title: Nazorat uchun savollar - Vazirligi urganch davlat
text: |
  Vazirligi urganch davlat
  |
  bet | 203/301 | Sana | 13.06.2024 | Hajmi | 0,96 Mb. | | #263417 |
  Bog'liq Umumiy Pedagogika darslik. 08.09.22Nazorat uchun savollar:
  Amir Temurning odob-axloq, ta'lim-tarbiya to`g`risidagi o`gitlaridan misollar keltiring.
  Mirzo Ulug‘bek ta’lim mazmuniga qanday o‘zgarish kiritgan.
  Zahiriddin Muhammad Boburning ta’lim-tarbiya masalalariga oid asarlari qaysilar.
  Navoiy nechta tilda ijod qilgan va taxalluslarini ayting. 5.«Xamsa» asaridagi qaysi doston ko‘proq tarbiyaga yo‘naltirilgan?
  6.Xonliklar davridagi ilm-fan, ta’lim-tarbiyadagi o‘zgarishlar haqida gapiring. 7.Jahon otin Uvaysiyning qizlar maktabida ta’lim mazmuni qanday bo‘lgan?
  Muhammad Sodiq Qoshg‘ariyning “Odob as-solihin” asarining mazmunini so‘zlab bering.
  Mavzu: XIX asrning II yarmi va XX asr boshlarida Turkistonda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji. 1917-1990 yillarda O‘zbekistonda ta’lim tizimi va pedagogik fikrlar rivoji.
  Reja:
  XIX asrning II yarmida Turkistonda maktablar tizimi. Chor Rossiyasining ta’lim siyosati.Turkistonda jadidchilik harakati. Yangi usul maktablarining ochilishi.Mahmudxo‘ja Behbudiy, Munavvar Qori, Abdulla Avloniy, Abduqodir
  124 Sharifzoda, S.O‘., Xudoynazarov, E.M. Pedagogika nazariyasi va tarixi (2-qism): darslik /– Toshkent: Bookmany print, 2022. - 286 b.
  Shakuriylarning yangi usul maktablarini tashkil etishdagi ma'rifatparvarlik xizmatlari.Xalq maorifi sohasida maktab darsliklari va o‘quv qo‘llanmalari yaratish, ta’lim-tarbiya jarayonini mustabid tuzum maqsadiga muvofiq tashkil etilishi va uning salbiy oqibatlari. Maorif sohasidagi urushdan keyingi xolatlat,tahlil. Maktab darsliklari yaratish, ta’lim-tarbiya jarayoninida maktablarning 4 yillik, 8 yillik, 9 yillik, 10 yillik islohotlarni maqsadga muvofiq tashkil etilishi va uning mazmun mohiyati.
  Tayanch tushunchalar.
  «Litografiya» - yunoncha so‘z bo‘lib «Litos» - tosh va «grafos» yozaman degan ma’noni bildiradi. Bu atama o‘zbek tilida toshbosma tarzida qo‘llanib kelingan.
  «Tuzemets» - degani ruscha o‘zbekcha lug‘atda «mahalliy xalq», «tub aholi» deb tarjima qilingan. Rus olimi Vladimir Dalning «Velikorus jonli tilining izohli lug‘ati» kitobida mana shunday jumlalar yoziladi: «Tuzemets. Mestno‘y otnosyahiysya do izvestnoy strano‘...Tuzemno‘e jiteli chasti Okeanii stoyat na nizshey stupeni chelovechestva»
  «Chor kitob» - 4 bo‘limdan iborat bo‘lib, 1-bo‘lim – haq-xudoning nomlari tushuntirilardi, din qoidalari, tahorat, namoz bayon etiladi, ikkinchisida bidon- e’tiqodni anglash, uchinchi bo‘limda kalomi nabi-rivoyatlar bahs etilgan. SHuningdek, xalq orasida mashhur shoirlarning she’r va g‘azallari o‘qitilar edi.
  Jadidchilik (arab. jadid - yangi) – XIX asr oxiri XX asr boshida Turkiston, Kavkaz, Qirm, Tatariston hayotida muhim ahamiyat kasb etgan ijtimoiy-siyosiy, ma’rifiy harakat. Jadidchilik dastlab XIX asrning 80-yillarida Qrimda Ismoilbek Gasprinskiy rahbarligida qrim tatarlari o‘rtasida vujudga keldi. Jadidchilik harakati namoyandalari ko‘pincha o‘zlarini taraqqiyparvarlar, keinchalik jadidlar deb atashgan.(O‘zME. 3-tom, 2002, 519-522 bet).
  |
  | |