Ilesia de Santa María de la Corte
{{Tradubot|Iglesia de Santa María de la Corte}}
{{edificiu}}
[[Ficheru:Oviedo - Sta María la Real de la Corte - Interior.jpg|thumb|250px|right|Interior.]]

La '''ilesia de Santa María La Real de La Corte''' ye una [[ilesia (edificiu)|ilesia]] y [[parroquia (relixón)|parroquia]] de la ciudá d'[[Uviéu]], [[Principáu d'Asturies]], [[España]], asitiada na cai de San Vicente, frente a la plaza de [[Benito Jerónimo Feijoo|Feijoo]]. Comparte medianeres col claustru y edificiu del [[monesteriu de San Vicente]] —güei [[Muséu Arqueolóxicu d'Asturies]]—, al que perteneció, y cola ilesia del [[Monesteriu de San Pelayo d'Uviéu|monesteriu de benedictines de San Pelayo]]. Allegante a la so cabecera atopa la [[Catedral d'Uviéu|catedral]].

== Historia ==
A mediaos del [[sieglu XVI]], el maestru cántabru [[Juan de Cerecedo]], el vieyu, dio trazar de la galería alta del actual [[claustru]] monásticu y del templu de San Vicente, sustitutos de los vieyos edificios de fábrica románica. Muertu en [[1568]], dirixó les obres de la ilesia, ente [[1570]]-[[1572]], el so sobrín Juan de Cerecedo, el mozu. Atayaes por problemes económicos, fueron retomaes en [[1587]] pol arquiteutu trasmerano [[Juan del Riberu Rada]], quien-y dio'l so definitivu calter clasicista. Foi consagrada en [[1592]]. Tres la desamortización eclesiástica de [[1836]], instalar nel edificiu, en [[1845]], la parroquia de Santa María la Real de la Corte, qu'adquirió la so propiedá en [[1859]].

== Descripción ==
La ilesia sigue'l modelu de les ilesies monástiques del [[sieglu XVI]], con una única y amplia nave y capiyes-forniques llaterales, dispuestes ente los contrafuertes y abiertes al cruceru por aciu dos talos arcos de mediu puntu. El cruceru ta formáu per un espaciu central cuadráu y dos brazos rectangulares. Nel brazu esquierdu ábrense dos baldíos: el de salida al claustru cegáu y con portada nel claustru— y el d'entrada a la sacristía vieya, un arcu de mediu puntu, que se repite nel brazu derechu, onde se cerró. El presbiteriu, planu y fondu, podría debese a la reforma de Riberu. Dos puertes na so paré frontera, debaxo del retablu, dan pasu a la antesacristía, una capiya, güei destinada a sacristía, dende la que s'apuerta a la sacristía vieya, agora sala-capiya, al traviés d'un arcu de mediu puntu sosteníu por capiteles-impostas y jambas de decoración cajeada.

La fachada del templu, inconclusa, despinta'l pórticu d'entrada y el [[coru (arquiteutura)|coru]], sobreelevado sobre'l pórticu y el tramu de los pies de la nave. Presenta una cai central y dos torres llaterales, de les que namái se llevantó la esquierda. Nel so pisu baxu ábrese la portada, un gran arcu de mediu puntu y doble derrame, cajeado, que posa en [[capitel]]es-[[imposta]] y [[jamba|jambes]]. Tien una puerta canciellu de [[1666]]. Nel segundu pisu de la cai central, enmarcada por dos contrafuertes, ábrese un vanu cuadráu, agora cegáu, que ta partíu por una pilastra y flanqueado por dos recuadros y dos hornacina coronaes por veneres, ente pilastrillas. El conxuntu fuelga nuna imposta sobre ménsulas. Nel tercer pisu ábrese un gran óculo clasicista, vanu practicáu tamién nel muriu fronteru de la cabecera, onde recueye un tondo cola imaxe del [[Pantocrátor]], y na sacristía vieya.

A Riberu debe la ordenación interior de los murios, les cubiertes y la portada del antepar, según el remate de la fachada y de tol templu. Siguiendo les premises del clasicismu d'inspiración paladina, los murios revistir con [[pilastra|pilastres]] estriaes, pocu resaltaes, de capiteles xónicos. Sobre elles cuerre un entablamento xónicu completu, con arquitrabe de tres moldures horizontales, frisu corríu llisu y convexu, faxa de denticulado y cornisa. Cubrir con [[Bóveda de cañón|bóvedes de cañón]] con [[lunetos]] na nave con [[arcu fajón|arcos fajones]], los brazos del [[cruceru (arquiteutura)|cruceru]], la cabecera, l'[[antesacristía]] y el cuerpu central del [[pórticu]]; bóveda vaída nel cuerpu central del cruceru, decorada con cuatro relieves policromados de los Evanxelistes y l'escudu de la ilesia; medios cañones con decoración cajeada nes capiyes llaterales y ensin faxes nos tramos llaterales del pórticu; [[bóveda]] d'aresta nel [[sotocoro]]; y cúpula sobre pechinas na sacristía vieya. La plementería de les cubiertes —sacante les capiyes— decorar con dibuxos xeométricos.

Les tribunes o pisos cimeros de les naves llaterales —güei salones parroquiales— asomar al cruceru al traviés de dos balcones con balustres de piedra. La tribuna izquierda —adosada al monesteriu— yera la utilizada pol padre Feijóo pa escuchar la misa y taba comunicada cola so celda. La portada del pórticu, a manera d'arcu de trunfu, consta de trés calles separaes por columnes [[Orde xónicu|xóniques]] sobre [[plintu|plintos]]. Na cai central, la más ancha, asítiase un arcu de mediu puntu moldurado sobre capiteles-imposta, con una [[ménsula]] na clave. Les cais llaterales tán formaes por dos rectángulos superpuestos y dos hornacina rectangulares. Sostienen el entablamento, idénticu al del interior. La cornisa tien un gran vuelu y fuelga en ménsulas. Sobre ella sofiten cuatro boles. Remata la portada un frontón curvu. Otra portada n'arcu, güei cegáu, con pilastres y entablamento xónicu daba accesu dende'l [[claustru]] a la vieya sacristía.

Trazar del retablu mayor, d'estilu [[manierista]], atribuyir al monxu benedictín frai [[Juan Ricci|Juan Andrés Ricci]]. Foi realizáu, ente [[1638]] y [[1641]], por [[Luis Fernández de la Vega]], Pedro García y Francisco González. Ye l'únicu retablu asturianu formáu por llenzos: San Vicente, nel centru, [[Escolástica (santa)|Santa Escolástica]] y [[Benitu de Nursia|San Benitu]]. Fueron pintaos en [[1641]] pol vallisoletano [[Diego Valentín Díaz]] y repintados pol uvieín [[Francisco Reiter]] en [[1779]]. Nel so cuerpu áticu, desmontáu en 1976, taba'l cuadru de la Inmaculada, d'autoría desconocida y agora asitiáu nel cruceru sur, y les talles de [[San Xuan Evanxelista]], perdida, y [[San Xuan Bautista]] (nel bautisteriu), de [[Fernández de la Vega]] ([[1601]]-[[1675]]).

A esti escultor [[barrocu]] asturianu débense tamién les imáxenes de Santa Ana cola Virxe Neña (cruceru sur) y la [[Virxe col Neñu]] ([[presbiteriu (arquiteutura)|presbiteriu]]). [[Antonio Borja]] ([[Sigüenza]], [[1661]]-[[1719]]) fixo en [[1703]], pa la ilesia de La Corte, el [[Cristu]] Crucificáu (segunda capiya de la derecha) y les talles de [[Roque (santu)|San Roque]] y [[San Isidro Llabrador]] (cruceru norte). El [[cruceru (arquiteutura)|cruceru]] norte acueye'l retablu de la Virxe patrona de la feligresía, obra [[rococó]] del [[sieglu XVIII]], procedente de la ilesia de La Corte, a onde treslladóse en [[1802]] del Colexu de [[Xesuita|Xesuites]]. Na tercer capiya de la derecha ta la [[Virxe de la Piedá]], una talla en piedra [[policromada]] del hospital uvieín de los Remedios. L'órganu, consideráu'l meyor d'[[Principáu d'Asturies|Asturies]], ye una pieza barroca de fines del [[Sieglu XVII|XVII]]. Na sacristía espón la pervalible orfebrería del templu, con pieces de los [[Sieglu XVI|sieglos XVI]]-[[Sieglu XIX|XIX]]. Nel cruceru ta la sepultura de frai [[Benito Jerónimo Feijoo]] ([[1676]]-[[1764]]), profesor y abá del monesteriu de San Vicente y preclaro escritor. Nel cruceru norte reposen los restos de don [[Rodrigo Álvarez de Asturias]], señor de [[Noreña]] y de [[Xixón]], fináu en [[1332]].

La ilesia de San María La Real de La Corte, antiguu templu de San Vicente, ye unu de los meyores esponentes del Clasicismu asturianu. Atesora un pervalible conxuntu d'arte mueble (retablu mayor manierista, imaginería barroca de Luis Fernández de la Vega y Antonio de Borja y orfebrería relixosa).

== Bibliografía ==
{{bienes.info|BOPA|135|12 de xunu de 2002|url=http://www6.uniovi.es/bopa/2002/06/07605_01.htm}}

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{commonscat}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Edificios d'Uviéu]]
[[Categoría:Monumentos d'Uviéu]]
[[Categoría:Ilesies d'Asturies|Maria de la Corte]]
[[Categoría:Bienes d'interés cultural d'Asturies]]
La ilesia de Santa María La Real de La Corte ye una ilesia y parroquia de la ciudá d'Uviéu, Principáu d'Asturies, España, asitiada na cai de San Vicente, frente a la plaza de Feijoo. Comparte medianeres col claustru y edificiu del monesteriu de San Vicente —güei Muséu Arqueolóxicu d'Asturies—, al que perteneció, y cola ilesia del monesteriu de benedictines de San Pelayo. Allegante a la so cabecera atopa la catedral.

 Historia 
A mediaos del sieglu XVI, el maestru cántabru Juan de Cerecedo, el vieyu, dio trazar de la galería alta del actual claustru monásticu y del templu de San Vicente, sustitutos de los vieyos edificios de fábrica románica. Muertu en 1568, dirixó les obres de la ilesia, ente 1570-1572, el so sobrín Juan de Cerecedo, el mozu. Atayaes por problemes económicos, fueron retomaes en 1587 pol arquiteutu trasmerano Juan del Riberu Rada, quien-y dio'l so definitivu calter clasicista. Foi consagrada en 1592. Tres la desamortización eclesiástica de 1836, instalar nel edificiu, en 1845, la parroquia de Santa María la Real de la Corte, qu'adquirió la so propiedá en 1859.

 Descripción 
La ilesia sigue'l modelu de les ilesies monástiques del sieglu XVI, con una única y amplia nave y capiyes-forniques llaterales, dispuestes ente los contrafuertes y abiertes al cruceru por aciu dos talos arcos de mediu puntu. El cruceru ta formáu per un espaciu central cuadráu y dos brazos rectangulares. Nel brazu esquierdu ábrense dos baldíos: el de salida al claustru cegáu y con portada nel claustru— y el d'entrada a la sacristía vieya, un arcu de mediu puntu, que se repite nel brazu derechu, onde se cerró. El presbiteriu, planu y fondu, podría debese a la reforma de Riberu. Dos puertes na so paré frontera, debaxo del retablu, dan pasu a la antesacristía, una capiya, güei destinada a sacristía, dende la que s'apuerta a la sacristía vieya, agora sala-capiya, al traviés d'un arcu de mediu puntu sosteníu por capiteles-impostas y jambas de decoración cajeada.

La fachada del templu, inconclusa, despinta'l pórticu d'entrada y el coru, sobreelevado sobre'l pórticu y el tramu de los pies de la nave. Presenta una cai central y dos torres llaterales, de les que namái se llevantó la esquierda. Nel so pisu baxu ábrese la portada, un gran arcu de mediu puntu y doble derrame, cajeado, que posa en capiteles-imposta y jambes. Tien una puerta canciellu de 1666. Nel segundu pisu de la cai central, enmarcada por dos contrafuertes, ábrese un vanu cuadráu, agora cegáu, que ta partíu por una pilastra y flanqueado por dos recuadros y dos hornacina coronaes por veneres, ente pilastrillas. El conxuntu fuelga nuna imposta sobre ménsulas. Nel tercer pisu ábrese un gran óculo clasicista, vanu practicáu tamién nel muriu fronteru de la cabecera, onde recueye un tondo cola imaxe del Pantocrátor, y na sacristía vieya.

A Riberu debe la ordenación interior de los murios, les cubiertes y la portada del antepar, según el remate de la fachada y de tol templu. Siguiendo les premises del clasicismu d'inspiración paladina, los murios revistir con pilastres estriaes, pocu resaltaes, de capiteles xónicos. Sobre elles cuerre un entablamento xónicu completu, con arquitrabe de tres moldures horizontales, frisu corríu llisu y convexu, faxa de denticulado y cornisa. Cubrir con bóvedes de cañón con lunetos na nave con arcos fajones, los brazos del cruceru, la cabecera, l'antesacristía y el cuerpu central del pórticu; bóveda vaída nel cuerpu central del cruceru, decorada con cuatro relieves policromados de los Evanxelistes y l'escudu de la ilesia; medios cañones con decoración cajeada nes capiyes llaterales y ensin faxes nos tramos llaterales del pórticu; bóveda d'aresta nel sotocoro; y cúpula sobre pechinas na sacristía vieya. La plementería de les cubiertes —sacante les capiyes— decorar con dibuxos xeométricos.

Les tribunes o pisos cimeros de les naves llaterales —güei salones parroquiales— asomar al cruceru al traviés de dos balcones con balustres de piedra. La tribuna izquierda —adosada al monesteriu— yera la utilizada pol padre Feijóo pa escuchar la misa y taba comunicada cola so celda. La portada del pórticu, a manera d'arcu de trunfu, consta de trés calles separaes por columnes xóniques sobre plintos. Na cai central, la más ancha, asítiase un arcu de mediu puntu moldurado sobre capiteles-imposta, con una ménsula na clave. Les cais llaterales tán formaes por dos rectángulos superpuestos y dos hornacina rectangulares. Sostienen el entablamento, idénticu al del interior. La cornisa tien un gran vuelu y fuelga en ménsulas. Sobre ella sofiten cuatro boles. Remata la portada un frontón curvu. Otra portada n'arcu, güei cegáu, con pilastres y entablamento xónicu daba accesu dende'l claustru a la vieya sacristía.

Trazar del retablu mayor, d'estilu manierista, atribuyir al monxu benedictín frai Juan Andrés Ricci. Foi realizáu, ente 1638 y 1641, por Luis Fernández de la Vega, Pedro García y Francisco González. Ye l'únicu retablu asturianu formáu por llenzos: San Vicente, nel centru, Santa Escolástica y San Benitu. Fueron pintaos en 1641 pol vallisoletano Diego Valentín Díaz y repintados pol uvieín Francisco Reiter en 1779. Nel so cuerpu áticu, desmontáu en 1976, taba'l cuadru de la Inmaculada, d'autoría desconocida y agora asitiáu nel cruceru sur, y les talles de San Xuan Evanxelista, perdida, y San Xuan Bautista (nel bautisteriu), de Fernández de la Vega (1601-1675).

A esti escultor barrocu asturianu débense tamién les imáxenes de Santa Ana cola Virxe Neña (cruceru sur) y la Virxe col Neñu (presbiteriu). Antonio Borja (Sigüenza, 1661-1719) fixo en 1703, pa la ilesia de La Corte, el Cristu Crucificáu (segunda capiya de la derecha) y les talles de San Roque y San Isidro Llabrador (cruceru norte). El cruceru norte acueye'l retablu de la Virxe patrona de la feligresía, obra rococó del sieglu XVIII, procedente de la ilesia de La Corte, a onde treslladóse en 1802 del Colexu de Xesuites. Na tercer capiya de la derecha ta la Virxe de la Piedá, una talla en piedra policromada del hospital uvieín de los Remedios. L'órganu, consideráu'l meyor d'Asturies, ye una pieza barroca de fines del XVII. Na sacristía espón la pervalible orfebrería del templu, con pieces de los sieglos XVI-XIX. Nel cruceru ta la sepultura de frai Benito Jerónimo Feijoo (1676-1764), profesor y abá del monesteriu de San Vicente y preclaro escritor. Nel cruceru norte reposen los restos de don Rodrigo Álvarez de Asturias, señor de Noreña y de Xixón, fináu en 1332.

La ilesia de San María La Real de La Corte, antiguu templu de San Vicente, ye unu de los meyores esponentes del Clasicismu asturianu. Atesora un pervalible conxuntu d'arte mueble (retablu mayor manierista, imaginería barroca de Luis Fernández de la Vega y Antonio de Borja y orfebrería relixosa).

 Bibliografía 

 Referencies 

 Enllaces esternos 

Categoría:Edificios d'Uviéu
Categoría:Monumentos d'Uviéu
Maria de la Corte
Categoría:Bienes d'interés cultural d'Asturies