title: Ma’ruza 16
  MAVZU 16. Antibiotiklar tushunchasi, ular bilan tayyorlanadigan dori shakllari
text: 5. Ko’pchilik antibiotiklarni suvda erimasligi va suvli eritmalarini yetarli darajada turg’un
  emasligi.
  6. Antibiotiklarni haroratga chidamsizligi.
  7. Boshqa dorivor moddalar bilan kimyoviy va farmakologik jihatdan nomutanosiblikni
  namoyon qilishi.
  8. Mikroorganizmlarga o’ta ta’sirchanligi.
  Antibiotiklarni ana shu ko’rsatilgan va o’ziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda uni
  dori shakli texnologiyasi ishlab chiqiladi. Dori shakli tarkibidagi antibiotikni ma’lum vaqt ichida
  turg’unligi ta’minlanishi kerak. Dori shakli esa tanaga terapevtik konsentratsiyadagi antibiotik
  miqdorini ta’minlay oladigan shaklda bo’lishi zarur. Masalan: levomitsetin haroratga chidamli
  antibiotik; uning eritmalarini sterillash mumkin, penitsillin esa eritma shaklida o’ta chidamsiz.
  Gramitsidin 2% li spirtli eritma shaklida chiqarilib, ishlatilganda uni 1:100 nisbatda tozalangan
  suv yoki 70% li spirt bilan suyultirilib qo’llaniladi. Levomitsetin spirtda yaxshi eriydi, lekin
  benzilpensillinni spirtdagi eritmasi uni murakkab efir hosil qilish xususiyati bilan bog’liq bo’lib,
  ta’sir darajasini yo’qotib yuboradi. Penitsillinni suvdagi eritmasi xona sharoitida 4-6 soat turg’un
  bo’lsa pHi 6,5 bo’lgan bufer eritmada (50°S) da 15-20 kungacha saqlash mumkin. Shuni hisobga
  olgan holda penitsillin, levomitsetin va boshqa antibiotiklarni eritish maqsadida erituvchi sifatida
  har xil bufer eritmalar qo’llaniladi. Antibiotiklar bilan tayyorlanadigan hamma dori shakllari
  aseptik sharoitda tayyorlanadi.