አጃክስ (ፕሮግራም)


<big>'''A'''synchronous '''J'''avaScript እና '''X'''ML</big>  

'''ለመጀመሪያ ጊዜ የቀረበው  -'''  መጋቢት ፩፱፱፩

'''የፋይል ስም ቅጥያ'''  - .js

'''የፋይል ቅርጽ'''  -  JavaScript

'''መነሻ ሃሳብ'''  -  '''ከJ'''avaScript እና '''X'''ML



'''አጃክስ''' (እንዲሁም '''AJAX''' /አጃክስ/ ፤ አጭር ለ “ '''A'''synchronous '''J'''avaScript እና '''X'''ML ” ወይም “ '''A'''synchronous '''JavaScript''' transfer ( '''x''' -fer)” )  የድረ-ገጽ መገንቢያ ስልቶች ቅንጅት ሲሆን የተለያዩ የድረ-ገፅ ቴክኖሎጂዎችን በመጠቀም በተመሳሳይ ጊዜ የማይዋቀሩ (ኤሲንክሮነስ) የድረ-ገጽ መተግበሪያዎችን (ዌብ አፕሊኬሽኖችን) የሚያቀናጅ ነው። በአጃክስ፣ ዌብ አፕሊኬሽኖች ጥቅም ላይ እየዋለ ያለውን ነባሩን ገጽ እና ባህሪውን ሳያዛቡ ከበስተጀርባ ዳታን ከሰርቨር መላክ እና መቀበል ያስችላሉ ። የዳታ መለዋወጫ እና የአቀራረብ እርከኖችን በመለየት፣ አጃክስ ድረ-ገጾችን እና፣ በተዘዋዋሪ፣ የድር መተግበሪያዎች፣ አጠቃላይ ገጹን እንደገና መጫን ሳያስፈልግ ይዘታቸውን እንዲቀይሩ ያስችላቸዋል። በተግባር፣ ዘመናዊ ትግበራዎች ከXML ይልቅ JSONን ይጠቀማሉ።



አጃክስ ቴክኖሎጂ ሳይሆን የፕሮግራሚንግ ጽንሰ-ሀሳብ ነው። [[:en:HTML|HTML]] እና [[:en:Cascading_Style_Sheets|CSS]]ን በማጣመር መረጃን ቅርጽ የማስያዝ እና የማስዋብ ስራን መስራት ይቻላል። ድረ-ገጽን JavaScript በመጠቀም ማስተካከል እንዲሁም በቅልጥፍና ማሳየት የሚቻል ሲሆን ይህም ደግሞ ተጠቃሚው ከአዲሱ መረጃ ጋር መስተጋብር እንዲፈጥር ያስችለዋል። በሲስተሙ ውስጥ በነባር የሚገኘው [[:en:XMLHttpRequest|XMLHttpRequest]] አጃክስን በድረ-ገጾች ላይ ለማስፈጸም ይጠቅማል፣ ይህም ድረ-ገጾች ገጹን ሳያድሱ ይዘትን ወደ ስክሪኑ እንዲያሳልፉ ያስችላቸዋል። አጃክስ አዲስ ቴክኖሎጂ አይደለም ወይም አዲስ ቋንቋም አይደለም። ይልቁንም በአዲስ መንገድ ጥቅም ላይ የሚውል ነባር ቴክኖሎጂ ነው።

''አጃክስ''<ref name="garrett2">{{cite web|url=http://adaptivepath.org/ideas/ajax-new-approach-web-applications/|title=Ajax: A New Approach to Web Applications|publisher=AdaptivePath.com|author=Jesse James Garrett|date=18 February 2005|access-date=19 June 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20150910072359/http://adaptivepath.org/ideas/ajax-new-approach-web-applications/|archive-date=10 September 2015|url-status=live|accessdate=24 July 2024|archivedate=10 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150910072359/http://adaptivepath.org/ideas/ajax-new-approach-web-applications/}}</ref> የሚለው ቃል አሁን አሁን ከበስተጀርባ ካለው ሰርቨር ጋር የሚገናኙ እና የገጹ ሁኔታ ውስጥ ጣልቃ የማይገቡ የድረ-ገጽ አፕሊኬሽኖችን ለመተግበር የሚያገለግሉ ሰፊ የዌብ ቴክኖሎጂዎች መዋቅርን ይወክላል። ጄሲ ጀምስ ጋሬት አጃክስ የሚለውን ቃል ባወጣው መጣጥፍ ውስጥ የሚከተሉት ቴክኖሎጂዎች እንደተካተቱ ገልጿል።

* [[:en:HTML|HTML]] (ውይም [[:en:XHTML|XHTML]]) እና [[:en:CSS|CSS]] ለአቀራረብ
* [[:en:Document_Object_Model|Document Object Model]] (DOM) ለተለዋዋጭ ማሳያ እና ከዳታ ጋር ለመስተጋብር
* [[:en:JSON|JSON]] ውይም [[:en:XML|XML]] ለዳታ ልውውጥ፣ እና XSLT ለXML ማስትካከያ
* [[:en:XMLHttpRequest|XMLHttpRequest]] ለኤሲንክሮነስ ንግግር
* JavaScript እነዚህን ቴክኖሎጂዎች አንድ ላይ ለማምጣት
Asynchronous JavaScript እና XML  

ለመጀመሪያ ጊዜ የቀረበው  -  መጋቢት ፩፱፱፩

የፋይል ስም ቅጥያ  - .js

የፋይል ቅርጽ  -  JavaScript

መነሻ ሃሳብ  -  ከJavaScript እና XML

አጃክስ (እንዲሁም AJAX /አጃክስ/ ፤ አጭር ለ “ Asynchronous JavaScript እና XML ” ወይም “ Asynchronous JavaScript transfer ( x -fer)” )  የድረ-ገጽ መገንቢያ ስልቶች ቅንጅት ሲሆን የተለያዩ የድረ-ገፅ ቴክኖሎጂዎችን በመጠቀም በተመሳሳይ ጊዜ የማይዋቀሩ (ኤሲንክሮነስ) የድረ-ገጽ መተግበሪያዎችን (ዌብ አፕሊኬሽኖችን) የሚያቀናጅ ነው። በአጃክስ፣ ዌብ አፕሊኬሽኖች ጥቅም ላይ እየዋለ ያለውን ነባሩን ገጽ እና ባህሪውን ሳያዛቡ ከበስተጀርባ ዳታን ከሰርቨር መላክ እና መቀበል ያስችላሉ ። የዳታ መለዋወጫ እና የአቀራረብ እርከኖችን በመለየት፣ አጃክስ ድረ-ገጾችን እና፣ በተዘዋዋሪ፣ የድር መተግበሪያዎች፣ አጠቃላይ ገጹን እንደገና መጫን ሳያስፈልግ ይዘታቸውን እንዲቀይሩ ያስችላቸዋል። በተግባር፣ ዘመናዊ ትግበራዎች ከXML ይልቅ JSONን ይጠቀማሉ።

አጃክስ ቴክኖሎጂ ሳይሆን የፕሮግራሚንግ ጽንሰ-ሀሳብ ነው። HTML እና CSSን በማጣመር መረጃን ቅርጽ የማስያዝ እና የማስዋብ ስራን መስራት ይቻላል። ድረ-ገጽን JavaScript በመጠቀም ማስተካከል እንዲሁም በቅልጥፍና ማሳየት የሚቻል ሲሆን ይህም ደግሞ ተጠቃሚው ከአዲሱ መረጃ ጋር መስተጋብር እንዲፈጥር ያስችለዋል። በሲስተሙ ውስጥ በነባር የሚገኘው XMLHttpRequest አጃክስን በድረ-ገጾች ላይ ለማስፈጸም ይጠቅማል፣ ይህም ድረ-ገጾች ገጹን ሳያድሱ ይዘትን ወደ ስክሪኑ እንዲያሳልፉ ያስችላቸዋል። አጃክስ አዲስ ቴክኖሎጂ አይደለም ወይም አዲስ ቋንቋም አይደለም። ይልቁንም በአዲስ መንገድ ጥቅም ላይ የሚውል ነባር ቴክኖሎጂ ነው።

አጃክስ የሚለው ቃል አሁን አሁን ከበስተጀርባ ካለው ሰርቨር ጋር የሚገናኙ እና የገጹ ሁኔታ ውስጥ ጣልቃ የማይገቡ የድረ-ገጽ አፕሊኬሽኖችን ለመተግበር የሚያገለግሉ ሰፊ የዌብ ቴክኖሎጂዎች መዋቅርን ይወክላል። ጄሲ ጀምስ ጋሬት አጃክስ የሚለውን ቃል ባወጣው መጣጥፍ ውስጥ የሚከተሉት ቴክኖሎጂዎች እንደተካተቱ ገልጿል።

 HTML (ውይም XHTML) እና CSS ለአቀራረብ
 Document Object Model (DOM) ለተለዋዋጭ ማሳያ እና ከዳታ ጋር ለመስተጋብር
 JSON ውይም XML ለዳታ ልውውጥ፣ እና XSLT ለXML ማስትካከያ
 XMLHttpRequest ለኤሲንክሮነስ ንግግር
 JavaScript እነዚህን ቴክኖሎጂዎች አንድ ላይ ለማምጣት