Güeyu d'Horus
[[Ficheru:Dendera Deckenrelief 03 (2).JPG|thumb|Güeyu de Horus nel templu de Dendera, Exiptu.]]

El '''Güeyu de Horus''', '''Udyat''' «el que ta completu» ('''Udjat''' n'[[Idioma inglés|inglés]]), foi un símbolu de carauterístiques [[Efeutu apotropaico|apotropaicas]], esto ye: máxiques, proteutores, purificadores, sanadoras, símbolu solar qu'encarnaba l'orde, lo imperturbado, l'estáu perfectu. El Udyat ye un símbolu d'estabilidá cósmicu-estatal.<ref>Gardiner{{quién}} 1931:934</ref>

== Mitoloxía ==
[[Horus]] yera fíu d'[[Osiris]], el dios que foi asesináu pol so propiu hermanu [[Seth]]. Horus caltuvo una serie de encarnizados combates contra Seth, pa vengar al so padre. Nel intre d'estes lluches los contendentes sufrieron múltiples mancaes y delles perdes vitales, como la mutilación del güeyu esquierdu de Horus. Pero, gracies a la intervención de [[Tot]], el güeyu de Horus foi sustituyíu pol '''Udyat''', por que'l dios pudiera recuperar la vista. Esti güeyu yera especial y tenía cualidaes máxiques.

=== Amuleto máxicu ===
[[Ficheru:Eye Horus Louvre Sb3566.jpg|thumb|El güeyu de [[Horus]] ''Udyat'' de [[fayenza]].]]
El Güeyu de Horus, o ''Udyat'', utilizar por primer vegada como amuleto máxicu cuando Horus emplegar pa devolver la vida a [[Osiris]].

Goció de gran popularidá nel Antiguu Exiptu, siendo consideráu un amuleto de los más poderosos: potenciaba la vista, protexía y remediaba les enfermedaes oculares, compensaba los efeutos del "[[agüeyamientu]]" y, amás, protexía a los difuntos.
Como talismán simboliza la salú, la prosperidá, la indestructibilidad del cuerpu y la capacidá de renacer. 
Inclusive na actualidá sigue utilizándose como amuleto por persones que practiquen diverses relixones en tol mundu.

=== Carauterístiques purificadores ===
[[Ficheru:Eye of Ra pendant.jpg|thumb|El güeyu de Horus ''Udyat'': pectoral.]]
[[Testos de les Pirámides]]: declaración 258, na [[pirámide de Unis]].
{{Cita|¡El so mal ye espulsáu! Haise purificado col Güeyu de Horus.<ref>Traducción: Federico Lara Peinado</ref>}}

=== Carauterístiques proteutores ===
[[Llibru de los Muertos]]: capítulu 112
{{Cita|El Güeyu de Horus ye la to proteición, Osiris, Señor de los Occidentales,<br />constitúi una salvaguarda pa ti: refuga a tolos tos enemigos,<br />tolos tos enemigos son estremaos de ti.}}

[[Testos de los sarcófagos]]: Encantamientu 64
{{Cita|Te traigo'l Güeyu de Horus, por que'l to corazón pueda allegrase ...}}
::::::Encantamientu 316
{{Cita|Yo soi'l fieru Güeyu de Horus, quien coló tarrecible ...}}

== Les fracciones exipcies ==
[[Ficheru:Oudjat.svg|thumb|El güeyu de Horus ''Udyat'': los primeres [[númberos racionales]].]]

Los exipcios utilizaron un complexu sistema pa representar fracciones en midíes agraries de superficie y volume, basáu nes [[Potenciación|potencies]] de 1/2. Los signos de les fracciones mayores fueron tomaos de les partes que componíen el [[xeroglíficu]] del Güeyu de Horus.

Cada fracción representar por aciu una grafía del xeroglíficu del güeyu:
:{|
|<hiero>D11</hiero>
|<math>= \frac{1}{2}</math>
|
|<hiero>D12</hiero>
|<math>= \frac{1}{4}</math>
|
|<hiero>D13</hiero>
|<math>= \frac{1}{8}</math>
|
|<hiero>D14</hiero>
|<math>= \frac{1}{16}</math>
|
|<hiero>D15</hiero>
|<math>= \frac{1}{32}</math>
|
|<hiero>D16</hiero>
|<math>= \frac{1}{64}</math>
|}

== Ver tamién ==
* [[Fracción exipcia]]
* [[Nazar (amuleto)|Nazar]]

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{commonscat|Eye of Horus}}
* [http://www.egiptomania.com/mitologia/udyat.htm El Güeyu de Horus, egiptomania]
* [http://www.egiptologia.com/content/view/386/73/ El Güeyu de Horus, egiptologia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081221135827/http://www.egiptologia.com/content/view/386/73/ |date=2008-12-21 }}




{{Tradubot|Ojo de Horus}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Mitoloxía exipcia]]
[[Categoría:Símbolos del Antiguu Exiptu]]
[[Categoría:Aritmética elemental]]
El Güeyu de Horus, Udyat «el que ta completu» (Udjat n'inglés), foi un símbolu de carauterístiques apotropaicas, esto ye: máxiques, proteutores, purificadores, sanadoras, símbolu solar qu'encarnaba l'orde, lo imperturbado, l'estáu perfectu. El Udyat ye un símbolu d'estabilidá cósmicu-estatal.Gardiner 1931:934

 Mitoloxía 
Horus yera fíu d'Osiris, el dios que foi asesináu pol so propiu hermanu Seth. Horus caltuvo una serie de encarnizados combates contra Seth, pa vengar al so padre. Nel intre d'estes lluches los contendentes sufrieron múltiples mancaes y delles perdes vitales, como la mutilación del güeyu esquierdu de Horus. Pero, gracies a la intervención de Tot, el güeyu de Horus foi sustituyíu pol Udyat, por que'l dios pudiera recuperar la vista. Esti güeyu yera especial y tenía cualidaes máxiques.

 Amuleto máxicu 
thumb|El güeyu de Horus Udyat de fayenza.
El Güeyu de Horus, o Udyat, utilizar por primer vegada como amuleto máxicu cuando Horus emplegar pa devolver la vida a Osiris.

Goció de gran popularidá nel Antiguu Exiptu, siendo consideráu un amuleto de los más poderosos: potenciaba la vista, protexía y remediaba les enfermedaes oculares, compensaba los efeutos del "agüeyamientu" y, amás, protexía a los difuntos.
Como talismán simboliza la salú, la prosperidá, la indestructibilidad del cuerpu y la capacidá de renacer. 
Inclusive na actualidá sigue utilizándose como amuleto por persones que practiquen diverses relixones en tol mundu.

 Carauterístiques purificadores 
thumb|El güeyu de Horus Udyat: pectoral.
Testos de les Pirámides: declaración 258, na pirámide de Unis.

 Carauterístiques proteutores 
Llibru de los Muertos: capítulu 112

Testos de los sarcófagos: Encantamientu 64

Encantamientu 316

 Les fracciones exipcies 
thumb|El güeyu de Horus Udyat: los primeres númberos racionales.

Los exipcios utilizaron un complexu sistema pa representar fracciones en midíes agraries de superficie y volume, basáu nes potencies de 1/2. Los signos de les fracciones mayores fueron tomaos de les partes que componíen el xeroglíficu del Güeyu de Horus.

Cada fracción representar por aciu una grafía del xeroglíficu del güeyu:
{|
|D11
|
|
|D12
|
|
|D13
|
|
|D14
|
|
|D15
|
|
|D16
|
|}

 Ver tamién 
 Fracción exipcia
 Nazar

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 El Güeyu de Horus, egiptomania
 El Güeyu de Horus, egiptologia 

Categoría:Mitoloxía exipcia
Categoría:Símbolos del Antiguu Exiptu
Categoría:Aritmética elemental