title: “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
text: |
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatiniBog'liq ЖДПУ Мактаб менежменти 06 12 22 Анжуман тўплам 208
  “Ta’lim muassasalarida boshqaruv va o‘quv sifatini
  takomillashtirish muammolari” – respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
  JIZZAX DAVLAT PEDAGOGIKA UNIVERSITETI
  06.12.2022
  Bozorga yo‘naltirilgan bu yondashuv ta'limga ham ta'sir ko‘rsatdi; markazlashtirilgan ta'lim
  tizimining eng samarali ekanligi endi ko‘rinmas edi; balki o‘z resurslarini bozor tamoyillari
  asosida taqsimlagan ta’lim tizimi markazlashgan tizimdan samaraliroq bo‘lishi mumkin edi.
  Sharqiy Evropada markazlashgan hukumat tizimiga asoslangan kommunistik blokning qulashi
  ham bozorga yo‘naltirilgan hukumat tashkiloti tomon tashkiliy islohotlarni ilgari surdi.
  Ikkinchidan, iqtisodiy va moliyaviy globallashuv markaziy hukumatni zaiflashtirdi, turli
  milliy hukumatlar o‘rtasida emas, balki turli jamoalar o‘rtasidagi aloqalarning kuchayishi
  jamiyatda ko‘proq ta'sirga ega bo‘lish uchun mahalliy guruhlarni kuchaytirdi. Qabul qilish
  ko‘rsatkichlarining oshishi bilan markazlashtirilgan ta'lim tizimlari katta hajmga ega bo‘ldi;
  Bugungi kunda ta'lim ko‘pincha milliy byudjetning eng katta xarajatlar qismidir. Ta'limning
  bunday o‘sishi ko‘p hollarda miqyosning iqtisodiga olib keldi, tashkilot ichidagi talabalar sonining
  ko‘payishi birlik xarajatlarini pasaytiradi, ta'limda shubha uyg‘ota boshladi. .Ko‘pgina hukumatlar
  tashkiliy samaradorlik juda past bo‘lgan ulkan ta'lim sektorini boshqarar ekan, buning natijasida
  ta'lim uchun mas'ul bo‘lgan kichikroq tashkilotlar talablari paydo bo‘ldi.
  Yangi axborot-kommunikatsiya texnologiyalari, shuningdek, markaziy hukumatning
  mahalliy hokimiyatlar ustidan nazorat o‘rnatish usullarini ham o‘zgartirdi. Tez va arzon
  axborotning yangi davrida markaziy hukumat mahalliy hokimiyatlarni har kuni cheklangan xarajat
  evaziga nazorat qilishi mumkin. Buning natijasida markaziy hukumat ta'limni boshqarishni
  mahalliy organlarga markazsizlashtirishi mumkin, ammo baribir ta'limning maqsadlari va sifati
  ustidan nazoratni saqlab qoladi.
  Yangi axborot texnologiyalari yordamida markaziy hukumat ta'lim maqsadlarini belgilashi
  mumkin bo‘ldi, lekin ayni paytda mahalliy hukumatlarga ushbu maqsadlarga qanday erishishni
  hal qilishda erkinlik berdi.
  Ta'limni markazsizlashtirish turli siyosiy sharoitlarda amalga oshirilishi mumkin, bu esa
  ta'limni markazsizlashtirish jarayoniga olib keladi. Bu Sharqiy Evropada bo‘lgani kabi kengroq
  siyosiy islohotlarning bir qismi bo‘lishi mumkin yoki barqaror siyosiy tizimlarda amalga
  oshirilishi mumkin. Ta'limni markazsizlashtirish jarayoniga har xil ta'sir ko‘rsatadigan turli xil
  siyosiy muhitlar mavjud bo‘lishi mumkin. Kuper va Florestal uchta keng toifani va ularning
  ta'limni markazsizlashtirishga ta'sirini umumlashtirdi. Agar ta'limni markazsizlashtirish
  mamlakatda hukumat tizimini to‘liq isloh qilishning bir qismi bo‘lsa, u ko‘pincha "samarali
  geografik va funktsional markazsizlashtirish uchun joy" mavjud. Agar mamlakat
  markazsizlashtirishga bo‘lgan ehtiyojini hal qilishga tayyor bo‘lsa, ta'limni markazsizlashtirish
  jarayoni uchun qonunlarda e'tirof etilishi mumkin.
  Ba'zi mamlakatlarda davlat tashkiloti markazlashmagan tuzilmalarni boshdan kechirmoqda,
  bunday hollarda ta'limni markazsizlashtirish uchun tashkiliy "infratuzilma" allaqachon mavjud.
  Agar ushbu tashkiliy "infratuzilma" mavjud bo‘lsa, markazsizlashtirish bilan birga borish osonroq
  bo‘ladi. Yangi tuzilmalarni qurish kerak emas yoki hech bo‘lmaganda yangi tuzilmalar qurish
  mumkin bo‘lgan model mavjud emas.
  Biroq, agar mahalliy hukumat o‘zining yangi vazifalarini bajarish uchun ta'lim sohasida
  etarli tajribaga ega bo‘lmasa, muammolar paydo bo‘lishi mumkin.
  Bunday hollarda ta'limni markazsizlashtirishga ko‘proq e'tibor beriladi, garchi jarayonga
  ta'limni markazsizlashtirish muvaffaqiyatli yoki muvaffaqiyatsiz bo‘lishiga undagan manfaatdor
  tomonlar ta'sir qilishi mumkin.
  Xulosa o‘rnida shu narsani ta’kidlab o‘tish kerakki, oliy ta’limning nomarkazlashtirish,
  o‘zini o‘zini boshqarish va moliyalashtirishning afzal tomonidan birinchisi xususiy oliygohlar
  o‘zlari erkin holda professor o‘qituvchilar va bilimli talabalarni o‘zlariga jalb qilish uchun
  yangicha innovatsion ta’lim metodikalari va dars jarayonlariga yangilik kiritishga moyil bo‘lishida
  bu yo‘lda ularga hech to‘siq bo‘lmaydi. Albatta ularning maqsadi O‘zbekistonda va qolaversa
  dunyoga yuqori reytingdan o‘zlari munosib joylarni egallash.
  Agar oliy ta’limning
  boshqaruvi o‘z qo‘lida bo‘lsa moliyaviy salohiyatidan kelib chiqib uzbek tilida o‘qitish orqali
  O‘zbekistonda yuqori natijaga erishish va shuningdek xorijiy tili ya’ni ingliz tiliga asoslanga
  |
  | |