Homaranismu
{{referencies|t=20140527005341|xudaísmu}}
[[Ficheru:Knesset Menorah P5200009 Hilel.JPG|thumb|''La enseñanza de [[Hilel]]''. relieve de la [[Menorá]] de la [[Kneset]], por Benno Elkan, 1956.]] 

'''Homaranismu''' ye'l nome que [[L. L. Zamenhof|Ludwik Zamenhof]] dio-y a la so interpretación de la doctrina [[relixón|relixosa]] y [[filosofía|filosófica]] [[Xudaísmu|xudía]] llamada tamién "Hilelismu", siendo un ideariu [[pacifista]] y [[humanitariu]] [[cosmopolita]] esplicáu en ''Deklaracio pri homaranismu''.

Con esti nome pretendía esaniciar la parte del [[xudaísmu]] y neutralizar al máximu'l conceutu, según el modelu d'una [[Idioma|llingua]] y una [[relixón]] humana neutrales, pero esti segundu proyeutu verdaderamente nunca tuvo ésitu. 

==Filosofía==
Xunto col esperantu como llingua d'intercomunicación, Zamenhof espublizó la ideoloxía cuasi-relixosa homaranismu (que significa aproximao, ''ismo o movimientu de la humanidá'') del esperantu. Esta idea espublizada con pasión basar nun pensamientu [[lliberal]] y [[humanista]] basada nos principios y enseñances del [[rabín]] [[Hilel el Sabiu]], por casu na idea de que la humanidá entera ye una [[familia]], que tien de recuperar el camín hacia la so [[identidá]]; o la idea de que toles relixones del mundu tienen un [[orixe]] común polo que podríen faese [[converxencia|converxer]].<ref name="declaration">[https://web.archive.org/web/20120204112514/http://freeweb.supereva.com/lisetta02/appendix5.htm Declaration of Homaranismu] - Appendix 5, Origins of Esperantu</ref>

== Esperantu y homaranismu ==
Según Zamenhof, l'[[esperantu]] ye namái ún de les pilastres del homaranismu, pol cual les persones de distintos [[pueblos]], [[cultura|culture]]s y credos, podrán averase ensin barreres llingüístiques. Sicasí, a pesar d'escurrir el conceutu en [[1901]], nun lo va asoleyar sol so nome auténticu (publicara baxu [[seudónimu]] en delles revistes esperantistes de la dómina) hasta qu'abandona oficialmente la representación de los esperantistes y dedica los sos últimos años a espublizar abiertamente esta especie de relixón universal.

Dellos falantes d'esperantu ven interesante esta idea ya interpretanla de diverses formes, pero per otru llau munchos falantes nun paecen capaces de sacar muncha inspiración del amor a la humanidá a la manera de Zamenhof. L'esperantu nun promociona nenguna relixón en particular.

== Ver tamién ==

* [[Esperantu]]
* [[Humanismu]]
*[[Humanitarismu]]

== Referencies ==
{{llistaref}}
* Welger, Helmut: Kosmopoliti human (Homaranismu). Version 1999. ISBN 3-933417-02-3



{{Tradubot|Homaranismo}}

[[Categoría:Teoloxía xudía]]
[[Categoría:Esperantu]]
Homaranismu ye'l nome que Ludwik Zamenhof dio-y a la so interpretación de la doctrina relixosa y filosófica xudía llamada tamién "Hilelismu", siendo un ideariu pacifista y humanitariu cosmopolita esplicáu en Deklaracio pri homaranismu.

Con esti nome pretendía esaniciar la parte del xudaísmu y neutralizar al máximu'l conceutu, según el modelu d'una llingua y una relixón humana neutrales, pero esti segundu proyeutu verdaderamente nunca tuvo ésitu. 

Filosofía
Xunto col esperantu como llingua d'intercomunicación, Zamenhof espublizó la ideoloxía cuasi-relixosa homaranismu (que significa aproximao, ismo o movimientu de la humanidá) del esperantu. Esta idea espublizada con pasión basar nun pensamientu lliberal y humanista basada nos principios y enseñances del rabín Hilel el Sabiu, por casu na idea de que la humanidá entera ye una familia, que tien de recuperar el camín hacia la so identidá; o la idea de que toles relixones del mundu tienen un orixe común polo que podríen faese converxer.Declaration of Homaranismu - Appendix 5, Origins of Esperantu

 Esperantu y homaranismu 
Según Zamenhof, l'esperantu ye namái ún de les pilastres del homaranismu, pol cual les persones de distintos pueblos, cultures y credos, podrán averase ensin barreres llingüístiques. Sicasí, a pesar d'escurrir el conceutu en 1901, nun lo va asoleyar sol so nome auténticu (publicara baxu seudónimu en delles revistes esperantistes de la dómina) hasta qu'abandona oficialmente la representación de los esperantistes y dedica los sos últimos años a espublizar abiertamente esta especie de relixón universal.

Dellos falantes d'esperantu ven interesante esta idea ya interpretanla de diverses formes, pero per otru llau munchos falantes nun paecen capaces de sacar muncha inspiración del amor a la humanidá a la manera de Zamenhof. L'esperantu nun promociona nenguna relixón en particular.

 Ver tamién 

 Esperantu
 Humanismu
Humanitarismu

 Referencies 

 Welger, Helmut: Kosmopoliti human (Homaranismu). Version 1999. ISBN 3-933417-02-3

Categoría:Teoloxía xudía
Categoría:Esperantu