EKSPORT NAZORATI TO‘G‘RISIDA

Ushbu Qonunning maqsadi eksport nazorati sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat.
 Ushbu Qonunning asosiy vazifalari eksport nazoratini amalga oshirish orqali O‘zbekiston Respublikasi xavfsizligini hamda O‘zbekiston Respublikasining yalpi qirg‘in quroli va boshqa turdagi qurol-yarog‘larni tarqatmaslik sohasidagi xalqaro majburiyatlari bajarilishini ta’minlashdan iborat. 
 Eksport nazorati to‘g‘risidagi qonunchilik ushbu Qonun va boshqa qonunchilik hujjatlaridan iboratdir. 
 Agar O‘zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida O‘zbekiston Respublikasining eksport nazorati to‘g‘risidagi qonunchiligida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bo‘lsa, xalqaro shartnoma qoidalari qo‘llaniladi.
 Eksport nazorati O‘zbekiston Respublikasi hududidan eksport nazorati obyektlarini olib chiqishning (bundan buyon matnda eksport nazorati obyektlarini olib chiqish deb yuritiladi) eksport nazorati to‘g‘risidagi qonunchilikda belgilangan tartibi yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan ta’minlanishiga qaratilgan barcha chora-tadbirlardan iborat bo‘ladi.
 O‘z xossa hamda xususiyatlariga ko‘ra yalpi qirg‘in qurolini (yadroviy, kimyoviy, bakteriologik (biologik) va zaharlovchi qurol) hamda uni yetkazib berish vositalarini (raketalar va yalpi qirg‘in qurolini yetkazib berishga qodir boshqa texnika vositalarini), boshqa turdagi qurol-yarog‘ hamda harbiy texnikani yaratishda muhim hissa qo‘shishi mumkin bo‘lgan, eksport nazorati obyektlari ro‘yxatlarida ko‘rsatilgan tovarlar, asbob-uskunalar, ilmiy-texnika axboroti, ishlar va xizmatlar, intellektual faoliyat natijalari eksport nazorati obyektlaridir.
 Eksport nazorati obyektlarining ro‘yxatlari belgilangan tartibda e’lon qilinishi kerak.
 Eksport nazoratini amalga oshirishning asosiy prinsiplari quyidagilardan iborat:
 O‘zbekiston Respublikasi xavfsizligi manfaatlarining ustuvorligi;
 O‘zbekiston Respublikasi xalqaro majburiyatlarining vijdonan bajarilishi; 
 eksport nazorati masalalariga doir axborotning oshkoraligi va barcha uchun ochiqligi.
 Eksport nazoratini amalga oshirishning usullari quyidagilardan iborat: 
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish tartibini belgilash;
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish tartibi ustidan nazorat o‘tkazish;
 ichki nazorat o‘tkazish;
 eksport nazorati sohasida xalqaro hamkorlik qilish. 
 O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi:
 eksport nazorati sohasida davlat siyosati o‘tkazilishini ta’minlaydi;
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish tartibini belgilaydi;
 eksport nazorati obyektlari ro‘yxatlarini tasdiqlaydi;
 O‘zbekiston Respublikasi xavfsizligini hamda O‘zbekiston Respublikasining xalqaro majburiyatlari bajarilishini ta’minlash maqsadida eksport nazorati obyektlarining olib chiqilishiga, shu jumladan ayrim chet davlatlarga olib chiqilishiga nisbatan cheklashlar va taqiqlar joriy etadi;
 ichki nazoratni amalga oshirish tartibini belgilaydi;
 qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.
 O‘zbekiston Respublikasi Tashqi savdo vazirligi eksport nazorati sohasidagi vakolatli davlat organidir (bundan buyon matnda vakolatli organ deb yuritiladi).
 Vakolatli organ:
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish uchun belgilangan tartibda ruxsatnoma beradi;
 eksport nazorati sohasida davlat organlarining faoliyatini muvofiqlashtiradi;
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish hamda ulardan foydalanish tartibi to‘g‘risida yuridik va jismoniy shaxslarni xabardor qilish ishlarini tashkil etadi;
 eksport nazoratini amalga oshirish uchun zarur hujjatlarni va boshqa axborotni talab qilib oladi;
 chet davlatning eksport nazorati obyektlaridan O‘zbekiston Respublikasi hududida bayon etilgan maqsadlarda foydalanilishiga taalluqli yozma majburiyat beradi;
 eksport nazorati to‘g‘risidagi qonunchilikni takomillashtirish yuzasidan takliflar ishlab chiqadi;
 qonunchilikka muvofiq boshqa vakolatlarni amalga oshiradi.
 Eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadigan tartibda amalga oshiriladi.
 O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan hollarda, eksport nazorati obyektlarini olib chiqish eksport nazorati obyektlarini oluvchi chet davlatning va (yoki) chet davlat yuridik hamda jismoniy shaxslarining mazkur obyektlardan yalpi qirg‘in qurolini hamda uni yetkazib berish vositalarini, boshqa turdagi qurol-yarog‘ va harbiy texnikani yaratish maqsadida foydalanilmasligi to‘g‘risida yozma majburiyati bo‘lgan taqdirda amalga oshiriladi.
 Vakolatli organ, qonunchilikda belgilangan hollarda, eksport nazorati obyektlarini olib chiqishga ruxsatnoma berayotganda qo‘shimcha talablar qo‘yishi mumkin.
 Yalpi qirg‘in qurolini ishlab chiqarishda komponentlar sifatida foydalanish mumkin bo‘lgan yadroviy, kimyoviy va bakteriologik (biologik) materiallarni, shu jumladan o‘ta xavfli infeksiyalarning patogenlari va shtammlarini olib chiqish qonunchilikka muvofiq O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalari bilan kelishuvga binoan amalga oshiriladi.
 Eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish tartibi ustidan nazorat:
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqishni amalga oshirishda bojxona nazoratini;
 olib chiqilayotgan tovarlar, asbob-uskunalar, ilmiy-texnika axboroti, ishlar, xizmatlar, intellektual faoliyat natijalarining eksport nazorati obyektlari ro‘yxatlariga kiritilgan eksport nazorati obyektlariga muvofiqligini aniqlashni;
 O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilangan hollarda, olib chiqilayotgan eksport nazorati obyektlaridan yalpi qirg‘in qurolini hamda uni yetkazib berish vositalarini, boshqa turdagi qurol-yarog‘ va harbiy texnikani yaratish maqsadida foydalanilmasligi to‘g‘risida yozma majburiyat olishni;
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish monitoringini; 
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish tartibini buzish hollari to‘g‘risida axborot to‘plash hamda bunday axborotlarni tekshirishni;
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanishning belgilangan tartibini buzgan shaxslarga nisbatan javobgarlik choralarini qo‘llashni o‘z ichiga oladi.
 Ichki nazorat eksport nazorati obyektlarini olib chiqish va ulardan foydalanish tartibiga rioya etishning yuridik shaxslar tomonidan belgilangan barcha chora-tadbirlaridan iborat bo‘ladi.
 Eksport nazorati obyektlarini olib chiquvchi yuridik shaxslar, shuningdek O‘zbekiston Respublikasining mudofaa qobiliyati hamda xavfsizligini saqlash sohasida davlat ehtiyojlarini ta’minlash bo‘yicha ilmiy va (yoki) ishlab chiqarish faoliyatini amalga oshiruvchi tashkilotlar uchun ichki nazorat o‘tkazish majburiydir.
 Eksport nazorati obyektlarini olib chiquvchi yuridik va jismoniy shaxslar:
 eksport nazorati obyektlarini olib chiqishga ruxsatnoma olishi;
 eksport nazoratini amalga oshirish uchun zarur hujjatlar va boshqa axborotlarni vakolatli organ hamda boshqa davlat organlarining talabiga binoan taqdim etishi;
 agar eksport nazorati obyektlari ro‘yxatlariga kiritilmagan tovarlar, asbob-uskunalar, ilmiy-texnika axboroti, ishlar va xizmatlar, intellektual faoliyat natijalari olib chiqilayotgan bo‘lsa, ulardan yalpi qirg‘in qurolini hamda uni yetkazib berish vositalarini, boshqa turdagi qurol-yarog‘ va harbiy texnikani yaratish uchun foydalanish ehtimoli to‘g‘risida ma’lumotlar mavjudligidan vakolatli organni xabardor qilishi shart.
 Eksport nazorati obyektlarini olib chiqishni amalga oshiruvchi yuridik va jismoniy shaxslar eksport nazorati obyektlarini olib chiqishga ruxsatnoma olish uchun taqdim etilgan hujjatlardagi ma’lumotlarning to‘g‘riligiga javobgardirlar.
 Eksport nazorati sohasidagi xalqaro hamkorlik O‘zbekiston Respublikasining qonunchiligi va xalqaro shartnomalariga muvofiq amalga oshiriladi.
 Eksport nazoratini amalga oshirish uchun davlat organlariga taqdim etilgan axborotdan faqat eksport nazorati maqsadida foydalaniladi.
 Eksport nazorati sohasidagi nizolar qonunchilikda belgilangan tartibda hal qilinadi.
 Eksport nazorati to‘g‘risidagi qonunchilikni buzganlikda aybdor shaxslar belgilangan tartibda javobgar bo‘ladilar.