title: bir yo’la ko’tarasiga sotilganda qo’llaniladigan narx
text: |
  bir yo’la ko’tarasiga sotilganda qo’llaniladigan narx Pdf ko'rish
  |
  bet | 193/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIbir yo’la ko’tarasiga sotilganda qo’llaniladigan narx.
  Ulgurji narx ishlab
  chiqaruvchilar va ta’minlash-sotish tashkilotlari xarajatlarini qoplashi hamda ularning
  ma’lum miqdorda foyda ko’rishini ta’minlashi zarur. Ulgurji narx tovar birjalari va
  savdo uylarida ham qo’llaniladi.
  Shartnoma narx – sotuvchi va xaridorning roziligi bilan belgilanadigan, ular
  tomonidan tuzilgan shartnomada qayd qilingan narx. Sh
  artnoma narx odatda
  shartnoma bitimi amal qilib turgan davrda o’zgarmaydi. Mazkur narx ham milliy, ham
  xalqaro bozorlarda qo’llaniladi. U xalqaro bozorda qo’llanilganda tovar
  (xizmat)larning jahon narxlariga yaqin turadi.
  Chakana narx – tovarlar bevosita iste’molchilarga sotiladigan narx.
  Chakana
  narxga tovarning ulgurji narxi, chakana savdo tashkilotlarining xarajatlari va ularning
  oladigan foydasi kiradi. Chakana narx tovarlarga bo’lgan talab va taklifni bog’lovchi
  rolini o’ynaydi hamda ularning nisbatiga qarab yuqori yoki past bo’lishi mumkin.
  Davlatning narxlarni tartibga solish faoliyati chegaralangan (limitlangan) va
  dotatsiyalangan narxlarni vujudga keltiradi. Ch
  egaralangan narx –
  davlat
  tomonidan yuqori va quyi chegaralari belgilanib, shu doirada o’zgarishi mumkin
  bo’lgan narx.
  Bunday narx yordamida davlat inflyatsiyani jilovlaydi, narx darajasini
  nazorat qiladi.
  Dotatsiyalangan narx
  – davlat budjeti hisobidan maxsus
  arzonlashtirilgan narx.
  Bunday narxdan kam daromadli oilalar, beva-bechoralar,
  ishsiz va nogironlarni hayotiy zarur ne’matlar bilan eng kam darajada ta’minlab
  turishda foydalaniladi.
  Demping narx – bozorda o’z mavqeini mustahkamlash va raqiblarini
  bozordan siqib chiqarish uchun firmalar tomonidan foydalaniladigan maxsus
  narx.
  U «bozorga kirib olish narxi» deb ham ataladi. Demping narxda rasmiy
  narxning bir qismidan kechib yuboriladi.
  |
  | |