Llibru de la Tierra
{{Documentu}}

El '''Llibru de la Tierra''', tamién llamáu '''Llibru de Aker''' o '''La Creación del Discu Solar''' ye un [[testu funerariu]] del [[Antiguu Exiptu]].<ref name="Hornung1999">{{cita llibru|apellíu=Hornung|nome=Erik|títulu=The Ancient Egyptian Books of the Afterlife|añu=1999|editorial=Cornell UP|allugamientu=Ithaca, NY}}</ref>

Apaez per primer vegada na [[tumba]] de [[Merenptah]] ([[KV8]]), de la [[Dinastía XIX d'Exiptu]]. Más tarde tamién s'atopa nes tumbes de [[Tausert]] ([[KV14]]), [[Ramsés III]] (KV11), [[Ramsés VI]] ([[KV9]]), [[Ramsés VII]] ([[KV1]]) y [[Ramsés IX]] ([[KV6]]). Tamién se toparon escenes individuales del llibru nel cenotafiu de [[Seti I]] en [[Abidos]] y na tumba d'[[Osorcón II]] en [[Tanis (Exiptu)|Tanis]]. Les escenes, polo xeneral, sirven como contraparte a les representaciones finales del ''[[Llibru de los Covarones]]'', otru llibru tamién de exclusividad regia.<ref name="touregypt">[http://www.touregypt.net/featurestories/bookofearth.htm ''Book of the Earth''.] por Jimmy Dunn. Consultáu'l 24 de xineru de 2015.</ref><ref>[http://www.academia.edu/2607375/La_Salvaci%C3%B3n_pola conocencia_en_el_Antiguu_Exiptu_Contig%C3%BCidad_en_la_disposici%C3%B3n_de Testos Funerarios_en_les Tumbes_dende Reinu Nuevu_a_fines_de_Baxa_%C3%89poco La Salvación pola conocencia nel Antiguu Exiptu: Contigüidad na disposición de Testos Funerarios nes Tumbes dende Reinu Nuevu a fines de Baxa Dómina.] Por Abraham Ignacio Fernández Pichel. Consultáu'l 24 de xineru de 2015.</ref> Na [[dinastía XX]], como na tumba de Ramsés VI, la más completa puede atopase el Llibru de la Tierra en parés y pilastres con un techu representando'l [[Llibru del Día y de la Nueche]].

Los personaxes centrales del llibru son [[Osiris]], [[Re (mitoloxía)|Re]] y el [[Ba (mitoloxía)|Ba]] y trata del rellatu del viaxe del sol nel mundu soterrañu, onde apaecen tamién les divinidaes [[Gueb]] y [[Tatenen]] y al qu'abre les puertes el dios [[Aker]] por que pueda asoceder la resurrección solar.

== Fontes orixinales ==
Onde s'atopen les escenes más completes son nes tumbes de Ramsés VI y Ramsés VII. Anque s'atoparon más rellatos n'otres tumbes del [[Imperiu Nuevu]] y hasta'l [[Periodu Tardíu d'Exiptu]], les sos escenes tán bien esvalixaes y l'orde de les ilustraciones, complicáu.<ref name="Hornung1999"/> 

[[Jean-François Champollion]] foi'l primeru que publicó les escenes y testos de la tumba de Ramsés VI na so ''Monumentos d'Exiptu'' descifrando los [[xeroglíficu|xeroglíficos]] de la tumba. [[Alexandre Piankoff]] foi'l primeru que realmente estudió la composición de les imáxenes y los xeroglíficos, buscando'l significáu esistente tres les ilustraciones. Y Bruno H. Stricker, en 1963, propunxo una esplicación del Llibru como una [[embrioloxía]] divina.<ref>{{cita llibru|apellíu=Shaw|nome=Ian|títulu=The Oxford History of Ancient Egypt|añu=2004|editorial=Oxford UP|allugamientu=Oxford}}</ref>

== Estructura del llibru ==
Nesti llibru como nel [[Llibru de los Covarones]], les hores de la nueche nun tán estremaes en divisiones nin hores. Anque dudosu, la composición orixinal de cada panel probablemente tuvo estremada en tres rexistros. Nun ta claru si les escenes d'otres tumbes son en realidá parte de la historia del llibru o si nun lu son. Estudiosos como Friedrich Abitz consideren que tanto'l Llibru de la Tierra como'l de los Covarones, consten de dos partes, de les que namái una contién escenes de castigu.

El Llibru de la Tierra utiliza'l [[discu solar]] como tema recurrente. Les escenes tán empobinaes a la derecha y les ilustraciones pueden lleese de derecha a esquierda, como na tumba de Ramsés VI,<ref name="touregypt" /> lo que ta en contradicción cola supuesta configuración típica descrita por Alexandre Piankoff.<ref>Piankoff, Alexandre (1954). ''The Tomb of Ramesses VI''. Pantheon.</ref>

Alexandre Piankoff identificó cuatro partes del llibru, que clasificó de l'A a la D. Friedrich Abitz añadió una parte adicional, la Y, que se correspondería coles escenes que s'atopen nos llaterales d'una pilastra.<ref name="touregypt"/>

Estos elementos inclúin la tema de la creación del sol, la renacencia del discu solar y la tema del dios sol y el viaxe de Re al inframundu, fora de la lluz. Ye la postrera gran composición sobre'l [[Inframundu]], onde'l discu solar ye llevantáu dende les fondures de la tierra per numberosos brazos y onde los enemigos d'Exiptu, aquéllos que les sos almes nun fueron bendicíes, son castigaos y destruyíos nel Llugar de l'Aniquilación.

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Bibliografía ==
*{{cita llibru|apellíu=Hornung|nome=Erik|títulu=The Ancient Egyptian Books of the Afterlife|añu=1999|editorial=Cornell UP|allugamientu=Ithaca, NY|isbn=978-0801485152}}
*{{cita llibru|apellíu=Hornung|nome=Erik|títulu=Conceptions of God in Ancient Egypt: The One and the Many|añu=1996|editorial=Cornell UP|allugamientu=Ithaca, NY|isbn=978-0801483844}}
*{{cita llibru|apellíu=Nicholson|nome=Paul|títulu=The Princeton Dictionary of Ancient Egypt|añu=2008|editorial=Princeton UP|allugamientu=Princeton, NJ|isbn=978-0691137629}}
*{{cita llibru|apellíu=Piankoff|nome=Alexandre|títulu=La Création du Disque Solaire|añu=1953|editorial=IFAO (Bibl. d'Ét. 19)}}
*{{cita llibru|apellíu=Piankoff|nome=Alexandre|títulu=The Tomb of Ramesses VI|añu=1954|editorial=Pantheon}}
*{{cita llibru|apellíu=Silverman|nome=David|títulu=Religion in Ancient Egypt: Gods, Myths, and Personal Practice|añu=1991|editorial=Cornell UP|allugamientu=Ithaca, NY|isbn=978-0801497865}}
*{{cita llibru|apellíu=Shaw|nome=Ian|títulu=The Oxford History of Ancient Egypt|añu=2004|editorial=Oxford UP|allugamientu=Oxford|isbn=978-0192804587}}

== Enllaces esternos ==
{{commonscat|Book of the Earth}}
* [http://www.egiptologia.org/textos/aker/ ''El Llibru de la Tierra''.] N'exiptoloxía.org. Consultáu'l 24 de xineru de 2015.





{{Tradubot|Libro de la Tierra}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Testos funerarios del Antiguu Exiptu|Tierra]]
[[Categoría:Mitoloxía exipcia]]
[[Categoría:Lliteratura d'Exiptu]]
El Llibru de la Tierra, tamién llamáu Llibru de Aker o La Creación del Discu Solar ye un testu funerariu del Antiguu Exiptu.

Apaez per primer vegada na tumba de Merenptah (KV8), de la Dinastía XIX d'Exiptu. Más tarde tamién s'atopa nes tumbes de Tausert (KV14), Ramsés III (KV11), Ramsés VI (KV9), Ramsés VII (KV1) y Ramsés IX (KV6). Tamién se toparon escenes individuales del llibru nel cenotafiu de Seti I en Abidos y na tumba d'Osorcón II en Tanis. Les escenes, polo xeneral, sirven como contraparte a les representaciones finales del Llibru de los Covarones, otru llibru tamién de exclusividad regia.Book of the Earth. por Jimmy Dunn. Consultáu'l 24 de xineru de 2015.conocencia_en_el_Antiguu_Exiptu_Contig%C3%BCidad_en_la_disposici%C3%B3n_de Testos Funerarios_en_les Tumbes_dende Reinu Nuevu_a_fines_de_Baxa_%C3%89poco La Salvación pola conocencia nel Antiguu Exiptu: Contigüidad na disposición de Testos Funerarios nes Tumbes dende Reinu Nuevu a fines de Baxa Dómina. Por Abraham Ignacio Fernández Pichel. Consultáu'l 24 de xineru de 2015. Na dinastía XX, como na tumba de Ramsés VI, la más completa puede atopase el Llibru de la Tierra en parés y pilastres con un techu representando'l Llibru del Día y de la Nueche.

Los personaxes centrales del llibru son Osiris, Re y el Ba y trata del rellatu del viaxe del sol nel mundu soterrañu, onde apaecen tamién les divinidaes Gueb y Tatenen y al qu'abre les puertes el dios Aker por que pueda asoceder la resurrección solar.

 Fontes orixinales 
Onde s'atopen les escenes más completes son nes tumbes de Ramsés VI y Ramsés VII. Anque s'atoparon más rellatos n'otres tumbes del Imperiu Nuevu y hasta'l Periodu Tardíu d'Exiptu, les sos escenes tán bien esvalixaes y l'orde de les ilustraciones, complicáu. 

Jean-François Champollion foi'l primeru que publicó les escenes y testos de la tumba de Ramsés VI na so Monumentos d'Exiptu descifrando los xeroglíficos de la tumba. Alexandre Piankoff foi'l primeru que realmente estudió la composición de les imáxenes y los xeroglíficos, buscando'l significáu esistente tres les ilustraciones. Y Bruno H. Stricker, en 1963, propunxo una esplicación del Llibru como una embrioloxía divina.

 Estructura del llibru 
Nesti llibru como nel Llibru de los Covarones, les hores de la nueche nun tán estremaes en divisiones nin hores. Anque dudosu, la composición orixinal de cada panel probablemente tuvo estremada en tres rexistros. Nun ta claru si les escenes d'otres tumbes son en realidá parte de la historia del llibru o si nun lu son. Estudiosos como Friedrich Abitz consideren que tanto'l Llibru de la Tierra como'l de los Covarones, consten de dos partes, de les que namái una contién escenes de castigu.

El Llibru de la Tierra utiliza'l discu solar como tema recurrente. Les escenes tán empobinaes a la derecha y les ilustraciones pueden lleese de derecha a esquierda, como na tumba de Ramsés VI, lo que ta en contradicción cola supuesta configuración típica descrita por Alexandre Piankoff.Piankoff, Alexandre (1954). The Tomb of Ramesses VI. Pantheon.

Alexandre Piankoff identificó cuatro partes del llibru, que clasificó de l'A a la D. Friedrich Abitz añadió una parte adicional, la Y, que se correspondería coles escenes que s'atopen nos llaterales d'una pilastra.

Estos elementos inclúin la tema de la creación del sol, la renacencia del discu solar y la tema del dios sol y el viaxe de Re al inframundu, fora de la lluz. Ye la postrera gran composición sobre'l Inframundu, onde'l discu solar ye llevantáu dende les fondures de la tierra per numberosos brazos y onde los enemigos d'Exiptu, aquéllos que les sos almes nun fueron bendicíes, son castigaos y destruyíos nel Llugar de l'Aniquilación.

 Referencies 

 Bibliografía 

 Enllaces esternos 

 El Llibru de la Tierra. N'exiptoloxía.org. Consultáu'l 24 de xineru de 2015.

Tierra
Categoría:Mitoloxía exipcia
Categoría:Lliteratura d'Exiptu