title: FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
text: FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:
  1.
  Jumanov, Farux Saparbaevich; Begmatova, Ra’no Shukurulla Qizi; ZAMONAVIY
  IXTISOSLAShGAN
  MAKTABLARNING
  TAShKIL
  QILINIShI–TA’LIM
  TIZIMIDA
  INNOVATSIYaLAR, Scientific progress, 2,7,292-296,2021, Obщestvo s ogranichennoy
  otvetstvennostyu «Scientific Progress Markazi».
  2.
  Saparbayevich
  Jumanov
  Farukh;
  INDIVIDUAL
  ISHLASH
  ORQALI
  O‘QUVCHILARNING IJODIY FAZILATLARNI SHAKLLANTIRISH, Ta’lim tizimida
  innovatsion islohotlar: olimlar va yoshlar nigohida,1,191-193, 2020
  3.
  Jumanov F. (2021). TA’LIM MUASSASALARINI BOShQARIShDA
  RAHBARNING
  XUSUSIYaTLARI.
  Mir
  issledovaniy,
  1(1).
  izvlecheno
  ot
  https://journal.jdpu.uz/index.php/journal/article/view/885.
  156
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
  takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
  JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
  06.12.2022
  INKLYUZIV TA'LIM SHAROITIDAGI UMUMTA’LIM MAKTADA LOGOPED
  FAOLIYATINING XUSUSIYATLARI
  Shoaxmedova Surayyo Kamilovna
  Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika va universiteti
  Maxsus pedagogika va inklyuziv ta’lim fakultetining «Logopediya» kafedrasi о‘qituvchisi
  Raximova Iqbol Shuxrat qizi
  Maxsus pedagogika va inklyuziv ta’lim fakultetining «Logopediya» yо‘nalishi talabasi
  Alohida yordamga muhtoj bolalar va ularning normal rivojlanayotgan tengdoshlari uchun
  inklyuziv ta'lim amaliyotini joriy etish ta'lim tizimini rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlaridan
  biridir. Bu sog‘lig‘i yomon, irsiy kasalliklar va boshqa sog‘lig‘i cheklangan bolalar tug‘ilishining
  ko‘payishi, shuningdek, ota-onalarning ish bilan ta'minlanishi va yashash joyi yaqinida maxsus
  bolalar bog‘chasining yo‘qligi bilan bog‘liq. Ko‘pincha ota-onalar o‘z farzandlarining
  muammosini muhim deb bilishni va qabul qilishni, mutaxassislar bilan ishlashni xohlamaydilar.
  Amaldagi qonunchilik oddiy ta’lim maskanlarida inklyuziv ta'limni tashkil etishga imkon beradi.
  Inklyuziv ta’lim nafaqat rivojlanish muammolari, balki ma'lum bir ijtimoiy guruhga mansub
  bo‘lgan barcha bolalarning ehtiyojlari va qobiliyatlarini, shuningdek, jismoniy rivojlanishini
  hisobga oladigan zamonaviy ta'lim tizimi. Inklyuziv ta'limning ma'nosi shundaki, bola tizimga
  emas ta'lim tizimi bolaga moslashadi. Bilim barcha bolalar tomonidan, qoida tariqasida, normal
  va "maxsus" ga bo‘linmagan holda olinadi. Ushbu ta'limda ko‘pincha o‘qitishning zamonaviy
  yondashuvlari qo‘llaniladi, moslashtirilgan umumiy ta'lim dasturlari, shakllari, o‘qitish va
  tarbiyalash usullari, imkoniyati cheklangan bolalarning ko‘nikmalari, ehtiyojlari va qobiliyatlariga
  moslashtiriladi. Alohida yordamga muxtoj bo‘lgan bolalar to‘liq kun yoki kunning bir qismini
  guruhda bo‘lishlari, axborot yordami bilan va individual dastur bo‘yicha o‘qishlari mumkin.
  Shunday qilib, alohida yordamga muxtoj bolalarni tarbiyalashda maxsus shart-sharoitlarni
  yaratish logopedik yordamini o‘z ichiga oladi, uning maqsadi, boshqa chora-tadbirlar qatorida,
  bolalar nutqidagi nuqsonlarni aniqlash, o‘quvchining muloqotini yaxshilash va tuzatish, og‘zaki
  va yozma nutqni shakllantirishdir. Inklyuziv ta'lim tizimida logoped ta'lim muassasalaridagi
  inklyuziv ta'lim guruhi asosiy mutaxassislaridan biri hisoblanadi. Qo‘shimcha ta'lim xizmati
  sifatida tashkl etilgan logopedik yordam zamonaviy ta'lim muassasasi faoliyatiga qo‘shilishning
  o‘ziga xos namunasidir.
  Inklyuziv ta'lim sharoitida logopedning faoliyati bir qator xususiyatlarga ega
  Eng avvalo, korrektsion ishlarini boshlashdan oldin, logoped, oddiy o‘quvchilar misolida
  bo‘lgani kabi, har tomonlama maxsus ko‘rikdan o‘tkazish orqali, maxsus usullardan foydalangan
  holda bolada nutq faoliyatining buzilishi xususiyatini aniqlaydi.
  Logoped diagnostikasi asosida boshqa mutaxassislar bilan birgalikda bolaning
  xususiyatlarini hisobga olgan holda individual rivojlanish rejasi shakllantiradi, ta'lim yo‘nalishi
  aniqlanadi, alohida ta'limga muhtoj bolalarning ta’lim olishdagi orqada qolish sabablarini bartaraf
  etish yoki oldini olish bo‘yicha strategiya va chora-tadbirlar ishlab chiqiladi.
  Logopunktda logoped ishining o‘ziga xos xususiyatlari turli toifadagi alohida ta'limga
  muhtoj bolalarga yordam berishni o‘z ichiga oladi va bolaning shaxsiyatini, uning salbiy va ijobiy
  tomonlarini hisobga olgan holda amalga oshiriladi, ya'ni sog‘lom analizatorlardan kompensatsiya
  jarayonida foydalaniladi.
  Logopedik ishning diqqat markazi doimo nutqning eng ko‘p jarohatlangan komponenti
  bo‘lib qoladi. Masalan, alaliyada -lug‘at, eshitish nuqsonida - fonematik idrok, dizartriyada -
  tovushlar talaffuzi va boshqalar.
  Nutqni rivojlantirish bosqichlariga qarab, logoped o‘zining maqsadli uslubiy usullarini
  o‘zgartirishi kerak. Bunday holatda modulli rejalashtirishdan foydalanish mumkin. Masalan, III
  darajali NTR 6-7 yoshli bolalar uchun korrektsion va rivojlantiruvchi ta'limni rejalashtirish uchta
  moduldan iborat:
  |