Ҡыҙылъяр (Архангел районы)
{{Башҡа мәғәнәләре|Ҡыҙылъяр}}
{{Ук}}
'''Ҡыҙылъяр''' ({{lang-ru|Кызылярово}}) — [[Башҡортостан]]дың [[Архангел районы]]ндағы ауыл. [[2009]] йылдың 1 ғинуарына ҡарата халыҡ һаны 148 кеше<ref name='белешмә китабы'>[http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls Башҡортостан Республикаһының райондары буйынса белешмә китабы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}</ref>.
Почта индексы — 453034, [[ОКАТО|ОКАТО коды]] — 80203804003.

== Халыҡ һаны ==
1906 йылда — 124 кеше; 1920—198; 1939—319; 1959—153; 1989—135; 2002—127; 2010 йылда — 127 кеше йәшәгән<ref>[http://bashenc.online/ru/articles/88458/ Региональный интерактивный энциклопедический портал «Башкортостан»]</ref>.
; Милли составы
[[Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002)]] мәғлүмәттәре буйынса [[башҡорттар]] 93 % тәшкил итә.

{| class='standard' style='text-align: center;'
| colspan=6 | '''Дөйөм халыҡ һаны'''<ref name='белешмә китабы' />
|--- class='bright'
| colspan=2 | Халыҡ һаны || colspan=2 | 2002—2009 халыҡ үҙгәреше
|--- class='shadow'
| 2002 || 2009 || кеше || %
|---
| 127 || 148 || +21 || +16,54
|}

== Географик урыны ==
* Район үҙәгенә тиклем ([[Архангел (Архангель районы)|Архангел]]): 19 км
* Яҡындағы тимер юл станцияһы (Приуралье): 28 км

== Тарихы ==
[[Инйәр (йылға)|Инйәр]] йылғаһы [[Эҫем (Ағиҙел ҡушылдығы)|Эҫемгә]] ҡойған ерҙә урынлашҡан Күрпәс-Табын улусының [[Көмәрле]] һәм Ҡыҙылъяр ауылдары Күлсәйет тип аталған. Күлсәйет, күрәһең, был ауылдарҙың иртәрәк атамаһы. Әгәр Көмәрле ауылы, Күлсәйет ауылы кеүек үк, [[XIX быуат|XIX быуаттың]] 60-сы йылдарында барлыҡҡа килһә, Ҡыҙылъяр (Күлсәйет) быуат аҙағында хасил була.

[[1896 йыл]]да Ҡыҙылъяр ауылы 107 кешеһе булған 21 йорттан торған<ref>{{ИСДБ|страница=118}}</ref><ref>http://bashenc.online/ba/articles/88458/</ref>.

== Урамдары ==
* Салауат исемендәге урам ({{lang-ru|Им Салавата (улица)}})
* Йәштәр урамы ({{lang-ru|Молодежная (улица)}})
* Яр буйы урамы ({{lang-ru|Набережная (улица)}})<ref>[https://www.gosspravka.ru/02/003/000006.html Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 30 по Республике Башкортостан]</ref>

== Билдәле шәхестәре ==
* [[Алсынбаев Мәхәмәт Мәхәмәтулла улы]] (8.03.1949), ғалим-хирург, медицина өлкәһе һәм йәмәғәт эшмәкәре. 1995—2010 йылдарҙа «Иммунопрепарат» предприятиеһының генераль директоры. [[Башҡортостан Республикаһы]]ның 2‑се һәм 3‑сө саҡырылыш [[Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай]] депутаты. Медицина фәндәре докторы (2003), профессор (2007). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре (1999), Башҡортостан Республикаһы атҡаҙанған табибы (1995). [[Салауат Юлаев ордены]] кавалеры<ref>[http://баш.башкирская-энциклопедия.рф/index.php/component/content/article/8-statya/744-alsynbaev-m-kh-m-t-m-kh-m-tulla-uly Башҡорт энциклопедияһы — Алсынбаев Мәхәмәт Мәхәмәтулла улы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406000531/http://xn--80ab4e.xn----7sbacsfsccnbdnzsqis3h5a6ivbm.xn--p1ai/index.php/component/content/article/8-statya/744-alsynbaev-m-kh-m-t-m-kh-m-tulla-uly |date=2016-04-06 }}{{V|7|03|2019}}</ref>.
* Ғалин Рауил Әхтәрйән улы — актёр. Башҡортостан Республикаһының халыҡ (1996), БАССР-ҙың атҡаҙанған (1989) артисы. Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы (1982)<ref>https://nsportal.ru/user/395136/page/bashkortostanga-100-yyl</ref>

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Әҙәбиәт ==
* Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.{{ref-ru}}
* [https://e.mail.ru/attachment/14060986080000000551/0;1 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. —] ISBN 978-5-295-04683-4.

== Һылтанмалар ==
* {{БЭ2013|index.php/read/8-statya/7831-y-yl-yar-arkhangel-r-nynda-y-auyl}}
* [http://ufagen.ru/places/arhangelskiy/kulseitovo.html Кызылярово, Кульсеитово, Кумурлы на портале «Генеалогия и Архивы»]{{V|7|03|2019}}

{{Навигация1
|Портал       = Башҡортостан ауылдары
|Викисловарь  = 
|Викиучебник  = 
|Викицитатник = 
|Викитека     = Башҡортостан Республикаһы Законы (№ 22-з, 16 июль, 2008 йыл.)
|Викивиды     = 
|Викиновости  = 
|Викисклад    = 
|Метавики     = 
|Проект       = Башҡортостан ауылдары
}}
<references/>

{{Архангел районы ауылдары}}

[[Категория:Архангел районы ауылдары]]
Ҡыҙылъяр () — Башҡортостандың Архангел районындағы ауыл. 2009 йылдың 1 ғинуарына ҡарата халыҡ һаны 148 кешеБашҡортостан Республикаһының райондары буйынса белешмә китабы .
Почта индексы — 453034, ОКАТО коды — 80203804003.

 Халыҡ һаны 
1906 йылда — 124 кеше; 1920—198; 1939—319; 1959—153; 1989—135; 2002—127; 2010 йылда — 127 кеше йәшәгәнРегиональный интерактивный энциклопедический портал «Башкортостан».
 Милли составы
Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу (2002) мәғлүмәттәре буйынса башҡорттар 93 % тәшкил итә.

 Дөйөм халыҡ һаны Халыҡ һаны  2002—2009 халыҡ үҙгәреше 2002  2009  кеше  % 127  148  +21  +16,54

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Архангел): 19 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Приуралье): 28 км

 Тарихы 
Инйәр йылғаһы Эҫемгә ҡойған ерҙә урынлашҡан Күрпәс-Табын улусының Көмәрле һәм Ҡыҙылъяр ауылдары Күлсәйет тип аталған. Күлсәйет, күрәһең, был ауылдарҙың иртәрәк атамаһы. Әгәр Көмәрле ауылы, Күлсәйет ауылы кеүек үк, XIX быуаттың 60-сы йылдарында барлыҡҡа килһә, Ҡыҙылъяр (Күлсәйет) быуат аҙағында хасил була.

1896 йылда Ҡыҙылъяр ауылы 107 кешеһе булған 21 йорттан торғанhttp://bashenc.online/ba/articles/88458/.

 Урамдары 
 Салауат исемендәге урам ()
 Йәштәр урамы ()
 Яр буйы урамы ()Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 30 по Республике Башкортостан

 Билдәле шәхестәре 
 Алсынбаев Мәхәмәт Мәхәмәтулла улы (8.03.1949), ғалим-хирург, медицина өлкәһе һәм йәмәғәт эшмәкәре. 1995—2010 йылдарҙа «Иммунопрепарат» предприятиеһының генераль директоры. Башҡортостан Республикаһының 2‑се һәм 3‑сө саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты. Медицина фәндәре докторы (2003), профессор (2007). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре (1999), Башҡортостан Республикаһы атҡаҙанған табибы (1995). Салауат Юлаев ордены кавалерыБашҡорт энциклопедияһы — Алсынбаев Мәхәмәт Мәхәмәтулла улы .
 Ғалин Рауил Әхтәрйән улы — актёр. Башҡортостан Республикаһының халыҡ (1996), БАССР-ҙың атҡаҙанған (1989) артисы. Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы (1982)https://nsportal.ru/user/395136/page/bashkortostanga-100-yyl

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7.
 Асфандияров А. З. История сёл и деревень Башкортостана и сопредельных территорий — Уфа: Китап, 2009. — 744 б. — ISBN 978-5-295-04683-4.

 Һылтанмалар 
 
 Кызылярово, Кульсеитово, Кумурлы на портале «Генеалогия и Архивы»

Категория:Архангел районы ауылдары