Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы
{{Персона
|имя              = Руза Сәхәүетдинова
|изображение         =  
|размер           = 
|описание         = 
|имя при рождении = Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы 	
|род деятельности = композитор
|дата рождения    = 25.6.1937 
|место рождения   = [[Тажик ССР-ы]], [[Сталинабад]] (хәҙерге {{ТУ|Дүшәмбе|Дүшәмбелә}}) ҡалаһы
|гражданство      = {{USSR}} <br>{{RUS}}
|религия          =
|дата смерти      =
|место смерти     = 
|отец             =
|мать             =
|супруга          = 
|дети             =
|награды и премии = {{{!}} style="background:transparent"
{{!}} {{Орден Салавата Юлаева|2013}}{{Заслуженный деятель искусств Российской Федерации|2003}} {{!!}} {{Башҡортостандың халыҡ артисы|1994}} 
{{!}}}
|сайт             =
}}
{{фамилиялаш|Сәхәүетдинов}}
'''Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы''' ([[25 июнь]] [[1937 йыл]]) — композитор, Рәсәй Федерацияһының (2003) һәм [[Башҡорт АССР-ы]]ның (1990) атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1994), [[Салауат Юлаев ордены]] кавалеры (2013), эстрада йырҙарын башҡарыусыларҙың «Гәлсәр һандуғас» республика теелевизион фестиваль-конкурсы (2004), [[Миәкә районы]]ның [[Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге премия]]һы (1993) һәм [[Рәми Ғарипов исемендәге 1-се Башҡорт республика гимназия-интернаты|1-се Башҡорт республика гимназия-интернатының]] [[Рәми Ғарипов исемендәге премия]]һы (2002) лауреаты.

== Биографияһы ==
Руза Хәйҙәр ҡыҙы Сәхәүетдинова 1937 йылдың 25 июнендә Тажик ССР-ы [[Сталинабад]] (Дүшәмбе) ҡалаһында тыуған.

[[Бөйөк Ватан һуғышы]]нан һуң ата-әсәһе менән [[Башҡортостан]]дың [[Шишмә]] ҡасабаһына күсеп ҡайта. Мәктәпте тамамлағандан һуң, Руза башҡорт дәүләт филармонияһына эшкә килә — Фәйзи Ғәскәров етәкселек иткән халыҡ бейеүҙәре ансамблендә бейей, эстрада бригадаларында эшләй. Сибай ҡалаһы Мәҙәниәт йортонда художество етәксеһе була.

1971 йылда [[Өфө сәнғәт училищеһы]]н тамамлай.

1970-се йылдарҙан башлап, Руза Хәйҙәр ҡыҙы йырҙар ижад итә. Был осорҙа Башҡортостан телевидениеһында тауыш режиссеры булып (1980—1984), уның йырҙары йырсылар тарафынан яратып башҡарыла,ә халыҡ уларҙы яратып ҡабул итә .

1971—1980 йылдарҙа Өфө ҡалаһында 100-сө мәктәптә музыка уҡытыусы булып эшләй. Хор етәксеһе була, мәктәп эргәһендәге хор студияһын да алып бара. 1980—1984 йылдарҙа Башҡортостан Дәүләт телерадио комитетында тауыш режиссёры була.

Руза Сәхәүетдинова йырҙары [[Фәрит Бикбулатов]], [[Нәзифә Ҡадирова]], [[Флүрә Килдейәрова]], [[Тәнзилә Үҙәнбаева]], [[Фәнүнә Сиражетдинова]], [[ Фәнәүи Сәлихов]] кеүек билдәле Башҡортостан йырсылары башҡарыуында яңғырай. Татарстанда ла Р. Сәхәүетдинова йырҙары Ренат Ибраһимов, Хәйҙәр Бегичев һәм башҡа йырсылар репертуарында була.

Р. Сәхәүетдинова музыка ҡоралдары һәм хор өсөн әҫәрҙәр яҙа, шулай уҡ [[Мостай Кәрим]], [[Рауил Бикбаев]], [[Сафуан Әлибаев]], [[Рәми Ғарипов]],[[ Муса Сиражи]], [[Тамара Ғәниева]] шиғырҙарына йырҙар һәм романстар ижад итә.

Руза Хәйҙәр ҡыҙы спектаклдәр, радиопостановкалар өсөн музыка яҙа, СССР-ҙа билдәле булған «Мелодия» Бөтә Cоюз фирмаһы уның грампластинкаларын сығара.

1991 йылдан СССР Композиторҙар союзы ағзаһы. Союзға ингәндә рекомендацияны уға СССР композиторҙары Союзы рәйесе Тихон Хренников үҙе бирә.

== Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре ==
* Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1990).
* Миәкә районының [[Мифтахетдин Аҡмулла]] исемендәге премия лауреаты (1993)<ref>[http://libmap.bashnl.ru/node/105 Литературная карта Республики Башкортостан: Премия имени Акмуллы]</ref>.
* [[Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы]] (1994).
* 1-се Башҡорт республика гимназия-интернатының Рәми Ғарипов исемендәге премияһы лауреаты (2002).
* Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2003).
* Эстрада йырҙарын башҡарыусыларҙың «Гәлсәр һандуғас» республика телевизион конкурс‑фестивале лауреаты (Өфө, 2004).
* [[Салауат Юлаев ордены]] (2013).

== Иҫкәрмәләр ==
{{иҫкәрмәләр}}

== Һылтанмалар ==
{{БЭ2013|index.php/read/8-statya/12829-s-kh-etdinova-ruza-kh-j-r-y-y|Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы}}

[http://bash.bashgazet.ru/people/26735-donya-tuly-mo-bit-ul.html «Донъя тулы моң бит ул»]
[[Категория:Өфө сәнғәт училищеһын тамамлаусылар]]
[[Категория:Башҡортостан композиторҙары]]
[[Категория:М. Аҡмулла исемендәге премия (Миәкә районы) лауреаттары]]
[[Категория:Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәрҙәре]]
[[Категория:Шәхестәр:«Башҡортостан» ТРК]]
[[Категория:Рәми Ғарипов исемендәге премия лауреаттары]]
Сәхәүетдинова Руза Хәйҙәр ҡыҙы (25 июнь 1937 йыл) — композитор, Рәсәй Федерацияһының (2003) һәм Башҡорт АССР-ының (1990) атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1994), Салауат Юлаев ордены кавалеры (2013), эстрада йырҙарын башҡарыусыларҙың «Гәлсәр һандуғас» республика теелевизион фестиваль-конкурсы (2004), Миәкә районының Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге премияһы (1993) һәм 1-се Башҡорт республика гимназия-интернатының Рәми Ғарипов исемендәге премияһы (2002) лауреаты.

 Биографияһы 
Руза Хәйҙәр ҡыҙы Сәхәүетдинова 1937 йылдың 25 июнендә Тажик ССР-ы Сталинабад (Дүшәмбе) ҡалаһында тыуған.

Бөйөк Ватан һуғышынан һуң ата-әсәһе менән Башҡортостандың Шишмә ҡасабаһына күсеп ҡайта. Мәктәпте тамамлағандан һуң, Руза башҡорт дәүләт филармонияһына эшкә килә — Фәйзи Ғәскәров етәкселек иткән халыҡ бейеүҙәре ансамблендә бейей, эстрада бригадаларында эшләй. Сибай ҡалаһы Мәҙәниәт йортонда художество етәксеһе була.

1971 йылда Өфө сәнғәт училищеһын тамамлай.

1970-се йылдарҙан башлап, Руза Хәйҙәр ҡыҙы йырҙар ижад итә. Был осорҙа Башҡортостан телевидениеһында тауыш режиссеры булып (1980—1984), уның йырҙары йырсылар тарафынан яратып башҡарыла,ә халыҡ уларҙы яратып ҡабул итә .

1971—1980 йылдарҙа Өфө ҡалаһында 100-сө мәктәптә музыка уҡытыусы булып эшләй. Хор етәксеһе була, мәктәп эргәһендәге хор студияһын да алып бара. 1980—1984 йылдарҙа Башҡортостан Дәүләт телерадио комитетында тауыш режиссёры була.

Руза Сәхәүетдинова йырҙары Фәрит Бикбулатов, Нәзифә Ҡадирова, Флүрә Килдейәрова, Тәнзилә Үҙәнбаева, Фәнүнә Сиражетдинова,  Фәнәүи Сәлихов кеүек билдәле Башҡортостан йырсылары башҡарыуында яңғырай. Татарстанда ла Р. Сәхәүетдинова йырҙары Ренат Ибраһимов, Хәйҙәр Бегичев һәм башҡа йырсылар репертуарында була.

Р. Сәхәүетдинова музыка ҡоралдары һәм хор өсөн әҫәрҙәр яҙа, шулай уҡ Мостай Кәрим, Рауил Бикбаев, Сафуан Әлибаев, Рәми Ғарипов, Муса Сиражи, Тамара Ғәниева шиғырҙарына йырҙар һәм романстар ижад итә.

Руза Хәйҙәр ҡыҙы спектаклдәр, радиопостановкалар өсөн музыка яҙа, СССР-ҙа билдәле булған «Мелодия» Бөтә Cоюз фирмаһы уның грампластинкаларын сығара.

1991 йылдан СССР Композиторҙар союзы ағзаһы. Союзға ингәндә рекомендацияны уға СССР композиторҙары Союзы рәйесе Тихон Хренников үҙе бирә.

 Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре 
 Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (1990).
 Миәкә районының Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге премия лауреаты (1993)Литературная карта Республики Башкортостан: Премия имени Акмуллы.
 Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1994).
 1-се Башҡорт республика гимназия-интернатының Рәми Ғарипов исемендәге премияһы лауреаты (2002).
 Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре (2003).
 Эстрада йырҙарын башҡарыусыларҙың «Гәлсәр һандуғас» республика телевизион конкурс‑фестивале лауреаты (Өфө, 2004).
 Салауат Юлаев ордены (2013).

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 

«Донъя тулы моң бит ул»
Категория:Өфө сәнғәт училищеһын тамамлаусылар
Категория:Башҡортостан композиторҙары
Категория:М. Аҡмулла исемендәге премия (Миәкә районы) лауреаттары
Категория:Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәрҙәре
Категория:Шәхестәр:«Башҡортостан» ТРК
Категория:Рәми Ғарипов исемендәге премия лауреаттары