title: АДАП. 
  АДАП - Namangan Institute of Engineering and Technology nammti uz
text: АДАП.
  АДАП.
  АДАП.
  W
  p
  (S)
  W
  o
  (S)
  Namangan Institute of Engineering and Technology
  nammti.uz
  10.25.2023
  Pg.382
  qozonning noravshan modelining koeffisiyentlari matrisasi.
  O‘zgaruvchilarni vektorining noravshan munosabat bilan ifodalash mumkin :
  i
  i
  x
  i
  i
  x
  x
  x
  . i–chiqish o‘zgaruvchisi quyidagicha ifodalanadi:
  i
  i
  y
  i
  i
  y
  t
  y
  t
  t
  y
  ,
  ,
  )
  (
  ,
  ;
  ,...,
  2
  ,
  1
  l
  i
  i
  i
  y
  i
  i
  y
  y
  y
  ,
  bu yerda
  i
  y
  -tegishlilik funksiyasi
  𝐴,
  ̅ 𝐵̅, 𝐶̅
  matrisa elementlari quyidagi ko‘rinishda tasvirlangan:
  .
  ,
  ,
  ,
  ,...,
  ,
  ,
  ,
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  1
  l
  n
  l
  n
  C
  l
  n
  l
  n
  C
  n
  n
  B
  n
  n
  B
  n
  n
  n
  n
  A
  n
  n
  n
  n
  A
  C
  C
  C
  C
  C
  C
  B
  B
  B
  B
  B
  B
  A
  A
  A
  A
  A
  A
  i
  i
  D
  i
  i
  x
  x
  D
  da qozonning noravshan to‘plam boshlang‘ich shartlari to‘plami
  quyidagi ko‘rinishda bo‘ladi:
  s
  s
  S
  S
  bug‘ qizdirgichning noravshan to‘plam holat vektori
  o‘zgaruvchilari soni, bu yerda
  n
  S
  ,...,
  2
  ,
  1
  –qozonning holat vektori o‘zgaruvchilarining tartib
  raqami
  i
  x
  o‘zgaruvchi uchun tegishlilik funksiyalari ko‘rinishida quyidagicha yoziladi:
  ,
  1
  2
  2
  2
  1
  1
  1
  2
  1
  2
  1
  1
  2
  1
  2
  1
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  x
  a
  b
  sign
  x
  a
  b
  x
  a
  b
  sign
  x
  a
  b
  b
  b
  a
  x
  x
  Xi
  Xi
  Xi
  i
  X
  i
  X
  Xi
  Xi
  Xi
  Xi
  Xi
  i
  X
  i
  X
  i
  X
  i
  X
  i
  X
  i
  Xi
  (3)
  bu yerda koeffisiyent
  i
  X
  a
  tegishlilik funksiyasining modulini keltirilgan qiymatini tasvirlaydi,
  i
  X
  b
  1
  va
  i
  X
  b
  2
  koeffisiyentlar tegishlilik funksiyasi kengligini ko‘rsatadi,
  i
  X
  1
  va
  i
  X
  2
  -tegishlilik
  funksiyasini x
  i
  o‘qiga og‘ishini ifodalaydi.
  i
  X
  b
  1
  ,
  i
  X
  b
  2
  ,
  i
  X
  1
  ,
  i
  X
  2
  turli tegishlilik funksiyasini hosil
  qiluvchi koeffisiyentlardan foydalangan holda, ularni noaniqlik ko‘rsatkichlari sifatida qo‘llash
  mumkin. Qozonni noravshan-mantiqiy boshqarish tizimini samarali boshqarishdagi tizimda mavjud
  bo‘lgan rostlashning sifat ko‘rsatkichlari (tizimdagi o‘tish jarayoni vaqti, rostlash mobaynida
  maksimal og‘ishi, tizimdagi mavjud jarayonlarni kuzatuv xatosi va hokazo) qo‘shimcha funksiyalar
  ko‘rinishida ifodalanadi:
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,...,
  2
  ,
  1
  ,
  2
  3
  1
  2
  1
  i
  X
  i
  X
  з
  i
  X
  з
  i
  X
  з
  i
  X
  з
  з
  k
  з
  k
  з
  k
  Q
  з
  k
  з
  k
  Q
  з
  k
  з
  k
  b
  b
  a
  Q
  Q
  K
  k
  Q
  Q
  Q
  (4)
  bu yerda k– qozonning boshqarish tizimini sifat ko‘rsatkichlari soni.
  Namangan Institute of Engineering and Technology
  nammti.uz
  10.25.2023
  Pg.383
  Qozonning texnologik parametrlarini boshqarish jarayonining talab etilgan sifat ko‘rsatkichlari
  asosida etalon modelni quyidagi ko‘rinishda ifodalaymiz:
  м
  м
  м
  м
  м
  u
  B
  x
  A
  x
  ,
  (5)
  bu yerda, u
  m
  –qozonning boshqarish tizimiga ta’sir etuvchi parametr; x
  m
  (t)–qozonning etalon
  o‘zgaruvchilarining holatlari vektori. Qozonning holat vektorining o‘zgaruvchilariga va boshqarishga
  chegaraviy shartlar texnologik reglament asosida quyidagi ko‘rinishda yozib olinadi:
  .
  min
  max
  1
  -
  min
  2
  max
  1
  -
  2
  min
  2
  2
  max
  1
  1
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,...,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,...,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  u
  t
  u
  x
  g
  u
  t
  u
  x
  g
  x
  t
  u
  x
  g
  x
  t
  u
  x
  g
  x
  t
  u
  x
  g
  x
  t
  u
  x
  g
  m
  m
  n
  n
  n
  n
  (6)
  Texnologik jarayonni, ya’ni qozon haroratini boshqarishning maqsadi jarayonni xarakterlovchi
  holat vektori o‘zgaruvchilarini texnologik reglamentdan o‘rtacha og‘ishni minimallashtirish uchun
  o‘zgaruvchilarga qo‘yilgan chegaraviy shartlarni ta’minlaydigan ya’ni
  доп
  x
  t
  x
  ,
  доп
  u
  t
  u
  ,
  shunday rostlagichni strukturasi va parametrlarini tanlash kerakki u ob’yektga qo‘yilgan barcha
  shartlarni va sifat ko‘rsatkichlarini(6) qanoatlantirsin.
  Qozonni boshqarish tizimining
  ,
  ,
  t
  a
  t
  a
  i
  y
  i
  x
  sifat ko‘rsatkichini aniqlash uchun boshqarish
  ob’yektining vaqt xarakteristikalaridan foydalanildi. Rostlagichning noravshanlik parametrlari
  t
  b
  i
  x
  1
  ,
  t
  b
  i
  x
  2
  ,
  t
  b
  k
  y
  1
  ,
  t
  b
  k
  y
  2
  , tegishlilik funksiyasining kengligi orqali aniqlanadi.
  Qozonning boshqarish algoritmiga robastlik xususiyatini berish uchun, minimal murakkablikni
  ta’minlaydigan va boshqarish signaliga qo‘yiladigan chegaraviy shartlar va uning o‘zgarish tezligini
  hisobga olish imkonini beruvchi tezkor gradiyentli diskret algoritmdan foydalanildi. Bunday holda,
  boshqarish signali holat o‘zgaruvchilarining noravshan qiymatlari to‘plami asosida shakllanadi.
  Yuqoridagilarga asoslangan holda modifikatsiyalangan boshqarish qonuni quyidagi munosabatda
  yoziladi:
  ,
  1
  t
  x
  t
  k
  t
  u
  t
  k
  u
  i
  n
  i
  x
  м
  u
  ,
  1
  1
  -
  -
  -
  1
  1
  ,
  1
  1
  -
  -
  -
  1
  1
  ,
  1
  1
  -
  -
  -
  1
  1
  6
  2
  6
  1
  5
  4
  5
  3
  1
  5
  1
  4
  5
  3
  1
  1
  t
  u
  t
  h
  t
  u
  t
  h
  h
  k
  k
  t
  k
  t
  x
  t
  h
  t
  x
  t
  h
  h
  k
  k
  t
  k
  t
  x
  t
  h
  t
  x
  t
  h
  h
  k
  k
  t
  k
  м
  м
  u
  u
  n
  n
  xn
  xn
  x
  x
  bu
  yerda
  0
  ,
  h
  mh
  t
  –diskretlash
  qadami,
  ;
  ,...,
  2
  ,
  1
  ,
  0
  m
  m
  6
  5
  4
  3
  2
  1
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  –noravshan-mantiqiy
  rostlagich
  parametrlari;
  i
  i
  еi
  i
  X
  iм
  i
  i
  dx
  e
  x
  x
  e
  – qozonning holat vektor o‘zgaruvchilari va etalon holat
  o‘zgaruvchilari
  o‘rtasidagi
  nomutanosiblik;
  i
  e
  i
  e
  i
  e
  i
  e
  i
  e
  i
  i
  i
  e
  b
  b
  a
  e
  e
  2
  1
  2
  1
  ,
  ,
  ,
  ,
  ,
  –
  nomutanosiblikning tegishlilik funksiyasi; (3.3) formuladagi φ– tegishlilik funksiyasining analitik
  ko‘rinishi,
  iм
  i
  x
  i
  e
  x
  a
  a
  -
  ,
  i
  x
  i
  e
  1
  1
  ,
  i
  x
  i
  e
  2
  2
  ,
  i
  x
  i
  e
  b
  b
  1
  1
  ,
  i
  x
  i
  e
  b
  b
  2
  2
  ,
  |