title: Ishsizlik darajasi ishsizlar sonining ishchi kuchi tarkibidagi foizi sifatida
text: |
  Ishsizlik darajasi ishsizlar sonining ishchi kuchi tarkibidagi foizi sifatida Pdf ko'rish
  |
  bet | 413/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIIshsizlik darajasi ishsizlar sonining ishchi kuchi tarkibidagi foizi sifatida
  hisoblanadi.
  %.
  100
  soni
  kuchi
  Ishchi
  soni
  Ishsizlar
  darajasi
  Ishsizlik
  Ishsizlik darajasini baholash bilan birga uning ijtimoiy-iqtisodiy oqibatlarini ham
  hisobga olish zarur bo’ladi. Chunki ishsizlikning o’zi haddan tashqari yuqori darajasi
  bilan katta iqtisodiy va ijtimoiy oqibatlarni keltirib chiqaradi.
  Ishsizlikning iqtisodiy oqibatlari
  uning ta’sirida ishlab chiqarilmay qolgan
  mahsulot hajmi orqali baholanadi. Iqtisodiyot barcha ishlashni xohlagan va ishlay
  oladiganlar uchun yetarli miqdorda ish joylarini yaratish holatiga ega bo’lmasa
  mahsulot ishlab chiqarish potentsial imkoniyatining bir qismi yo’qotiladi.
  Iqtisodiy adabiyotlarda bu yo’qotish yalpi ichki mahsulot (YaIM) hajmining
  orqada qolishi sifatida aniqlanadi hamda u haqiqiy YaIMning potentsial YaIMdan
  kam bo’lgan hajmi sifatida ko’rinadi. Ishsizlik darajasi qanchalik yuqori bo’lsa, YaIM
  hajmining orqada qolishi shunchalik katta bo’ladi.
  Makroiqtisodiyot sohasidagi taniqli tadqiqotchi A.Ouken ishsizlik darajasi va
  YaIM hajmining orqada qolishi o’rtasidagi nisbatini matematik ifodalab beradi.
  Bu
  nisbat iqtisodchilar orasida Ouken qonuni sifatida tanilgan bo’lib, agar
  ishsizlikning haqiqiy darajasi uning tabiiy darajasidan bir foizga ortiq bo’lsa,
  YaIM hajmining orqada qolishi 2,5% ni tashkil qilishini ko’rsatadi
  .
  Ayrim hollarda milliy mahsulotning haqiqiy hajmi potentsial hajmidan ortib
  ketishi ham mumkin. Bunday hol ishsizlik darajasi tabiiy darajadan ham past bo’lgan
  davrlarda ro’y beradi. Ishlab chiqarishga ishchilarning qo’shimcha smenalarini jalb
  qilish, kapital uskunalardan belgilangan me’yordan ortiqcha darajada foydalanish, ish
  vaqtidan keyin qo’shimcha ishlash va o’rindosh ishlarda band bo’lish kabilar buning
  asosiy sabablaridir.
  |
  | |