Yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish yuzasidan davlat buyurtmasi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Meva-sabzavot, kartoshka va poliz mahsulotlarini xarid qilish va ulardan foydalanish tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2016-yil 12-apreldagi PQ-2520-son qarorini bajarish yuzasidan, shuningdek yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish yuzasidan davlat buyurtmasini shakllantirish va bajarishning samarali mexanizmini joriy etish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 
 1. Yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish yuzasidan davlat buyurtmasi to‘g‘risidagi nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 
 2. “O‘zbekoziqovqatxolding” xolding kompaniyasi, “O‘zsharobsanoat” AJ, “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasi, “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi ichki va tashqi bozorlar konyunkturasining chuqur marketing tadqiqotlari natijalarini hisobga olgan holda har yili 1-avgustgacha bo‘lgan muddatda kelgusi yil uchun davlat buyurtmasiga binoan asosiy turlari bo‘yicha yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilishga ehtiyojning prognoz hajmlari ishlab chiqilishini ta’minlasinlar. 
 3. “O‘zbekoziqovqatxolding” xolding kompaniyasi, “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi:
 O‘zbekiston Respublikasi Qishloq va suv xo‘jaligi vazirligi hamda Adliya vazirligi bilan kelishgan holda o‘n kun muddatda — davlat buyurtmasi doirasida yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilishga doir namunaviy kontraktatsiya shartnomalari, ularda xarid qilinadigan mahsulotlar hajmlarini va turlarini, yetkazib berish jadvallarini, narxlarni shakllantirishning bozor shartlarini, hisob-kitoblar tizimini, tomonlarning javobgarligi choralarini va nizolarni hal qilish tartibini nazarda tutgan holda, ishlab chiqilishini va tasdiqlanishini;
 har yili Xalqaro meva-sabzavot yarmarkasi tugagan kundan boshlab bir hafta muddatda — yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi balansini ishlab chiqish uchun zarur bo‘lgan barcha materiallarning O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligiga taqdim etilishini ta’minlasinlar. 
 4. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi, Qishloq xo‘jaligi vazirligi har yili Xalqaro meva-sabzavot yarmarkasi tugagan kundan boshlab 20 kundan kechikmay kelgusi yil uchun yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi balansini ishlab chiqsinlar va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritsinlar. 
 5. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qo‘mitasi, O‘zbekiston fermer, dehqon xo‘jaliklari va tomorqa yer egalari kengashi Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va tumanlar hokimliklari bilan birgalikda qishloq xo‘jaligi ekinlarini viloyatlar, tumanlar va fermer ho‘jaliklari bo‘yicha joylashtirishda meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi balansi parametrlarini hisobga olsinlar. 
 6. “O‘zbekoziqovqatxolding” xolding kompaniyasi, “O‘zsharobsanoat” AJ, “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasi, “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi rahbarlari, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi va viloyat hokimlari zimmasiga meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish bo‘yicha davlat buyurtmasi bajarilishi yuzasidan shaxsiy mas’uliyat yuklansin. 
 7. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish Vazirlar Mahkamasining Qishloq va suv xo‘jaligi, qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini qayta ishlash hamda iste’mol tovarlari masalalari axborot-tahlil departamentiga yuklansin. 
 1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Meva-sabzavot, kartoshka va poliz mahsulotlarini xarid qilish va ulardan foydalanish tizimini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2016-yil 12-apreldagi PQ-2520-son qaroriga muvofiq yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka va poliz mahsulotlari va uzum (keyingi o‘rinlarda meva-sabzavot mahsulotlari deb ataladi) xarid qilish va ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasini shakllantirish hamda bajarish tartibi va mexanizmini belgilaydi.
 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:
 yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi (keyingi o‘rinlarda davlat buyurtmasi deb ataladi) — keyinchalik sanoat yo‘li bilan qayta ishlash, qish-bahor davriga g‘amlash, shuningdek eksport qilish uchun fermer va dehqon xo‘jaliklari o‘rtasida meva-sabzavot mahsulotlari yetishtirish hajmlarini joylashtirish va ulardan foydalanish;
 yetkazib beruvchilar — fermer va dehqon xo‘jaliklari;
 buyurtmachilar — O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zsharobsanoat” AJning qayta ishlash korxonalari, “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasining tayyorlash va saqlash uchun g‘amlash bo‘yicha korxonalari, “O‘zagroeksport” AJning ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyalarining tashkilotlari — eksport qiluvchilar.
 3. Davlat buyurtmasi keyinchalik foydalanish maqsadlariga qarab:
 a) quvvati davlat statistika hisoboti ma’lumotlari asosida hisobga olinadigan ishlab chiqarishning texnologik sikli xususiyatlarini hisobga olgan holda O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zsharobsanoat” AJning qayta ishlash korxonalari quvvatlaridan to‘liq foydalanishni nazarda tutgan holda keyinchalik sanoat yo‘li bilan qayta ishlash, shu jumladan quritilgan meva-sabzavot mahsulotlari ishlab chiqarish uchun;
 b) mintaqalardagi aholi sonini va saqlash uchun mavjud sig‘imlarni hisobga olgan holda meva-sabzavot mahsulotlarini qish-bahor davriga g‘amlash uchun;
 v) ichki va tashqi bozorlar konyunkturasini, respublika bo‘yicha eksport qilishning prognoz ko‘rsatkichlarini hisobga olgan holda eksport qilish uchun ehtiyoj hajmlarini o‘z ichiga oladi.
 4. Davlat buyurtmasi kalendar yilga shakllantiriladi va yetkazib beruvchilar tomonidan yetishtiriladigan meva-sabzavot mahsulotlari hajmlarining bir qismini tashkil etadi hamda mahsulotlarni yetishtirish va davlat buyurtmasidan ortiqcha ichki va tashqi bozorlarda sotishda ularni cheklamaydi. 
 5. Meva-sabzavot mahsulotlarini xarid qilish yuzasidan davlat buyurtmasini o‘z vaqtida shakllantirish va bajarish uchun:
 keyinchalik sanoat yo‘li bilan qayta ishlash yuzasidan — O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zsharobsanoat” AJ; 
 qish-bahor davriga g‘amlash yuzasidan — “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasi;
 eksportga yetkazib berish yuzasidan — “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi mas’ul hisoblanadilar.
 6. Buyurtmachilar davlat buyurtmasi bo‘yicha mahsulotlarga ehtiyojning hisoblab chiqilgan hajmlari yuzasidan ishonchli va to‘laqonli axborot taqdim etilishi uchun javob beradilar. Davlat buyurtmasi hajmlari hisob-kitoblarini tayyorlashda buyurtmachilar davlat statistika organlari, O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligining foydalanish mumkin bo‘lgan barcha ma’lumotlaridan, tashqi bozorlarning holati to‘g‘risidagi tahliliy axborotdan, shu jumladan O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligidan olingan axborotdan, shuningdek ichki va tashqi bozorlar konyunkturasining chuqur marketing tadqiqotlaridan foydalanadilar.
 7. Yangi meva-sabzavot mahsulotlarini xarid qilish va ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi balansini ishlab chiqish va bajarilishi monitoringini olib borish ilovaga muvofiq sxemaga binoan amalga oshiriladi.
 8. Tasdiqlanadigan balansga kiritish uchun davlat buyurtmasi ko‘rsatkichlari har yili o‘tkaziladigan Xalqaro meva-sabzavot yarmarkasining natijalariga ko‘ra aniqlanadi va keyinchalik viloyatlar, tumanlar va fermer xo‘jaliklari bo‘yicha davlat buyurtmasi yuzasidan qishloq xo‘jaligi ekinlarini joylashtirish bo‘yicha qarorlar qabul qilish uchun asos bo‘lib xizmat qiladi.
 Davlat buyurtmasini bajarish uchun mintaqada va (yoki) tumanda yetishtiriladigan meva-sabzavot mahsulotlari hajmi yetarli bo‘lmagan taqdirda boshqa mintaqalardan va (yoki) tumanlardan ortiqcha yetishtirilgan hajmni jalb etishga yo‘l qo‘yiladi.
 9. Davlat buyurtmasi doirasida meva-sabzavot mahsulotlari xarid qilish, shu jumladan Xalqaro meva-sabzavot yarmarkasiga tayyorgarlik ko‘rish davrida, shuningdek yarmarkalar oralig‘idagi davrda yetkazib beruvchilar bilan tuziladigan kontraktatsiya shartnomalari asosida amalga oshiriladi.
 Kontraktatsiya shartnomalarini ro‘yxatdan o‘tkazish Vazirlar Mahkamasining 2003-yil 4-sentabrdagi 383-son qarori bilan tasdiqlangan Qishloq xo‘jaligi mahsulotlari yetishtiruvchilari bilan tayyorlov, xizmat ko‘rsatish tashkilotlari o‘rtasida shartnomalar tuzish, ularni ro‘yxatdan o‘tkazish, bajarish, shuningdek ularning bajarilishi monitoringini olib borish tartibi to‘g‘risidagi nizom talablariga muvofiq amalga oshiriladi. 
 10. Davlat buyurtmasi doirasida mahsulotlarni xarid qilishga kontraktatsiya shartnomalarini tuzish namunaviy shakl bo‘yicha amalga oshiriladi hamda xarid qilinadigan mahsulotlarning hajmlari va turlarini, yetkazib berish jadvallarini, narx belgilashning bozor shart-sharoitlarini, hisob-kitoblar tizimini, taraflarning javobgarligi choralarini va nizolarni hal etish tartibini majburiy tartibda nazarda tutadi.
 O‘zaro kelishuvga ko‘ra, kontraktatsiya shartnomasining o‘ziga xosligini hisobga olib taraflar unga namunaviy kontraktatsiya shartnomasida nazarda tutilmagan o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish huquqiga ega.
 11. Davlat buyurtmasi doirasida meva-sabzavot mahsulotlarini xarid qilish bozor sharoitlarida kafolatlangan kontraktatsiyaga ega bo‘lishi va kontraktatsiya shartnomasi qiymatining kamida 40 foizi miqdorida avans to‘lovi bilan ta’minlanishi kerak.
 Oldindan haq to‘lash va yetkazib beruvchilar bilan buyurtmachilar o‘rtasidagi o‘zaro hisob-kitoblar kontraktatsiya shartnomasida va qonunchilikda belgilangan tartibda, shaklda va muddatlarda amalga oshiriladi. 
 12. Buyurtmachilar tuzilgan kontraktatsiya shartnomalari bo‘yicha davlat buyurtmasiga:
 o‘z aylanma mablag‘lari;
 tijorat banklarining kreditlari;
 qonunchilikka muvofiq meva-sabzavot mahsulotlari eksportiga fyuchers kontraktlaridan oldindan haq to‘lash hisobiga avans to‘laydilar. 
 13. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi va “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi har yili Xalqaro meva-sabzavot yarmarkasi tamom bo‘lgan kundan boshlab bir hafta muddatda yangi meva-sabzavot mahsulotlari, kartoshka, poliz mahsulotlari va uzum xarid qilish hamda ulardan foydalanish yuzasidan davlat buyurtmasi balansini ishlab chiqishni ta’minlash uchun barcha zarur materiallarni Iqtisodiy taraqqiyot va kambag‘allikni qisqartirish vazirligiga taqdim etadilar, davlat buyurtmasi balansi keyinchalik belgilangan tartibda tasdiqlanadi.
 14. O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasi, “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari bilan birgalikda:
 meva-sabzavot mahsulotlarini qabul qilish, dastlabki qayta ishlash, saqlash va tashish bo‘yicha zarur logistika infratuzilmasini tashkil etadilar;
 meva-sabzavot mahsulotlarini o‘rab-joylash uchun plastik, karton o‘rash-joylash materiallari ishlab chiqarilishini tashkil etadilar;
 meva-sabzavot mahsulotlarini qabul qiladilar, transportda tashiydilar, navlarga ajratadilar, kalibrlaydilar, o‘rab-joylaydilar, saqlaydilar, qayta ishlaydilar va ichki va tashqi bozorlarga yetkazib beradilar. Meva-sabzavot mahsulotlari yetkazib beruvchilar tomonidan tashilganda transportda tashish xarajatlari buyurtmachilar tomonidan qoplanadi.
 15. Qoraqalpog‘iston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi, viloyatlar va tumanlar hokimliklarining hududlarni kompleks rivojlantirish yig‘ma boshqarmalari va bo‘limlari:
 O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi, “O‘zsharobsanoat” AJ, “O‘zbekoziqovqatzaxira” uyushmasi, “O‘zagroeksport” AJ ixtisoslashtirilgan tashqi savdo kompaniyasi bilan birgalikda kontraktatsiya shartnomalari bajarilishi monitoringini olib boradilar;
 har oyda O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligiga hamda Qishloq xo‘jaligi vazirligiga monitoring natijalari bo‘yicha axborot kiritadilar.