title: Namangan Institute of Engineering and Technology
text: |
  Namangan Institute of Engineering and Technology Pdf ko'rish
  |
  bet | 482/693 | Sana | 13.05.2024 | Hajmi | 15,56 Mb. | | #228860 |
  Bog'liq ТўпламNamangan Institute of Engineering and Technology
  nammti.uz
  10.25.2023
  Pg.442
  Fazoviy yoki hajmga ega bo‘lgan qiyofalarning tasvirlarini displeyda hosil qilishda
  aksonometrik yoki perspektiv tasvirlarni hosil qilish qoidalaridan foydalaniladi. Bunda tasvir
  ob’ektining har bitta nuqtasidan qarash yo‘nalishiga parallel bo‘lgan yoki qarash nuqtasiga
  kelayotgan har bitta nur displeyning ekrani yuzasi bilan uchrashtiriladi. Albatta, bunday ish EHM
  uchun og‘irlik qilishi mumkin. Bunday paytlarda ob’ekt uning sath chiziqlari yoki meridianlaridan
  iborat bo‘lgan sinchlar yordamida tasvirlanadi. Sinchlarning tekislikning bo‘laklari yordamida
  qoplab chiqilishi approksimatsiya deb ataladi.
  Shuningdek, komyuter grafikasi ob’ektni soyasi bilan birga tasvirlash, tasvirda ob’ektning
  materialini (shisha, gips, yog‘och, metall kabilarni) ifodalash, ob’ekt sirtining teksturasini (g‘adir-
  budirligi darajasini) ko‘rsatish kabi nisbatan murakkab grafik amallarni ham bajara oladi.
  Soyalarning tasvirlarini hosil qilishda chizma geometriyadagi soyalarni tasvir etish qoidalari
  mashinaviy dasturlar tiliga o‘giriladi. Ob’ektning yorug‘ va soyaga ega bo‘lgan qismlarini tasvirlash
  dasturlarini tuzishda Lambertning kosinuslar qoidasidan foydalaniladi. Mazkur qoidaga ko‘ra:
  «Yo‘nalishi ma’lum bo‘lgan yorug‘lik kuchining yuzaviy zichligi – yorug‘lik kuchining sirt yuzasining
  berilgan yo‘nalishga perpendikulyar bo‘lgan tekislikdagi proeksiyasiga nisbatiga teng» dir.
  Kompyutkr grafikasining qo‘lga kiritgan yutuqlaridan yana biri texnik vositalari yordamida
  stereoskopik juftliklarni, multiplikatsion filmlarni, harakatdagi turli-tuman ekran o‘yinlarini
  yartishda keng ko‘lamda qo‘llanilmoqda. Yo‘l-yo‘lakay, ko‘z bilan qraganda ob’ekt qanaqangi
  ko‘rinsa, uning tasviriga qarab ham xuddi ana o‘shanday taassurot hosil etkizish, boshqacha
  aytganda, realistik tasvirlar hosil qilish borasida ham katta ishlar olib borilmoqda.
  Bitta ob’ektni displeyda bir vaqtning o‘zida uning har xil tomonlaridan tasvirlash mumkinligi
  kompyuter grafikasini muhandislik grafikasi hal etib yurgan masalalarga yaqinlashtirib qo‘ydi.
  Muhandislik grafikasi masalalarining har xil parametrlar bilan ko‘plab marta bajariluvchi, lekin bir
  xil grafik asosga ega bo‘lgan, mas.: bolli, shpilkali, vintli birikmalarning chizmalarini bajarishda
  kompyuter grafikasining samaralari, ayniqsa, ko‘zga yaqqolroq tashlanmoqda.
  Konstruktorlar bilan kompyuterning displeydagi tasvirlar bo‘yicha fikr almashuvining –
  dialogning yo‘lga qo‘yilishi nobadiiy grafikaning amaliyoti maydonida katta yutuqlarga
  erishtirmoqda. Bunday yutuqlarni yanada ko‘paytirib borishda kompyuter grafikasining keyingi
  paytlarda yuzaga kelgan va interaktiv grafika deb nom olgan bo‘limining xizmati katta bo‘lmoqda.
  Kompyuter grafikasi haqidagi lavhamizni o‘z e’tiborimizni yana bir narsaga qaratib qo‘yish
  bilan yakunlaymiz. Ya’ni har qanday mashina ham faqat mohir boshqaruvchining qo‘lidagina
  o‘zining bor imkoniyatlarini to‘lig‘icha namoyon etadi. Kompyuterlar ham o‘z nomi bilan
  mashinalarning bir turidir. Mashinadan mohirona foydalana bilish uchun esa, uning tilini puxta
  o‘zlashtirish kerak bo‘ladi. Bu gaplar kompyuter grafikasi uchun ham to‘lig‘icha taalluqlidir.
  |
  | |