Caravana de migrantes hondureños camín d'Estaos Xuníos
[[Imaxe:Honduran caravan path.svg|thumb|400px|Ruta xeneral siguida polos migrantes.]]
La '''caravana de migrantes hondureños camín d'Estaos Xuníos''' ye una marcha bonal d'[[Hondures|hondureños]] empecipiada'l [[13 d'ochobre]] de [[2018]] en [[San Pedro Sula]], [[Hondures]], con destín a [[Méxicu]] y [[Estaos Xuníos]] pa pidir asilu, llograr trabayu y llograr meyores oportunidaes de vida,<ref name=":0">{{Cita web|url=https://plumasatomicas.com/explicandolanoticia/otra caravana migrante-intenta-cruciar-el-pais-pa-llegar-a estaos xuníos/|títulu=¿De qué fuxen los migrantes de la caravana?|fechaaccesu=21 d'ochobre de 2018|fecha=18 d'ochobre de 2018|editorial=Plumes Atómiques}}</ref> emburriaos pola probeza y violencia nel so país d'orixe.<ref name="ex01">{{cita web |url=https://expansion.mx/mundo/2018/10/18/la probeza-y-la violencia-de-la-que-fuxen-los-hondurenos-de-la caravana migrante |títulu=La probeza y la violencia de la que fuxen los hondureños de la caravana migrante |fecha=18 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=19 d'ochobre de 2018 |editorial=[[CNN Espansión]] }}</ref><ref name="mu01">{{cita web |url=https://www.elmundo.es/internacional/2018/10/16/5bc616d5468aebac488b45b1.html |títulu=Una caravana de 2.500 migrantes hondureños dirixir a Estaos Xuníos |fecha=16 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=19 d'ochobre de 2018 |autor=Vera Asier |editorial=[[El Mundo (España)|El Mundo]] }}</ref>

La caravana foi criticada dende'l so entamu pol gobiernu estauxunidense, especialmente pol presidente Donald Trump. Ente que el gobiernu de Méxicu pidió sofitu a la [[Organización de les Naciones Xuníes]] (ONX) p'atender a los migrantes.<ref>{{Cita web|url=https://adnpolitico.com/sociedá/2018/10/18/que-ye-la caravana-del-migrante-y-por-que-hai-confrontado-a-trump-con-mexico|títulu=¿Qué ye la caravana del migrante y por qué hai confrontado a Trump con Méxicu?|fechaaccesu=22 d'ochobre de 2018|fecha=18 d'ochobre de 2018|editorial=ADN Políticu}}</ref>

== Contestu y antecedentes ==
N'años anteriores, la [[Inmigración irregular|migración irregular]] centroamericana volvióse'l centru d'atención de les polítiques públiques ente los "países del triángulu norte", Guatemala, El Salvador y Honduras; debíu al aumentu dramáticu nel númberu de neños ensin acompañar y families fuxendo de los altos índices de probeza y violencia na rexón.<ref>{{cita web |url=http://www.avina.net/avina/incontext-56/ |títulu=Migración centroamericana: onde la violencia y el delitu nun conocen de fronteres |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 |sitiuweb=Fundación Avina |urlarchivu=https://web.archive.org/web/20181025071003/http://www.avina.net/avina/incontext-56/ |fechaarchivu=2018-10-25 }}</ref><ref>{{cita web |url=https://www.migrationpolicy.org/article/inmigrantes-centroamericanos-en-los estaos xuníos |títulu=Inmigrantes Centroamericanos nos Estaos Xuníos |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 |fecha=21 d'abril de 2017 |sitiuweb=Migration Policy Institute |autor=Gabriel Lesser y Jeanne Batalova }}</ref> En 2017, la Comisión Mexicana d'Ayuda a los Refuxaos (Comar) rexistró 4,272 solicitúes d'abellugu per parte de migrantes hondureños, de los cualos solo 378 recibieron asilu y 1,960 entá tán en trámite.<ref>{{Cita web|url=http://www.e-veracruz.mx/nota/2018-10-19/migrantes/como s'anicio-la caravana-de-hondura|títulu=¿Cómo s'anició la caravana d'Hondures?|fechaaccesu=22 d'ochobre de 2018|fecha=19 d'ochobre de 2018|editorial=y-consulta Veracruz}}</ref>

En meses anteriores fuera realizada tamién una caravana denominada [[Viacrucis del Migrante]], qu'a diferencia de la caravana de migrantes hondureños, buscaba llamar l'atención sobre'l fenómenu migratoriu.<ref>{{cita noticia |títulu=Caravana de migrantes hondureños camín d'Estaos Xuníos: ¿nun van pasar? |url=https://www.elnuevodia.com/noticias/mundo/nota/caravanademigranteshondurenosrumboaestadosunidosnopasaran-2453558 |periódicu=El nuevu día |fecha=17 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref>

== Percorríu y sucesos ==
[[Imaxe: CaminoMigranteHonduras2018 ohs01.png|thumb|El camín del migrante ente [[Hondures]] y los [[Estaos Xuníos|Estaos Xuníos d'América]].]]
===Hondures===
El vienres [[12 d'ochobre]] de [[2018]] un contingente de migrantes axuntar na terminal d'autobuses de [[San Pedro Sula]], la segunda ciudá más importante d'[[Hondures]] y una de les más violentes del mundu. A otru día, sábadu [[13 d'ochobre]], empecipiaron una marcha al traviés de [[Guatemala]] con camín de [[Tapachula]], en [[Chiapas]], [[Méxicu]]. Dalgunos pidiríen asilu en calidá de [[refuxáu|refuxaos]] y otros siguiríen con camín de los [[Estaos Xuníos]]. «Esperamos que la xente vaya, rexístrese, que se-yos dea un documentu pa permanecer llegal en Méxicu; y como diz el Derechu Internacional, da-yos abellugu»; asina lo dixo Bartolo Fuentes, excongresista hondureñu y unu de los coordinadores de la marcha. Tamién declaró que l'oxetivu de la caravana yera migrar en grupu pa sofitase mutuamente y evitar les dificultaes del viaxe.<ref name=":1">{{Cita web|url=https://www.univision.com/noticias/inmigracion/parte-una-nueva-caravana-con-cientos-de-migrantes-hondurenos-escontra-mexico-y-eeuu|títulu=Parte una nueva caravana con cientos de migrantes hondureños escontra Méxicu y EEXX|fechaaccesu=22 d'ochobre de 2018|fecha=12 d'ochobre de 2018|editorial=Univision}}</ref> Primeramente la caravana diba tar compuesta por 160 persones, pero nel puntu de partida fuéronse rexuntando más persones de tol país comenenciudos en participar, resultando na partida d'alredor de mil migrantes, portando solu recursos básicos.<ref name="he01">[https://www.elheraldo.hn/pais/1224307-466/hondure%C3%B1empecípienvos-caravana-migrante-dende-san-pedro-sula-aldu-a estaos xuníos «Hondureños empecipien caravana migrante dende San Pedro Sula camín d'Estaos Xuníos»]. ''El Heraldo'' (Honduras). 13 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.</ref><ref>{{Cita web|url=http://www.latribuna.hn/2018/10/13/mas-de-mil-hondurenos-salieron-en-caravana-escontra estaos xuníos/|títulu=Más de mil hondureños salieron en caravana escontra Estaos Xuníos|fechaaccesu=22 d'ochobre de 2018|autor=La Tribuna|enllaceautor=La Tribuna (Honduras)|fecha=13 d'ochobre de 2018}}</ref>

===Guatemala===
En cruciando la frontera con Guatemala y dormir na ciudá d'[[Esquipulas]], los migrantes retomaron el so aldu'l martes 16 d'ochobre. Esi día Bartolo Fuentes foi deteníu pol so ingresu irregular al país.<ref name="fr01">Places, Natalia; Les axencies de noticies EFE y Reuters (17 d'ochobre de 2018). [https://www.france24.com/es/20181017-caravana-migrantes-hondurenos-guatemala-arrestu «Arrestáu unu de los organizadores de la caminada de migrantes hondureños»]. ''France24'' (Francia). Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.</ref> Los díes posteriores la caravana creció y estremóse en dellos contingentes d'alcuerdu a la velocidá de meyora de cada grupu, mesmos que travesaron el país camín de la fronteriza [[Ciudá Tecún Umán]] ([[departamentu de San Marcos]], [[Guatemala]]). La gran cantidá de migrantes colapsó la capacidá de receición nos albergues de La Casa del Migrante de Ciudá Tecún Umán y de Ciudá de Guatemala, onde'l xefe del albergue envaloró que recibió a más de cinco mil persones.<ref name="fa01">Martínez, Carlos (19 d'ochobre de 2018). [https://www.elfaro.net/es/201810/centroamerica/22591/La caravana-de-migrantes-hondure%C3%B1colápsavos-los albergues-en-Guatemala.htm «La caravana de migrantes hondureños colapsa los albergues en Guatemala»]. ''El Faru'' (El Salvador)</ref>

El miércoles [[16 d'ochobre]] el gobiernu mexicanu alvirtió a los integrantes de la caravana que si ingresaben al territoriu nacional «de manera irregular», seríen deteníos y retornaos al so país d'orixe. A otru día, esplegó a 244 [[Policía Federal (Méxicu)|policías federales]] pa reforzar la frontera en [[Tapachula]], [[Chiapas]], Méxicu.<ref name="lp01">[https://www.laprensa.hn/mundo/1225876-410/mexico-env%C3%ADa-dos-aviones-polic%C3%ADas-frontera-interceptar-caravana «Méxicu unvia dos aviones con policías a la frontera pa interceptar caravana de migrantes»]. ''La Prensa'' (Honduras). 18 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018</ref><ref name="pl01">Barrera, Whitmer; L'axencia de noticies española EFE y Enrique Paredes (18 d'ochobre de 2018). [https://www.prensalibre.com/ciudaes/san-marcos/migrantes-hondurenos-lleguen-a-tecun-uman-y-dellos-crucien-escontra-mexico-por-el-rio-suchiate «Migrantes hondureños lleguen a Tecún Umán y dellos crucien escontra Méxicu pel ríu Suchiate»]. ''Prensa Libre'' (Guatemala). Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.</ref> 

===Méxicu===
El [[19 d'ochobre]], el [[Secretaría de Rellaciones Esteriores (Méxicu)|secretariu de Rellaciones Esteriores]] de Méxicu informó que podíen ingresar al país, siempres y cuando tuvieren visa vixente, que teníen de tramitar dende [[Hondures]].<ref name="jo01">[https://www.jornada.com.mx/ultimas/2018/10/19/migrantes-de-caravana-deberan-faer-tramite-pa-ingresar-videgaray-6098.html «Migrantes de caravana tendrán de tramitar ingresu a Méxicu: Videgaray»]. ''La Jornada (Méxicu)''. 19 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.</ref> Esi mesmu día, l'avanzada de la ''caravana migrante'' conformada per cerca de 3,000 persones, qu'incluyía a muyeres embarazaes y neños, rompió'l cercu na frontera de Guatemala pa caminar camín de [[Tapachula]], [[Chiapas]], Méxicu pela ponte internacional. Sicasí, fueron bloquiaos por un destacamentu de la policía federal onde hubo un curtiu enfrentamientu.<ref name="an01"><span class="citation web">[https://www.animalpolitico.com/2018/10/caravana-migrante-trés-mil-persones-lleguen-a-la frontera «Más de 3 mil migrantes ruempen cercu pa ingresar a encomalo a Méxicu»]. ''Animal Políticu (Méxicu)''. 19 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.</ref> Ante esto los migrantes realizaron files pa ingresar ordenadamente y solicitar asilu, sicasí, dellos cruciaron caminando o nadando pol [[ríu Suchiate]].<ref name="bcc01">{{cita web |url=https://www.bbc.com/mundo/noticias-america-latina-45930297 |títulu=Caravana de migrantes: la ponte Rodolfo Carbayos, un "campu de refuxaos" ente Méxicu y Guatemala |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |apellíu=Rojas |nome=Ana Gabriela |fecha=21 d'ochobre de 2018 |obra=BCC Mundu |idioma=es}}</ref>

Nun anunciu conxuntu ente los presidentes de Guatemala y Honduras el [[20 d'ochobre]] informaron que d'alcuerdu a les sos fontes tornaren aproximao dos mil migrantes a los sos llugares d'orixe. Tamién reprocharon l'actu violentu pa ingresar a Méxicu, y punxeron en marcha un plan conxuntu p'asegurar la torna segura de los migrantes.<ref name="mil01">{{cita web |url=http://www.milenio.com/internacional/tornáu-honduras-2-mil-migrantes-caravana |títulu=Tornaron a Honduras 2 mil migrantes de la caravana |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |fecha=20 d'ochobre de 2017 |obra=Mileniu (Méxicu) |idioma=es |cita= }}</ref> Esi mesmu día, l'embaxador de Méxicu en Guatemala, informó que dexaron pasar a muyeres y neños na frontera, que seríen rexistraos pa pasar la nueche n'estación migratoria.<ref name="inf01">{{cita web |url=https://www.infobae.com/america/mexico/2018/10/20/mexico-abrio-la frontera-pa-los-ninos-y-muyeres-de-la caravana-de-migrantes-hondurenos/ |títulu=Méxicu abrió la frontera pa los neños y muyeres de la caravana de migrantes hondureños |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |apellíu= |nome= |autor=AFP |fecha=20 d'ochobre de 2018 |obra=Infobae (Arxentina) |idioma=es |cita= }}</ref> 

Al empecipiar la madrugada del [[21 d'ochobre]] el grupu de la caravana migrante que yá llograra cruciar reinició la so marcha dende Ciudad Hidalgo a [[Tapachula]], onde los primeres llegaron seis hores dempués Nel so percorríu fueron acompañaos y asistíos por autoridaes mexicanes.<ref name="ani02">{{cita web |url=https://www.animalpolitico.com/2018/10/caravana-migrantes-tapachula/ |títulu=Caravana llega a Tapachula; migrantes refuguen albergue y tresporte ufiertáu por autoridaes, tarrecen ser deportaos |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |fecha=21 d'ochobre de 2018 |obra=Animal Políticu (Méxicu) |idioma=es }}</ref> El 22 d'ochobre confirmóse'l fallecimientu de dos migrantes hondureños de la caravana depués de cayer de los vehículos que-yos brindaren sofitu pa treslladase. Tamién se reportó la torna de 3,400 migrantes a Honduras y la participación de 7,233 persones na caravana, según l'abellugu pa migrantes del [[conceyu de Suchiate]].<ref name="">{{cita web |url=https://www.voanoticias.com/a caravana migrante-avanza-a-nado-escontra-m%C3%A9xico/4622784.html |títulu=Aumenta a cinco mil el númberu de migrantes en caravana |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |fecha=21 d'ochobre de 2018 |obra=Voz d'América (Estaos Xuníos) |idioma=es |cita= }}</ref><ref>{{cita noticia |títulu=Gobierno d'Hondures confirma dos muertos en caravana |url=https://www.laprensa.hn/honduras/1227047-410/gobiernu-confirma-muerte-dos-hondure%C3%B1díbenvos-caravana-migracion-hondure%C3%B1a |periódicu=La Prensa |fecha=22 d'ochobre |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref>

Los migrantes permanecieron en [[Huixtla]] el 23 d'ochobre y llegaron a [[Mapastepec]] a otru día.<ref>{{cita noticia |títulu=Caravana declara un día de llutu per migrante muertu; permanecen en Huixtla, Chiapas |url=https://www.animalpolitico.com/2018/10/caravana-migrante-huixtla/ |periódicu=Animal Políticu |fecha=23 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref><ref name=militarizar/>

El vienres [[26 d'ochobre]] foi emitíu un comunicáu per parte d'[[Enrique Peña Nieto]] informando sobre'l plan ''estes na to casa'' p'asistir, facilitar el procesu migratoriu, de trabayu temporal y condición regulatoria so ciertos lineamientos.<ref name="epn01">{{cita tweet|usuariu=EPN|títulu=Güei llanzamos el plan #EstásEnTuCasa pa los migrantes centroamericanos que yá s'atopen en Méxicu. El plan da accesu a programes d'emplegu temporal, amás d'atención médica y escueles pa los menores d'edá|número=1055915565670293504|fecha=26 d'ochobre de 2018}}</ref>

==Reacciones==
[[Ficheru:ProtestaFrenteEmbajadaGringaPorDerechosCaravanaMigrante_ohs05.jpg|thumb|Protesta pol llibre circulación de la caravana (embaxada americana en Ciudá de Méxicu).]]
*El [[Gobiernu de Juan Orlando Hernández|gobierno hondureñu]]: dende l'entamu de la movilización, solicitó a los gobiernos de Guatemala y Honduras que brindaren ayuda humanitaria a los sos participantes, y encamentó a los hondureños a nun participar en migraciones irregulares. El gobiernu asegura que los miembros de la caravana fueron engañaos con falses promeses d'asilu políticu,<ref>{{cita noticia |títulu=Hondureños que van en caravana tán siendo engañaos alvierte Cancillería |url=http://www.latribuna.hn/2018/10/15/hondurenos-que-van-en-caravana-estan-siendo-enganados-alvierte-cancilleria/ |periódicu=La Tribuna |fecha=15 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref> y que la mesma foi planiada con fines políticos, por una estructura que busca afectar la imaxe y gobernabilidad nel país.<ref>{{cita noticia |títulu=Cancillería d'Hondures: Organizadores de caravana tienen de ser investigaos |url=https://www.laprensa.hn/honduras/1226029-410/canciller-hondure%C3%B1a-organizadores-caravana-investigaos-ministeriu-publico- |periódicu=El Heraldo |fecha=18 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref><ref>{{cita web |url=https://www.youtube.com/watch?v=1HU6Q4xOZLA |títulu=Caravana del Migrante pretende estropiar la imaxe del país. |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 |fecha=17 d'ochobre |sitiuweb=YouTube}}</ref> Coles mesmes, el Presidente hondureñu aseguró-y al Vicepresidente estauxunidense [[Mike Pence]] que la caravana taba siendo financiada por grupos d'izquierda hondureños, financiaos dende [[Venezuela]] pa desafiar la soberanía d'Estaos Xuníos.<ref>{{cita noticia |títulu=Pence: La caravana de migrantes hondureños foi financiada per Venezuela |url=http://www.el-nacional.com/noticias/mundo/pence-caravana-migrantes-hondurenos-foi-financiada-por-venezuela_256924 |periódicu=El Nacional |fecha=23 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref> 
*EL [[Presidencia de Donald Trump|gobiernu estauxunidense]]:
**El Presidente d'Estaos Xuníos, [[Donald Trump]]: dende'l 16 d'ochobre Trump amenació vía Twitter con cortar l'ayuda económica a Honduras, El Salvador y Guatemala si nun torgar que los sos ciudadanos entraren a Estaos Xuníos de forma illegal.<ref>{{cita noticia |títulu=Trump amenaza con cortar l'ayuda a Honduras si nun se detién la caravana de migrantes |url=https://www.publico.es/internacional/eeuu/migracion-trump-amenacia-cortar-ayuda-honduras-nun detien-caravana-migrantes.html |periódicu=Público |fecha=17 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref><ref>{{cita noticia |títulu=Jimmy Morales respuende a amenaces de Trump por caravana de migrantes |url=https://www.laprensa.hn/mundo/1225575-410/jimmy-morales-respuende-amenaces-trump-caravana-migrantes |periódicu=El Heraldo |fecha=17 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref> Darréu dixo que militarizaría la frontera con Méxicu pa torgar la entrada de la caravana.<ref name=militarizar>{{cita noticia |títulu=Per caravana migrante, Trump quier militarizar la frontera con Méxicu |url=https://www.excelsior.com.mx/global/por caravana migrante-trump-quier-militarizar-la frontera-con-mexico/1274061 |periódicu=Excelsior |fecha=25 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 }}</ref> Tamién culpó en repitíes ocasiones a los [[Partíu Demócrata (Estaos Xuníos)|demócrates]] de tar detrás de la caravana, y dixo que na mesma atópense entemecíes persones del mediu oriente, incluyíos miembros d'[[Estáu Islámicu]].<ref>{{cita noticia |autor=Sophie Tatum |títulu=Trump afirma (ensin pruebes) que los demócrates tán detrás de la caravana d'inmigrantes |url=https://cnnespanol.cnn.com/2018/10/19/caravana-inmigrantes-trump-estados-unidos-honduras-inmigracion/ |periódicu=CNN |fecha=19 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref><ref>{{cita noticia |autor=Rafael Mathus Ruiz |títulu=Trump acusó a Maduro y a los demócrates pola caravana de migrantes |url=https://www.lanacion.com.ar/2184600-trump-acuso-a-maduro-y-a-los-democratas-pola caravana-de migrantes periódicu=La Nación |fecha=24 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 }}</ref>
**La vocera de la Embaxada d'Estaos Xuníos n'Hondures, Heide Fulton: encamentó a quien participen na caravana a tornar al so país, afirmando que taben siendo engañaos por líderes y criminales y políticos, y alvirtiendo que nun podríen entrar o permanecer illegalmente n'a Estaos Xuníos.<ref>{{cita noticia |títulu=Heide Fulton pide a hondureños que tornen al país porque tán siendo engañaos |url=https://www.elheraldo.hn/minisitios/hondurenosenelmundo/1225666-471/heide-fulton-pide-a-hondure%C3%B1vos-que-tornen-al-pa%C3%ADs-porque-est%C3%A1n-siendo |periódicu=El Heraldo |fecha=17 d'ochobre |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018}}</ref><ref>{{cita noticia |títulu=Caravana nun va tener ésitu n'entrar a EEXX: Heide Fulton |url=http://www.proceso.hn/politica/18-politica/caravana-non-tendra-exito-en-entrar-a-eeuu-heide-fulton.html |periódicu=Procesu Dixital |fecha=24 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 }}</ref> 
*El presidente electu de Méxicu, [[Andrés Manuel López Obrador]]: prometió dar vises de trabayu pa los migrantes hondureños, y abogó porque se-yos garantizaren los sos derechos y seguridá, y brindárase-yos sofitu.<ref name="ani03">{{cita web |url=https://www.animalpolitico.com/2018/10/amlo-migrantes-centroamericanos-maltrato-trabajo/ |títulu=Nada de maltratu a migrantes centroamericanos, pide AMLO; va haber emplegu pa ellos, asegura |fechaaccesu=24 d'ochobre de 2018 |autor=Notimex |fecha=21 d'ochobre de 2018 |obra=Animal Políticu (Méxicu) |idioma=es |cita= }}</ref><ref>{{cita noticia |títulu=López Obrador pide protexer a los migrantes centroamericanos |url=https://elpais.com/internacional/2018/10/20/mexico/1539999067_128868.html |periódicu=El País |fecha=20 d'ochobre de 2018 |fechaaccesu=25 d'ochobre de 2018 |cita=Que se-yos garanticen los sos derechos a buscase la vida, que nun haya maltratu, que se-yos protexa, que se-yos ayudar y sofite}}</ref>
*L'embaxador de Méxicu nos [[Estaos Xuníos]] denunció motivos políticos.

== Ver tamién ==

*[[Crisis migratoria haitiana en Baxa California]]
*[[Viacrucis migrante 2018]]
*[[Inmigración guatemaliana n'Estaos Xuníos]]
*[[Inmigración guatemaliana en Méxicu]]
*[[Inmigración hondureña n'Estaos Xuníos]]
*[[Inmigración hondureña en Méxicu]]

== Referencies ==
{{llistaref|2}}






{{Tradubot|Caravana de migrantes hondureños rumbo a Estaos Xuníos}}

[[Categoría:Diáspora hondureña]]
[[Categoría:Rellación Honduras-Méxicu]]
[[Categoría:Historia d'Hondures]]


[[Categoría:Wikipedia:Correxir/Revisar títulu]]
La caravana de migrantes hondureños camín d'Estaos Xuníos ye una marcha bonal d'hondureños empecipiada'l 13 d'ochobre de 2018 en San Pedro Sula, Hondures, con destín a Méxicu y Estaos Xuníos pa pidir asilu, llograr trabayu y llograr meyores oportunidaes de vida, emburriaos pola probeza y violencia nel so país d'orixe.

La caravana foi criticada dende'l so entamu pol gobiernu estauxunidense, especialmente pol presidente Donald Trump. Ente que el gobiernu de Méxicu pidió sofitu a la Organización de les Naciones Xuníes (ONX) p'atender a los migrantes.

 Contestu y antecedentes 
N'años anteriores, la migración irregular centroamericana volvióse'l centru d'atención de les polítiques públiques ente los "países del triángulu norte", Guatemala, El Salvador y Honduras; debíu al aumentu dramáticu nel númberu de neños ensin acompañar y families fuxendo de los altos índices de probeza y violencia na rexón. En 2017, la Comisión Mexicana d'Ayuda a los Refuxaos (Comar) rexistró 4,272 solicitúes d'abellugu per parte de migrantes hondureños, de los cualos solo 378 recibieron asilu y 1,960 entá tán en trámite.

En meses anteriores fuera realizada tamién una caravana denominada Viacrucis del Migrante, qu'a diferencia de la caravana de migrantes hondureños, buscaba llamar l'atención sobre'l fenómenu migratoriu.

 Percorríu y sucesos 
thumb|El camín del migrante ente Hondures y los Estaos Xuníos d'América.
Hondures
El vienres 12 d'ochobre de 2018 un contingente de migrantes axuntar na terminal d'autobuses de San Pedro Sula, la segunda ciudá más importante d'Hondures y una de les más violentes del mundu. A otru día, sábadu 13 d'ochobre, empecipiaron una marcha al traviés de Guatemala con camín de Tapachula, en Chiapas, Méxicu. Dalgunos pidiríen asilu en calidá de refuxaos y otros siguiríen con camín de los Estaos Xuníos. «Esperamos que la xente vaya, rexístrese, que se-yos dea un documentu pa permanecer llegal en Méxicu; y como diz el Derechu Internacional, da-yos abellugu»; asina lo dixo Bartolo Fuentes, excongresista hondureñu y unu de los coordinadores de la marcha. Tamién declaró que l'oxetivu de la caravana yera migrar en grupu pa sofitase mutuamente y evitar les dificultaes del viaxe. Primeramente la caravana diba tar compuesta por 160 persones, pero nel puntu de partida fuéronse rexuntando más persones de tol país comenenciudos en participar, resultando na partida d'alredor de mil migrantes, portando solu recursos básicos.estaos xuníos «Hondureños empecipien caravana migrante dende San Pedro Sula camín d'Estaos Xuníos». El Heraldo (Honduras). 13 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018.

Guatemala
En cruciando la frontera con Guatemala y dormir na ciudá d'Esquipulas, los migrantes retomaron el so aldu'l martes 16 d'ochobre. Esi día Bartolo Fuentes foi deteníu pol so ingresu irregular al país.Places, Natalia; Les axencies de noticies EFE y Reuters (17 d'ochobre de 2018). «Arrestáu unu de los organizadores de la caminada de migrantes hondureños». France24 (Francia). Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018. Los díes posteriores la caravana creció y estremóse en dellos contingentes d'alcuerdu a la velocidá de meyora de cada grupu, mesmos que travesaron el país camín de la fronteriza Ciudá Tecún Umán (departamentu de San Marcos, Guatemala). La gran cantidá de migrantes colapsó la capacidá de receición nos albergues de La Casa del Migrante de Ciudá Tecún Umán y de Ciudá de Guatemala, onde'l xefe del albergue envaloró que recibió a más de cinco mil persones.Martínez, Carlos (19 d'ochobre de 2018). caravana-de-migrantes-hondure%C3%B1colápsavos-los albergues-en-Guatemala.htm «La caravana de migrantes hondureños colapsa los albergues en Guatemala». El Faru (El Salvador)

El miércoles 16 d'ochobre el gobiernu mexicanu alvirtió a los integrantes de la caravana que si ingresaben al territoriu nacional «de manera irregular», seríen deteníos y retornaos al so país d'orixe. A otru día, esplegó a 244 policías federales pa reforzar la frontera en Tapachula, Chiapas, Méxicu.«Méxicu unvia dos aviones con policías a la frontera pa interceptar caravana de migrantes». La Prensa (Honduras). 18 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018Barrera, Whitmer; L'axencia de noticies española EFE y Enrique Paredes (18 d'ochobre de 2018). «Migrantes hondureños lleguen a Tecún Umán y dellos crucien escontra Méxicu pel ríu Suchiate». Prensa Libre (Guatemala). Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018. 

Méxicu
El 19 d'ochobre, el secretariu de Rellaciones Esteriores de Méxicu informó que podíen ingresar al país, siempres y cuando tuvieren visa vixente, que teníen de tramitar dende Hondures.«Migrantes de caravana tendrán de tramitar ingresu a Méxicu: Videgaray». La Jornada (Méxicu). 19 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018. Esi mesmu día, l'avanzada de la caravana migrante conformada per cerca de 3,000 persones, qu'incluyía a muyeres embarazaes y neños, rompió'l cercu na frontera de Guatemala pa caminar camín de Tapachula, Chiapas, Méxicu pela ponte internacional. Sicasí, fueron bloquiaos por un destacamentu de la policía federal onde hubo un curtiu enfrentamientu.<span class="citation web">frontera «Más de 3 mil migrantes ruempen cercu pa ingresar a encomalo a Méxicu». Animal Políticu (Méxicu). 19 d'ochobre de 2018. Consultáu'l 19 d'ochobre de 2018. Ante esto los migrantes realizaron files pa ingresar ordenadamente y solicitar asilu, sicasí, dellos cruciaron caminando o nadando pol ríu Suchiate.

Nun anunciu conxuntu ente los presidentes de Guatemala y Honduras el 20 d'ochobre informaron que d'alcuerdu a les sos fontes tornaren aproximao dos mil migrantes a los sos llugares d'orixe. Tamién reprocharon l'actu violentu pa ingresar a Méxicu, y punxeron en marcha un plan conxuntu p'asegurar la torna segura de los migrantes. Esi mesmu día, l'embaxador de Méxicu en Guatemala, informó que dexaron pasar a muyeres y neños na frontera, que seríen rexistraos pa pasar la nueche n'estación migratoria. 

Al empecipiar la madrugada del 21 d'ochobre el grupu de la caravana migrante que yá llograra cruciar reinició la so marcha dende Ciudad Hidalgo a Tapachula, onde los primeres llegaron seis hores dempués Nel so percorríu fueron acompañaos y asistíos por autoridaes mexicanes. El 22 d'ochobre confirmóse'l fallecimientu de dos migrantes hondureños de la caravana depués de cayer de los vehículos que-yos brindaren sofitu pa treslladase. Tamién se reportó la torna de 3,400 migrantes a Honduras y la participación de 7,233 persones na caravana, según l'abellugu pa migrantes del conceyu de Suchiate.

Los migrantes permanecieron en Huixtla el 23 d'ochobre y llegaron a Mapastepec a otru día.

El vienres 26 d'ochobre foi emitíu un comunicáu per parte d'Enrique Peña Nieto informando sobre'l plan estes na to casa p'asistir, facilitar el procesu migratoriu, de trabayu temporal y condición regulatoria so ciertos lineamientos.

Reacciones
thumb|Protesta pol llibre circulación de la caravana (embaxada americana en Ciudá de Méxicu).
El gobierno hondureñu: dende l'entamu de la movilización, solicitó a los gobiernos de Guatemala y Honduras que brindaren ayuda humanitaria a los sos participantes, y encamentó a los hondureños a nun participar en migraciones irregulares. El gobiernu asegura que los miembros de la caravana fueron engañaos con falses promeses d'asilu políticu, y que la mesma foi planiada con fines políticos, por una estructura que busca afectar la imaxe y gobernabilidad nel país. Coles mesmes, el Presidente hondureñu aseguró-y al Vicepresidente estauxunidense Mike Pence que la caravana taba siendo financiada por grupos d'izquierda hondureños, financiaos dende Venezuela pa desafiar la soberanía d'Estaos Xuníos. 
EL gobiernu estauxunidense:
El Presidente d'Estaos Xuníos, Donald Trump: dende'l 16 d'ochobre Trump amenació vía Twitter con cortar l'ayuda económica a Honduras, El Salvador y Guatemala si nun torgar que los sos ciudadanos entraren a Estaos Xuníos de forma illegal. Darréu dixo que militarizaría la frontera con Méxicu pa torgar la entrada de la caravana. Tamién culpó en repitíes ocasiones a los demócrates de tar detrás de la caravana, y dixo que na mesma atópense entemecíes persones del mediu oriente, incluyíos miembros d'Estáu Islámicu.
La vocera de la Embaxada d'Estaos Xuníos n'Hondures, Heide Fulton: encamentó a quien participen na caravana a tornar al so país, afirmando que taben siendo engañaos por líderes y criminales y políticos, y alvirtiendo que nun podríen entrar o permanecer illegalmente n'a Estaos Xuníos. 
El presidente electu de Méxicu, Andrés Manuel López Obrador: prometió dar vises de trabayu pa los migrantes hondureños, y abogó porque se-yos garantizaren los sos derechos y seguridá, y brindárase-yos sofitu.
L'embaxador de Méxicu nos Estaos Xuníos denunció motivos políticos.

 Ver tamién 

Crisis migratoria haitiana en Baxa California
Viacrucis migrante 2018
Inmigración guatemaliana n'Estaos Xuníos
Inmigración guatemaliana en Méxicu
Inmigración hondureña n'Estaos Xuníos
Inmigración hondureña en Méxicu

 Referencies 

Categoría:Diáspora hondureña
Categoría:Rellación Honduras-Méxicu
Categoría:Historia d'Hondures

Categoría:Wikipedia:Correxir/Revisar títulu