O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Yoshlar, madaniyat va sport masalalari qo‘mitasining 2020-2021-yillardagi faoliyati to‘g‘risidagi hisoboti haqida

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Yoshlar, madaniyat va sport masalalari qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda — Qo‘mita) tomonidan 2020-2021-yillarda (keyingi o‘rinlarda — hisobot davrida) qonunchilik va parlament nazorati faoliyati doirasida 38 ta majlis o‘tkazilib, unda 120 ga yaqin masala muhokama etilgan.
 Xususan, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi tomonidan qabul qilingan va ma’qullash uchun Senatga taqdim etilgan 12 ta (2020-yilda 5 ta, 2021-yilda 7 ta) qonun mutasaddi vazirlik va idoralar, jamoat tashkilotlari hamda Qo‘mita huzuridagi ekspertlar guruhi vakillari ishtirokida dastlabki tarzda ko‘rib chiqilib, Senat yalpi majlisi muhokamasiga kiritilgan.
 Nazorat-tahlil faoliyati doirasida Bosh vazir o‘rinbosari hamda Hukumat a’zolarining 11 ta eshituvi tashkil etilgan.
 Jumladan, O‘zbekiston Respublikasi Bosh vaziri o‘rinbosarining, madaniyat, innovatsion rivojlanish, turizm va sport, axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish, mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash, bandlik va mehnat munosabatlari vazirlarining, Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi, Yoshlar ishlari agentligi direktorlarining, Respublika ma’naviyat va ma’rifat markazi rahbari hamda Millatlararo munosabatlar va xorijiy mamlakatlar bilan do‘stlik aloqalari qo‘mitasi raisining axborotlari eshitilgan.
 Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari, joylarda aholi bilan uchrashuvlar va sayyor qabullarda hamda jamoatchilik tomonidan ko‘tarilgan masalalar yuzasidan 4 ta parlament so‘rovi yuborilgan. Ularning natijasi Senatning yalpi va Qo‘mita majlislarida muhokama qilingan.
 Qo‘mita taklifi asosida Senat yalpi majlisida 12 ta, Senat Kengashida 7 ta masala muhokama etilgan.
 Hududlarda 4 ta qonun hamda davlat dasturlarining ijrosi o‘rganilib, natijalari yuzasidan 7 ta Qo‘mita qarori va xalq deputatlari mahalliy Kengashlari bilan 3 ta qo‘shma qaror qabul qilingan.
 O‘rganishlar natijasida madaniy merosga zarar yetkazilganlik uchun javobgarlikni yanada kuchaytirish bo‘yicha amaldagi qonunga qo‘shimcha va o‘zgartish kiritilgan hamda Qashqadaryo viloyatida Abu Muin Nasafiy majmuasini boshqarish va obodonlashtirish direksiyasi tashkil etilgan.
 Shuningdek, Andijon viloyatidagi kutubxonalarning moddiy-texnik bazasi mustahkamlanishiga erishilgan, kutubxonalar uchun binolar ajratilgan hamda yangi tahrirdagi “Axborot-kutubxona faoliyati to‘g‘risida”gi qonun loyihasi tayyorlangan.
 “Ilm, ma’rifat va raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish yili” Davlat dasturiga asosan Senat Kengashi qarori bilan tuzilgan Senat huzurida Eshlar parlamentiga Qo‘mita mas’ul etib belgilangan.
 Qo‘mita tomonidan Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar Kengashlarida yoshlar parlamenti vakillari maktablarini tashkil etishga doir namunaviy Nizom va namunaviy o‘quv rejasi tayyorlanib, Senat Kengashining qarori bilan tasdiqlangan. Xalq deputatlari mahalliy Kengashlari tomonidan tavsiya etilgan yoshlar Senat a’zolariga biriktirilib, ularning o‘zaro hamkorligi yo‘lga qo‘yilgan.
 Vazirlar Mahkamasining “Yoshlarni qo‘llab-quvvatlash va aholi salomatligini mustahkamlash yili”da amalga oshirishga oid davlat dasturining ijrosi bo‘yicha hisoboti Qo‘mita tomonidan tahlil etilib, har chorakda yalpi majlisda muhokama etilgan.
 Senat Kengashining “O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan ilgari surilgan beshta muhim tashabbusni amaliyotga joriy etish samaradorligini oshirish to‘g‘risida”gi Qarori ijrosi yuzasidan madaniyat va san’at, sport, kompyuter savodxonligi hamda kitobxonlik yo‘nalishlarida to‘garaklar tashkil etilib, 1,5 millionga yaqin yoshlar qamrab olingan.
 Yangi tizim asosida — yoshlarga oid davlat siyosatining hududlarda amalga oshirilishini reyting baholash yo‘lga qo‘yilib, hudud rahbarlari hamda ularning yoshlar masalalariga mas’ul bo‘lgan o‘rinbosarlarini rag‘batlantirish tartibi va reyting baholash metodikasi ishlab chiqilib, ma’lumotlarni tahlil qilib borish uchun platforma (www.yoshlarportali.uz) ishga tushirilgan. Platformadagi ma’lumotlar orqali hududlardagi mutasaddi rahbarlarning faoliyatini baholab borish imkoniyati yaratilgan.
 Huquqni qo‘llash amaliyoti va qonunosti hujjatlarining qabul qilinishini o‘rganish doirasida 8 ta qonun tahlil etilgan. “Muzeylar to‘g‘risida”gi hamda “Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi qonunlarga tegishli o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritilishi ta’minlangan.
 Qo‘mita a’zolari tomonidan 700 ga yaqin tadbirlar (seminar, davra suhbati, konferensiya, forum, vebinar, ko‘rik-tanlovlar) tashkil etilgan.
 “Mahalla — besh tashabbus beshigi” respublika ko‘rik-tanlovi va mahalliy Kengashlar deputatlari o‘rtasida Oliy Majlis Senati Raisi kubogi uchun “Parlament o‘yinlari” respublika sport musobaqalari o‘tkazilgan.
 Xalq bilan muloqot hamda jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari bilan ishlashga ham alohida e’tibor qaratilgan.
 Qo‘mita a’zolari tomonidan saylovchilarni tashvishga solayotgan muammolarni chuqur o‘rganish va ularning yechimi yuzasidan zarur choralarni ko‘rish maqsadida mingga yaqin uchrashuvlar o‘tkazilgan.
 Tegishli hudud va saylovchilar manfaatlariga taalluqli muammolarni hal etish yuzasidan Qo‘mita a’zolari tomonidan 102 ta senator so‘rovi yuborilgan.
 Yuridik va jismoniy shaxslarning jami 1 255 ta (2020-yil 365 ta, 2021-yil 890 ta) murojaati ko‘rib chiqilgan. Murojaatlar soni 2020-yilga nisbatan 2,4 baravar (525 taga) ortgan.
 Ushbu murojaatlarning 240 tasi (19 foiz) ijobiy hal etilgan, 634 tasi (50 foiz) tegishliligi bo‘yicha yuborilgan, Qo‘mita tomonidan 381 tasiga (30 foiz) tushuntirishlar berilgan.
 Qonunlarning mazmun-mohiyatini jamoatchilikka tushuntirish, fuqarolarga davlat dasturlarini ijro etish bo‘yicha amalga oshirilayotgan ishlar haqida ma’lumot berish maqsadida senatorlarning televideniyeda, radioda, gazetalarda 990 ta va ijtimoiy tarmoqlarda 2 mingga yaqin chiqishi tashkil etilgan.
 Shu bilan birga, Qo‘mitaning yoshlar, madaniyat va sport sohasida foydalanilmayotgan imkoniyatlari mavjud. Xususan, Yoshlar parlamenti bilan doimiy hamkorlikni yo‘lga qo‘yish, yoshlarni ish bilan ta’minlash va ularni tadbirkorlikka yo‘naltirish, yoshlar o‘rtasida jinoyatchilikni kamaytirish borasida ta’sirchan choralar ko‘rish bo‘yicha ishlar yetarli emas.
 Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish holati ustidan doimiy parlament nazoratini o‘rnatish, Olimpiya o‘yinlari uchun sportchilarni tayyorlash, ayniqsa jamoaviy sport turlari bo‘yicha iste’dodli yoshlarni kashf etish yuzasidan o‘rganish ishlarini olib borishni yanada kuchaytirish zarur.
 Yuqoridagilardan kelib chiqib, Yoshlar, madaniyat va sport masalalari qo‘mitasining 2020-2021-yillardagi faoliyati to‘g‘risidagi axborotini muhokama qilib, O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati qaror qiladi:
 1. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Yoshlar, madaniyat va sport masalalari qo‘mitasining 2020-2021-yillardagi faoliyati to‘g‘risidagi Qo‘mita raisi B. Sayfullayevning axboroti ma’lumot uchun qabul qilinsin.
 2. Yoshlar, madaniyat va sport masalalari qo‘mitasi:
 o‘z faoliyatiga daxldor bo‘lgan tegishli davlat idoralari bilan hamkorlikni yanada kuchaytirish bo‘yicha takliflar ishlab chiqsin;
 yoshlar, madaniyat va sport sohasiga oid qonun hujjatlari ijrosi ustidan tizimli parlament nazoratini amalga oshirsin;
 fuqarolar murojaatlari, saylovchilar bilan uchrashuvlarda ko‘tarilgan masalalarni hal etish yuzasidan senator so‘rovi yoki parlament so‘rovi yuborish hamda uning natijasini Qo‘mita yoki Senat Kengashi yoxud Senat yalpi majlislarida eshitish amaliyotidan kengroq foydalansin;
 jamoatchilikda keng muhokamalarga sabab bo‘lgan masalalar yuzasidan tezkor eshituvlar tashkil qilib, munosabat bildirish, mutasaddi vazirlik va idora vakillaridan izoh talab etgan holda kamchiliklarni bartaraf qilish choralarini ko‘rsin;
 Senat huzuridagi Yoshlar parlamenti faoliyatini faollashtirish maqsadida uning tarkibi va ish samaradorligini faoliyatini qayta ko‘rib chiqsin hamda tegishli takliflarni Senat Kengashiga kiritsin;
 nazorat-tahlil tadbirlariga Qo‘mita huzurida tuzilgan ekspertlar guruhi, davlat hokimiyati va boshqaruvi, xo‘jalik boshqaruvi organlari, tashkilotlar, muassasalar, nodavlat notijorat tashkilotlari hamda ommaviy axborot vositalari vakillarini faol jalb qilsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Yoshlar ishlari agentligi bilan birgalikda Senat tomonidan joriy etilgan yoshlarga oid davlat siyosatining hududlarda amalga oshirilishini reyting baholash yuzasidan olib borilayotgan ishlarni Qo‘mita majlisida muhokama etsin, zarurat bo‘lsa, ushbu masalani Senat yalpi majlisi muhokamasiga olib chiqsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi hamda Yoshlar ishlari agentligi bilan birgalikda hududlar kesimida ishsiz yoshlarning bandligini ta’minlash va ularni tadbirkorlikka keng jalb qilish borasida chora-tadbirlar belgilasin hamda bajarilgan ishlar natijalarini Qo‘mita majlislarida muhokama qilsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi bilan birgalikda yoshlar o‘rtasida jinoyatchilikni kamaytirish va bu borada ta’sirchan choralar ko‘rish, xususan profilaktik ishlarni olib borish, jinoyatchilikning oldini olish bo‘yicha doimiy hamkorlik qilib borsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Bolalarni himoya qilish masalalari sho‘basi bilan birgalikda har bir bola oilaviy muhitda tarbiyalanishini ta’minlash, oiladan boshqa joylashtirish muassasalarini noinstitutsionallashtirish hamda yetim bolalar va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalarni uy-joy bilan ta’minlash holatini qat’iy nazoratga olsin va doimiy monitoring qilsin;
 bir bola oilaviy muhitda tarbiyalanishini ta’minlash, oiladan boshqa joylashtirish muassasalarini noinstitutsionallashtirish hamda yetim bolalar va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalarni uy-joy bilan ta’minlash holatini qat’iy nazoratga olsin va doimiy monitoring qilsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi bilan birgalikda hududlardagi madaniyat markazlarining to‘laqonli faoliyat yuritishini o‘rganib, aniqlangan muammo va kamchiliklarni bartaraf etish choralarini ko‘rsin;
 O‘zbekiston Respublikasi Turizm va sport vazirligi bilan birgalikda “Madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunining hududlarda ijro etilish holatini o‘rganish ishlarini davom ettirsin;
 Olimpiya o‘yinlari uchun sportchilarni tayyorlash, ayniqsa jamoaviy sport turlari bo‘yicha iste’dodli yoshlarni kashf etish yuzasidan amalga oshirilayotgan ishlarni tahlil qilib, natijalarini Qo‘mita majlisida muhokama etsin;
 ushbu Qaror ijrosi yuzasidan amalga oshirilgan ishlar to‘g‘risida joriy yilning 1-iyuliga qadar har chorakda Senat Kengashiga axborot kiritib borsin.
 3. Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar, tuman va shahar Kengashlarining ijtimoiy-madaniy sohani rivojlanish, oila, xotin-qizlar va yoshlar masalalari bo‘yicha doimiy komissiyalariga:
 Yoshlar ishlari agentligi hududiy boshqarmalari (bo‘limlari) rahbarlarining yoshlarga oid davlat siyosatining hududlarda amalga oshirilishini reyting baholash yuzasidan olib borayotgan faoliyatida nazoratni kuchaytirish;
 joylarda moddiy-madaniy meros obyektlariga zarar yetkazilishining sabablarini o‘rganib, mahalliy Kengashlarda muhokama qilish;
 jamiyatda keng muhokamalarga sabab bo‘lgan yoshlar, madaniyat va sportga oid masalalar yuzasidan mahalliy Kengashlarda eshituvlarni tashkil qilish va natijasi yuzasidan tegishli choralar ko‘rish tavsiya etilsin.
 4. Mazkur Qarorning ijrosini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati Raisining birinchi o‘rinbosari S. Safoyev zimmasiga yuklansin.
 5. Ushbu Qaror qabul qilingan kundan e’tiboran kuchga kiradi.