title: Основы пакета - bet 208
text: 286
  (masalan, elektr signalini yorug‗lik signaliga va teskariga) ishlarini bajaradi.
  Ko‗pincha adapter platasiga o‗rnatilgan qabul qilish va uzatish qurilmasini
  transiver deb ham yuritiladi.
  Repiterlar yoki qaytaruvchi (repeater, povtoriteli) qurilmasi transiverga
  nisbatan ancha oddiy vazifasini bajaradi. U faqat susaygan signalni qayta tiklab
  avvalgi ya‘ni uzatilgan vaqtidagi ko‗rinishga (amplitudasi va ko‗rinishini)
  keltiradi. Signalni qayta tiklashning asosiy maqsadi, tarmoq uzunligini oshirishdan
  iborat (4.16–rasm). Lekin repiterlar ko‗pincha boshqa funksiyalarni ham
  bajaradilar, masalan, tarmoqqa ulanadigan qismlarni galvanik ajratish. Repiterlar
  va transiverlar hech mahal o‗zidan o‗tayotgan axborotga hech qanday ishlov
  bermaydilar.
  4.16 – rasm. Tarmoqning ikki bo„lagini repiter yordamida ulash.
  Konsentratorlar (Hub), o‗z nomidan kelib chiqadiki, bir necha tarmoq
  qismlarini birlashtirib bir butun tarmoq hosil qilishga xizmat qiladilar.
  Konsentratorlarni aktiv va passivga ajratish mumkin.
  Passiv konsentratorlar konstruktiv jihatidan bir necha repiterlarni o‗z
  tarkibiga olgan bo‗ladi. Ular repiterlar bajaradigan vazifalarini o‗zini bajaradilar
  (4.17–rasm). Bunday konsentratorlarning alohida olingan repiterlarga nisbatan
  ahzalligi hamma ulanish nuqtalari bir joyga yig‗ilganligi. Bu tarmoq tuzilishini
  Repiter
  287
  o‗zgartirishga qulaylik tug‗diradi, tarmoqni nazorat qilish va nosozliklarni topishni
  osonlashtiradi. Shuningdek, hamma repiterlar bu holda sifatli va bir nuqtadan
  elektr manbayiga ulanadilar.
  4.17 – rasm. Repiterli konsentratorning tarkibi.
  Passiv konsentratorlar ba‘zi hollarda axborot almashinuviga aralashdilar,
  yani ba‘zi bir aniq xatoliklarni yo‗qotishga yordamlashib.
  Aktiv konsentratorlar ancha murakkab vazifalarni bajaradilar, masalan, ular
  almashuv protokollarini va axborotni o‗zgartirishni amalga oshiradilar. To‗g‗ri, bu
  o‗zgartirishlar ancha sodda. Aktiv konsentratorlarga misol, kommutatsiya qiluvchi
  konsentratorlar (switching hub), kommutatorlar bo‗lishi mumkin. Ular paketlarni
  tarmoqning bir qismidan ikkinchi qismiga uzatadilar, lekin aynan shu tarmoq
  qismidagi abonentga manzillangan paketnigina uzatadilar. Bu holda paketning o‗zi
  kommutator tomonidan qabul qilinmaydi. Bu tarmoqda axborot almashish
  chastotasini kamaytirib yuboradi, chunki har bir tarmoq qismi faqat o‗ziga taalluqli
  paketlar bilan ishlaydi.
  Ko‗priklar (Bridge, mosti), yo‗naltirgichlar (router, morshrutizatori) va
  shlyuzlar (gateway) turli xildagi tarmoqlardan bir butun tarmoq hosil qilish uchun
  ishlatiladi, yaʻni turli quyi bosqich almashish protokollari, xususan, turli
  o‗lchamdagi paketlar, turli kodlash usullari va turli tezlikdagi uzatishlar va hokazo.
  Ularni qo‗llash oqibatida murakkab va o‗z tarkibida turli xildagi tarmoq
  qismlaridan iborat tarmoqqa ega bo‗linadi. Foydalanuvchi nazarida oddiy tarmoq
  Repiter
  Repiter
  Repiter
  1- segment
  Repiter
  2- segment
  3- segment
  4- segment
  |