title: baynalminal qiymatga - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti
text: |
  O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti Pdf ko'rish
  |
  bet | 489/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIbaynalminal qiymatga
  asoslanadi. Buning ma’nosi shuki,
  ijtimoiy zaruriy
  baynalminal mehnat sarflari
  jahon bozorida e’tirof qilinadi.
  Umuman olganda, jahon narxlarining tashkil topishi odatda sof holda amalga
  oshmaydi. Baynalminal qiymatning hosil bo’lishiga to’sqinlik qiluvchi maxsus omillar
  jahon narxlariga ta’sir qiladi. Tashqi savdo va valyuta cheklashlari, valyutalar
  qiymatining o’zgarib turishi, xalqaro monopoliyalar siyosati, birjadagi chayqovchiliklar
  va hokazolar shular jumlasidandir. Shu sababli ayrim mamlakatlarning jahon bozoridagi
  raqobatlashuv qobiliyatidagi farqlar, pirovard natijada mehnat unumdorligining milliy
  darajadagi farqlarini aks ettiradi.
  Rivojlangan mamlakatlarda keyingi o’n yilliklarda yangi texnologik asoslarga
  o’tish jahon xo’jalik aloqalarining tez o’sishi bilan birga bordi. Takror ishlab chiqarish
  jarayonlarining baynalminallashuvi o’zining har ikkala shaklida:
  integratsion
  (milliy
  xo’jaliklarning yaqinlashuvi, o’zaro moslashuvi orqali) va
  transmilliy
  (xalqaro ishlab
  chiqarish majmuasining tuzilishi orqali) shakllarida kuchayadi. Jumladan, butun
  dunyoda mintaqaviy davlatlararo iqtisodiy integratsiyaning qaror topish tamoyili
  kuzatiladi. Xususan, rivojlangan yevropa integratsion hamjamiyati (EI) doirasida
  tovarlar, xizmatlar va ishchi kuchining erkin harakati amalga oshiriladi. Shimoliy
  Amerika umumiy iqtisodiy hamkorligi AQSH, Kanada va Meksika iqtisodiyotining
  integratsiyasini ko’zda tutadi. Davlatlararo integratsiyaning kuchayishi janubiy-
  sharqiy Osiyo, O’rta Osiyo, arab dunyosi, Afrika va Markaziy Amerika mamlakatlari
  uchun ham xususiyatli bo’lmoqda.
  2. Jahon xo’jaligining globallashuvi yo’nalishlari va ziddiyatlari
  Iqtisodiy hayotning baynalminallashuvi bilan bir qatorda globallashuvi jarayoni
  ham muhim o’rin tutadi. Bu har ikkala tushuncha o’zaro bog’liq bo’lib, ular jahon
  xo’jaligi sub’ektlarining umumiy maqsadlarga erishish yo’lidagi xatti-harakatlarining
  birlashuvi jarayonini aks ettiradi.
  Shuningdek, bu tushunchalar bir-biridan farqlanadi. Birinchidan, ular bir xilda
  bo’lmagan xo’jalik birlashmalari miqyoslarini ifodalaydilar. Oldingi o’rinda
  ko’rsatilganidek, baynalminallashuv jahon xo’jaligining bir necha sub’ektlari
  o’rtasidagi o’zaro aloqalarni o’rnatilishi va rivojlanishining dastlabki bosqichi
  |
  | |