title: vaqtbay va ishlay - O„zbekiston respublikasi oliy va o„rta maxsus ta‟lim vazirligi toshkent to‟qimachilik va yengil...
text: 165
  ishchilarda bajariladigan ish hajmini yoki
  mahsulot ishlab chiqarish
  hajmini ko‗paytirish imkoniyati mavjud bo‗lsa;
  muayyan bo‗linmada mahsulot ishlab chiqarishni ko‗paytirish
  zaruriyati tug‗ilganda;
  bajariladigan ish hajmini (miqdorini)
  aniq hisoblash imkoniyati
  mavjud bo‗lganda;
  texnik asoslangan mehnat me‘yorlari qo‗llanilganda.
  Mehnatga haq to‗lashning ishboy shakli xususiyatlariga ko‗ra quyidagilarga
  ajratiladi:
  ish bajarish rassenkalarining aniqlanishi (bevosita,
  bilvosita,
  progressiv,akkord va pudrat);
  ishchilar bilan hisob-kitob qilinishi (yakka tartibda va jamoa bilan);
  moddiy rag‗batlantirish (mukofat to‗lovlari bilan yoki ularsiz).
  Bevosita (to‗g‗ridan–to‗g‗ri) yakka tartibda ish haqi to‗lash
  tizimida
  ishchining ish haqi quyidagi formula bilan aniqlanadi:
  i
  i
  ишб
  P
  Q
  З
  .
  ; (7.10)
  bu erda:
  i
  Q
  - ishlab chiqarilgan i- turdagi mahsulot miqdori,
  natural birliklarda;
  i
  P
  -bir birlik I - turdagi mahsulot ishlab chiqarishga
  to‗lanadigan ish haqi (rassenka), so‗m/natural
  birlik.
  Bajarilgan ish yoki mahsulot birligi uchun ish bahosi (rassenka) quyidagicha
  hisoblanadi: