SANOAT KOOPERATSIYASI ASOSIDA TAYYOR MAHSULOTLAR, BUTLOVChI BUYuMLAR VA MATERIALLAR IShLAB ChIQARIShNI MAHALLIYLAShTIRISh DASTURIGA KIRITISh UChUN LOYIHALARNI KO‘RIB ChIQIShDA IChKI BOZORNING MAMLAKATIMIZDA IShLAB ChIQARILGAN TOVARLAR BILAN TO‘LGANLI

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirishni chuqurlashtirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2009-yil 1-dekabrdagi PQ-1236-son qaroriga hamda Vazirlar Mahkamasining “Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturini shakllantirish va amalga oshirish mexanizmini takomillashtirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2010-yil 21-iyuldagi 154-son qaroriga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi: 
 1. Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturiga kiritish uchun loyihalarni ko‘rib chiqishda Ichki bozorning mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar bilan to‘lganligini aniqlash tartibi to‘g‘risidagi Nizom ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 
 2. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari R.S. Azimov zimmasiga yuklansin. 
 1. Mazkur Nizom Sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar va materiallar ishlab chiqarishni mahalliylashtirish dasturiga (keyingi o‘rinlarda Mahalliylashtirish dasturi deb ataladi) kiritish uchun loyihalarni ko‘rib chiqishda ichki bozorning mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar bilan to‘lganligi darajasini aniqlash tartibini belgilaydi. 
 2. Ushbu Nizom maqsadlari uchun quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
 tovar — xo‘jalik yurituvchi subyekt faoliyatining sotish uchun mo‘ljallangan mahsuloti;
 o‘zaro almashinadigan tovarlar — funksional maqsadi, qo‘llanishi, sifat va texnik tavsiflari, narxi va boshqa parametrlari bo‘yicha taqqoslanishi mumkin bo‘lgan tovarlar (tovarlar guruhi);
 tovar bozori — tovarning O‘zbekiston Respublikasi hududida yoki uning ma’muriy-hududiy bo‘linishiga to‘g‘ri keladigan yoki to‘g‘ri kelmaydigan bir qismida muomalada bo‘lish sohasi;
 tovar bozorining hajmi — eksport hajmini chegirgan holda, o‘zaro almashinadigan tovarlarni va tovar importini hisobga olgan holda ishlab chiqarish hajmining yig‘indisi;
 bozorning tovarlar bilan to‘lganligi — o‘zaro almashinadigan tovarlarni hisobga olgan holda muayyan tovarning umumiy hajmida mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar ulushini belgilaydigan ko‘rsatkich.
 3. Tovar bozorlarining to‘lganligi darajasini aniqlash statistika organlaridan va davlat bojxona xizmati organlaridan, shuningdek, zarurat bo‘lganda, davlat va xo‘jalik boshqaruvi boshqa organlaridan va xo‘jalik yurituvchi subyektlardan olingan ma’lumotlar asosida O‘zbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi deb ataladi) tomonidan amalga oshiriladi.
 4. Mahalliylashtirish dasturiga kiritish uchun loyihalarni ko‘rib chiqishda Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi bozorning tovarlar bilan to‘lganligi darajasini aniqlash bilan ayni bir vaqtda, shuningdek raqobat muhitini, o‘zaro almashinadigan tovarlarni va qonunchilikka muvofiq narx belgilanishini hisobga olgan holda monopollashtirish darajasini ham baholaydi. Bunda Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi tegishli bozorlarning ilgari o‘tkazilgan tahlillari ma’lumotlari va natijalaridan foydalanishi mumkin.
 5. Tovarning xususiyati va texnik tavsiflari tufayli tovarning o‘zaro almashinuvchanligi darajasini belgilash murakkab bo‘lganda tovarning o‘zaro almashinuvchanligi to‘g‘risida standartlashtirish organlaridan, tegishli vakolatli tashkilotlardan hamda bevosita ishlab chiqaruvchilar va iste’molchilardan olingan ma’lumotlardan foydalanilishi mumkin.
 6. Bozorning mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar bilan to‘lganligi darajasi (o‘zaro almashinadigan tovarlarni hisobga olgan holda) tovar ishlab chiqarish hajmining tovar bozori hajmiga nisbati sifatida aniqlanadi.
 7. Ichki bozorning mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar bilan to‘lganligi darajasini tahlil qilish va baholash uchun oxirgi ikki hisobot yili bo‘yicha statistik ma’lumotlar qabul qilinadi. Bunday ma’lumotlar mavjud bo‘lmaganda oxirgi olti oy bo‘yicha statistik ma’lumotlar qabul qilinadi.
 8. Tovar bozori hajmida mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar ulushi 80 foizdan ko‘p bo‘lganda bozor tovar bilan to‘lgan hisoblanadi va mazkur ulush ushbu ko‘rsatkichdan kam bo‘lganda tovar bilan to‘lmagan hisoblanadi.
 9. Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi va uning hududiy organlari tomonidan so‘ralayotgan muayyan tovar bo‘yicha axborot so‘rov olingandan keyin 10 kun muddatda quyidagilar tomonidan:
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi va uning hududiy organlari tomonidan — tovar ishlab chiqaruvchi korxonalar ro‘yxati to‘g‘risida, shuningdek ishlab chiqarishning yalpi hajmi, tovarlar eksporti va importi to‘g‘risida 1-ilovaga muvofiq shakl bo‘yicha;
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat bojxona qo‘mitasi va uning hududiy organlari tomonidan — tovarlar hajmlarini ko‘rsatgan holda ushbu tovar importi va eksporti bilan shug‘ullanuvchi xo‘jalik yurituvchi subyektlar ro‘yxati to‘g‘risida 2-ilovaga muvofiq shakl bo‘yicha;
 xo‘jalik yurituvchi subyektlar tomonidan — ishlab chiqarish quvvati, tovarni ishlab chiqarish, yuklab jo‘natish va eksport qilish hajmlari to‘g‘risida 3-ilovaga muvofiq shakl bo‘yicha;
 vakolatli tashkilotlar va muayyan tovarning bevosita ishlab chiqaruvchilari tomonidan — tovarning funksional maqsadi, qo‘llanishi, sifat va texnik tavsiflari, narxi va boshqa parametrlari bo‘yicha boshqa tovar bilan o‘zaro almashinuvchanligi to‘g‘risida taqdim etiladi.
 10. Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi so‘ralayotgan materiallar olingandan keyin 10 ish kunidan kechikmagan muddatda O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligiga raqobat muhiti, monopollashtirish darajasi va ichki bozorning mamlakatimizda ishlab chiqarilgan tovarlar bilan to‘lganligi darajasi to‘g‘risida tegishli xulosa taqdim etadi.
 11. Monopoliyaga qarshi kurashish qo‘mitasi va uning hududiy organlariga axborotlar, ma’lumotlar, hujjatlar va ularning nusxalarini belgilangan muddatlarda taqdim etmaganlik yoki qasddan ishonchsiz ma’lumotlar taqdim etganlik uchun xo‘jalik yurituvchi subyektlar va ularning mansabdor shaxslari, shuningdek davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlarining mansabdor shaxslari O‘zbekiston Respublikasi qonunchiligiga muvofiq javob beradilar.