title: Ishbay-progressiv haq to’lash tizimida
text: |
  Ishbay-progressiv haq to’lash tizimida Pdf ko'rish
  |
  bet | 259/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIIshbay-progressiv haq to’lash tizimida
  ishchining belgilab qo’yilgan me’yor
  doirasida ishlab chiqargan mahsulotiga uning birligi uchun belgilangan tarif bo’yicha
  ish haqi beriladi, me’yordan yuqorisiga esa oshirilgan haq (tarif) bo’yicha pul
  to’lanadi. Ishbay ish haqi tizimida yakka tartibdagi, jamoa va ijara pudratida
  qo’llaniladigan mehnatga haq to’lash farqlanadi. Bunda olingan tayyor mahsulot
  uchun uning sifati va ishlab chiqarish chiqimlarini hisobga olib haq to’lanadi. Haq
  to’lashning jamoa shaklida ish haqi brigada, sex va boshqa bo’linmaning pirovard
  mehnat natijalariga bog’liq qilib qo’yiladi. Bunda har bir xodim faqat o’ziga berilgan
  shaxsiy topshiriqlargagina emas, balki shu bilan birga bo’linmaning butun ish hajmini
  ham bajarishdan manfaatdor bo’ladi.
  Ishchilarning ish haqini tabaqalashtirish eng avvalo davlat tarif tizimi yordamida
  amalga oshiriladi.
  Tarif tizimi
  – tarmoqlar va mamlakat mintaqasi bo’yicha, ular
  ichida esa ishlab chiqarish turlari, turli toifadagi xodimlar malakasi va mehnat
  sharoitlariga qarab ishchi va xizmatchilarning ish haqi darajasini tartibga solib
  turuvchi me’yorlar majmui.
  Tarif tizimi quyidagilarni o’z ichiga oladi:
  - tarif-malaka ma’lumotnomalari;
  - tarif stavkalari;
  - tarif setkalari;
  - ish haqiga nisbatan qo’llaniluvchi turli koeffitsientlar.
  Tarif-malaka ma’lumotnomalari
  ayrim kasblar va mehnat turlarining batafsil
  tavsifi, u yoki bu aniq ishni bajaruvchining bilim va ko’nikmalariga qo’yiladigan
  talablardan iborat bo’lib, ularda muayyan ishni tariflash uchun qo’yiladigan razryadlar
  ham ko’rsatiladi.
  Tarif setkasida
  razryadlardan tashqari tarif koeffitsientlari ham bo’lib, ular
  birinchi razryadli ishchiga haq to’lash bilan keyingi razryadli ishchilar mehnatiga haq
  to’lashning o’zaro nisbatini ko’rsatadi (birinchi razryadning tarif koeffitsienti hamma
  vaqt birga teng bo’ladi).
  |
  | |