Кара-Коол
{{ЈЈЈ+Россия
 |статус                   = Јурт
|русское название         = Кара-Коол
 |оригинальное название    = {{lang-ru| Каракол (Усть-Канский район)}}
 |герб                     = 
 |флаг                     = 
 | изображение             = 
 | описание изображения    = 
|lat_deg =  51.290122
  |lon_deg =  84.582906
 |CoordScale = 
|страна                   = Россия
 |регион                   = Алтай Республика
 |район                    = Кан-Оозы аймак
 |район в таблице          = Кан-Оозы аймак{{!}}Кан-Оозы
 |вид поселения            = Јурт јеезе
 |поселение                = Чаргы-Оозыныҥ јурт јеезези
 |поселение в таблице      = Чаргы-Оозыныҥ јурт јеезези{{!}}Чаргы-Оозыныҥ
 |внутреннее деление       = 
 |вид главы                = 
 |глава                    = 
 |дата основания           = 
 |первое упоминание        = 
 |прежние имена            = 
 |статус с                 = 
 |площадь                  =
 |вид высоты               = 
 |высота центра НП         = 895 <ref name="geonames"/>
 |климат                   = орто-континентал
  |население              = {{Эл-јонныҥ тоозы|Каракол (Усть-Канский район) |тс}}
  |год переписи           = {{Эл-јонныҥ тоозы|Каракол (Усть-Канский район) |г}}
 |плотность                = 
 |агломерация              = 
 |национальный состав      = [[алтайлар]] 57 %, <br>[[орустар]] 36 %<ref name="Коряков"/>
 |конфессиональный состав  = 
 |часовой пояс             = 
 |телефонный код           = 38841
 |почтовый индекс          = 
 |почтовые индексы         = 
 |автомобильный код        = 
 |цифровой идентификатор   = 
 |категория в Commons      = 
 |сайт                     = 
}}
'''Кара-Коол''' ({{Lang-ru|Каракол}}) јурт [[Россия]]да [[Алтай Республика|Алтай Республиканыҥ]] [[Кан-Оозы аймак|Кан-Оозы аймагында]] [[Чаргы-Оозыныҥ јурт јеезези]]не кирет.

== Этимологиязы ==
Кара-Коол {{Lang-ru|долина темной реки; обильный, родниковый, питающийся подземными водами поток (протока, река) }}<ref name="Топонимика">{{книга |автор = Молчанова О. Т. |часть = |ссылка часть = |заглавие = Топонимический словарь Горного Алтая |оригинал = |ссылка = http://www.nskdiggers.ru/archive/toponim/toponim.pdf |викитека = |ответственный = А.Т. Тыбыкова |издание = |место = Горно-Алтайск |издательство = Горно-Алт. отд. Алт.кн.изд-ва |год = 1979 |том = |страницы = 80,236 |столбцы = |страниц = 397 |серия = |isbn = }}</ref>.

== Физико-географиялык темдектери ==

=== Географиязы ===
Јурт [[Туулу Алтай|Туулу Алтайдыҥ]] кӱнбадыш јанында, Тӱӱкейдиҥ сындарыныҥ алдында, [[Куча (суу)|Куча]], [[Каракоол (суу)|Каракоол]], [[Чылбак (суу)|Чылбак]] деген суулардыҥ јанында турат. Тӱштӱктей бийик ле кайыр сын-тайгаларга кӧрӧ мында кырлар чала јабызак, тӱштӱк јаны агаш јок меестер, тӱндӱк јаны дезе аркаларлӱ, кӧп сабазы тыт ла мӧш агаш ӧзӧт. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 895—923 метрге бийик<ref name="geonames">{{cite web|url=https://www.geonames.org/1504556/karakol.html|title=Karakol’|publisher=[[GeoNames]]|lang=en}}</ref><ref>https://foto-planeta.com/np/35141/karakol.html Каракол (Усть-Канский район)]</ref>.

=== Климады ===
Климады орто-континентал. Кыш узун ([[Ӱлӱрген ай|ӱлӱрген айдыҥ]] учынаҥ [[Кандык ай|кандык айдыҥ]] бажына јетире), кар-јут јаан тӱжет. Ортоайлык кышкы температура −19..-20° С болот. Соок [[чаган ай]]да тыҥыда тӱшсе, 35 °С, 40 °С кире бар. Јай кыска ла серӱӱн, [[Јаан изӱ ай|јаан изӱ айдыҥ]] ортоайлык температуразы +15 °С. Чык-јуттыҥ кеми 450—500 мм, салкынныҥ ортојылдык тӱргени 4,2 м/с болот.

=== Аҥ-куштары ===
Тайгаларында јӱзӱн-јӱӱр аҥдар јӱрет : айу, бӧрӱ,тӱлкӱ, койон, јеекен, агас, албаа, јоонмойын, кӧрӱк, јараа, марал, аҥ, элик, булан. Тооргыныҥ тоозы астап, «Алтай Республиканыҥ Кызыл бичигине» кирген<ref name="Кр книга животные РА 2017">[https://icdlib.nspu.ru/views/icdlib/6252/read.php  ''Красная книга Республики Алтай: животные''] / Горно-Алтайский гос. ун-т. СО РАН. Центральный сиб. бот. сад. Горно-Алтайский бот. сад. — 3-е изд., перераб. и доп. — Горно-Алтайск: ГАГУ, 2017. — 368 с. — ISBN 978-5-93809-086-6. — Текст: электронный</ref>. Куштардаҥ кедери тарал, карган, ӱкӱ, кӱӱк, тейлеген, талеҥко, мӱркӱт, карчага, јелечи, мечиртке, чай, торлоо, бӧднӧ, кӱртӱк. Сууда балык кезем астаган да болзо, чараган, сӧлӧм лӧ база кезик бӱдӱм балык бар.

=== Ӧзӱмдери ===
Айландыра ӧскӧн агаштардыҥ кӧп нургуны тыт-чет агаш. Суујакалай мында чиби, тал, каргана, кайыҥ агаштар ӧзӧт, бийиктей тытла кожо мӧш ӧзӧт<ref name="Торбоков флора">''Торбоков Т.'' Алтайдыҥ ӧзӱмдери. Растения Алтая. — Горно-Алтайск: АУ РА "Литературно-издательский Дом «Алтын-Туу», 2020.</ref>. Тайга-тажы јиилектӱ: бороҥот, уйкӧс, тийиҥкат, кызылгат, тайабаш кӧп ӧзӧт<ref name="Торбоков флора">''Торбоков Т.'' Алтайдыҥ ӧзӱмдери. Растения Алтая. — Горно-Алтайск: АУ РА "Литературно-издательский Дом «Алтын-Туу», 2020.</ref>.
«Алтай Республиканыҥ Кызыл бичигине» кирген ӧзӱмдер кӧп, олордыҥ тоозында: арчын, алтын тазыл, марал чечек, кызыл тазыл ла о.ӧ.<ref name="Кр книга  растения РА 2017">[https://icdlib.nspu.ru/views/icdlib/6253/read.php  ''Красная книга Республики Алтай: растения''] / Горно-Алтайский гос. ун-т. СО РАН. Центральный сиб. бот. сад. Горно-Алтайский бот. сад. — 3-е изд., перераб. и доп. — Горно-Алтайск: ГАГУ, 2017. — 267 с.: ил. — Библиогр.: с. 233—256. — ISBN 978-5-93809-086-6. — Текст: электронный</ref>.

=== Јери ле јолдоры ===
Јурттыҥ текши јери 42,3 га. Ол тоодо: улус јадар јерлердиҥ кеми 17,5 га , јуртээлемде тузаланар јердиҥ кеми 19,3 га, јонго керектӱ тудумдар 0,4 га, производстволык јерлер 1,7 га, инженер ле транспорттыҥ инфраструктуразы 2,3 га, территория специального назначения 1,1 га<ref name="Генплан  Черноануйское СП">{{Cite web |title=Генеральный план муниципального образования Черноануйское сельское поселение Усть-Канского района Республики Алтай |url=https://moust-kan.ru/arkhitektura/gradostroitelstvo/generalnye-plany |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210109145356/https://moust-kan.ru/arkhitektura/gradostroitelstvo/generalnye-plany |archivedate=1610204036 |deadlink=yes |accessdate=1609977704 }}</ref>Кара-Коол јурттыҥ сыны тӱндӱктеҥ тӱштӱк јаар 1,351 км, кӱнчыгыштаҥ кӱнбадыш јаар 962 м<ref>[https://al.2rus.org/karakol_ust-kanskiy_rayon/karta/ Карта села Кара-Коол.]</ref>.

Јуртта 3 ором: Јаҥы, Партизанский, Тӧс<ref>[https://mapdata.ru/altay/ Онлайн-карта Республики Алтай с улицами и номерами домов.]</ref>. Оромдорыныҥ текши узуны 3,24 км, оромдоры айры-тейри. Јурттыҥ туралары јаҥыс кат, таҥынаҥ јерлӱ, орто кеми 2500 м². Онойдо ок 45 экиквартиралык туралар.
Жилфондтыҥ кеми 12855 м²<ref name="Генплан  Черноануйское СП"/>.

«[[Чаргы-Оозы]] — Кара-Коол» деп регионал трассаныҥ учы, (идентификационный темдеги 84К-124, узуны 16,8 км). Јолдыҥ ӱсти гравий<ref name="Перечень а/д РА">[http://docs.cntd.ru/document/446686598/ Постановление Правительства Республики Алтай от 12.04.2018 N 107 «Об утверждении Перечня автомобильных дорог общего пользования регионального значения Республики Алтай и признании утратившими силу некоторых постановлений Правительства Республики Алтай»]</ref>.
«[[Моты-Бажы]] — [[Кара-Коол]]» деп регионал трассаныҥ учы (идентификационный темдеги 84К-12<ref>[https://wikimapia.org/#lang=ru&lat=51.376710&lon=84.687939&z=14&m=w&search=84К-124/  Региональная трасса 84К-124]</ref>, узуны 14,7 км). Јолдыҥ учы грунт<ref name="Перечень а/д РА"/>.

{| class="wikitable"
| COLSPAN="3" ALIGN="center" | '''Кара-Коол јурттаҥ ала ӧскӧ јурттарга јетире'''
|-
| Администрациялык тӧс јер [[Чаргы-Оозы]] ||17 км
|-
| Аймактыҥ тӧс јери [[Кан-Оозы]] || 77 км
|-
| Республикан тӧс кала [[Улалу]] || 270 км
|-
| [[Јаш-Тура|Јаш-Тураныҥ]] темир јолыныҥ вокзалы ||220 км, 260 км
|-
| Тергеениҥ тӧс калазы [[Москва]] ||3900 км
|-
|  [[Чуйдыҥ трагы]] (Р-256) 514,5 км-деҥ ||150 км
|-
|  [[Чуйдыҥ трагы]] (Р-256) 610,8 км-деҥ ||180 км
|}

== Тӱӱкизи ==
Јурт 1860 јылдарда тӧзӧлгӧн.

== Эл-јон ==
{{ Эл-јонныҥ тоозы | Каракол (Усть-Канский район)| Столбцов=8}}
Ӧрӧ айдылган јылдарда улустыҥ тоозы кӧптӧгӧни билдирет.

== Ук-калыктары ==
Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 157 кижи болгон, олордыҥ 36 % [[орустар]], 57 % [[алтайлар]] ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон<ref name="Коряков">[http://www.lingvarium.org/russia/settlem-database.shtml  Коряков Ю. Б. База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России».]</ref>.

== Инфраструктуразы ==
<div style="-moz-column-count: 2; -webkit-column-count: 2; -o-column-count: 2; -ms-column-count: 2; column-count: 2;">
* баштамы школ;
* эмчилик;
* јурттыҥ клубы;
* ФАП;
* склад зерна;
* маралдар ӧскӱрер ээлем;
* конор тура;
* атјарыш ӧткӱрер јер;
* магазин.
</div>

== Экономиказы ==
Јаан производстволык ээлемдер јок. Кӧп саба билелер таҥынаҥ ээлемдӱ. Јылкы мал, соок тумчукту, оок мал азыраары. Туризм.

== Кереестер ==

=== Тӱӱкилик ===
* Карындаштык мӧҥкӱ (2017 јылдаҥ бери турган јери јарталгалак)<ref name="Памятники">{{Cite web |title=Решение Исполнительного Комитета Совета народных депутатов Горно-Алтайской автономной области «Об отнесении недвижимых памятников истории и культуры к категории памятников местного значения» от 16.10.1989 г. № 348 |url=https://okn-mk.mkrf.ru/maps/show/id/891837/ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210109173456/https://okn-mk.mkrf.ru/maps/show/id/891837/ |archivedate=1610213696 |deadlink=yes |accessdate=1609464843 }}</ref><ref name="Памятники список">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://akin04.ru/wp-content/uploads/2014/03/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA-%D0%BE%D0%B1%D1%8A%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE-%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F.pdf |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210509164006/http://akin04.ru/wp-content/uploads/2014/03/%D0%A1%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA-%D0%BE%D0%B1%D1%8A%D0%B5%D0%BA%D1%82%D0%BE%D0%B2-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D0%BD%D0%BE%D0%B3%D0%BE-%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F.pdf |archivedate=1620578406 |deadlink=yes |accessdate=1605301887 }}</ref>;
* Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ туружаачыларына кереес(1429)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Граждан јууныҥ јуучылдарына памятник (1434)<ref name="Ойношев свод"/>.
Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичикте<ref name="Ойношев свод">''Ойношев В. П.'', ''Урбанова С. Е.'' Свод обьектов культурного наследия Республики Алтай. — Горно-Алтайск: АУ РА «АКИН РА», 2013.</ref>.

=== Археологиялык ===
* Музей-куй таш (1445)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Куй таш. Јебрен стоянка (1349)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Кӧк куй таш (1443)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Эски караколдыҥ куйы (1444)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Камин-куй таш (1372)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Јебрен корум (1373, 1453, 1454)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Јурттыҥ јанында куй таш бар, шиҥжӱчилер мында јебрен ийттиҥ сӧӧгин тапкан.

Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичикте<ref name="Ойношев свод"/>.

=== Ар-бӱткендик ===
* Байлу туу Агой (1353)<ref name="Ойношев свод"/>;
* Тоҥмок суу.

Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичикте<ref name="Ойношев свод">''Ойношев В. П.'', ''Урбанова С. Е.'' Свод обьектов культурного наследия Республики Алтай. — Горно-Алтайск: АУ РА «АКИН РА», 2013.</ref>.

== Јуруктардыҥ кӧмзӧзи ==
<gallery perrow=6 widths="200px" heights="170px">

</gallery>

== Јарлу улузы ==

== Ајарулар ==
{{Ајарулар}}

== Тайантылар ==
* [https://web.archive.org/web/20210111115515/https://moust-kan.ru/info Окылу сайт «Кан-Оозы аймак»]

{{Тыш тайантылар}}
{{Кан-Оозы аймактыҥ јон јаткан јерлери}}

[[Категория:Алфавит аайынча јон јаткан јерлери]]
[[Категория:Алтай Республиканыҥ јон јаткан јерлери алфавитле]]
[[Категория:Кан-Оозы аймактыҥ јурттары]]
Кара-Коол () јурт Россияда Алтай Республиканыҥ Кан-Оозы аймагында Чаргы-Оозыныҥ јурт јеезезине кирет.

 Этимологиязы 
Кара-Коол .

 Физико-географиялык темдектери 

 Географиязы 
Јурт Туулу Алтайдыҥ кӱнбадыш јанында, Тӱӱкейдиҥ сындарыныҥ алдында, Куча, Каракоол, Чылбак деген суулардыҥ јанында турат. Тӱштӱктей бийик ле кайыр сын-тайгаларга кӧрӧ мында кырлар чала јабызак, тӱштӱк јаны агаш јок меестер, тӱндӱк јаны дезе аркаларлӱ, кӧп сабазы тыт ла мӧш агаш ӧзӧт. Талайдыҥ кемјӱзинеҥ 895—923 метрге бийикhttps://foto-planeta.com/np/35141/karakol.html Каракол (Усть-Канский район)].

 Климады 
Климады орто-континентал. Кыш узун (ӱлӱрген айдыҥ учынаҥ кандык айдыҥ бажына јетире), кар-јут јаан тӱжет. Ортоайлык кышкы температура −19..-20° С болот. Соок чаган айда тыҥыда тӱшсе, 35 °С, 40 °С кире бар. Јай кыска ла серӱӱн, јаан изӱ айдыҥ ортоайлык температуразы +15 °С. Чык-јуттыҥ кеми 450—500 мм, салкынныҥ ортојылдык тӱргени 4,2 м/с болот.

 Аҥ-куштары 
Тайгаларында јӱзӱн-јӱӱр аҥдар јӱрет : айу, бӧрӱ,тӱлкӱ, койон, јеекен, агас, албаа, јоонмойын, кӧрӱк, јараа, марал, аҥ, элик, булан. Тооргыныҥ тоозы астап, «Алтай Республиканыҥ Кызыл бичигине» кирген Красная книга Республики Алтай: животные / Горно-Алтайский гос. ун-т. СО РАН. Центральный сиб. бот. сад. Горно-Алтайский бот. сад. — 3-е изд., перераб. и доп. — Горно-Алтайск: ГАГУ, 2017. — 368 с. — ISBN 978-5-93809-086-6. — Текст: электронный. Куштардаҥ кедери тарал, карган, ӱкӱ, кӱӱк, тейлеген, талеҥко, мӱркӱт, карчага, јелечи, мечиртке, чай, торлоо, бӧднӧ, кӱртӱк. Сууда балык кезем астаган да болзо, чараган, сӧлӧм лӧ база кезик бӱдӱм балык бар.

 Ӧзӱмдери 
Айландыра ӧскӧн агаштардыҥ кӧп нургуны тыт-чет агаш. Суујакалай мында чиби, тал, каргана, кайыҥ агаштар ӧзӧт, бийиктей тытла кожо мӧш ӧзӧтТорбоков Т. Алтайдыҥ ӧзӱмдери. Растения Алтая. — Горно-Алтайск: АУ РА "Литературно-издательский Дом «Алтын-Туу», 2020.. Тайга-тажы јиилектӱ: бороҥот, уйкӧс, тийиҥкат, кызылгат, тайабаш кӧп ӧзӧтТорбоков Т. Алтайдыҥ ӧзӱмдери. Растения Алтая. — Горно-Алтайск: АУ РА "Литературно-издательский Дом «Алтын-Туу», 2020..
«Алтай Республиканыҥ Кызыл бичигине» кирген ӧзӱмдер кӧп, олордыҥ тоозында: арчын, алтын тазыл, марал чечек, кызыл тазыл ла о.ӧ. Красная книга Республики Алтай: растения / Горно-Алтайский гос. ун-т. СО РАН. Центральный сиб. бот. сад. Горно-Алтайский бот. сад. — 3-е изд., перераб. и доп. — Горно-Алтайск: ГАГУ, 2017. — 267 с.: ил. — Библиогр.: с. 233—256. — ISBN 978-5-93809-086-6. — Текст: электронный.

 Јери ле јолдоры 
Јурттыҥ текши јери 42,3 га. Ол тоодо: улус јадар јерлердиҥ кеми 17,5 га , јуртээлемде тузаланар јердиҥ кеми 19,3 га, јонго керектӱ тудумдар 0,4 га, производстволык јерлер 1,7 га, инженер ле транспорттыҥ инфраструктуразы 2,3 га, территория специального назначения 1,1 гаКара-Коол јурттыҥ сыны тӱндӱктеҥ тӱштӱк јаар 1,351 км, кӱнчыгыштаҥ кӱнбадыш јаар 962 мКарта села Кара-Коол..

Јуртта 3 ором: Јаҥы, Партизанский, ТӧсОнлайн-карта Республики Алтай с улицами и номерами домов.. Оромдорыныҥ текши узуны 3,24 км, оромдоры айры-тейри. Јурттыҥ туралары јаҥыс кат, таҥынаҥ јерлӱ, орто кеми 2500 м². Онойдо ок 45 экиквартиралык туралар.
Жилфондтыҥ кеми 12855 м².

«Чаргы-Оозы — Кара-Коол» деп регионал трассаныҥ учы, (идентификационный темдеги 84К-124, узуны 16,8 км). Јолдыҥ ӱсти гравийПостановление Правительства Республики Алтай от 12.04.2018 N 107 «Об утверждении Перечня автомобильных дорог общего пользования регионального значения Республики Алтай и признании утратившими силу некоторых постановлений Правительства Республики Алтай».
«Моты-Бажы — Кара-Коол» деп регионал трассаныҥ учы (идентификационный темдеги 84К-12 Региональная трасса 84К-124, узуны 14,7 км). Јолдыҥ учы грунт.

 Кара-Коол јурттаҥ ала ӧскӧ јурттарга јетире Администрациялык тӧс јер Чаргы-Оозы 17 км Аймактыҥ тӧс јери Кан-Оозы  77 км Республикан тӧс кала Улалу  270 км Јаш-Тураныҥ темир јолыныҥ вокзалы 220 км, 260 км Тергеениҥ тӧс калазы Москва 3900 км  Чуйдыҥ трагы (Р-256) 514,5 км-деҥ 150 км  Чуйдыҥ трагы (Р-256) 610,8 км-деҥ 180 км

 Тӱӱкизи 
Јурт 1860 јылдарда тӧзӧлгӧн.

 Эл-јон 

Ӧрӧ айдылган јылдарда улустыҥ тоозы кӧптӧгӧни билдирет.

 Ук-калыктары 
Јуртта 2002 јылдыҥ тооалыжы аайынча 157 кижи болгон, олордыҥ 36 % орустар, 57 % алтайлар ла оноҥ до ӧскӧ укту улус болгон Коряков Ю. Б. База данных «Этно-языковой состав населённых пунктов России»..

 Инфраструктуразы 
 баштамы школ;
 эмчилик;
 јурттыҥ клубы;
 ФАП;
 склад зерна;
 маралдар ӧскӱрер ээлем;
 конор тура;
 атјарыш ӧткӱрер јер;
 магазин.

 Экономиказы 
Јаан производстволык ээлемдер јок. Кӧп саба билелер таҥынаҥ ээлемдӱ. Јылкы мал, соок тумчукту, оок мал азыраары. Туризм.

 Кереестер 

 Тӱӱкилик 
 Карындаштык мӧҥкӱ (2017 јылдаҥ бери турган јери јарталгалак);
 Ада-Тӧрӧл учун Улу јууныҥ туружаачыларына кереес(1429);
 Граждан јууныҥ јуучылдарына памятник (1434).
Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичиктеОйношев В. П., Урбанова С. Е. Свод обьектов культурного наследия Республики Алтай. — Горно-Алтайск: АУ РА «АКИН РА», 2013..

 Археологиялык 
 Музей-куй таш (1445);
 Куй таш. Јебрен стоянка (1349);
 Кӧк куй таш (1443);
 Эски караколдыҥ куйы (1444);
 Камин-куй таш (1372);
 Јебрен корум (1373, 1453, 1454);
 Јурттыҥ јанында куй таш бар, шиҥжӱчилер мында јебрен ийттиҥ сӧӧгин тапкан.

Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичикте.

 Ар-бӱткендик 
 Байлу туу Агой (1353);
 Тоҥмок суу.

Скобканыҥ ичинде кереестиҥ аҥылу темдек-тоозы кӧргӱзилген «Кереестердиҥ текши тоозы» деп бичиктеОйношев В. П., Урбанова С. Е. Свод обьектов культурного наследия Республики Алтай. — Горно-Алтайск: АУ РА «АКИН РА», 2013..

 Јуруктардыҥ кӧмзӧзи 

 Јарлу улузы 

 Ајарулар 

 Тайантылар 
 Окылу сайт «Кан-Оозы аймак»

Категория:Алфавит аайынча јон јаткан јерлери
Категория:Алтай Республиканыҥ јон јаткан јерлери алфавитле
Категория:Кан-Оозы аймактыҥ јурттары