“2015-2030-yillarda ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha Senday hadli dasturi”ni O‘zbekiston Respublikasida amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida

“2015 — 2030-yillarda ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha Senday hadli dasturi”ni O‘zbekiston Respublikasida amalga oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 
 1. Quyidagilar:
 “2015 — 2030-yillarda ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha Senday hadli dasturi” maqsadlariga O‘zbekiston Respublikasida erishish strategiyasi (keyingi o‘rinlarda Strategiya deb ataladi) 1-ilovaga muvofiq;
 “2015 — 2030-yillarda ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha Senday hadli dasturi” maqsadlariga O‘zbekiston Respublikasida erishish strategiyasini 2019 — 2030-yillar davrida amalga oshirish bo‘yicha milliy harakatlar rejasi (keyingi o‘rinlarda Harakatlar rejasi deb ataladi) 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 
 2. Quyidagilar Strategiyaning asosiy vazifalari etib belgilansin:
 ofatlar xavfini kamaytirish hamda aholini va hududlarni favqulodda vaziyatlardan muhofaza qilish samaradorligini oshirish sohasida normativ-huquqiy va metodik bazani takomillashtirish;
 favqulodda vaziyatlarni bartaraf etish uchun ilg‘or texnologiyalar va muhandislik-texnik vositalarni ishlab chiqish hamda joriy etish;
 favqulodda vaziyatlar monitoringini olib borish va ularni prognozlashtirish tizimlarini yaratish va rivojlantirish;
 boshqaruv, aloqa va xabar berish tizimlarini tashkil etish, rivojlantirish va doimiy shay holatda saqlab turish;
 favqulodda vaziyatlardan zarar ko‘rgan aholining hayot faoliyatini ta’minlovchi tizimni yaratish va rivojlantirish; 
 aholini va rahbarlar tarkibiga kiradigan mutaxassislarni favqulodda vaziyatlarda harakatlanishga tayyorlash tizimini takomillashtirish.
 3. Davlat boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari rahbarlarining ushbu qaror bilan tasdiqlangan Strategiya va Harakatlar rejasi so‘zsiz va zarur tarzda amalga oshirilishi uchun shaxsan mas’ul ekanligi belgilansin. 
 4. Ushbu qaror bilan tasdiqlangan Strategiya va Harakatlar rejasi amalga oshirilishiga mas’ul ijro etuvchi organ etib O‘zbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi belgilansin. 
 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari — transport vaziri A.J. Ramatov va O‘zbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vaziri vazifasini bajaruvchi T.A. Xudaybergenov zimmasiga yuklansin.
 1. O‘zbekiston Respublikasi hududining iqlim va geologik-geografik xususiyatlari, shuningdek, iqtisodiyot tarmoqlarining infratuzilmasi ko‘p turdagi favqulodda vaziyatlarning yuzaga kelishi xavfini taqozo etadi. 
 2. O‘zbekiston Respublikasida quyidagi texnogen, tabiiy va ekologik tusdagi favqulodda vaziyatlar yuzaga kelishi xavfi mavjud:
 bino va inshootlarning ko‘p qismi yetarli seysmik chidamli emasligi;
 ayrim aholi punktlarining qator xo‘jaliklari geologik va gidrometeorologik xavfli hududlarda joylashganligi;
 o‘ta xavfli infeksiyalar tarqalishi uchun sharoitlar mavjudligi;
 suv omborlarining katta qismi seysmik xavfli hududlarda joylashganligi;
 xavfli ishlab chiqarish obyektlarining ko‘p joylarda faoliyat yuritishi;
 transport infratuzilmasi, energetika va kommunal tizimlarning keng tarmoqliligi;
 favqulodda ekologik vaziyat, shuningdek, ekologik ofat xududlarining mavjudligi.
 3. Ilmiy tadqiqotlar yaqin o‘n yillikda tabiiy va texnogen xususiyatli lokal, mahalliy, respublika va transchegaraviy favqulodda vaziyatlar yuz berishi xavfi tendensiyasi oshishini tasdiqlamoqda.
 Tabiiy va texnogen xususiyatli favqulodda vaziyatlarni yuzaga keltiruvchi omillar iqlim o‘zgarishi natijasida vujudga keladigan ekstremal hodisalar, shuningdek, tarmoqlar va hududlarning ekstremal sharoitlarda obyektlarning barqaror ishlashini ta’minlash imkoniyati bilan belgilanadi. 
 4. Favqulodda vaziyatlar yuzaga kelishi xavfining va aholi zaifligining oshishiga quyidagilar sabab bo‘lishi mumkin:
 transchegaraviy xususiyatga ega favqulodda vaziyatlar xavfining ortib borishi;
 ekologik ifloslanish ko‘lamining kengayishi;
 aholini favqulodda vaziyatlarda harakat qilishga tayyorlash tizimiga jalb qilish darajasining pastligi;
 favqulodda vaziyatlarda aholiga xabar berish va ma’lumot (axborot) yetkazish tizimining sust rivojlanganligi;
 sanoat obyektlari texnologik uskunalaridan, muhandislik-kommunikatsiya infratuzilmalaridan uzoq vaqt foydalanilishi va ularning eskirishi;
 migratsiya jarayonlarining keskin kuchayishi hamda o‘ta xavfli va karantin kasalliklari tarqalishining oshishi;
 urbanizatsiyaning jadal rivojlanishi, turar joy majmualari va sanoat obyektlarini qurishda shaharsozlik normalari va qoidalariga rioya qilinmasligi;
 suv resurslaridan oqilona foydalanmaslik;
 transport tarmoqlari va logistikaning yetarli rivojlanmaganligi.
 5. Aholini va hududlarni favqulodda vaziyatlardan muhofaza qilishning milliy tizimi O‘zbekiston Respublikasi Favqulodda vaziyatlar vazirligi tomonidan muvofiqlashtiriladigan Favqulodda vaziyatlarda ularning oldini olish va harakat qilish davlat tizimining (keyingi o‘rinlarda FVDT deb ataladi) faoliyatiga asoslanadi.
 6. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti va Hukumatining tegishli qarorlari asosida mamlakatda Favqulodda vaziyatlarning oldini olish va bartaraf etish tizimini yanada takomillashtirish bo‘yicha kompleks chora-tadbirlar dasturi izchil amalga oshirilmoqda. 
 7. Mamlakatning mavjud resurslaridan yanada oqilona foydalanish, barqaror rivojlanishini ta’minlash maqsadida favqulodda vaziyatlar xavfi, ko‘lami va oqibatlarini kamaytiradigan chora-tadbirlarning darajasini va aniq maqsadlarga yo‘naltirilganligini oshirish zarur.
 Shu munosabat bilan “2015 — 2030-yillarda ofatlar xavfini kamaytirish bo‘yicha Senday hadli dasturi” maqsadlariga O‘zbekiston Respublikasida erishish strategiyasini (keyingi o‘rinlarda Strategiya deb ataladi) amalga oshirish alohida ahamiyatga ega.
 8. 2030-yilgacha ofatlar natijasida halok bo‘lganlar va jabrlanganlar sonini, shuningdek, to‘g‘ridan to‘g‘ri iqtisodiy zararni keskin kamaytirish uchun aholi va hududlarni ofatlardan kompleks himoya qilish sohasida olib borilayotgan islohotlar samaradorligini oshirishga erishish Strategiyaning bosh maqsadidir. 
 9. Bosh maqsadga erishish uchun quyidagilar Strategiyaning asosiy vazifalari hisoblanadi:
 milliy manfaatlar va ofatlar xavfini kamaytirish sohasidagi ustuvor yo‘nalishlarni hisobga olgan holda normativ-huquqiy va metodik bazani takomillashtirish;
 favqulodda vaziyatlar monitoringini olib borish va prognozlashtirish, xabar berish va ma’lumot (axborot) yetkazish tizimlarini modernizatsiya qilish;
 ofatlar xavfini kamaytirish, fuqarolarning hayoti, salomatligi va mol-mulkiga, hayot faoliyatini ta’minlovchi obyektlar va tizimlarning barqaror ishlashiga tahdid qiluvchi xavflarning barvaqt oldini olish va ogohlantirishning samarali va ta’sirchan mexanizmlarini yaratish; 
 favqulodda vaziyatlarda harakat qilish salohiyatini oshirish, davlat organlari, fuqarolik jamiyati va xususiy sektorning ushbu sohada boshqarish va hamkorlik qilishining zamonaviy usullari hamda vositalarini joriy etish; 
 innovatsion g‘oyalar va texnologiyalarni ishlab chiqish va favqulodda vaziyatlarning oldini olish va bartaraf etish tizimi faoliyatiga tatbiq etish;
 favqulodda vaziyatlardan zarar ko‘rgan aholini reabilitatsiya qilish, shuningdek, ofat yuzaga kelgan hududda hayot faoliyati sharoitlarini tiklash tizimlarini rivojlantirish;
 aholining turli toifalarini favqulodda vaziyatlarda harakat qilishga tayyorlash tizimini takomillashtirish.
 10. Quyidagilar ofatlar xavfini kamaytirishning ustuvor yo‘nalishlari hisoblanadi:
 ofatlar xavfi to‘g‘risidagi bilimlarni oshirish;
 ofatlar xavfini boshqarishning tashkiliy-huquqiy asoslarini takomillashtirish;
 ofatlar xavfini kamaytirish tadbirlariga investitsiyalar kiritish;
 ofatlar yuz berganda harakat qilishga tayyorgarlikni oshirish. 
 11. Ofatlar xavfi to‘g‘risidagi bilimlarni oshirish quyidagilarni nazarda tutadi: 
 yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan favqulodda vaziyatlarning tashqi (transchegaraviy) va ichki manbalarini aniqlash va baholash, prognoz materiallarini tayyorlash, zamonaviy geoaxborot texnologiyalari asosida ma’lumotlar bazasini yuritish;
 yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan favqulodda vaziyatlar xavfi va ular yetkazishi mumkin bo‘lgan zararni baholashning metodologik asoslarini ishlab chiqish;
 davlat boshqaruvi organlari mansabdor shaxslari va aholining ofatlar xavfini kamaytirish masalalari bo‘yicha ma’lumotga egaligi va xabardorlik darajasini oshirish, shuningdek, ularga bilim berish va ularni o‘qitish;
 yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan xavflarning oldini olish, ularning og‘ir oqibatlarini kamaytirish va reabilitatsiya qilish masalalari bo‘yicha aholini o‘qitish, kadrlarni professional tayyorlash dasturlarini yanada takomillashtirishga ko‘maklashish; 
 yuz berishi mumkin bo‘lgan ofatlarning og‘ir oqibatlarini kamaytirish strategiyasini ishlab chiqish uchun yuz berishi mumkin bo‘lgan xavflar, aholining va hududlarning zaifligi to‘g‘risidagi axborotlardan foydalanish; 
 jamoat tashkilotlari va nodavlat tashkilotlar orqali favqulodda vaziyatlar to‘g‘risidagi axborotni tarqatish maqsadida fuqarolar o‘rtasida o‘zaro hamkorlikni yaxshilash. 
 12. Ofatlar xavfini boshqarishning tashkiliy-huquqiy asoslarini takomillashtirish quyidagilarni nazarda tutadi:
 yangi qonunchilik normalarini ishlab chiqish va mavjud normativ-huquqiy hujjatlarga o‘zgartirishlar kiritish;
 favqulodda vaziyatlar yuzaga kelishi xavfini kamaytirish yuzasidan rejalar, respublika va mahalliy strategiyalarni ishlab chiqish hamda amalga oshirish; 
 ofatlar xavfini kamaytirish borasidagi profilaktik tadbirlarni yangi qonunchilik normalari va ushbu sohada harakat qilish salohiyatini mustahkamlashning tegishli strategiyalari doirasida samarali tashkil etish; 
 texnika xavfsizligi bo‘yicha amaldagi reglament va qoidalarga, shu jumladan, yerdan foydalanish va shaharsozlikni rejalashtirishda yuqori darajada rioya etilishini ta’minlash bo‘yicha mexanizmlar va rag‘batlantiruvchi omillarni takomillashtirish; 
 favqulodda vaziyatlarning oldini olish va ularni bartaraf etish sohasidagi milliy va mahalliy rejalarni amalga oshirishning borishi va natijadorligi to‘g‘risidagi hisobotlarni eshitish amaliyotini joriy etish; 
 mahalliy darajada ofatlar xavfiga barham berish masalalarida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlarining ishtirokini kengaytirish va javobgarligini kuchaytirish;
 ofatlar yuzaga kelishi xavfi ta’siriga uchragan zonalarda qurilish ishlari olib borilishini nazorat qilishga qaratilgan davlat strategiyasini takomillashtirish, amaldagi norma va qoidalarni hisobga olgan holda bunday zonalardan aholini ko‘chirish.
 13. Ofatlar xavfini kamaytirish tadbirlariga investitsiyalar kiritish quyidagilarni nazarda tutadi:
 tarkibiy, notarkibiy va funksional choralar ko‘rish orqali ofatlarga qarshilik qilish salohiyatini mustahkamlashga oid tadbirlarga davlat investitsiyalari va xususiy investitsiyalar kiritilishini kengayirish; 
 avariya-qutqaruv va boshqa maxsus mol-mulkni mahalliylashtirishga doir chora-tadbirlarni amalga oshirishda davlat-xususiy sheriklik mexanizmlarini joriy etish;
 ofatlar xavfini sug‘urta qilishga oid tadbirlarni tashkil etish;
 tarkibiy va boshqa chora-tadbirlar ko‘rish orqali ish joylarida favqulodda vaziyatlarga qarshi kurashish salohiyatini oshirish;
 tarixiy, madaniy va diniy ahamiyatga molik obyektlarni ofatlardan muhofaza qilish chora-tadbirlarini tashkil etish va qabul qilish;
 yerdan foydalanish va shaharsozlik sohasidagi siyosatni ishlab chiqish va amalga oshirishda ofatlar xavfini baholash hisobga olinishini tashkil etish; 
 sel, toshqinlar, ko‘chkilar va boshqa xavfli tabiiy ofatlar, shuningdek, qurg‘oqchilik bilan bog‘liq favqulodda vaziyatlarning oldini olish bo‘yicha manzilli profilaktik tadbirlarni amalga oshirish;
 mahalliy sharoitlarda ofatlar xavfini kamaytirishga doir chora-tadbirlar samaradorligini oshirishga qaratilgan shaharsozlik normalari, qoidalarini, aholi punktlarini rejalashtirish va qurishga oid standartlarni takomillashtirish; 
 ofatlar yuz berganda shoshilinch, malakali va ixtisoslashtirilgan tibbiy yordam ko‘rsatish bo‘yicha sog‘liqni saqlash tizimi muassasalarining salohiyatini oshirish;
 halokatlar tibbiyoti sohasida o‘qitish salohiyatini rivojlantirish va mustahkamlashga ko‘maklashish; 
 tabiiy ofatlardan jabrlanganlarni ijtimoiy muhofaza qilish strategiyalarini ishlab chiqish va amalga oshirish, shuningdek, mexanizmlarini takomillashtirish;
 korxonalarning ishlab chiqarish salohiyatini hamda ishlab chiqarish resurslarini himoya qilish darajasini oshirish;
 turizm obyektlarining xavfsizligini ta’minlash tizimini takomillashtirish.
 14. Ofatlar yuz berganda harakat qilishga tayyorgarlikni oshirish quyidagilarni nazarda tutadi:
 favqulodda vaziyatlar monitoringini olib borish, prognozlashtirish, ularning oldini olish tizimini takomillashtirish;
 zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari asosida aloqa, favqulodda vaziyatlar xavfi yoki sodir bo‘lganligi haqida xabar berish va ma’lumot (axborot) yetkazishning avtomatlashtirilgan tizimlarini modernizatsiya qilish va doimiy shay holatda saqlash; 
 FVDT kuch va vositalarining, uning hududiy va funksional quyi tizimlarining shayligini ta’minlash bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish; 
 favqulodda vaziyatlarning oldini olish, FVDT kuchlari va aholining favqulodda vaziyatlarda harakat qilishga shayligini, rahbarlari tarkibining ko‘nikmalarini oshirish sohasida FVDT hududiy quyi tizimi rahbarlar tarkibining vazirliklar, idoralar va tashkilotlar bilan o‘zaro hamkorligini takomillashtirish;
 favqulodda vaziyatlardan keyingi tiklash va reabilitatsiya qilish tadbirlariga ofatlar xavfini boshqarish prinsiplarini joriy etish;
 ofatlar ta’siriga uchragan hududlardan aholining ko‘chirilishini tashkil etish va amalga oshirish borasida mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlarining salohiyatini mustahkamlash;
 favqulodda vaziyatlarda jabrlanganlarga tibbiy yordam ko‘rsatish mexanizmlarini takomillashtirish;
 ofatlar xavfini kamaytirish sohasida xalqaro hamkorlikni amalga oshirish.
 15. Strategiyaning asosiy vazifalari va ustuvor yo‘nalishlari davlat strategiyalari, rivojlantirish dasturlari, ularni amalga oshirish rejalariga, shuningdek, favqulodda vaziyatlarning oldini olish va bartaraf etish tizimini hamda boshqa sohalarni takomillashtirishga doir dasturiy hujjatlarga integratsiyalashtiriladi.
 16. Strategiyani amalga oshirish uchun barcha manfaatdor tomonlar, shu jumladan, davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlari, xalqaro tashkilotlar, xususiy sektor, shuningdek, aholi jalb qilinadi. 
 17. Strategiya Milliy harakatlar rejasiga muvofiq 2019 — 2030-yillar davrida amalga oshiriladi. 
 18. Barqaror rivojlanishni ta’minlash bo‘yicha mamlakatda olib borilayotgan islohotlarga moslashishni hisobga olgan holda yuksak samaradorlikka erishish maqsadida Strategiyani amalga oshirish davri quyidagi uch bosqichga bo‘linadi:
 1-bosqich: 2019 — 2022-yillar; 
 2-bosqich: 2023 — 2026-yillar;
 3-bosqich: 2027 — 2030-yillar. 
 19. Har bir bosqich bo‘yicha Strategiyaning vazifalari va ustuvor yo‘nalishlarini hal qilishga qaratilgan aniq tadbirlarni ta’riflovchi tegishli rejalar ishlab chiqiladi.
 Tegishli bosqichlarga mo‘ljallangan tadbirlar rejalari boshqa strategik va dasturiy hujjatlarning favqulodda vaziyatlardan muhofaza qilish sohasining turli yo‘nalishlari va ofatlar xavfini kamaytirish xususiyatlariga oid vazifalar va tadbirlarini birlashtiradi va inobatga oladi. 
 20. Keyingi bosqichga mo‘ljallangan tadbirlar rejasini ishlab chiqishda avvalgilarini amalga oshirishda erishilgan yutuqlar va muammolar inobatga olinishi kerak.
 21. Milliy harakatlar rejasini amalga oshirishga doir tadbirlar tegishli vazirliklar, idoralar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari, tadbirlar ijrosi uchun mas’ul bo‘lgan boshqa tashkilotlar mablag‘lari, xalqaro moliya institutlari va xorijiy tashkilotlarning grantlari va kreditlari, jismoniy va yuridik shaxslarning xayriya ehsonlari, shuningdek, qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobiga moliyalashtiriladi.
 22. Ushbu Strategiyani amalga oshirish natijasida 2030-yilga kelib:
 yangi tabiiy ofat xavflari paydo bo‘lishining oldi olinishi va ma’lum xavflarning tahdidi kamayishi;
 favqulodda vaziyatlardan jabrlanganlar soni, shuningdek, ulardan o‘lim darajasi imkon qadar kamayishi;
 favqulodda vaziyatlardan ko‘rilgan ijtimoiy, iqtisodiy va ekologik zararlar miqdorlari kamayishi;
 FVDT faoliyati samaradorligining oshishi, jalb qilinuvchi ixtisoslashtirilgan xizmatlar tomonidan hududlar to‘liq qamrab olinishi ta’minlanishi;
 favqulodda vaziyatlar monitoringini olib borish, prognozlashtirish, axborot almashish, aholiga xabar berish va ma’lumot (axborot) yetkazishning milliy tizimlari takomillashtirilishi;
 aholini favqulodda vaziyatlardan ogohlantirish tizimi bilan maksimal qamrab olish ta’minlanishi;
 favqulodda vaziyatlardan jabrlangan aholining hayot faoliyatini ta’minlash tizimlari yaratilishi va rivojlantirilishi;
 rahbarlar tarkibiga kiradigan mutaxassislar va aholini favqulodda vaziyatlarda harakat qilishga tayyorlash tizimi takomillashtirilishi kutilmoqda.