Idioma yeniche
{{Ficha d'idioma
|nome = Yeniche
|nativu = ''Jenisch, Yeniche''
|familia madre = Llingües indoeuropees
|oficial = {{SUI}}<ref>[http://languagecharter.coe.int/sites/languages/L-Yenish_in_Switzerland.htm "Yenish in Switzerland"]. Base de datos pa les Llingües Minoritaries Rexonales. Fundación Pública pa la European Comparative Minority Research. Consultáu 20 d'agostu de 2015.</ref>
|países = {{DEU}}<br /> {{AUT}}<br /> {{SUI}}<br /> {{ITA}}<br />{{FRA}}
|zona = 
|falantes = 16 000 <small>(2006)</small>
|familia = [[Llingües indoeuropees|Indoeuropéu]]<br />
&nbsp;&nbsp;[[Llingües xermániques|Xermánicu]]<br />
&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Llingües xermániques occidentales|Xermánicu occidental]]<br />
&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[[Llingües altoxermániques|Altoxermánicu]]<br />
&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;'''Yeniche'''
|escritura =
|axencia =
|iso1 =
|iso2 =
|iso3 =
|sil =
}}
L''''idioma yeniche''' (en francés ''yeniche'', n'alemán ''Jenisch'') ye una variante del [[idioma alemán|alemán]], falada pol [[Yeniches|pueblu yeniche]], formáu por nómades que percuerren principalmente [[Alemaña]], [[Austria]], [[Suiza]] y partes de [[Francia]].

== Componentes ==
El yeniche ta documentáu dende'l sieglu XVIII. Ye una xíriga, más qu'una llingua actual; nesti sentíu, consiste nun númberu significante de pallabres úniques especializaes, pero que nun cunten con gramática propia o'l so propiu vocabulariu básicu. Los falantes del Yeniche xeneralmente falen nel so dialeutu llocal alemán arriquecíu con vocabulariu yeniche.

El vocabulariu yeniche contién munches pallabres d'orixe [[idioma romanín|romanín]] y [[yidis|yidish]] (y al traviés d'esta ruta del [[idioma hebréu|hebréu]]); tamién tien munches metáfores inusuales y metonomías que sustitúin pallabres del alemán estándar. La rellación ente'l yeniche y l'alemán estándar ye comparable a la rellación ente'l Cockney o Polari al Inglés Estándar. Munches pallabres orixinales de yeniche convirtiéronse en parte del alemán estándar.

Los yeniches fueron orixinalmente viaxeros, persones con oficios fora de la corriente principal de la sociedá, que los riquida camudase de ciudá en ciudá, tales como comediantes, xitanos y vendedores de puerta en puerta. Al día de güei, la xíriga yeniche ye solamente usada en llocalidaes aisllaes; por casu, en ciertos distritos probes de les ciudaes tales como [[Berlín]], [[Münster]], [[Luxemburgu]] y dalgunes poques villes, etc.

Les variantes individuales de la llingua yeniche pueden ser absolutamente distintes, y tienen nomes d'ellos mesmos, tales como [[Masematte]], [[Lepper Talp]], [[Heenese Vlek]] y munchos más.

== Referencies ==
{{llistaref}}

== Enllaces esternos ==
* [http://www.sifaz.org/Engelbert_Wittich_jenische_Sprache.pdf Wittich, Engelbert, and Günther, L., Die jenische Sprache, 1914] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000106/http://www.sifaz.org/Engelbert_Wittich_jenische_Sprache.pdf |date=2016-03-04 }}

{{Tradubot|Idioma yeniche}}
{{control d'autoridaes}}
{{ORDENAR:Yeniche}}
[[Categoría:Llingües altoxermániques]]
[[Categoría:Llingües d'Alemaña]]
[[Categoría:Llingües d'Austria]]
[[Categoría:Llingües de Suiza]]
[[Categoría:Llingües de Francia]]
[[Categoría:Llingües d'Italia]]
L'idioma yeniche (en francés yeniche, n'alemán Jenisch) ye una variante del alemán, falada pol pueblu yeniche, formáu por nómades que percuerren principalmente Alemaña, Austria, Suiza y partes de Francia.

 Componentes 
El yeniche ta documentáu dende'l sieglu XVIII. Ye una xíriga, más qu'una llingua actual; nesti sentíu, consiste nun númberu significante de pallabres úniques especializaes, pero que nun cunten con gramática propia o'l so propiu vocabulariu básicu. Los falantes del Yeniche xeneralmente falen nel so dialeutu llocal alemán arriquecíu con vocabulariu yeniche.

El vocabulariu yeniche contién munches pallabres d'orixe romanín y yidish (y al traviés d'esta ruta del hebréu); tamién tien munches metáfores inusuales y metonomías que sustitúin pallabres del alemán estándar. La rellación ente'l yeniche y l'alemán estándar ye comparable a la rellación ente'l Cockney o Polari al Inglés Estándar. Munches pallabres orixinales de yeniche convirtiéronse en parte del alemán estándar.

Los yeniches fueron orixinalmente viaxeros, persones con oficios fora de la corriente principal de la sociedá, que los riquida camudase de ciudá en ciudá, tales como comediantes, xitanos y vendedores de puerta en puerta. Al día de güei, la xíriga yeniche ye solamente usada en llocalidaes aisllaes; por casu, en ciertos distritos probes de les ciudaes tales como Berlín, Münster, Luxemburgu y dalgunes poques villes, etc.

Les variantes individuales de la llingua yeniche pueden ser absolutamente distintes, y tienen nomes d'ellos mesmos, tales como Masematte, Lepper Talp, Heenese Vlek y munchos más.

 Referencies 

 Enllaces esternos 
 Wittich, Engelbert, and Günther, L., Die jenische Sprache, 1914 

Categoría:Llingües altoxermániques
Categoría:Llingües d'Alemaña
Categoría:Llingües d'Austria
Categoría:Llingües de Suiza
Categoría:Llingües de Francia
Categoría:Llingües d'Italia