Hakodate
{{llocalidá}}
La ciudá de {{nihongo|'''Hakodate'''|函館市|Hakodate-shi}} ye una ciudá y puertu allugáu nel estremu sur de [[Hokkaidō]], na [[península d'Oshima]], na [[subprefeutura d'Oshima]]. Tien una economía centrada na [[pesca]] y el [[turismu]]. Tamién ye conocida pola vista nocherniega que d'ella se tien dende'l monte Hakodate.

En [[2004]], la [[Población humana|población]] yera envalorada en 299.737 habitantes. La [[densidá de población]] yera 442,24 hab./km². Tien una área total de 677,77 km². L'área de Hakodate casi se doblar el 1 d'avientu de 2004 cuando los conceyos vecinos de Toi, Esan, Todohokke y Minamikayabe fueron xuníos a la ciudá.

== Historia ==
Hakodate foi fundada en [[1454]] cuando Kono Kaganokami Masamichi construyó un palaciu al pie del monte Hakodate nun pueblu pesqueru llamáu Usukeshi o tamién Ushorokeshi (宇須岸: Cabu de la Badea, nel [[idioma ainu]]). El nome de Hakodate (箱館: edificiu [palaciu] caxa) vien de la forma d'esti palaciu que se paecía a una caxa. En [[1457]], Hakodate y la so contorna fueron el sitiu de la [[Batalla de Koshamain]], el primer gran llevantamientu de los [[ainu|ainos]] contra los ''wajin'' (colonizadores xaponeses).

Nel [[periodu Edo]], Hakodate floriaba como puntu de comerciu colos [[ainu|ainos]]. El [[31 de marzu]] de [[1854]], el puertu de Hakodate foi abiertu al comerciu colos [[Estaos Xuníos d'América|estauxunidenses]] según el [[Tratáu de Kanagawa]], axustáu por [[Matthew Perry (militar)|Matthew Perry]]. 

En Hakodate tópase la [[Fortaleza (arquiteutura)|fortaleza]] [[Castiellu Goryōkaku|Goryokaku]], construyida en [[1866]] según l'estilu européu con una planta en forma d'estrella de cinco puntes. A la fin de la [[Restauración Meiji]], partidarios del [[shogunato]] ocuparon la fortaleza, y declararon l'establecimientu de la [[República d'Ezo]]. Unos soldaos [[Francia|franceses]] empobinaos por [[Jules Brunet]], quien fueren asesores militares pal exércitu del shogunato, sofitaron la rebelión encabezada por [[Enomoto Takeaki]]. Rindida en [[1869]], esta fortaleza úsase agora como parque y ye popular como llugar pal [[hanami]] (la tradición de reparar y contemplar les [[Cerasus|zrezales]] en flor).

Dellos países establecieron los sos consulaos en Hakodate. El consuláu rusu tenía una capiya, cola que llegó a Xapón la [[Ilesia ortodoxa]]. Na so contorna hai tamién ilesies [[Anglicanismu|anglicanu]], [[Catolicismu|católiques]], y d'otres relixones.

== Cultura ==
Hakodate da gran importancia al [[calamar (gastronomía)|calamar]], tantu que'l "pez" (nel sentíu tradicional, non nel sentíu biolóxicu) oficial de la ciudá ye'l calamar. El Shio [[Ramen]] de Hakodate, qu'usa cachos de calamar en cuenta de carne de gochu, tamién ye famosu. El Festival del Puertu de Hakodate tien llugar cada añu en xunetu, nel que se bailla'l 'Ika-Odori' (baille del calamar). Pueden vese les [//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/db/Hakodate_squid_fishing_2005-08.JPG lluces de los barcos que pesquen calamares] nel mar cerca de la ciudá.

=== Primeros acontecimientos ===
Al ser un puertu de comerciu internacional, munches coses qu'asocedieron per primer vegada en Xapón tuvieron llugar en Hakodate.

Estos inclúin:

* La primer vacuna contra la [[viruela]] en Xapón ([[1824]], por Goroshi Nakagawa)
* La primer fortaleza construyida al estilu européu en Xapón ([[Goryokaku]]) 
* El primer templu fechu de [[formigón]] en Xapón
* El primer restorán de comida occidental en Xapón ([[1859]])
* La primer ilesia [[Ilesia Ortodoxa|Ortodoxa]] en Xapón ([[1861]])
* La primera [[estación meteorolóxica]] en Xapón ([[1872]])

== Ciudaes Hermanes ==
* {{bandera|Canadá}} [[Halifax]], dende [[1982]]
* {{bandera|Rusia}} [[Vladivostok]], dende [[1992]]
* {{bandera|Australia}} [[Lake Macquarie]], dende [[1992]]
* {{bandera|Rusia}} [[Yuzhno-Sakhalinsk]], dende [[1997]]
* {{bandera|China}} [[Tianjin]], dende [[2001]]

=== Ciudá ximielga ===
* {{bandera|Xapón}} [[Aomori]], dende [[1989]]

== Ver tamién ==
* [[Aeropuertu de Hakodate]]

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{commonscat|Hakodate, Hokkaido}}
{{wikiviaxes}}
* [https://web.archive.org/web/20110709031757/http://www.city.hakodate.hokkaido.jp/kikaku/english/ Web oficial] (n'inglés)
* [https://web.archive.org/web/20070920045647/http://www5.hokkaido-np.co.jp/kankohokkaido/English/dounan/y-hakodate.html Hokkaido Shimbun Press (periódicu)] (n'inglés)

{{Tradubot|Hakodate}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Llocalidaes de Hokkaidō]]
[[Categoría:Puertos de Xapón]]
[[Categoría:Ainu]]
[[Categoría:Ciudá-nucleu de Xapón]]
La ciudá de  ye una ciudá y puertu allugáu nel estremu sur de Hokkaidō, na península d'Oshima, na subprefeutura d'Oshima. Tien una economía centrada na pesca y el turismu. Tamién ye conocida pola vista nocherniega que d'ella se tien dende'l monte Hakodate.

En 2004, la población yera envalorada en 299.737 habitantes. La densidá de población yera 442,24 hab./km². Tien una área total de 677,77 km². L'área de Hakodate casi se doblar el 1 d'avientu de 2004 cuando los conceyos vecinos de Toi, Esan, Todohokke y Minamikayabe fueron xuníos a la ciudá.

 Historia 
Hakodate foi fundada en 1454 cuando Kono Kaganokami Masamichi construyó un palaciu al pie del monte Hakodate nun pueblu pesqueru llamáu Usukeshi o tamién Ushorokeshi (宇須岸: Cabu de la Badea, nel idioma ainu). El nome de Hakodate (箱館: edificiu [palaciu] caxa) vien de la forma d'esti palaciu que se paecía a una caxa. En 1457, Hakodate y la so contorna fueron el sitiu de la Batalla de Koshamain, el primer gran llevantamientu de los ainos contra los wajin (colonizadores xaponeses).

Nel periodu Edo, Hakodate floriaba como puntu de comerciu colos ainos. El 31 de marzu de 1854, el puertu de Hakodate foi abiertu al comerciu colos estauxunidenses según el Tratáu de Kanagawa, axustáu por Matthew Perry. 

En Hakodate tópase la fortaleza Goryokaku, construyida en 1866 según l'estilu européu con una planta en forma d'estrella de cinco puntes. A la fin de la Restauración Meiji, partidarios del shogunato ocuparon la fortaleza, y declararon l'establecimientu de la República d'Ezo. Unos soldaos franceses empobinaos por Jules Brunet, quien fueren asesores militares pal exércitu del shogunato, sofitaron la rebelión encabezada por Enomoto Takeaki. Rindida en 1869, esta fortaleza úsase agora como parque y ye popular como llugar pal hanami (la tradición de reparar y contemplar les zrezales en flor).

Dellos países establecieron los sos consulaos en Hakodate. El consuláu rusu tenía una capiya, cola que llegó a Xapón la Ilesia ortodoxa. Na so contorna hai tamién ilesies anglicanu, católiques, y d'otres relixones.

 Cultura 
Hakodate da gran importancia al calamar, tantu que'l "pez" (nel sentíu tradicional, non nel sentíu biolóxicu) oficial de la ciudá ye'l calamar. El Shio Ramen de Hakodate, qu'usa cachos de calamar en cuenta de carne de gochu, tamién ye famosu. El Festival del Puertu de Hakodate tien llugar cada añu en xunetu, nel que se bailla'l 'Ika-Odori' (baille del calamar). Pueden vese les lluces de los barcos que pesquen calamares nel mar cerca de la ciudá.

 Primeros acontecimientos 
Al ser un puertu de comerciu internacional, munches coses qu'asocedieron per primer vegada en Xapón tuvieron llugar en Hakodate.

Estos inclúin:

 La primer vacuna contra la viruela en Xapón (1824, por Goroshi Nakagawa)
 La primer fortaleza construyida al estilu européu en Xapón (Goryokaku) 
 El primer templu fechu de formigón en Xapón
 El primer restorán de comida occidental en Xapón (1859)
 La primer ilesia Ortodoxa en Xapón (1861)
 La primera estación meteorolóxica en Xapón (1872)

 Ciudaes Hermanes 
  Halifax, dende 1982
  Vladivostok, dende 1992
  Lake Macquarie, dende 1992
  Yuzhno-Sakhalinsk, dende 1997
  Tianjin, dende 2001

 Ciudá ximielga 
  Aomori, dende 1989

 Ver tamién 
 Aeropuertu de Hakodate

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 Web oficial (n'inglés)
 Hokkaido Shimbun Press (periódicu) (n'inglés)

Categoría:Llocalidaes de Hokkaidō
Categoría:Puertos de Xapón
Categoría:Ainu
Categoría:Ciudá-nucleu de Xapón