title: hajmining 2016-2021 yillardagi о‘zgarishi
text: hajmining 2016-2021 yillardagi о‘zgarishi
  Kо‘rsatkichlar
  2017
  2018
  2019
  2020
  2021
  2021 yil 2017
  yilga nisbatan
  о‘zgarishi
  +,-
  %
  О‘zbekistonda
  jami kо‘rsa-
  tilgan
  xizmatlar,
  mlrd. sо‘m
  11113,6 14058,8 19292,0 26455,8 31785,8 20672,2 286,0
  О‘zbekistonda
  maishiy
  xizmat-lar,
  mlrd. sо‘m
  187,1
  253,9
  326,9
  430,7
  551,4
  364,3
  294,7
  О‘zbekiston
  bо‘yicha jami
  xizmatlarda
  maishiy
  xizmat-larning
  ulushi, %
  1,68
  1,81
  1,69
  1,63
  1,73
  +0,05
  X
  Tahlillardan kо‘rish mumkinki, maishiy xizmatlar hajmi yildan yilga oshib
  borgan va bunga asosan kо‘rsatilgan maishiy xizmatlarning narxi ham katta ta’sir
  qilgan.
  Ma’lumki, oxirgi yillarda maishiy xizmatlar narxi kо‘rsatiladigan xizmat
  turlariga qarab 20-22 marta oshgan. Ayniqsa, sо‘nggi 4-5 yilda bu о‘sish sezilarli
  bо‘lgan.
  Tovarlardan farqli ravishda xizmatlar moddiy obyekt shaklini ololmaydi.
  Xizmat ko‘rsatish va ularni ishlab chiqarish bir-biridan ajralmas va bir-birini
  430
  to‘ldiruvchi komponentlardir. Xizmatlar iste’molchilar buyurtmasi bо‘yicha ishlab
  chiqaruvchilar tomonidan amalga oshiriladigan turli faoliyat natijalarini ifodalaydi va
  odatda birliklar holatini о‘zgartirishga olib keladi.
  Xizmat ko‘rsatishda iste’molchilar kutadigan о‘zgarishlar quyidagilarga
  bog‘liq bо‘ladi:
  - xizmatni ishlab chiqaruvchi iste’molchiga tegishli tovarlar bilan muayyan
  operatsiyalarni, ya’ni ularni tashish, tozalash, ta’mirlash kabi ishlarni amalga
  oshirish;
  - xizmatni amalga oshiruvchi insonlarga terapevtik yoki jarrohlik yordami
  kо‘rsatadi, ularning tashqi kо‘rinishini о‘zgartiradi, ta’lim, informatsion va maslahat
  xizmatlarini kо‘rsatadi, kо‘ngilochar dasturlarni tashkil qiladi va h.k;
  - ishlab chiqaruvchi sug‘urta, moliyaviy vositachilik bо‘yicha xizmatlar
  kо‘rsatadi, himoyani ta’minlaydi, kafillik beradi va h.k.
  Bu kabi о‘zgarishlar vaqtinchalik yoki doimiy xarakterga ega bо‘lishi mumkin.
  Chunonchi, tibbiy xizmatlar yoki ta’lim sohasida xizmatlar kо‘rsatish natijasida
  iste’molchilar holatida uzoq muddatli о‘zgarishlar rо‘y berishi va bu о‘zgarishlarning
  afzalligidan uzoq yillar mobaynida foydalanish mumkin. Bir guruh tarmoqlar,
  tovarlarning kо‘pgina xususiyatiga ega bо‘lgan mahsulot ishlab chiqarish bilan
  shug‘ullansa ham odatan xizmatlar sohasi kabi tasniflanadi. Bu guruhga informatsion
  dasturlarni yaratish, yangiliklar va maslahat xususiyatiga ega bо‘lgan materiallarni
  tayyorlash, dasturiy ta’minotni ishlab chiqish, kinofilmlar va musiqa dasturlarini
  yaratish va shu kabilar kiradi.
  Ta’kidlash lozimki, hozirgi kunda respublikamizda xizmatlar sohasini
  rivojlantirish va uning samaradorligini oshirishga quyidagi tashkiliy-iqtisodiy
  muammolar tо‘siq bо‘lmoqda:
  - xizmatlar sohasini modernizatsiyalash va diversifikatsiyalashning talab
  darajasida emasligi;
  - xizmatlar sohasi va bozorini rivojlantirish hamda samaradorligini oshirish
  bо‘yicha aniq innovatsion yо‘nalishlarning belgilab olinmaganligi;
  431
  - xizmatlar sohasini rivojlantirishda turli tashqi omillar (tabiiy ofatlar, kasallik
  va pandemiya oqibatlari) ta’sirlarining hududlarda yetarli darajada hisobga
  olinmaganligi;
  - xizmatlar sohasini rivojlantirish jarayonlari va chora-tadbirlarida raqamli
  iqtisodiyot
  talablariga
  mos
  tashkiliy-iqtisodiy
  mexanizm
  tо‘liq
  ishlab
  chiqilmaganligi;
  - xizmatlar sohasini rivojlantirishda jahon tajribasi, ayniqsa, industrial
  rivojlangan xorijiy davlatlarda erishilgan ilg‘or yutuqlardan respublika va uning
  hududlarida yetarli darajada foydalanilmayotganligi;
  -
  xizmatlar
  sohasini
  rivojlantirishda
  innovatsiyaning
  past
  darajada
  qо‘llanilayotganligi, ayniqsa kelajak xizmatlari, yangilikka asoslangan xizmatlar
  bо‘yicha tizimli ishlarning yо‘lga qо‘yilmaganligi va h.k.
  |