ግዕዝ
[[ስዕል:Ethiopic genesis (ch. 29, v. 11-16), 15th century (The S.S. Teacher's Edition-The Holy Bible - Plate XII, 1).jpg|thumb|230px|ኦሪት ፡ ዘፍጥረት ፡ ፳፱ ፡ በግዕዝ ፡ መጽሐፍ ፡ ቅዱስ]]
'''ግዕዝ''' ፡ በ[[አፍሪካ ቀንድ]] ፡ በ[[ኢትዮጵያ]]ና ፡ በ[[ኤርትራ]] ፡ በጥንት ፡ የተመሠረተና ፡ ሲያገለግል ፡ የቆየ ፡ ቋንቋ ነው። የግዕዝ ፡ አመጣጥ ፡ በግምት ፡ የዛሬ ፡ ፫ ፡ ሺህ ፡ ዓመት ፡ ከ[[የመን (አገር)|የመን]] ፡ እና ፡ ደቡብ ፡ አረቢያ ፡ በመነሣትና ፡ [[ቀይ ባሕር|ቀይ ፡ ባሕር]]ን ፡ በመሻገር ፡ በኤርትራ ፡ እና፡ ሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ ውስጥ ፡ ከሰፈሩ ፡ የተለያዩ ፡ የሳባውያን ፡ ነገዶች ፡ ቋንቋና ፡ በጊዜው ፡ ሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ ይነገሩ ፡ በነበሩ ፡ ቋንቋዎች ፡ ዘገምተኛ ፡ ውኅደት ፡ ነው።<ref name="አንበሴ">ዶ/ር ፡ አንበሴ ፡ ተፈራ ፣ «[http://cms.education.gov.il/NR/rdonlyres/9D9F5A60-082D-4DDD-9853-A669B5B9C9E5/132239/Safa.PDF የኢትዮጵያ ፡ ብሔረሰቦችና ፡ ቋንቋዎቻቸው ፡ አጭር ፡ ቅኝት] {{Wayback|url=http://cms.education.gov.il/NR/rdonlyres/9D9F5A60-082D-4DDD-9853-A669B5B9C9E5/132239/Safa.PDF |date=20120617090119 }}»</ref> በ[[አክሱም መንግሥት|አክሱም ፡ መንግሥት]]ና ፡ በኢትዮጵያ ፡ መንግሥት ፡ መደበኛ ፡ ቋንቋ ፡ ነበር።

ግዕዝ ፡ ከአማርኛና ፡ ሌሎች ፡ ኢትዮ-ሴማዊ ፡ ቋንቋዎች ፡ ጋር ፡ ሲወዳደር ፡ «ንጹሕ» ፡ ሴማዊ ፡ ቋንቋ ፡ ነው።<ref name="አንበሴ" /> ግዕዝ ፡ እስከ ፡ ፲<sup>ኛው</sup> ፡ ክፍለ-ዘመን ፡ መጀመሪያ ፡ ድረስ ፡ ዋነኛ ፡ የመግባቢያ ፡ ቋንቋና ፡ ልሳነ ፡ ንጉሥ ፡ ነበር።<ref name="አንበሴ" /> ከ ፲፫<sup>ኛው</sup> ፡ ክፍለ ፡ ዘመን ፡ ጀምሮ ፡ ግን ፡ ሙሉ ፡ በሙሉ ፡ መነገር ፡ አቁሞ ፡ በሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ በ[[ትግርኛ]] ፡ እንዲሁም ፡ በማዕከላዊው ፡ ክፍል ፡ ደግሞ ፡ በአማርኛ ፡ ተተካ።<ref name="አንበሴ" /> ዛሬ ፡ በ[[ኢኦተቤ|ኢትዮጵያ ፡ ኦርቶዶክስ ፡ ተዋሕዶ ፡ ቤተክርስቲያን]] ፡ ሥነ-ስርዓት ፡ እንዲሁም ፡ በ[[ኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያን|ኤርትራ ፡ ኦርቶዶክስ ፡ ተዋሕዶ ፡ ቤተክርስቲያን]] ፣ በ[[ኢትዮጵያ ካቶሊክ ቤተክርስቲያን|ኢትዮጵያ ፡ ካቶሊክ ፡ ቤተክርስቲያን]] እና ፡ በ[[ቤተ እስራኤል|ቤተ-እስራኤል]] ፡ ሥነ-ስርዓቶች ፡ ይሰማል። በሰሜን፡ ኤርትራ ፡ የሚገኘ ፡ ትግረ ፡ የሚባል ፡ ቋንቋ ፡ ከሁላቸዉ፡ የሰሜን ፡ኢትዮጵያ ፡ቋንቋዎች፡ ለግእዝ ፡ በቅርብ ፡ ይዛመዳል ፡ እና። ትግረ ፡ ፸ በመቶ ፡ ግእዝ ፡ ነዉ ፡ እና ፡ በመቀጠል ፡ ትግርኛ ፡ እና ኣማርኛ። 

ቋንቋው ፡ [[የሴማዊ ቋንቋዎች|የሴማዊ ፡ ቋንቋዎች]] ፡ አባል ፡ እየሆነ ፡ በ[[ደቡብ ሴማዊ|ደቡብ ፡ ሴማዊ]] ፡ ቅርንጫፍ ፡ ውስጥ ፡ ይካተታል። ደቡብ ፡ ሴማዊ ፡ በመባሉ ፡ ግዕዝ ፡ የ[[ሣባ (የአረቢያ ግዛት)|ሣባ]] ፡ ቋንቋ ፡ ቅርብ ፡ ዘመድ ፡ ነው። ግዕዝ ፡ የተጻፈው ፡ በ[[ግዕዝ ፊደል|ግዕዝ ፡ ፊደል]] ፡ [[አቡጊዳ]] ፡ ነው። ይህም ፡ ፊደል ፡ ደግሞ ፡ ዛሬ ፡ ለ[[አማርኛ]] ፣ ለ[[ትግርኛ]] ፡ እና ፡ ለሌሎችም ፡ ቋንቋዎች ፡ ይጠቀማል። በመላውም ፡ የአፍሪቃ ፡ አህጉር ፡ ውስጥ ፡ የመጀመሪያውና ፡ ብቸኛ ፡ አፍሪቃዊ ፡ የራሱን ፡ ፊደላት ፡ የያዘ ፡ ቋንቋ ፡ ሲሆን ፣ በዓለምም ፡ ላይ ፡ ዋናና ፡ የስልጣኔ ፡ አራማጅ ፡ ከሚባሉት ፡ ቋንቋዎች ፡ አንዱ ፡ ነው። 

በግዕዝ ፡ ጽሕፈት ፡ ፳፮ ፡ ፊደላት ፡ ብቻ ፡ ይጠቀሙ ፡ ነበር ፤ እነርሱም፦

[[ሀ]] ፣ [[ለ]] ፣ [[ሐ]] ፣ [[መ]] ፣ [[ሠ]] ፣ [[ረ]] ፣ [[ሰ]] ፣ [[ቀ]] ፣ [[በ]] ፣ [[ተ]] ፣ [[ኀ]] ፣ [[ነ]] ፣ [[አ]] ፣ [[ከ]] ፣ [[ወ]] ፣ [[ዐ]] ፣ [[ዘ]] ፣ [[የ]] ፣ [[ደ]] ፣ [[ገ]] ፣ [[ጠ]] ፣ [[ጰ]] ፣ [[ጸ]] ፣ [[ፀ]] ፣ [[ፈ]] ፣ [[ፐ]]

ናቸው። 

ሊቁ ፡ [[ሪቻርድ ፓንኩርስት]] ፡ እንደሚጽፍ ፣ አንድ ፡ ተማሪ ፡ በመጀመርያው ፡ አመት ፡ ፊደሉን ፡ ከተማረ ፡ በኋለ ፣ በሚከተለው ፡ አመት ፡ [[መጀመሪያይቱ የሐዋርያው የዮሐንስ መልእክት|መጀመሪያይቱ ፡ የሐዋርያው ፡ የዮሐንስ ፡ መልእክትን]] ፡ ከ[[አዲስ ኪዳን|አዲስ ፡ ኪዳን]] ፡ በግዕዝ ፡ ከትዝታ ፡ ለመጻፍ ፡ መማር ፡ ነበረበት። በሦስተኛው ፡ ደረጃ ፡ [[የሐዋርያት ሥራ|የሐዋርያት ፡ ሥራ]] ፡ በአራተኛውም ፡ [[መዝሙረ ዳዊት|መዝሙረ ፡ ዳዊት]] ፡ በግዕዝ ፡ ማስታወስ ፡ ነበረበት። ይህንን ፡ ከጨረሰ ፡ ታላቅ ፡ ግብዣ ፡ ይደረግና ፡ ልጁ ፡ ጸሐፊ ፡ ይሆን ፡ ነበር።

በ[[ብሪቲሽ ቤተ-መጻሕፍት|ብሪቲሽ ፡ ቤተ-መጻሕፍት]] ፡ (የ[[ዩናይትድ ኪንግደም|እንግሊዝ]] ፡ አገር ፡ ብሔራዊ ፡ ቤተ-መጻሕፍት) ፡ ውስጥ ፡ ፰፻ ፡ የሚያሕሉ ፡ የድሮ ፡ ግዕዝ ፡ ብራናዎች ፡ አሉ። 

በኢ.ኦ.ተ.ቤ. ፡ ትምህርቶች ፡ ዘንድ ፣ ግዕዝ ፡ የ[[አዳም]]ና ፡ የ[[ሕይዋን]] ፡ ቋንቋ ፡ ነበር። ፊደሉን ፡ የፈጠረው ፡ ከ[[ማየ አይኅ]] ፡ አስቀድሞ ፡ የ[[ሴት (የአዳም ልጅ)|ሴት]] ፡ ልጅ ፡ [[ሄኖስ]] ፡ ነበረ። ከ[[የባቢሎን ግንብ|ባቢሎን ፡ ግንብ]] ፡ ውድቀት ፡ በኳላ ፣ ከ[[አርፋክስድ]] ፡ ወገን ፡ የ[[ዮቅጣን]] ፡ ልጆች ፡ ቋንቋውን ፡ እንደ ፡ ጠበቁት ፡ ይባላል። የዮቅጣን ፡ ልጅ ፡ [[ሳባ (የዮቅጣን ልጅ)|ሣባ]] ፡ ነገዶች ፡ ከዚያ ፡ [[ቀይ ባሕር|ቀይ ፡ ባሕርን]] ፡ አሻግረው ፡ ወደ ፡ ዛሬው ፡ ኢትዮጵያ ፡ ያስገቡት ፡ ይታመናል። እንዲሁም ፡ [[ካዕብ]] ፡ እስከ ፡ [[ሳብዕ]] ፡ ([[አናባቢዎች]]ን ፡ ለመለየት) ፡ ወደ ፡ ፊደል ፡ የተጨመረበት ፡ ወቅት ፡ በንጉሥ ፡ [[ኤዛና]] ፡ ዘመን ፡ እንደ ፡ ነበር ፡ ይባላል።

== ጀመረ ==
[[ስዕል:Ethiopian Madonna.jpg|thumb|አንድ ፡ የግዕዝ ፡ ሰነድ ፡ [[ውዳሴ ማርያም|ውዳሴ ፡ ማርያም]] ([[1867|፲፰፻፷፯ (1867)]] ዓ.ም. ፡ ገደማ)]] 
=== ግሥ ===
* '''ግዕዝ - አማርኛ'''
* ነገረ - ነገረ(ተናገረ)
* ነገረት - ነገረች
* ነገርከ - ነገርክ
* ነገርኪ - ነገርሽ
* ነገርኩ - ነገርሁ
* ነገሩ - ነገሩ
* ነገራ - ነገሩ (ሴ)
* ነገርክሙ - ነገራችሁ
* ነገርክን - ነገራችሁ(ሴ0
* ነገርነ - ነገርን

* ይነግር - ይነግራል
* ትነግር - ትነግራለች
* ትነግር - ትነግራለህ
* ትነግሪ - ትነግሪያለሽ
* እነግር - እነግራለሁ
* ይነግሩ - ይነግራሉ
* ይነግራ -  ይነግራሉ
* ትነግሩ - ትነግራላችሁ
* ትነግራ -  ትነግራላችሁ(ቅ.ሴ)
* ንነግር - እንነግራለን
* የእግዚአብሔር ስጦታ
የቱ

== ምሳሌ ==

«ቃለ ፡ በረከት ፡ ዘሄኖክ ፡ ዘከመ ፡ ባረከ ፡ ኅሩያነ ፡ ወጻድቃነ ፡ እለ፡ ሀለው፡ ይኩኑ ፡ በዕለተ ፡ ምንዳቤ ፡ ለአሰስሎ ፡ ኲሉ ፡ እኩያን ፡ ወረሲዓን።» ([[መጽሐፈ ሄኖክ|መጽሐፈ ፡ ሄኖክ]] ፩ ፡ ፩)

[[ሄኖክ]] ፡ መጀመርያ ፡ ቃሎች ፡ በጽሕፈት ፡ በግዕዝ ፡ የጻፈ ፡ እንደ ፡ ነበር ፡ ስለሚባል ፣ ይህ ፡ ቃል ፡ በማንኛውም ፡ የሰው ፡ ልጅ ፡ ቋንቋ ፡ ከሁሉ ፡ አስቀድሞ ፡ የተጻፈ ፡ መሆኑ ፡ በብዙዎች ፡ የኢትዮጵያ ፡ ሊቃውንት ፡ ይታመናል።

== ደግሞ ፡  ==

* [[ኣበራ ሞላ|ኣበራ ፡ ሞላ]] - ከቅርብ ፡ ጊዜ ፡ ወዲህም ፡ እዚህ ፡ ገጽ ፡ ላይ ፡ እንደሚታየው ፡ ግዕዝን ፡ በኮምፕዩተር ፡ መጻፍ ፡ ተችሏል።

== የውጭ ፡ መያያዣዎች ==
* [http://www.eotc-patriarch.org/amh/docs/teachings.pdf የኢ.ኦ.ተ.ቤ. ፡ ትምህርቶች ፡ ስለ ፡ ግዕዝ ፡ ቋንቋ (.pdf ፋይል፣ በአማርኛ)]
* [http://www.tau.ac.il/~hacohen/Biblia.html የብሉይ ፡ ኪዳን ፡ መጻሕፍት ፡ በግዕዝ]
* [http://www.good-amharic-books.com/library?id=80 አዲስ ፡ ኪዳን ፡ በግዕዝ]
* [http://www.google.com/patents/US20090179778 ግዕዝ ፡ በኮምፕዩተር]
* [http://freetyping.geezedit.com ግዕዝኤዲት ፡ ነፃ ፡ የአማርኛ ፡ መክተቢያ] {{Wayback|url=http://freetyping.geezedit.com/ |date=20201204081045 }} ፡ የማንም ፡ ፈቃድና ፡ ዕርዳታ ፡ ሳይጠየቅ ፡ ግዕዝን ፡ መክተብ
* [http://www.ethiopic.com/How_to_Google_Amharic-AMHARIC.htm ጉግል ፡ በአማርኛ] {{Wayback|url=http://www.ethiopic.com/How_to_Google_Amharic-AMHARIC.htm |date=20110710203435 }} ፡ ኢንተርኔት ፡ ላይ ፡ መፈለግ
* [https://www.google.com/patents/US9000957 የመጀመሪያው የግዕዝ ፓተንት]
* [https://www.google.com/patents/US20150212592?dq=9,733,724 ሁለተኛው የግዕዝ ፓተንት]

== ማጣቀሻዎች ==
<references/>

[[መደብ:ግዕዝ|*]]
ግዕዝ ፡ በአፍሪካ ቀንድ ፡ በኢትዮጵያና ፡ በኤርትራ ፡ በጥንት ፡ የተመሠረተና ፡ ሲያገለግል ፡ የቆየ ፡ ቋንቋ ነው። የግዕዝ ፡ አመጣጥ ፡ በግምት ፡ የዛሬ ፡ ፫ ፡ ሺህ ፡ ዓመት ፡ ከየመን ፡ እና ፡ ደቡብ ፡ አረቢያ ፡ በመነሣትና ፡ ቀይ ፡ ባሕርን ፡ በመሻገር ፡ በኤርትራ ፡ እና፡ ሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ ውስጥ ፡ ከሰፈሩ ፡ የተለያዩ ፡ የሳባውያን ፡ ነገዶች ፡ ቋንቋና ፡ በጊዜው ፡ ሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ ይነገሩ ፡ በነበሩ ፡ ቋንቋዎች ፡ ዘገምተኛ ፡ ውኅደት ፡ ነው።ዶ/ር ፡ አንበሴ ፡ ተፈራ ፣ «የኢትዮጵያ ፡ ብሔረሰቦችና ፡ ቋንቋዎቻቸው ፡ አጭር ፡ ቅኝት » በአክሱም ፡ መንግሥትና ፡ በኢትዮጵያ ፡ መንግሥት ፡ መደበኛ ፡ ቋንቋ ፡ ነበር።

ግዕዝ ፡ ከአማርኛና ፡ ሌሎች ፡ ኢትዮ-ሴማዊ ፡ ቋንቋዎች ፡ ጋር ፡ ሲወዳደር ፡ «ንጹሕ» ፡ ሴማዊ ፡ ቋንቋ ፡ ነው። ግዕዝ ፡ እስከ ፡ ፲ኛው ፡ ክፍለ-ዘመን ፡ መጀመሪያ ፡ ድረስ ፡ ዋነኛ ፡ የመግባቢያ ፡ ቋንቋና ፡ ልሳነ ፡ ንጉሥ ፡ ነበር። ከ ፲፫ኛው ፡ ክፍለ ፡ ዘመን ፡ ጀምሮ ፡ ግን ፡ ሙሉ ፡ በሙሉ ፡ መነገር ፡ አቁሞ ፡ በሰሜን ፡ ኢትዮጵያ ፡ በትግርኛ ፡ እንዲሁም ፡ በማዕከላዊው ፡ ክፍል ፡ ደግሞ ፡ በአማርኛ ፡ ተተካ። ዛሬ ፡ በኢትዮጵያ ፡ ኦርቶዶክስ ፡ ተዋሕዶ ፡ ቤተክርስቲያን ፡ ሥነ-ስርዓት ፡ እንዲሁም ፡ በኤርትራ ፡ ኦርቶዶክስ ፡ ተዋሕዶ ፡ ቤተክርስቲያን ፣ በኢትዮጵያ ፡ ካቶሊክ ፡ ቤተክርስቲያን እና ፡ በቤተ-እስራኤል ፡ ሥነ-ስርዓቶች ፡ ይሰማል። በሰሜን፡ ኤርትራ ፡ የሚገኘ ፡ ትግረ ፡ የሚባል ፡ ቋንቋ ፡ ከሁላቸዉ፡ የሰሜን ፡ኢትዮጵያ ፡ቋንቋዎች፡ ለግእዝ ፡ በቅርብ ፡ ይዛመዳል ፡ እና። ትግረ ፡ ፸ በመቶ ፡ ግእዝ ፡ ነዉ ፡ እና ፡ በመቀጠል ፡ ትግርኛ ፡ እና ኣማርኛ። 

ቋንቋው ፡ የሴማዊ ፡ ቋንቋዎች ፡ አባል ፡ እየሆነ ፡ በደቡብ ፡ ሴማዊ ፡ ቅርንጫፍ ፡ ውስጥ ፡ ይካተታል። ደቡብ ፡ ሴማዊ ፡ በመባሉ ፡ ግዕዝ ፡ የሣባ ፡ ቋንቋ ፡ ቅርብ ፡ ዘመድ ፡ ነው። ግዕዝ ፡ የተጻፈው ፡ በግዕዝ ፡ ፊደል ፡ አቡጊዳ ፡ ነው። ይህም ፡ ፊደል ፡ ደግሞ ፡ ዛሬ ፡ ለአማርኛ ፣ ለትግርኛ ፡ እና ፡ ለሌሎችም ፡ ቋንቋዎች ፡ ይጠቀማል። በመላውም ፡ የአፍሪቃ ፡ አህጉር ፡ ውስጥ ፡ የመጀመሪያውና ፡ ብቸኛ ፡ አፍሪቃዊ ፡ የራሱን ፡ ፊደላት ፡ የያዘ ፡ ቋንቋ ፡ ሲሆን ፣ በዓለምም ፡ ላይ ፡ ዋናና ፡ የስልጣኔ ፡ አራማጅ ፡ ከሚባሉት ፡ ቋንቋዎች ፡ አንዱ ፡ ነው። 

በግዕዝ ፡ ጽሕፈት ፡ ፳፮ ፡ ፊደላት ፡ ብቻ ፡ ይጠቀሙ ፡ ነበር ፤ እነርሱም፦

ሀ ፣ ለ ፣ ሐ ፣ መ ፣ ሠ ፣ ረ ፣ ሰ ፣ ቀ ፣ በ ፣ ተ ፣ ኀ ፣ ነ ፣ አ ፣ ከ ፣ ወ ፣ ዐ ፣ ዘ ፣ የ ፣ ደ ፣ ገ ፣ ጠ ፣ ጰ ፣ ጸ ፣ ፀ ፣ ፈ ፣ ፐ

ናቸው። 

ሊቁ ፡ ሪቻርድ ፓንኩርስት ፡ እንደሚጽፍ ፣ አንድ ፡ ተማሪ ፡ በመጀመርያው ፡ አመት ፡ ፊደሉን ፡ ከተማረ ፡ በኋለ ፣ በሚከተለው ፡ አመት ፡ መጀመሪያይቱ ፡ የሐዋርያው ፡ የዮሐንስ ፡ መልእክትን ፡ ከአዲስ ፡ ኪዳን ፡ በግዕዝ ፡ ከትዝታ ፡ ለመጻፍ ፡ መማር ፡ ነበረበት። በሦስተኛው ፡ ደረጃ ፡ የሐዋርያት ፡ ሥራ ፡ በአራተኛውም ፡ መዝሙረ ፡ ዳዊት ፡ በግዕዝ ፡ ማስታወስ ፡ ነበረበት። ይህንን ፡ ከጨረሰ ፡ ታላቅ ፡ ግብዣ ፡ ይደረግና ፡ ልጁ ፡ ጸሐፊ ፡ ይሆን ፡ ነበር።

በብሪቲሽ ፡ ቤተ-መጻሕፍት ፡ (የእንግሊዝ ፡ አገር ፡ ብሔራዊ ፡ ቤተ-መጻሕፍት) ፡ ውስጥ ፡ ፰፻ ፡ የሚያሕሉ ፡ የድሮ ፡ ግዕዝ ፡ ብራናዎች ፡ አሉ። 

በኢ.ኦ.ተ.ቤ. ፡ ትምህርቶች ፡ ዘንድ ፣ ግዕዝ ፡ የአዳምና ፡ የሕይዋን ፡ ቋንቋ ፡ ነበር። ፊደሉን ፡ የፈጠረው ፡ ከማየ አይኅ ፡ አስቀድሞ ፡ የሴት ፡ ልጅ ፡ ሄኖስ ፡ ነበረ። ከባቢሎን ፡ ግንብ ፡ ውድቀት ፡ በኳላ ፣ ከአርፋክስድ ፡ ወገን ፡ የዮቅጣን ፡ ልጆች ፡ ቋንቋውን ፡ እንደ ፡ ጠበቁት ፡ ይባላል። የዮቅጣን ፡ ልጅ ፡ ሣባ ፡ ነገዶች ፡ ከዚያ ፡ ቀይ ፡ ባሕርን ፡ አሻግረው ፡ ወደ ፡ ዛሬው ፡ ኢትዮጵያ ፡ ያስገቡት ፡ ይታመናል። እንዲሁም ፡ ካዕብ ፡ እስከ ፡ ሳብዕ ፡ (አናባቢዎችን ፡ ለመለየት) ፡ ወደ ፡ ፊደል ፡ የተጨመረበት ፡ ወቅት ፡ በንጉሥ ፡ ኤዛና ፡ ዘመን ፡ እንደ ፡ ነበር ፡ ይባላል።

 ጀመረ 
thumb|አንድ ፡ የግዕዝ ፡ ሰነድ ፡ ውዳሴ ፡ ማርያም (፲፰፻፷፯ (1867) ዓ.ም. ፡ ገደማ) 
 ግሥ 
 ግዕዝ - አማርኛ
 ነገረ - ነገረ(ተናገረ)
 ነገረት - ነገረች
 ነገርከ - ነገርክ
 ነገርኪ - ነገርሽ
 ነገርኩ - ነገርሁ
 ነገሩ - ነገሩ
 ነገራ - ነገሩ (ሴ)
 ነገርክሙ - ነገራችሁ
 ነገርክን - ነገራችሁ(ሴ0
 ነገርነ - ነገርን

 ይነግር - ይነግራል
 ትነግር - ትነግራለች
 ትነግር - ትነግራለህ
 ትነግሪ - ትነግሪያለሽ
 እነግር - እነግራለሁ
 ይነግሩ - ይነግራሉ
 ይነግራ -  ይነግራሉ
 ትነግሩ - ትነግራላችሁ
 ትነግራ -  ትነግራላችሁ(ቅ.ሴ)
 ንነግር - እንነግራለን
 የእግዚአብሔር ስጦታ
የቱ

 ምሳሌ 

«ቃለ ፡ በረከት ፡ ዘሄኖክ ፡ ዘከመ ፡ ባረከ ፡ ኅሩያነ ፡ ወጻድቃነ ፡ እለ፡ ሀለው፡ ይኩኑ ፡ በዕለተ ፡ ምንዳቤ ፡ ለአሰስሎ ፡ ኲሉ ፡ እኩያን ፡ ወረሲዓን።» (መጽሐፈ ፡ ሄኖክ ፩ ፡ ፩)

ሄኖክ ፡ መጀመርያ ፡ ቃሎች ፡ በጽሕፈት ፡ በግዕዝ ፡ የጻፈ ፡ እንደ ፡ ነበር ፡ ስለሚባል ፣ ይህ ፡ ቃል ፡ በማንኛውም ፡ የሰው ፡ ልጅ ፡ ቋንቋ ፡ ከሁሉ ፡ አስቀድሞ ፡ የተጻፈ ፡ መሆኑ ፡ በብዙዎች ፡ የኢትዮጵያ ፡ ሊቃውንት ፡ ይታመናል።

 ደግሞ ፡  

 ኣበራ ፡ ሞላ - ከቅርብ ፡ ጊዜ ፡ ወዲህም ፡ እዚህ ፡ ገጽ ፡ ላይ ፡ እንደሚታየው ፡ ግዕዝን ፡ በኮምፕዩተር ፡ መጻፍ ፡ ተችሏል።

 የውጭ ፡ መያያዣዎች 
 የኢ.ኦ.ተ.ቤ. ፡ ትምህርቶች ፡ ስለ ፡ ግዕዝ ፡ ቋንቋ (.pdf ፋይል፣ በአማርኛ)
 የብሉይ ፡ ኪዳን ፡ መጻሕፍት ፡ በግዕዝ
 አዲስ ፡ ኪዳን ፡ በግዕዝ
 ግዕዝ ፡ በኮምፕዩተር
 ግዕዝኤዲት ፡ ነፃ ፡ የአማርኛ ፡ መክተቢያ  ፡ የማንም ፡ ፈቃድና ፡ ዕርዳታ ፡ ሳይጠየቅ ፡ ግዕዝን ፡ መክተብ
 ጉግል ፡ በአማርኛ  ፡ ኢንተርኔት ፡ ላይ ፡ መፈለግ
 የመጀመሪያው የግዕዝ ፓተንት
 ሁለተኛው የግዕዝ ፓተንት

 ማጣቀሻዎች 

*