YoSh MUALLIFLARNING ENG YaXShI ASARLARI VA ILMIY IShLANMALARI UChUN O‘ZBEKISTON DAVLAT MUKOFOTINI TA’SIS ETISh TO‘G‘RISIDA

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “O‘zbekistonning ijodkor yoshlarini davlat yo‘li bilan qo‘llab-quvvatlash choralari to‘g‘risida” 1992-yil 28-avgustdagi Farmonini bajarish yuzasidan hamda ilm-fan va madaniyat sohasida respublika yosh fuqarolarining bunyodkorlik faoliyatini rag‘batlantirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti ta’sis etilsin. Har biri respublikada belgilangan eng kam ish haqining 20 baravari miqdorida oltita mukofot belgilansin.
 Mukofotlar 1993-yildan boshlab har ikki yilda bir marta O‘zbekiston Respublikasi Mustaqillik kunida berilsin.
 2. Belgilab qo‘yilsinki, yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti:
 eng yaxshi adabiyot, san’at va arxitektura asarlari uchun — har bir sohada bittadan mukofot;
 ijtimoiy, tabiat va texnika fanlari sohalarida ilm-fan va texnikaning ustuvor yo‘nalishlaridagi eng yaxshi tadqiqotlar uchun — har bir sohada bittadan mukofot beriladi.
 3. Quyidagilar tasdiqlansin:
 Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti to‘g‘risidagi Nizom (1-ilova);
 O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti bo‘yicha Komissiyaning tarkibi (2-ilova)*.
 4. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofoti bo‘yicha Komissiya:
 bir oy muddatda laureatlik diplomi va faxriy belgi eskizlarini Vazirlar Mahkamasiga tasdiqlash uchun taqdim etsin;
 Davlat mukofotini berishga doir tashkiliy ishlarni muvofiqlashtirib borsin. 
 5. Belgilab qo‘yilsinki, yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi davlat mukofotlarini berish to‘g‘risidagi qarorlar O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tasdiqlaganidan so‘ng kuchga kiradi.
 6. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti bo‘yicha Komissiyaning qaroriga binoan Davlat mukofoti sovrindorlarining ayrim asarlari maxsus nashr etilib, e’lon qilinishi belgilab qo‘yilsin.
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat matbuot qo‘mitasi Komissiyaning qarorlariga asosan yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofotiga sazovor bo‘lgan ishlarni sifatli nashr etishni ta’minlasin.
 7. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofoti laureatlari 30 yoshga to‘lgunga qadar quyidagi imtiyozlardan foydalanishlari belgilab qo‘yilsin:
 ayrim kommunal va maishiy xizmat haqini 50 foiz chegirib to‘lash.
 Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimlari, Uy-joy kommunal xo‘jaligi vazirligi, “O‘zavtotrans” davlat korporatsiyasi, Toshkent shahar yo‘lovchilar tashish transporti korxonalari davlat uyushmasi, “O‘zmaishiyxizmat” uyushmasi yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofoti bo‘yicha Komissiyasi bilan kelishib, 1993-yil 1-sentabrga qadar ana shunday imtiyozlarni berish tartibini ishlab chiqsinlar va tasdiqlasinlar.
 8. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi mazkur maqsadlar uchun zarur bo‘lgan mablag‘lar ajratishni nazarda tutsin.
 1. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi davlat mukofoti ijodkor yoshlarning xizmatlarini va ijodiy yutuqlarini e’tirof etish hamda mustaqil O‘zbekiston fuqarolarining yosh avlodini ma’naviy barqaror o‘stirish uchun shart-sharoit yaratish maqsadida beriladi.
 Asarlari va ilmiy ishlanmalari mutaxassislarning yuksak bahosini olgan va xalqning ma’naviy boyligiga munosib hissa qo‘shadigan 30 yoshgacha bo‘lgan yosh ijodiy xodimlar, olimlar va turli kasb mutaxassislari mukofot olishga da’vogar bo‘lishlari mumkin.
 2. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofoti olishga taqdim etilgan asarlar vazirliklar, idoralarning hay’atlari, korporatsiyalar, konsernlar va uyushmalarning boshqaruvlari, fanlar akademiyalarining rayosatlari, birlashmalar, ilmiy-tadqiqot institutlari va oliy o‘quv yurtlarining ilmiy-texnika va ilmiy kengashlari, ijodiy uyushmalarning badiiy va tahrir kengashlari, korxonalar va muassasalarning mehnat jamoalari tomonidan ko‘rsatiladi.
 Ishlarni mukofotga ko‘rsatish va nomzodlar tarkibiga nomzodlar tanlash ish joyidagi mehnat jamoalarida har tomonlama muhokama qilingandan keyin yashirin ovoz berish yo‘li bilan amalga oshiriladi.
 O‘zbekistonning boshqa davlat mukofotlarini olgan (yoki nomzodi qo‘yilgan) yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofotini olishga taqdim etilmaydi. 
 3. Eng yaxshi asarlar va ilmiy ishlanmalar uchun Davlat mukofotiga tavsiya etilgan da’vogarlar jamoasi 5 kishidan oshmasligi kerak.
 Chet davlatlar fuqarolari, agar ular O‘zbekiston Respublikasining mustaqilligi va suverenitetini mustahkamlashga ko‘maklashadigan ishlarni bajaradigan va asarlar yaratayotgan bo‘lsa hamda mamlakatimiz muassasalari, tashkilotlari va korxonalari ishlarining dasturini bajarishga ko‘maklashayotgan bo‘lsa, da’vogarlar jamoasiga kirishlari mumkin.
 Faqat ma’muriy-tashkiliy belgilarga ko‘ra yoxud maslahat ishlari bo‘yicha shaxslar da’vogarlar jamoasiga kirishiga yo‘l qo‘yilmaydi.
 Mualliflar jamoasiga eng yaxshi asarlar va ilmiy ishlanmalar uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat mukofoti yilda bir marta beriladi.
 4. Eng yaxshi asarlar va ilmiy ishlanmalar uchun Davlat mukofotini olishga da’vogar ishlar ko‘rib chiqish uchun quyidagi hujjatlar bilan qo‘shib beriladi:
 mashinada yozilgan, matn bo‘yicha zarur illyustratsiyali ish (ishlar sikli annotatsiyasi); 
 mazkur soha bo‘yicha yetakchi mutaxassislarning fikrlari;
 asarlar va ishlarning ro‘yxati;
 ilmiy maqolalarning ko‘chirmalari, mualliflik guvohnomalarining nusxalari, ilmiy natijalardan foydalanganlik to‘g‘risidagi dalolatnomalar;
 mualliflarning ijodiy ulushlarini aks ettiruvchi fotonusxalar, videonusxalar, ovoz yozuvlar va boshqa materiallar;
 ish joyidagi kollegial organning (ilmiy kengash, badiiy kengash va boshqalar) ishning qadr-qimmati va muallifning shaxsiy hissasi haqida yashirin ovoz berish yo‘li bilan qabul qilgan asosli xulosasi;
 kadrlarni hisobga olish shaxsiy varaqasi; 
 4 sm X 6 sm hajmli fotosurat — 4 dona. 
 Barcha hujjatlar 2 nusxada taqdim etiladi.
 Ishning (annotatsiyaning) har bir nusxasi yuqorida sanab o‘tilgan hujjatlar bilan birga muqovalangan yoki papkaga joylangan bo‘lishi kerak. Muqovada yoki papkada da’vogarning familiyasi, ismi va otasining ismi, ishning nomi, ishni tavsiya etgan muassasaning nomi ko‘rsatiladi.
 Boshqa materiallar, qo‘shimcha chizmalar, sxemalar, xaritalar, albomlar, maketlar va hokazolar bir nusxada topshiriladi.
 5. Davlat mukofotlari berilishidan oldin O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofotlari bo‘yicha Komissiya ishlarni puxta ekspertiza qiladi va tanlaydi.
 Komissiya vazirliklar, idoralar, korporatsiyalar, konsernlar, uyushmalar, birlashmalar, korxonalar, ilmiy tadqiqot institutlari, oliy uquv yurtlari, jamoat tashkilotlarining tavsiyasi bo‘yicha taniqli ijodiy xodimlar, yirik olimlar va mutaxassislardan tarkib topadi va O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan 4 yil muddatga tasdiqlanadi, keyinchalik kamida uning tarkibining 1/2 qismi albatta o‘zgartiriladi.
 Komissiya tarkibi va undagi o‘zgarishlar haqidagi axborot yoshlar matbuotida e’lon qilinadi.
 Komissiya faoliyati sohasiga quyidagilar kiradi:
 yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofotiga ko‘rsatilgan ishlarni qabul qilish va oldindan ko‘rib chiqish;
 tanlovda qatnashish uchun eng yaxshi asarlarni tanlab olish;
 tanlovga qo‘yilgan ishlarni har tomonlama muhokama qilish;
 Davlat mukofotini berish haqida qaror qabul qilish;
 yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofotining laureatlari diplomlarini, guvohnomalarini va faxriy nishonlarini rasmiylashtirish; 
 laureatlarga mukofotning pul qismini to‘lash.
 Komissiyaga quyidagi huquqlar beriladi:
 yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofoti da’vogarligiga ko‘rsatilgan ishlarni oldindan ko‘rib chiqish va ekspertiza qilish uchun yetakchi olimlar va mutaxassislarni jalb etish;
 mukofot olishga ko‘rsatilgan ishlarni vazirliklar, idoralar, ijodiy uyushmalar, korxonalar, ilmiy muassasalar va oliy o‘quv yurtlarining ekspertlik xulosasini olishga jo‘natish;
 Komissiya a’zolarini va ekspertlarni ko‘rib chiqilayotgan da’vogarlarning ishlari va ijodiy hissalari natijalari bilan joyning o‘zida tanishish uchun yuborish;
 o‘z muhriga, blankalariga, tamg‘alariga ega bo‘lish.
 6. Yosh mualliflarning asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofotiga da’vogar bo‘lgan mualliflarning ishlari va mualliflar jamoasi Komissiya tomonidan ikki bosqichda ko‘rib chiqiladi. Birinchi bosqichda mukofotga da’vogarlik tanlovida qatnashish uchun ishlar va mualliflar jamoasi tanlanadi, ikkinchi bosqichda mukofotlarni berish haqida qaror qabul qilinadi. Tanlovga ishlarni ko‘rsatish uchun ular kamida 1/2 ovoz olishi kerak, mukofotlarni berish uchun esa — Komissiyaning hozir bo‘lgan a’zolaridan kamida 2/3 qismi ovoz berishi kerak. Har ikki holda ovoz berish yashirin o‘tadi.
 Ovoz berish natijasida ishlarning birontasi kerakli ovoz olmagan yoki ikki yoki bir necha asar teng ovoz olgan ba’zi hollarda takroriy ovoz berishga yo‘l qo‘yiladi. Takroriy ovoz berish faqat bir marta o‘tkaziladi.
 Mukofotga da’vogarlikka Komissiya a’zosining ishi qo‘yilgan bo‘lsa, Komissiya a’zosi bu asar ko‘rib chiqilayotgan vaqtda qatnashmaydi va kvorumni belgilashda hisobga olinmaydi.
 7. Tanlovga qo‘yilgan ishlar har tomonlama va puxta muhokama qilinishi kerak.
 Tanlovda qatnashishga qo‘yilgan ishlar bilan jamoatchilikni keng tanishtirish uchun ularning ro‘yxati mazkur asarni tavsiya etgan mualliflarda tashkilotlar ko‘rsatilgan holda Komissiya tomonidan “Turkiston” va “Molodej Uzbekistana” gazetalarida e’lon qilinadi 
 Muhokamalarni o‘tkazish matbuotda, radio, televideniyeda, olimlarning majlislarida, ilmiy-texnika, badiiy va tahririyat kengashlarida, kollegial organlarning majlislarida va mehnat jamoalarida uyushtirilishi mumkin.
 Mana shu muhokamalar, bildirilgan fikrlar, tanqidiy mulohazalar va takliflar materiallari Komissiya tomonidan mukofotlarni berish haqida qarorlar qabul qilinayotganda ko‘rib chiqiladi.
 8. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat mukofotini berish haqidagi qaror O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tasdiqlangandan keyin kuchga kiradi.
 9. Ko‘rib chiqish muddatlari:
 hujjatlarni qabul qilish — 1-maydan 31-maygacha; 
 ishlarni ekspertiza qilish — 1-iyundan 30-iyungacha;
 ishlar tanlovi — 1-iyuldan 31-iyulgacha;
 qarorlarni tasdiqlash — 1-avgustdan — 30-avgustgacha.
 10. Yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofotiga sazovor bo‘lgan shaxslarga laureatlik diplomi va faxriy nishoni topshiriladi. Mukofotning pul qismi mualliflar o‘rtasida teng taqsimlanadi.
 11. Mukofotni berish bilan bog‘liq bo‘lgan nizoli masalalar, arizalar va shikoyatlar yosh mualliflarning eng yaxshi asarlari va ilmiy ishlanmalari uchun Davlat mukofoti bo‘yicha Komissiya tomonidan ko‘rib chiqiladi. Nizolarni ko‘rib chiqish muddati bir oydan oshmasligi kerak.