Unitarismu universalista
{{referencies|t=20150226}}
[[Ficheru:USA-Boston-Arlington Street Church0.jpg|thumb|Arlington Street Church]]
El '''unitarismu universalista''' ye un movimientu [[relixón lliberal|relixosu lliberal]] de calter pluralista, anque con raigaños históricos nel [[cristianismu]] [[protestante]].

Surde al constituyise l'[[Asociación Unitaria Universalista]] (''Unitarian Universalist Association'' o UUA) el 25 de mayu de [[1961]] n'[[Estaos Xuníos]] como resultáu de la fusión ente l'[[Asociación Unitaria Americana]] y la [[Ilesia Universalista d'América]].

Dada la predominancia numbérica de los [[Unitarismu|unitarios]] sobre los [[Universalismu (ilesia)|universalistes]], popularmente y nos medios de comunicación siguía utilizándose el nome de ''unitarios'' pa referise al conxuntu del movimientu. La UUA decidió entós promover el nome conxuntu "unitarios universalistes" pa referise a los sos miembros y simpatizantes, y afaló a les ilesies locales que caltuvieren el so nome anterior a la fusión por qu'incorporaren el nome combináu. Esta política tuvo un relativu ésitu y un númberu creciente d'ilesies, tantu les antigües como les formaes dempués de la fusión, utilicen la denominación ''unitaria universalista'' (que davezu apaez embrivida como ''UU'') nel so nome y los sos documentos. Sicasí, ente la mayoría de la población d'Estaos Xuníos sigue falándose genéricamente de ''unitarios'' o de ''Ilesia Unitaria'' a seques. 

== Unitarios nel mundu ==

En Canadá la denominación de ''unitarios'' pa tol coleutivu sigue siendo la predominante, una y bones el Conseyu Unitariu Canadiense, constituyíu tamién en 1961 primeramente como una institución subordinada dientro de la UUA p'asuntos canadienses, y qu'en [[2004]] algamó una autonomía casi total respectu de la UUA, prefirió nun optar pol nome conxuntu. Dadu o que los universalistes canadienses sumar a la Ilesia Unitaria y nun hubo una fusión ente dos organizaciones, el nome del CUC nun inclúi la pallabra 'universalista'.

En Méxicu nun s'utiliza'l nome combináu, y los unitarios-universalistes atópense entamaos na [http://unitaria.info/ Llibre Congregación Unitaria de Méxicu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190908043014/http://unitaria.info/ |date=2019-09-08 }}, la so presencia esta focalizada na Ciudá de Méxicu y al traviés de la rede, y esisten 2 grupu anglófonos afiliaos a la ilesia de EUA, unu n'en San Miguel de Allende, Guanajuato, y otru en [http://www.lcuuf.org/ Chapala], Jalisco.

Sicasí, munchos de los grupos nuevos surdíos dende 1961 en países onde nun taba presente esta confesión relixosa, decidieron adoptar la denominación ''unitaria universalista'', sía pol deséu d'abrazar dambes tradiciones o por mimetismu al respective de la UUA d'Estaos Xuníos. Asina asocede, por casu, nos casos de Rusia, Finlandia, Méxicu y España, ente otros.

Delles persones creen que'l Unitarismu Universalista promovíu pola UUA ta, de dalguna manera, engarráu al Unitarismu Cristianu tradicional presente en diversos países d'Europa y otres rexones del mundu. Esto debe a una interpretación incorreuta de la pallabra ''universalista'', yá que nun se refería orixinalmente a un tipu d'universalismu interreligioso pluralismu salvífico que reconoz la pluralidá de víes relixoses dadores de vida, sinón a una ilesia cristiana qu'afirmaba la [[salvación]] universal. 

Anque la UUA defínese como una denominación lliberal non puramente cristiana, ye incorreutu afirmar que sía ayena nin tanto opuesta al Cristianismu. Nel Conseyu Internacional d'Unitarios y Universalistes coesisten tantu ilesies cristianes unitaries tradicionales como ilesies unitaries universalistes, xeneralmente más pluralistes internamente dende'l puntu de vista relixosu.

== Homosexualidá ==
El unitarismu universalista y l'[[Asociación Unitaria Universalista]] (AUU) tienen una llarga tradición de recibir abiertamente a les persones [[LGBT]]. El primer ministru relixosu de cualquier ilesia en declarase homosexual nos [[Estaos Xuníos]] o [[Canadá]] foi'l reverendu James Stoll en 1969.<ref>[https://web.archive.org/web/20070930024753/http://www.uupetaluma.org/sermons/sermon09jan05.html "My Greatly Human Hometown Minister--James Lewis Stoll, 1936-1994"], sermón de Leland Bond-Upson, pronunciáu'l [[9 de xineru]] de [[2005]]</ref> Dende 1970 hubo numberoses declaraciones de la AUU sofitando a les persones ensin importar la so [[orientación sexual]], y dende 1989 esiste un programa que goció de popularidá denomináu ''"Welcoming Congregation"'' (''Congregación hospitalaria''). La AUU sofitó oficialmente que los clérigos de la AUU realicen Servicios d'Unión ente pareyes del mesmu sexu dende 1984,<ref>[http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9D05Y0DB1539F93AA15755C0A962948260 "Unitarians Endorse Homosexual Marriages"], UPI, ''New York Times'', [[29 de xunu]] de [[1984]], consultáu'l [[21 de xunu]] de [[2007]].</ref> y sofitó el [[matrimoniu ente persones del mesmu sexu]] dende 1996.<ref>[https://web.archive.org/web/20070401024407/http://www.uua.org/obgltc/resource/history.html UUA: Bisexual, Gay, Lesbian, and Transgender Community]</ref> En 2004 la reverenda unitariu-universalista Debra Haffner del The Religious Institute on Sexual Morality, Justice, and Healing publicó ''An Open Letter on Religious Leaders on Marriage Equality to affirm same-sex marriage from a multi-faith perspective'' (''Carta abierta a los líderes relixosos sobre la equidad matrimonial pa sofitar el matrimoniu homosexual dende una perspeutiva multi-fe'').<ref>[http://www.rhrealitycheck.org/blog/2007/06/11/religious-leaders-must-support-justice-for-all Religious Leaders Must Support Justice for All | Reproductive Health | RHRealityCheck.org<!-- Bot generated title -->]</ref>

La AUU tien una Oficina d'Esmoliciones de [[Bisexual]]es, [[Gai]]s, [[Lesbiana|Lesbianes]] y [[Transexual]]es,<ref>[http://www.uua.org/obgltc/ Office of Bisexual, Gay, Lesbian, and Transgender Concerns]</ref> que tamién lleva a cabu'l programa de bienvenida de la Congregación hospitalaria. Esiste tamién un grupu [[LGBT]] d'unitarios universalistes y los sos siguidores llamáu ''Interweave Continental''.<ref>[http://www.interweavecontinental.org Interweave Continental]</ref>

== Ver tamién ==
*[[Conceutu de dios nel budismu]]
* [[Bahaísmo]]
* [[Homosexualidá ya islam]]
* [[Homosexualidá y budismu]]
* [[Homosexualidá y cristianismu]]
* [[Homosexualidá y xudaísmu]]
* [[Homosexualidá y sintoísmu]]
* [[Homosexualidá y wicca]]
* [[Homosexualidá y taoísmu]]

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
* [http://www.uuhispano.net/ UU-Hispanu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181202081801/http://www.uuhispano.net/ |date=2018-12-02 }}: La web Unitaria Universalista en llingua hispana *
[http://uuhispano.blogspot.com/ Noticies Unitaries Universalistes]: L'actualidá del mundu O+O en llingua hispana *
[http://www.uua.org Asociación Unitaria Universalista (UUA)]
* [http://www.uua.org/aboutuua/principles.html Declaración de Principios y Propósitos (orixinal n'inglés)]
* [http://www.religioustolerance.org/o-o.htm OCRT: Los Unitarios Universalistes (n'inglés)]
* [http://clf.uua.org/espanol/Rzepka_Ruempe_les Regles.pdf Romper les regles, sermón sobre'l unitarismu universalista de la Rev. Jane Rzepka] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211128195230/http://clf.uua.org/espanol/Rzepka_Ruempe_les |date=2021-11-28 }}
* [https://web.archive.org/web/20070703102431/http://austinuu.org/sermons/espanol/Introduccion.html Introducción a la Relixón Lliberal y a la Primer Ilesia UU d'Austin]
* [http://www.contenderministries.org/unitarianuniv.php Crítica de los unitarios universalistes dende una perspeutiva cristiana evanxélica]
* [http://buscaunitaria.blogspot.com/2008/02/23-entrugues-y-respuestes-sobre-el.html 22 entrugues y respuestes sobre'l Unitarismu]
* [http://www.uupuertorico.org Congregación Unitaria Universalista de Puertu Ricu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071017033939/http://www.uupuertorico.org/ |date=2007-10-17 }}: Más de 175 páxines d'información sobre Adoraciones y Celebraciones Recurrentes. Exemplos de Costumes y Ceremonies de Recordaciones, Bodes,Celebración y Dedicación de Neños
* [http://contactounitario.blogspot.com/ Contauto Unitariu]: Documentos introductorios n'español de les principales publicaciones y medios unitarios del mundu *
[http://mx.groups.yahoo.com/group/unitariosuniversalistasmexico/ Llibre Congregación Unitaria de Méxicu]



{{Tradubot|Unitarismo universalista}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Unitarismu]]
[[Categoría:Homosexualidá y relixón]]
El unitarismu universalista ye un movimientu relixosu lliberal de calter pluralista, anque con raigaños históricos nel cristianismu protestante.

Surde al constituyise l'Asociación Unitaria Universalista (Unitarian Universalist Association o UUA) el 25 de mayu de 1961 n'Estaos Xuníos como resultáu de la fusión ente l'Asociación Unitaria Americana y la Ilesia Universalista d'América.

Dada la predominancia numbérica de los unitarios sobre los universalistes, popularmente y nos medios de comunicación siguía utilizándose el nome de unitarios pa referise al conxuntu del movimientu. La UUA decidió entós promover el nome conxuntu "unitarios universalistes" pa referise a los sos miembros y simpatizantes, y afaló a les ilesies locales que caltuvieren el so nome anterior a la fusión por qu'incorporaren el nome combináu. Esta política tuvo un relativu ésitu y un númberu creciente d'ilesies, tantu les antigües como les formaes dempués de la fusión, utilicen la denominación unitaria universalista (que davezu apaez embrivida como UU) nel so nome y los sos documentos. Sicasí, ente la mayoría de la población d'Estaos Xuníos sigue falándose genéricamente de unitarios o de Ilesia Unitaria a seques. 

 Unitarios nel mundu 

En Canadá la denominación de unitarios pa tol coleutivu sigue siendo la predominante, una y bones el Conseyu Unitariu Canadiense, constituyíu tamién en 1961 primeramente como una institución subordinada dientro de la UUA p'asuntos canadienses, y qu'en 2004 algamó una autonomía casi total respectu de la UUA, prefirió nun optar pol nome conxuntu. Dadu o que los universalistes canadienses sumar a la Ilesia Unitaria y nun hubo una fusión ente dos organizaciones, el nome del CUC nun inclúi la pallabra 'universalista'.

En Méxicu nun s'utiliza'l nome combináu, y los unitarios-universalistes atópense entamaos na Llibre Congregación Unitaria de Méxicu , la so presencia esta focalizada na Ciudá de Méxicu y al traviés de la rede, y esisten 2 grupu anglófonos afiliaos a la ilesia de EUA, unu n'en San Miguel de Allende, Guanajuato, y otru en Chapala, Jalisco.

Sicasí, munchos de los grupos nuevos surdíos dende 1961 en países onde nun taba presente esta confesión relixosa, decidieron adoptar la denominación unitaria universalista, sía pol deséu d'abrazar dambes tradiciones o por mimetismu al respective de la UUA d'Estaos Xuníos. Asina asocede, por casu, nos casos de Rusia, Finlandia, Méxicu y España, ente otros.

Delles persones creen que'l Unitarismu Universalista promovíu pola UUA ta, de dalguna manera, engarráu al Unitarismu Cristianu tradicional presente en diversos países d'Europa y otres rexones del mundu. Esto debe a una interpretación incorreuta de la pallabra universalista, yá que nun se refería orixinalmente a un tipu d'universalismu interreligioso pluralismu salvífico que reconoz la pluralidá de víes relixoses dadores de vida, sinón a una ilesia cristiana qu'afirmaba la salvación universal. 

Anque la UUA defínese como una denominación lliberal non puramente cristiana, ye incorreutu afirmar que sía ayena nin tanto opuesta al Cristianismu. Nel Conseyu Internacional d'Unitarios y Universalistes coesisten tantu ilesies cristianes unitaries tradicionales como ilesies unitaries universalistes, xeneralmente más pluralistes internamente dende'l puntu de vista relixosu.

 Homosexualidá 
El unitarismu universalista y l'Asociación Unitaria Universalista (AUU) tienen una llarga tradición de recibir abiertamente a les persones LGBT. El primer ministru relixosu de cualquier ilesia en declarase homosexual nos Estaos Xuníos o Canadá foi'l reverendu James Stoll en 1969."My Greatly Human Hometown Minister--James Lewis Stoll, 1936-1994", sermón de Leland Bond-Upson, pronunciáu'l 9 de xineru de 2005 Dende 1970 hubo numberoses declaraciones de la AUU sofitando a les persones ensin importar la so orientación sexual, y dende 1989 esiste un programa que goció de popularidá denomináu "Welcoming Congregation" (Congregación hospitalaria). La AUU sofitó oficialmente que los clérigos de la AUU realicen Servicios d'Unión ente pareyes del mesmu sexu dende 1984,"Unitarians Endorse Homosexual Marriages", UPI, New York Times, 29 de xunu de 1984, consultáu'l 21 de xunu de 2007. y sofitó el matrimoniu ente persones del mesmu sexu dende 1996.UUA: Bisexual, Gay, Lesbian, and Transgender Community En 2004 la reverenda unitariu-universalista Debra Haffner del The Religious Institute on Sexual Morality, Justice, and Healing publicó An Open Letter on Religious Leaders on Marriage Equality to affirm same-sex marriage from a multi-faith perspective (Carta abierta a los líderes relixosos sobre la equidad matrimonial pa sofitar el matrimoniu homosexual dende una perspeutiva multi-fe).Religious Leaders Must Support Justice for All | Reproductive Health | RHRealityCheck.org

La AUU tien una Oficina d'Esmoliciones de Bisexuales, Gais, Lesbianes y Transexuales,Office of Bisexual, Gay, Lesbian, and Transgender Concerns que tamién lleva a cabu'l programa de bienvenida de la Congregación hospitalaria. Esiste tamién un grupu LGBT d'unitarios universalistes y los sos siguidores llamáu Interweave Continental.Interweave Continental

 Ver tamién 
Conceutu de dios nel budismu
 Bahaísmo
 Homosexualidá ya islam
 Homosexualidá y budismu
 Homosexualidá y cristianismu
 Homosexualidá y xudaísmu
 Homosexualidá y sintoísmu
 Homosexualidá y wicca
 Homosexualidá y taoísmu

 Referencies 

 Enllaces esternos 
 UU-Hispanu : La web Unitaria Universalista en llingua hispana *
Noticies Unitaries Universalistes: L'actualidá del mundu O+O en llingua hispana *
Asociación Unitaria Universalista (UUA)
 Declaración de Principios y Propósitos (orixinal n'inglés)
 OCRT: Los Unitarios Universalistes (n'inglés)
 Regles.pdf Romper les regles, sermón sobre'l unitarismu universalista de la Rev. Jane Rzepka 
 Introducción a la Relixón Lliberal y a la Primer Ilesia UU d'Austin
 Crítica de los unitarios universalistes dende una perspeutiva cristiana evanxélica
 22 entrugues y respuestes sobre'l Unitarismu
 Congregación Unitaria Universalista de Puertu Ricu : Más de 175 páxines d'información sobre Adoraciones y Celebraciones Recurrentes. Exemplos de Costumes y Ceremonies de Recordaciones, Bodes,Celebración y Dedicación de Neños
 Contauto Unitariu: Documentos introductorios n'español de les principales publicaciones y medios unitarios del mundu *
Llibre Congregación Unitaria de Méxicu

Categoría:Unitarismu
Categoría:Homosexualidá y relixón