title: Mehnat ta’tili hamda kasallik varaqasi bo‘yicha haq to‘lash
text: Misol. № 173 qarorga muvofiq xodim Karimov Iskandarga mart oyida 24 kun muddatga ta’til
  berildi.
  Xodimning shaxsiy varaqasida quyidagi ma’lumotlar mavjud:
  -
  2002 yil 1 yanvarida xodimning oylik maoshi 40000 so‘m qilib belgilangan. 2001 yilda
  xodimning oyligi 35000 so‘mni tashkil etgan;
  -
  shu muddat davomida olgan mukofot summasi 120000 so‘mni tashkil etgan;
  -
  xodimga 25000 so‘m moddiy yordam berilgan;
  -
  dam olish va bayram kunlarida ishlaganlik uchun 40000 so‘m qo‘shimcha haq olgan;
  -
  yil oxirida aktsiya bo‘yicha 175000 so‘m dividend olgan;
  -
  kasallik varaqasi bo‘yicha 20900 so‘m ish haqi olgan.
  Korxona xodimi Karimov Iskandarga 24 ish kuni uchun ta’til haqi hisoblaymiz:
  1) mehnat ta’tili bo‘yicha haq hisoblash uchun yil bo‘yicha jami olgan ish haqisini
  hisoblaymiz:
  (35000*9)+(40000*2)=315000+80000=395000 so‘m.
  120000 so‘m mukofot, 40000 so‘m qo‘shimcha haq va 20900 so‘m kasallik varaqasi bo‘yicha
  haq. Jami 575900 so‘m (395000+120000+40000+20900).
  2) O‘rtacha oylik ish haqi 47992 so‘m (575900/12).
  3) Kunlik ish haqi 1889 so‘m 50 tiyin (47992/25,4).
  Demak, ta’til haqi 45348 so‘m (1889,5*24).
  Mehnat ta’tiliga haq hisoblanganida hisobda quyidagicha provodka beriladi:
  D-t 8910-«Kelgusi davr xarajatlari va to‘lovlari rezervi»- 45348 so‘m
  K-t 6710-«Xodimlar bilan ish haqi bo‘yicha hisoblashishlar»- 45348 so‘m.
  Korxona ishchi va boshqa xodimlari kasal bo‘lib qolganida ularga kasallik varaqasi bo‘yicha
  haq to‘lanishi lozim. Davolash (tibbiy) muassasa tomonidan berilgan mehnat qobiliyatini yo‘qotish
  to‘g‘risida varaqa-byulleten nafaqa hisoblash uchun asos bo‘ladi. Nafaqa miqdori kasal bo‘lishidan
  ilgari ishlagan oyning o‘rtacha ish haqi, kasallik davom etishi va mehnat stajiga bog‘liq. Ish staji 5
  yilgacha bo‘lganda ish haqining - 60 foizi, 5 yildan 8 yilgacha - 80 foizi, 8 yildan ortiq bo‘lsa - 100
  foizi hisoblanadi.
  Ish stajidan qat’iy nazar, ish haqining 100 foizi hajmida nafaqalar homiladorlik va tug‘ish
  bo‘yicha, ishlab chiqarish jarohati va kasb kasalligi bo‘yicha, 18 yoshgacha 3 bolasi bor bo‘lgan
  ishchilarga va urush nogironlariga to‘lanadi.
  Ish haqi summasiga ijtimoiy sug‘urta ajratmalari hisoblanadigan barcha ish haqi, qo‘shimcha
  haq va to‘lovlar (bir martalik beriladigan mukofotlardan tashqari) kiritiladi.
  Misol. Ishchi 2001 yil oktyabr oyida 5 kun kasal bo‘lgan. Bu to‘g‘rida tibbiyot muassasidan
  berilgan mehnat qobiliyatini yo‘qotish to‘g‘risidagi varaqa va tabelda yozuvlar bor. Uzluksiz ish staji-
  7 yil.
  Uning avvalgi oydagi ish haqisi quyidagicha bo‘lgan:
  -
  Ishbay -15000 so‘m;
  -
  Vaqtbay - 2000 so‘m;
  -
  Oldingi yilning o‘rtacha oylik mukofot summasi - 1300 so‘m.
  Mehnat qobiliyatini yo‘qotganlik nafaqasini hisoblash uchun o‘rtacha oylik haq 18300 so‘m
  (15000+2000+1300). Oktyabr oyida 22 ish kuni mavjud. O‘rtacha kunlik ish haqi 831,8 so‘m
  (18300/22)ni tashkil qiladi. Ish staji va kasal bo‘lgan kunlarni hisobga olgan holda nafaqa 3327,2
  so‘m (831,8*5*0,8)ni tashkil etadi.
  Ushbu muomalaga hisobda quyidagicha provodka beriladi:
  D-t 6520-«Davlat maqsadli fondlariga to‘lovlar»-3327,2 so‘m
  K-t 6710-«Xodimlar bilan ish haqi bo‘yicha hisoblashishlar»- 3327,2 so‘m.