title: “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
text: |
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 262
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
  takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
  JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
  06.12.2022
  axborotni rivojlantirish (bilim, ko‘nikma va malakalarni amaliyotda mustahkamlash va
  qo‘llash);
  axborotni assimilyatsiya qilishni nazorat qilish;
  axborot bilan ishlash jarayonini tuzatish.
  Biroq, aksariyat olimlarning fikriga ko‘ra, eng tizimlisi o‘qitishning maqsad va funktsiyalari,
  tashkiliy-didaktik tamoyillari, mazmuni, shakllari va usullarining birligini aks ettiruvchi o‘quv
  jarayonining tuzilishidir.
  Oliy ta’lim muassasalarida ta’limning maqsadlari haqida gapirganda shuni ta’kidlash
  kerakki, ta’lim jarayonining tizimli boshlanishi mutaxassislar tayyorlashning ijtimoiy
  buyurtmasidir . U federal va mintaqaviy, hatto ishlab chiqarish darajasida ham
  shakllanadi. Ijtimoiy buyurtma mutaxassislarni tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini
  oshirishga bo‘lgan ehtiyojlarni, ularning kasbiy malakasi darajasiga qo‘yiladigan talablarni,
  mutaxassisning malaka tavsiflarini (modelini) va boshqalarni aks ettiradi.
  O‘quv jarayoni turli darajalarda amalga oshiriladi va tsiklikdir. O‘quv jarayoni sikllari
  rivojlanishining eng muhim ko‘rsatkichi pedagogik ishning didaktik maqsadlaridir.
  Kadrlar tayyorlash tizimining umumiy maqsadi o‘z oldiga qo‘yilgan vazifa va funksiyalarni
  maqsadga muvofiq samarali bajara oladigan mutaxassislarning yuqori kasbiy mahoratini
  ta’minlashdan iborat. Ta’limning umumiy maqsadi va o‘quv predmetining mazmuni asosida
  shaxsiy maqsadlar shakllanadi. Shu bilan birga, tinglovchilarning yosh xususiyatlari va
  tayyorgarlik darajasi, qo‘llaniladigan o‘qitish usullari va vositalari hisobga olinadi.
  O‘quv maqsadlarini shakllantirishda uzluksiz ta’lim tizimi asos bo‘lgan uslubiy qoidalar
  muhim rol o‘ynaydi:
  fuqarolarga tegishli ta’lim olish va takomillashtirishda teng imkoniyatlarni ta’minlash;
  ta’lim jarayonini insonparvarlashtirish va demokratlashtirishni ta’minlash;
  moslashuvchanlikni, innovatsiyalarga ochiqlikni, oliy, qo‘shimcha kasb-hunar va oliy o‘quv
  yurtidan keyingi ta’limning barcha turlari va shakllarini maqbul uyg‘unligini ta’minlash.
  O‘quv maqsadlarini tasniflashda ko‘plab yondashuvlar mavjud. Shunday qilib, maqsadlar
  quyidagi asoslar bo‘yicha tasniflanadi:
  ularning umumiyligi o‘lchovi (global, umumiy va xususiy maqsadlar);
  ularni shakllantirish va erishish uchun mas’ul bo‘lgan ta’lim tuzilmalariga munosabat
  (davlat, umumiy universitet, fakultet, sobor maqsadlari);
  shaxsning rivojlanishiga rahbarlik qilinadigan quyi tuzilmalar (shaxsning ehtiyoj-
  motivatsion, hissiy-irodaviy, kognitiv sohalarini rivojlantirish maqsadlari).
  Pedagogikaning maqsadi bir hil maqsad vazifalarga ega bo‘lgan turli fanlarning element va
  qismlarini bir butunga birlashtirishga yo‘naltirilgan integratsiyani amalga oshirishda
  o‘qituvchilarga yordam berishdir. Ko‘p yillik kuzatishlar shuni ko‘rsatadiki, boshlang‘ich sinf
  o‘quvchilari, keyinchalik esa bitiruvchilar u yoki bu fanlarni o‘rganib, boshqa fanlarni o‘rganishga
  qiynaladi, ularda mustaqil fikrlash, olingan bilimlarga o‘xshash yoki yangi vaziyatlarga ko‘chira
  bilish ko‘nikmalari etishmaydi.
  Bularning hammasi dars jarayonida turli fanlar bo‘yicha mashg‘ulotlarning o‘zaro
  kelishmovchiligi tufayli sodir bo‘lmoqda. Bu holatda integratsiya bir predmet bo‘yicha bilimlarni
  ikkinchisiga ko‘chirish va faoliyatning almashinishi emas, balki zamonaviy fanlar integratsiyasi
  yo‘nalishlarini aks ettiruvchi yangi didaktik ekvivalentlarni yaratish jarayonidir. Qator olimlar
  maktab ta’limini integratsiyalashning muhimligiga e’tibor qaratsa, ba’zilari integratsiya darsni
  samarali tashkil qilish vositasi, predmetlar aloqalarini yangi pog‘onalarga ko‘tarish shakli, deb
  hisoblaydi.
  Demak, integratsiya - o‘quvchining turli fanlar bo‘yicha kuzatishlari va xulosalarini
  tasdiqlab yoki chuqurlashtirib beruvchi yangi dalillarni topib berish manbaidir. Ular faoliyatning
  turli shakllarini almashib turishi orqali o‘quvchilarning charchashi va asabiylashishini oldini oladi.
  |
  | |