Estela d'Ezana
{{Ficha de Patrimoniu de la Humanidá |
Nome = [[Aksum (ciudá)|Aksum]]
| Imaxe = Stela aksum.jpg
| Tamañu = 250px
| Pie = Estela d'Ezana.
| País = {{ETH}}
| Tipu = <span style="color:#F4A460">'''Cultural'''</span>
| Criterios = i, iv
| ID = 15
| Rexón = [[Patrimoniu de la Humanidá n'África|África]]
| Añu = 1980
| Extensión = 
| peligru = 
}}
<DIV ALIGN="justify">
La '''estela d'Ezana''' (o '''cercu del rei Ezana''') ye l'[[obeliscu]] central entá de pies nel [[Parque de Cercos]] del norte (que contién cientos de cercos más pequeños y menos decoraes) na antigua ciudá d'[[Aksum (ciudá)|Aksum]], na actual [[Etiopía]]. Ta [[Cercu (monumentu)|cercu]] foi probablemente la postrera alzada y la mayor de les que permanecen enteres. El cercu d'Ezana alzar a 21 m d'altor, más pequeña que la cayida [[Gran Cercu]], de 33 m. y que'l más conocíu [[obeliscu d'Aksum]], de 24 m. (reensamblado y desveláu el 4 de setiembre de 2008). La so base ta decorada con una puerta falsa y dambos llaos presenten buecos que paecen ventanes.

== Historia ==
[[Imaxe:Axum northern stelea park.jpg|thumb|left|250px|Parque de cercos del norte, n'[[Aksum (ciudá)|Aksum]].]]
Esti obeliscu, denomináu más correutamente como "cercu" o col nome nativu de "hawilt/hawilti" (yá que nun terminen con una pirámide nel so cume) foi talláu y alzáu nel sieglu IV d. C. por súbditos del [[reinu d'Aksum]], una antigua civilización etíope. Supónse que la función d'estos cercos yera la de ser "indicadores" pa cámares funeraries soterrañes. Los mayores d'esti indicadores de tumbes usar pa les cámares funeraries reales y taben decoraes con ventanes falses de dellos pisos y puertes tamién falses, ente que la nobleza disponía de cercos más pequeños y menos decoraes. El cercu del rei Ezana ye, probablemente, l'últimu exemplu d'esta práctica, obsoleta tres la conversión de los Axumitas al cristianismu. Debe'l so nome al [[rei Ezana]] (aprox. 300-350&nbsp;d.&nbsp;C.), el primer monarca d'Aksum qu'adoptó'l [[cristianismu]] siguiendo l'exemplu y les enseñances de [[Frumencio d'Aksum]], el so tutor de la infancia. El cercu ye un bloque de granitu sólidu grabáu, con una puerta y nueve ventanes falses (créese que simbolicen la puerta y los nueve cámares de la tumba del rei), que foi treslladáu dende una cantera a cuatro quilómetros, probablemente abasnada por elefantes.<ref>{{cita llibru |apellíu=Briggs |nome=Philip |enllaceautor= |títulu=Etiopía |url=https://books.google.es/books?id=nmfdUeEYIb4C&pg=PA258&lpg=PA258&dq=%22cercu+de+ezana%22&source=bl&ots=9kU8uBYG4M&sig=-RlQFGH_PJ6QCdrG6h2eh2tcIf8&hl=es&sa=X&ei=Xr4eT7qPIpKHhQeE0eXmDQ&ved=0CCEQ6AEwAA#v=onepage&q=%22cercu%20de%20ezana%22&f=false |fechaaccesu=24 de xineru de 2012 |idioma= |otros= |edición=1ª sined |añu=2010 |editor= |editorial=Athena Mediu |allugamientu=Barcelona |isbn=978-84-92963-53-9 |capítulu= |páxina=258 |cita= }}</ref>

El cercu d'Ezana ye, amás, l'únicu de los trés obeliscos reales mayores (los otros son el Gran Cercu y l'Obeliscu d'Aksum) que nunca llegó a partise. Los italianos estropiaron severamente unu d'ellos al estremalo en trés partes y embarcalo escontra Roma n'unu de los más estraños casos d'espoliu mientres el saquéu colonial. El cercu d'Ezana foi afitada en 2007-2008 por un equipu empobináu pol inxenieru Giorgio Croci, mientres el reensamblaje del obeliscu d'Aksum. Tres décades de pidimientos por que-yos fora devueltu'l so monumentu, los etíopes finalmente recuperaron la so ayalga histórica nacional.

== Ver tamién ==
*[[Piedra d'Ezana]]

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{Traducíu ref|en|King Ezana's Stele}}
{{commonscat}}
{{Tradubot|Estela de Ezana}}
{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Arquiteutura del sieglu IV]]
[[Categoría:Cercos]]
[[Categoría:Patrimoniu de la Humanidá n'Etiopía]]
[[Categoría:Obeliscos d'Etiopía]]
[[Categoría:Reinu d'Aksum]]
<DIV ALIGN="justify">
La estela d'Ezana (o cercu del rei Ezana) ye l'obeliscu central entá de pies nel Parque de Cercos del norte (que contién cientos de cercos más pequeños y menos decoraes) na antigua ciudá d'Aksum, na actual Etiopía. Ta cercu foi probablemente la postrera alzada y la mayor de les que permanecen enteres. El cercu d'Ezana alzar a 21 m d'altor, más pequeña que la cayida Gran Cercu, de 33 m. y que'l más conocíu obeliscu d'Aksum, de 24 m. (reensamblado y desveláu el 4 de setiembre de 2008). La so base ta decorada con una puerta falsa y dambos llaos presenten buecos que paecen ventanes.

 Historia 
thumb|left|250px|Parque de cercos del norte, n'Aksum.
Esti obeliscu, denomináu más correutamente como "cercu" o col nome nativu de "hawilt/hawilti" (yá que nun terminen con una pirámide nel so cume) foi talláu y alzáu nel sieglu IV d. C. por súbditos del reinu d'Aksum, una antigua civilización etíope. Supónse que la función d'estos cercos yera la de ser "indicadores" pa cámares funeraries soterrañes. Los mayores d'esti indicadores de tumbes usar pa les cámares funeraries reales y taben decoraes con ventanes falses de dellos pisos y puertes tamién falses, ente que la nobleza disponía de cercos más pequeños y menos decoraes. El cercu del rei Ezana ye, probablemente, l'últimu exemplu d'esta práctica, obsoleta tres la conversión de los Axumitas al cristianismu. Debe'l so nome al rei Ezana (aprox. 300-350 d. C.), el primer monarca d'Aksum qu'adoptó'l cristianismu siguiendo l'exemplu y les enseñances de Frumencio d'Aksum, el so tutor de la infancia. El cercu ye un bloque de granitu sólidu grabáu, con una puerta y nueve ventanes falses (créese que simbolicen la puerta y los nueve cámares de la tumba del rei), que foi treslladáu dende una cantera a cuatro quilómetros, probablemente abasnada por elefantes.

El cercu d'Ezana ye, amás, l'únicu de los trés obeliscos reales mayores (los otros son el Gran Cercu y l'Obeliscu d'Aksum) que nunca llegó a partise. Los italianos estropiaron severamente unu d'ellos al estremalo en trés partes y embarcalo escontra Roma n'unu de los más estraños casos d'espoliu mientres el saquéu colonial. El cercu d'Ezana foi afitada en 2007-2008 por un equipu empobináu pol inxenieru Giorgio Croci, mientres el reensamblaje del obeliscu d'Aksum. Tres décades de pidimientos por que-yos fora devueltu'l so monumentu, los etíopes finalmente recuperaron la so ayalga histórica nacional.

 Ver tamién 
Piedra d'Ezana

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Arquiteutura del sieglu IV
Categoría:Cercos
Categoría:Patrimoniu de la Humanidá n'Etiopía
Categoría:Obeliscos d'Etiopía
Categoría:Reinu d'Aksum