Чачба, Зегнаҟ
{{Акарточка аполитик
|ахьӡ=Зегнаҟ Чачба
|амаҵура=Аҩадатәи Аԥсны аҳ
|инаркны=[[1670]]
|рҟынӡа=[[1680]]
|аԥхьа иҟаз=[[Чачба, Гьаргь I]]
|аҭынха=Аҩадатәии Аладатәии Аԥсны еидикылеит.
|амаҵура2=[[Аԥсуа аҳра (XV-XIX)|Аԥсуа аҳра аҳ]]
|инаркны2=[[1680]]
|рҟынӡа2=[[1700]]
|аԥхьа иҟаз2=Аҩадатәии Аладатәии Аԥсны еидикылеит.
|аҭынха2=Росҭом I
|аԥсра арыцхә=[[1700]]
|аԥсра аҭыԥ=[[Аԥсуа аҳра (XV-XIX)|Аԥсуа аҳра]]
|ани аби=[[Чачба, Саҭеман]]
|ахәыҷқәа=Росҭом I, [[Чачба, Ҟәаԥ|Ҟәаԥ]], Қьарқьым, Дгьаша
}}
'''Зегнаҟ Чачба''' — Аҩадатәи Аԥсны аҳ (1670-1680), Аԥсны Аҩадатәии Аладатәии ахәҭақәа еидызкылаз<ref name=":0">{{Ашәҟәы|Ашықәс=2007|Ажәла=Ҷкәан|Ахьӡ=Иури|Астатиа ахьӡ=Аԥсуа аҳцәа Чачаа рышьҭра|Аҭыԥ=Қарҭ|Аҭыжьырҭа=Ауниверсал|Азхьарԥш=http://apsnyteka.org/file/Chikovani_Rod_abkhazskih_kniazey_Shervashidze.pdf}}</ref>.

== Абиографиа ==
Зегнаҟ Чачба ― Аҩадатәи Аԥсны аҳ [[Чачба, Саҭеман|Саҭеман Чачба]] иԥа иакәын<ref name=":0" />. 1650 ашықәс азы иабиашьацәеи иаби анԥсы ашьҭахь, иашьеиҳабы [[Чачба, Гьаргь I|Гьаргь]] Аҩадатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит, [[Чачба, Гьаргь I|Гьаргь]] иԥа Шәарах аладатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит. 1670 шықәсазы [[Чачба, Гьаргь I|Гьаргь I]] данԥсы ашьҭахь, Зегнаҟ Аҩадатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит. Усҟан аԥсуаа рыдгьылқәа рырхынҳәра (ареканкиста) иаҿын, Зегнаҟ иԥа [[Чачба, Ҟәаԥ|Ҟәаԥ]] Шәарах дицны, аӡиасқәа Аалӡгаи Егрыи (ашьҭахь [[Мырзаҟан]]) рыбжьара иааз адгьылқәа Аԥсны иадиҵеит<ref name=":1">{{Ашәҟәы|Ашықәс=2011|Ажәла=Ачыгәба|Ахьӡ=Т. А.|Астатиа ахьӡ=Аԥсны Аҭоурых. Арыцхәқәа рыла|Аҭыԥ=Аҟәа|Аҭыжьырҭа=|Азхьарԥш=http://apsnyteka.org/file/Achugba_Istoriya_Abkhazii_v_datah.pdf}}</ref>. 1680 ашықәс азы Шәарах данԥсы ашьҭахь Аҩадатәи Аԥсны адгьылқәа иара инапахьы иааит. Зегнаҟ аҩ-хәҭак анеидикыла ашьҭахь ишьақәиргылеит [[Аԥсуа аҳра (XV-XIX)|Еиду Аԥсуа Аҳра]], уи асаӡқәа (Цанаа, Гьачаа) хьӡыла ихьыԥшын<ref name=":0" />.

Ажәибжьтәи ашәышықәса аҩбатәи азыбжазы [[Гыртәыла аҳра|Гырны]] инхоз Какачиа зыжәлаз Аԥсуа аныҳәарҭақәа руак аҟны аныхачаԥа иӷьычит<ref name=":2">{{Ашәҟәы|Ашықәс=2011|Ажәла=Чачхал|Ахьӡ=Денис|Астатиа ахьӡ=Аԥсны Аҭоурых. Арыцхәқәа рыла|Аҭыԥ=Аҟәа|Аҭыжьырҭа=|Азхьарԥш=http://apsnyteka.org/file/Dzhigetsky_sbornik_I_2012.pdf|Адаҟьақәа=170-171|Асериа=Аҭауадшьҭра Гьачба иазкны.}}</ref>. Аӷьыч иԥсадгьыл аҿы напы ҟаԥшьла дыркит, аха даҽа уск ала: Обуџьа ақыҭан аҭыԥантәи аамсҭцәа Шенгелаи рҭыԥҳа диӷьычит. Иаҿаԥырҽаз аӷьыч, аԥара ахьимамыз иахҟьаны, иҩны иҵәахыз аԥсуа ныхачаԥала ахә ишәарц акәхеит. Уи аусеилыргара иазкны аӡбарҭатә документ еиқәдыршәеит 1680 ашықәс азы. Аҳ Зегнаҟ Чачбеи аҳ Кац Ҷкәани аусӡбара рхы аладырхәит. Аусӡбара, иаҳҳәар ҳалшоит, жәларбжьаратәи аҟазшьа аман, уи иаҳбоит аганқәа рхаҭарнакра ду иахьхалахәыз. Аныха ус егьа иҟазаргьы [[Гыртәыла аҳра|Гыртәыла]] иаанхеит. Гьачаа (Кьачаа) рҭаацәаратә реликвиа рцәыӡит, уи ахылаԥшрагьы рцәыӡит, насгьы, иҟалап, урҭ ргәы рыхьуан, избанзар рыԥшәма, аҳ Зегнаҟ, урҭ рыҵабырг ахьчара илымшеит<ref name=":2" />. 

Анаҩс, Зегнаҟ ӡӡ. Бзыԥи Егрыи ирыбжьанакыз адгьылқәа инапахьы иааигеит. 1700 шықәсазы Зегнаҟ дыԥсит, иԥацәа адгьылқәа рыбжьара еиҩыршоит (абри ала Аԥсны иаадырҳәит). Аха урҭ зегьы реиҳа ихадаз, аҳ атитул зҭынхаз, Зегнаҟ иԥеиҳаб Росҭом I иакәын<ref name=":0" /><ref name=":1" />.

==Азгәаҭақәа==
{{reflist}}

{{Авторитет змоу адыррақәа}}

[[Акатегориа:17-тәи ашәышықәсазы ииз]]
[[Акатегориа:1700 шықәсазы иԥсыз]]
[[Акатегориа:Аԥсуа аҳра ахцәа]]
[[Акатегориа:Чачаа]]
Зегнаҟ Чачба — Аҩадатәи Аԥсны аҳ (1670-1680), Аԥсны Аҩадатәии Аладатәии ахәҭақәа еидызкылаз.

 Абиографиа 
Зегнаҟ Чачба ― Аҩадатәи Аԥсны аҳ Саҭеман Чачба иԥа иакәын. 1650 ашықәс азы иабиашьацәеи иаби анԥсы ашьҭахь, иашьеиҳабы Гьаргь Аҩадатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит, Гьаргь иԥа Шәарах аладатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит. 1670 шықәсазы Гьаргь I данԥсы ашьҭахь, Зегнаҟ Аҩадатәи Аԥсны анапхгара азиуа далагеит. Усҟан аԥсуаа рыдгьылқәа рырхынҳәра (ареканкиста) иаҿын, Зегнаҟ иԥа Ҟәаԥ Шәарах дицны, аӡиасқәа Аалӡгаи Егрыи (ашьҭахь Мырзаҟан) рыбжьара иааз адгьылқәа Аԥсны иадиҵеит. 1680 ашықәс азы Шәарах данԥсы ашьҭахь Аҩадатәи Аԥсны адгьылқәа иара инапахьы иааит. Зегнаҟ аҩ-хәҭак анеидикыла ашьҭахь ишьақәиргылеит Еиду Аԥсуа Аҳра, уи асаӡқәа (Цанаа, Гьачаа) хьӡыла ихьыԥшын.

Ажәибжьтәи ашәышықәса аҩбатәи азыбжазы Гырны инхоз Какачиа зыжәлаз Аԥсуа аныҳәарҭақәа руак аҟны аныхачаԥа иӷьычит. Аӷьыч иԥсадгьыл аҿы напы ҟаԥшьла дыркит, аха даҽа уск ала: Обуџьа ақыҭан аҭыԥантәи аамсҭцәа Шенгелаи рҭыԥҳа диӷьычит. Иаҿаԥырҽаз аӷьыч, аԥара ахьимамыз иахҟьаны, иҩны иҵәахыз аԥсуа ныхачаԥала ахә ишәарц акәхеит. Уи аусеилыргара иазкны аӡбарҭатә документ еиқәдыршәеит 1680 ашықәс азы. Аҳ Зегнаҟ Чачбеи аҳ Кац Ҷкәани аусӡбара рхы аладырхәит. Аусӡбара, иаҳҳәар ҳалшоит, жәларбжьаратәи аҟазшьа аман, уи иаҳбоит аганқәа рхаҭарнакра ду иахьхалахәыз. Аныха ус егьа иҟазаргьы Гыртәыла иаанхеит. Гьачаа (Кьачаа) рҭаацәаратә реликвиа рцәыӡит, уи ахылаԥшрагьы рцәыӡит, насгьы, иҟалап, урҭ ргәы рыхьуан, избанзар рыԥшәма, аҳ Зегнаҟ, урҭ рыҵабырг ахьчара илымшеит. 

Анаҩс, Зегнаҟ ӡӡ. Бзыԥи Егрыи ирыбжьанакыз адгьылқәа инапахьы иааигеит. 1700 шықәсазы Зегнаҟ дыԥсит, иԥацәа адгьылқәа рыбжьара еиҩыршоит (абри ала Аԥсны иаадырҳәит). Аха урҭ зегьы реиҳа ихадаз, аҳ атитул зҭынхаз, Зегнаҟ иԥеиҳаб Росҭом I иакәын.

Азгәаҭақәа

Акатегориа:17-тәи ашәышықәсазы ииз
Акатегориа:1700 шықәсазы иԥсыз
Акатегориа:Аԥсуа аҳра ахцәа
Акатегориа:Чачаа