title: Metodologiya - Iqtisodiyotni raqamlashtirish sharoitida buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditni xalqaro...
text: Metodologiya.
  MHXSni tatbiq etish bo’yicha Yevropa davlatlarining
  tajribasini o’rganish va ushbu jarayondagi muammolar va istiqbollarni adolatli
  baholash O’zbekistondagi kompaniyalarning MHXSga muvofiq buxgalteriya hisobini
  yuritish va moliyaviy hisobot tuzish jarayoniga o’tish davrida katta imkoniyat
  hisoblanadi.
  Moliyaviy
  hisobotlar
  xalqaro
  standartlari
  (MHXS)
  –
  bu
  tashqi
  foydalanuvchilarga iqtisodiy qarorlarni qabul qilish uchun muhim bo’lgan, moliyaviy
  hisobotlarni tayyorlash qoidalarini belgilaydigan standart va sharhlar majmuasidir.
  Moliyaviy hisobot uchun kontseptual asos (ingliz tilida “Conceptual
  Framework for financial reporting” yoki oddiygina “IFRS Framework”) barcha
  moliyaviy hisobot xalqaro standartlari uchun asos bo’lib xizmat qiladi.
  Ularda moliyaviy hisobotni tayyorlash va taqdim etishning asosiy tamoyillari
  MHXSga muvofiq tavsiflanadi. Ushbu hujjat boshqa har qanday MHXSni
  o’rganishni boshlashdan oldin o’qilishi kerak.
  So’nggi yillarda MHXSning kontseptual asoslari ma’lum o’zgarishlarga duch
  keldi. Ular ilgari “Moliyaviy hisobotlarni tayyorlash va taqdim etish asoslari” deb
  nomlangan. Ushbu hujjatning so’nggi yangilanishi IASB (International Accounting
  Standards Board – MHXS Kengashi) tomonidan 2018-yil mart oyi oxirida e’lon
  qilindi.
  MHXSning kontseptual asoslari juda muhimdir, chunki u moliyaviy
  hisobotlarni tayyorlash bo’yicha ko’rsatmalar beradi.
  MHXSning konseptual asoslarining mazmuni:
  IASB 2018-yil 29-martda qayta ko’rib chiqilgan Moliyaviy hisobot asoslarini
  e’lon qildi.
  595
  Konseptual asos moliyaviy hisobotlarni tayyorlash, MHXSni o’rnatish, izchil
  hisob siyosatini ishlab chiqish bo’yicha ko’rsatmalar va standartlarni tushunishda va
  izohlashda yordam beradigan to’liq tushunchalar to’plamini taqdim etadi.
  Konseptsiya doirasidagi o’zgarishlar ma’lum bir operatsiya yoki hodisaga
  hech qanday standart tatbiq etilmagan holatlarda MHXSning qo’llanilishiga ta’sir
  qilishi mumkin.
  Yangi tahrirdagi Konseptual asos (2018) IASB (International Accounting
  Standards Board – MHXS Kengashi) va IFRIC (International Financial Reporting
  Interpretations Committee – (MHXS sharhi bo’yicha Qo’mita) uchun darhol kuchga
  kiradi. Hisob siyosatini Kontseptual asoslar asosida tuzadiganlar uchun ular 2020-yil
  1-yanvardan yoki undan keyin boshlanadigan yillik davrlar uchun amal qiladi.
  IASB 2018-yil 29-martda yangi tahrirdagi Moliyaviy hisobot asoslarini e’lon
  qildi. Yangi tahrirdagi versiyada 1989-yilda chiqarilgan va qisman 2010-yilda qayta
  ko’rib chiqilgan avvalgi hujjatdagi keng qamrovli o’zgarishlar mavjud.
  Oldingi MHXS (2010-yil) uchun kontseptual asos noaniqliklar mavjudligi, ba’zi
  muhim tushunchalarni chiqarib tashlaganligi va IASBning hozirgi tafakkuri nuqtai
  nazaridan eskirgani uchun tanqid qilingan.
  IASB tomonidan 2011-yilda muhokama qilingandan so’ng, 2012-yil sentabr
  oyida IASB ish rejasiga Kontseptsiya asoslari loyihasi qo’shildi. Shundan keyin
  IASB 2013-yil iyul oyida muhokama loyihasini va 2015-yil iyunida dastlabki
  loyihasini e’lon qildi.
  IASB konseptual asoslarni qayta yangi tahrirdagi standartlarni ishlab chiqish,
  tushunish va izohlashga yordam beruvchi yuqori darajadagi to’liqlik va yetarlilik
  tamoyillariga amal qilishga intildi.
  Yangi tahrirdagi kontseptual asoslar ba’zi yangi tushunchalarni o’z ichiga oladi.
  Ular yangilangan tariflar, aktivlar va majburiyatlarni tan olish mezonlarini taqdim
  etadi 595oori’zi muhim tushunchalarga oydinlik kiritadi.
  Konseptual asoslar 8 bobdan iborat:
  I bob. Moliyaviy hisobotning maqsadi.
  II bob. Foydali moliyaviy ma’lumotlarning sifat xususiyatlari.
  596
  III bob. Moliyaviy hisobot va hisobot beruvchi tashkilotlar.
  IV bob. Moliyaviy hisobotning elementlari.
  V bob. Tan olish va bekor qilish.
  VI bob. Baholash.
  VII bob. Axborotni taqdim etish va ochiqlash.
  VIII bob. Kapital va kapital miqdorini saqlash konsepsiyasi.
  2018 yil 29 martda Xalqaro moliyaviy hisobot standartlari bo’yicha Kengash
  qayta ko’rib chiqilgan Moliyaviy hisobotning konseptual asoslari (Konseptual
  asoslar) – bo’yicha moliyaviy hisobot konsepsiyalarining keng qamrovli to’plamini
  chiqardi.
  Konseptual asoslarning avvalgi versiyasi 1989-yilda (29 yil) chiqarilgan va 2010
  yilda qisman qayta ko’rib chiqilgan edi. Ushbu versiyalar foydali bo’lgan, biroq
  barcha muhim masalalarni qamrab olmagan va yaхshilashga ehtiyoj sezgan. Kengash
  o’z ishida aynan Konseptual asoslarni qayta ko’rib chiqishni ustuvor vazifa etib
  belgiladi. Kontseptual asoslar MHXS hisoblanmaydi va uning biron bir konsepsiyasi
  standartning konsepsiyasi yoki talablarini qayta belgilamaydi.
  Kontseptual asoslarning maqsadi MHXSni ishlab chiqishda yordam berish,
  boshqa standartlar qo’llanilmaganda, izchil hisob siyosatini ishlab chiquvchilarga va
  barcha tomonlarga standartlarni tushunishda va izohlashda yordam berishdir.
  Tahlil.
  Moliyaviy
  hisobotning
  nazariy
  va
  metodologik
  asoslarini
  takomillashtirish bilan bogliq ilmiy izlanishlar jahonning yetakchi ilmiy markazlari
  va universitetlarida, jumladan, International Accounting Standards Board (IASB),
  American Institute of Certificate Public Accounting (AICPA), Institute of Charter
  Accounting in England and Welles (ICAEW), Pricewaterhouse Coopers, Deloitte &
  Touche, KPMG, Nottingham Trent University (Buyuk Britaniya), Xalqaro
  Vestminister universiteti (Buyuk Britaniya), Rossiya iqtisodiyot universiteti, Rossiya
  Federetsiyasi hukumati qoshidagi moliya universiteti (Rossiya), Toshkent davlat
  iqtisodiyot universiteti, Toshkent moliya 596oorish596e, Samarqand iqtisodiyot va
  servis 596oorish596e (O’zbekiston) tomonidan olib borilmoqda.
  597
  Moliyaviy hisobotning nazariy va metodologik asoslarini takomillashtirish
  bo’yicha olib borilgan ilmiy izlanishlar natijasida qator ilmiy natijalar olingan:
  moliyaviy
  hisobotning
  xalqaro
  standartlari
  (IFRS)
  hamda
  ularga
  interpretatsiyalarni ishlab chiqish asosida moliyaviy hisobotni tuzish va taqdim qilish
  qoidalari ishlab chiqilgan (International Accounting Standards Board, American
  Institute of Certified Public Accountants);
  MHXSlari talablariga muvofiq moliyaviy hisobot shakllari tavsiya etilgan
  hamda foyda va zararlar to’g’risidagi hisobotni abzopshin 597oorish (absorption
  costing) tizimi asosida, pul oqimi to’g’risidagi hisobotni bevosita va bilvosita
  usullarda tuzish metodologiyasi tavsiya etilgan (Pricewaterhouse Coopers, Deloitte &
  Touche va Ernst & Young, University of California at Davis);
  moliyaviy hisobotning uyg’un va haqqoniy aks ettirilishiga imkon qadar
  erishish orqali mamlakatning iqtisodiy o’sish ko’rsatkichlari hamda moliyaviy
  iqtisodiy inqiroz holatini yaxshilashga ta’siri aniqlangan (University of Chicago,
  Texas state university, IASB);
  moliyaviy hisobotning konsolidatsiyasi, moliyaviy instrumentlar,
  qo’shimcha moliyaviy hisobotning metodologik masalalari takomillashtirilgan
  (IASB, University of Memphis, Santa Clara University);
  dunyo mamlakatlarida MHXSlariga o’tish zaruriyati, undagi risklar va
  muammolar hamda ularni hal qilish yo’llari va MHXSlari asosida moliyaviy hisobot
  transformatsiyasi uslubiyoti ishlab chiqilgan (Rossiya Federetsiyasi hukumati
  huzuridagi moliya universiteti, Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti, Toshkent
  moliya 597oorish597e va Samarqand iqtisodiyot va servis 597oorish597e).
  Jahonda moliyaviy hisobotning nazariy, tashkiliy va metodologik asoslarini
  takomillashtirish bo’yicha quyidagi ustuvor yo’nalishlarda tadqiqotlar olib
  borilmoqda:
  rivojlanib kelayotgan mamlakatlarda, moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlariga o’tish, uni ko’llash yoki unga muvofiqlashtirish;
  moliyaviy hisobot garmonizatsiyasi, transparent moliyaviy hisobotni
  shakllantirish hamda moliyaviy hisobot kompilyatsiyasining metodologik masalalari;
  598
  MHXS bo’yicha moliyaviy hisobot tuzish, turli xil milliy valyutadagi
  mamlakatlarda xalqaro moliyaviy hisobotga transformatsiyalash, konsolidatsiyalash
  hamda korporativ moliyaviy hisobotni takomillashtirish;
  kompaniyalar bankrotligini oldindan bartaraf etish va barqaror iqtisodiy
  o’sishga erishish maksadida moliyaviy hisobotning foydaliligi, ishonchliligini hamda
  axborot tashuvchanligini oshirish yo’llari;
  buxgalteriya risklarining moliyaviy hisobotning sifatiga hamda
  buxgalteriya
  hisobotlarida
  axborotlarning
  shakllanishiga
  ta’sirini
  aniqlash
  metodologiyasini takomillashtirish.
  Xorijiy va mahalliy olimlarning tadqiqotlari muhim ilmiy-amaliy ahamiyatga
  ega bo’lsada, lekin ushbu ishlarda moliyaviy hisobot shakllarini xalqaro standartlar
  talablariga muvofiqlashtirish, moliyaviy hisobotni transformatsiya qilish hamda
  hisobotni tuzishning ilgor xorijiy usullarini qo’llash masalalari yetarlicha ochib
  berilmagan. Bundan tashqari, ushbu muammolarni bir-biriga uzviy bogliqdikda va
  butun bir yaxlit holda o’rganishga bagishlangan ilmiy ishlar ham yetarli emas.
  Bularning barchasi ushbu mavzuda ilmiy-tadqiqot olib 598oorish, shuningdek, uning
  maqsadi va vazifalarini belgilashga asos bo’ldi.
  Bugungi kunda chet el kompaniyalari bilan shartnomalar tuzish odatiy hol
  bo‘lib, butun dunyo bo‘ylab investitsiya imkoniyatlarini izlayotgan ko‘plab
  kompaniyalarni uchratish mumkin. Ilgari bu kabi kelishuvlarni amlaga oshirish uchun
  turli mamlakatlar tomonidan murakkabliklar, risk va ortiqcha xarajatlarni yuzaga
  keltiradigan milliy standartlar amal qilar edi. Moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlari turli mamlakatlar tomonidan bir xil, xalqaro darajada qo‘llanadigan hisob
  va hisobot standartlarini qabul qilinishini ta’minlash orqali ushbu muammolarni hal
  qiladi.
  O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 24-fevraldagi Moliyaviy
  hisobotning xalqaro standartlariga o‘tishni jadallashtirish orqali xorijiy investorlarni
  zarur axborot muhiti bilan ta’minlash va xalqaro moliya bozorlariga kirish
  imkoniyatlarini kengaytirish, shuningdek, hisob va audit sohalari mutaxassislarini
  xalqaro standartlar bo‘yicha tayyorlash tizimini takomillashtirish maqsadida qabul
  599
  qilingan “Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o’tish bo’yicha qo’shimcha
  chora-tadbirlar to’g’risida”gi PQ-4611-sonli qarori MHXSga o’tishning yangi
  bosqichini boshlab berdi.[3]
  Mazkur qaror bilan 2021-yildan boshlab MHXSga o’tishi kerak bo’lgan
  tashkilotlar ro’yxati tasdiqlandi, ya’ni aksiyadorlik jamiyatlari, tijorat banklari,
  sug‘urta tashkilotlari va yirik soliq to‘lovchilar toifasiga kiritilgan yuridik shaxslar:
  2021-yil 1-yanvardan boshlab, MHXS asosida buxgalteriya hisobi
  yuritilishini tashkil etishi;
  2021-yil yakunlaridan boshlab moliyaviy hisobotni MHXS asosida
  tayyorlashi;
  2021-yil yakuniga qadar buxgalterlarni xalqaro sertifikatlash doirasida
  “MHXS bo‘yicha moliyaviy hisobot” fanini muvaffaqiyatli topshirganligi to‘g‘risida
  hujjatga yoxud “Sertifikatlangan xalqaro professional buxgalter (CIPA)”,
  “Sertifikatlangan diplomli buxgalter (ASSA)”, “Sertifikatlangan jamoatchi buxgalter
  (SRA)” va “Xalqaro moliyaviy hisobot bo‘yicha diplom (DipIFR)” sertifikatlaridan
  biriga ega kamida uch nafar mutaxassis miqdorida MHXSni sifatli qo‘llash uchun
  yetarli bo‘lgan buxgalteriya xizmati xodimlari bilan ta’minlashi belgilandi.
  Ilg‘or xalqaro tajribani hisobga olgan holda moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlarini va mazkur sohada kadrlar tayyorlashning zamonaviy usullarini
  bosqichma-bosqich joriy etish bo‘yicha “yo‘l xaritasi” tasdiqlandi.
  Ushbu qarorning ahamiyatli jihatlaridan biri shuki, bu MHXS hujjatlarini
  O’zbekiston Respublikasida tan olinish masalasini hal qilib berdi. MHXS
  hujjatlarining tan olinishi va uni qo’llaydigan kompaniyalarning belgilab berilishi,
  ushbu kompaniya hisobchi va moliya mutaxassislaridan o’z malakasi ustida doimiy
  ishlashi va mas’uliyatni jiddiy his etishini talab etadi.
  O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlariga o‘tish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2020 yil 24
  fevraldagi PQ-4611-son qarori ijrosini ta’minlash maqsadida O‘zbekiston
  Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2021-yilda 26-yanvarda “Moliyaviy
  hisobotning xalqaro standartlari bo‘yicha o‘qitish va buxgalterlarni xalqaro
  600
  sertifikatlash doirasida imtihonlarni topshirish xarajatlarini qoplash tartibi
  to‘g‘risidagi vaqtinchalik nizomni tasdiqlash haqida”gi 38-sonli qarori qabul
  qilindi.[4]
  Vazirlar Mahkamasining ushbu qarori bilan Moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlari bo‘yicha o‘qitish va buxgalterlarni xalqaro sertifikatlash doirasida
  imtihonlarni topshirish xarajatlarini qoplash tartibi to‘g‘risidagi vaqtinchalik nizom
  tasdiqlandi. Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari bo‘yicha o‘qitish va
  buxgalterlarni xalqaro sertifikatlash doirasida imtihonlarni topshirish xarajatlarini
  qoplash tartibi to‘g‘risidagi vaqtinchalik nizom moliyaviy hisobotning xalqaro
  standartlari bo‘yicha o‘qitish hamda buxgalterlarni xalqaro sertifikatlash doirasida
  (“MHXS bo‘yicha moliyaviy hisobot”, “Xalqaro moliyaviy hisobot bo‘yicha diplom
  (DipIFR ACCA)” kurslari va boshqalar) imtihonlarni topshirish xarajatlarini qoplash
  tartibini belgilaydi va 2025-yil 31-dekabrgacha amal qiladi.
  O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 24-avgustdagi
  “Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari va unga yushuntirishlar matnini tan olish
  tartibi to’g’risidagi Nizomni tasdiqlash haqida”gi 507-son qarori qabul qilindi.
  Mazkur Nizom O‘zbekiston Respublikasi hududida qo‘llash uchun Moliyaviy
  hisobotning xalqaro standartlari fondi tomonidan qabul qilingan moliyaviy
  hisobotning xalqaro standartlari va unga tushuntirishlar matnini tan olish tartibini
  belgilaydi.[5]
  O‘zbekiston Respublikasi hududida qo‘llash uchun moliyaviy hisobotning
  xalqaro standartlari va unga tushuntirishlar matniga MHXS fondi tomonidan qabul
  qilingan quyidagi hujjatlar kirishi belgilandi:
  moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari;
  moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga tushuntirishlar;
  MHXS hujjatlari matniga kiritiladigan o‘zgartirishlar;
  MHXS hujjatlari matnining ajralmas qismi sifatida MHXS fondi
  tomonidan belgilangan boshqa hujjatlar.
  601
  Xulosa.
  Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o’tishda qiyinchiliklar
  bo’lishi tabiiy holat. Eng muhimi, ushbu qiyinchiliklar ortidan erishiladigan foydali
  jihatlarni tasavvur qilish muhim sanaladi.
  MHXSga o’tishning so’nggi 15 yilida Yevropa, qolaversa, jahon tajribasiga
  asoslanib, quyidagi ijobiy jihatlarni kuzatish mumkin:
  Birinchidan, axborot shaffofligini oshirish – shaffoflik xususiyati sifatli
  moliyaviy axborot va xalqaro darajada qiyoslanuvchanlikni ta’minlaydi. Buning
  natijasida investorlar va boshqa bozor qatnashchilari asoslangan iqtisodiy qarorlar
  qabul qilish imkoniyatiga ega bo’ladi.
  Ikkinchidan, hisobdorlik oshishi – bu xususiyat investorlar va kompaniya
  boshqaruvchilari o’rtasidagi moliyaviy axborot yetishmovchiligini kamaytiradi.
  Natijada investorlar o’z sarmoyalarining samarali boshqaruvi bo’yicha to’laqonli
  axborotga ega bo’ladi.
  Uchinchidan, iqtisodiy samaradorlik oshishi – yagona moliyaviy tildagi
  hisobotlarni tahlil qilish asosida, investorlar kapitalni xalqaro miqyosda yo’naltirish
  va risklarni kamaytirish imkoniyatlariga ega bo’ladi. To’rtinchidan, bozor likvidligi
  yaxshilanishi va kapital sarfining pasayishi – moliyaviy axborotlarning batafsil
  yoritilishi va xalqaro darajada qiyoslanuvchanlik bozor likvidligini oshiradi va
  kompaniyalar uchun milliy va xorijiy kapital jalb etish sarflarini kamaytiradi.
  Beshinchidan, kapital bozorlarining rivojlanishi va qimmatli qog’ozlar
  bozorlarida savdolar ko’lamining kengayishi – bo’sh kapital mablag’laridan samarali
  foydalanish va iqtisodiyotning turli sohalari zarur kapital bilan ta’minlanishi, kapital
  bozorlarining rivojlanishida muhim ahamiyat kasb etadi. Qolaversa, qimmatli
  qog’ozlar bozorining muayyan mamlakat ichida shakllanishi va savdolar ko’payishi
  iqtisodiy rivojlanishning jadallashtirish omili hisoblanadi. Bunda MHXS asosidagi
  hisobot ma’lumotlari kapital bozor ishtirokchilari uchun asosiy va ishonchli axborot
  manbasi bo’lib xizmat qiladi.
  Oltinchidan, xorijiy investitsiyalarning milliy bozorga kirib kelishi va
  investorlarni himoya qilishning takomillashishi – milliy iqtisodiyotning rivojlanishi
  va raqobatbardoshligi, avvalambor, xorijiy investitsiyalarni jalb etish zaruriyatini
  602
  yuzaga keltiradi. Buning uchun milliy bozorda xorijiy investorlarga ijobiy
  investitsiya muhiti yaratilishi hamda investorlar huquqlari himoyalangan bo’lishi
  lozim. MHXSning kapital bozor qatnashchilari tomonidan qabul qilinishi va unga
  muvofiq tuzilgan moliyaviy hisobotlar ochiq e’lon qilinishi ushbu jarayonlarni tezroq
  amalga oshirish imkoniyatini beradi.
  Yettinchidan, moliyaviy tahlilchilar prognozlaridagi aniqlik – moliyaviy
  axborotning sifati va qiyosiyligini ta’minlaydigan muhit moliyaviy tahlilchilar
  faoliyatiga ijobiy ta’sir ko’rsatadi va prognozlash tahlillari sifatini oshiradi. Ushbu
  tahlillar kapitalning samarali boshqaruvi va kelgusida kapital jalb etilishi yoki
  taqsimlanishi bo’yicha to’g’ri iqtisodiy qarorlar qabul qilinishiga xizmat qiladi
  MHXSga o’tish natijasida erishiladigan amaliy afzalliklar quyidagilardan
  iborat:
  Aktivlarni baholashning bozor mexanizmlari – amalda aktivlar va
  majburiyatlarning dastlabki qiymati va uning joriy bozor qiymatidan foydalanish
  investor uchun ham tashkilotning o’zi uchun ham samarali qarorlar qabul qilishga
  yordam beradi;
  Moliyaviy instrumentlarni qo’llash qulayligi – MHXS hujjatlari
  zamonaviy biznes yo’nalishlari va operatsiyalarni aks ettirish usullarini yetarli
  darajada tez-tez qayta ko’rib chiqilishi mamlakatda moliyaviy instrumentlardan
  foydalanish imkoniyatlarini oshiradi;
  Aktivlar qadrsizlanishini o’z vaqtida aks ettirish – amaldagi hisob
  standartlari aktivlar qadrsizlanishi riski bo’yicha choralar ko’rishni talab etmaydi.
  Natijada yirik kompaniyalarda aktivlar summasining oshirib ko’rsatilish riskini
  yuzaga keltiradi. MHXS standartlari bunday risklarning oldi olinishi uchun zaruriy
  talablarni qo’yadi;
  Shartli aktiv va baholangan majburiyatlar bo’yicha aniq ko’rsatmalar –
  foydalanuvchilar to’g’ri qaror qabul qilishlari uchun nafaqat hujjatlarga asoslangan
  operatsiyalar to’g’risidagi axborot, balki kelajakda sodir bo’lishi mumkin bo’lgan
  hodisalar oqibatini joriy hisobotlarda aks ettirish ham muhim ahamiyat kasb etadi;
  603
  Konsolidatsiyalashgan moliyaviy hisobotlar tuzish – ko’pchilik yirik
  kompaniyalar o’zining tarkibiga kiruvchi korxonalarni hisobga olgan holda jamlama
  hisobotlarni tuzmoqda, lekin ularni tuzishda zamonaviy konsolidatsiyalash
  mexanizmlarini hisobga olmasligi, ushbu kompaniyalar guruhining haqiqiy ahvoli
  ko’rinmay qolishiga sabab bo’lmoqda. MHXS bo’yicha konsolidatsiyalashgan
  hisobot moliyaviy hisobotning alohida maxsus tarkibiy qismi hisoblanadi va unga
  nisbatan maxsus talablar mavjud.
  Moliyaviy hisobotning xalqaro standartlariga o’tishni jadallashtirish orqali
  xorijiy investorlarni zarur axborot muhiti bilan ta’minlash va xalqaro moliya
  bozorlariga kirish imkoniyatlarini kengaytirish, shuningdek hisob va audit sohalari
  mutaxassislarini xalqaro standartlar bo’yicha tayyorlash tizimini takomillashtirish
  rivojlanib borayotgan davlatlarning oldida turgan asosiy vaziflardan biri hisoblanadi.
  |