title: rasmiy zaxiralar bo’yicha operatsiyalar
text: |
  rasmiy zaxiralar bo’yicha operatsiyalar Pdf ko'rish
  |
  bet | 536/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIrasmiy zaxiralar bo’yicha operatsiyalar
  deyiladi. Bu operatsiyalar Markaziy
  bankning ochiq bozordagi operatsiyalari bilan bir xil emas. Rasmiy zaxiralar bo’yicha
  operatsiyalar natijasida joriy hisobdagi qoldiq summasi, kapital harakati hisobi va
  zaxiralar miqdorining o’zgarishi nolni tashkil qilishi zarur.
  Mamlakat uzoq davr davomida joriy operatsiyalar bo’yicha taqchillikni bartaraf
  qilishni kechiktirishi va o’zining rasmiy valyuta zaxiralarini to’liq sarflashi natijasida
  to’lov balansi inqirozi kelib chiqadi. Mamlakat tashqi qarzlarni to’lash holatida
  bo’lmaganligi sababli, chet eldan kredit olish imkoniyatidan mahrum bo’ladi.
  Iqtisodiyot sub’ektlarining davlat va Markaziy bank siyosatiga ishonchsizligi
  to’lov balansi inqirozini chuqurlashtiruvchi omil hisoblanadi. Milliy valyuta
  qadrsizlanishining kutilishi chet el valyutalariga chayqovchilikka qaratilgan talabni
  rag’batlantiradi. Bu Markaziy bankning milliy valyuta qadrsizlanishining oldini
  olishga qaratilgan harakatini ancha qiyinlashtiradi, chunki uning rasmiy valyuta
  zaxiralari bir vaqtda to’lov balansining taqchilligini moliyalashtirish va chet el
  valyutalariga o’sib boruvchi chayqovchilik talabini qondirish uchun yetarli bo’lmay
  qoladi. Bunday holda valyutalarning «xufyona bozori» vujudga kelib, rivojlana
  boshlaydi.
  Respublikamizda davlat budjeti taqchilligi ijobiy tavsifga egaligi, tashqi savdo
  aylanmasida ijobiy saldoga erishilganligi (2008 yil 4068,8 mln. AQSH dollari
  miqdorida) va oltin-valyuta zaxiralarimizning yildan-yilga ko’payib borayotganligi
  orqali «O’zbekiston o’zining ishonchli va to’lov qobiliyatiga ega hamkor ekanini,
  mamlakatimizda chet el sarmoyasini jalb etish bo’yicha har tomonlama qulay shart-
  sharoitlar yaratilganini amalda isbotlamoqda»
  1
  .
  1
  Karimov I.A. Jahon moliyaviy-iqtisodiy inqirozi, O’zbеkiston sharoitida uni bartaraf etishning yo’llari va choralari. –
  T.: O’zbеkiston, 2009, 10-b.
  |
  | |