Баян ҡош
{{Taxobox
| name = Баян ҡош
| image file = Orzechówka, orzechówka zwyczajna (Nucifraga caryocatactes).jpg
| regnum = Хайуандар
| phylum = [[Хордалылар]]
| classis = [[Ҡоштар]]
| ordo = [[Турғай һымаҡтар]]
| familia = [[Ҡоҙғондәр]]
| genus = [[Баяндар]]
| species = '''Баян ҡош'''
| latin = {{btname|Nucifraga caryocatactes|([[Линней, Карл|Linnaeus]], 1758)}}
| wikispecies = Nucifraga caryocatactes
| commons = Category:Nucifraga caryocatactes
| range map = Map_of_distribution_of_Nucifraga_caryocatactes.png
| itis = 561630
| ncbi = 56786
}}
[[Файл:Nucifraga caryocatactes caryocatactes  MHNT.ZOO.2010.11.170.8.jpg|thumb|''Nucifraga caryocatactes caryocatactes '']]

{{Международная Красная книга|LC|146637}}
'''Баян ҡош''', сыбар һайыҫҡан, шыршы һыйыҫҡаны ({{lang-ru|Кедровка}}, {{lang-la|Nucifraga caryocatactes}}) — турғайҙар төркөмөнә ҡараған [[ҡоштар|ҡош]]. [[Рәсәй]]ҙең ылыҫлы урмандарында йәшәй.

== Ҡылыҡһырлама ==
[[Күгәрсен]]дән бәләкәйерәк. Парлашып та, күмәкләшеп тә йөрөйҙәр. Яҙғыһын, бала сығарған осорҙа, йәшертен һәм шым була, башҡа ваҡыттарҙа ҡысҡырып, күҙгә ташланып йөрөй. Түбәһе, елкәһе, ҡанаттары һәм ҡойроғо ҡара, ҡойроғоноң осо аҡ. Кәүҙәһенең ҡалған өлөшө [[аҡ]] төртөктәр менән сыбарланған ҡуңыр-көрән. Башҡа ҡоштар менән бутарлыҡ түгел.

== Тауышы ==
Тауышы тупаҫ: «рәәәж-рәәәж» йәки «кррәй-крәәй».

== Йәшәү рәүеше ==
Ылыҫлы урмандарҙа йәшәй. Башлыса шыршы һәм ҡарағай орлоҡтары менән туҡлана, йылы яҡҡа китмәй, бер урындан икенсе урынға күсеп йөрөй, һирәк осрай. Ҡайһы бер йылдарҙа бөтөнләй күренмәй. Ағастарҙа оялай. Ҡара һипкелле 4—5 йәшкелт һоро йомортҡаһы була. Б1лыҫлы ағастарҙың орлоғон таратып, файҙа килтерә.

== Ҡыҙыҡлы факттар ==
* Баян ҡош тел аҫтында моҡсайы бар. Ул унда 100 кедр сәтләүеген һыйҙыра һәм бол (запас) тота.

== Әҙәбиәт ==
* {{книга|автор = Альфред Брем|часть = Кедровка|заглавие = Жизнь Животных|место = М.|издательство = Эксмо|год = 2009|страницы = 320|страниц = 960|isbn = 978-5-699-39094-6|тираж = 51 000}}

== Һылтанмалар ==
* [http://www.sevin.ru/vertebrates/index.html?birds/488.html Позвоночные животные России: Кедровка] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141111181640/http://www.sevin.ru/vertebrates/index.html?birds%2F488.html |date=2014-11-11 }}

{{ornitology-stub}}
[[Категория:Башҡортостан ҡоштары]]
[[Категория:Турғайҙар]]
Баян ҡош, сыбар һайыҫҡан, шыршы һыйыҫҡаны (, ) — турғайҙар төркөмөнә ҡараған ҡош. Рәсәйҙең ылыҫлы урмандарында йәшәй.

 Ҡылыҡһырлама 
Күгәрсендән бәләкәйерәк. Парлашып та, күмәкләшеп тә йөрөйҙәр. Яҙғыһын, бала сығарған осорҙа, йәшертен һәм шым була, башҡа ваҡыттарҙа ҡысҡырып, күҙгә ташланып йөрөй. Түбәһе, елкәһе, ҡанаттары һәм ҡойроғо ҡара, ҡойроғоноң осо аҡ. Кәүҙәһенең ҡалған өлөшө аҡ төртөктәр менән сыбарланған ҡуңыр-көрән. Башҡа ҡоштар менән бутарлыҡ түгел.

 Тауышы 
Тауышы тупаҫ: «рәәәж-рәәәж» йәки «кррәй-крәәй».

 Йәшәү рәүеше 
Ылыҫлы урмандарҙа йәшәй. Башлыса шыршы һәм ҡарағай орлоҡтары менән туҡлана, йылы яҡҡа китмәй, бер урындан икенсе урынға күсеп йөрөй, һирәк осрай. Ҡайһы бер йылдарҙа бөтөнләй күренмәй. Ағастарҙа оялай. Ҡара һипкелле 4—5 йәшкелт һоро йомортҡаһы була. Б1лыҫлы ағастарҙың орлоғон таратып, файҙа килтерә.

 Ҡыҙыҡлы факттар 
 Баян ҡош тел аҫтында моҡсайы бар. Ул унда 100 кедр сәтләүеген һыйҙыра һәм бол (запас) тота.

 Әҙәбиәт 
 

 Һылтанмалар 
 Позвоночные животные России: Кедровка 

Категория:Башҡортостан ҡоштары
Категория:Турғайҙар