Quechua yaru
{{Ficha d'idioma | 
 nome = Quechua yaru
 | familia madre = llingües quechues
 | nativu = Kichwa
 | países = {{PER}}
:{{PER|HUC}}
:{{PER|JUN}}
:{{PER|LIM}}
:{{PER|PAS}}
 | zona = Sierra central, contorna del [[Nuedu de Pasco]]
 | falantes = 300 mil
 | oficial = [[Perú]] ([[Departamentu de Junín]])
 | familia = [[Llingües quechua]]<br />&nbsp;&nbsp;[[Quechua I]]<br />&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Quechua central
 | iso2 = — (incluyíu en <code>que</code>)
 | sil = dellos
 | l1 = qur | l1n = Chaupihuaranga
 | l2 = qxt | l2n = Santa Ana de Tusi
 | l3 = qva | l3n = Ambo-Pasco
 | l4 = qvn | l4n = Norte de Junín
}}

El '''quechua yaru''' ye un grupu de variedaes llingüístiques del [[Llingües quechues|quechua]] nel centru de [[Perú]], faláu nes provincies [[Pasco|pasqueñas]] de [[Provincia de Pasco|Pasco]] y [[Provincia de Daniel Alcides Carrión|Daniel Alcides Carrión]], les [[Departamentu de Junín|juninenses]] de [[Provincia de Junín|Junín]], [[Provincia de yauli|Yauli]] y [[Provincia de tarma|Tarma]], la cuenca alta del [[ríu Huaura]] nel departamentu de [[Departamentu de lima|Lima]] y de la provincia d'[[Provincia de Ambo|Ambo]], nel departamentu d'[[departamentu de Huánuco|Huánuco]]

La variedá yaru meyor descrita ye'l quechua de Tarma, por Willem F. H. Adelaar nel so trabayu de 1977 tituláu ''Quechua de Tarma: Gramática, testos, diccionariu''.<ref>{{cita llibru|títulu=Tarma Quechua: Grammar, texts, dictionary|apellíu=Adelaar|nome=Willem F. H.|editorial=Peter de Ridder|añu=1977|isbn=|allugamientu=Amsterdam|páxines=20}}</ref>

No gramatical, tratar d'un espaciu bastante homoxéneu. Ente les principales diferencies fonétiques y fonémicas, la altiplanicie y el norte juninense caltienen l'[[Africada postalveolar sorda|africada postalveolar]] {{IPA|[t͡ʃ]}}, ente qu'en Chaupihuaranga y l'Altu Huaura adelantróse a l'[[africada alveolar sorda|alveolar]] {{IPA|[t͡s]}} o inclusive s'hai desafricado.

== Referencies ==
{{llistaref}}



{{Tradubot|Quechua yaru}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Llingües de Perú]]
[[Categoría:Llingües quechues centrales|Yaru]]
El quechua yaru ye un grupu de variedaes llingüístiques del quechua nel centru de Perú, faláu nes provincies pasqueñas de Pasco y Daniel Alcides Carrión, les juninenses de Junín, Yauli y Tarma, la cuenca alta del ríu Huaura nel departamentu de Lima y de la provincia d'Ambo, nel departamentu d'Huánuco

La variedá yaru meyor descrita ye'l quechua de Tarma, por Willem F. H. Adelaar nel so trabayu de 1977 tituláu Quechua de Tarma: Gramática, testos, diccionariu.

No gramatical, tratar d'un espaciu bastante homoxéneu. Ente les principales diferencies fonétiques y fonémicas, la altiplanicie y el norte juninense caltienen l'africada postalveolar , ente qu'en Chaupihuaranga y l'Altu Huaura adelantróse a l'alveolar  o inclusive s'hai desafricado.

 Referencies 

Categoría:Llingües de Perú
Yaru