Tinakula
{{Xeografía}} 

'''Tinakula''' ye un [[estratovolcán]] cónicu que forma una [[islla]] al norte de Nendo na Provincia de Temotu, [[Islles Salomón]]. Alcuéntrase nel estremu norte de les Islles Santa Cruz. 

Ye d'aprosimao 3,5 kilómetros d'anchu y xube sobre'l nivel del mar de trés a cuatro quilómetros dende el suelu del mar. El volcán foi rexistráu per primer vegada na erupción en 1595 cuando [[Álvaro de Mendaña]] zarpó al traviés d'él.
[[Archivu:Map of the Santa Cruz Islands (Solomon Islands).png|thumb|left|250px|Mapa de les islles de Santa Cruz, Islles Salomón.]]

== Historia y ocupación ==
El primer avistamientu rexistráu polos europeos foi pola espedición española d'Álvaro de Mendaña el 7 de setiembre de 1595, cuando zarpaben escontra la [[islla de Nendo]], onde permanecieron delles selmanes. El volcán foi descritu como eleváu, con un picu bien formáu, y una circunferencia d'alredor de 6,6 km.

Tinakula ye un volcán poco conocíu polos [[Vulcanoloxía|vulcanólogos]] y como escasamente se visita, casi nunca se monitorea pa detectar dalgún tipu d'actividá. A última hora, anque pequeñu, trátase ensin dulda d'un volcán activu que ye claramente visible dende les islles cercanes.

La islla ta deshabitada. La población foi erradicada cuando'l volcán españó alredor de 1840 y los fluxos piroclásticos arrodiaron tolos llaos de la islla. 

En 1951, los polinesios de Nukapu y Nupani estableciéronse na islla, qu'algamó una población máxima de 130, enantes de que tuviera que ser evacuada cola erupción de 1971. El pueblu de ''Temateneni'' taba na mariña sureste. 

A finales de la década de 1980, dos families (menos de 10 persones) de Nupani fixeron otru intentu d'asentamientu.

Hai una curtia referencia nel periódicu [[Melbourne Age]] del 10 de payares de 1868 del viaxe del barcu ''Tycoon'', un barcu que llevaba té de [[Fuzhou|Foo Chow Foo]] a [[Melbourne]] pa los hermanos Joshua. El barcu, afirma, "... pasó la islla del Volcán, unu del grupu Sur (Santa) Cruz, el 17 d'ochobre (1868).<ref>[https://volcano.si.edu/volcano.cfm?vn=256010 Reportes d'actividá {{en}}]</ref><ref>[https://nla.gov.au/nla.obj-141060569/view] Tinakula, an active volcano at the north end of the Santa Cruz Islands, Solomon Islands, 1906 / J.W. Beattie {{en}}</ref>

== Bibliografía==
* Sharp, Andrew ''The discovery of the Pacific Islands'' Oxford, 1960, pp.52{{en}}.
* Brand, Donald D. ''The Pacific Basin: A History of its Geographical Explorations'' The American Geographical Society, New York, 1967, p.136 {{en}}.

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
{{enllaces xeografía}}
* [https://mapcarta.com/es/16702606 Mapcarta, mapa situación de la islla Tinakula]

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Volcanes activos]]
[[Categoría:Islles Salomón]]
Tinakula ye un estratovolcán cónicu que forma una islla al norte de Nendo na Provincia de Temotu, Islles Salomón. Alcuéntrase nel estremu norte de les Islles Santa Cruz. 

Ye d'aprosimao 3,5 kilómetros d'anchu y xube sobre'l nivel del mar de trés a cuatro quilómetros dende el suelu del mar. El volcán foi rexistráu per primer vegada na erupción en 1595 cuando Álvaro de Mendaña zarpó al traviés d'él.
thumb|left|250px|Mapa de les islles de Santa Cruz, Islles Salomón.

 Historia y ocupación 
El primer avistamientu rexistráu polos europeos foi pola espedición española d'Álvaro de Mendaña el 7 de setiembre de 1595, cuando zarpaben escontra la islla de Nendo, onde permanecieron delles selmanes. El volcán foi descritu como eleváu, con un picu bien formáu, y una circunferencia d'alredor de 6,6 km.

Tinakula ye un volcán poco conocíu polos vulcanólogos y como escasamente se visita, casi nunca se monitorea pa detectar dalgún tipu d'actividá. A última hora, anque pequeñu, trátase ensin dulda d'un volcán activu que ye claramente visible dende les islles cercanes.

La islla ta deshabitada. La población foi erradicada cuando'l volcán españó alredor de 1840 y los fluxos piroclásticos arrodiaron tolos llaos de la islla. 

En 1951, los polinesios de Nukapu y Nupani estableciéronse na islla, qu'algamó una población máxima de 130, enantes de que tuviera que ser evacuada cola erupción de 1971. El pueblu de Temateneni taba na mariña sureste. 

A finales de la década de 1980, dos families (menos de 10 persones) de Nupani fixeron otru intentu d'asentamientu.

Hai una curtia referencia nel periódicu Melbourne Age del 10 de payares de 1868 del viaxe del barcu Tycoon, un barcu que llevaba té de Foo Chow Foo a Melbourne pa los hermanos Joshua. El barcu, afirma, "... pasó la islla del Volcán, unu del grupu Sur (Santa) Cruz, el 17 d'ochobre (1868).Reportes d'actividá  Tinakula, an active volcano at the north end of the Santa Cruz Islands, Solomon Islands, 1906 / J.W. Beattie 

 Bibliografía
 Sharp, Andrew The discovery of the Pacific Islands Oxford, 1960, pp.52.
 Brand, Donald D. The Pacific Basin: A History of its Geographical Explorations The American Geographical Society, New York, 1967, p.136 .

 Referencies 

 Enllaces esternos 

 Mapcarta, mapa situación de la islla Tinakula

Categoría:Volcanes activos
Categoría:Islles Salomón