ኤኳዶር
{{የሀገር መረጃ
|ስም = ኤኳዶር
|ሙሉ_ስም = ኤኳዶር ሪፐብሊክ <br /> República del Ecuador
|ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Ecuador.svg
|ማኅተም_ሥዕል = Coat of arms of Ecuador original version.svg
|ባንዲራ_ስፋት = 
|መዝሙር = ''Salve, Oh Patria'' <br /><br /> <center>[[File:Anthem of Ecuador.ogg]]</center>
|ካርታ_ሥዕል = Ecuador in its region.svg
|ዋና_ከተማ = [[ኪቶ]]
|የመንግስት_አይነት = ፕሬዚዳንታዊ ሪፐብሊክ
|የመሪዎች_ማዕረግ = [[ፕሬዝዳንት]]
|የመሪዎች_ስም = [[ራፋኤል ኮሬያ]]
|ብሔራዊ_ቋንቋ = [[እስፓንኛ]]
|የገንዘብ_ስም = [[የአሜሪካ ዶላር]]
|የመሬት_ስፋት = 283,560
|የመሬት_ስፋት_ከዓለም = 73
|የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = 2015 እ.ኤ.አ.
|የሕዝብ_ብዛት_ግምት = 16,144,000
|ሰዓት_ክልል = −5 / −6
|የስልክ_መግቢያ = 593
|ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = .ec
}}

'''ኤኳዶር''' (''Ecuador'') በ[[ደቡብ አሜሪካ]] የሚገኝ አገር ሲሆን ዋና ከተማው [[ኪቶ]] ነው። በጐረቤቶቹ [[ኮሎምቢያ]]፣ [[ፔሩ]]፣ እና በ[[ፓሲፊክ ውቅያኖስ]] ይዋሰናል። ይፋዊው ቋንቋ [[እስፓንኛ]] ነው። ''ኤኳዶር'' በእስፓንና «[[የምድር ወገብ]]» ማለት ሲሆን ስሙን ያገኘው በዚያው ኬክሮስ ላይ በመቀመጡ ነው።

የኤኳዶር ሪፐብሊክ ዴሞክራስያዊ ሀገር ሲሆን በ[[ፕሬዚደንት]] ይመራል። ከደቡብ አሜሪካ 1000 ኪ/ሜ. ወደ ምዕራብ በፓሲፊክ የሚገኙት [[ጋላፓጎስ ደሴቶች]] የኤኳዶር ናቸው። በተጨማሪ ኤኳዶር በተለያዩ ተፈጥሮአዊ መናኸሪያዎች በጣም ብዙ ልዩ ልዩ የዱር አራዊትና አትክልት አሉበት፤ ለምሳሌ [[የጋላፓጎስ ታላላቅ ባሕር ኤሊ]]። እነዚህ ኤሊዎች ከአንድ መቶ ዓመት በላይ በሕይወት ሊኖሩ ይችላሉ፣ አንዱ ኤሊ እንኳን የ170 ዓመታት ዕድሜ ነበረው። የተፈጥሮአዊ መናኸሪያ መብቶች በኤኳዶር 2000 ዓ.ም. ሕገ መንግሥት ተረጋግጠዋል።

ኤኳዶር ነፃነቱን በ[[1822]] ዓ.ም. አገኘ። ከዚያ በፊት በስፓኒሽ መንግሥት ቅኝ ግዛት ለረጅም ጊዜ ስትሆን ለአጭር ጊዜ ደግሞ በ[[ግራን ኮሎምቢያ ሪፐብሊክ]] ውስጥ ተጨመረ። የነፃነቱ ትግል ለረጅም ዘመን ቆይቶ ብዙ የሰው ልጅ ሕይወት ፈጅቶ ነበር። ከዚያ ጀምሮ አገሩ ወይም ሲቪል ወይም ወታደራዊ መንግሥታት በመፈራረቅ ኖሮዋል።  ምጣኔ ሀብቱ የተለማ ነው። የኗሪ ብሔሮችና አፍሪካዊ-ኤኳዶራውያን ሕዝብ ሁለቱም በኤኳዶር ባሕል ላይ ተጽእኖ በመሆናቸው የአስተዋጽኦ ሚና አጫውተዋል።

{{በደቡብ አሜሪካ ውስጥ የሚገኙ አገሮች}} 
{{መዋቅር-መልክዐምድር}}

[[መደብ:ኤኳዶር]]
ኤኳዶር (Ecuador) በደቡብ አሜሪካ የሚገኝ አገር ሲሆን ዋና ከተማው ኪቶ ነው። በጐረቤቶቹ ኮሎምቢያ፣ ፔሩ፣ እና በፓሲፊክ ውቅያኖስ ይዋሰናል። ይፋዊው ቋንቋ እስፓንኛ ነው። ኤኳዶር በእስፓንና «የምድር ወገብ» ማለት ሲሆን ስሙን ያገኘው በዚያው ኬክሮስ ላይ በመቀመጡ ነው።

የኤኳዶር ሪፐብሊክ ዴሞክራስያዊ ሀገር ሲሆን በፕሬዚደንት ይመራል። ከደቡብ አሜሪካ 1000 ኪ/ሜ. ወደ ምዕራብ በፓሲፊክ የሚገኙት ጋላፓጎስ ደሴቶች የኤኳዶር ናቸው። በተጨማሪ ኤኳዶር በተለያዩ ተፈጥሮአዊ መናኸሪያዎች በጣም ብዙ ልዩ ልዩ የዱር አራዊትና አትክልት አሉበት፤ ለምሳሌ የጋላፓጎስ ታላላቅ ባሕር ኤሊ። እነዚህ ኤሊዎች ከአንድ መቶ ዓመት በላይ በሕይወት ሊኖሩ ይችላሉ፣ አንዱ ኤሊ እንኳን የ170 ዓመታት ዕድሜ ነበረው። የተፈጥሮአዊ መናኸሪያ መብቶች በኤኳዶር 2000 ዓ.ም. ሕገ መንግሥት ተረጋግጠዋል።

ኤኳዶር ነፃነቱን በ1822 ዓ.ም. አገኘ። ከዚያ በፊት በስፓኒሽ መንግሥት ቅኝ ግዛት ለረጅም ጊዜ ስትሆን ለአጭር ጊዜ ደግሞ በግራን ኮሎምቢያ ሪፐብሊክ ውስጥ ተጨመረ። የነፃነቱ ትግል ለረጅም ዘመን ቆይቶ ብዙ የሰው ልጅ ሕይወት ፈጅቶ ነበር። ከዚያ ጀምሮ አገሩ ወይም ሲቪል ወይም ወታደራዊ መንግሥታት በመፈራረቅ ኖሮዋል።  ምጣኔ ሀብቱ የተለማ ነው። የኗሪ ብሔሮችና አፍሪካዊ-ኤኳዶራውያን ሕዝብ ሁለቱም በኤኳዶር ባሕል ላይ ተጽእኖ በመሆናቸው የአስተዋጽኦ ሚና አጫውተዋል።

 

መደብ:ኤኳዶር