Soliq xavfini boshqarish, soliq xavfi mavjud soliq to‘lovchilarni (soliq agentlarini) aniqlash va soliq tekshiruvlarini tashkil etish va o‘tkazish to‘g‘risida

O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi va O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Yashirin iqtisodiyotni qisqartirish va soliq organlari faoliyati samaradorligini oshirish bo‘yicha tashkiliy chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2020-yil 30-oktabrdagi PF-6098-son Farmoniga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Quyidagilar:
 Soliq xavfini boshqarish va yuqori darajadagi tavakkalchilik toifasiga mansub soliq to‘lovchilarni (soliq agentlarini) aniqlash tartibi to‘g‘risidagi nizom 1-ilovaga muvofiq;
 Soliq tekshiruvlarini tashkil etish va o‘tkazish tartibi to‘g‘risidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
 2. O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga 3-ilovaga muvofiq o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilsin.
 3. O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining ba’zi qarorlari 4-ilovaga muvofiq o‘z kuchini yo‘qotgan deb topilsin.
 4. O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi:
 soliq to‘g‘risidagi qonun hujjatlari buzilganligini ko‘rsatuvchi faktlarni aniqlash va soliqqa oid huquqbuzarliklarni sodir etgan shaxslarga nisbatan qonuniy choralarni qo‘llash bo‘yicha kompleks chora-tadbirlarni amalga oshirishni kuchaytirishga qaratilgan o‘z vaqtida choralarni ko‘rsin;
 bir oy muddatda O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan “Soliq hamkor” avtomatlashtirilgan axborot tizimini ishlab chiqishni va joriy etilishini ta’minlasin;
 O‘zbekiston Milliy axborot agentligi, O‘zbekiston Milliy teleradiokompaniyasi, Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi bilan birgalikda ushbu qarorning mazmun-mohiyatini ommaviy axborot vositalarida muntazam va keng yoritib borsin;
 manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda ikki oy muddatda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
 5. Ushbu qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining moliya-iqtisodiyot va kambag‘allikni qisqartirish masalalari bo‘yicha o‘rinbosari — iqtisodiy taraqqiyot va kambag‘allikni qisqartirish vaziri J.A. Qo‘chqorov, O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri T.A. Ishmetov va O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi raisi Sh.D. Kudbiyev zimmasiga yuklansin.
 1 Ushbu Nizom soliq organlarida soliq xavfini boshqarish, soliq xavfi mavjud soliq to‘lovchilarni (soliq agentlarini) aniqlash va ularni soliq xavfi darajasi bo‘yicha toifalash tartibini belgilaydi.
 2. Mazkur Nizomda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi:
 aniqlangan soliq xavfi — “Soliq xavfini aniqlash, tahlil qilish va baholash” avtomatlashtirilgan dasturi (keyingi o‘rinlarda — Dastur) orqali aniqlanadigan soliqqa oid huquqbuzarlik alomatlari;
 potensial soliq xavfi — aniqlanmagan, biroq uning yuzaga kelishi uchun sharoitlar mavjud bo‘lgan soliq xavfi;
 soliq majburiyati — soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlari bilan soliq to‘lovchilarga yuklangan soliq va yig‘imlarni to‘g‘ri hisoblab chiqarish hamda o‘z vaqtida to‘lash majburiyati; soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlari bilan soliq agentlari tomonidan soliqlarni to‘g‘ri hisoblab chiqarish, soliq to‘lovchilardan ushlab qolish va o‘z vaqtida o‘tkazish majburiyati;
 soliq to‘lovchilarni segmentlash — soliq majburiyatlarini bajarmaslik yoki to‘liq bajarmaslik xavf darajasiga qarab soliq to‘lovchilarni muayyan toifalarga ajratish;
 soliq xavfi — budjet tizimiga soliq va yig‘imlar (keyingi o‘rinlarda — soliqlar) to‘lanmasligi yoki to‘liq to‘lanmasligiga olib kelishi mumkin bo‘lgan, soliq to‘lovchi (soliq agenti) tomonidan soliq majburiyatlarini bajarmaslik yoki to‘liq bajarmaslik ehtimoli; 
 soliq xavfi darajasi — xavfning yuzaga kelish ehtimoliga va uning bo‘lishi mumkin bo‘lgan oqibatlariga bog‘liq tarzda aniqlanadigan xavfning holati;
 soliq xavfi darajasi mezonlari — soliq majburiyatlarini bajarmaslik yoki to‘liq bajarmaslik xavfini baholash va keyinchalik soliq to‘lovchilarni (soliq agentlarini) xavf darajasiga qarab toifalarga ajratish imkonini beruvchi mezonlar majmui;
 soliq xavfi tahlili — soliq organlarida mavjud bo‘lgan axborotdan xavfning yuzaga kelishi holatlari va shart-sharoitlarini aniqlash, ularni identifikatsiyalash va soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga rioya etilmasligining ehtimol tutilgan oqibatlarini baholash maqsadida muntazam ravishda foydalanish;
 soliq xavfini baholash — xavfning yuzaga kelishi ehtimolini va u yuzaga kelganda soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlarining buzilishi oqibatlarini muntazam ravishda aniqlab borish; 
 soliq xavfini boshqarish — xavfning oldini olish, bartaraf etish va ularni imkon qadar kamaytirish, ularning qo‘llanilish samaradorligini baholash, shuningdek, soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlari bajarilishi ustidan nazorat qilish bo‘yicha chora-tadbirlarni ishlab chiqish va amalda bajarishni, soliq organlarida mavjud axborot uzluksiz yangilanishini, tahlil etilishini va qayta ko‘rib chiqilishini nazarda tutuvchi tizim. 
 3. Quyidagilar soliq organlari tomonidan xavfni boshqarish tizimini qo‘llash maqsadlari hisoblanadi:
 yuqori xavfga ega bo‘lgan sohalarga e’tiborni jamlash va soliq organlari tasarrufidagi mavjud resurslardan samarali foydalanilishini ta’minlash;
 soliq solish sohasidagi huquqbuzarliklarni aniqlash imkoniyatlarini oshirish;
 faoliyati bo‘yicha soliq xavfi past deb aniqlangan soliq to‘lovchilarga (soliq agentlariga) (keyingi o‘rinlarda — soliq to‘lovchilar) nisbatan soliq nazoratini minimallashtirish;
 soliqqa oid huquqbuzarliklarni, shuningdek, soliq tekshiruvlarini o‘tkazishga tanlab olinadigan soliq to‘lovchilarni inson omilisiz avtomatlashtirilgan dasturiy mahsulot orqali aniqlash imkoniyatlarini yanada kengaytirish;
 soliq xavfi darajasidan kelib chiqib soliq to‘lovchilarga nisbatan soliq tekshiruvlari shakllarini belgilash.
 4. Soliq xavfini boshqarish tizimi strategiyasi va taktikasini, axborot yig‘ish va uni qayta ishlash, soliq xavfini tahlil qilish va baholash, soliq xavfini boshqarishga doir chora-tadbirlarni ishlab chiqish va amalga oshirish O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda — Davlat soliq qo‘mitasi) tomonidan belgilanadi.
 5. Soliq xavfini tahlil qilish va natijalarini baholash dasturiy mahsulotni qo‘llash orqali amalga oshiriladi.
 6. Soliq xavfini tahlil qilish maqsadida ushbu Nizomning 7-bandida nazarda tutilgan manbalardan olingan ma’lumotlar asosida quyidagi ko‘rsatkichlardan foydalaniladi:
 xarajatlar va daromadlar miqdori, ularning dinamikasi, soliq majburiyatlari o‘z vaqtida bajarilishi, joriy soliq davrida hisoblangan soliqlarning avvalgi soliq davrlarida hisoblangan soliqlar miqdoriga muvofiqligi (kamayishi, ko‘payishi);
 davlat organlari va tashkilotlar tomonidan soliq organlariga taqdim etilgan ma’lumotlardagi ko‘rsatkichlarning soliq to‘lovchilarning soliq va moliyaviy hisobotlaridagi ko‘rsatkichlariga muvofiqligi;
 foydalanilgan soliq imtiyozlarining soliq to‘g‘risidagi qonunchilik hujjatlariga muvofiqligi;
 sof foydaning sof tushumga (tovarlar va xizmatlar realizatsiya qilishda olingan daromad aksiz va qo‘shilgan qiymat solig‘isiz hisoblangan summa) nisbati sifatida aniqlanadigan rentabellik ko‘rsatkichi hamda sof foydaning xarajatlarga nisbati kabi rentabellik ko‘rsatkichi.
 7. Soliq xavfi quyidagi manbalardan olingan ma’lumotlar asosida tahlil qilinadi:
 soliq to‘lovchilar tomonidan taqdim etilgan soliq va moliyaviy hisobotlar, shuningdek, soliq to‘lovchilarning shaxsiy kartochkalarida aks ettirilgan ma’lumotlar;
 O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi (keyingi o‘rinlarda — Soliq kodeksi), O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Yashirin iqtisodiyotni qisqartirish va soliq organlari faoliyati samaradorligini oshirish bo‘yicha tashkiliy chora-tadbirlar to‘g‘risida” 2020-yil 30-oktabrdagi PF-6098-son Farmoni hamda “O‘zbekiston Respublikasi davlat soliq xizmati idoralari axborot-kommunikatsiya tizimi faoliyati samaradorligini yanada oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2012-yil 30-oktabrdagi PQ-1843-son qaroriga asosan davlat organlari, muassasalar va tashkilotlar tomonidan soliq organlariga taqdim etilgan ma’lumotlar; 
 xorijiy mamlakatlarning vakolatli organlari tomonidan o‘zaro axborot almashish borasida tuzilgan bitimlar doirasida taqdim etilgan ma’lumotlar;
 ommaviy axborot vositalaridan olingan ma’lumotlar;
 o‘tkazilgan soliq tekshiruvlari materiallaridagi ma’lumotlar;
 sud va huquqni muhofaza qiluvchi organlar tomonidan soliqqa oid huquqbuzarliklar bo‘yicha aniqlangan ma’lumotlar (hukm, qaror, ajrim, hal qiluv qarori va boshqa hujjatlar);
 soliqqa oid huquqbuzarlik faktlari to‘g‘risida jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari;
 statistika organlaridan olingan ma’lumotlar;
 qonunchilikda taqiqlanmagan boshqa manbalardan olingan ma’lumotlar.
 8. Soliq to‘lovchilar soliq xavfi darajasiga qarab past, o‘rta va yuqori xavfli toifalarga ajratiladi.
 9. Soliq xavfi darajasi mezonlari maxfiy axborot hisoblanadi, quyidagilar bundan mustasno:
 soliq yuki;
 ilgari taqdim etilgan soliq hisobotlariga bir necha bor (bir hisobot davri uchun uch va undan ortiq marta) o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilishi;
 soliq hisobotida bir necha soliq davridagi (ikki va undan ortiq) zararlar aks ettirilishi;
 soliq davri davomida soliq to‘lovchining joylashgan joyi bir necha bor (ikki va undan ortiq marta) o‘zgartirilishi va keyinchalik qayta ro‘yxatdan o‘tkazilishi;
 qo‘shilgan qiymat solig‘i bo‘yicha guvohnomasi bekor qilingan (ro‘yxatdan chiqarilib tashlangan), shuningdek, tugatilgan, faoliyatini amalga oshirmayotgan, bankrot deb topilgan shaxslar bilan amalga oshirilgan bitimlar (operatsiyalar);
 sof foydaning xarajatlarga nisbati sifatida aniqlanadigan rentabellik ko‘rsatkichi past darajada bo‘lishi;
 soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etilgan qo‘shilgan qiymat solig‘i bo‘yicha soliq hisobotidagi operatsiyalar to‘g‘risidagi ma’lumotlarning, ushbu operatsiyalar bo‘yicha boshqa soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etilgan soliq hisobotidagi ma’lumotlarga mos kelmasligi;
 Soliq kodeksiga asosan maxsus soliq rejimlarini qo‘llash huquqini beradigan oborotlarini bir necha yil davomida bir milliard so‘mdan past miqdorda soliq hisobotlarini taqdim etishi;
 o‘tkazilgan soliq tekshiruvlari natijalari.
 Soliq yuki, quyidagi tartibda aniqlanadi:
 Bunda:
 B — soliq yuki;
 T — soliq davri davomida to‘lanishi lozim bo‘lgan soliqlar summasi;
 In — soliq davrida tovarlarni (xizmatlarni) sotishdan tushgan daromad. 
 Soliq yuki ko‘rsatkichi iqtisodiy faoliyat turlari bo‘yicha aniqlanadi. Iqtisodiy faoliyat turlari bo‘yicha o‘rtacha soliq yuki ko‘rsatkichi Davlat soliq qo‘mitasining rasmiy veb-saytida har yili e’lon qilinib borilishi shart.
 10. Qurilish sohasida faoliyat yuritadigan soliq to‘lovchilarning xavf darajasi quyidagi mezonlar asosida baholanadi:
 qurilish ishlarini amalga oshirish uchun lozim darajada xodimlar, ombor, transport va uskunalar bilan ta’minlanmaganligi;
 ishlarni bajarish uchun soliq hisobotlarida zarur xarajatlarning aks etmasligi;
 bitta obyektda, qurilish ishlarini olib boruvchi shaxslarning o‘zaro bog‘liqligi;
 qurilish ishlarini amalga oshiruvchi yangi tashkil etilgan soliq to‘lovchining bankdagi hisobvarag‘iga yirik miqdordagi mablag‘ kelib tushushi;
 xomashyo va materiallarni sotib olish uchun ajratilgan mablag‘larning qurilish hajmiga nisbatan nomutanosibligi;
 tugallangan qurilish obyektlarining tannarxiga yaqin narxlarda sotilishi;
 markazlashtirilgan manbalar hisobidan moliyalashtiriladigan qurilish obyektlarida xarajatlarning to‘laqonli aks ettirilmaganligi.
 11. Soliq xavfi darajasi soliq xavfi mezonlari asosida aniqlanadi, ularga 1 dan 100 gacha bo‘lgan ballar beriladi. Bunda har bir mezon bo‘yicha ball berish Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan soliq to‘lovchilarning iqtisodiy faoliyat turi bo‘yicha segmentlanishi va soliq davri uchun olingan daromad miqdoriga qarab belgilanadi.
 12. Soliq xavfi darajasiga qarab soliq to‘lovchilar Dastur orqali soliq xavfi darajasini aniqlash mezoniga belgilangan ballar va potensial soliq xavfi asosida baholanadi hamda toifalarga ajratiladi.
 13. Soliq xavfi darajasi quyidagi formula asosida hisoblanadi:
 Bunda:
 R — xavf darajasi (foizda);
 Sr — soliq to‘lovchiga berilgan xavf ballari yig‘indisi;
 Sp — xavf darajasini aniqlashda qo‘llangan potensial soliq xavfi ballari yig‘indisi.
 Bunda soliq xavfi darajalarini baholash natijalari yuqoridan kamayish tartibida, baholash natijalari teng bo‘lganda esa — to‘lanmagan soliq summasi ehtimoli asosida quyidagicha toifalanadi:
 81 foizdan 100 foizgacha — yuqori xavf;
 30 foizdan 80 foizgacha — o‘rta xavf;
 1 foizdan 29 foizgacha — past xavf.
 14. Soliq xavfi darajasi yuqori bo‘lgan soliq to‘lovchilarga nisbatan soliq auditi tayinlanadi. Soliq xavfi darajasi o‘rta va past bo‘lgan soliq to‘lovchilarga nisbatan soliq organlari tomonidan Soliq kodeksida nazarda tutilgan boshqa soliq ma’murchiligi tadbirlari qo‘llaniladi.
 15. Soliq to‘lovchining soliq xavfi darajasi soliq xavfini boshqarish tizimi asosida olti oyda bir marta aniqlanadi.
 16. Soliq xavf darajasi yuqori bo‘lmagan soliq to‘lovchilar tomonidan o‘ttiz kalendar kundan ortiq soliq qarzdorligi to‘lanmagan taqdirda soliq xavfi darajasi har chorakda bir marta aniqlanishi shart.
 17. Soliq xavfini boshqarish tizimida maxfiy bo‘lmagan mezonlar orqali aniqlangan soliq xavfi darajasi mezonlari haqidagi ma’lumotlar Davlat soliq qo‘mitasining rasmiy veb-saytida joylashtiriladi.
 18. Soliq to‘lovchilar zarur hollarda soliq to‘lovchining shaxsiy kabineti orqali soliq organlariga soliq xavfi darajasi mezonlari bo‘yicha tushuntirishlar yuborishga haqli.
 19. Ushbu Nizomning 18-bandida nazarda tutilgan soliq organlari tomonidan olingan soliq to‘lovchilarning tushuntirishlari, soliq xavfini boshqarish tizimini qo‘llashda va soliq xavfini tuzatishda hisobga olinishi mumkin. 
 20. Mazkur Nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
 1. Ushbu Nizom soliq tekshiruvlarini tashkil etish va o‘tkazish tartibini belgilaydi.
 2. Soliq tekshiruvlari soliq to‘lovchilar, yig‘imlarni to‘lovchilar va soliq agentlari tomonidan soliq to‘g‘risidagi qonunchilikka rioya etilishi ustidan nazorat qilish maqsadida o‘tkaziladi.
 Soliq tekshiruvi soliq to‘lovchi to‘g‘risida soliq organlarida mavjud bo‘lgan ma’lumotlarni o‘rganish va tahlil qilish asosida amalga oshiriladi.
 3. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
 dalolatnoma — tekshiruv materiallarini ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha qaror qabul qilish uchun asoslardan biri bo‘lib hisoblanadigan, soliq tekshiruvini o‘tkazish jarayonida yoki uning natijasi bo‘yicha soliq organlarining vakolatli mansabdor shaxslari tomonidan tuziladigan hujjat;
 soliq hisobotidagi tafovutlar — soliq to‘lovchi tomonidan soliq to‘g‘risidagi qonunchilik talablariga muvofiq soliq hisobotlarida aks ettirilishi lozim bo‘lgan ko‘rsatkichlar yoki ma’lumotlar bilan soliq hisobotida aks ettirilgan ko‘rsatkichlar yoki ma’lumotlar orasidagi farq yoki nomuvofiqliklar;
 soliq hisobotidagi xatolar — soliq to‘lovchi tomonidan soliq hisobotida noto‘g‘ri ma’lumotlar yoki ko‘rsatkichlar aks ettirilishi;
 soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishini videotasvirga olish — fuqarolar yoki soliq organlari mansabdor shaxslari tomonidan videokamera va boshqa videoyozish qurilmalaridan foydalangan holda tasvirga olish yo‘li bilan olingan soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi holatlari haqidagi videomateriallar;
 talabnoma — kameral soliq tekshiruvi yakuni bilan taqdim etilgan soliq hisobotida tafovutlar va (yoki) xatolar aniqlanganda, soliq hisobotiga tuzatishlar kiritish zarurligi haqida ko‘rsatma mavjud bo‘lgan, soliq organi tomonidan soliq to‘lovchiga yuboriladigan hujjat;
 tafovutlarning asosnomasi — soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etiladigan soliq organining talabnomasiga javoban aniqlangan tafovutlarga asos bo‘ladigan tushuntirishlar va hujjatlar;
 xronometraj ko‘zdan kechirish — ishlab chiqarishning (xizmatlar ko‘rsatishning) haqiqiy hajmlarini aniqlashga doir soliq nazorati tadbiri.
 xulosa — kameral soliq tekshiruvi doirasida amalga oshirilgan harakatlar, soliq tekshiruvini o‘tkazish uchun asos bo‘lgan holatlarning soliq tekshiruvida tasdig‘ini topganligi yoki qisman tasdig‘ini topganligi yoxud tasdig‘ini topmaganligi to‘g‘risidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan tekshiruvni o‘tkazgan mansabdor shaxs tomonidan tekshiruv natijasi bo‘yicha tuziladigan hujjat.
 4. Soliq tekshiruvlari doirasida hujjatlar almashish quyidagicha amalga oshiriladi:
 soliq to‘lovchiga hujjatlar elektron shaklda soliq to‘lovchining shaxsiy kabinetiga yuboriladi. Yuborilgan hujjatlar soliq to‘lovchi tomonidan o‘qib chiqilganidan keyin, biroq ushbu hujjat jo‘natilgan sanadan e’tiboran uch kundan kechiktirmay olingan deb hisoblanadi;
 soliq to‘lovchida soliq to‘lovchining shaxsiy kabineti mavjud bo‘lmasa, hujjatlar buyurtma xat qilib pochta orqali yuboriladi va ular jo‘natilganidan so‘ng besh kundan keyin olingan deb hisoblanadi;
 hujjatlar soliq to‘lovchiga yoki uning vakiliga shaxsan mazkur hujjatlar olingan sana ko‘rsatilgan holda imzo qo‘ydirib topshirilishi mumkin.
 5. Soliq organlari soliq tekshiruvlarining quyidagi turlarini o‘tkazadi:
 kameral soliq tekshiruvi;
 sayyor soliq tekshiruvi;
 soliq auditi.
 6. Kameral soliq tekshiruvi — soliq to‘lovchilar (soliq agentlari) tomonidan soliqlar va yig‘imlar (keyingi o‘rinlarda — soliqlar) to‘g‘ri hisoblanishini, o‘z vaqtida va to‘liq budjet tizimiga to‘lanishini tekshirish maqsadida soliq to‘lovchi, soliq agentlari (keyingi o‘rinlarda — soliq to‘lovchi deb yuritiladi) tomonidan taqdim etilgan soliq hisobotlarini va (yoki) soliq organida mavjud bo‘lgan soliq to‘lovchining faoliyati to‘g‘risidagi boshqa ma’lumotlarni o‘rganish va tahlil qilish asosida soliq organi tomonidan o‘tkaziladigan tekshiruv hisoblanadi.
 Qo‘shilgan qiymat solig‘ini qoplash bilan bog‘liq bo‘lgan kameral soliq tekshiruvi O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2020-yil 14-avgustdagi 489-son qarori bilan tasdiqlangan Qo‘shilgan qiymat solig‘i summasi o‘rnini qoplash tartibi to‘g‘risidagi nizom asosida belgilanadi.
 7. Sayyor soliq tekshiruvi — soliq organlari tomonidan soliqlarni hisoblab chiqarish va to‘lash sohasida soliq to‘lovchilarning ayrim majburiyatlarini, shuningdek, soliq to‘g‘risidagi qonunchilikda belgilangan boshqa majburiyatlarini bajarish bo‘yicha o‘tkaziladigan tekshiruv bo‘lib, unda hisobga olish hujjatlarining, tovar-moddiy qimmatliklar va pul mablag‘lari harakatining, shuningdek, soliq to‘lovchining faoliyati bilan bog‘liq bo‘lgan boshqa axborotning tahlili o‘tkaziladi.
 8. Soliq auditi — soliq to‘lovchining (soliq agentining) muayyan davrdagi moliya va soliq hisobotlarining soliq to‘g‘risidagi qonunchilikka barcha jihatlardan muvofiqligi va haqqoniyligini, soliq solish maqsadlarida buxgalteriya hisobi va soliq solish maqsadlarida hisobga olishda soliq majburiyatlarining to‘g‘ri shakllantirilishi va aks ettirilishini soliq organi tomonidan o‘tkaziladigan o‘rganish orqali soliqlarni to‘g‘ri hisoblash va to‘lashning to‘g‘riligini tekshirishdir.
 9. Sayyor soliq tekshiruvi va soliq auditi Tekshiruvlarni elektron ro‘yxatga olish yagona tizimi orqali O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Tadbirkorlik subyektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha vakilni xabardor qilgan holda amalga oshiriladi, davlat ro‘yxatidan o‘tmasdan tadbirkorlik faoliyatini amalga oshiruvchi jismoniy shaxslarni tekshirish bundan mustasno.
 Soliq to‘lovchilarda o‘tkazilgan tekshiruv natijalari soliq organlari tomonidan tekshiruv tugatilganidan keyin uch kun ichida Tekshiruvlarni elektron ro‘yxatga olish yagona tizimiga kiritiladi.
 10. Soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi soliq organining mansabdor shaxsi, soliq to‘lovchi va uning vakillari soliq tekshiruvining ishtirokchilari hisoblanadi.
 11. Soliq tekshiruvlariga zarur hollarda O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksining (keyingi o‘rinlarda — Soliq kodeksi) 149 — 153-moddalarida belgilangan tartibda guvoh, ekspert, mutaxassis, tarjimon va xolislar jalb etilishi, shuningdek, ekspertiza tayinlanishi mumkin.
 12. Ekspert, mutaxassis va tarjimonni jalb qilish uchun soliq organi tomonidan tegishli davlat organlari va tashkilotlariga murojaat qilinadi.
 Mustaqil ekspert, mutaxassis va tarjimonlar shartnoma asosida soliq organining mablag‘lari hisobidan jalb qilinishi mumkin, mablag‘ ajratish tartibi O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda — Davlat soliq qo‘mitasi) tomonidan tasdiqlanadi.
 13. Soliq nazoratini amalga oshirish uchun ahamiyatga ega biror-bir holatlar o‘ziga ma’lum bo‘lgan har qanday voyaga yetgan jismoniy shaxs ko‘rsatmalar berish uchun guvoh sifatida chaqirilishi mumkin.
 Soliq tekshiruvi davomida ko‘rsatmalar olishdan avval soliq organining mansabdor shaxsi guvohni ko‘rsatmalar berishni rad etganlik yoki bundan bosh tortganlik yoxud bila turib yolg‘on ko‘rsatmalar berganlik uchun javobgarlik to‘g‘risida ogohlantiradi.
 Guvohning ko‘rsatmalari ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq shaklda tuziladigan bayonnomada qayd etiladi.
 14. Ekspertiza tayinlash to‘g‘risidagi qaror soliq organining rahbari (rahbar o‘rinbosari) tomonidan ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq shaklda soliq tekshiruvini o‘tkazadigan soliq organi mansabdor shaxsining iltimosnomasi asosida qabul qilinadi.
 15. Soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi soliq organining mansabdor shaxsi soliq to‘lovchini ekspertiza tayinlanganligi to‘g‘risidagi qaror bilan tanishtiradi va huquqlarini tushuntirib, bu haqida ushbu Nizomga 3-ilovaga muvofiq shaklda bayonnoma tuzadi.
 16. Xolislar kamida ikki nafar kishi miqdorida jalb etiladi. 
 Ishning natijasidan manfaatdor bo‘lmagan har qanday voyaga yetgan jismoniy shaxslar xolislar sifatida jalb etilishi mumkin. 
 Soliq organlari mansabdor shaxslarining xolislar sifatida ishtirok etishiga yo‘l qo‘yilmaydi. 
 Xolislar o‘z ishtirokida amalga oshirilgan harakatlar fakti, mazmuni va natijalarini bayonnomada tasdiqlashi shart. Ular amalga oshirilgan harakatlar yuzasidan bayonnomaga kiritilishi lozim bo‘lgan fikr-mulohazalar bildirishga haqli. Zarur bo‘lgan taqdirda, xolislar ko‘rsatilgan holatlar yuzasidan so‘roq qilinishi mumkin.
 17. Soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda soliq to‘lovchilar quyidagi huquqlarga ega:
 soliq organlari mansabdor shaxslarining tekshiruv masalalariga aloqasi bo‘lmagan talablarini bajarmaslik; 
 soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda shaxsan yoki o‘z vakili orqali ishtirok etish;
 soliq tekshiruvini amalga oshiruvchi soliq organlariga soliq to‘g‘risidagi qonunchilikning ijrosiga taalluqli masalalar bo‘yicha tushuntirishlar berish;
 soliq to‘lovchi talab qilib olinayotgan hujjatlarni soliq organiga taqdim etmaslikka haqli, agar ushbu hujjatlar yoki ularning nusxalari oldin soliq organlariga oldingi o‘tkazilgan kameral yoki sayyor soliq tekshiruvlarida yoxud soliq monitoringini o‘tkazish jarayonida taqdim etilgan bo‘lsa;
 ekspertni rad etish va ekspertni o‘zi ko‘rsatgan shaxslar orasidan tayinlash to‘g‘risida iltimos qilish;
 soliq organi mansabdor shaxsining ruxsati bilan ekspertiza o‘tkazishda ishtirok etish va ekspertga tushuntirishlar berish, ekspertning xulosasi bilan tanishish;
 soliq tekshiruvi materiallari bilan tanishish va tekshiruv dalolatnomasini olish;
 soliq organlari mansabdor shaxslarining noqonuniy xatti-harakatlari yuzasidan shikoyat qilish;
 kameral soliq tekshiruvi natijasi bo‘yicha talabnomada ko‘rsatilgan tafovutlarning asosnomasi sifatida soliq maslahatchilari tashkilotining xulosasini taqdim etish.
 Sayyor soliq tekshiruvlari yoki soliq auditini o‘tkazishda soliq to‘lovchilar quyidagi hollarda soliq organi mansabdor shaxslarini soliq tekshiruvini o‘tkazish uchun hududga va joylarga qo‘ymaslikka haqli, agar:
 sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazish to‘g‘risidagi buyruq belgilangan tartibda rasmiylashtirilmagan va buyruq nusxasi soliq to‘lovchiga berilmagan bo‘lsa, soliq to‘lovchi uni olishdan bosh tortgan hollar bundan mustasno;
 tekshiruvchi mansabdor shaxs tekshiruvni tayinlash to‘g‘risidagi buyruqda ko‘rsatilmagan, o‘z xizmat guvohnomasini ko‘rsatmagan bo‘lsa;
 soliq tekshiruvini o‘tkazishning buyruqda ko‘rsatilgan muddatlari boshlanmagan yoki o‘tib ketgan bo‘lsa.
 Soliq to‘lovchilar qonunchilikda belgilangan boshqa huquqlarga ham ega.
 18. Soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda soliq to‘lovchilarning majburiyatlari:
 soliq organlarining tekshirish bilan bog‘liq qonuniy talablarini bajarish, ular mansabdor shaxslarining qonuniy faoliyatiga to‘sqinlik qilmaslik.
 tekshiruvni o‘tkazayotgan soliq organlarining mansabdor shaxslariga tekshiruv bilan bog‘liq, shu jumladan, elektron axborot jismlarida saqlanadigan, hujjatlar va axborotni o‘rganish hamda tahlil qilish imkoniyatini ta’minlash;
 tekshiruvni o‘tkazuvchi mansabdor shaxsning talabiga ko‘ra soliq to‘lovchi elektron shaklda tuzilgan hujjatlarning qog‘ozdagi ko‘chirma nusxalarini taqdim etishi shart, elektron hisobvaraq-fakturalarning axborot tizimida ro‘yxatga olingan elektron hisobvaraq-fakturalar bundan mustasno;
 kameral soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha talabnoma olingan kundan boshlab besh kun ichida tegishli soliqlar bo‘yicha aniqlashtirilgan soliq hisobotini yoxud aniqlangan tafovutlarning asoslarini tasdiqlovchi hujjatlar bilan taqdim etish;
 soliq auditi boshlangunga qadar soliq auditini o‘tkazish to‘g‘risidagi xabarnomada ko‘rsatilgan hujjatlar va ma’lumotlarni tayyorlab qo‘yish.
 Soliq to‘lovchilar qonunchilikka muvofiq boshqa majburiyatlarni ham olishi mumkin.
 19. Soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda soliq organlari mansabdor shaxslarining huquqlari:
 kameral soliq tekshiruvini o‘tkazishda:
 ushbu Nizomning 6-bobi 3-paragrafida ko‘rsatilgan tartibda soliq to‘lovchining hududlari va binolarini ko‘zdan kechirish; 
 soliq tekshiruvlarini o‘tkazish chog‘ida soliq to‘lovchini yozma bildirish asosida soliq organiga u tomonidan soliqlarni to‘lash (ushlab qolish va o‘tkazish) yuzasidan yoxud soliq tekshiruvi bilan bog‘liq ravishda tushuntirishlar berishga chaqirish;
 tekshirilayotgan soliq to‘lovchining faoliyatiga taalluqli bo‘lgan hujjatlarni (axborotni) uchinchi shaxslardan talab qilib olish zarur bo‘lgan hollarda ushbu hujjatlarni (axborotni) soliq to‘lovchining kontragentidan yoki hujjatlarga (axborotga) ega bo‘lgan boshqa shaxslardan talab qilib olish;
 tovarlarning (xizmatlarning) bitimdagi narxi bozor narxidan past yoki yuqori bo‘lgan hollarda, tegishli soliqlar bo‘yicha soliq bazasiga tuzatish kiritish;
 kameral soliq tekshiruvi jarayonida tekshirilayotgan soliq to‘lovchi tomonidan soliq organi talab qilgan hujjatlar so‘rovnoma olingan kundan e’tiboran besh kun ichida taqdim etilmaganda, Soliq kodeksining 111-moddasiga asosan soliq to‘lovchining banklardagi hisobvaraqlari bo‘yicha operatsiyalarini to‘xtatib turish to‘g‘risida qaror qabul qilish; 
 sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazishda:
 soliq to‘lovchilar tomonidan aholi bilan hisob-kitoblarni amalga oshirishda savdo va xizmat ko‘rsatish qoidalariga rioya etilishini, shu jumladan, nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallarining qo‘llanilishini tekshirish;
 profilaktika tadbirlarini o‘tkazish;
 soliq to‘lovchining tekshiruv bilan bog‘liq, shu jumladan, elektron axborot jismlarida saqlanadigan hisob hujjatlari va axborotni talab qilib olish va o‘rganish;
 soliq to‘lovchining hududlari va binolarini, shuningdek, hujjatlar va buyumlarini, shu jumladan, soliq to‘lovchi daromad olish uchun foydalanadigan yoxud soliq solish obyektlarini saqlash bilan bog‘liq joylarni ushbu Nizomning 6-bobi 3-paragrafida belgilangan tartibda ko‘zdan kechirish;
 videotasvirga olish moslamalaridan majburiy foydalangan holda mustaqil ravishda nazorat xaridini amalga oshirish;
 asosiy vositalar, tovar-moddiy boyliklar, pul mablag‘lari va hisob-kitoblarni inventarizatsiyadan o‘tkazish;
 soliq solish obyektlari va soliq solish bilan bog‘liq obyektlar hisobga qo‘yilishi ustidan soliq nazoratini amalga oshirish;
 xronometraj ko‘zdan kechirishni o‘tkazish;
 sotilayotgan tovarlar narxini va ko‘rsatilayotgan xizmatlar haqini sun’iy ravishda oshirish yoki pasaytirishni tekshirish;
 soliq to‘lovchi ishchi-xodimlari haqiqiy sonining ularning soliq hisobotidagi aks ettirilgan soniga muvofiqligini tekshirish;
 bozorlar, savdo komplekslari hududlarida va ularga tutash bo‘lgan avtotransport vositalarini vaqtincha saqlash joylarida soliq to‘g‘risidagi qonunchilikka rioya etilishini tekshirish;
 yer qa’ridan foydalanuvchi soliq to‘lovchilar tomonidan haqiqatda qazib olingan foydali qazilmalar hajmini tekshirish;
 banklar tomonidan soliq to‘lovchilarning to‘lov topshiriqnomalari va soliq organlarining inkasso topshiriqnomalari o‘z vaqtida bajarilishini tekshirish; 
 valyutani tartibga solish to‘g‘risidagi qonunchilikka rezidentlar va norezidentlar tomonidan rioya etilishi yuzasidan tekshiruvlarni amalga oshirish;
 aktivlar va majburiyatlarni inventarizatsiyadan o‘tkazish;
 avtotransport vositalarida tashilayotgan tovarlarga belgilangan tartibda rasmiylashtirilgan tovar-kuzatuv hujjatlari mavjudligini tekshirish;
 jismoniy shaxslarning soliqqa oid huquqbuzarliklar to‘g‘risida murojaatlari bo‘yicha ular to‘g‘risida qonunchilik hujjatlarida mukofot to‘lash nazarda tutilgan bo‘lsa, soliq to‘lovchi tomonidan soliq qonunchiligida belgilangan boshqa majburiyatlarning bajarilishini tekshirmaslik, agar ular sayyor soliq tekshiruvi predmeti hisoblanmasa va soliq organining ushbu tekshirishni tayinlash to‘g‘risidagi buyrug‘ida ko‘rsatilmagan bo‘lsa;
 soliq auditini o‘tkazishda:
 ko‘rsatilgan obyektlar to‘g‘risidagi aniq ma’lumotlarning tekshirilayotgan shaxs tomonidan taqdim etilgan hujjatlarga asoslangan ma’lumotlarga muvofiqligini aniqlash maqsadida tekshirilayotgan shaxsning tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirish uchun foydalaniladigan hududlarini yoki binosini yoxud soliq solish obyektlarini ko‘zdan kechirish;
 tekshirilayotgan shaxsdan soliq tekshiruvi uchun zarur bo‘lgan hujjatlarni talab qilib olish;
 soliq tekshiruvlarini o‘tkazuvchi shaxs soliq to‘lovchining faoliyatiga taalluqli hujjatlarga (axborotga) ega bo‘lgan kontragentdan yoki boshqa shaxslardan ushbu hujjatlarni (axborotni) talab qilib olish;
 soliqlarni hisoblab chiqarish bilan bog‘liq hujjatlarni, buyumlarni va elektron axborot saqlovchi jismlarni (soliqqa oid axborotni saqlovchi moslamalar, shu jumladan, kompyuterning qattiq diski, noutbuklar va boshqalar) Soliq kodeksining 148-moddasida belgilangan tartibda olib qo‘yish;
 agar bitimning narxi tovarlarning (xizmatlarning) bozor qiymatidan past yoki yuqori bo‘lsa, tegishli soliqlar bo‘yicha soliq bazasiga tuzatish kiritish.
 Soliq organlari qonunga muvofiq boshqa huquqlarni ham amalga oshirishi mumkin.
 20. Soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda soliq organlari mansabdor shaxslari quyidagilarga majbur:
 sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazishda:
 soliq to‘lovchiga o‘z xizmat guvohnomasini ko‘rsatish;
 soliq to‘lovchini soliq tekshiruvi maqsadi, uning huquqlari va majburiyatlari bilan tanishtirish;
 soliq tekshiruvini tayinlash to‘g‘risidagi buyruqning bir nusxasini soliq to‘lovchiga taqdim etishi; 
 o‘tkazilgan soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha soliq tekshiruvi dalolatnomasini tuzish va bir nusxasini soliq to‘lovchiga taqdim etish;
 o‘tkazilgan soliq tekshiruvlarining natijalari tekshiruv tamomlangandan keyin uch kun ichida Tekshiruvlarni elektron ro‘yxatga olish yagona tizimiga kiritilishini ta’minlash;
 soliq auditi boshlangunga qadar:
 soliq to‘lovchini yoki uning vakilini soliq tekshiruvi maqsadi bilan tanishtirish, unga o‘z xizmat guvohnomasi ko‘rsatish; 
 soliq tekshiruvini tayinlash to‘g‘risidagi buyruqning bir nusxasini soliq to‘lovchiga taqdim etish; 
 soliq to‘lovchining huquq va majburiyatlarini tushuntirish.
 Soliq organlari mansabdor shaxslarining zimmasida qonunchilikka muvofiq boshqa majburiyatlar ham bo‘lishi mumkin.
 21. Kameral soliq tekshiruvi quyidagi hollarda o‘tkaziladi:
 tekshiruvdan oldingi tahlil natijalarida aniqlangan tafovutlar bo‘yicha soliq to‘lovchiga soliq organi tomonidan yuborilgan xabarnomaga javoban xabarnoma olingan kundan e’tiboran o‘n kun muddatda soliq to‘lovchi tomonidan aniqlashtirilgan soliq hisoboti yoxud asoslantirishlar taqdim etilmaganda;
 soliq xavfini boshqarish tizimi asosida aniqlangan soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi sodir etilganligi xavfi mavjudligida;
 soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etilgan soliq hisobotida tafovutlar yoki xatolar aniqlanganda.
 Soliq organlari quyidagi hollarda ham kameral soliq tekshiruvini o‘tkazishga haqli:
 soliq to‘g‘risidagi qonunchilik talablarining buzilishi holatlari haqida jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari soliq organiga tushganda; 
 soliq to‘lovchi tomonidan oldin taqdim etilgan soliq hisobotiga nisbatan to‘lanishi lozim bo‘lgan soliq summasini kamaytiradigan yoki ko‘rilgan zarar summasini ko‘paytiradigan aniqlashtirilgan soliq hisoboti taqdim etilganda.
 211. Soliq organlari kameral soliq tekshiruvi o‘tkazilishi boshlanguniga qadar tekshiruvdan oldingi tahlilni o‘tkazishi mumkin.
 Tekshiruvdan oldingi tahlil taqdim etilgan soliq hisoboti va soliq to‘lovchining faoliyati to‘g‘risidagi boshqa axborotning soliq organlari tomonidan axborot tizimlaridan foydalangan holda, soliq to‘lovchining ishtirokisiz o‘tkaziladigan avtomatlashtirilgan tahlilini ifoda etadi.
 212. Tekshiruvdan oldingi tahlil soliq organi rahbarining (rahbar o‘rinbosarining) buyrug‘isiz va soliq to‘lovchini jalb qilmagan holda amalga oshiriladi.
 213. Agar tekshiruvdan oldingi tahlil chog‘ida soliq organi tomonidan taqdim etilgan soliq hisobotida soliq organida mavjud bo‘lgan ma’lumotlar bilan tafovutlar va (yoki) xatolar aniqlansa, soliq to‘lovchiga soliq to‘lovchining shaxsiy kabineti orqali soliq hisobotiga tegishli tuzatishlar kiritish to‘g‘risida 3-a-ilovaga muvofiq shaklda xabarnoma yuboriladi.
 Soliq to‘lovchi ko‘rsatilgan xabarnomani olgan kundan e’tiboran o‘n kun muddatda aniqlashtirilgan soliq hisobotini yoki aniqlangan tafovutlarning asosnomasini taqdim etishi shart.
 214. Tekshiruvdan oldingi tahlil aniqlashtirilgan soliq hisoboti yoki aniqlangan tafovutlar asosnomasi soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etilgan yoxud kameral soliq tekshiruvi tayinlagan sanadan e’tiboran yakunlangan hisoblanadi.
 22. Kameral soliq tekshiruvi Soliq kodeksining 88-moddasida belgilangan da’vo muddati o‘tmagan soliq davrlariga nisbatan o‘tkazilishi mumkin.
 Agar soliq (hisobot) davri uchun soliq monitoringi o‘tkazilayotgan bo‘lsa, bunday davr uchun kameral soliq tekshiruvi o‘tkazilmaydi. Ko‘rsatilgan qoida soliq monitoringi muddatidan oldin tugatilganda qo‘llanilmaydi.
 23. Kameral soliq tekshiruvi soliq organi joylashgan joyda amalga oshiriladi, bundan soliq to‘lovchining hududlarini va binolarini ko‘zdan kechirish bilan bog‘liq holatlar mustasno.
 Hududlarni va binolarni ko‘zdan kechirish soliq to‘lovchi tomonidan taqdim etilgan soliq hisobotida aks ettirilgan ko‘rsatkichlar yoki ma’lumotlar hamda soliq to‘lovchining faoliyati to‘g‘risida soliq organida mavjud boshqa axborotning haqqoniyligini tasdiqlash uchun o‘tkaziladi.
 Hududlarni va binolarni ko‘zdan kechirish soliq to‘lovchida belgilangan ish rejimiga asosan bir ish kuni davomida o‘tkaziladi.
 24. Agar soliq to‘lovchi tomonidan avval hisoblangan soliq summasi o‘zgartirilib, kameral soliq tekshiruvi tugagunga qadar besh kun oldin aniqlashtirilgan soliq hisoboti taqdim etilsa, kameral soliq tekshiruvi ushbu taqdim etilgan aniqlashtirilgan soliq hisobotini hisobga olgan holda o‘tkaziladi.
 25. Kameral soliq tekshiruvi soliq organi rahbarining (rahbar o‘rinbosarining) ushbu Nizomga 4-ilovada keltirilgan shaklda rasmiylashtiriladigan buyrug‘i asosida o‘tkaziladi.
 26. Kameral soliq tekshiruvini o‘tkazish to‘g‘risidagi buyruq asosida faqat bitta soliq to‘lovchi tekshiruvdan o‘tkaziladi.
 27. Kameral soliq tekshiruvini tayinlash to‘g‘risidagi buyruqda soliq to‘lovchining nomi va uning identifikatsiya raqami, tekshiruvchi shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi va lavozimi, kameral soliq tekshiruvini o‘tkazish muddatlari, tekshirilayotgan davr ko‘rsatiladi.
 28. Kameral soliq tekshiruvida soliq organining ikki va undan ortiq tekshiruvchi mansabdor shaxslari qatnashganda, tekshirish jarayonini boshqarish va natijalarini umumlashtirishga buyruqda familiyasi birinchi ko‘rsatilgan tekshiruvchi javobgar shaxs hisoblanadi. 
 29. Kameral soliq tekshiruvini o‘tkazish muddati kameral soliq tekshiruvini tayinlash to‘g‘risidagi buyruqda ko‘rsatilgan sanadan boshlanadi.
 Kameral soliq tekshiruvining umumiy muddati oltmish kundan oshishi mumkin emas.
 30. Kameral soliq tekshiruvi davomida soliq organi ushbu Nizomga 5-ilovada keltirilgan muvofiq shaklda rasmiylashtirilgan so‘rovnoma asosida soliq to‘lovchidan:
 soliqlarni hisoblab chiqarish uchun asos bo‘lgan birlamchi hujjatlarni, buxgalteriya hisobi registrlarini hamda boshqa hisob hujjatlarini;
 taqdim etilgan soliq hisoboti va hisob hujjatlariga doir tushuntirishlarni;
 soliqlarni hisoblab chiqarish va to‘lash bilan bog‘liq boshqa axborotni talab qilib olishga haqli.
 31. So‘rovnomada ko‘rsatilgan hujjatlar va tushuntirishlar soliq to‘lovchi tomonidan soliq organiga so‘rovnoma olingan kundan e’tiboran besh kun ichida taqdim etilishi kerak. 
 Hujjatlarni taqdim etish muddati soliq to‘lovchining hujjatlar taqdim etish uchun sabablari va zarur bo‘lgan muddatlari ko‘rsatilgan arizasiga ko‘ra soliq organi tomonidan uzaytirilishi mumkin. Bunda ariza soliq to‘lovchi tomonidan soliq organiga so‘rovnoma olingan kundan e’tiboran keyingi kun davomida taqdim etiladi.
 32. Tekshirilayotgan soliq to‘lovchining faoliyatiga taalluqli bo‘lgan hujjatlarni (axborotni) uchinchi shaxslardan talab qilib olish zarur bo‘lgan hollarda, soliq organlari ushbu hujjatlarni (axborotni) soliq to‘lovchining kontragentidan yoki hujjatlarga (axborotga) ega bo‘lgan boshqa shaxslardan talab qilib oladi. Hujjatlarni (axborotni) uchinchi shaxslardan talab qilib olish ushbu Nizomning 6-bobi 5-paragrafida belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
 33. Kameral soliq tekshiruvini o‘tkazish uchun soliq to‘lovchi tomonidan hujjatlar tasdiqlangan ko‘chirma nusxa shaklida taqdim etiladi. Zarurat bo‘lgan hollarda soliq organi hujjatlarning asl nusxalari bilan tanishishga haqli. 
 34. Agar hujjatlar oldin soliq organiga asl nusxalar tarzida taqdim etilib, keyinchalik tekshirilayotgan soliq to‘lovchiga qaytarilgan bo‘lsa, shuningdek, soliq organiga taqdim etilib, bartaraf etib bo‘lmaydigan kuch holatlari oqibatida yo‘qotilgan taqdirda, hujjatlar tekshirilayotgan soliq to‘lovchidan qayta talab qilib olinishi mumkin.
 35. Kameral soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha tekshiruvni o‘tkazuvchi mansabdor shaxs ushbu Nizomga 6-ilovada keltirilgan shaklga muvofiq xulosa tuzadi.
 Xulosada kameral soliq tekshiruvini boshlash tashabbusi uchun asos bo‘lib xizmat qilgan ma’lumotlar ko‘rsatilib, soliqqa oid huquqbuzarliklarning aniqlanganligi yoki aniqlanmaganligi, qisman tasdig‘ini topganligi yoki topmaganligi, soliq hisobotlaridagi tafovutlar yoki xatolar bayon etiladi.
 Shuningdek, xulosada, agar bunday harakatlar kameral soliq tekshiruvi doirasida amalga oshirilgan bo‘lsa, soliq to‘lovchidan yoki uchinchi shaxslardan talab qilib olingan yoxud soliq to‘lovchining hududlarini va binolarini ko‘zdan kechirishda hamda o‘tkazilgan sayyor soliq tekshiruvlarida olingan axborotni (hujjatlarni) o‘rganish va tahlil qilish natijalari ham ko‘rsatiladi.
 36. Kameral soliq tekshiruvi yuzasidan tuzilgan xulosa soliq organi rahbari (rahbar o‘rinbosari) tomonidan ikki kun ichida ko‘rib chiqiladi va tasdiqlanadi.
 37. Kameral soliq tekshiruvi materiallari, shu jumladan, soliqqa oid huquqbuzarliklar to‘g‘risidagi dalolatnoma, tekshirish yakunlariga ko‘ra tafovutlar aniqlanganligi yoki soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi mavjud emasligi to‘g‘risida tuzilgan xulosa Soliq kodeksining 135-moddasi oltinchi qismiga muvofiq soliq organida ro‘yxatdan o‘tkazilishi kerak.
 38. Kameral soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha tasdiqlangan xulosaga ko‘ra soliq hisobotidagi tafovutlar yoki xatolar aniqlangan holatlar yuzasidan soliq organi tomonidan ikki kun muddatda soliq to‘lovchiga ularni bartaraf etish to‘g‘risida ushbu Nizomga 7-ilovaga muvofiq shaklda talabnoma yuboriladi. 
 Talabnoma yuborilgan sana kameral soliq tekshiruvi tugatilgan sana hisoblanadi. Taqdim etilgan soliq hisobotlarini o‘rganish va tahlil qilish natijalari bo‘yicha tafovutlar yoki xatolar aniqlanmagan bo‘lsa ham kameral soliq tekshiruvi yakunlangan deb hisoblanadi va bu haqida soliq organi tomonidan soliq to‘lovchining shaxsiy kabinetiga tegishli xabarnoma yuboriladi.
 39. Soliq to‘lovchi talabnoma olingan kundan boshlab besh kun ichida tegishli soliqlar bo‘yicha aniqlashtirilgan soliq hisobotini yoxud aniqlangan tafovutlarning asoslarini tasdiqlovchi hujjatlar bilan soliq organiga taqdim etishi shart.
 40. Soliq to‘lovchi talabnomada ko‘rsatilgan tafovutlarning asosnomasi sifatida soliq maslahatchilari tashkilotining xulosasini taqdim etishga haqli. Ushbu asosnomani soliq to‘lovchining nomidan soliq maslahatchilari tashkiloti mustaqil ravishda soliq to‘lovchi bilan tuzilgan shartnomaga asosan taqdim etishi mumkin.
 41. Soliq to‘lovchining taqdim etgan asosnomasi tegishli hujjatlar (asosnomalar) olingan kundan e’tiboran o‘n besh kun ichida soliq organining rahbari (rahbari o‘rinbosari) tomonidan ko‘rib chiqiladi.
 42. Aniqlangan tafovutlar bo‘yicha taqdim etilgan asosnomalarga to‘liq yoki qisman rozilik berilgan taqdirda, soliq organi oldin yuborilgan talabnoma bekor qilinganligi to‘g‘risidagi bildirish xatini yoxud soliq hisobotiga tuzatishlar kiritish to‘g‘risidagi aniqlashtirilgan talabnomani uch kun ichida soliq to‘lovchiga yuboradi.
 43. Agar soliq to‘lovchi aniqlashtirilgan soliq hisobotini taqdim etmasa yoki aniqlangan tafovutlar bo‘yicha asosnomalarni taqdim etmasa yoxud taqdim etgan asosnomalar yetarli emas deb topilsa soliq organi soliq to‘lovchiga soliq auditini tayinlashga haqli. Bunda soliq auditi ushbu Nizomning 6-bobida belgilangan tartibda o‘tkaziladi.
 44. Agar kameral soliq tekshiruvi paytida soliq to‘lovchi tomonidan Soliq kodeksining 28-bobiga muvofiq javobgarlik belgilangan soliqqa oid huquqbuzarlikning sodir etilganligi holati aniqlansa, kameral soliq tekshiruvini o‘tkazgan mansabdor shaxs soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilganligi holatlarini qayd etuvchi dalolatnomani tuzadi.
 45. Dalolatnoma ushbu Nizomga 8-ilovaga muvofiq shaklda soliqqa oid huquqbuzarlik holati aniqlangan kundan e’tiboran o‘n kun ichida, biroq kameral soliq tekshiruvi muddati tugashi kunidan kechiktirmay tuziladi. Mazkur dalolatnoma ushbu Nizomning 35-bandida ko‘rsatilgan xulosa tuzilishidan oldin tuzilishi kerak.
 Dalolatnoma kameral soliq tekshiruvini o‘tkazgan mansabdor shaxs va soliq to‘lovchi tomonidan imzolanadi.
 46. Kameral soliq tekshiruvini o‘tkazgan soliq organi rahbari (rahbar o‘rinbosari) dalolatnomani va kameral soliq tekshiruvining boshqa materiallarini ushbu dalolatnoma tuzilgan kundan e’tiboran o‘n kun o‘tgach, biroq o‘n besh kundan kechiktirmasdan ko‘rib chiqadi.
 47. Soliq organi mansabdor shaxsi tomonidan soliq tekshiruvida olingan fotosuratlar, videoyozuvlar va tekshirishda olingan boshqa materiallar xulosaga yoki soliqqa oid huquqbuzarlik dalolatnomasiga ilova qilinadi. 
 48. Soliqqa oid huquqbuzarlik to‘g‘risidagi ishlar Soliq kodeksining 165-moddasi yettinchi — o‘n to‘qqizinchi qismlarida nazarda tutilgan tartibda ko‘rib chiqiladi va ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha qaror Soliq kodeksining 166-moddasida nazarda tutilgan tartibda qabul qilinadi.
 49. Soliqqa oid huquqbuzarlik to‘g‘risidagi dalolatnoma va kameral soliq tekshiruvining boshqa materiallari ko‘rib chiqilganidan keyin natijalari bo‘yicha besh kun ichida soliq organi rahbari (rahbar o‘rinbosari) qo‘shimcha soliqlar va penya hisoblash yoki ularni rad etishni nazarda tutuvchi qaror qabul qiladi.
 50. Soliqqa oid huquqbuzarlik sodir etganlik uchun soliq to‘lovchiga nisbatan qo‘shimcha soliqlarni va penyani hisoblash to‘g‘risidagi qaror, u qabul qilingan kundan keyin ikki kun ichida yuboriladi.
 52. Soliq organining qarorining bajarilishi soliq organi va soliq to‘lovchi tomonidan soliq organining qarori olingan sanadan boshlab bir oy muddat o‘tgach amalga oshiriladi.
 53. Soliq to‘lovchi kameral soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha qabul qilingan qarorni ixtiyoriy bajarmagan taqdirda, soliq qarzini undirish Soliq kodeksining 120 — 124-moddalarida nazarda tutilgan tartibda soliq organi tomonidan mustaqil ravishda amalga oshiriladi.
 54. Soliq organlari tomonidan o‘tkazilgan kameral soliq tekshiruvi natijasida undirilgan soliqlar va penyalar summalarining 60 foizi davlat budjetiga, 40 foizi Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasiga yo‘naltiriladi.
 Agar kameral soliq tekshiruvi O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti tomonidan berilgan ma’lumotlar asosida o‘tkazilgan bo‘lsa, kameral soliq tekshiruvi natijasida ko‘p va juda ko‘p miqdorda soliqlar va yig‘imlarni to‘lashdan bo‘yin tovlash holatlari bo‘yicha undirilgan soliqlar va penyalar summalarining 20 foizi Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasi hamda 20 foizi Departamentning maxsus budjetdan tashqari jamg‘armasiga yo‘naltiriladi. 
 Bunda, sodir etilgan soliqqa oid huquqbuzarliklar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni taqdim etish va undirilgan mablag‘larni taqsimlash tartibi O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti bilan kelishgan holda tasdiqlanadi. 
 55. Soliq organining kameral soliq tekshiruvi natijalari bo‘yicha qabul qilgan qarori ustidan yuqori turuvchi soliq organiga yoki sudga shikoyat qilish mumkin.
 Davlat soliq qo‘mitasining qarori ustidan sudga shikoyat qilish mumkin.
 56. Yuqori turuvchi soliq organiga tushgan shikoyatlarni ko‘rib chiqish Soliq kodeksining 30-bobida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. 
 57. Sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazish uchun quyidagilar asos bo‘ladi:
 soliq xavfini boshqarish tizimi orqali aniqlangan, soliq to‘g‘risidagi qonunchilikni buzish xavfi mavjudligi;
 jismoniy yoki yuridik shaxslarning soliq yoxud valyuta to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi holatlari to‘g‘risidagi murojaatlari, shu jumladan, tovarlar va xizmatlarning narxini asossiz oshirib yuborish holatlari to‘g‘risida, yo‘lovchilarni yengil avtotransport vositalari bilan tashish bo‘yicha noqonuniy tadbirkorlik faoliyati;
 ommaviy axborot vositalarida soliqqa va valyutaga oid huquqbuzarliklar to‘g‘risidagi ma’lumotlar e’lon qilinganda;
 o‘tkazilayotgan kameral soliq tekshiruvini xolisona amalga oshirish maqsadida qo‘shimcha ma’lumotlar olish zarurati yuzaga kelganda;
 qo‘shilgan qiymat solig‘i to‘lovchilarini soliq organlarida qo‘shilgan qiymat solig‘i bo‘yicha maxsus ro‘yxatdan o‘tkazish jarayonida qo‘shimcha soliq nazorati tadbirlarini o‘tkazish zarur bo‘lganda; 
 valyuta operatsiyalari amalga oshirilishining asoslanganligi yuzasidan monitoring olib borish jarayonida soliq organi yuborgan so‘rovnomaga soliq to‘lovchi tomonidan hujjatlar yoki axborot taqdim etilmagan yoxud to‘liq taqdim etilmaganda;
 sud, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, shuningdek, boshqa davlat organlari va tashkilotlaridan soliq va valyutaga oid huquqbuzarliklar to‘g‘risida dalolat beruvchi axborot tushganda;
 Ko‘rsatilgan soliqqa oid huquqbuzarlik holatlari va ularni sodir etgan jismoniy shaxslarning murojaati soliq organlariga avval kelib tushgan va uning asosida soliq organlari tomonidan sayyor soliq tekshiruvi o‘tkazayotgan yoki sayyor soliq tekshiruvi materiallarini ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha soliq organining rahbari (rahbar o‘rinbosari) tomonidan tegishli qaror qabul qilinayotgan bo‘lsa, soliq organlari qonunchilik hujjatlarida evaziga haq to‘lanishi nazarda tutilgan soliqqa oid huquqbuzarlik holatlari va ularni sodir etgan shaxslar to‘g‘risida takror kelib tushgan xabarlar asosida sayyor soliq tekshiruvlarini o‘tkazmaslik huquqiga ega.
 58. Sayyor soliq tekshiruvi o‘n kundan ko‘p bo‘lmagan muddatda o‘tkaziladi.
 59. Sayyor soliq tekshiruvi soliq organi rahbarining (o‘rinbosarining) buyrug‘i asosida o‘tkaziladi. 
 Sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazish to‘g‘risidagi buyruqda soliq to‘lovchining nomi, tekshiruvchi shaxslarning familiyasi, ismi, otasining ismi hamda lavozimi, tekshiruvlarni o‘tkazish muddati va maqsadlari, Tekshiruvlarni elektron ro‘yxatga olish yagona tizimidagi ro‘yxatga olish raqami ko‘rsatiladi. 
 Davlat ro‘yxatidan o‘tmasdan, noqonuniy faoliyat yuritayotgan jismoniy shaxslar faoliyati bo‘yicha sayyor soliq tekshiruvi o‘tkazish to‘g‘risidagi buyruqda soliq to‘lovchining nomi va Tekshiruvlarni elektron ro‘yxatga olish yagona tizimidagi ro‘yxatga olish raqami ko‘rsatilmaydi.
 60. Agar sayyor soliq tekshiruvida soliq organining ikki yoki undan ortiq tekshiruvchi mansabdor shaxslari qatnashganda, buyruqda familiyasi birinchi ko‘rsatilgan tekshiruvchi tekshirish jarayonini boshqarish va natijalarini umumlashtirishga javobgar shaxs hisoblanadi.
 61. Sayyor soliq tekshiruvini tayinlash to‘g‘risidagi buyruqda ko‘rsatilgan sana ushbu tekshiruvni o‘tkazish muddatining boshlanishi deb hisoblanadi.
 62. Sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazishda soliq to‘lovchilardan sayyor soliq tekshiruvi predmetiga aloqador bo‘lmagan hujjatlarni (axborotni) talab qilishga yo‘l qo‘yilmaydi.
 63. Soliq to‘lovchilar tomonidan savdo va xizmat ko‘rsatish qoidalariga rioya etilishi, shu jumladan, ular tomonidan nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallari qo‘llanilishi bo‘yicha sayyor soliq tekshiruvlarini tashkil etish Davlat soliq qo‘mitasining “Soliq hamkor” avtomatlashtirilgan axborot tizimi orqali amalga oshiriladi.
 Fuqarolardan tushgan murojaatlar va o‘tkazilgan soliq tekshiruvlari to‘g‘risidagi ma’lumotlar Davlat soliq qo‘mitasining axborotlarni qayta ishlash markazi tizimida joylashtiriladi.
 “Soliq hamkor” avtomatlashtirilgan axborot tizimini qayta ishlash, har yilgi saqlash va modernizatsiyalash Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan amalga oshiriladi.
 64. Soliq to‘lovchilar tomonidan nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallari qo‘llanilishi masalalari bo‘yicha sayyor soliq tekshiruvlari soliq organlari tomonidan xavfni boshqarish tizimi ma’lumotlaridan foydalangan holda choraklik reja-jadval asosida amalga oshirilishi mumkin.
 65. Avtotransport vositalarida tashilayotgan tovarlarga belgilangan tartibda rasmiylashtirilgan tovar-kuzatuv hujjatlari mavjudligining sayyor soliq tekshiruvlari soliq organlari mansabdor shaxslari tomonidan blok-postlarda huquqni muhofaza qiluvchi va boshqa nazorat organlari bilan hamkorlikda amalga oshiriladi. Mazkur tekshirishlar soliq organlari tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirligi organlari hamda boshqa nazorat va huquqni muhofaza qiluvchi organlar bilan kelishgan holda amalga oshiriladi.
 66. Sayyor soliq tekshiruvi jarayonida soliq organi mansabdor shaxslari ushbu Nizomning 6-bobi 3 va 6-paragraflarida belgilangan tartibda soliq to‘lovchining binolarini va hududini ko‘zdan kechirishga hamda hujjatlar va buyumlarni olib qo‘yishga haqli. Mazkur tadbirlar videotasvirga olish qurilmalaridan foydalanish vositasida amalga oshiriladi, bunday imkoniyat mavjud bo‘lmaganda esa — xolislar ishtirokida amalga oshiriladi.
 67. Soliq solish obyektlari va soliq solish bilan bog‘liq obyektlar to‘g‘risidagi axborotni aniqlashtirish sayyor soliq tekshiruvlari chog‘ida, keyinchalik soliq solinadigan bazaga tuzatishlar kiritish maqsadida hududlar va binolarni ko‘zdan kechirish yo‘li bilan amalga oshiriladi.
 68. Soliq solish obyektlari va soliq solish bilan bog‘liq obyektlar to‘g‘risidagi axborotni aniqlashtirishda quyidagilar tekshiriladi:
 davlat ro‘yxatidan o‘tganligi to‘g‘risidagi hujjatlar, faoliyat turi va joyining soliq to‘g‘risidagi qonunchilikka muvofiqligi;
 soliq to‘lovchiga mulk huquqi asosida tegishli bo‘lgan mol-mulk negizida, shuningdek, ushbu mol-mulkka egalik qilish va (yoki) undan foydalanishga yo‘l qo‘yadigan o‘zga ashyoviy huquq asosida mol-mulkka va yer uchastkalariga bo‘lgan huquqni tasdiqlovchi hujjatlar mavjudligi.
 69. Soliq solish obyektlari va soliq solish bilan bog‘liq obyektlar to‘g‘risidagi axborotni aniqlashtirish natijasida olingan ma’lumotlar sayyor soliq tekshiruvi dalolatnomasida qayd etiladi.
 70. Xronometraj ko‘zdan kechirish soliq to‘lovchilarning faoliyat turlari bo‘yicha haqiqiy ishlab chiqarish (ishlar, xizmatlar) hajmlarini, shuningdek, haqiqiy xarajatlarini aniqlash maqsadida o‘tkaziladi.
 71. Xronometraj ko‘zdan kechirish soliq to‘lovchining faoliyatini to‘xtatmasdan, uning ish kunini to‘liq qamrab olgan holda, unga tegishli bo‘lgan barcha obyektlarda, ularning joylashgan joyidan qat’i nazar bir vaqtning o‘zida o‘tkaziladi.
 72. Xronometraj ko‘zdan kechirish soliq to‘lovchilarning tekshirishgacha tasdiqlangan ish rejimidan kelib chiqib, biroq ketma-ket yetti kalendar kundan kam bo‘lmagan muddatda o‘tkaziladi.
 73. Agar soliq to‘lovchining turli hududlarda joylashgan (tuman, shahar) bir nechta obyektlari mavjud bo‘lsa, soliq organi ularda xronometraj ko‘zdan kechirish o‘tkazish yuzasidan obyekt joylashgan hududiy soliq organiga xronometraj ko‘zdan kechirish boshlanishidan kamida bir kun oldin rejalashtirilgan xronometraj ko‘zdan kechirishning aniq sanasini ko‘rsatgan holda yozma xabarnoma yuboradi.
 Xronometraj ko‘zdan kechirish natijasi bo‘yicha rasmiylashtirilgan ma’lumotlar xronometraj ko‘zdan kechirish yakunlanganidan so‘ng hududiy soliq organlari tomonidan soliq to‘lovchi hisobga olingan joydagi soliq organiga bir kun ichida yuborilishi shart.
 74. Xronometraj ko‘zdan kechirish quyidagi tartibda amalga oshiriladi:
 ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar (bajarilayotgan ishlar, ko‘rsatilayotgan xizmatlar) turi va miqdorini aniqlash;
 tayyor mahsulot ishlab chiqarish uchun foydalanilayotgan xomashyo va yarim tayyor mahsulotlar hajmini, uskunalarning ishlab chiqarish quvvatlarini qayd etish;
 tayyor mahsulot ishlab chiqarish quvvatlari uchun sarflanayotgan resurslar (gaz, elektr energiyasi, suv, yoqilg‘i-moylash materiallari va boshqalar) hajmining ishlab chiqarish hajmiga muvofiqligini aniqlash;
 ishlab chiqarilgan mahsulotlarni (bajarilayotgan ishlarni, ko‘rsatilayotgan xizmatlarni) realizatsiya qilish usullarini aniqlash;
 soliq to‘lovchining haqiqiy xarajatlarini aniqlash.
 75. Xronometraj ko‘zdan kechirish natijasi bayonnomasi ikki nusxada rasmiylashtiriladi. Bayonnomaning bir nusxasi tekshirilayotgan shaxsga bayonnoma nusxasini olganligini tasdiqlovchi imzo qo‘ydirgan holda beriladi.
 Soliq to‘lovchi bayonnomaga imzo chekishdan va (yoki) uning bir nusxasini olishdan bosh tortgan hollarda sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxs tomonidan bu haqida bayonnomaga tegishli yozuv kiritiladi.
 76. Xronometraj ko‘zdan kechirish natijasi kameral soliq tekshiruvi jarayonida soliq to‘lovchilarga soliqlar va yig‘imlarni qo‘shimcha hisoblash uchun asos bo‘lishi mumkin.
 77. Nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallari qo‘llanilishini tekshirish bevosita soliq to‘lovchi savdo yoki xizmatlar amalga oshirilayotgan joyda o‘tkaziladi. 
 Nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallari qo‘llanilishini tekshirish nazorat xaridini amalga oshirish yo‘li bilan ham o‘tkazilishi mumkin.
 78. Nazorat-kassa texnikasi va (yoki) hisob-kitob terminallari qo‘llanilishi nazoratini amalga oshirishda, jumladan, quyidagilar tekshiriladi:
 soliq to‘lovchi tomonidan foydalanilayotgan nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminali tegishli qonunchilik talablariga muvofiqligi;
 xaridorlarga nazorat-kassa texnikasi cheki yoki unga tenglashtirilgan boshqa hujjatlar berilishi;
 bank kartalari orqali to‘lovlar qabul qilinishi, xaridorlarga hisob-kitob terminallari cheki va nazorat-kassa texnikasi cheki berilishi;
 sotilayotgan tovarlar narxini hamda ko‘rsatilayotgan haqini naqd pul mablag‘lari yoki bank kartalar bo‘yicha to‘lash shakliga qarab ularni sun’iy ravishda oshirish yoki pasaytirish masalalari.
 79. Nazorat xaridini amalga oshirishda quyidagi shaxslar jalb qilinishi mumkin:
 soliqqa oid huquqbuzarlik sodir etilganligi to‘g‘risida murojaat qilgan jismoniy shaxs (yuridik shaxsning vakili);
 “xolis xaridor” xizmatini ko‘rsatuvchi yuridik shaxs ishchi-xodimlari;
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan belgilangan tartibda fuqarolik tusidagi shartnomalar asosida soliq organlari tomonidan jalb qilingan jismoniy shaxslar;
 Iste’molchilar huquqlarini himoya qilish jamiyatlari federatsiyasi vakillari.
 Sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazishda nazorat-kassa texnikasi va hisob-kitob terminallari qo‘llanilishi bo‘yicha ko‘rsatma berish uchun tovar yoki xizmatni xarid qilgan, tekshiruv natijasidan manfaatdor bo‘lmagan har qanday mustaqil voyaga yetgan va soliq nazoratini amalga oshirish uchun ahamiyatga ega holatlar o‘ziga ma’lum bo‘lgan shaxslar jalb qilinishi mumkin. 
 80. Sayyor soliq tekshiruvida soliq organlarining tekshiruvchi mansabdor shaxslari tomonidan nazorat xaridi jarayonini videotasvirga olish uchun videotasvirga olish moslamalaridan majburiy foydalanish sharti bilan mustaqil ravishda nazorat xaridi amalga oshirilishi mumkin. 
 81. Nazorat xaridini amalga oshirgan shaxslar sotib olingan tovarlarni nazorat xaridi yakunlanishi bilan soliq organining sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxslariga topshirishi shart.
 82. O‘tkazilgan nazorat xaridi natijasi bo‘yicha ushbu Nizomga 9-ilovaga muvofiq shaklda bayonnoma rasmiylashtiriladi va sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxs, nazorat xaridini amalga oshirgan shaxs va tekshirilayotgan shaxs tomonidan imzolanadi.
 Nazorat xaridini o‘tkazish bayonnomasining bir nusxasi soliq to‘lovchiga bayonnoma nusxasini olganligini tasdiqlovchi imzo qo‘ydirgan holda beriladi. Bunda soliq to‘lovchi nazorat xaridini o‘tkazish bayonnomasiga imzo chekishdan va (yoki) uning nusxasini olishdan bosh tortgan hollarda, sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxs tomonidan bayonnomaga bu haqida tegishli yozuv kiritiladi.
 83. Nazorat xaridini o‘tkazishda naqd pul mablag‘lari va bank plastik kartalaridagi mablag‘lardan ham foydalanish mumkin.
 Nazorat xaridini o‘tkazishda foydalanish uchun naqd pul mablag‘lari Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan ajratiladi.
 Sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxs nazorat xaridini o‘tkazish uchun naqd pul mablag‘larini tegishli soliq organi kassasidan oladi.
 Naqd pul mablag‘larini sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazish uchun mansabdor shaxsga berishda ularning qiymati, banknota seriyasi va raqamlari alohida varaqda qayd etilib, chiqim kassa orderiga ilova qilinadi. Mazkur varaq nusxasi sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxsga beriladi.
 O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi tijorat banklarida korporativ bank kartalarini ochish va sayyor soliq tekshiruvlarini o‘tkazishda nazorat xaridlarini amalga oshirish uchun ulardan foydalanish huquqiga ega.
 Bank kartalaridan foydalangan holda nazorat xaridini amalga oshirish paytida jismoniy shaxsning shaxsiy bank kartasidan yoki Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan tijorat banklarida ochilgan korporativ bank kartalaridan foydalaniladi.
 Soliq organlari tomonidan korporativ bank kartalaridan foydalangan holda o‘tkaziladigan nazorat xaridlari Davlat soliq qo‘mitasining Moddiy yordam, ijtimoiy himoya, soliq organlarini rivojlantirish va ko‘zda tutilmagan xarajatlar maxsus jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan amalga oshiriladi.
 Nazorat xaridlarini amalga oshirish uchun Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan tijorat banklarida ochilgan korporativ bank kartalarini saqlash funksiyalarini bajaruvchi vakolatli shaxslar sayyor soliq tekshiruvlarini o‘tkazishni amalga oshiruvchi bo‘linmalarning rahbarlari (rahbar o‘rinbosarlari) hisoblanadi.
 Nazorat xaridlarini amalga oshirish uchun olingan mablag‘larning maqsadli sarflanishi uchun soliq organlarining sayyor soliq tekshiruvlarini o‘tkazadigan bo‘linmalarining rahbarlari (rahbar o‘rinbosarlari) shaxsan javobgardir.
 Korporativ bank kartalaridan foydalangan holda nazorat xaridlarini amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan mablag‘lar miqdori Davlat soliq qo‘mitasi tomonidan belgilanadi.
 Nazorat xaridi jarayonida bank kartalaridan foydalanilgan pul mablag‘larini qaytarib berish vazifasi nazorat xaridi o‘tkazilgan soliq to‘lovchi zimmasiga yuklanadi.
 84. Nazorat xaridi o‘tkazilib va o‘zaro hisob-kitoblar yakunlangach nazorat xaridini o‘tkazishda foydalanilgan pul mablag‘lari tekshirilgan soliq to‘lovchi (uning vakili) tomonidan sayyor soliq tekshiruvini o‘tkazuvchi mansabdor shaxsga qaytariladi, xarid qilingan tovarlar soliq to‘lovchiga (uning vakili) qaytarib berilishi shart, bundan qaytarish imkoni bo‘lmagan hamda qonunchilikka muvofiq olib qo‘yilishi lozim bo‘lgan nazorat xaridi predmetlari mustasno.
 Sayyor soliq tekshiruvi yakunlangandan so‘ng nazorat xaridini o‘tkazishda foydalanish uchun olingan naqd pul mablag‘lari bir kun ichida tegishli soliq organi kassasiga to‘liq hajmda topshiriladi. Pul mablag‘larining qiymati, banknota seriyasi va raqamlari yozilgan varaq nusxasi kirim kassa orderiga ilova qilinadi.
 85. Soliq organlariga nazorat-kassa texnikasi yoki hisob-kitob terminallarini qo‘llash bilan bog‘liq soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi haqida jismoniy shaxslardan tushgan murojaatlarga videoyozuvlar ilova qilinganda nazorat xaridini amalga oshirish talab qilinmaydi.
 Jismoniy shaxslardan tushgan videoyozuvlar ilova qilingan murojaatlarni ko‘rib chiqish natijalari soliq organi tomonidan sayyor soliq tekshiruvi natijasi bo‘yicha tuziladigan dalolatnomada aks ettiriladi, bunda ushbu Nizomning 82-bandida ko‘rsatib o‘tilgan bayonnoma tuzilmaydi.
 86. Jismoniy shaxslar tomonidan soliq organlariga taqdim qilingan soliq to‘lovchilar tomonidan soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi to‘g‘risidagi videoyozuvlar quyidagi talablarga mos bo‘lishi kerak:
 videofaylning namoyish etish imkoniyati 720×480 pikseldan kam bo‘lmasligi;
 videoyozuv davomiyligi 30 sekunddan kam bo‘lmasligi va 10 daqiqadan oshmasligi;
 videoyozuv ma’lumotlarida sana va vaqt ko‘rsatilishi. 
 Soliq organlari jismoniy shaxslar tomonidan amalga oshirilgan videotasvirlarni soliqqa oid huquqbuzarliklar holati aniqlangan kundan boshlab o‘n kundan kechiktirmay ko‘rib chiqish uchun qabul qiladi.
 O‘zgartirish kiritilgan videoyozuvlar ko‘rib chiqish uchun qabul qilinmaydi, bevosita soliq to‘g‘risidagi qonunchilik buzilishi holatlarini aks ettirish yuzasidan hajmini qisqartirish maqsadida ajratib olingan hollar bundan mustasno.
 87. Sayyor soliq tekshiruvi jarayonida soliq to‘lovchining kassasida mavjud naqd pul qoldig‘i sanoqdan o‘tkaziladi va ushbu Nizomga 10-ilovaga muvofiq shaklda naqd pul qoldig‘ini sanoqdan o‘tkazish dalolatnomasi tuziladi. 
 Soliq to‘lovchining kassasidagi naqd pul qoldig‘i summasini naz