title: zinapoya modeli - 9-sinf Informatika va axborot texnologiyalari
text: zinapoya modeli deyiladi (7.01-rasmga qarang). Biroq har bir darajada yakuniy
  mahsulotni takomillashtirish uchun oldingi bosqichlarning
  istalgan biriga qaytish mumkin. Bu
  iteratsiya deb ataladi.
  7.01 Tahlil Tahlil bosqichi muammoni aniqlash va texnik-iqtisodiy asoslash
  bilan boshlanadi. Bu mijozning talab va ehtiyojlarini aniqlash
  uchun u bilan birgalikda muammoni koʻrib chiqishdan iboratdir.
  Tashkilot xodimlari oʻz kompaniyasining qanday ishlashi,
  muammoning tabiati va qancha mablagʻ sarflay olishini biladi.
  Tahlilchi esa kompyuter tizimlari va nima qilish mumkinligi
  haqida ma’lumotga ega. Tahlilchi muammoni bartaraf etish
  yoʻllari aks etgan hisobotni tayyorlaydi. Bu
  texnik-iqtisodiy asoslash deb ataladi. Agar texnik-iqtisodiy asoslash qabul
  qilinsa, shundan soʻng maʼlumot toʻplash boshlanadi.
  Mavjud tizimni oʻrganish usullari Maʼlumotlar bir nechta usulda toʻplanishi mumkin:
  • Kuzatish. Tizim tahlilchisi tashkilotda nimalar
  boʻlayotganini kuzatish orqali oʻrganadi. Tizim tahlilchisi
  ishlarning qanday bajarilishi va insonlarning ishi oʻrtasidagi
  aloqalarni tushunishga harakat qiladi. Bu usulning afzalligi
  shundaki, unda faqat tizim tahlilchisi (tahlilchilari) ishtirok
  etadi. Kamchiligi esa, inson uni kimdir kuzatayotganini
  bilsa, odatdagidek ishlamaslikka moyil boʻlishidir.
  • Intervyular. Tizim tahlilchisi tashkilotda ishlar qanday
  bajarilishi va qaysi ishlar talab darajasida bajarilmayotganini
  bilishni xohlaydi. Qilinishi kerak boʻlgan ish – ayni damda
  tizimni boshqarayotgan insonlarga savol berib koʻrishdir.
  7.01-rasm Tizimlar xizmat qilish davrining zinapoya modeli.
  92 9-sinf Informatika va axborot texnologi yalari
  Savollarni oldindan tayyorlab qoʻyish shart emas, lekin
  tahlilchi mantiqiy, sinchkov mulohaza yuritish qobiliyatiga
  ega boʻlsa va maʼlumotni qanday olishni bilsa, ish samarali
  bajariladi.