title: “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
text: |
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 213
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
  takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
  JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
  06.12.2022
  yondashuv tarafdorlari, o‘qituvchining o‘z ishida eng umumiy qonuniyatlar g‘oyalariga amal
  qilishi, didaktik ishning barcha darajalarida barcha fanlar uchun universallik sifati bilan
  tamoyillarga amal qilishi kifoya deb hisoblaydi.
  Ta'lim tamoyillari ostida biz o‘rganishning asosini tashkil etuvchi ko‘rsatmalarni
  tushunamiz va uning mazmuni, usullari va tashkil etish shakllarini aniqlaymiz.
  Mohiyatan, bu didaktik xatti-harakatlar me'yorlari bo‘lib, ularga rioya qilish o‘qituvchiga
  o‘quvchilarni dunyo haqidagi tizimli bilimlar asoslari bilan tanishtirishga, ularning bilim
  qiziqishlari va qobiliyatlarini rivojlantirishga, dunyoqarashini shakllantirishga, shuningdek ularni
  o‘z-o‘zini tarbiyalash bilan tanishtirishga imkon beradi.
  Shubhasiz, agar o‘quv maqsadlari nimani o‘rgatish kerakligini aniqlasa, o‘rganish
  tamoyillari uni qanday amalga oshirish kerakligini belgilaydi.
  O‘qitish tamoyillarining genezisi (paydo bo‘lishi, kelib chiqishi) pedagogika fanining
  rivojlanishi bilan bevosita bog`liqdir. Ammo shuni ta'kidlash kerakki, doimiy asosni tashkil
  etuvchi va faqat o‘quv jarayoniga tegishli bo‘lgan tamoyillar bilan bir qatorda, hozirgi mafkuraviy
  mulohazalar bilan bog‘liq bo‘lganlar ham joriy etildi
  Yaqinda barcha o‘quv ishlarida kommunistik ta'lim tamoyiliga yetakchi o‘rin berildi, o‘quv
  materialining g‘oyaviy yo‘nalishiga katta e'tibor berildi. Boshqa barcha printsiplarga ham xuddi
  shunday iz qo‘yildi. Mana bir iqtibos to‘g‘ridan-to‘g‘ri darslikdan tortib olingan: “Nazariya va
  amaliyot o‘rtasidagi bog‘liqlik marksistik-lenincha bilish nazariyasining eng muhim qoidalaridan
  biridir”. Bu mafkuraviy ko‘rlikning eng qizig‘i shundaki, bilimlarni amalda qo‘llash qobiliyati
  doimo didaktikaning muhim postulati bo‘lib kelgan va hech qachon bahslashmagan.
  Umuman olganda, “Menejment nazariyasi” fanini o‘qitishda, ushbu fanning mazmunini
  talabalarga oddiy va sodda tarzda hayotiy misollar asosida yetkazib berish har bir pedagogning
  asosiy azifalaridan biridir. Ushbu fanni o‘qitishda nazariy, amaliy va seminar shaklda olib boriladi.
  Xususan amaliy darslarni olib borishda nazariyaga asosan zarur bo‘lgan amaliy
  topshiriqlarni talabalarga yetkazib berish kerak. Bunga asosan, ta’lim texnologiyalari, “Keys-
  stadi” texnologiyalari va har xil muammoli vaziyatlarga oid interfaol metodlar asosida dars tashkil
  qilinsa talaba ushbu materialni o‘zlashtirishga qiynalmaydi. Shuning uchun ham ushbu fan
  didaktik imkoniyatlarni hisobga olgan holda 1 kurs bakalavr va magistrlarga fan sifatida o‘tilishi
  o‘quv rejaga qo‘yilgan.
  Muayyan didaktik nazariya yoki kontseptsiya o‘quv jarayonining mohiyatini tushunishga
  asoslanadi. Didaktik nazariya yoki kontseptsiyani baholash uchun quyidagi mezonlar ilgari
  suriladi: ma'lum bir nazariya yoki kontseptsiyaga muvofiq tashkil etilgan o‘qitishning
  samaradorligi va samaradorligi. O‘qitish samaradorligining asosiy ko‘rsatkichlari sifatida o‘quv
  maqsadlari va ta'lim natijalari (shaxsdagi yangi shakllanishlar, aqliy o‘zgarishlar, bilim sifati
  sifatida qabul qilinishi mumkin) orqali aniqlangan belgilangan me'yorlarga to‘liqlik va yaqinlik
  darajasi olinadi. , faoliyat usullari, fikrlash darajasi). O‘qitish samaradorligi maqsadga erishish
  darajasini emas, balki sarflangan mehnat, vaqt va resurslarni (moddiy, iqtisodiy, insoniy)
  ko‘rsatadi.
  Didaktik tamoyillar -
  bu
  ta’lim
  jarayoni
  qonuniyatlari, mazmuni
  va
  metodlarini
  belgilab
  beruvchi
  o‘qitish
  tamoyillaridir. Shuning
  uchun
  ham
  o‘qituvchining
  pedagogik
  mahorati
  va
  ta’lim
  oluvchining
  o‘rganuvchanlik
  faoliyatini
  bir
  qolipga
  solib,
  belgilangan
  maqsadga
  erishishni
  ta’minlaydigan
  qoidalar
  majmuasi
  ta’lim
  jarayonida
  qo‘llaniladigan
  didaktik
  tamoyillar
  mohiyatini tashkil etadi.
  Didaktik tamoyillar nazariy va amaliy ta’limida maqsad, mazmun, metodlar,
  tashkil etish shakllari, o‘qitish vositalari va usullari; mehnat va tarbiyaviy faoliyat;
  ta’limning
  turli
  bosqichlari
  hamda
  pedagogik va
  mehnat
  jarayonlari;
  ta’lim
  oluvchilarning
  jamoaviy
  rivojlanishi
  va
  har
  birining
  alohida
  rivojlanishi
  o‘rtasidagi aloqadorliklarni aks etiradi.
  |
  | |