борғандаҡ (, ) — бөтә палеарктика өлкәһендә йәшәй торған ваҡ ҡош.
Диалекттарҙа борғандаҡ турғай, нәләт турғай, йылан турғай, сығырлы турғай.
 Ҡылыҡһырлама 

Турғайҙан ҙурыраҡ. Ағас төптәрендә, япраҡ араларында йөрөүсе бик һаҡ ҡош. Өҙлөкһөҙ муйынын бер һуҙып, бер эскәрәк тартып, ян-яҡҡа борғолай, ҡайһы ваҡыт бөтә кәүҙәһен ҡалтырата. Дөйөм төҫө ҡара һәм көрән таптар менән сыбарланған һарғылт көрән. Башҡа ҡоштар менән бутауы мөмкин түгел. Төҫө, хәрәкәттәре бик үҙенсәлекле.

 Тауышы 
Тауышы яңғырауыҡлы:"кәй-кәй-кәй" йәки йылан һымаҡ ышылдай.

 Йәшәү рәүеше 
thumb|Jynx torquilla
thumb |left|Jynx torquilla
Һирәк ағаслы урмандарҙа йәшәй. Күсмә ҡош. Киң генә таралған. Ағас ҡыуыштарында оялай. 6-12 бөртөк аҡ йомортҡаһы була.

 Әҙәбиәт 

 
 
 
years in Sweden|издание=Ornis svecica|год=2003|том=13|номер=1|страницы=25-28}}
 
 
 
 
 
 

 Һылтанмалар 
 Позвоночные животные России: вертишейка 

{{|de}}

Категория:Турғайҙар
Категория:Ҡоштар
Категория:Башҡортостан ҡоштары