እብናት (ወረዳ)
'''እብናት'''  ከ1950ዎቹ ጀመሮ በ[[ወረዳ]]ነት የተዋቀረ፣ በደቡብ ጎንደር የሚገኝ ክፍል ሲሆን የአስተዳደር ማዕከሉ በተመሳሳይ ስም [[እብናት]] ከተማ ነው።<ref>[http://130.238.24.99/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/i/ORTIA.pdf "Local History in Ethiopia"] {{Wayback|url=http://130.238.24.99/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/i/ORTIA.pdf |date=20110528224457 }} The Nordic Africa Institute website (accessed 6 November 2007)</ref>  እብናት ወረዳ ውስጥ 35 የ[[ገጠር]] [[ቀበሌ|ቀበሌዎች]] እና 1 የከተማ ቀበሌ ይገኛል። 

ጥር 12፣  1600 ዓ.ም.  [[ዓፄ ሱሰንዮስ]] ወደዚህ አካባቢ በዘመተ የ[[ኦሮሞ]] ቡድን ላይ ድንገት [[የእብናት ጦርነት|ጦርነት]] በመክፈት ወደ 12፣000 የቡድኑ አባሎችን በመግደል እና በራሱ ላይ ደግሞ 400 ጉዳት በማድረስ በታሪክ ተጠቅሶ ይገኛል። <ref>James Bruce, ''Travels to Discover the Source of the Nile'' (1805 edition), vol. 3, pp. 295f</ref> ምንም እንኳ በግል እና በአካባቢያዊ ጥቅም ምክንያት መጀመሪያ ላይ የአርበኞች ትግል እብናት ውስጥ የቀዘቀዘ የነበር ቢሆንም በኋላ ግን የ[[በጌምድር]] የአርበኞች ትግል ማዕከል በመሆን በ[[ጣሊያን]] ወራሪ ሃይል ላይ ብዙ ትግል በዚህ ቦታ ተካሂዷል<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.nai.uu.se/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/A/index.xml |accessdate=2012-08-27 |archivedate=2012-05-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120510181628/http://www.nai.uu.se/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/A/index.xml }}</ref>።  በ1974 ዓ.ም. እብናት ውስጥ የርሃብተኞች መርጃ ካምፕ የተቋቋመ ሲሆን፣ ካምፑ በመጀመሪያ 7፣000 ሰዎችን ሲያስተናግድ በ1977 ዓ.ም እስከ 50፣000 ሰዎችን አስጠልሎ ነበር። በ'77 ዓ.ም. በ[[ደርግ]] ባለስልጣን ትዕዛዝ ካምፑ ፈርሶ ሰዎቹ ያልምንም ርህራሄ ወደ መጡበት ወሎ ክፍለሃገር እንዲሄዱ የታዘዙ ሲሆን፣ በ[[ተባበሩት መንግስታት]] ሰራተኞች ጣልቃ ገብነት፣ ከካምፑ ተሰደው ከተደበቁበት ያካባቢው  ተራራ እንደገና ተመልሰው በዚሁ ካምፕ ኑሮ እንደጀመሩ የተባበሩት መንግስታት ሰነዶች ያስታውቃሉ<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.nai.uu.se/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/A/index.xml |accessdate=2012-08-27 |archivedate=2012-05-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120510181628/http://www.nai.uu.se/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/A/index.xml }}</ref>።
አወ እብናት ታሪካዊ ቦታናት

== የሕዝብ ስብጥር ==

{{አሞሌ ቻርት
| title       =  የእብናት ወረዳ ሕዝብ ስብጥር
| bar_width   = 25
| width_units = em
| label_type  = ዓ.ም.**
| label1  = 
| label2  = 
| label3  = 1986
| label4  = 
| label5  = 
| label6  = 1999
| label7  = 
| label8  = 
| label9  = 
| data_type = የሕዝብ ብዛት
| data_max  =  230,000
| data1  = 
| data2  = 
| data3  =163,413 
| data4  = 
| data5  = 
| data6  =220,177
| data7  = 
| data8  = 
| data9  = 
| col2_data_type = 
| col2_data_max  = 
| col2_data1  =
| col2_data2  = 
| col2_data3  = 
| col2_data4  = 
| col2_data5  = 
| col2_data6  = 
| col2_data7  = 
| col2_data8  = 
| col2_data9  = 
}}



{|class=toccolours style="text-align:center" align="center"
!colspan=10| እብናት
|-
|||||||[[ከምከም]]  ||[[ሰሜን ጎንደር]] ~  км.||[[ዋግ ሒምራ ]] ||||||
|-
|||||||[[ከምከም]]<br />~  км.||[[ስዕል:Compass.svg|250px|center| እብናት]]||[[ሰሜን ወሎ]] ~  км.||||||
|-
|||||||[[ፎገራ]] ~  км.||[[ፋርጣ]] ~  км.||[[ላይ ጋይንት]] ||||||
|-
!colspan=10|
|}

==ማጣቃሻ==
{{Reflist}}

{{|12|10|N|38|05|E|display=title|type:adm3rd_region:ET}}


[[መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች]]
[[መደብ: ጎንደር]]
[[መደብ: እብናት]]
እብናት  ከ1950ዎቹ ጀመሮ በወረዳነት የተዋቀረ፣ በደቡብ ጎንደር የሚገኝ ክፍል ሲሆን የአስተዳደር ማዕከሉ በተመሳሳይ ስም እብናት ከተማ ነው።"Local History in Ethiopia"  The Nordic Africa Institute website (accessed 6 November 2007)  እብናት ወረዳ ውስጥ 35 የገጠር ቀበሌዎች እና 1 የከተማ ቀበሌ ይገኛል። 

ጥር 12፣  1600 ዓ.ም.  ዓፄ ሱሰንዮስ ወደዚህ አካባቢ በዘመተ የኦሮሞ ቡድን ላይ ድንገት ጦርነት በመክፈት ወደ 12፣000 የቡድኑ አባሎችን በመግደል እና በራሱ ላይ ደግሞ 400 ጉዳት በማድረስ በታሪክ ተጠቅሶ ይገኛል። James Bruce, Travels to Discover the Source of the Nile (1805 edition), vol. 3, pp. 295f ምንም እንኳ በግል እና በአካባቢያዊ ጥቅም ምክንያት መጀመሪያ ላይ የአርበኞች ትግል እብናት ውስጥ የቀዘቀዘ የነበር ቢሆንም በኋላ ግን የበጌምድር የአርበኞች ትግል ማዕከል በመሆን በጣሊያን ወራሪ ሃይል ላይ ብዙ ትግል በዚህ ቦታ ተካሂዷል።  በ1974 ዓ.ም. እብናት ውስጥ የርሃብተኞች መርጃ ካምፕ የተቋቋመ ሲሆን፣ ካምፑ በመጀመሪያ 7፣000 ሰዎችን ሲያስተናግድ በ1977 ዓ.ም እስከ 50፣000 ሰዎችን አስጠልሎ ነበር። በ'77 ዓ.ም. በደርግ ባለስልጣን ትዕዛዝ ካምፑ ፈርሶ ሰዎቹ ያልምንም ርህራሄ ወደ መጡበት ወሎ ክፍለሃገር እንዲሄዱ የታዘዙ ሲሆን፣ በተባበሩት መንግስታት ሰራተኞች ጣልቃ ገብነት፣ ከካምፑ ተሰደው ከተደበቁበት ያካባቢው  ተራራ እንደገና ተመልሰው በዚሁ ካምፕ ኑሮ እንደጀመሩ የተባበሩት መንግስታት ሰነዶች ያስታውቃሉ።
አወ እብናት ታሪካዊ ቦታናት

 የሕዝብ ስብጥር 

 እብናትከምከም  ሰሜን ጎንደር ~  км.ዋግ ሒምራ  ከምከም~  км.250px|center| እብናትሰሜን ወሎ ~  км.ፎገራ ~  км.ፋርጣ ~  км.ላይ ጋይንት 

ማጣቃሻ

{{|12|10|N|38|05|E|display=title|type:adm3rd_region:ET}}

መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች
መደብ: ጎንደር
መደብ: እብናት