title: a Oʻzingiz ishlatadigan printer qogʻozi oʻramiga qarang. 
  Qayta ishlash ikonkasini koʻryapsizmi?
  b
text: Yer yuzida internetdan foydalanishni nazorat qilishning turli
  darajalari joriy etilgan. Qaysi
  saytdan foydalanayotganini
  nazorat qilishning eng oson usuli – qator sabablarga koʻra, biz
  foydalanishimizni hukumat istamaydigan saytni bloklashdir.
  Hozirda saytlarni bloklash ancha keng tarqalgan.
  Nomaqbul deb hisoblangan axborotni tarqatilishini toʻxtatishga
  yordam berish uchun saytlar tez-tez bloklanadi. Bu jarayon bilan
  kurashish maqsadida ayrim mamlakatlar tomonidan ijtimoiy
  tarmoqning ulkan saytlari bloklangan holatlar tez uchraydi.
  Nomaqbul sanalgan axborotga yetaklovchi ba’zi
  qidiruv
  soʻrovlarini ham bloklash mumkin. Bunday harakat,
  mazmunan, internetni nazorat qilish hisoblanadi. Minglab
  Quyida muhokama qilish va sinfda bahs yuritish uchun savollar to‘plami berilgan. Oʻqituvchingiz sizni guruhga boʻlishi
  va har bir
  guruhga muhokama uchun bitta yoki ikkita savol ajratishi mumkin. Keyin har bir guruh sinfning boshqa aʼzolariga oʻz xulosasini
  taklif qilishi mumkin.
  a Internetning rivojlanishi uni tartibga solish mumkin boʻlgan darajaga yetdimi? Agar shunday boʻlsa, bu muammoni hal
  etishda nimalarga e’tibor qaratish kerak?
  b Kontent dunyo boʻylab milliardlab foydalanuvchi tomonidan hosil qilinishi va turli foydalanuvchilar
  uni turlicha talqin qilishi
  mumkinligini inobatga olgan holda kontentni tartibga solishni kimga topshirish kerakligi haqidagi mulohaza yuriting.
  c Mahalliy qonunni buzuvchi ayrim kontentlar zudlik bilan oʻchirilishi mumkin bo‘lsa-da, global muammolar va ularning
  yechimlari haqida nima deyish mumkin?
  d Siz qaroqchilik yoki huquqlar buzilishi tufayli mavjud intellektual mulk haqidagi qonunlar kitobni bosmadan chiqarish
  moslamasi ixtiro qilinishi bilan bog‘liq ekanini bilasizmi?
  Intellektual mulk faqat u himoyalansa yoki amal qilinsa mavjud boʻladimi? Agar intellektual
  mulk haqidagi qonun ijro
  etilishini talab qilishdan toʻxtasak yoki nazorat etilmasa, mavjud boʻlmay qoladimi?
  e Mualliflik huquqi haqidagi qonun reaktiv hisoblanadimi? Boshqachasiga aytganda, u faqat kimdir
  munosabat bildirganida
  faollashadimi? Garchi intellektual mulkka oid amaldagi qonunlar mavjud boʻlsa-da, ularga rioya qilish masalasi muammo
  hisoblanadimi? Agar muallif uning intellektual mulk huquqi buzilgan deb hisoblasa, u bu oʻrinda
  qandaydir amallarni
  bajarishi mumkin. Agar ushbu jarayonga qarshi ish bajarmasa, bu qoidabuzarlarga qoʻl keladi. Ya’ni hech kim munosabat
  bildirmasa, hech narsa yuz bermaydi.
  f Internet-provayder kabi vositachilarni huquqiy javobgarlikka tortishga urinishlar muvaffaqiyatli bo‘lmasligi mumkin.
  Buning
  oqibatida turli strategiyalar yuzaga keladi: rejissyor internet-provayderdan filmni noqonuniy yuklab olganlarning IP-manzilini
  taqdim etishga majbur qilish imkoniyatiga egami? (Bu vaziyatda internet-provayderlar mijozlariga nisbatan maxfiylikning
  yoʻqolishiga olib kelishi nazarda tutilmoqda).