title: Narx vositasida raqobatlashuvda - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti
text: |
  O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti Pdf ko'rish
  |
  bet | 171/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASINarx vositasida raqobatlashuvda
  kurashning asosiy usuli bo’lib ishlab
  chiqaruvchilarning o’z tovarlari narxini boshqa ishlab chiqaruvchilarning shunday
  mahsulotlari narxiga nisbatan pasaytirishi hisoblanadi.
  Uning asosiy va eng ko’p qo’llaniladigan ko’rinishi – «narxlar jangi» deb
  ataladiki, bunda yirik ishlab chiqaruvchilar raqiblarini tarmoqdan siqib chiqarish
  uchun narxni vaqti-vaqti bilan yoki uzoq muddat pasaytirib turadi. Bu usulni qo’llash
  uchun ishlab chiqaruvchi boshqa raqiblariga qaraganda unumliroq texnologiyani
  kiritishi, malakaliroq ishchilarni yollashi va ishlab chiqarishni yaxshiroq tashkil qilishi
  kerak bo’ladi. Faqat shundagina uning tovarining individual qiymati bozor qiymatidan
  past bo’lib, mazkur tovar narxini pasaytirish imkonini beradi.
  Narx vositasida raqobatlashish usullaridan biri –
  demping narxlarni
  qo’llashdir
  . Bunda milliy ishlab chiqaruvchilar o’zlarining tovarlarini boshqa
  mamlakatlarga ichki bozordagi narxlardan, ayrim hollarda tannarxidan ham past
  bo’lgan narxlarda sotadi. Shu orqali ular ichki bozorda narxlarning barqarorligiga
  erishish mamlakatdagi ortiqcha mahsulotni yo’qotish, yangi bozorlarga kirib olish va
  unda o’zlarining iqtisodiy mavqeini mustahkamlashga harakat qiladi.
  Ayrim hollarda narx yordamida raqobatlashishning belgilangan narxlardan
  chegirma qilish, asosiy xarid qilingan tovarlarga boshqa tovarlarini qo’shib berish,
  muayyan hollarda imtiyozli narxlarni belgilash kabi usullaridan ham foydalaniladi.
  Hozirgi davrda bozor iqtisodiyoti rivojlangan mamlakatlarda narx yordamida
  raqobat qilish o’z o’rniga ega emas, chunki ishlab chiqaruvchilardan birini o’z
  mahsulotining narxini pasaytirishi uning raqobatchilarining ham shunday xarakat
  qilishiga olib keladi. Natijada firmalarning bozordagi mavqei o’zgarmay, faqat tarmoq
  bo’yicha foyda hajmini kamaytiradi.
  35
  Abdullayev Yo. Bozor iqtisodiyoti asoslari: 100 savol va javob. – T.: «Mеhnat», 1997, 58-59-b.
  |
  | |