Pa’oliday
== Pa’oliday. (流星) ==
Pasikakarayan ko pica’a, talifahalan sa ira ko mikonisay to kakarayan a pa’oliday a fo’is, alatek ira a manengneng namo ko litengan a sowal to ma’iwilay a fois han ko sowal, mihawikiday to lamal, nai ka’etipay a pasaiwali ko pikonis to kakarayan, ano eca nai timolay pasi’amisay mikonis to kakarayan, matiya o mirakarakay a mikilimay, i masapatekay ’ofad ko adihayay a fois i kakarayan to dadaya mikilim to nira a kakilimen, tangasa anini, o katedi nira pacekil to faloco’ no miso ato ako, matiniay a pahapinang nira malo mida’ocay i foloco’, matiya o mingodoay a wawa a fo’is ci pa’oliday.

Ira ko misiikoray to lotok ato misi’ayaway to riyar a mafohokay a sera, ira ko papinaay mikanikaway loma no ’Amis. Mato awaayay ko milaheciay nisanga’an a tenooy to mihecahecaan, i matiniay a ka’orip, minanam ko tamdaw to pihadidi a ma’orip, kedec han ko safaked no kafer, mihadidi to nai pitekaan to saka’orip. Oya cecay a loma’an, mata’elif to ko 50 mihecaan no mararamoday, saci nihofoc sa ho to cecay a wawa, pakaci Pa’oliday han ko pangangan.

O mangodoay to mato’asay ci Pa’oliday a wawa, i kato’asan ningra i, itiya sa a mafana’ to liyok caayay ko padafohay to saka ’orip, o saka da’oc no kala fohokay ’orip. Maraod ko 17 mihecaan ni Pa’oliday i, mangalef ko rarawraw no faloco’ ningra, nengneng han ko liteng a mato’as no mato’asay, awaay to ko ’icel a malingad to pala, mangalef maraod ko kakedalan, i lotokay a kilang caay to paka todong to malo kasoy no loma’. Misahiraterateng ko mangodoay to mato’asay a wawa ci Pa’oliday, katayra i roma niyaro’ ko nga’ay, mikilim to sakaira a saka’orip saan cingra.

Nanoya, mitongal cingra to tayal miparo to kakaenen i ’ariri, i katayraan i roma a niyaro’ matayal, awaay ko kacango’otan no mato’asay a saan. Mihayda ko mato’asay ningra, losimet sa to lalosidan miliyas to mato’asay tayra i katayalan, pasowal sa: “O tatayra kako i roma a mniyaro’ matayal a maomah, o kamay no niyah ko sapipaloma to hafay ato panay, maraod ko tosa miheca tikoen ako kamo a miala patayra.” han ningra.

Itiya cidofot to ci Pa’oliday a miliyas to niyaro’, malakec to lotok a tayra i maraayay a niyaro’. Toya romi’ad i, i picaferan ningra a niyaro mipatado matayal, ta pado’edo ho cingra tayra i maraayay niyaro’, mita’elif to niyaro’, minanam to fafana’en paloma to masamaamaanay, nikawrira, caay paterep ko rakat ningra tayra i roma a niyaro’ to nananamen ningra to papalomaen a mifana’.

Ira ko cecay romi’ad, ci Pa’oliday tahira cingra i tolasan no riyar a niyaro’ i, mipahanhan cingra a mikifali misi’ayaw to riyar, mahapinang ningra ko itiniay niyaro’ matiya o malicaday a masadafdafay a pala, kadafah ko tafa no nanom, cifangcalay ko sera, ira ko takaraway lotok ato kilajukangan, o itiniay a tamdaw, manga’ay ko ’orip, matamaay i nafaloco’an ningra.

Nanoyaan, tepik han to ningra ko kakamayan no riko’, tayra mikilim to kakitaan no niyaro pasowal to katayni ningra, paliyas to cecay lako a pala to kaliomahan, saka ikor no cecay mihaca i alaen ningra koya mato’asay ningra a patayni mi’orip to kadofahay saka’orip. Mahapinang no kakitaan no niyaro’ ko harateng ningra, ci mangodoay to mato’asay, orasaka caay to picongacong hayda sa to ci Pa’olidayan.

Ikoray to a romi’ad i, misahalaka to ci Pa’oliday to nisafalocoan a saka’orip, sarakat i, micaliw cingra i niyaro’ to sakamaomah sakatayal, mifariw, mimatang to sera, masongila’ ningra ko pisaomahan.

Misaromi’ad, masafoladan a matayal, pina:ay a folad ko pipalalan to pialaan to nanom, manga’ay paloma to masamaamaanay, itira salawacan no omah paloma to adihayay a losay, tinako, ira ko ’icep, o lingking, o facidol, o kamaya, pawli ato sakenaw, pasifana’ cingra to niyaro’ay a tamdaw to saka ira no nilitodan.

Nengnengen no niyaro’ay tamdaw o malalokay tamdaw saan, pasifana’ to sakamaomah a miahowid ko tamdaw i cingraan makakomod patireng to loma’ ningra, manga’ay a miala to mato’asay a patayni.

Mata’elif to ko cecay miheca i, nengneng han ni Pa’oliday ko kadofah no pilitod toya nisa’icelan ningra, itini i palemed no niyaro’ay a tamdaw, raheker sa minokay tayra i niyaro’ no mato’asay ningra.

Pasiloma ko nokay, i nita’elifan i lawacay no lalan a maamaan a hana’ rengos i malipahak i cingraan, toya manengneng ningra koya kahapinangan a niyaro’ ikaka ko raheker no faloco’, yahiniay to i loma’, nanoya, micomod cingra to laloma’ i, saheto o karifateng ko iraay, sademodemok sa pasilaloma’ i, awaay ma’araw ko tato’asay ningra, marawraw to ko faloco’, masamaanay to hakiya saan to cingra. Saan i, ira miraod ko fiyaw miceli’ ci Pa’olidayan, itiya sadak sa talapapotal, miraod toya miceli’ay a fiyaw, sakafana’aw to talacowaay to ko mato’asay, nikawrira terep sa koya mato’asay, itiya awaay to pafaloco’an ningra, waking sato i sera, o rarom to no faloco’ ko iraay no demak.

Tengil han ko sowal no fiyaw, i ’ayaw no enem a folad, madado’edo ci adada ko mato’asay ningra a miliyas to hekal, talifalalay a demak ni Pa’oliday o rarom a cecay ko iraay, itiya i, lilid han to no fiyaw ci Pa’oliday tayra i pitademan to mato’asay, itira to pangoyngoy to tangic ka’ayaw tadem no mato’asay.

Mahirateng ningra koya nisa’icelan ningra a pisaomah i, ato mamiala to mato’asay tayra i nga’ayay a kaitiraan a niyaro’, ’araw han anini i, o cecayay to a nengnengen ko niyah, o kararoman aca. Sahirateng sato ci Pa’oliday i, ano matinitini to ko demak i, alaen ako ko tadem no mato’asay patayra toya makapahay a niyaro’, itira mirarid mita’ong to dafak ato dadaya cangraan saan, madipot to ako cangra sato, nanoya karkar hihan to ningra ko tadem, pacekok sa cingra, awaay ko maamaan noya takenip.

Mirakat cingra to fiyafiyaw a milicay, caay paso’elin cangra, toya a romi’ad mapolong ko malininaay a mikihatiya to pitademan a romi’ad i, toya enem a folad awaay ko tamdaw tayraay i patademan, madapong to no rengorengosan. Mitahidang to ci Pa’oliday to cikawasay a mifetir misalisin milicay to kakarayan, itiya a mafana’ o mala fo’isay to koya mato’asay ni Pa’oliday saan, o paherekan no nia demak o kakafahekaan, nika paso’elin ko cikawasay to nian a demak, saka, paso’elin han to ni Pa’oliday ko nia demak, hawikid han to ningra ko riko’ ato nisidayan a lalosidan miliyas to kaoratan ato kararoman.

Mara’od to ko kaciherangan a romi’ad, oya langdaway a palapalaan ciheci to marahrahay a widawidan no panay, manengneng ni Pa’oliday ko kakadofah no kinarorayan ningra i, hirateng sa, ano iraay ho ko mato’asay i, manengneng nangra ko nilitodan ako, o raraheker malipahak cangra, anini sato, malaliyas to ko nian, o sapipadafohaw to mato’asay na saan i, mahirateng koni rokis sa ko losa’ ni Pa’oliday.

Toni a pilitodan a romi’ad i, mapakacecay toya penen ko tireng ni Pa’oliday, itini i kafarawfawan a dadaya i, oya terep sanay a masamaliemiay a fo’is pahapinang to tafihaway ato ma’iwilay. O ’orip ningra, matiya o fali ko kalahedaw, kato’emanan no romi’ad i, matiya o safohacal sanay a mapatay.

Paherekan no ’orip ni Pa’oliday, talacowa o paherekan no ’orip, nika o pisatapangan a mikiliman, ano caay ka tefad i sra a mapatay ko cecay a sasafakan no ^mi i, oyananto a ccay koya ^mi, o paherekan no ’orip ni Pa’oliday, masiday i niyaro’ malo pa’araway i saka tadamaan no roma a hekal.

’Ayaw no pitademan romi’ad toya dadaya, halafin ko pica’a no cikawasay to kakarayan, masatamdamdaway ko herateng nira, mato misatapangay ira ko pali’ayaw sowal ninra, malo saka rawraw no niyaro’ ay a tamdaw, talifahalan sa ira ko pa’oliday a fo’is, matiya o ’idoc ko ’efer i fadahong no loma’ ni Pa’oliday, mahapinang a nengnengen, matiya o i kakarayanan a lodi’, mahapinang no niyaro’ ay tamdaw, caay paso’elin a masasowasowal, halo mapohaway a pakahapinang to ’icel nira, caay ka ci sapaiyo a maadah to, manengneng to ko moniharay a romi’ad.

Nanoyaan i, mararid manengneng nangra ko fo’is i kakarayan, nai wali pasi’etip, nai etip pasiwali, caay pahanhan a misacikacikay, matiya o awaayay ko pafaloco’an a ma’iwilay a miliwadiway tamdaw.

Do’edoen ko pasowal no cikawasay no niyaro’ i, “Oya fo’is i ci Pa’oliday ko riraan, nawhani, o mangodo ningra to mato’asay mapacekil ko kawas no kakarayan, orasaka pala pa’oliday cingra o saka nga’ay mikilim toya malafo’isay a mato’asay ningra.” saan.

Ano ira ko cecay romi’ad, awaay to manengneng ko pa’oliday a fo’is i, o matamaay to ningra ko mato’asay, itira i fangcalay kalipahakan masaso’araw cangra itira.

Ikor, o nia kimad, kalasasowalen i kasa niyaroaro’ no ’Amis a finacadan, orasaka “Pa’oliday” pasalongay to o “ma’iwilan a kapah” ano eca “malapakoyocay a miliwadiway tamdaw” sanay a todong, madotoc no finacadan tahanini.

=== Pasowalay, ci Song sien-ta, Pakah Kenao. ===

=== Mitiliday to no ’Amis, ci Rengos Fosay. ===
Pa’oliday. (流星) 
Pasikakarayan ko pica’a, talifahalan sa ira ko mikonisay to kakarayan a pa’oliday a fo’is, alatek ira a manengneng namo ko litengan a sowal to ma’iwilay a fois han ko sowal, mihawikiday to lamal, nai ka’etipay a pasaiwali ko pikonis to kakarayan, ano eca nai timolay pasi’amisay mikonis to kakarayan, matiya o mirakarakay a mikilimay, i masapatekay ’ofad ko adihayay a fois i kakarayan to dadaya mikilim to nira a kakilimen, tangasa anini, o katedi nira pacekil to faloco’ no miso ato ako, matiniay a pahapinang nira malo mida’ocay i foloco’, matiya o mingodoay a wawa a fo’is ci pa’oliday.

Ira ko misiikoray to lotok ato misi’ayaway to riyar a mafohokay a sera, ira ko papinaay mikanikaway loma no ’Amis. Mato awaayay ko milaheciay nisanga’an a tenooy to mihecahecaan, i matiniay a ka’orip, minanam ko tamdaw to pihadidi a ma’orip, kedec han ko safaked no kafer, mihadidi to nai pitekaan to saka’orip. Oya cecay a loma’an, mata’elif to ko 50 mihecaan no mararamoday, saci nihofoc sa ho to cecay a wawa, pakaci Pa’oliday han ko pangangan.

O mangodoay to mato’asay ci Pa’oliday a wawa, i kato’asan ningra i, itiya sa a mafana’ to liyok caayay ko padafohay to saka ’orip, o saka da’oc no kala fohokay ’orip. Maraod ko 17 mihecaan ni Pa’oliday i, mangalef ko rarawraw no faloco’ ningra, nengneng han ko liteng a mato’as no mato’asay, awaay to ko ’icel a malingad to pala, mangalef maraod ko kakedalan, i lotokay a kilang caay to paka todong to malo kasoy no loma’. Misahiraterateng ko mangodoay to mato’asay a wawa ci Pa’oliday, katayra i roma niyaro’ ko nga’ay, mikilim to sakaira a saka’orip saan cingra.

Nanoya, mitongal cingra to tayal miparo to kakaenen i ’ariri, i katayraan i roma a niyaro’ matayal, awaay ko kacango’otan no mato’asay a saan. Mihayda ko mato’asay ningra, losimet sa to lalosidan miliyas to mato’asay tayra i katayalan, pasowal sa: “O tatayra kako i roma a mniyaro’ matayal a maomah, o kamay no niyah ko sapipaloma to hafay ato panay, maraod ko tosa miheca tikoen ako kamo a miala patayra.” han ningra.

Itiya cidofot to ci Pa’oliday a miliyas to niyaro’, malakec to lotok a tayra i maraayay a niyaro’. Toya romi’ad i, i picaferan ningra a niyaro mipatado matayal, ta pado’edo ho cingra tayra i maraayay niyaro’, mita’elif to niyaro’, minanam to fafana’en paloma to masamaamaanay, nikawrira, caay paterep ko rakat ningra tayra i roma a niyaro’ to nananamen ningra to papalomaen a mifana’.

Ira ko cecay romi’ad, ci Pa’oliday tahira cingra i tolasan no riyar a niyaro’ i, mipahanhan cingra a mikifali misi’ayaw to riyar, mahapinang ningra ko itiniay niyaro’ matiya o malicaday a masadafdafay a pala, kadafah ko tafa no nanom, cifangcalay ko sera, ira ko takaraway lotok ato kilajukangan, o itiniay a tamdaw, manga’ay ko ’orip, matamaay i nafaloco’an ningra.

Nanoyaan, tepik han to ningra ko kakamayan no riko’, tayra mikilim to kakitaan no niyaro pasowal to katayni ningra, paliyas to cecay lako a pala to kaliomahan, saka ikor no cecay mihaca i alaen ningra koya mato’asay ningra a patayni mi’orip to kadofahay saka’orip. Mahapinang no kakitaan no niyaro’ ko harateng ningra, ci mangodoay to mato’asay, orasaka caay to picongacong hayda sa to ci Pa’olidayan.

Ikoray to a romi’ad i, misahalaka to ci Pa’oliday to nisafalocoan a saka’orip, sarakat i, micaliw cingra i niyaro’ to sakamaomah sakatayal, mifariw, mimatang to sera, masongila’ ningra ko pisaomahan.

Misaromi’ad, masafoladan a matayal, pina:ay a folad ko pipalalan to pialaan to nanom, manga’ay paloma to masamaamaanay, itira salawacan no omah paloma to adihayay a losay, tinako, ira ko ’icep, o lingking, o facidol, o kamaya, pawli ato sakenaw, pasifana’ cingra to niyaro’ay a tamdaw to saka ira no nilitodan.

Nengnengen no niyaro’ay tamdaw o malalokay tamdaw saan, pasifana’ to sakamaomah a miahowid ko tamdaw i cingraan makakomod patireng to loma’ ningra, manga’ay a miala to mato’asay a patayni.

Mata’elif to ko cecay miheca i, nengneng han ni Pa’oliday ko kadofah no pilitod toya nisa’icelan ningra, itini i palemed no niyaro’ay a tamdaw, raheker sa minokay tayra i niyaro’ no mato’asay ningra.

Pasiloma ko nokay, i nita’elifan i lawacay no lalan a maamaan a hana’ rengos i malipahak i cingraan, toya manengneng ningra koya kahapinangan a niyaro’ ikaka ko raheker no faloco’, yahiniay to i loma’, nanoya, micomod cingra to laloma’ i, saheto o karifateng ko iraay, sademodemok sa pasilaloma’ i, awaay ma’araw ko tato’asay ningra, marawraw to ko faloco’, masamaanay to hakiya saan to cingra. Saan i, ira miraod ko fiyaw miceli’ ci Pa’olidayan, itiya sadak sa talapapotal, miraod toya miceli’ay a fiyaw, sakafana’aw to talacowaay to ko mato’asay, nikawrira terep sa koya mato’asay, itiya awaay to pafaloco’an ningra, waking sato i sera, o rarom to no faloco’ ko iraay no demak.

Tengil han ko sowal no fiyaw, i ’ayaw no enem a folad, madado’edo ci adada ko mato’asay ningra a miliyas to hekal, talifalalay a demak ni Pa’oliday o rarom a cecay ko iraay, itiya i, lilid han to no fiyaw ci Pa’oliday tayra i pitademan to mato’asay, itira to pangoyngoy to tangic ka’ayaw tadem no mato’asay.

Mahirateng ningra koya nisa’icelan ningra a pisaomah i, ato mamiala to mato’asay tayra i nga’ayay a kaitiraan a niyaro’, ’araw han anini i, o cecayay to a nengnengen ko niyah, o kararoman aca. Sahirateng sato ci Pa’oliday i, ano matinitini to ko demak i, alaen ako ko tadem no mato’asay patayra toya makapahay a niyaro’, itira mirarid mita’ong to dafak ato dadaya cangraan saan, madipot to ako cangra sato, nanoya karkar hihan to ningra ko tadem, pacekok sa cingra, awaay ko maamaan noya takenip.

Mirakat cingra to fiyafiyaw a milicay, caay paso’elin cangra, toya a romi’ad mapolong ko malininaay a mikihatiya to pitademan a romi’ad i, toya enem a folad awaay ko tamdaw tayraay i patademan, madapong to no rengorengosan. Mitahidang to ci Pa’oliday to cikawasay a mifetir misalisin milicay to kakarayan, itiya a mafana’ o mala fo’isay to koya mato’asay ni Pa’oliday saan, o paherekan no nia demak o kakafahekaan, nika paso’elin ko cikawasay to nian a demak, saka, paso’elin han to ni Pa’oliday ko nia demak, hawikid han to ningra ko riko’ ato nisidayan a lalosidan miliyas to kaoratan ato kararoman.

Mara’od to ko kaciherangan a romi’ad, oya langdaway a palapalaan ciheci to marahrahay a widawidan no panay, manengneng ni Pa’oliday ko kakadofah no kinarorayan ningra i, hirateng sa, ano iraay ho ko mato’asay i, manengneng nangra ko nilitodan ako, o raraheker malipahak cangra, anini sato, malaliyas to ko nian, o sapipadafohaw to mato’asay na saan i, mahirateng koni rokis sa ko losa’ ni Pa’oliday.

Toni a pilitodan a romi’ad i, mapakacecay toya penen ko tireng ni Pa’oliday, itini i kafarawfawan a dadaya i, oya terep sanay a masamaliemiay a fo’is pahapinang to tafihaway ato ma’iwilay. O ’orip ningra, matiya o fali ko kalahedaw, kato’emanan no romi’ad i, matiya o safohacal sanay a mapatay.

Paherekan no ’orip ni Pa’oliday, talacowa o paherekan no ’orip, nika o pisatapangan a mikiliman, ano caay ka tefad i sra a mapatay ko cecay a sasafakan no ^mi i, oyananto a ccay koya ^mi, o paherekan no ’orip ni Pa’oliday, masiday i niyaro’ malo pa’araway i saka tadamaan no roma a hekal.

’Ayaw no pitademan romi’ad toya dadaya, halafin ko pica’a no cikawasay to kakarayan, masatamdamdaway ko herateng nira, mato misatapangay ira ko pali’ayaw sowal ninra, malo saka rawraw no niyaro’ ay a tamdaw, talifahalan sa ira ko pa’oliday a fo’is, matiya o ’idoc ko ’efer i fadahong no loma’ ni Pa’oliday, mahapinang a nengnengen, matiya o i kakarayanan a lodi’, mahapinang no niyaro’ ay tamdaw, caay paso’elin a masasowasowal, halo mapohaway a pakahapinang to ’icel nira, caay ka ci sapaiyo a maadah to, manengneng to ko moniharay a romi’ad.

Nanoyaan i, mararid manengneng nangra ko fo’is i kakarayan, nai wali pasi’etip, nai etip pasiwali, caay pahanhan a misacikacikay, matiya o awaayay ko pafaloco’an a ma’iwilay a miliwadiway tamdaw.

Do’edoen ko pasowal no cikawasay no niyaro’ i, “Oya fo’is i ci Pa’oliday ko riraan, nawhani, o mangodo ningra to mato’asay mapacekil ko kawas no kakarayan, orasaka pala pa’oliday cingra o saka nga’ay mikilim toya malafo’isay a mato’asay ningra.” saan.

Ano ira ko cecay romi’ad, awaay to manengneng ko pa’oliday a fo’is i, o matamaay to ningra ko mato’asay, itira i fangcalay kalipahakan masaso’araw cangra itira.

Ikor, o nia kimad, kalasasowalen i kasa niyaroaro’ no ’Amis a finacadan, orasaka “Pa’oliday” pasalongay to o “ma’iwilan a kapah” ano eca “malapakoyocay a miliwadiway tamdaw” sanay a todong, madotoc no finacadan tahanini.

 Pasowalay, ci Song sien-ta, Pakah Kenao. 

 Mitiliday to no ’Amis, ci Rengos Fosay.