Zorcico
{{Ficha de xéneru musical
|xéneru = Zorcico
|color = blue
|orixe musical = [[Música]] [[Europa|europea]]
|orixe cultural = [[País Vascu]], [[Navarra]]
|fecha = 
|preseos = [[Chistu]], [[Tamboril]]
|popularidá = Alta en [[Euskadi]]
|subxéneros = [[Jamaquello|Jamaquello nortizu nicaragüense]]
|fundas = 
|enllaces = [http://enciclopedia_universal.esacademic.com/201491/zorcico]
}}
El '''zorcico'''<ref>{{cita web | url=http://buscon.rae.es/draeI/SrvltGUIBusUsual?TIPU_HTML=2&TIPU_BUS=3&LEMA=zorcico | títulu=Definición de Zorcico | editor=[[DRAE]] | fechaaccesu=25 de setiembre de 2008 }}</ref> (del [[euskera]] ''zortziko'' que significa "d'ocho" o "octava", pos los sos partes consten d'ocho compases) ye un ritmu típicu de baille popular tradicional vascu-navarru, n'[[España]] y sur de [[Francia]], anque tamién ye utilizáu como ritmu p'acompañar melodíes cantaes (como por casu, [[versu|versos]]). Ye una de les dances del ''[[aurresku]]'' o ''Danza Real''.

Anque esisten variantes en compás de 2/4 y de 6/8<ref>Azpiazu, José Antonio, ''Descripción de les diversiones públiques de Guipúzcoa y en particular de los sos bailles''. San Sebastián, 1858</ref> el zorcico más habitual escríbese como un [[compás musical|compás]] de 5/8 (cinco per ocho, o cinco octavos), nel que'l compás tien trés partes de distinta duración ([[compás d'axuntadura]]). La primer parte correspuende a una [[corchea]] y los dos restantes a dos tales [[negra|negres]].

El preséu típicu utilizáu pa executar los zorcicos ye'l [[chistu]] col [[tamboril]]. 
Delles teoríes describen el zorcico como una evolución d'un compás de 3/4 deformado polos músicos con mires de siguir los pasos de los [[dantzari]]s (danzarinos de la música tradicional vasca).

Anque'l so orixe y espardimientu ye totalmente popular, dellos autores como [[Isaac Albéniz]], [[Aita Donostia]], [[Jesús Guridi]], [[Joaquín Turina]], [[Pablo Sorozábal]] o [[José María Usandizaga]] utilizar tamién pa crear obres pa [[banda de música|banda]], [[orquesta sinfónica]] o [[pianu]]. Especial atención merecen los zortzikos de Pablo de Sarasate, como'l 'Caprichu Vascu', onde'l violín asonsaña por aciu harmónicos el soníu del chistu. 

== Ver tamién ==
* [[Jamaquello|Jamaquello nortizu nicaragüense]] {{NIC}}

== Enllaces esternos ==
* [http://www.maestroalonso.com/DetalleObraFranciscoAlonso.aspx?obra=Maitechu%20M%C3%ADa%20(1927) Maitechu Mio, del Maestru Francisco Alonso] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120320170252/http://www.maestroalonso.com/DetalleObraFranciscoAlonso.aspx?obra=Maitechu%20M%C3%ADa%20(1927) |date=2012-03-20 }}

== Referencies ==
* [https://web.archive.org/web/20050429120158/http://es.encarta.msn.com/encyclopedia_961531490/Zorcico.html Zorcico] en [[Encarta]]
{{llistaref}}








{{Tradubot|Zorcico}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Dances españoles]]
[[Categoría:Eusquera]]
[[Categoría:Folclor del País Vascu]]
[[Categoría:Folclor de Navarra]]
[[Categoría:Folclor de Nicaragua]]
[[Categoría:Xéneros y formes musicales]]
[[Categoría:Xéneros y formes musicales de danza]]
El zorcico (del euskera zortziko que significa "d'ocho" o "octava", pos los sos partes consten d'ocho compases) ye un ritmu típicu de baille popular tradicional vascu-navarru, n'España y sur de Francia, anque tamién ye utilizáu como ritmu p'acompañar melodíes cantaes (como por casu, versos). Ye una de les dances del aurresku o Danza Real.

Anque esisten variantes en compás de 2/4 y de 6/8Azpiazu, José Antonio, Descripción de les diversiones públiques de Guipúzcoa y en particular de los sos bailles. San Sebastián, 1858 el zorcico más habitual escríbese como un compás de 5/8 (cinco per ocho, o cinco octavos), nel que'l compás tien trés partes de distinta duración (compás d'axuntadura). La primer parte correspuende a una corchea y los dos restantes a dos tales negres.

El preséu típicu utilizáu pa executar los zorcicos ye'l chistu col tamboril. 
Delles teoríes describen el zorcico como una evolución d'un compás de 3/4 deformado polos músicos con mires de siguir los pasos de los dantzaris (danzarinos de la música tradicional vasca).

Anque'l so orixe y espardimientu ye totalmente popular, dellos autores como Isaac Albéniz, Aita Donostia, Jesús Guridi, Joaquín Turina, Pablo Sorozábal o José María Usandizaga utilizar tamién pa crear obres pa banda, orquesta sinfónica o pianu. Especial atención merecen los zortzikos de Pablo de Sarasate, como'l 'Caprichu Vascu', onde'l violín asonsaña por aciu harmónicos el soníu del chistu. 

 Ver tamién 
 Jamaquello nortizu nicaragüense 

 Enllaces esternos 
 Maitechu Mio, del Maestru Francisco Alonso 

 Referencies 
 Zorcico en Encarta

Categoría:Dances españoles
Categoría:Eusquera
Categoría:Folclor del País Vascu
Categoría:Folclor de Navarra
Categoría:Folclor de Nicaragua
Categoría:Xéneros y formes musicales
Categoría:Xéneros y formes musicales de danza