title: Ozuqa resurslarini ko’paytirish, uning xozirgi axvoli va istiqboli
text: |
  Ozuqa resurslarini ko’paytirish, uning xozirgi axvoli va istiqboli Pdf ko'rish
  |
  bet | 242/386 | Sana | 30.05.2024 | Hajmi | 8,59 Mb. | | #257248 |
  Bog'liq qorakol15.24. Ozuqa resurslarini ko’paytirish, uning xozirgi axvoli va istiqboli
  Chorvachilik uchun o’simlikchilik ozuqa resurslari miqdorini qo’upaytirish, sifatini yaxshilash
  va tarkibini takomillashtirish asosan maxsus ekinlar maydonini kengaytirish va ularning
  hosildorligini oshirish, tabiiy yaylov va pichanzorlardan oqilona foydalanish hisobiga amalga
  oshiriladi.
  O’zbekistonda uzoq yillar davomida o’simlikchilik ozuqa resurslari tabiiy yaylov va
  pichanzorlardan, oziq-ovqatga mo’ljallangan galla ekinlari qo’shimcha mahsulotlaridan tashkil
  topgan. Maxsus ozuqabop ekinlari juda kam maydonlarga ekilgan. Uning hammasi ko’p yillik bedalar
  bo’lgan. Boshqa maxsus ozuqa ekinlari mutlaqo ekilmagan. Barcha g’alla ekinlarining, shu jumladan,
  ozuqabop arpa hamda makka doni ham asosan aholi tomonidan oziq-ovqat sifatida foydalanilgan.
  2000 yili 1990 yilga nisbatan jami ozuqabop ekinlar 610,7 ming ga yoki qariyb 58,7% ga
  qisqartirildi. Bu kabi kamchiliklar 2004 yilga kelib nisbatan ijobiy siljishga olib keldi. 2000 yilda
  1990 yilga nisbatan pichan uchun o’rilgan ko’p yillik bedaning hosildorligi 18.7 s/ga yoki 40.4% ga,
  silos va ko’k ozuqa uchun ekilgan makkajo’xori hosildorligi 61 s/ga yoki 32,3% ga, ildizmeva va
  poliz ekinlari hosildorligi esa 90 s/ga yoki 29% pasaygan.
  Demak, maxsus ozuqa ekinlari maydoni qisqartirilgan va ularning gektaridan olinadigan
  hosildorlikning pasayishi natijasida o’simlik, chorva ozuqalari yalpi hosili keskin kamaygan.
  O’simlik ozuqa resurslari qisman g’allachilikdan olingan somon, paxta chigitini qayta ishlashdan
  olingan kunjara, sheluxa va boshqa ozuqalar bilan to’ldirilgan.
  Ammo shartli mol boshiga saralangan ozuqa birligi 2000yilda 1990yilga nisbatan 8,3 s yoki
  30% ga kamaygan. Bu o’rtacha ko’rsatgich me’yorga nisbatan ikki marta kamdir. Natijada ko’pchilik
  turdagi hayvonlarning maxsuldorligi ham pasaygan. Bu holat barcha turdagi, ayniqsa, shirkat va
  boshqa dehqon xo’jaliklariga taalluqlidir.
  Demak, o’simlikchilik ozuqa resurslari asosan yaylov va pichanzorlar hamda g’allachilik va
  boshqa madaniy ekinlarning qo’shimcha mahsulotlaridan tashkil topgan. Natijada ko’pchilik chorva
  hayvonlari yarim och oziqlantirilgan. Shartli mol boshiga 13 s ozuqa birligi yoki uning talabiga
  nisbatan taxminan 50% ozuqa resurslari sarflangan, xolos. Mustaqillik yillarida o’simlikchilik
  ozuqalarining ma’daniy ekinlarini ekish maydonlarining kengayishi hisobiga tashkil topish holati 1-
  jadval ma’lumotlari asosida umumiy shaklda aniklanishi mumkin.
  |
  | |