Casa del Xeneral Riego
{{referencies|t=20230111162059}}
{{edificiu}}
La '''Casa del Xeneral Riego''', conocida tamién como '''Casa de la Chamborra''', ye una construcción asitiada nel pueblu de [[Tuña]], nel conceyu [[Principáu d'Asturies|asturianu]] de [[Tinéu]], llugar de nacencia del xeneral que-y da nome.

== Casa ==
La casona ye un edificiu de tipu popular construyida hacia el [[sieglu XVIII]] que ta formada por estremaos volúmenes añadíos en dómines distintes, más una panera, quiciabes de principios del sieglu XIX.

El procesu constructivu, dio como resultáu una planta en forma de “L”, pela xunión n'ángulu reutu, de dos cuerpos con volúmenes enforma estremaos nel esterior. El asitiáu nel llau oeste, ye un cuerpu cuadráu d'una sola planta, cola chariega o cocina vieya. L'otru cuerpu, ye un rectángulu, na direición norte-sur, qu'axeitase al desnivel del terrén, con fachades de distintos altores: trés plantes nos llaos norte y este, y dos nos llaos sur y oeste.

La fachada sur presenta un corredor zarráu nun llateral per una torre pequeña, sofitáu por pies derechos<ref group="n"> Pie derechu: N'arquiteutura, maderu vertical nel qu'apéase otro horizontal o abangáu. Suel llevar zapata, bien nel cabu cimeru, bien nel cabu fonderu.</ref> de madera en forma de chaflán y zapates de madera. Na fachada este hai otru corredor voláu sobro ménsules<ref group="n"> Ménsula: Elementu perfiláu con delles moldures, que sobresal del planu vertical, y val pa sofitar dalgún oxetu.</ref> de madera. Los materiales constructivos emplegaos son: mampostería revocada y mampostería a la vista nos murios, y piedra arenisca llabrada nes ménsules y bistechos.

[[Archivu:Rafael-del-Riego--Wopen----.jpg|miniaturadeimagen|Escudu na Casa del Xeneral Riego.]]
La fachada caltién un escudu d'armes, probablemente del sieglu XVI, y una placa mármole, allugada per alcuerdu del conceyu del añu 1923, na alcordanza de qu'ellí nació'l 24 d'ochobre de 1785, Don [[Rafael del Riego y Flórez]], quien al sulevarse en Cabezas de San Juan na provincia de Sevilla, llogró que [[Fernandu VII d'España|Fernando VII]] aceutare la [[Constitución española de 1812|Constitución de Cádiz de 1812]].

La Conseyería d'Educación, Cultura y Deportes del Principáu d'Asturies, iguó l'edificiu nel añu 1989.

La Casa del Xeneral Riego, foi declarada pol Principáu d'Asturies, [[Bien d'Interés Cultural]] con categoría de Monumentu, por Decretu 10/1994, de 27 de xineru.

== Bibliografía ==
*Florencio Cobo Arias, Matilde Zarracina Valcarce y Miguel Cores Rambaud: Guía básica de monumentos asturianos. Serviciu de Publicaciones del Principáu d'Asturies. 1987.
*Germán Ramallo Asensio: La zona suroccidental asturiana: Tineo, Cangas del Narcea, Allande, Ibias y Degaña. Revista Liño nº 2. Universidá d'Uviéu. 1981.
*Esti artículu ye una obra derivada de la disposición relativa al procesu de declaración d'un bien cultural o natural, asoleyada nel BOPA númberu 39, de diecisiete de febreru de 1994, testu que ta llibre de restricciones conocíes, en virtú del derechu d'autor de conformidá col artículu 13 del Testu Refundíu de la Llei de Propiedá Intelectual (BOE númberu 97, de 22 d'abril de 1996).

== Ver tamién ==
* [[Rafael del Riego]]
* [[Teresa del Riego]]
* [[Miguel del Riego]]

== Notes ==
{{llistaref|group="n"}}

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
*{{Enllaz rotu|1=Declaración de Bien d'Interés Cultural |2=https://sede.asturias.es/bopa/1994/02/17/19940217.pdf |date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot }}
*{{Enllaz rotu|1=Ficha de Bien d'Interés Cultural |2=https://sig.asturias.es/hipervinculos/Bienes_Interes_Cultural/Fichas_BICs/734207001000BIC.pdf |date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot }}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Bienes d'interés cultural d'Asturies]] 
[[Categoría:Edificios d'Asturies]]
[[Categoría:Tinéu]]
La Casa del Xeneral Riego, conocida tamién como Casa de la Chamborra, ye una construcción asitiada nel pueblu de Tuña, nel conceyu asturianu de Tinéu, llugar de nacencia del xeneral que-y da nome.

 Casa 
La casona ye un edificiu de tipu popular construyida hacia el sieglu XVIII que ta formada por estremaos volúmenes añadíos en dómines distintes, más una panera, quiciabes de principios del sieglu XIX.

El procesu constructivu, dio como resultáu una planta en forma de “L”, pela xunión n'ángulu reutu, de dos cuerpos con volúmenes enforma estremaos nel esterior. El asitiáu nel llau oeste, ye un cuerpu cuadráu d'una sola planta, cola chariega o cocina vieya. L'otru cuerpu, ye un rectángulu, na direición norte-sur, qu'axeitase al desnivel del terrén, con fachades de distintos altores: trés plantes nos llaos norte y este, y dos nos llaos sur y oeste.

La fachada sur presenta un corredor zarráu nun llateral per una torre pequeña, sofitáu por pies derechos Pie derechu: N'arquiteutura, maderu vertical nel qu'apéase otro horizontal o abangáu. Suel llevar zapata, bien nel cabu cimeru, bien nel cabu fonderu. de madera en forma de chaflán y zapates de madera. Na fachada este hai otru corredor voláu sobro ménsules Ménsula: Elementu perfiláu con delles moldures, que sobresal del planu vertical, y val pa sofitar dalgún oxetu. de madera. Los materiales constructivos emplegaos son: mampostería revocada y mampostería a la vista nos murios, y piedra arenisca llabrada nes ménsules y bistechos.

miniaturadeimagen|Escudu na Casa del Xeneral Riego.
La fachada caltién un escudu d'armes, probablemente del sieglu XVI, y una placa mármole, allugada per alcuerdu del conceyu del añu 1923, na alcordanza de qu'ellí nació'l 24 d'ochobre de 1785, Don Rafael del Riego y Flórez, quien al sulevarse en Cabezas de San Juan na provincia de Sevilla, llogró que Fernando VII aceutare la Constitución de Cádiz de 1812.

La Conseyería d'Educación, Cultura y Deportes del Principáu d'Asturies, iguó l'edificiu nel añu 1989.

La Casa del Xeneral Riego, foi declarada pol Principáu d'Asturies, Bien d'Interés Cultural con categoría de Monumentu, por Decretu 10/1994, de 27 de xineru.

 Bibliografía 
Florencio Cobo Arias, Matilde Zarracina Valcarce y Miguel Cores Rambaud: Guía básica de monumentos asturianos. Serviciu de Publicaciones del Principáu d'Asturies. 1987.
Germán Ramallo Asensio: La zona suroccidental asturiana: Tineo, Cangas del Narcea, Allande, Ibias y Degaña. Revista Liño nº 2. Universidá d'Uviéu. 1981.
Esti artículu ye una obra derivada de la disposición relativa al procesu de declaración d'un bien cultural o natural, asoleyada nel BOPA númberu 39, de diecisiete de febreru de 1994, testu que ta llibre de restricciones conocíes, en virtú del derechu d'autor de conformidá col artículu 13 del Testu Refundíu de la Llei de Propiedá Intelectual (BOE númberu 97, de 22 d'abril de 1996).

 Ver tamién 
 Rafael del Riego
 Teresa del Riego
 Miguel del Riego

 Notes 

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Bienes d'interés cultural d'Asturies 
Categoría:Edificios d'Asturies
Categoría:Tinéu