title: mintaqaviy darajadagi - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti
text: |
  O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti Pdf ko'rish
  |
  bet | 513/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASI mintaqaviy darajadagi
  integratsiyasi – bu umumiy tarixga,
  yagona madaniy an’analarga, o’xshash turmush tarzi va mentalitetga ega bo’lgan
  qardosh xalqlarni birlashtiruvchi Markaziy Osiyo mamlakatlari o’rtasidagi
  hamkorlikni mustahkamlash va rivojlantirishdan iborat. Bunday integratsion aloqaning
  aniq shakli sifatida 1992 yilning yanvar oyida tashkil etilgan Markaziy Osiyo
  mintaqaviy hamkorligi (TSARS) tashkil etildi.
  Yana bir istiqbolli, kuchli salohiyatga ega bo’lgan mintaqaviy birlashmalardan
  biri –
  Shanxay hamkorlik tashkiloti (SHOS)dir.
  Bu tashkilot 2001 yilning 15
  iyunida oltita – O’zbekiston, Qozog’iston, Qirg’iziston, Tojikiston, Rossiya va Xitoy
  mamlakatlari hamkorligida tashkil etildi.
  Bugungi kunda SHanxay hamkorlik tashkilotining xalqaro maydondagi nufuzi,
  obro’-e’tibori sezilarli darajada oshib bormoqda. Ushbu tashkilot safidan joy olish
  istagini bildirgan davlatlar soni ham ko’paymoqda. ShHTning salohiyati haqida
  gapirganda masalaning faqat iqtisodiy jihati hisobga olinsa ham, uni yirik iqtisodiy-
  integratsiyaviy tashkilot deb atash uchun barcha asoslar yetarlidir.
  ShHTning salohiyat va imkoniyatlari to’g’risida so’z ketganda, eng avvalo unga
  a’zo mamlakatlar egallagan hudud ko’lamining ahamiyatli darajada kattaligini
  ta’kidlash o’rinlidir. ShHTga a’zo davlatlarning umumiy hududi 30178,7 ming km.kv
  ni tashkil etib, unda eng katta salmoqni Rossiya (56,6%) va Xitoy (31,8%) egallaydi
  (26.1-jadval). Mazkur tashkilotga a’zo davlatlar aholisi soni 1,5 mlrd.dan ko’proq
  bo’lib, aholi umumiy sonidagi salmog’i jihatidan Xitoy eng katta ulushga ega – 87,0
  %. So’nggi yillarda SHHTga a’zo davlatlar tomonidan ishlab chiqarilgan YAIM hajmi
  12,1 trln. doll.dan oshadi.
  O’zbekistonning SHanxay hamkorlik tashkiloti mamlakatlari bilan iqtisodiy
  integratsiyasining kuchayishi ko’p jihatdan mazkur mamlakatlarning milliy
  manfaatdorligi bilan belgilanadi. Eng avvalo, O’zbekiston raqobat jihatidan nisbatan
  ustunlikka ega bo’lgan ishlab chiqarish sohalari tovarlari – paxta xomashyosi,
  mashinasozlik, kimyo sanoati, qurilish materiallari sanoati, elektr energetikasi
  tovarlarining
  savdosini
  kengaytirishi
  maqsadga
  muvofiqdir.
  Shuningdek,
  telekommunikatsiyalar, suv va energiya resurslaridan foydalanish, xalqaro turizm,
  hamkorlikdagi ekologik loyihalarni amalga oshirish borasida integratsiya aloqalarini
  kuchaytirish lozim.
  |
  | |