title: Основы пакета - bet 165
text: 221
  Eng oddiy markazlashtirilgan usul quyidagidan iborat. O‗z paketlarini
  uzatishni xohlagan abonentlar markazga o‗zining so‗rovini jo‗natadi. Markaz
  paketni uzatish huquqini navbat bilan beradi, masalan, abonentlarni joylashish
  holatiga qarab, soat strelkasining yo‗nalishi bo‗yicha navbat berish mumkin.
  Qaysidir abonent o‗z paketini jo‗natib bo‗lgandan so‗ng, axborot jo‗natish
  huquqini paket jo‗natishga so‗rov bergan (soat strelkasining yo‗nalishi bo‗yicha)
  keyingi joylashgan abonentga beriladi (3.13 – rasm).
  3–rasm. Yulduz topologiyali tarmoqda axborot almashinuvini
  markazlashtirilgan boshqarish usuli.
  Bu holatda abonent geografik ustunlikka ega deyiladi (ularni jismoniy
  joylashishiga binoan).
  Har bir aniq vaqtda eng katta ustunlikka, joylashishda keyingi o‗rinda turgan
  abonent egalik qiladi, lekin to‗liq so‗rov sikli oralig‗ida hech bir abonent boshqa
  abonentdan ustunlikka ega emas. Hech kim o‗z navbatini juda ham ko‗p kutib
  qolmaydi. Bu vaziyatda xohlagan abonent uchun tarmoqqa ega bo‗lish uchun eng
  ko‗p vaqt kattaligi, hamma abonentlar uzatgan paketga ketgan vaqt kattaligiga teng
  Sо‗rovlar yо‗nalishi
  М
  1
  2
  3
  4
  5
  222
  bo‗ladi, albatta birinchi uzatayotgan abonentdan tashqari 3.13–rasmda ko‗rsatilgan
  topologiya uchun to‗rtta paket uzunligiga sarf bo‗ladigan vaqt kattaligiga tengdir.
  Bu usulda hech qanday paketlar to‗qnashuvi bo‗lishi mumkin emas, chunki
  tarmoqqa egalik qilishning yechimi bir joyda hal qilingan.
  Markazdan boshqarishning boshqacha usuli ham bo‗lishi mumkin.
  Bu holda markaz hamma tashqi abonentlarga navbat bilan so‗rov jo‗natadi
  (boshqarish paketini). Qaysi tashqi qurilma (birinchi so‗ralgan) axborot jo‗natishni
  xohlasa, javob jo‗natadi (yoki axborotni birdaniga uzatishni boshlab yuboradi).
  Axborot almashinuvi shu abonent bilan davom ettiriladi. Bu aloqa tamom bo‗lgach
  markaziy abonent tashqi abonentlarni aylana bo‗yicha navbatma-navbat so‗rov
  qiladi. Agarda markaziy abonent axborot uzatishni xohlab qolsa, u hech qanday
  navbatsiz qaysi abonentni xohlasa shu abonentga axborot uzatadi.
  Birinchi va ikkinchi hollarda hech qanday konflikt bo‗lishi mumkin emas
  albatta (hamma masalani yagona markaz qabul qiladi, u hech qaysi abonent bilan
  konflikt holatiga o‗tmaydi). Agarda barcha abonentlar aktiv bo‗lib, axborot
  uzatishga so‗rovlar chastotasi yuqori bo‗lgan taqdirda ham ular aniq navbat bilan
  axborot uzatadilar. Lekin markaz yuqori darajada puxta bo‗lishi kerak, aks holda
  hamma axborot almashinuvi to‗xtaydi. Markaz aniq o‗rnatilgan algoritm bo‗yicha
  ishlagani uchun, boshqarish mexanizmi o‗zgarmasdir. Yana boshqarish tezligi
  uncha yuqori emas. Hatto bir abonent doimiy ravishda axborot uzatganda ham u
  baribir kutishga majbur, chunki markaz qolgan abonentlarni hammasini so‗rab
  chiqishi kerak.
  «Shina» topologiyasida ham xuddi «Yulduz» topologiyasi kabi
  markazlashtirilgan boshqarishni amalga oshirish mumkin. Bu holda abonentlardan
  biri («markaziy») hamma qolgan tashqi obyektlarga so‗rov jo‗natadi, qaysi bir
  obyekt axborot uzatish xohishi borligini aniqlash uchun. Shundan so‗ng
  obyektlardan biriga axborot uzatishga ruxsat beriladi. Axborot uzatib bo‗lgandan
  |