Aeropuertu de Sabadell
{{referencies|t=20120911|aviación}}
{{edificiu}}
L''''aeropuertu de Sabadell''' ye un [[aeropuertos d'España|aeropuertu español]] d'[[Aena]] que ta asitiáu xunto a [[Sabadell]] y a 10&nbsp;[[quilómetru|km]] de [[Barcelona]].
Tien una [[Pista d'aterrizaxe|pista]] de 1050&nbsp;[[metru|m]] a una altitú de 148&nbsp;m (485') y orientación 13-31.
Xunto al [[aeropuertu de Cuatro Viento]], ye'l más importante d'[[aviación xeneral]] n'[[España]], amás de ser el segundu aeropuertu catalán con más operaciones en 2016 siguíu pol [[Aeropuertu de Girona]] y l'[[Aeropuertu de Reus]].

Hai más de 200 aeronaves con base nel aeródromu, aniciando más de 100.000 operaciones añales.
Nél trabayen más de 400 persones ente escueles, talleres, personal d'[[Aena]], etc.

Na actualidá ta siendo remocicáu según el Plan Direutor, lo que nun plazu non mayor de 4 años convertir nel aeropuertu más forníu no qu'a l'aviación xeneral refierse. Nesti aeropuertu atopa'l primer aeroclub d'España, el [[Aeroclub Barcelona-Sabadell]], con más de 1000 socios y más de 10.000 hores volaes añalmente.

== Historia ==
El 1 d'agostu de 1934 inauguróse l'Aeropuertu de Sabadell, vencíu a l'[[Aeronáutica Militar (España)|Aeronáutica Militar]] y con autorización pa vuelos civiles. Entamóse un festival acrobáticu pa celebralo qu'entusiasmó al públicu. Sicasí, y debíu sobremanera a la inestabilidá política frenóse'l so desarrollu.

=== Guerra civil ===
Al empezar la [[guerra civil española]] en 1936, l'aeródromu adquirió relevancia por cuenta de la so posición estratéxica, polo que la [[Fuercies Aérees de la República Española]] (FARE) convertir nuna de les sos principales bases aérees na zona. Esvióse una llinia llétrica d'alta tensión y construyéronse hangares y talleres. Parte del caza [[Polikarpov I-15]] "Chatu" construyir nel aeródromu o na so contorna:<ref>Gabriel Cardona (2006). ''Historia militar d'una guerra civil: estratexes y táctiques de la guerra d'España'', Ediciones Flor de Vientu, páx. 210</ref> [[Rubí (Barcelona)|Rubí]], [[Castellar del Vallès]]. La máxima actividá producir nel branu boreal de 1938.

[[Ficheru:Arsenal y polvorín del aeródromo de Sabadell - 10.JPG|thumb|180px|left|[[Arsenal (armamentu)|Arsenal]] y polvorín utilizáu mientres la [[Guerra Civil Española]], asitiáu na parte baxa de la turria oeste del aeropuertu.]]

L'aeródromu apurrió sofitó loxísticu, destacando na defensa de Barcelona y acoyendo delles escuadrillas de [[Caza (avión)|caces]]. Nin la ciudá nin el campu d'aviación sufrieron bombardeos mientres la guerra, posiblemente pa nun estropiar les industries militar y testil cercanes. 

Debíu a la corte en dos de la zona republicana, a mediaos de 1938 l'Academia de Capacitación del Aire treslladóse a Sabadell dende Murcia Tres
 
l'empiezu de la [[Ofensiva de Cataluña]], escontra'l 15 de xineru de 1939 cesó la producción de caces. El personal amenorgar a un grupu de mecánicos. El 27 de xineru entraron les tropes franquistes y díes dempués los aviones de la [[Legión Cóndor]], dende que la so base siguieron operando mientres la campaña de Cataluña.

=== Posguerra y dictadura franquista ===
Nos años de la posguerra ralentizóse nuevamente'l desarrollu del aeropuertu. El nuevu impulsu producióse gracies a los aficionaos a l'aviación que crearon el nuevu Aeroclub de Sabadell, refundado del antiguu Aeroclub de Sabadell y del Vallés. La nueva entidá quedó aprobada en setiembre de 1948. Un mes más tarde, pasó a la categoría d'Aeródromu de campaña, con una asignación d'unos pocos soldaos, atestiguando que siguía siendo propiedá del Estáu. 

El Rally Aereu Internacional del 19 y 20 de marzu de 1949 marcó'l puntu d'inflexón. Tuvo gran ésitu de públicu, 46 aviones inscritos y allegaron más de 150 pilotos. Poco dempués, el aeroclub entamó la selmana aeronáutica, del 10 al 17 d'avientu de 1949, un eventu de promoción aeronáutica.

L'añu de 1949, contabilizáronse 902 hores de vuelu, namái del Aeroclub.

El 1 de marzu de 1951, l'aeródromu quedó tresferíu al [[Ministeriu del Aire (España)|Ministeriu del Aire]], pola cesión gratuita del Conceyu de Sabadell. El terrén constaba de daqué más de 76&nbsp;[[hectárea|ha]].

[[Ficheru:Aeroclub Barcelona-Sabadell 1.jpg|thumb|250px|Academia de Pilotos.]]

N'ochobre de 1953 fúndense'l aeroclub de Sabadell y el de Barcelona, col nome d'[[Aeroclub Barcelona-Sabadell]]. Construyéronse nuevos hangares y producióse la cesión de material del Exércitu del Aire. Nivelóse'l terrén, que llegaba a presentar un desnivel del 7%. Trazáronse dos pistes de 45&nbsp;m d'anchor. La principal yera la 15/33 con 1200&nbsp;m, y la secundaria la 12/30. En xunu de 1955 el Rally Aereu París-Casablanca-París tuvo una etapa nel aeropuertu. En marzu de 1958 aterrizó un [[DC-3]] d'Iberia pa evaluar l'usu del aeródromu pa casos d'emerxencia. El 28 de xineru aterrizó un avión de pasaxeros por males condiciones meteorolóxiques nel [[Aeropuertu de Barcelona]].

Los discutinios col aeropuertu empezaron a finales del añu 1963, por cuenta de les servidumes aeronáutiques. Dictaminóse la imposibilidá de construyir percima de los 45&nbsp;m d'altor nun radiu de 5&nbsp;km. El conceyu de Sabadell interpunxo recursos. La solución vieno de la rectificación por Orde Ministerial qu'alcordaba suprimir la pista principal y establecer namái una direición d'aterrizaxe (12/30), que más palantre foi correxida a la orientación actual: 13/31. El conceyu fixo estudios y propuestes pal treslláu del aeropuertu que nun llegaron a bon fin. 

En xunetu de 1965 retiróse la dotación militar y en 1970, l'impautu de les servidumes aeronáutiques amenorgóse por cuenta de una nueva normativa, dexando la espansión urbana ya industrial pela redolada. De manera cuasi simultánea, l'actividá aeronáutica creció por nuevu actividaes aérees: llucha contra quemes, vixilancia de tráficu y emerxencies médiques ente otres. 
La nueva pista de 900&nbsp;m de llongura por 20 d'anchu inauguró'l 14 de xunu de 1970. Nun taba asfaltada, anque'l firme amacerárase. Desenvolvióse un festival aereu cola participación d'aviones F-104 Starfighter. 

El valláu del aeropuertu realizar n'abril de 1972, lo que reflexaba de dalguna manera la importancia que diba adquiriendo l'aeropuertu y la necesidá de midíes de seguridá. Por esa dómina, cada mes realizábense más de 500 operaciones de vuelu, siendo'l 70% del aeroclub. 
El primer rescate de monte en Cataluña realizó'l 18 de febreru de 1973 con un helicópteru que desapegó del aeropuertu. Nel branu boreal de 1974 destináronse tres aviones contra quemes

=== Dómina recién ===
El 15 d'abril de 1977 inauguróse la torre de control y el branu boreal de 1978 asfaltóse la pista d'aterrizaxe. Les dimensiones yeren de 900x30&nbsp;m. Establecer pal aeropuertu la categoría trés. 

En marzu de 1979 establecióse, según una orde del Ministeriu de Tresportes y Comunicaciones, el vuelu pa pasaxeros con aviones llixeros en condiciones de vuelu visual. A partir d'esi momentu, amontóse rápido'l tráficu. La nueva terminal empezó a construyise por esa dómina. 
En 1984 asfaltóse la pista de rodadura y una plataforma de 2000&nbsp;[[metru cuadráu|m²]].

== Ver tamién ==
* [[Aeroclub Barcelona-Sabadell]]
* [[Heliswiss Ibérica]]

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{commonscat}}
* [https://maps.google.es/maps?q=Aeropuertu+de+Sabadell L'aeropuertu de Sabadell al traviés de Google Maps]
* [http://www.aena.es/csee/Satellite/Aeropuertu-Sabadell/es/ Páxina oficial del aeropuertu]
* [http://www.favsq.org/aeroport/accidents.html Accidentes ya Incidentes rellacionaos col aeropuertu de Sabadell]
* [http://www.favsq.org/aeroport/servituds.html Servidumes aérees, afectación al territoriu]

{{Tradubot|Aeropuerto de Sabadell}}
{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Aeropuertos d'España|Sabadell]]
[[Categoría:Aeropuertos inauguraos en 1934]]
[[Categoría:Aena|Sabadell]]
[[Categoría:Provincia de Barcelona]]
L'aeropuertu de Sabadell ye un aeropuertu español d'Aena que ta asitiáu xunto a Sabadell y a 10 km de Barcelona.
Tien una pista de 1050 m a una altitú de 148 m (485') y orientación 13-31.
Xunto al aeropuertu de Cuatro Viento, ye'l más importante d'aviación xeneral n'España, amás de ser el segundu aeropuertu catalán con más operaciones en 2016 siguíu pol Aeropuertu de Girona y l'Aeropuertu de Reus.

Hai más de 200 aeronaves con base nel aeródromu, aniciando más de 100.000 operaciones añales.
Nél trabayen más de 400 persones ente escueles, talleres, personal d'Aena, etc.

Na actualidá ta siendo remocicáu según el Plan Direutor, lo que nun plazu non mayor de 4 años convertir nel aeropuertu más forníu no qu'a l'aviación xeneral refierse. Nesti aeropuertu atopa'l primer aeroclub d'España, el Aeroclub Barcelona-Sabadell, con más de 1000 socios y más de 10.000 hores volaes añalmente.

 Historia 
El 1 d'agostu de 1934 inauguróse l'Aeropuertu de Sabadell, vencíu a l'Aeronáutica Militar y con autorización pa vuelos civiles. Entamóse un festival acrobáticu pa celebralo qu'entusiasmó al públicu. Sicasí, y debíu sobremanera a la inestabilidá política frenóse'l so desarrollu.

 Guerra civil 
Al empezar la guerra civil española en 1936, l'aeródromu adquirió relevancia por cuenta de la so posición estratéxica, polo que la Fuercies Aérees de la República Española (FARE) convertir nuna de les sos principales bases aérees na zona. Esvióse una llinia llétrica d'alta tensión y construyéronse hangares y talleres. Parte del caza Polikarpov I-15 "Chatu" construyir nel aeródromu o na so contorna:Gabriel Cardona (2006). Historia militar d'una guerra civil: estratexes y táctiques de la guerra d'España, Ediciones Flor de Vientu, páx. 210 Rubí, Castellar del Vallès. La máxima actividá producir nel branu boreal de 1938.

thumb|180px|left|Arsenal y polvorín utilizáu mientres la Guerra Civil Española, asitiáu na parte baxa de la turria oeste del aeropuertu.

L'aeródromu apurrió sofitó loxísticu, destacando na defensa de Barcelona y acoyendo delles escuadrillas de caces. Nin la ciudá nin el campu d'aviación sufrieron bombardeos mientres la guerra, posiblemente pa nun estropiar les industries militar y testil cercanes. 

Debíu a la corte en dos de la zona republicana, a mediaos de 1938 l'Academia de Capacitación del Aire treslladóse a Sabadell dende Murcia Tres
 
l'empiezu de la Ofensiva de Cataluña, escontra'l 15 de xineru de 1939 cesó la producción de caces. El personal amenorgar a un grupu de mecánicos. El 27 de xineru entraron les tropes franquistes y díes dempués los aviones de la Legión Cóndor, dende que la so base siguieron operando mientres la campaña de Cataluña.

 Posguerra y dictadura franquista 
Nos años de la posguerra ralentizóse nuevamente'l desarrollu del aeropuertu. El nuevu impulsu producióse gracies a los aficionaos a l'aviación que crearon el nuevu Aeroclub de Sabadell, refundado del antiguu Aeroclub de Sabadell y del Vallés. La nueva entidá quedó aprobada en setiembre de 1948. Un mes más tarde, pasó a la categoría d'Aeródromu de campaña, con una asignación d'unos pocos soldaos, atestiguando que siguía siendo propiedá del Estáu. 

El Rally Aereu Internacional del 19 y 20 de marzu de 1949 marcó'l puntu d'inflexón. Tuvo gran ésitu de públicu, 46 aviones inscritos y allegaron más de 150 pilotos. Poco dempués, el aeroclub entamó la selmana aeronáutica, del 10 al 17 d'avientu de 1949, un eventu de promoción aeronáutica.

L'añu de 1949, contabilizáronse 902 hores de vuelu, namái del Aeroclub.

El 1 de marzu de 1951, l'aeródromu quedó tresferíu al Ministeriu del Aire, pola cesión gratuita del Conceyu de Sabadell. El terrén constaba de daqué más de 76 ha.

thumb|250px|Academia de Pilotos.

N'ochobre de 1953 fúndense'l aeroclub de Sabadell y el de Barcelona, col nome d'Aeroclub Barcelona-Sabadell. Construyéronse nuevos hangares y producióse la cesión de material del Exércitu del Aire. Nivelóse'l terrén, que llegaba a presentar un desnivel del 7%. Trazáronse dos pistes de 45 m d'anchor. La principal yera la 15/33 con 1200 m, y la secundaria la 12/30. En xunu de 1955 el Rally Aereu París-Casablanca-París tuvo una etapa nel aeropuertu. En marzu de 1958 aterrizó un DC-3 d'Iberia pa evaluar l'usu del aeródromu pa casos d'emerxencia. El 28 de xineru aterrizó un avión de pasaxeros por males condiciones meteorolóxiques nel Aeropuertu de Barcelona.

Los discutinios col aeropuertu empezaron a finales del añu 1963, por cuenta de les servidumes aeronáutiques. Dictaminóse la imposibilidá de construyir percima de los 45 m d'altor nun radiu de 5 km. El conceyu de Sabadell interpunxo recursos. La solución vieno de la rectificación por Orde Ministerial qu'alcordaba suprimir la pista principal y establecer namái una direición d'aterrizaxe (12/30), que más palantre foi correxida a la orientación actual: 13/31. El conceyu fixo estudios y propuestes pal treslláu del aeropuertu que nun llegaron a bon fin. 

En xunetu de 1965 retiróse la dotación militar y en 1970, l'impautu de les servidumes aeronáutiques amenorgóse por cuenta de una nueva normativa, dexando la espansión urbana ya industrial pela redolada. De manera cuasi simultánea, l'actividá aeronáutica creció por nuevu actividaes aérees: llucha contra quemes, vixilancia de tráficu y emerxencies médiques ente otres. 
La nueva pista de 900 m de llongura por 20 d'anchu inauguró'l 14 de xunu de 1970. Nun taba asfaltada, anque'l firme amacerárase. Desenvolvióse un festival aereu cola participación d'aviones F-104 Starfighter. 

El valláu del aeropuertu realizar n'abril de 1972, lo que reflexaba de dalguna manera la importancia que diba adquiriendo l'aeropuertu y la necesidá de midíes de seguridá. Por esa dómina, cada mes realizábense más de 500 operaciones de vuelu, siendo'l 70% del aeroclub. 
El primer rescate de monte en Cataluña realizó'l 18 de febreru de 1973 con un helicópteru que desapegó del aeropuertu. Nel branu boreal de 1974 destináronse tres aviones contra quemes

 Dómina recién 
El 15 d'abril de 1977 inauguróse la torre de control y el branu boreal de 1978 asfaltóse la pista d'aterrizaxe. Les dimensiones yeren de 900x30 m. Establecer pal aeropuertu la categoría trés. 

En marzu de 1979 establecióse, según una orde del Ministeriu de Tresportes y Comunicaciones, el vuelu pa pasaxeros con aviones llixeros en condiciones de vuelu visual. A partir d'esi momentu, amontóse rápido'l tráficu. La nueva terminal empezó a construyise por esa dómina. 
En 1984 asfaltóse la pista de rodadura y una plataforma de 2000 m².

 Ver tamién 
 Aeroclub Barcelona-Sabadell
 Heliswiss Ibérica

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 L'aeropuertu de Sabadell al traviés de Google Maps
 Páxina oficial del aeropuertu
 Accidentes ya Incidentes rellacionaos col aeropuertu de Sabadell
 Servidumes aérees, afectación al territoriu

Sabadell
Categoría:Aeropuertos inauguraos en 1934
Sabadell
Categoría:Provincia de Barcelona