title: Bitta tarmoq - U. R. Xamdamov, dj. B. Sultanov, S. S. Parsiyev, U. M. Abdullayev
text: |
  U. R. Xamdamov, dj. B. Sultanov, S. S. Parsiyev, U. M. Abdullayev Pdf ko'rish
  |
  bet | 152/253 | Sana | 18.05.2024 | Hajmi | 3,88 Mb. | | #242375 |
  Bog'liq 5OfV58kCMfx51CyXWMAb2yRfaqPrL3Ub5oRCsjhhBitta tarmoq
  Amaliyotda juda keng tarqalgan bo‘lmasa ham, ma’mur mijoz
  va serverni 7.18- rasmda ko‘rsatilgandek bir xil tarmoqqa
  joylashtirishi mumkin.
  Ushbu holatda operatsiyalar quyidagicha tavsiflanishi mumkin:
  1.
  DHCP server 67- raqamli UDP portida passiv ochiq buyruq
  chiqaradi va mijozni kutadi.
  2.
  Yuklangan mijoz 68-portda faol ochiq buyruq chiqaradi.
  Xabar 67-sonli port va 68-raqamli manba portidan foydalanib, UDP
  foydalanuvchi datagramiga kiritilgan. UDP foydalanuvchi datagrami
  o‘z navbatida, IP datagrammasida kapsullangan. O‘quvchi, o‘z IP
  manzilini (manbaa manzili) va serverning IP manzilini (belgilangan
  manzilni) bilmagan holda, qanday qilib mijoz IP datagramini
  yuborishi mumkinligini so‘rashi mumkin. Mijoz barcha 0 larni manba
  manzili sifatida va hamma 1 larni belgilangan manzil sifatida
  ishlatadi.
  7.18- rasm. Mijoz va server bir tarmoqda
  DHCPMijoz
  Sozlamoq
  DHCPServe
  r
  DHCPSo‘rovi
  DHCPJavobi
  MIP SIP
  MP
  MP SP
  SIP MIP
  SP
  MP: Mijoz Port raqami
  SP: Server Port raqami
  MIP: Mijoz IP manzili
  SIP: Server IP manzili
  257
  3.
  Server UDP manbasi 67- va 68- raqamli portlar yordamida
  translyatsiya yoki unicast xabar orqali javob beradi. Javob unicast
  bo‘lishi mumkin, chunki server mijozning IP manzilini biladi.
  Shuningdek, u mijozning fizik manzilini ham biladi, ya’ni manzili
  xaritalash uchun mantiqiy ARP xizmatlariga muhtoj emasligini
  anglatadi. Biroq, ba’zi tizimlar ARPni chetlab o‘tishga imkon
  bermaydi, natijada translyatsiya manzilidan foydalaniladi.
  Turli tarmoqlar
  Amaliy sathning boshqa jarayonlarida bo‘lgani kabi, mijoz bitta
  tarmoqda, server esa bir necha boshqa tarmoqlar bilan ajratilgan holda
  bo‘lishi mumkin. 7.19-rasmda vaziyat ko‘rsatilgan.
  Biroq, hal qilinishi kerak bo‘lgan bitta muammo mavjud. DHCP
  so‘rovi translyatsiya qilinadi, chunki mijoz serverning IP manzilini
  bilmaydi. Efirning (Broadcast) IP datagrami biron bir marshrutizator
  orqali o‘taolmaydi. Bunday paketni olgan marshrutizator uni rad etadi.
  Eslatib o‘tamiz, barcha 1 larning IP manzili cheklangan tarqatish
  manzili.
  Muammoni hal qilish uchun vositachiga ehtiyoj bor. Reley
  (retranslyator) sifatida hostlardan biri (yoki amaliy sathda ishlashga
  sozlanishi mumkin bo‘lgan marshrutizator) ishlatilishi mumkin.
  Bunday holatda host reley agenti deb ataladi. Reley agenti DHCP
  serverining unicast manzilini biladi va 67- portida eshitiladigan
  xabarlarni tinglaydi. Ushbu paketni qabul qilganda, xabarni unicast
  ma’lumotlar datagramiga singdiradi va so‘rovni DHCP serveriga
  yuboradi. Paketda bitta belgilangan manzilga ega paket har qanday
  marshrutizator tomonidan yo‘naltiriladi va DHCP serveriga yetib
  boradi. DHCP server xabarning reley agentidan (retranslyator)
  kelganligini biladi, chunki so‘rov xabaridagi maydonlardan biri
  retranslyator agentining IP manzilini belgilaydi. Releyagenti javobni
  olgandan keyin uni DHCP mijoziga yuboradi.
  258
  7.19- rasm. Mijoz va server ikki turli xil tarmoqda
  |
  | |