title: Miltiy park, tabiat qo ‘riqxonalari va biologik
text: Miltiy park, tabiat qo ‘riqxonalari va biologik
  rezervatlarda iabiat muhofazasini tashkil qilish va ekoturizjnda
  foydalanish tizimi (EKONET).
  1. Biosfera rezervatlari, qo
  ‘
  riqxonalar, milliy parklaming asosiy
  muhofazadagi hududlari yoki yadrosi.
  2. Ekologik koridorlar (qo'riqlanadigan obyektlar va y adro
  o ‘rtasidan turlar migraísiyasi o ‘tadigan mintaqalari).
  3. Bufer mintaqalar (foydalanishdan olinmagan, x o ‘jalik faoiiyati
  va tabiatdan ratsional foydalanishga ruxsat berilgan bo ‘lib tabiatni
  tiklash sharoitlari ham yaratilgan).
  81
  Uchinchi (3-iqtisodiy mintaqa) zonada Baday-to‘qay xalqaro
  biosfera rezervatida mahalliy aholining kichik qishloqlari yoki
  alohida isylari ham joylashgan. Bu aholi asosan qo‘riqxona
  muhofazasiga jalb qilingan. Shuningdek, ushbu aholining xo‘jalik
  faoliyatiga ham shaxsiy chorvasini ham yashash joyi atroflarida
  boqishga ham raxsat berilgan.
  Biosfera rezervatidagi o£rmonlarni kesish, belgilangan joydan
  boshqa joylarda yerni qo'shib olish yoki o‘zlashtirish, foydalanishga
  ruxsat berilmaydi. Turizmda, rekreatsiyada foydalanishga qisman
  ruxsat berilgan. Kelgusida Baday-to‘qay biosfera rezervatidagi
  istiqbolliy bunday tajribani boshqa qo‘riqxonalarimizda ham
  qollash istiqbollari mavjud.
  0 ‘zbekistonda ekoturizmni rivojlantirishning maqsadi va
  vazifalarini amalga oshirishda ekoturizmni rivojíantirishda xalqaro
  modellami 0 ‘zbekiston sharoitida qo‘llashdagi tadqiqotlaming
  natijalarini tahlil qilish natijasida quyidagi istiqbolli yocnalishlami
  belgilash mumkin:
  1. Ekoturizmni vatanimizda rivojíantirishda birinchi navbatda
  ekoturizmni rivojíantirishda xalqaro modellaming tavsif va
  ta’riflarini, bu modellarning maqsadi va vazifalarini, modellar
  bo‘yicha amaíga oshiriladigan ishlarni batafsil o ‘rganish talab
  qilinadi.
  2. Mamlakatimizda ekoturizmni rivojíantirishda xalqaro
  ekologik modellarni qo'llash obyektlari mufassal o‘rganiiishi
  lozim bo‘ladi.
  3. Alohida muhofaza qilinadigan hududlar va tabiat
  qo‘riqxonalari, miliiy bog‘lardan ekoturizmni rivojíantirishda
  foydalanishning huquqiy va me’yoriy hujjatlarini davlat miqyosida
  ishlab chiqish talab qilinadi.
  4. Ekoturizmni rivojíantirishda mamlakatimizning ekoturistik
  resurslari va obyektlari xalqaro hamda ichki turizm bo‘yicha
  darajalarga bo‘linishi, bu obyektlarning ekoturizmda foydalanish
  imkoniyatlari o'rganiladi.
  5. Ekoturizmni rivojlantirishdagi eng muhim masalalardan
  82
  bin — ekoJogik turizm resurslari madaniy markazlardan ancha
  uzoq masofalarda joylashganligi sababîi bu maskanlarda turistik
  infratuzilmalarning tashkil etilmaganligi hisoblanadi. Shuning
  uchun ham birinchi navbatdagi vazifalardan biri — alohida
  muhofazadagi hududlar, davlat tabiat qo‘riqxonalari va milliy
  boglarimizda ekoturistlarga infratuzilma tizimini va xizmatlarini
  tashkil qilishimiz ekoturizmni rivojlantirishdagi birinchi masala
  hisoblanadi.
  6
  .
  Mamlakatimizda
  ekoturizmni
  rivojlantirish
  doizarb
  masalalardan ekanligi va bu istiqbolli yocnalishda ekoturizmni
  rivojlantirishning xalqaro modellarini qo‘llashnmg reklamalarini
  ishlab chiqish hamda xalqaro va ichki turizm bozorlariga chiqarish
  Icutiigan natijalarni beradi.
  7. Ekoturizmni rivojlantirishda yana bir muhim masalalardan
  biri shundan iboratki, turizm boshqaravida 0 ‘zbekistonda tuiizmm
  rivojlantirish davlat qo‘mitasi va iming viloyatlardagi mintaqaviy
  bolimlarida, ekskursiya sayohat byurolarida «Ekoturizmni
  tashkil qilish va boshqarish tizimi»ni tashkñ qilish tuzilmalari
  shakllantirilishi zarur bo‘ladi.
  8. Istiqbolda ekoturizmni rivojlantirishdagi yana bir doizarb
  masalalardan biri — barcha viloyatlarimizda aholining qiziqishini,
  tadbirkoriigini va tashabbuskorligini tasfikil qilish, aholining
  ijtimoiy va iqtisodiy manfaatdorligini ta’minlovchi imtiyozli davlat
  qarorlarini ishlab chiqish talab qilinadi.
  9. Ekoturizmni rivojlantirishdagi eng muhim muammolardan
  biri bolgan yana bir masala shundan iboratki, ekoturizmni
  harakatga keltiruvchi bdisoslashgan maxsus turistik firmalar yoki
  turistik tashkilotlar hanuzgacha tashkil qilmmayapti. Shuning
  uchun ham marnlakatimizning barcha viloyatlarida ekoturizmni
  tashkil qiluvchi va ekoturistik xizmatlarni ko‘rsatuvchi turistik
  firmalar tashkil qilish ekoturizmni rivojlantirishda shu kunning
  vazifalaridan hisoblanadi.
  10.
  Mamlakatimizda ekoturizmni rivojlantirishda mxsat
  berilgan ekoturizm resurslariga turistik marshrutlar ishlab chiqishni
  83
  yoiga qo‘yish va bu turistik marshrutlaming reklamasini xalqaro
  va ichki turizm bozoriga chiqarish.
  11. Mamlakaiimizda xalqaro va ichki ekoturizmni rivojlantirish
  ishlarini jadallashtirish. Bu yo‘nalishda xalqaro ekoîurizm va
  ichki ekoturizmni rivojíantirishga ixtisoslashgan turistik firmalami
  tashkil qilish.
  12. Qishloqîarimizda ekoturizmni qishloq turizmi, rekreafsiya
  turizmi, ziyorat turizmi va sport turizmlari bilan bog‘langan holda,
  majmuali tashkil qilish.
  Tayanch so(z to iboralan EKONET, ekologik modellar, turistik
  infiatuzilma, ixtisoslashish, ekologik koridor, bufer mintaqa,
  yadro.
  Mavzuni o'zlashtmsh bo‘yicha test savollari:
  1. Hozirda ekofcurizmning nechta xalqaro model! bor?
  A. 2 ta.
  B. 4 ta.
  D. 6 ta.
  E. 8 ta.
  2. Ekoturizmning birincld xalqaro modeli qayeria isWSafe
  clsiqilgan?
  A. AQSHda.
  B. Kanadada.
  D. Avstraliyada.
  E. Germaniyada.
  3. Ekoturizmning xalqaro Yevropa modeM qaysi davlatda ishlafe
  chiqiSgan?
  A. Germaniyada.
  B. Shvetsiyada.
  D, Yaponiyada..
  E. Angliyada.
  4. EKONETdam foydaïanisls nectia trämdan iborat?
  84
  A. 2 tizimdan.
  B. 3 tizimdan.
  D. 4 tizimdan.
  E. 5 tizimdan.
  Mavznni o'zlashtirish
  |