Asl Baraka brendidan “Mehnatsevar” loyihasining navbatdagi qahramoni — jarrohlik fakulteti kafedra mudiri Murod Hakimov Shavkatovich

Murod Hakimov Shavkatovich
47 yoshda
Toshkent tibbiyot akademiyasining gospital jarrohlik fakulteti kafedra mudiri.
Bizning “Mehnatsevar” ruknimizning bu galgi qahramoni – Murod Hakimov Shavkatovich. U tibbiyot fanlari doktori, professor, shuningdek, oliy toifali shifokor. Bu qadar ko‘p unvonlarni olish uchun to‘g‘risi o‘z ishini juda yaxshi ko‘rish va haqiqiy “mehnatsevar” bo‘lish kerak.
Ilk bor qachon va nima sababdan shifokor bo‘lishga qaror qilganingiz haqida so‘zlab bering.
“Bolaligimdan men har doim quruvchi bo‘lishni orzu qilardim. Men ota-onamga o‘xshashni xohlardim. Menga ularning ishlari va turmush tarzi yoqardi. Men 8-sinfgacha shu orzu bilan o‘qidim. Hech kim mening biror aniq bir kasb egasi bo‘lishim uchun harakat qilmagan. Faqatgina 8-sinfga o‘tganimda onam mening shifokor bo‘lishimni istashini aytgandi. Men yolg‘iz o‘g‘lim edim, o‘shanda onam qarilik chog‘ida yonida nafaqat unga g‘amxo‘rlik qiladigan, balki sog‘lig‘ini ham nazorat qiladigan kishisi bo‘lishini xohlashini aytdi. Tibbiyot o‘zi nima ekanligi haqida biroz tushunchaga ega bo‘lish va kasb tanlashda aniq bir to‘xtamga kelish uchun 9 va 10-sinflarda, o‘qish bilan bir qatorda, dam olish kunlarida tuman kasalxonasida navbatchilik qildim. Bu menga shifokorlar hayoti bilan yaqindan tanishishimga yordam berdi, men ularning hayoti qanday kechishini anglay boshladim. 10-sinfni tugatganimda esa men allaqachon shifokor bo‘lishga qat’iy qaror qilgan edim”.
Siz ishlayotgan TTA klinikasi koronavirusga chalingan bemorlar uchun tayinlangan payt to‘g‘risida aytib bera olasizmi? Bu qanday yuz bergan edi?
“Men koronavirus haqida birinchi marta yanvar oyining boshlarida eshitgandim va unga unchalik ahamiyat bermagandim. Ammo ommaviy axborot vositalarida ushbu patologiya va kasallik geografik jihatdan kengayib borayotgani haqida tobora ko‘proq gapira boshlashdi. Mart oyining boshida bu kasallik pandemiya miqyosiga ko‘tarildi va biz allaqachon bu muammo bizning mamlakatimizni ham chetlab o‘tmasligini anglab yetgan edik va bunga ruhhan tayyor edik. Respublikamizda ushbu kasallikning birinchi holati qayd etilganidan so‘ng, ushbu patologiyani davolash uchun Toshkent klinikalarini tayinlash to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi tomonidan buyruq berildi. Dunyo miqyosida kasallar sonining ko‘pligini inobatga olgan holda, bu maqsad uchun joy (koyka) sig‘imi yetarlicha katta bo‘lgan klinikalar tayinlandi. Bizning klinikamiz – 1000 ta o‘rinjoyga ega bo‘lgan kam sonli va ko‘p tarmoqli muassasalardan biri. Ruhiy jihatdan, bizning klinikamiz mazkur toifadagi bemorlarni davolashda ishtirok etishga tayyor edi. Sog‘liqni saqlash vazirligining buyrug‘iga ko‘ra, bizning klinikamiz koronovirusni davolash uchun mo‘ljallangan, virusologiya va yuqumli kasalliklar institutidan keyin uchinchi o‘rinda turgan kasalxona edi”.

Har kuni ertalab sizni ishga borishga undaydigan sabab nima? Sizga o‘z ishingizda ko‘proq nimalar yoqadi?
“Odamlar bilan ishlash istagi, har kuni yangi nimanidir kutish. Kundalik odatiy ish tartibiga qaramay, har bir yangi bemor bu sizning kasbingizdagi yangi tajriba va hissiyot demakdir, chunki biz hamma narsani bemorlar bilan birga boshdan kechiramiz. Ishimda menga yoqadigan eng ajoyib narsa – bu muvaffaqiyatli bajarilgan jarrohlik amaliyoti va bemorning tuzalishi”.
Ishda siz qanday qiyinchiliklarga duch kelasiz?
“Bizning ishimizda qiyinchiliklar nisbatan juda tez-tez uchrab turadi, chunki bizning ishimiz juda mas’uliyatli, axir o‘rtada inson hayoti va salomatligiga oid masala turadi. Bemorlarning ruhan tayyorligi bilan bog‘liq qiyinchiliklar bo‘lib turadi, jarrohlik amaliyotidan keyingi asoratlar ham bu ishda e’tibor qaratilishi kerak bo‘lgan juda muhim narsalardan biridir va bu bemorlarga nisbatan o‘ziga xos ehtiyotkorlik va chidamlilikni talab qiladi. Men qo‘shimcha ravishda o‘qituvchi bo‘lganim sababli, talabalar bilan ishlash ham alohida e’tibor va kuch talab qiladi, chunki har bir kishiga individual yondashish kerak bo‘ladi.
Ishingizda sizga qaysi insoniy fazilatlar yordam beradi?
“Bizning ishimizda ko‘plab fazilatlar juda muhim, masalan, klinik fikrlash, jarrohlik aralashuviga ehtiyojni mantiqiy asoslash qobiliyati, shifokorlarga xos xushmuomalalik, jasorat, bilimdonlik, sabr-toqat. Shu bilan birga, mas’uliyat hissi va doimiy ravishda o‘rganishga bo‘lgan xohishni ham alohida ta’kidlab o‘tmoqchiman va albatta, yaxshi sog‘liqqa ega bo‘lish ham juda muhim omil”.
Ish faoliyatingiz davomida ishingizni tashlab ketishni xohlagan, qandaydir keskin holatlar ham bo‘lganmi?
“Afsuski, bo‘lgan. Jarrohlik aralashuvining asoratlari, bemorlar va ularning qarindoshlarining asossiz shikoyatlari – ishimdagi bunday salbiy holatlar tufayli men hamma narsani tashlab, ishdan ketishni xohlagan vaqtlarim ham bo‘lgan. Ammo har safar sog‘lom fikr ustun keladi va men ishlashda davom etaman, chunki men ishimni yaxshi ko‘raman”.
Murod Shavkatovich haqida uning qizi shunday deydi: “Mening dadam o‘z ishini yaxshi ko‘radi. Karantin davrida kasalxona koronavirus bilan kasallangan bemorlarni davolashga moslashtirilgan paytda uning barcha talabalari va qo‘l ostidagi xodimlari koronavirus bilan kasallangan bemorlarni davolash uchun o‘z ixtiyori bilan borishdi. Lekin ular bu ishda mening otamning yordam berishiga ruxsat berishmadi, chunki u allaqachon 47 yoshda va uning tavakkal qilmagani yaxshiroq. Men har kuni dadam bundan qayg‘urayotganini va chindan ham yordam berishni xohlayotganini ko‘rardim. Shunda men undan: “Dadajon, nega u yerga bormoqchisiz? U yer xavfli-ku, uyda qolganingiz yaxshiroq va tinchroq emasmi”, – deb so‘radim. Dadam: “Mamlakatimizda ko‘plab odamlar kasallikka chalingan vaqtda mening uyda o‘tirishim noto‘g‘ri bo‘ladi, ularni davolash – mening burchim”, — deb javob berdilar.
Shuning uchun, masofadan turib ham u doimo o‘z jamoasi bilan aloqada bo‘lib turibdi. U ishlashni davom ettirdi va o‘qituvchi sifatida davolangan bemorlarni kasalxonadan chiqarish uchun ham bordi.
Shu paytgacha men bu ishi unga barqaror daromad, asabiylashish va oyoqlaridagi doimiy og‘riqdan boshqa nima berishini tushunmasdim. Faqatgina vaqt o‘tishi bilan men dadamning barchamizning sog‘ligimizni ta’minlash uchun o‘z ishini juda yaxshi ko‘rishini va unga butun qalbini bag‘ishlaganini angladim.