Аҳмада
'''Аҳмада''' – аҭоурыхтә хьӡы, амаҵура [[Аԥсуа Аҳраду|аҳратә Аԥсныҟны]]<ref name=":0">{{Ашәҟәы|Ашықәс=2020|Азхьарԥш=http://apsnyteka.org/file/Kvarchiya_V_Sobranie_trudov_V_2020.pdf|Ажәла=Кәарҷиа|Ахьӡ=В. Е.|Аҭыԥ=Аҟәа|Аҭыжьырҭа=Academia|Астатиа ахьӡ=АУСУМҬАҚӘА РЕИЗГА|Атом=V 
АЕТНИКАТӘ ҬОУРЫХ}}</ref>. Иара  – аҳмадара анапхгаҩуп. [[Аамсҭа|Аамсҭара]] рҟынтә иалху ауаа.

== Аԥсуа аҳрадуаҿ ==
[[Аԥсуа Аҳраду|Аԥсуа аҳраду]] ишон аԥшьқәеи, аҳрақәеи, ақыҭақәеи ацуҭақәеи, аҳмадарақәеи рыла. Абарҭ аҳмадарақәа рҟны дахагылан аҳмада. Атитул аҳмада жәа-жәала еиҭаугар ҟалоит ''"анапынҵаҩ"'' ма ''"агәрагаҩ"'' еиԥш<ref name=":0" />.

Атитул аҳмада раԥхьаӡакәны иаҳԥылоит ажәытәӡатәи ақырҭуа хыҵхырҭаҿы. Иҷыданы иарбоуп, иара убри ахыҵхырҭаҿ 13-тәи ашәышықәса аҵыхәтәаны Кавказнҭыҵтәи ахҭысқәа ирыдҳәаланы, аҳ зыгәра иигоз аӡәы иӡбахә ҳәоуп<ref name=":0" />. Иара убри аҳ игәрагаҩы Суарамтәи атәылаҿацәаҿи Қарҭлиаҿи аҳмадас дҟаҵан. Аҳцәа рхәыҷқәа, иара убасгьы аҳҭынрауааи, мамзаргьы аҭауадацәеи аамсҭацәеи аҳмадас иҟалартә рылшон. Иаҳҳәап [[Тинен Аԥсынтәылатәи|аҳиԥа Тинени]] [[Аҳкәажәду Гәырандыхәт|аҳкәажәду Гәырандыхәти]], Қарҭли аҳмадас иаан; аҭ. Звиад Марышь Џьавахеҭ аҳмадас даан, уҳәа убас егьырҭгьы<ref name=":1">{{Ашәҟәы|Ашықәс=2000|Азхьарԥш=http://apsnyteka.org/2891-chachkhalia_d_khronika_abkhazskikh_tsarei_2000.html|Ажәла=Чачхал|Ахьӡ=Денис|Аҭыԥ=Москва|Аҭыжьырҭа=|Астатиа ахьӡ=Аԥсҳацәа рыхроника|Атом=}}</ref>.

Аԥсҳа аҳмада иҭыԥ аҿы даҽаӡәы дҟаиҵар илшон. Убри аҟнытә [[Гьаргь II|аԥсҳа Гьаргь II]] иԥаеиҳабы – аҳиԥа Константин, Қарҭли аҳмада имаҵура дамихит. Уи ихаҭыԥан егьи иҷкәын – [[Леуан III|аҳиԥа Леуан]], Қарҭли аҳмадас дҟаиҵеит<ref name=":1" />. Аха аҳмада изинқәа уажәнатә иркьаҿхьан. Аҳиԥа Константин анапхгара аниуаз, Қарҭли аҳмада изинқәа Қарҭли аҳи еиҟаран. Аха [[Леуан III|аҳиԥа Леуан]] анапхгара аниуаз, Қарҭли аҳмада изинқәа ирмаҷхьан.

Атермин аҳмада, аамсҭа еиԥш, аԥсуа-абаза лексикаҿы [[Аԥсуа Аҳраду|Аԥсуа аҳраду]] ашьақәгылара аҵкыс акырӡа заа ицәырҵызшәа убоит, насгьы Аԥсуа аҳраду аамҭазы аҳмада аԥсҳа игәрагаҩ иакәын. Атермин аҳамада аҟынтәи, ҳәарада, Кавказ аҿы еицырдыруа ажәа ҭҳамада // аҭалбошь (атамада), уи иаанагоит аԥшәма ихьӡала ныҳәа мҩаԥызго ауаҩы<ref name=":1" />.

== Азгәаҭқәа ==

[[Акатегориа:Аԥсны иҟоу атитулқәа]]
[[Акатегориа:Аамсҭатә титулқәа]]
Аҳмада – аҭоурыхтә хьӡы, амаҵура аҳратә Аԥсныҟны. Иара  – аҳмадара анапхгаҩуп. Аамсҭара рҟынтә иалху ауаа.

 Аԥсуа аҳрадуаҿ 
Аԥсуа аҳраду ишон аԥшьқәеи, аҳрақәеи, ақыҭақәеи ацуҭақәеи, аҳмадарақәеи рыла. Абарҭ аҳмадарақәа рҟны дахагылан аҳмада. Атитул аҳмада жәа-жәала еиҭаугар ҟалоит "анапынҵаҩ" ма "агәрагаҩ" еиԥш.

Атитул аҳмада раԥхьаӡакәны иаҳԥылоит ажәытәӡатәи ақырҭуа хыҵхырҭаҿы. Иҷыданы иарбоуп, иара убри ахыҵхырҭаҿ 13-тәи ашәышықәса аҵыхәтәаны Кавказнҭыҵтәи ахҭысқәа ирыдҳәаланы, аҳ зыгәра иигоз аӡәы иӡбахә ҳәоуп. Иара убри аҳ игәрагаҩы Суарамтәи атәылаҿацәаҿи Қарҭлиаҿи аҳмадас дҟаҵан. Аҳцәа рхәыҷқәа, иара убасгьы аҳҭынрауааи, мамзаргьы аҭауадацәеи аамсҭацәеи аҳмадас иҟалартә рылшон. Иаҳҳәап аҳиԥа Тинени аҳкәажәду Гәырандыхәти, Қарҭли аҳмадас иаан; аҭ. Звиад Марышь Џьавахеҭ аҳмадас даан, уҳәа убас егьырҭгьы.

Аԥсҳа аҳмада иҭыԥ аҿы даҽаӡәы дҟаиҵар илшон. Убри аҟнытә аԥсҳа Гьаргь II иԥаеиҳабы – аҳиԥа Константин, Қарҭли аҳмада имаҵура дамихит. Уи ихаҭыԥан егьи иҷкәын – аҳиԥа Леуан, Қарҭли аҳмадас дҟаиҵеит. Аха аҳмада изинқәа уажәнатә иркьаҿхьан. Аҳиԥа Константин анапхгара аниуаз, Қарҭли аҳмада изинқәа Қарҭли аҳи еиҟаран. Аха аҳиԥа Леуан анапхгара аниуаз, Қарҭли аҳмада изинқәа ирмаҷхьан.

Атермин аҳмада, аамсҭа еиԥш, аԥсуа-абаза лексикаҿы Аԥсуа аҳраду ашьақәгылара аҵкыс акырӡа заа ицәырҵызшәа убоит, насгьы Аԥсуа аҳраду аамҭазы аҳмада аԥсҳа игәрагаҩ иакәын. Атермин аҳамада аҟынтәи, ҳәарада, Кавказ аҿы еицырдыруа ажәа ҭҳамада // аҭалбошь (атамада), уи иаанагоит аԥшәма ихьӡала ныҳәа мҩаԥызго ауаҩы.

 Азгәаҭқәа 

Акатегориа:Аԥсны иҟоу атитулқәа
Акатегориа:Аамсҭатә титулқәа