Alkogol va tamaki bozorini samarali tartibga solishni ta’minlash chora-tadbirlari to‘g‘risida

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va ularning aylanmasini davlat tomonidan tartibga solishni takomillashtirish hamda uzumchilik va vinochilikni rivojlantirishga doir chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2019-yil 5-fevraldagi PF-5656-son Farmoni hamda “O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasi faoliyatini tashkil etish to‘g‘risida” 2019-yil 5-fevraldagi PQ-4162-son qaroriga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Quyidagilar:
 O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasi to‘g‘risidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
 O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasining budjetdan tashqari jamg‘armasi to‘g‘risidagi nizom 2-ilovaga muvofiq;
 Iste’mol etil spirtini alkogol va boshqa mahsulotlar ishlab chiqaruvchilar o‘rtasida taqsimlash tartibi to‘g‘risidagi nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
 2. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi: 
 ikki oy muddatda Iste’mol etil spirti ishlab chiqaruvchi tashkilotlarda joylashgan etil spirtining sifatini aniqlash bo‘yicha laboratoriyalar to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlashni nazarda tutuvchi Hukumat qarorining loyihasini ishlab chiqsin va belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga kiritsin;
 manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
 3. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari — moliya vaziri J.A. Qo‘chqorov zimmasiga yuklansin.
 1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasining (keyingi o‘rinlarda Inspeksiya deb ataladi) maqomi, asosiy vazifalari, funksiyalari, huquqlari, javobgarligi, faoliyatini tashkil etish va hisobot berish tartibini, shuningdek, rahbarlarining funksional vazifalari va javobgarligini belgilaydi.
 2. Inspeksiya iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va aylanmasi sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshiradigan davlat boshqaruvi organi hisoblanadi va o‘z faoliyatida O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga (keyingi o‘rinlarda Moliya vazirligi deb ataladi) hisobot beradi. 
 3. Inspeksiya o‘z faoliyatida O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlariga, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlis palatalarining qarorlariga, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlariga, Vazirlar Mahkamasining qarorlari va farmoyishlariga, boshqa qonun hujjatlariga, shuningdek, ushbu Nizomga amal qiladi.
 4. Inspeksiya yuridik shaxs hisoblanadi, O‘zbekiston Respublikasi Davlat gerbi tasviri tushirilgan va o‘z nomi davlat tilida yozilgan muhr va blankalarga, mustaqil balansga, shaxsiy g‘azna hisobvaraqlariga va xorijiy valyutadagi hisobraqamlariga egadir.
 5. Inspeksiyaning rasmiy nomi:
 a) davlat tilida — O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasi;
 b) ingliz tilida — The Inspection of the regulation of alcohol and tobacco market under the Ministry of finance of the Republic of Uzbekistan;
 v) rus tilida — Inspeksiya po regulirovaniyu alkogolnogo i tabachnogo rinka pri Ministerstve finansov Respubliki Uzbekistan.
 6. Inspeksiyaning joylashgan joyi (pochta manzili): 100011, Toshkent shahri, Shayxontohur tumani, Abay ko‘chasi, 6.
 7. Quyidagilar Inspeksiyaning asosiy vazifalar hisoblanadi:
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bo‘yicha faoliyatni litsenziyalashtirish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish hamda ularning aylanmasi hajmlarini monitoring va nazorat qilish bo‘yicha axborot tizimlarini joriy etish va rivojlantirish;
 alkogol va boshqa mahsulotlarni ishlab chiqarish uchun tashkilotlar o‘rtasida iste’mol etil spirtini belgilangan tartibda taqsimlash;
 texnik tartibga solish va qonunchilik sohasidagi hujjatlar talablariga qat’iy amal qilgan holda, iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarishda texnik va texnologik normalarga rioya etilishini nazorat qilish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarining saqlanish sifati va aylanmasini, shu jumladan iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarishda qo‘llanadigan xomashyo va yordamchi materiallar sifatini nazorat qilish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar hamda alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlari tomonidan litsenziya talablariga amal qilinishini nazorat qilish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va ular aylanmasining haqiqiy hajmlarini monitoring qilish, shuningdek, alkogol va tamaki mahsulotlari uchun yangi namunadagi aksiz markalarini ishlab chiqishda qatnashish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar hamda alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlaridan soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarning o‘z vaqtida va to‘liq tushishini ta’minlash bo‘yicha davlat soliq xizmati organlari bilan o‘zaro hamkorlik qilish;
 uzum, meva va rezavorlardan tayyorlangan alkogol mahsulotlari sifatini aniqlash yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Uzumchilik va vinochilikni rivojlantirish agentligi bilan hamkorlik qilish.
 8. Inspeksiya o‘ziga yuklangan vazifalarga muvofiq quyidagi funksiyalarni amalga oshiradi:
 a) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bo‘yicha faoliyatni litsenziyalashtirish sohasida:
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, shuningdek alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bo‘yicha faoliyatni amalga oshirish huquqi uchun litsenziyalarni O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan ushbu faoliyatni litsenziyalashtirish to‘g‘risidagi nizomlar talablaridan kelib chiqqan holda beradi va rasmiylashtiradi;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bo‘yicha faoliyatni amalga oshirish huquqini beradigan litsenziyaga ega bo‘lgan tashkilotlar reyestrini yuritadi;
 b) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish hamda ularning aylanmasi hajmlarini monitoring va nazorat qilish bo‘yicha axborot tizimlarini joriy etish va rivojlantirish sohasida:
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va ularning aylanmasi hajmlarini hisobga olish axborot tizimini (keyingi o‘rinlarda Axborot tizimi deb ataladi) ushbu mahsulotlarni ishlab chiqarish hajmi va aylanmasini nazorat qilish uchun yaratadi, joriy etadi va muvofiqlashtiradi;
 O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi bilan hamkorlikda Axborot tizimining alkogol va tamaki mahsulotlarini markirovkalash bo‘yicha mahsulotlarni markirovkalash axborot tizimi bilan integratsiyalashuvini ta’minlaydi;
 axborot-kommunikatsiya tizimlari orqali iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarining haqiqiy ishlab chiqarish hajmlari va aylanmasini monitoring qiladi;
 litsenziat tomonidan axborot tizimiga o‘z vaqtida va haqqoniy axborotni kiritilishini nazorat qiladi;
 O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi bilan hamkorlikda Axborot tizimining iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va aylanishi bo‘yicha manfaatdor vazirlik va idoralarning axborot tizimlari bilan o‘zaro hamkorligini ta’minlaydi;
 v) alkogol va boshqa mahsulotlar ishlab chiqarish uchun tashkilotlar o‘rtasida iste’mol etil spirtini belgilangan tartibda taqsimlash sohasida:
 alkogol va boshqa mahsulotlar ishlab chiqarish uchun tashkilotlar o‘rtasida iste’mol etil spirtini belgilangan tartibda taqsimlaydi;
 O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi bilan birgalikda iste’mol etil spirtini ishlab chiqarish va undan foydalanish balansi parametrlari bo‘yicha takliflar kiritadi;
 g) texnik tartibga solish va qonunchilik sohasidagi normativ hujjatlar talablariga qat’iy amal qilgan holda, iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarishda texnik va texnologik normalarga rioya etilishini nazorat qilish sohasida:
 tekshirishlar o‘tkazish orqali iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqarishda texnik va texnologik normalarga rioya etilishini nazorat qiladi;
 ishchi organlar faoliyatida ishtirok etadi, alkogol va tamaki bozorini tartibga solish sohasidagi texnik va texnologik reglamentlar, standartlar, shuningdek, sanitariya-gigiyena normalarini ishlab chiqish, joriy etish va takomillashtirish masalalariga oid normativ-huquqiy hujjatlar loyihalari bo‘yicha takliflarni ko‘rib chiqadi va kiritadi;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarining noqonuniy ishlab chiqarilishi va sotilishiga yo‘l qo‘ymaslik bo‘yicha profilaktika va tushuntirish ishlarini olib boradi;
 ishlab chiqaruvchi korxonalarda etil spirtining har bir ishlab chiqarilgan mahsulotlar namunalarini ularning sifatini normativ hujjatlar talablariga muvofiqligini aniqlash maqsadida sinovdan o‘tkazadi va sinov natijalari bo‘yicha iste’mol spirti mahsulotlarning muvofiqligi yoki ishlab chiqarish jarayoniga qayta ishlash uchun qaytarish to‘g‘risida xulosalar beradi;
 d) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarining saqlanish sifati va aylanmasini, shu jumladan, iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarishda qo‘llanadigan xom-ashyo va yordamchi materiallar sifatini nazorat qilish sohasida:
 nazorat qiluvchi organlar so‘roviga binoan iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchilar, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanuvchi tashkilotlar faoliyatini tekshirish va monitoring tadbirlarida belgilangan tartibda ishtirok etadi;
 tekshirishlar o‘tkazish yo‘li bilan iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini saqlash sifatini va ularning aylanmasini, shu jumladan iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqarishda foydalaniladigan xomashyo va yordamchi materiallar sifatini nazorat qiladi; 
 iste’molchilarning ishlab chiqarilayotgan va sotilayotgan alkogol va tamaki mahsulotlarining sifati bo‘yicha murojaatlarini tegishli choralar ko‘rish maqsadida o‘rganib chiqadi; 
 moliyaviy sanksiyalar qo‘llaydi, shuningdek, iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqarish, shuningdek, alkogol mahsulotlari ulgurji savdosi uchun litsenziyalarning amal qilishini to‘xtatib turadi, tugatadi yoki bekor qiladi;
 e) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar hamda alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlari tomonidan litsenziya talablariga amal qilinishini nazorat qilish sohasida:
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchi, shuningdek alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlari tomonidan litsenziya talablari va shartlariga rioya qilinishini nazorat qiladi;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchi, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanish huquqini beruvchi litsenziyalarning amal qilishini to‘xtatib turish, tugatish yoki bekor qilish to‘g‘risida belgilangan tartibda qaror qabul qiladi;
 j) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va ularning aylainmasining haqiqiy hajmlarini monitoring qilish sohasida:
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchi, shuningdek alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlari tomonidan yo‘l qo‘yilgan qonunbuzilishlar hisobi va tahlilini amalga oshiradi;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchi, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanuvchi tashkilotlarda ishlab chiqarish haqiqiy hajmlari va ular aylanmasi monitoringini axborot-kommunikatsiya tizimlari orqali amalga oshiradi;
 z) iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar hamda alkogol mahsulotlarining ulgurji savdo tashkilotlari tomonidan soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarning o‘z vaqtida va to‘liq tushishini ta’minlash bo‘yicha davlat soliq xizmati organlari bilan o‘zaro hamkorlikni yo‘lga qo‘yish sohasida:
 O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Davlat soliq qo‘mitasi va boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda alkogol va tamaki mahsulotlari uchun yangi namunadagi aksiz markalarini ishlab chiqishda qatnashadi;
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi bilan tarmoq tashkilotlari tomonidan soliqlar, shu jumladan aksiz solig‘ining o‘z vaqtida to‘lanishi bo‘yicha litsenziya talablari bajarilishiga rioya qilinishi yuzasidan o‘zaro hamkorlik qiladi;
 i) uzum, meva va rezavorlardan tayyorlangan alkogol mahsulotlari sifatini aniqlash yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Uzumchilik va vinochilikni rivojlantirish agentligi bilan o‘zaro hamkorlik sohasida:
 ishlab chiqaruvchi tashkilotlarda uzum, meva va rezavorlardan tayyorlangan alkogol mahsulotlari sifatini aniqlash yuzasidan O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Uzumchilik va vinochilikni rivojlantirish agentligi bilan o‘zaro hamkorlik qiladi;
 “O‘zstandart” agentligi bilan birgalikda iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlari ishlab chiqaruvchi tashkilotlarda xalqaro standartlarni joriy qilishga ko‘maklashadi va takliflar kiritadi;
 xalqaro tashkilotlar, shuningdek boshqa davlatlarning alkogol va tamaki bozorini tartibga solish bo‘yicha organlari bilan Inspeksiya vakolatiga kiruvchi masalalar yuzasidan o‘rnatilgan tartibda hamkorlikni amalga oshiradi;
 alkogol va tamaki bozorini tartibga solish, normativ-huquqiy bazani, texnik va texnologik reglamentlarni va xalqaro standartlarni takomillashtirish masalalari bo‘yicha xalqaro tashkilotlar yig‘ilishlarida, konferensiya va seminarlarda ishtirok etadi.
 Inspeksiya qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa funksiyalarni ham amalga oshirishi mumkin.
 9. Inspeksiya o‘ziga yuklangan vazifalar va funksiyalarni amalga oshirish uchun quyidagi huquqlarga ega:
 Moliya vazirligiga normativ-huquqiy hujjatlar loyihalari, shuningdek, Inspeksiyaga yuklangan vazifalar va funksiyalarni bajarish bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa hujjatlarni belgilangan tartibda kiritish;
 Inspeksiya vakolatiga kiradigan masalalarda davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyatini belgilangan tartibda muvofiqlashtirish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, saqlash va ularning aylanmasi sohasidagi O‘zbekiston Respublikasining amaldagi davlat standartlari, texnik reglamentlarini takomillashtirish, shuningdek ularni xalqaro standartlar bilan muvofiqlashtirish bo‘yicha “O‘zstandart” agentligiga takliflar kiritish;
 Inspeksiya vakolatiga kiradigan masalalarni hal etish uchun zarur bo‘lgan axborotni davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlaridan, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlaridan belgilangan tartibda so‘rash va olish;
 davlat statistika organlaridan Inspeksiya vakolatiga kiradigan masalalar bo‘yicha zarur statistik ma’lumotlarni bepul asosda olish;
 Inspeksiya vakolatiga kiradigan masalalar bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi manfaatlarini xalqaro darajada ifodalash;
 Inspeksiya vakolatiga kiradigan masalalarni hal qilishga ilmiy tashkilotlarni, olim va mutaxassislarni, shu jumladan chet eldan shartnoma asosida jalb qilish;
 O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2018-yil 27-iyuldagi PF-5490-son Farmoni va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan tasdiqlanadigan Iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va mahsulot tamaki larini ishlab chiqarish va ularning aylanmasini nazorat qilish bo‘yicha “tahlil tavakkal” tizimini joriy etish tartibi to‘g‘risidagi nizom talablari asosida iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar hamda alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanuvchi tashkilotlar faoliyatini belgilangan tartibda tekshirish; 
 tekshirilayotgan tashkilotlarning rahbarlari va mutaxassislaridan ularning faoliyati bilan bog‘liq masalalar bo‘yicha zarur hujjatlar va tushuntirishlar olish;
 alkogol mahsulotlari bilan chakana savdo qilishga ruxsat etuvchi maxsus guvohnomalar beradigan tuman (shahar) soliq inspeksiyalaridan ushbu savdo nuqtalarining ro‘yxati va joylashuvini so‘rab olish;
 zarur hollarda, tekshirilayotgan tashkilotlar rahbarlariga aniqlangan qonunbuzilishlarni belgilangan muddatda bartaraf etish, shuningdek, normativ hujjatlar talablariga javob bermaydigan mahsulotlar sotilishini taqiqlash yoki ishlab chiqarishni to‘xtatib turish to‘g‘risida taqdimnoma berish;
 iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, saqlash va sotish tashkilotlarida aniqlangan huquqbuzarlik holatlari bo‘yicha hujjatlarni huquqni muhofaza qiluvchi organlarga yuborish;
 qonunchilikka asosan iste’mol va texnik etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish, shuningdek alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanish huquqini beruvchi litsenziyalarning amal qilishini to‘xtatib turish, tugatish yoki bekor qilish to‘g‘risida qaror qabul qilish yoki mazkur masalalarda sudlarga arizalar bilan murojaat qilish;
 binolarga xizmat ko‘rsatish, asbob-uskunalar va xo‘jalik jihozlari, avtotransport, aloqa vositalari, hisoblash, kompyuter va tashkiliy texnikani saqlash va ulardan foydalanish ishlarini bajarish, Inspeksiya faoliyatini amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan asbob-uskunalar, dasturiy ta’minot va boshqa tovarlarni xarid qilish bo‘yicha belgilangan tartibda shartnomalar tuzish.
 Inspeksiya qonun hujjatlariga muvofiq boshqa huquqlarga ham ega bo‘lishi mumkin.
 10. Inspeksiya o‘ziga yuklangan vazifa va funksiyalarning bajarilishi, shuningdek, alkogol va tamaki bozorini tartibga solish bo‘yicha davlat siyosatini samarali amaliy amalga oshirilishi uchun javob beradi.
 11. Inspeksiyaga O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirining taqdimnomasiga binoan O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan lavozimga tayinlanadigan va lavozimdan ozod etiladigan boshliq rahbarlik qiladi.
 12. Inspeksiya boshlig‘i o‘z maqomi, mehnatga haq to‘lash, tibbiy va transport xizmati ko‘rsatish shartlari bo‘yicha vazir o‘rinbosariga tenglashtiriladi.
 13. Inspeksiya boshlig‘i uning yo‘qligida vakolatlarini bajaradigan bitta o‘rinbosariga ega.
 14. Inspeksiya boshlig‘ining o‘rinbosari Inspeksiya boshlig‘ining taqdimnomasiga binoan O‘zbekiston Respublikasi Moliya vaziri tomonidan lavozimga tayinlanadi va lavozimidan ozod etiladi.
 15. Inspeksiya O‘z vazifalari va funksiyalarini amalga oshirishda davlat va xo‘jalik boshqaruvining boshqa organlari, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari va boshqa tashkilotlar bilan o‘zaro hamkorlik qiladi.
 16. Inspeksiya faoliyatiga O‘zbekiston Respublikasi Moliya vaziri mutasaddilik qiladi.
 17. Quyidagilar Inspeksiya boshlig‘ining asosiy funksional vazifalari hisoblanadi:
 O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlari, shuningdek boshqa normativ-huquqiy hujjatlar talablariga rioya qilish;
 Inspeksiya faoliyatiga umumiy rahbarlik qilish, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining tegishli hujjatlari va boshqa qonun hujjatlari bilan yuklangan vazifalar va funksiyalar bajarilishini tashkil qilish;
 O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti, O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri, uning o‘rinbosarlari va maslahatchilari, shuningdek O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirining topshiriqlarini bajarish; 
 o‘zining o‘rinbosari vakolatlarini, Inspeksiyaning boshqa mansabdor shaxslari vakolatlarini belgilash, o‘zining o‘rinbosari va boshqa mansabdor shaxslarning Inspeksiya faoliyatining alohida uchastkalariga rahbarlik qilish uchun shaxsiy javobgarlik darajasini belgilash;
 Inspeksiya faoliyatini rejalashtirishni tashkil qilish, Inspeksiyaning har choraklik ish rejalarini tasdiqlash, ularning bajarilishi jarayonini nazorat qilishni ta’minlash;
 O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti, O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi va Moliya vazirligining qarorlari va topshiriqlari ijrosini tashkil qilish va monitoring olib borishning amaliy tizimini yaratish, Inspeksiya faoliyatida ijro intizomini mustahkamlash bo‘yicha amaliy kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirish, markaziy apparatning qonun hujjatlari talablariga muvofiq topshiriqlarni o‘z vaqtida va sifatli bajarish uchun shaxsiy javobgarligini oshirish choralarini ko‘rish;
 Inspeksiya xodimlarini tizimli qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirishni tashkil qilish;
 Inspeksiyada kadrlarni tanlash va joy-joyiga qo‘yish, ularning samarali faoliyati uchun zarur shart-sharoitlar yaratish, Inspeksiya kadrlar zaxirasini shakllantirish;
 bo‘sh lavozimlarga tavsiya qilingan, shuningdek Inspeksiyaga ishga qabul qilinayotgan boshqa kadrlarning kasbiy mahorati, vakolatliligi, amaliy tajribasi, ishbilarmonlik va ma’naviy-ma’rifiy sifatlarining yuqori saviyasi kafolatlanganligini ta’minlash;
 keyinchalik O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasiga qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda kiritish uchun normativ-huquqiy hujjat loyihalarini sifatli ishlab chiqish va Moliya vazirligiga o‘z vaqtida kiritishni tashkil qilish;
 Inspeksiya xodimlarini O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Mansabdor shaxslarning xorijiy mamlakatlarga chiqish tartibini takomillashtirish choralari to‘g‘risida” 2014-yil 5-martdagi PQ-2142-son, “Xorijiy xizmat safarlarida samarali bo‘lish va O‘zbekiston Respublikasiga xorijiy delegatsiyalar tashrifini tashkil etishda mansabdor shaxslarning shaxsiy javobgarligini yanada oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2017-yil 3-avgustdagi PQ-3170-son qarorlari talablariga muvofiq xizmat safarlarini tashkil qilish, xizmat safarlari asoslanganligi, samaradorligi va natijadorligini, xizmat safarlariga ajratiladigan mablag‘lardan oqilona foydalanishni ta’minlash;
 Inspeksiya tarkibiy bo‘linmalari rahbarlari faoliyatining samaradorligi va natijadorligining tanqidiy tahlilini muntazam ravishda o‘tkazish, ularning shaxsiy hisobotlarini Inspeksiya majlislarida eshitish, yakunlar bo‘yicha zarur choralar ko‘rish;
 Inspeksiya xodimlarini rag‘batlantirish va intizomiy javobgarlikka tortish masalalarini belgilangan tartibda hal etish;
 Inspeksiya xodimlarining Odob-axloq qoidalari talablariga rioya qilishlarini ta’minlash;
 “Korrupsiyaga qarshi kurashish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni talablariga muvofiq Inspeksiya tizimida korrupsiya va boshqa qonunbuzarliklarning oldini olish choralarini qabul qilish, shuningdek huquqiy amaliyot va qonun hujjatlarini takomillashtirish choralarini ishlab chiqish va amalga oshirish yo‘li bilan ularning yuzaga kelishiga yordam beruvchi sabablar va shart-sharoitlarni aniqlash, tahlil qilish, bartaraf qilish;
 Inspeksiya ishini tashkil qilishning zamonaviy shakllarini joriy qilishni ta’minlash;
 “Elektron hukumat to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirish doirasida zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish, shu jumladan Inspeksiyaning axborot tizimi samaradorligi va sifatini oshirish;
 jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlarini ko‘rib chiqish, aholi bilan to‘g‘ridan to‘g‘ri va ochiq muloqotni yo‘lga qo‘yish, shaxsiy qabullarni, shu jumladan “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari to‘g‘risida” O‘zbekiston Respublikasi Qonunida hamda Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 7-maydagi 341-son qarori bilan tasdiqlangan Davlat organlarida, davlat muassasalarida va davlat ishtirokidagi tashkilotlarda jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari bilan ishlash tartibi to‘g‘risidagi namunaviy nizomda belgilangan muddatlar va tartibda jismoniy va yuridik shaxslar vakillarining sayyor qabullarini muntazam o‘tkazish yuzasidan samarali ishlarni tashkil etish;
 davlat siri va maxfiy ma’lumotlar sirasiga kiradigan ma’lumotlar bilan ishlashda qonun hujjatlari talablariga rioya qilish;
 Inspeksiya jamg‘armasi mablag‘larining Jamg‘arma daromadlari va xarajatlari smetasiga muvofiq tushishi va ishlatilishini nazorat qilish; 
 qonun hujjatlarida belgilangan tartibda Jamg‘arma mablag‘laridan moliyalashtiriladigan shartnomalarni tuzish; 
 Inspeksiyaning tarkibiy bo‘linmalari to‘g‘risidagi nizomlarni, lavozim yo‘riqnomalari va Inspeksiyaning boshqa lokal hujjatlarini belgilangan tartibda tasdiqlash;
 qonun hujjatlarida belgilangan tartibda mehnat shartnomalarini tuzish, o‘zgartirish va bekor qilish, Inspeksiya xodimlarini lavozimga tayinlash va lavozimdan ozod qilish;
 Inspeksiya xodimlari tomonidan bajarilishi majburiy bo‘lgan buyruqlar chiqarish va ko‘rsatmalar berish, shuningdek, belgilangan tartibda ularning bajarilishini nazorat qilish;
 Inspeksiyaning tasdiqlangan tuzilmasi va shtat jadvallariga o‘zgartish kiritish yuzasidan belgilangan xodimlar soni va mehnatga haq to‘lash jamg‘armasi doirasida Moliya vazirligiga takliflar kiritish;
 Inspeksiyaning xarajatlar smetasi va shtatlar jadvalini tasdiqlash. 
 Inspeksiya boshlig‘i qonunchilikda nazarda tutilgan tutilgan boshqa funksiyalarni ham bajarishi mumkin.
 18. Inspeksiya boshlig‘i:
 Inspeksiyaga yuklatilgan vazifa va funksiyalarning bajarilishi;
 Jamg‘arma mablag‘larining maqsadli sarflanishi;
 ushbu Nizomning 10-bandida ko‘rsatilgan Inspeksiyaning javobgarlik sohalari bo‘yicha;
 ushbu Nizomning 8-bandida ko‘rsatilgan o‘z funksional vazifalarining sifatli bajarilishi uchun shaxsan javob beradi.
 19. Inspeksiya faoliyatining samaradorligi va natijadorligi muntazam ravishda baholanishi lozim.
 20. Inspeksiya faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash Moliya vazirligi tomonidan tasdiqlanadigan Inspeksiya faoliyati samaradorligi va natijadorligini baholash mezonlari va ishchi indikatorlarga asoslanadi.
 21. Inspeksiya faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash yakunlari bo‘yicha quyidagi choralar ko‘riladi:
 Inspeksiya rahbarlari va xodimlarini rag‘batlantirish (mukofotlash) yoki intizomiy javobgarlik choralari;
 Inspeksiya faoliyatida aniqlangan kamchiliklarni bartaraf qilish va uning faoliyatini yanada takomillashtirish.
 22. Inspeksiya faoliyatining samaradorligi va natijadorligini baholash tartibi va usuli qonun hujjatlari bilan belgilanadi.
 23. Inspeksiya faoliyatini moddiy-texnik ta’minlash, shu jumladan xodimlarini moddiy rag‘batlantirish, qo‘shimcha haq, ustamalar, mukofotlar, ijtimoiy va boshqa to‘lovlar Jamg‘arma mablag‘lari va qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan moliyalashtiriladi.
 24. Inspeksiya xodimlariga Moliya vazirligi markaziy apparatining xodimlari uchun belgilangan mehnatga haq to‘lash, moddiy rag‘batlantirish va ijtimoiy himoya qilish shartlari tatbiq etiladi.
 Inspeksiyaning yuqori malakali xodimlariga o‘z xizmat vazifalarini tashabbuskorlik bilan va vijdonan bajarganliklari uchun Inspeksiya boshlig‘i tomonidan lavozim maoshlariga Jamg‘arma mablag‘lari hisobidan 300 foiz miqdorigacha ustama belgilanishi mumkin.
 25. Inspeksiya xodimlarining lavozim maoshlariga rag‘batlantiruvchi xususiyatga ega bo‘lgan ustama va qo‘shimcha haqlar Inspeksiya boshlig‘i tomonidan tasdiqlanadigan nizomlar va mehnat shartnomalari (kontraktlar)ga muvofiq to‘lanadi. Bunda rag‘batlantiruvchi xususiyatga ega bo‘lgan ustamalar va qo‘shimcha haq belgilanishi Inspeksiya boshlig‘ining huquqi hisoblanadi.
 26. Inspeksiya boshlig‘i O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri oldida Inspeksiya faoliyati natijalari to‘g‘risida muntazam ravishda hisobot beradi.
 27. O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri Inspeksiya boshlig‘ining unga yuklangan vazifalar samarali bajarilishi bo‘yicha faoliyatining doimiy monitoringini olib boradi, faoliyati samaradorligiga xolisona baho beradi.
 28. Monitoring va baholash yakunlari bo‘yicha Inspeksiyaning alohida o‘zini ko‘rsatgan rahbarlari, mansabdor shaxslari va xodimlari rag‘batlantiriladi yoki yo‘l qo‘yilgan jiddiy kamchiliklar uchun egallab turgan lavozimidan ozod qilishgacha javobgarlikka tortiladi.
 29. Inspeksiya qonunchilikda belgilangan tartibda qayta tashkil etiladi va tugatiladi.
 1. Ushbu Nizom O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasining budjetdan tashqari jamg‘armasini (keyingi o‘rinlarda Jamg‘arma deb ataladi) boshqarish tartibini, shuningdek, uning mablag‘larini shakllantirish va ishlatish tartibini belgilaydi.
 2. Budjetdan tashqari jamg‘arma yuridik shaxsni tashkil qilmasdan O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasini (keyingi o‘rinlarda Inspeksiya deb ataladi) saqlash va moddiy texnik bazasini mustahkamlash, Inspeksiya faoliyatiga oid xarajatlarni moliyalashtirish, shuningdek, Inspeksiya xodimlarini moddiy rag‘batlantirish va ijtimoiy himoya qilish maqsadida tashkil etiladi.
 3. Jamg‘arma mablag‘lari quyidagi manbalar hisobidan shakllantiriladi: 
 alkogol va tamaki mahsulotlarini noqonuniy ishlab chiqarganlik yoki etil spirti hamda alkogol mahsulotlarning noqonuniy aylanmasi uchun to‘lanadigan jarima to‘lashdan tushumlarning 50 foizi;
 etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqaruvchilar, shuningdek, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanadigan korxonalar tomonidan litsenziya talablari buzilganligi uchun tayinlanadigan jarimalar;
 etil spirti, alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarishga, alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosini amalga oshirishga litsenziyalar berish uchun to‘lanadigan yig‘imlar;
 O‘zbekiston Respublikasi Qishloq xo‘jaligi vazirligi huzuridagi Uzumchilik va vinochilikni rivojlantirish agentligining Uzum yetishtiruvchilar va vino tayyorlovchilarni qo‘llab-quvvatlash jamg‘armasidan tushadigan alkogol mahsulotlarining ulgurji savdosi bilan shug‘ullanuvchi korxonalar ajratmalari summasining 10 foizi miqdoridagi tushumlar;
 xalqaro moliya institutlari, xorijiy hukumat tashkilotlarining kreditlari (qarz mablag‘lari) va grantlari;
 Jamg‘armaning bo‘sh turgan mablag‘larini tijorat banklari depozitlariga vaqtincha joylashtirishdan olingan daromadlar;
 qonun hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar.
 4. Jamg‘arma mablag‘lari Inspeksiya tomonidan belgilangan tartibda ochiladigan tegishli g‘aznachilik shaxsiy hisobraqamida shakllantiriladi.
 5. Jamg‘arma mablag‘laridan quyidagi maqsadlar uchun foydalaniladi:
 Inspeksiyaning moddiy-texnik bazasini mustahkamlash;
 Inspeksiyani saqlash, shu jumladan Inspeksiya xodimlarini moddiy rag‘batlantirish, ustamalar, qo‘shimcha haqlar, mukofotlar, ijtimoiy to‘lovlar to‘lash;
 alkogol va tamaki mahsulotlarini ishlab chiqarish va sotish sohasida chet el mutaxassislari va maslahatchilarni jalb qilish, shuningdek, Inspeksiya xodimlarini tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish bilan bog‘liq bo‘lgan xarajatlarni moliyalashtirish;
 ilmiy-texnik va ilmiy-metodik adabiyotlar (shu jumladan, davriy nashrlar, risolalar, bukletlar, kitoblar, to‘plamlar va boshqa axborot-ma’rifiy materiallar)ni tayyorlash va nashr qilish, shuningdek, alkogol va tamaki sohasida videoroliklar va taqdimot materiallarini yaratishga sarflangan xarajatlarni moliyalashtirish;
 ilmiy-tadqiqot ishlarini, shuningdek, ilmiy va ilmiy-tadqiqot tashkilotlari tomonidan alkogol va tamaki sohasida texnik tartibga solish bo‘yicha normativ hujjatlar ishlab chiqilishini moliyalashtirish;
 Inspeksiyaning qonun hujjatlarida taqiqlanmagan faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa yo‘nalishlar va tadbirlar.
 6. Mablag‘lardan yanada samarali foydalanish va qo‘shimcha daromad olish maqsadida Jamg‘armaning bo‘sh mablag‘lari tijorat banklarining depozitlarida joylashtirilishi mumkin. Depozitlarga joylashtirishdan olingan qo‘shimcha mablag‘lar ushbu Nizomning 5-bandida ko‘rsatilgan maqsadlarda ishlatilishi mumkin.
 7. Inspeksiya O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligiga Jamg‘arma daromadlari va xarajatlari smetasini bajarish bo‘yicha belgilangan tartibda choraklik va yillik hisobotlarni taqdim qiladi.
 8. Jamg‘armaning daromadlar va xarajatlar smetasi belgilangan tartibda O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri tomonidan tasdiqlanadi.
 9. Jamg‘arma mablag‘larini boshqarish va sarflash Inspeksiya boshlig‘i tomonidan Jamg‘armaning tasdiqlangan daromadlari va xarajatlari smetasiga muvofiq amalga oshiriladi.
 10. Inspeksiya boshlig‘i:
 Jamg‘arma mablag‘larini ushbu Nizomga hamda Jamg‘armaning daromadlar va xarajatlari smetasiga muvofiq tasarruf etadi;
 qonun hujjatlarida belgilangan tartibda Jamg‘arma mablag‘lari hisobidan moliyalashtiriladigan shartnomalarni tuzadi;
 11. Inspeksiyaning bosh buxgalteri Jamg‘arma mablag‘lari bo‘yicha hisobot va hisobdorlikni yuritadi.
 12. Ushbu Nizom talablarining buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonun hujjatlariga muvofiq javob beradilar.
 1. Ushbu Nizom iste’mol etil spirtini alkogol va boshqa mahsulotlar ishlab chiqaruvchilar o‘rtasida taqsimlash tartibini belgilaydi.
 2. Iste’mol etil spirtini (keyingi o‘rinlarda spirt deb ataladi) alkogol va boshqa mahsulotlar ishlab chiqaruvchilar (keyingi o‘rinlarda ishlab chiqaruvchilar deb ataladi) o‘rtasida taqsimlash tasdiqlangan iste’mol etil spirtini ishlab chiqarish va sarflash parametrlari doirasida ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema bo‘yicha har chorakda amalga oshiriladi.
 Spirtning yillik iste’mol talabi 500 daldan oshmaydigan ishlab chiqaruvchilar uchun spirt ajratish yilda bir marta amalga oshiriladi.
 3. Spirt taqsimoti hisobot choragi boshlanishidan kamida 10 kun oldin ushbu Nizomga 2 va 3-ilovalardagi shakllar asosida ishlab chiqaruvchilar tomonidan taqdim etiladigan arizalarga asosan amalga oshiriladi.
 O‘z faoliyatini hisobot choragi davomida boshlagan ishlab chiqaruvchilar uchun spirt taqsimoti taqsimlanmagan spirt qoldiqlari asosida ariza topshirilgan kundan boshlab 5 kun ichida amalga oshiriladi.
 4. Ariza topshirgan ishlab chiqaruvchining rahbari arizada ko‘rsatilgan ma’lumotlarning haqqoniyligi uchun javobgar hisoblanadi.
 5. Ishlab chiqaruvchilar uchun spirt O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Alkogol va tamaki bozorini tartibga solish inspeksiyasi (keyingi o‘rinlarda Inspeksiya deb ataladi) tomonidan o‘tkazilgan tahlillar asosida taqsimlanadi va arizada so‘ralgan hajmlardan farq qilishi mumkin.
 Spirtni taqsimlashda:
 alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchilarga iste’mol etil spirti ishlab chiqarish va realizatsiya qilishning tasdiqlangan balansi doirasida litsenziya talablarini bajarishi uchun yetarli bo‘lgan miqdorda iste’mol spirti hajmlarini ajratish;
 o‘rnatilgan ishlab chiqarish quvvatlaridan foydalanilishidan kelib chiqib, qo‘shimcha spirt hajmini xarid qilish imkoniyati hisobga olinadi.
 6. Tahlil o‘tkazishda quyidagi ma’lumotlardan foydalaniladi:
 arizada ko‘rsatilgan ma’lumotlar;
 alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchilarga nisbatan ishlab chiqarish quvvatlaridan foydalanish bo‘yicha litsenziya talablari;
 o‘tgan yilning mos davrida haqiqatda ishlab chiqarilgan alkogol mahsulotlari hajmi.
 7. Inspeksiya tomonidan spirt ishlab chiqaruvchilar o‘rtasida shu jumladan quyidagilar inobatga olingan holda taqsimlanadi:
 spirt ishlab chiqaruvchilarning ishlab chiqarish quvvatlari va ushbu tashkilotlardagi spirt qoldiqlari;
 ishlab chiqaruvchini kalendar yil davomida har bir spirt ishlab chiqaruvchi tashkilotga ishlab chiqaruvchining ishlab chiqarish quvvati va mazkur mahsulotni ishlab chiqarishda har bir spirt ishlab chiqaruvchining umumiy hajmidagi ulushidan kelib chiqqan holda yuborish.
 8. Boshqa mahsulotlar ishlab chiqaruvchilar o‘rtasida spirtning taqsimlanishi asosan ularning spirt ishlab chiqaruvchi tashkilotlarga nisbatan hududiy joylashuviga ko‘ra amalga oshiriladi.
 9. Taqsimlangan spirt to‘g‘risidagi ma’lumotlar Inspeksiya tomonidan hisobot oyi boshlanishidan kamida 5 kun oldin Inspeksiya va spirt ishlab chiqaruvchi tashkilotlar tomonidan kelishilgan yagona shaklda spirt ishlab chiqaruvchi tashkilotlarga taqdim etiladi hamda choraklik (yillik) spirt oldi-sotdi shartnomalarini tuzishga asos bo‘ladi.
 O‘z faoliyatini hisobot choragi davomida boshlagan ishlab chiqaruvchilar uchun taqsimlangan spirt haqidagi ma’lumot ariza topshirilgan kundan boshlab 5 kun ichida Inspeksiya tomonidan taqdim etiladi.
 Quyidagi hollarda spirt hajmlarini taqsimlash taqiqlanadi:
 alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchilarga — belgilangan yillik ishlab chiqarish quvvatlaridan foydalanish koeffitsiyenti 100 foizdan oshmagan holda;
 boshqa mahsulotlar ishlab chiqaruvchilarga — arizada ko‘rsatilgan hajmlardan oshmagan miqdorda.
 10. Spirt 100 foiz oldindan to‘lov asosida sotiladi.
 11. Ushbu Nizomning 9-bandida nazarda tutilgan ma’lumotlarda ko‘rsatilmagan ishlab chiqaruvchilar bilan ham ortiqcha hajmda spirt oldi-sotdi shartnomasini tuzish taqiqlanadi. 
 12. Spirt ishlab chiqaruvchi tashkilot Inspeksiyani taqsimlangan spirtning ishlab chiqaruvchi tomonidan to‘liq olinganligi to‘g‘risida spirtning oxirgi partiyasi yuklab jo‘natilgan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan xabardor qilishi lozim.
 Bunda Inspeksiya xabarnoma olingan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmasdan barcha spirt ishlab chiqaruvchi tashkilotlarga choraklik taqsimlangan spirtning to‘liq hajmini olgan alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchi(lar) to‘g‘risida xabarnoma yuborishi lozim.
 13. Ishlab chiqaruvchi tomonidan spirtni Inspeksiya tomonidan taqsimlanganidan ortiqcha hajmda olish quyidagicha amalga oshiriladi:
 taqsimlangan spirt hajmlari to‘liq, shuning barobarida ishlab chiqarishni oqilona tashkil etish uchun zarur hajmda olinganda — chorak oxirigacha; 
 ortiqcha spirt resurslariga ega bo‘lgan istalgan spirt ishlab chiqaruvchi tashkilot bilan tuzilgan shartnoma asosida;
 spirt oldi-sotdi shartnomasi tuzilgandan keyin bir ish kuni mobaynida ushbu Nizomga 4-ilovada keltirilgan shakl bo‘yicha Inspeksiyani xabardor qilish yo‘li bilan. 
 14. Joriy chorakda ishlab chiqaruvchi tomonidan olinmagan (taqsimlangan va qo‘shimcha) spirt hajmi keyingi chorakka o‘tkazilmaydi. Bunda ishlab chiqaruvchi mazkur chorakda yuklab jo‘natilmagan spirt hajmi uchun oldindan to‘langan to‘lovni belgilangan tartibda qaytarishni talab qilish huquqiga ega.
 15. Inspeksiya tomonidan haqiqatda ishlab chiqarilgan spirt hajmlari va uning aylanmasi monitoringini o‘tkazish maqsadida spirt va alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchi tashkilotlar Inspeksiyaga har oyning birinchi sanasidan kechiktirmasdan o‘tgan oy uchun ushbu Nizomga 5-ilovaga asosan shakllarda ma’lumotlar taqdim etib boradi.