_PortalAdmin_Uploads_Content_FastAccess_iletim_Sistemi_Gelirinin_Duzenlenmesi_Hakkinda_Tebligf5cb2871.pdf
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
İLETİM GELİRİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ
BİRİNCİ KISIM 30 Aralık 2015 Tarihli ve 29578 Sayılı
Genel Hükümler Resmî Gazete’de” yayımlanarak yürürlüğe
girmiştir.
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, TEİAŞ’ın gelir düzenlemelerine ilişkin usul ve
esasların belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, iletim sistem kullanım ve sistem işletim gelir ihtiyacının
belirlenmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 22/8/2015 tarihli ve 29453 sayılı Resmî Gazete’de yayım-
lanan Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (AOSM): Yatırımların finansmanı kapsamında
kullanılan kaynakların maliyetleri olan, borç maliyet oranı ve özkaynak maliyet oranı ile bu
kaynaklar için Kurul tarafından uygun bulunan ağırlıklardan hareketle hesaplanan alternatif
getiri oranını,
b) Başkan: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanını,
c) Baz TÜFE: Gelir gereksinimi hesaplamalarında yer alan tutarlara baz olan TÜFE
değerini,
ç) Düzeltilmiş reel makul getiri oranı (RMGOd): Reel makul getiri oranının tarifeye
esas düzenlenmiş varlık tabanı ile aynı dönemsel baza getirilmiş halini,
d) Düzeltme bileşeni: Tarife hesaplamalarına esas öngörülen değerler ile gerçekleşen
değerler arasında oluşan farkların parasal etkilerinin tarifelere yansıtılması için kullanılan ka-
lemleri,
e) Düzenlenmiş varlık tabanı: Her bir tarife yılı için yılbaşı ve yıl sonu olmak üzere,
düzenlemeye esas net yatırım harcaması tutarlarının itfa edilmemiş kısımlarının güncellenmiş
değerlerinin toplanması suretiyle hesaplanan tutarı,
f) Faiz oranı (FO): Düzeltme bileşeni hesaplamalarında kullanılan ve bir tarife yılı için
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen ağırlıklı ortalama Türk Lirası mev-
duat faiz oranını,
g) Gelir düzenlemesi: Tarifeleri düzenlemeye tabi tüzel kişilerin, mevzuat uyarınca bir
uygulama dönemi ve/veya tarife yılı için öngörülen gelir ve/veya fiyat tavanlarının belirlenmesi
amacıyla Kurum tarafından yapılan düzenlemeyi,
ğ) Gelir farkı (GF): İlgili tarife yılına ait gelir tavanının, öngörülen TÜFE endeksine
göre hesaplanan değeri ile gerçekleşen gelir arasındaki farkı,
h) Gelir gereksinimi: TEİAŞ’ın sistem kullanım, sistem işletim ve mevzuat çerçeve-
sinde yürütmesi gereken diğer faaliyetlerine ilişkin gelir ihtiyacını,
ı) Gelir tavanı: TEİAŞ’ın bir tarife yılında gelir düzenlemesi yapılan her bir faaliyeti
için toplayacağı gelirin sınırını,
i) Gerçekleşen yatırım harcaması: Bir tarife yılı içerisinde kullanıma hazır hale getirilen
yatırımların tutarını,
j) İşletme gideri: TEİAŞ’ın faaliyetleriyle ilgili işletme giderlerini karşılayabilmeleri
için gelir gereksinimi hesabında öngörülen tutarı,
k) İletim bedelleri: İletim faaliyeti, sistem işletim ve piyasa işletim gibi hizmetlerin su-
nulması sırasında oluşan maliyetlerden mevzuat kapsamında uygun görülenler dikkate alınarak
hesaplanan bedelleri,
l) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
m) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
n) Makul getiri tutarı: Düzeltilmiş reel makul getiri oranının tarifeye esas düzenlenmiş
varlık tabanına uygulanması ile bulunan tutarı,
o) Nominal makul getiri oranı (NMGO): Düzenlenmiş varlık tabanını oluşturan yatırım
harcamalarının finansmanında kullanılan kaynakların maliyetleri ve piyasa riskleri dikkate alı-
narak ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (AOSM) yöntemiyle hesaplanan getiri oranını,
ö) Reel makul getiri oranı (RMGO): Nominal makul getiri oranının enflasyon etkisin-
den arındırılması ile bulunan oranı,
p) Tarife yılı: Bir uygulama dönemi içerisinde yer alan her bir takvim yılını,
r) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
s) TÜFE: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından belirlenen Tüketici Fiyat Endeksini,
ş) Uygulama dönemi: Tarife parametrelerinin geçerli olduğu bir yıl ve üzerinde bir za-
manı kapsayan süreyi,
t) Verimlilik parametresi: Verimliliğin arttırılmasının teşvik edilmesi için, benzer uy-
gulamalar göz önüne alınarak gelir düzenlemesi kapsamında yüzde cinsinden belirlenen para-
metreyi,
u) Yatırım tavanı: Kuruma sunulan ve Kurul tarafından değiştirilerek ya da değiştiril-
meksizin onaylanan yatırım harcamalarına ilişkin tutarı,
ü) Yönetmelik: Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğini,
v) Yöntem bildirimi: İletim tarifesinin uygulanmasına ilişkin TEİAŞ tarafından sunulan
ve Kurul tarafından aynen ya da değiştirilerek onaylanan usul ve esasları,
ifade eder.
(2) Bu Tebliğde geçmekle birlikte tanımlanmamış diğer terim ve kavramlar ilgili mev-
zuattaki anlam ve kapsama sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
İletim Bedelleri
İletim bedelleri
MADDE 5 – (1) İletim bedelleri, TEİAŞ’ın iletim sistem kullanım faaliyetini yürüte-
bilmesi için gerekli olan maliyetlerden hareketle belirlenir.
(2) İletim bedelleri; iletim sistem kullanım bedelleri, sistem işletim bedelleri ve ilgili
mevzuat çerçevesinde oluşabilecek diğer bedellerden oluşur. Bu kalemlerin kapsamı ve her bir
kullanıcı grubuna bu kalemlerden hangisi/hangilerinin uygulanacağı yöntem bildiriminde be-
lirlenir. Yöntem bildirimi, TEİAŞ tarafından hazırlanarak Kuruma sunulur. Kurul yöntem bil-
dirimini aynen veya değiştirerek onaylar.
(3) Bu Tebliğde tanımlanan gelir gereksinimi, gelir tavanı ve gelir farkı düzeltme bile-
şeni hesaplamaları TEİAŞ’ın iletim sistem kullanım faaliyeti ile sistem işletim faaliyeti (piyasa
işletim dahil) için geçerli olmakla birlikte, yatırım harcamalarına ilişkin düzenlemeler ve dü-
zeltme bileşenleri yalnızca iletim sistem kullanım faaliyeti ile ilgili gelir düzenlemelerinde dik-
kate alınır. Sistem işletim (piyasa işletim dahil) faaliyetine ilişkin gelir gereksinimi ve gelir ta-
vanı hesaplamalarında yatırım harcamaları ve yatırıma ilişkin düzeltme bileşenleri dikkate alın-
maz.
İKİNCİ KISIM
Gelir Gereksinimi, Gelir Tavanı ve Düzeltme Bileşenleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Gelir Gereksinimi
Gelir gereksinimi hesaplamaları
MADDE 6 – (1) Gelir gereksinimi, uygulama dönemi öncesinde her tarife yılı için
aşağıdaki eşitlik (1)’e göre hesaplanır:
t : Uygulama dönemindeki her bir tarife yılını,
ud : Uygulama dönemini,
GGt : t tarife yılına ilişkin gelir gereksinimini,
ODVTt : tarife yılı yılbaşı ve yıl sonu düzenlenmiş varlık tabanı değerlerinden ha-
reketle hesaplanan tarifeye esas ortalama düzenlenmiş varlık tabanını,
RMGOd : Uygulama dönemi boyunca geçerli olmak üzere belirlenen düzeltilmiş reel
makul getiri oranını (%),
İt : t tarife yılında yatırımların itfası için ayrılan tutarı,
İGt : t tarife yılı için belirlenen işletme giderini,
Xi : Uygulama döneminin ilk yılından t tarife yılına kadar olan verimlilik pa-
rametrelerini,
gösterir.
(2) Gelir gereksinimi ve bu hesaba esas tüm unsurlar uygulama dönemi baz TÜFE en-
deksine göre hesaplanır. Bu tutarlarla ilgili bu Tebliğ hükümlerine göre yapılacak güncelleme,
baz TÜFE endeksine göre yapılır. Baz TÜFE endeksi gelir gereksinimlerinin onaylandığı Kurul
kararında yer alır.
İşletme giderleri
MADDE 7 – (1) İşletme gideri hesaplamaları kapsamında TEİAŞ geçmiş yıllara ilişkin
işletme giderlerine ait verileri iletim sistem kullanım ve sistem işletim faaliyetiyle ilgili olan
işletme giderleri ile iletim sistem kullanım ve sistem işletim faaliyeti ile ilgili olmayan işletme
giderleri olmak üzere gruplandırarak Kuruma sunar. Düzenlemeye esas işletme gideri hesap-
lamalarına dâhil olan faaliyet ve hizmetler için geçmiş dönem gerçekleşmeleri ve gelecek dö-
neme ilişkin beklentiler dikkate alınır.
(2) Amortisman giderleri ile finansman gideri niteliğinde olan faiz giderleri, finansal
kiralama giderleri ile kambiyo zararları ve gecikme zammı giderleri ile benzer mahiyette olan
diğer giderler düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmaz. İletim faaliyeti
kapsamında oluşan her türlü vergi, resim, harç, lisans bedeli ve benzeri giderler (KDV ve Ku-
rumlar Vergisi hariç) hesaplamalarda dikkate alınır.
(3) Gerçekleşen işletme giderinin, gelir tavanı hesabında dikkate alınan düzenlemeye
esas işletme giderinin üzerinde ya da altında oluşması durumunda, ortaya çıkan farkın gelir ve
tarife düzenleme hesaplamalarında dikkate alınmaması esastır.
Yatırım harcamaları
MADDE 8 – (1) TEİAŞ tarife hesaplamalarına esas yatırım tavanı tekliflerini Kurum
tarafından istenen kapsam ve sürede Kuruma sunar. Yatırımlar Kurum tarafından incelenir ve
yapılan inceleme ve değerlendirmeler de dikkate alınarak Kurul tarafından aynen veya değiş-
tirilerek onaylanır. Tarife hesaplamalarında, Kurul tarafından ilgili mevzuat kapsamında onay-
lanan yatırım tavanı dikkate alınır.
(2) Yatırım tavanı, iletim sistem kullanım faaliyetinin ve alt faaliyetlerinin yürütülmesi
için yapılması zorunlu olan yatırım harcamaları ile yatırım harcaması niteliğindeki diğer har-
camalardan oluşur.
(3) Gerçekleşen yatırım harcamasının hesaplanmasında, finansman gideri niteliğinde
olan faiz giderleri, vade farkı, kur farkı, kambiyo zararları ve finansal kiralama giderleri gibi
giderler ile vergi niteliğinde olan katma değer vergisi ve damga vergisi gibi vergiler dikkate
alınmaz.
(4) Yatırım harcamaları, kullanıma hazır hale gelinceye kadar yapılmakta olan yatırımlar
adı altında izlenir.
(5) Gerçekleşen yatırım harcaması tutarı ile tarife hesaplamalarında dikkate alınan ya-
tırım tavanının farklı olması durumunda, söz konusu farka tekabül eden itfa ve reel makul getiri
tutarları, yatırım farkı düzeltme bileşeni hesaplamalarında dikkate alınarak tarife hesaplama-
larına yansıtılır.
(6) Gelir düzenlemesi hesaplamalarında yatırım harcamalarının; harcamaya ilişkin var-
lıkların faydalı ömürleri, piyasa koşullarındaki borçlanma vadeleri gibi hususlar göz önünde
bulundurularak, Kurul tarafından belirlenecek itfa süresi içinde tarife gelirleri vasıtasıyla kar-
şılanması esastır.
(7) Bir tarife yılına ait makul getiri tutarı, söz konusu tarife yılına ait tarifeye esas dü-
zenlenmiş varlık tabanına düzeltilmiş reel makul getiri oranının uygulanması suretiyle hesap-
lanır. Düzeltilmiş reel makul getiri oranına esas hesaplamalarda, AOSM yöntemi kullanılır.
AOSM, yatırımların finansmanı kapsamında kullanılan kaynakların maliyetleri olan, borç ma-
liyet oranı ve özkaynak maliyet oranı ile bu kaynaklar için Kurul tarafından uygun bulunan
hedef ağırlıklardan hareketle hesaplanır. Özkaynak maliyet oranının hesaplanmasında genel
kabul görmüş olan sermaye varlıklarını fiyatlandırma modeli kullanılır. NMGO belirlenirken,
piyasalardaki borçlanma maliyetleri ile sermaye getirisi beklentisi dikkate alınır. Kurum bu
çerçevede yatırımcılar, yatırım ve finansman kuruluşları ile istişarede bulunabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Gelir Tavanı ve Düzeltme Bileşenlerine İlişkin Hesaplamalar
Gelir tavanının (GTt) hesaplanması
MADDE 9 – (1) TEİAŞ’ın t tarife yılı için gelir tavanı aşağıdaki (GTt) eşitlik (2)’ye
göre hesaplanır:
GTt = GGt * (TÜFEt–1 / TÜFEbaz)+ DGt + GFDBt – YFDBu,t (2)
GTt : TEİAŞ’ın t tarife yılında elde edebileceği ve ilgili faaliyet için hesaplanmış
gelir tavanını,
GGt : t tarife yılına ilişkin gelir gereksinimini,
GFDBt : Gelir farkı düzeltme bileşenini,
YFDBu,t : u uygulama döneminin gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınan yatı-
rım farkı düzeltme bileşinini,
TÜFEt-1 : t-1 tarife yılının Ekim ayı için açıklanan TÜFE değerini,
TÜFEbaz : Baz TÜFE değerini,
DGt : 12 nci madde kapsamındaki giderlerden gelir tavanında dikkate alınacak
olanların t tarife yılı için öngörülen tutarını,
gösterir.
Gelir farkı düzeltme bileşeninin hesaplanması
MADDE 10 – (1) t tarife yılı için gelir farkı düzeltme bileşeni aşağıdaki eşitlik (3)’e
göre hesaplanır:
GFDBt = GFt-2 x (1 + FOt-1)2 (3)
GFt-2 : t-2 tarife yılı için gelir tavanı ile gerçekleşen gelir arasındaki farkı (TL),
FOt-1 :t-1 tarife yılı için belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen güncel faiz oranı-
nı,
gösterir.
(2) t-2 tarife yılı için yıl sonu gelir farkı, aşağıdaki eşitlik (4)’e göre hesaplanır:
GFt-2 = GTt-2 – Gt-2 + DGFt-2 (4)
GTt-2 : t-2 tarife yılı için gelir tavanının, t-2 tarife yılı Haziran ayı TÜFE endeksi
değeri kullanılarak yeniden hesaplanan değerini,
Gt-2 : t-2 tarife yılı Haziran ayı TÜFE endeksi değerine göre gerçekleşen geliri,
DGFt-2 : Gelir tavanı hesabına dahil edilen diğer gelirler kapsamında t-2 tarife yılı
için öngörülen tutarlar ile gerçekleşen tutarlar arasındaki farkın t-2 tarife
yılı Haziran ayı TÜFE endeksine göre hesaplanan değerini,
gösterir.
Yatırım farkı düzeltme bileşeninin (YFDBt) hesaplanması
MADDE 11 – (1) Yatırım farkı düzeltme bileşeni; gelir gereksinimi hesaplamalarında
yatırım tavanları dikkate alınarak uygulama dönemi öncesinde hesaplanan reel makul getiri ve
itfa tutarları ile uygulama dönemi içerisinde gerçekleşen net yatırım harcamaları dikkate alı-
narak hesaplanan gerçekleşen reel makul getiri ve itfa tutarları arasındaki farkın güncellenme-
sinden elde edilir.
(2) Güncelleme yıllar itibariyle reel makul getiri oranı ve TÜFE uygulanmasıyla ya da
faiz oranı ile yapılabilir.
(3) Birinci fıkraya göre hesaplanan yatırım farkı düzeltme bileşeni tutarının uygulama
döneminin ikinci yılı gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması esastır. Söz konusu tutarın
tarifede önemli değişime yol açması durumunda, bu tutar birden fazla tarife yılının gelir tavanı
hesaplamalarında faiz oranı ile gerekli güncelleme yapılarak dikkate alınır.
Diğer giderler
MADDE 12 – (1) İletim sistemi kayıplarının TEİAŞ tarafından karşılanacak şekilde
satın alınması ve/veya 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik
Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat kapsamında yürütülen
faaliyetler sonucu doğan giderlerin, mevzuatta farklı bir düzenleme bulunmadığı durumda,
gelir düzenlemeleri yoluyla karşılanması esastır.
(2) Birinci fıkra kapsamındaki giderlerden Kurumca uygun bulunanlar işletme giderleri
içerisinde dikkate alınır. Bu giderlerden işletme giderlerine dahil edilmeyenler gelirleri mali-
yetlerini karşılayacak şekilde gelir tavanına ilave edilerek iletim bedelleri yoluyla karşılanabilir
veya usul ve esasları yöntem bildiriminde düzenlenmek şartıyla ilgililere ayrıca yansıtılabilir.
Bu giderlerden gelir tavanına dahil edilenlerin öngörülen değerleri ile gerçekleşmeleri arasında
oluşacak farklar, gelir farkı düzeltme bileşeni yoluyla tarifelerde dikkate alınır.
(3) Bu madde kapsamındaki giderler aynen karşılanabileceği gibi, verilecek hedefler
oranında da karşılanabilir.
(4) Bu madde kapsamındaki faaliyetlerle ilgili olarak gelirlerin giderleri aşması durumunda
oluşan net gelirler, ilgililere giderlerin yansıtıldığı usul ve esaslara uygun olarak yansıtılır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan tebliğler
MADDE 13 – (1) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İletim
Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İletim Sistemi İşletim
Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
Atıflar
MADDE 14 – (1) Bu Tebliğde düzenlemiş olan hususlara ilişkin olarak 24/1/2003 ta-
rihli ve 25003 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzen-
lemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında
Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
(2) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İletim Sistemi Ge-
lirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
(3) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İletim Sistemi İşletim
Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
Yürürlük
MADDE 15 – (1) Bu Tebliğ 1/1/2016 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı
yürütür.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
İLETİM GELİRİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ
BİRİNCİ KISIM 30 Aralık 2015 Tarihli ve 29578 Sayılı
Genel Hükümler O Resmi Gazete'de” yayımlanarak yürürlüğe
girmiştir.
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 — (1) Bu Tebliğin amacı, TEİAŞ'ın gelir düzenlemelerine ilişkin usul ve
esasların belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 -(1) Bu Tebliğ, iletim sistem kullanım ve sistem işletim gelir ihtiyacının
belirlenmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 -(1) Bu Tebliğ, 22/8/2015 tarihli ve 29453 sayılı Resmi Gazete'de yayım-
lanan Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 -(1) Bu Tebliğde geçen;
a) Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (AOSM): Yatırımların finansmanı kapsamında
kullanılan kaynakların maliyetleri olan, borç maliyet oranı ve özkaynak maliyet oranı ile bu
kaynaklar için Kurul tarafından uygun bulunan ağırlıklardan hareketle hesaplanan alternatif
getiri oranını,
b) Başkan: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanını,
e) Baz TÜFE: Gelir gereksinimi hesaplamalarında yer alan tutarlara baz olan TÜFE
değerini,
ç) Düzeltilmiş reel makul getiri oranı (RMGOd): Reel makul getiri oranının tarifeye
esas düzenlenmiş varlık tabanı ile aynı dönemsel baza getirilmiş halini,
d) Düzeltme bileşeni: Tarife hesaplamalarına esas öngörülen değerler ile gerçekleşen
değerler arasında oluşan farkların parasal etkilerinin tarifelere yansıtılması için kullanılan ka-
lemleri,
e) Düzenlenmiş varlık tabanı: Her bir tarife yılı için yılbaşı ve yıl sonu olmak üzere,
düzenlemeye esas net yatırım harcaması tutarlarının itfa edilmemiş kısımlarının güncellenmiş
değerlerinin toplanması suretiyle hesaplanan tutarı,
f) Faiz oranı (FO): Düzeltme bileşeni hesaplamalarında kullanılan ve bir tarife yılı için
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen ağırlıklı ortalama Türk Lirası mev-
duat faiz oranını,
g) Gelir düzenlemesi: Tarifeleri düzenlemeye tabi tüzel kişilerin, mevzuat uyarınca bir
uygulama dönemi ve/veya tarife yılı için öngörülen gelir ve/veya fiyat tavanlarının belirlenmesi
amacıyla Kurum tarafından yapılan düzenlemeyi,
g) Gelir farkı (GP): İlgili tarife yılına ait gelir tavanının, öngörülen TÜFE endeksine
göre hesaplanan değeri ile gerçekleşen gelir arasındaki farkı,
h) Gelir gereksinimi: TEİAŞ”ın sistem kullanım, sistem işletim ve mevzuat çerçeve-
sinde yürütmesi gereken diğer faaliyetlerine ilişkin gelir ihtiyacını,
i) Gelir tavanı: TEİAŞ'ın bir tarife yılında gelir düzenlemesi yapılan her bir faaliyeti
için toplayacağı gelirin sınırını,
i) Gerçekleşen yatırım harcaması: Bir tarife yılı içerisinde kullanıma hazır hale getirilen
yatırımların tutarını,
)) İşletme gideri: TEİAŞ'ın faaliyetleriyle ilgili işletme giderlerini karşılayabilmeleri
için gelir gereksinimi hesabında öngörülen tutarı,
k) İletim bedelleri: İletim faaliyeti, sistem işletim ve piyasa işletim gibi hizmetlerin su-
nulması sırasında oluşan maliyetlerden mevzuat kapsamında uygun görülenler dikkate alınarak
hesaplanan bedelleri,
) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
m) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
n) Makul getiri tutarı: Düzeltilmiş reel makul getiri oranının tarifeye esas düzenlenmiş
varlık tabanına uygulanması ile bulunan tutarı,
o) Nominal makul getiri oranı (NMGO): Düzenlenmiş varlık tabanını oluşturan yatırım
harcamalarının finansmanında kullanılan kaynakların maliyetleri ve piyasa riskleri dikkate alı-
narak ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (AOSM) yöntemiyle hesaplanan getiri oranını,
ö) Reel makul getiri oranı (RMGO): Nominal makul getiri oranının enflasyon etkisin-
den arındırılması ile bulunan oranı,
p) Tarife yılı: Bir uygulama dönemi içerisinde yer alan her bir takvim yılını,
r) TEİAŞ: Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketini,
s) TÜFE: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından belirlenen Tüketici Fiyat Endeksini,
ş) Uygulama dönemi: Tarife parametrelerinin geçerli olduğu bir yıl ve üzerinde bir za-
manı kapsayan süreyi,
0 Verimlilik parametresi: Verimliliğin arttırılmasının teşvik edilmesi için, benzer uy-
gulamalar göz önüne alınarak gelir düzenlemesi kapsamında yüzde cinsinden belirlenen para-
metreyi,
u) Yatırım tavanı: Kuruma sunulan ve Kurul tarafından değiştirilerek ya da değiştiril-
meksizin onaylanan yatırım harcamalarına ilişkin tutarı,
ü) Yönetmelik: Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğini,
w Yöntem bildirimi: İletim tarifesinin uygulanmasına ilişkin TEİAŞ tarafından sunulan
ve Kurul tarafından aynen ya da değiştirilerek onaylanan usul ve esasları,
ifade eder.
(2) Bu Tebliğde geçmekle birlikte tanımlanmamış diğer terim ve kavramlar ilgili mev-
zuattaki anlam ve kapsama sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
İletim Bedelleri
İletim bedelleri
MADDE 5 — (1) İletim bedelleri, TEİAŞ”ın iletim sistem kullanım faaliyetini yürüte-
bilmesi için gerekli olan maliyetlerden hareketle belirlenir.
(2) İletim bedelleri; iletim sistem kullanım bedelleri, sistem işletim bedelleri ve ilgili
mevzuat çerçevesinde oluşabilecek diğer bedellerden oluşur. Bu kalemlerin kapsamı ve her bir
kullanıcı grubuna bu kalemlerden hangisi/hangilerinin uygulanacağı yöntem bildiriminde be-
lirlenir. Yöntem bildirimi, TEİAŞ tarafından hazırlanarak Kuruma sunulur, Kurul yöntem bil-
dirimini aynen veya değiştirerek onaylar.
(3) Bu Tebliğde tanımlanan gelir gereksinimi, gelir tavanı ve gelir farkı düzeltme bile-
şeni hesaplamaları TEİAŞ”'ın iletim sistem kullanım faaliyeti ile sistem işletim faaliyeti (piyasa
işletim dahil) için geçerli olmakla birlikte, yatırım harcamalarına ilişkin düzenlemeler ve dü-
zeltme bileşenleri yalnızca iletim sistem kullanım faaliyeti ile ilgili gelir düzenlemelerinde dik-
kate alınır. Sistem işletim (piyasa işletim dahil) faaliyetine ilişkin gelir gereksinimi ve gelir ta-
vanı hesaplamalarında yatırım harcamaları ve yatırıma ilişkin düzeltme bileşenleri dikkate alın-
maz.
İKİNCİ KISIM
Gelir Gereksinimi, Gelir Tavanı ve Düzeltme Bileşenleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Gelir Gereksinimi
Gelir gereksinimi hesaplamaları
MADDE 6 - (1) Gelir gereksinimi, uygulama dönemi öncesinde her tarife yılı için
aşağıdaki eşitlik (1)?e göre hesaplanır:
ud
GG, -İG,*J)J 0-Xx,)4(oDrr)* RMGo,lsi, (d)
Hd
t : Uygulama dönemindeki her bir tarife yılını,
ud : Uygulama dönemini,
GG, : ttarife yılına ilişkin gelir gereksinimini,
ODVT, . : tarife yılı yılbaşı ve yıl sonu düzenlenmiş varlık tabanı değerlerinden ha-
reketle hesaplanan tarifeye esas ortalama düzenlenmiş varlık tabanını,
RMGOj, : Uygulama dönemi boyunca geçerli olmak üzere belirlenen düzeltilmiş reel
makul getiri oranını (©),
İ, : ttarife yılında yatırımların itfası için ayrılan tutarı,
İG, : ttarife yılı için belirlenen işletme giderini,
X; : Uygulama döneminin ilk yılından t tarife yılına kadar olan verimlilik pa-
rametrelerini,
gösterir.
(2) Gelir gereksinimi ve bu hesaba esas tüm unsurlar uygulama dönemi baz TÜFE en-
deksine göre hesaplanır. Bu tutarlarla ilgili bu Tebliğ hükümlerine göre yapılacak güncelleme,
baz TÜFE endeksine göre yapılır. Baz TÜFE endeksi gelir gereksinimlerinin onaylandığı Kurul
kararında yer alır.
İşletme giderleri
MADDE 7 - (1) İşletme gideri hesaplamaları kapsamında TEİAŞ geçmiş yıllara ilişkin
işletme giderlerine ait verileri iletim sistem kullanım ve sistem işletim faaliyetiyle ilgili olan
işletme giderleri ile iletim sistem kullanım ve sistem işletim faaliyeti ile ilgili olmayan işletme
giderleri olmak üzere gruplandırarak Kuruma sunar. Düzenlemeye esas işletme gideri hesap-
lamalarına dâhil olan faaliyet ve hizmetler için geçmiş dönem gerçekleşmeleri ve gelecek dö-
neme ilişkin beklentiler dikkate alınır.
(2) Amortisman giderleri ile finansman gideri niteliğinde olan faiz giderleri, finansal
kiralama giderleri ile kambiyo zararları ve gecikme zammı giderleri ile benzer mahiyette olan
diğer giderler düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmaz. İletim faaliyeti
kapsamında oluşan her türlü vergi, resim, harç, lisans bedeli ve benzeri giderler (KDV ve Ku-
rumlar Vergisi hariç) hesaplamalarda dikkate alınır.
(3) Gerçekleşen işletme giderinin, gelir tavanı hesabında dikkate alınan düzenlemeye
esas işletme giderinin üzerinde ya da altında oluşması durumunda, ortaya çıkan farkın gelir ve
tarife düzenleme hesaplamalarında dikkate alınmaması esastır.
Yatırım harcamaları
MADDE 8 —(1) TEİAŞ tarife hesaplamalarına esas yatırım tavanı tekliflerini Kurum
tarafından istenen kapsam ve sürede Kuruma sunar. Yatırımlar Kurum tarafından incelenir ve
yapılan inceleme ve değerlendirmeler de dikkate alınarak Kurul tarafından aynen veya değiş-
tirilerek onaylanır. Tarife hesaplamalarında, Kurul tarafından ilgili mevzuat kapsamında onay-
lanan yatırım tavanı dikkate alınır.
(2) Yatırım tavanı, iletim sistem kullanım faaliyetinin ve alt faaliyetlerinin yürütülmesi
için yapılması zorunlu olan yatırım harcamaları ile yatırım harcaması niteliğindeki diğer har-
camalardan oluşur.
(3) Gerçekleşen yatırım harcamasının hesaplanmasında, finansman gideri niteliğinde
olan faiz giderleri, vade farkı, kur farkı, kambiyo zararları ve finansal kiralama giderleri gibi
giderler ile vergi niteliğinde olan katma değer vergisi ve damga vergisi gibi vergiler dikkate
alınmaz.
(4) Yatırım harcamaları, kullanıma hazır hale gelinceye kadar yapılmakta olan yatırımlar
adı altında izlenir.
(9) Gerçekleşen yatırım harcaması tutarı ile tarife hesaplamalarında dikkate alınan ya-
tırım tavanının farklı olması durumunda, söz konusu farka tekabül eden itfa ve reel makul getiri
tutarları, yatırım farkı düzeltme bileşeni hesaplamalarında dikkate alınarak tarife hesaplama-
larına yansıtılır.
(6) Gelir düzenlemesi hesaplamalarında yatırım harcamalarının; harcamaya ilişkin var-
lıkların faydalı ömürleri, piyasa koşullarındaki borçlanma vadeleri gibi hususlar göz önünde
bulundurularak, Kurul tarafından belirlenecek itfa süresi içinde tarife gelirleri vasıtasıyla kar-
şılanması esastır.
(7) Bir tarife yılına ait makul getiri tutarı, söz konusu tarife yılına ait tarifeye esas dü-
zenlenmiş varlık tabanına düzeltilmiş reel makul getiri oranının uygulanması suretiyle hesap-
lanır. Düzeltilmiş reel makul getiri oranına esas hesaplamalarda, AOSM yöntemi kullanılır.
AOSM, yatırımların finansmanı kapsamında kullanılan kaynakların maliyetleri olan, borç ma-
liyet oranı ve özkaynak maliyet oranı ile bu kaynaklar için Kurul tarafından uygun bulunan
hedef ağırlıklardan hareketle hesaplanır. Özkaynak maliyet oranının hesaplanmasında genel
kabul görmüş olan sermaye varlıklarını fiyatlandırma modeli kullanılır. NMGO belirlenirken,
piyasalardaki borçlanma maliyetleri ile sermaye getirisi beklentisi dikkate alınır. Kurum bu
çerçevede yatırımcılar, yatırım ve finansman kuruluşları ile istişarede bulunabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Gelir Tavanı ve Düzeltme Bileşenlerine İlişkin Hesaplamalar
Gelir tavanının (GT) hesaplanması
MADDE 9 — (1) TEİAŞ'ın t tarife yılı için gelir tavanı aşağıdaki (GT) eşitlik (2)'ye
göre hesaplanır:
GT,- GG,* (TÜFE, ,/TÜFE,,J* DG, * GFDB,— YEDB,, , 2)
GT, TEİAŞ”ın t tarife yılında elde edebileceği ve ilgili faaliyet için hesaplanmış
gelir tavanını,
GG, : ttarife yılına ilişkin gelir gereksinimini,
GFDB, . : Gelir farkı düzeltme bileşenini,
YFDB,, :u uygulama döneminin gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınan yatı-
rım farkı düzeltme bileşinini,
TÜFE, , : t-1 tarife yılının Ekim ayı için açıklanan TÜFE değerini,
TÜFE,,, : Baz TÜFE değerini,
DG, : 12 nci madde kapsamındaki giderlerden gelir tavanında dikkate alınacak
olanların t tarife yılı için öngörülen tutarını,
gösterir.
Gelir farkı düzeltme bileşeninin hesaplanması
MADDE 10 — (1) t tarife yılı için gelir farkı düzeltme bileşeni aşağıdaki eşitlik (3'e
göre hesaplanır:
GFDB,-GF,,x(1*FO,,) (3)
GF, : t-2 tarife yılı için gelir tavanı ile gerçekleşen gelir arasındaki farkı (TL),
FO, :t-1 tarife yılı için belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen güncel faiz oranı-
nı,
gösterir.
(2) t-2 tarife yılı için yıl sonu gelir farkı, aşağıdaki eşitlik (4)'e göre hesaplanır:
GF,)-G1,,—G,, * DGF,; (4)
GT;5 : t-2 tarife yılı için gelir tavanının, t-2 tarife yılı Haziran ayı TÜFE endeksi
değeri kullanılarak yeniden hesaplanan değerini,
Gi : t-2 tarife yılı Haziran ayı TÜFE endeksi değerine göre gerçekleşen geliri,
DGF,, : Gelir tavanı hesabına dahil edilen diğer gelirler kapsamında t-2 tarife yılı
için öngörülen tutarlar ile gerçekleşen tutarlar arasındaki farkın t-2 tarife
yılı Haziran ayı TÜFE endeksine göre hesaplanan değerini,
gösterir.
Yatırım farkı düzeltme bileşeninin (YFDB.,) hesaplanması
MADDE 11 — (1) Yatırım farkı düzeltme bileşeni; gelir gereksinimi hesaplamalarında
yatırım tavanları dikkate alınarak uygulama dönemi öncesinde hesaplanan reel makul getiri ve
itfa tutarları ile uygulama dönemi içerisinde gerçekleşen net yatırım harcamaları dikkate alı-
narak hesaplanan gerçekleşen reel makul getiri ve itfa tutarları arasındaki farkın güncellenme-
sinden elde edilir.
(2) Güncelleme yıllar itibariyle reel makul getiri oranı ve TÜFE uygulanmasıyla ya da
faiz oranı ile yapılabilir.
(3) Birinci fıkraya göre hesaplanan yatırım farkı düzeltme bileşeni tutarının uygulama
döneminin ikinci yılı gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması esastır. Söz konusu tutarın
tarifede önemli değişime yol açması durumunda, bu tutar birden fazla tarife yılının gelir tavanı
hesaplamalarında faiz oranı ile gerekli güncelleme yapılarak dikkate alınır.
Diğer giderler
MADDE 12 — (1) İletim sistemi kayıplarının TEİAŞ tarafından karşılanacak şekilde
satın alınması ve/veya 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik
Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği ve diğer ilgili mevzuat kapsamında yürütülen
faaliyetler sonucu doğan giderlerin, mevzuatta farklı bir düzenleme bulunmadığı durumda,
gelir düzenlemeleri yoluyla karşılanması esastır.
(2) Birinci fıkra kapsamındaki giderlerden Kurumca uygun bulunanlar işletme giderleri
içerisinde dikkate alınır. Bu giderlerden işletme giderlerine dahil edilmeyenler gelirleri mali-
yetlerini karşılayacak şekilde gelir tavanına ilave edilerek iletim bedelleri yoluyla karşılanabilir
veya usul ve esasları yöntem bildiriminde düzenlenmek şartıyla ilgililere ayrıca yansıtılabilir.
Bu giderlerden gelir tavanına dahil edilenlerin öngörülen değerleri ile gerçekleşmeleri arasında
oluşacak farklar, gelir farkı düzeltme bileşeni yoluyla tarifelerde dikkate alınır.
(3) Bu madde kapsamındaki giderler aynen karşılanabileceği gibi, verilecek hedefler
oranında da karşılanabilir.
(4) Bu madde kapsamındaki faaliyetlerle ilgili olarak gelirlerin giderleri aşması durumunda
oluşan net gelirler, ilgililere giderlerin yansıtıldığı usul ve esaslara uygun olarak yansıtılır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan tebliğler
MADDE 13 —(1) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İletim
Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İletim Sistemi İşletim
Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
Atıflar
MADDE 14 — (1) Bu Tebliğde düzenlemiş olan hususlara ilişkin olarak 24/1/2003 ta-
rihli ve 25003 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzen-
lemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında
Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
(2) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İletim Sistemi Ge-
lirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
(3) 11/8/2002 tarihli ve 24843 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İletim Sistemi İşletim
Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğe yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
Yürürlük
MADDE 15 —(1) Bu Tebliğ 1/1/2016 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 - (1) Bu Tebliğ hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı