title: Globallashuv - O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti
text: |
  O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi namangan davlat universiteti Pdf ko'rish
  |
  bet | 490/652 | Sana | 11.07.2024 | Hajmi | 8,58 Mb. | | #267370 |
  Bog'liq IQTISODIYOT NAZARIYASIGloballashuv
  (lotincha globus – yer kurrasi) jahon xo’jaligining
  butun makonini qamrab oluvchi iqtisodiy munosabatlar yagona tarmog’ining
  tashkil topishi va rivojlanishini anglatadi.
  Bugungi kunda globallashuv jarayoni ahamiyatining tobora oshib borishi
  iqtisodiy adabiyotlarda uning rivojlanish yo’nalishlari va ziddiyatlari kabi
  masalalarning ham ko’rib chiqilishini taqozo etmoqda
  128
  .
  Globallashuv uzoq vaqt davomida tarkib topuvchi hamda butun borliqni qamrab
  oluvchi bashariyat miqyosidagi iqtisodiy tizimni namoyon etadi. Hozirda u jahon
  xo’jaligining umumjahon tavsifiga ega hamda yaxlit holda butun insoniyatga taalluqli
  bo’lgan ma’lum bir unsurlarini o’z ichiga olishi mumkin. Shunga ko’ra, hozirgi vaqtda
  jahon xo’jaligining globallashuv yo’lidagi rivojlanishining dastlabki qadamlari,
  yo’nalishlari amalga oshmoqda.
  Globallashuvning yo’nalishlari makroiqtisodiyotga nisbatan sifat jihatidan yangi
  bo’lgan iqtisodiy munosabatlar turining tarkib topishiga olib keladi. Globallashuv
  jarayonining quyidagi yo’nalishlarini ajratib ko’rsatish mumkin.
  Birinchi yo’nalish
  –
  mulkchilik munosabatlarining globallashuvi.
  Hozirda
  mulkiy o’zlashtirishning mamlakatlar hududidan chetga chiquvchi, ko’plab
  davlatlarning ishtiroki asosida ro’y beruvchi ko’rinishlari amal qilmoqda. Bularga
  transmilliy korporatsiyalar (TMK), shuningdek TMKning xalqaro birlashmalarini
  misol keltirish mumkin.
  Evropa ittifoqi tajribasi shuni ko’rsatadiki, mintaqaviy integratsiyalashuv milliy
  tuzilmalardan yuqori turuvchi organlarni tarkib toptirishi mumkin. Bu organlar yeIga
  a’zo davlatlarning mulkchilik munosabatlarini ham ma’lum darajada tartibga soladi.
  Ikkinchi yo’nalish
  –
  kooperatsiya va mehnat taqsimotining nisbatan yuqori
  darajasiga o’tish. Yu
  qori darajada rivojlangan mamlakatlar hozirgi zamon murakkab
  mehnat kooperatsiyasiga xos bo’lgan xo’jalik o’zaro aloqalarining juda katta
  tarmog’iga kirishib ketganlar. Eng mukammal texnika vositalarini yaratishda turli
  mamlakatlardan yetkazib beriluvchi ko’plab butlovchi qismlardan foydalaniladi.
  Masalan, AQSH «Boing» samolyotini ishlab chiqarishda butlovchi qism va detallarni
  mingga yaqin xorijiy firmalardan oladi.
  Uchinchi yo’nalish
  –
  |
  | |