Numberación Suzhou
El sistema de '''numberación [[Suzhou]]''' o '''huama''' ye un [[sistema de numberación]] utilizáu en [[China]] primero que fueren introducíos los [[Numberación arábiga|númberos arábigos]]. 

== Historia ==
El sistema de numberación Suzhou ye l'únicu de los sistemes tipu [[numberación con banielles]] que sobrevivió. El sistema tipo numeración con banielles ye un sistema de notación [[Notación posicional|posicional]] utilizáu polos chinos nel ámbitu de les matemátiques. Los númberos Suzhou son una variación de los némeros con banielles de la [[dinastía Song]].
[[Ficheru:Huama numerals.svg|thumb|300px|right|Númberos del sistema Suzhou.]]
El sistema de numberación Suzhou foi llargamente utilizáu nel ámbitu del comerciu especialmente nes árees de contabilidá y llibros de transaiciones comerciales. Per otra parte, el sistema estándar de [[numberación china]] foi utilizáu na escritura formal, allegada cola escritura de los númberos n'idioma inglés. Nuna dómina'l sistema de numberación Suzhou yera bien popular nos mercaos chinos, tales como los mercaos de [[Ḥong Kong]] con anterioridá a la década de 1990, pero foi pasu ente pasu reemplazáu pol sistema de [[Numberación arábiga|númberos arábigos]]. Ye una situación similar a l'asocedida col sistema de [[numberación romana]] que fuera utilizáu na Europa antigua y medieval nel ámbitu de la matemátiques y el comerciu. Anguaño, el sistema de numberación Suzhou ye solo utilizáu pa exhibir los precios nos mercaos chinos o en recibos comerciales manuscritos tradicionales.

== Símbolos ==
Nel sistema de numberación Suzhou, en cuenta de caráuteres chinos utilícense díxitos especiales. Los díxitos del sistema de numberación Suzhou definir en [[Unicode]] ente U+3021 y U+3029. 

{| {{tablaguapa}} border="1" style="text-align:center"
|+ Unicode pa la numberación Suzhou
! rowspan="2" | Númberu
!colspan="2" | "Hangzhou"
! colspan="2" | Ideograma chinu estándar
|-
! Símbolu !! Unicode !! Símbolu !! Unicode
|-
! 0
| colspan="2" | &nbsp;
| [[wikt:〇|〇]] || U+3007
|-
! 1
| [[wikt:〡|〡]] || U+3021
| [[wikt:一|一]] || U+4E00
|-
! 2
| [[wikt:〢|〢]] || U+3022
| [[wikt:二|二]] || U+4E8C
|-
! 3
| [[wikt:〣|〣]] || U+3023
| [[wikt:三|三]] || U+4E09
|-
! 4
| [[wikt:〤|〤]] || U+3024 || rowspan="6" colspan="2" | &nbsp;
|-
! 5
| [[wikt:〥|〥]] || U+3025
|-
! 6
| [[wikt:〦|〦]] || U+3026
|-
! 7
| [[wikt:〧|〧]] || U+3027
|-
! 8
| [[wikt:〨|〨]] || U+3028
|-
! 9
| [[wikt:〩|〩]] || U+3029
|}

Los númberos unu, dos y trés son toos representaos por banielles. Esto puede xenerar ciertu tracamundiu cuando tán asitiaos unu al llau del otru. Nestos casos de cutiu utilícense los ideogrames chinos estándar de forma que pueden intercambiase ensin dar llugar a ambigüedaes. Por casu el númberu, "21" escríbese como "〢一" en cuenta de como "〢〡" lo que podría confundise col númberu "3" (〣). El primer calter de felicidá secuencia polo xeneral ye representáu por un númberu Suzhou, ente que pal segundu utiliza un [[ideograma]] chinu.

== Escritura ==

Los numberales son [[notación posicional|posicionales]]. Escríbense les notaciones numbériques completes en dos llinies pa indicar el so valor numbéricu, [[orde de magnitú]] y [[unidá de midida]]. Los númberos escríbense siempres horizontalmente d'esquierda a derecha.
{{Columnes}}
{| border="0" style="text-align:center; border: 1px; border:{{{width|1px}}} {{{style|solid}}} {{{color|#ddd}}}"
| 〤 || 〇 || 〢 || 二
|-
| 十 || 元
|}
{{Final columnes}}
La primer llinia contién los valores numbéricos, nesti exemplu 〤〇〢二 quier dicir 4022. La segunda llinia ta compuesta de caráuteres chinos que representen el [[orde de magnitú]] y la [[unidá de midida]] del primer númberu na representación numbérica. Nesti casu 十元 quier dicir "diez [[yuan chinu|yuan]]". Cuando s'asitien los dos espresiones xuntes, la resultancia lléese como "40,22 yuan".

Caráuteres posibles que denotan l'orde de magnitú inclúin:
* qiān ([[wikt:千|千]]) (mil)
* bái ([[wikt:百|百]]) (cien)
* shí ([[wikt:十|十]]) (diez)
* nada (unu)

Otros caráuteres posibles pa denotar la unidá de midida inclúin:
* yuán ([[wikt:元|元]]) (la moneda china)
* máo ([[wikt:毫|毫]]) o ([[wikt:毛|毛]]) (un décimu de yuan)
* lǐ ([[wikt:里|里]]) (milla china)
* cualesquier otra [[unidá de midida china]].

Notar que'l puntu decimal atópase espresáu en forma implícita cuando'l primer díxitu allugar na posición de les [[diez|decenes]]. El cero representar por aciu el símbolu del cero (〇). Nesti sistema nun ye precisu asitiar ceros antes o dempués de les cifres significatives.

Esto ye bien paecíu a la [[notación científica]] moderna de los númberos de [[puntu flotante]] nos que los díxitos significativos son representaos por aciu el [[Coeficiente (matemática)|coeficiente]] y l'orde de magnitú ye especificáu por aciu l'esponente. La unidá de midida y tamién l'indicador del primer díxitu polo xeneral alliniar cola fila de "númberos" del mediu.

== Error d'identificación Hangzhou ==
Según l'estándar [[Unicode]] versión 3.0, estos símbolos fueron nomaos en forma incorreuta como símbolos numbéricos estilu [[Hangzhou]]. Nel estándar Unicode 4.0, amestóse un erratum qu'indica que:<ref>{{Cita web|url=http://unicode.org/notes/tn27/|títulu=UTN #27: Known anomalies in Unicode Character Names|apellíu=Freytag|nome=Asmus|coautores=Rick McGowan and Ken Whistler|fecha=8 de mayu de 2006|obra=Technical Notes|editorial=Unicode Consortium|fechaaccesu=13 de xunu de 2008}}</ref>

"''Los caráuteres numbéricos Suzhou (Chinu'l so1zhou1ma3zi) son símbolos especiales utilizaos por comerciantes pa indicar el preciu de bienes. L'usu del nome "HANGZHOU" pa referise a ellos ye incorreutu''."

Toles referencies a "Hangzhou" nel estándar Unicode fueron correxíes por que se llean "Suzhou" sacante'l mesmu nome de los símbolos, que nun puede ser modificáu una vegada que-yos foi asignáu, d'alcuerdu a lo qu'afita la Política d'Estabilidá de Unicode.<ref>{{Cita web|url=http://www.unicode.org/policies/stability_policy.html#Name|títulu=Name Stability|fecha=28 de febreru de 2008|obra=Unicode Character Encoding Stability Policy|editorial=Unicode Consortium|fechaaccesu=13 de xunu de 2008}}</ref> (Esta política dexa que los sistemes de software utilizen los nomes como identificadores unívocos de los símbolos.)

== Referencies ==
{{llistaref}}




{{Tradubot|Numeración Suzhou}}

{{control d'autoridaes}}
[[Categoría:Notación matemática]]
[[Categoría:Sistemes de numberación]]
[[Categoría:Idioma chinu]]
El sistema de numberación Suzhou o huama ye un sistema de numberación utilizáu en China primero que fueren introducíos los númberos arábigos. 

 Historia 
El sistema de numberación Suzhou ye l'únicu de los sistemes tipu numberación con banielles que sobrevivió. El sistema tipo numeración con banielles ye un sistema de notación posicional utilizáu polos chinos nel ámbitu de les matemátiques. Los númberos Suzhou son una variación de los némeros con banielles de la dinastía Song.
thumb|300px|right|Númberos del sistema Suzhou.
El sistema de numberación Suzhou foi llargamente utilizáu nel ámbitu del comerciu especialmente nes árees de contabilidá y llibros de transaiciones comerciales. Per otra parte, el sistema estándar de numberación china foi utilizáu na escritura formal, allegada cola escritura de los númberos n'idioma inglés. Nuna dómina'l sistema de numberación Suzhou yera bien popular nos mercaos chinos, tales como los mercaos de Ḥong Kong con anterioridá a la década de 1990, pero foi pasu ente pasu reemplazáu pol sistema de númberos arábigos. Ye una situación similar a l'asocedida col sistema de numberación romana que fuera utilizáu na Europa antigua y medieval nel ámbitu de la matemátiques y el comerciu. Anguaño, el sistema de numberación Suzhou ye solo utilizáu pa exhibir los precios nos mercaos chinos o en recibos comerciales manuscritos tradicionales.

 Símbolos 
Nel sistema de numberación Suzhou, en cuenta de caráuteres chinos utilícense díxitos especiales. Los díxitos del sistema de numberación Suzhou definir en Unicode ente U+3021 y U+3029. 

+ Unicode pa la numberación Suzhou Númberu "Hangzhou" Ideograma chinu estándar Símbolu  Unicode  Símbolu  Unicode 0   〇  U+3007 1 〡  U+3021 一  U+4E00 2 〢  U+3022 二  U+4E8C 3 〣  U+3023 三  U+4E09 4 〤  U+3024    5 〥  U+3025 6 〦  U+3026 7 〧  U+3027 8 〨  U+3028 9 〩  U+3029

Los númberos unu, dos y trés son toos representaos por banielles. Esto puede xenerar ciertu tracamundiu cuando tán asitiaos unu al llau del otru. Nestos casos de cutiu utilícense los ideogrames chinos estándar de forma que pueden intercambiase ensin dar llugar a ambigüedaes. Por casu el númberu, "21" escríbese como "〢一" en cuenta de como "〢〡" lo que podría confundise col númberu "3" (〣). El primer calter de felicidá secuencia polo xeneral ye representáu por un númberu Suzhou, ente que pal segundu utiliza un ideograma chinu.

 Escritura 

Los numberales son posicionales. Escríbense les notaciones numbériques completes en dos llinies pa indicar el so valor numbéricu, orde de magnitú y unidá de midida. Los númberos escríbense siempres horizontalmente d'esquierda a derecha.

 〤  〇  〢  二 十  元

La primer llinia contién los valores numbéricos, nesti exemplu 〤〇〢二 quier dicir 4022. La segunda llinia ta compuesta de caráuteres chinos que representen el orde de magnitú y la unidá de midida del primer númberu na representación numbérica. Nesti casu 十元 quier dicir "diez yuan". Cuando s'asitien los dos espresiones xuntes, la resultancia lléese como "40,22 yuan".

Caráuteres posibles que denotan l'orde de magnitú inclúin:
 qiān (千) (mil)
 bái (百) (cien)
 shí (十) (diez)
 nada (unu)

Otros caráuteres posibles pa denotar la unidá de midida inclúin:
 yuán (元) (la moneda china)
 máo (毫) o (毛) (un décimu de yuan)
 lǐ (里) (milla china)
 cualesquier otra unidá de midida china.

Notar que'l puntu decimal atópase espresáu en forma implícita cuando'l primer díxitu allugar na posición de les decenes. El cero representar por aciu el símbolu del cero (〇). Nesti sistema nun ye precisu asitiar ceros antes o dempués de les cifres significatives.

Esto ye bien paecíu a la notación científica moderna de los númberos de puntu flotante nos que los díxitos significativos son representaos por aciu el coeficiente y l'orde de magnitú ye especificáu por aciu l'esponente. La unidá de midida y tamién l'indicador del primer díxitu polo xeneral alliniar cola fila de "númberos" del mediu.

 Error d'identificación Hangzhou 
Según l'estándar Unicode versión 3.0, estos símbolos fueron nomaos en forma incorreuta como símbolos numbéricos estilu Hangzhou. Nel estándar Unicode 4.0, amestóse un erratum qu'indica que:

"Los caráuteres numbéricos Suzhou (Chinu'l so1zhou1ma3zi) son símbolos especiales utilizaos por comerciantes pa indicar el preciu de bienes. L'usu del nome "HANGZHOU" pa referise a ellos ye incorreutu."

Toles referencies a "Hangzhou" nel estándar Unicode fueron correxíes por que se llean "Suzhou" sacante'l mesmu nome de los símbolos, que nun puede ser modificáu una vegada que-yos foi asignáu, d'alcuerdu a lo qu'afita la Política d'Estabilidá de Unicode. (Esta política dexa que los sistemes de software utilizen los nomes como identificadores unívocos de los símbolos.)

 Referencies 

Categoría:Notación matemática
Categoría:Sistemes de numberación
Categoría:Idioma chinu