Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari faoliyatini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida

Mamlakatimizda so‘nggi yillarda fuqarolik holati dalolatnoma yozuvlarini qayd etish sohasida bir qator islohotlar amalga oshirildi. Xususan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 23-martdagi PF-6191-son Farmoniga asosan fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish va nikohlanuvchi shaxslarni tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish eksterritorial tamoyil asosida amalga oshirilishi belgilandi.
 Tug‘ilish va o‘lim holatini kompleks davlat xizmati sifatida ko‘rsatish tartibi joriy etildi va statistika organlariga qog‘oz shaklidagi dalolatnoma yozuvlari haqidagi hisobotlarni topshirish amaliyoti bekor qilindi.
 Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarining arxivlarida qog‘oz tashuvchilarda saqlanayotgan qariyb 60 mln fuqarolik holati dalolatnoma yozuvlari raqamlashtirildi.
 Shu bilan birga, ushbu sohada ayrim tizimli muammolar mavjud. Xususan, fuqarolar tomonidan eksterritorial tamoyil asosida respublika bo‘yicha o‘zlari xohlagan FHDY organiga murojaat qilinib, davlat xizmatlaridan foydalanishlari natijasida Toshkent shahri va viloyatlar markazlaridagi FHDY bo‘limlariga fuqarolarning murojaatlari soni tobora ortib boryapti.
 Ayni vaqtda, respublikada faoliyat yuritayotgan 8 ta nikoh uylarida esa jami 20 ta shtat birligi mavjud bo‘lgan holda, ular tomonidan faqat nikohni qayd qilish bilan bog‘liq harakatlar amalga oshirilmoqda. FHDY bo‘limlarida esa nikohni qayd etish bilan birga, tug‘ilish, nikohdan ajratish va o‘limni qayd etish bo‘yicha ham davlat xizmatlari ko‘rsatiladi.
 Shunga ko‘ra, ayrim hududlardagi FHDY bo‘limlarini respublikadagi mavjud nikoh uylari shtat birliklari hisobidan qo‘shimcha shtat birliklari bilan ta’minlashga ehtiyoj yuzaga kelmoqda.
 O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 23-martdagi PF-6191-son Farmoniga muvofiq fuqarolik holati dalolatnomalarini eksterritorial tamoyil asosida qayd etish tartibi joriy etilganligi munosabati bilan fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarining shtat birliklarini maqbullashtirish, ushbu sohada fuqarolarga ko‘rsatilayotgan davlat xizmatlari sifatini oshirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 30-dekabrdagi 346-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari xodimlarining sonini belgilash tartibi to‘g‘risidagi nizomning 2-bandiga muvofiq tuman va shahar fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish (keyingi o‘rinlarda — FHDY) bo‘limlari, nikoh uylari hamda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalarining FHDY arxivlari FHDY organlari hisoblanishi ma’lumot uchun qabul qilinsin.
 2. Toshkent, Samarqand, Buxoro, Qarshi va Guliston shaharlaridagi mavjud nikoh uylari faoliyati tugatilib, ushbu nikoh uylari FHDY bo‘limlari etib qayta nomlansin.
 3. Adliya vazirligi:
 ushbu qarorning 2-bandida nazarda tutilgan FHDY bo‘limlari faoliyatini samarali yo‘lga qo‘yish choralarini ko‘rsin;
 joriy yil yakuni bilan ushbu qarorning 2-bandida nazarda tutilgan FHDY bo‘limlarining ish hajmini o‘rgansin va zaruratga ko‘ra, xodimlar sonini belgilash to‘g‘risidagi takliflarni Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 30-dekabrdagi 346-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari xodimlarining sonini belgilash tartibi to‘g‘risidagi nizomga muvofiq Moliya vazirligiga kiritsin;
 boshqa manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni ikki oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
 4. O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga ilovaga muvofiq o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritilsin.
 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi adliya vaziri R.K. Davletov zimmasiga yuklansin.
 1. Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 29-martdagi 93-son qarori bilan tasdiqlangan O‘zbekiston Respublikasi adliya organlari va muassasalari xodimlarining martaba darajalari to‘g‘risidagi nizomning 4-bandi sakkizinchi xatboshisidan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin.
 2. Vazirlar Mahkamasining 2011-yil 30-dekabrdagi 346-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari xodimlarining sonini belgilash tartibi to‘g‘risidagi nizomda:
 a) 2-bandning ikkinchi xatboshisidan “hamda nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 b) 4-bandda:
 birinchi xatboshidan “nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 quyidagi mazmundagi ikkinchi xatboshi bilan to‘ldirilsin:
 “FHDY bo‘limlari O‘zbekiston Respublikasi adliya vaziri tomonidan mavjud shtatlar doirasida tashkil etiladi va tugatiladi”;
 ikkinchi va uchinchi xatboshilar tegishlicha uchinchi va to‘rtinchi xatboshilar deb hisoblansin;
 v) 5-bandning “a” kichik bandidagi “FHDY bo‘limlari va nikoh uylarida” so‘zlari “FHDY bo‘limlarida” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 g) 6-bandda: 
 birinchi xatboshidan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 “a” kichik band quyidagi tahrirda bayon etilsin:
 “a) tegishli tuman va shahar hududida ro‘yxatdan o‘tkazilgan quyidagi fuqarolik holati dalolatnomalari (tug‘ilish, o‘lim, nikoh va nikohni bekor qilish), dalolatnoma yozuvlariga kiritilgan o‘zgartirish, tuzatish va qo‘shimchalar, familiya, ism va ota ismini o‘zgartirishlar, berilgan takroriy guvohnomalar va ma’lumotnomalar, xalqaro shartnomalar bo‘yicha ko‘rsatilgan huquqiy yordamlar va eksterritorial tamoyil asosida ko‘rsatilgan xizmatlarning o‘rtacha oylik soni.
 Bunda, bir xodimga (mudir va ish yurituvchi bundan mustasno) ro‘yxatdan o‘tkazilgan fuqarolik holati dalolatnomalari, dalolatnoma yozuvlariga kiritilgan o‘zgartirish, tuzatish va qo‘shimchalar, familiya, ism va ota ismini o‘zgartirishlar, berilgan takroriy guvohnoma va ma’lumotnomalar, xalqaro shartnomalar bo‘yicha ko‘rsatilgan huquqiy yordamlar va eksterritorial tamoyil asosida ko‘rsatilgan xizmatlarning soni oyiga kamida 250 — 300 ta bo‘lishi kerak”; 
 d) 8-banddagi “FHDY bo‘limi yoki nikoh uyidagi” so‘zlari “FHDY bo‘limidagi” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 e) 9-bandning uchinchi xatboshisidagi “FHDY bo‘limlari va nikoh uylaridan” so‘zlari “FHDY bo‘limlaridan” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 j) 11-banddan “, nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 z) 12-bandda:
 birinchi xatboshidan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 ikkinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
 “oxirgi uch yilda FHDY bo‘limlari tomonidan ro‘yxatdan o‘tkazilgan fuqarolik holati dalolatnomalari, dalolatnoma yozuvlariga kiritilgan o‘zgartirish, tuzatish va qo‘shimchalar, familiya, ism va ota ismini o‘zgartirishlar, berilgan takroriy guvohnomalar va ma’lumotnomalar, xalqaro shartnomalar bo‘yicha ko‘rsatilgan huquqiy yordamlar va eksterritorial tamoyil asosida ko‘rsatilgan xizmatlarning soni”.
 3. Vazirlar Mahkamasining “Gerbli guvohnomalar berganlik uchun gerb yig‘imi miqdorini tasdiqlash to‘g‘risida” 2012-yil 25-apreldagi 119-son qarori quyidagi mazmundagi 51-band bilan to‘ldirilsin:
 “51. Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish (FHDY) organlarining arxiv ma’lumotlarini raqamlashtirish natijasida turli yillar davomida bir xil seriya va raqamli tug‘ilganlik haqidagi guvohnomalar rasmiylashtirib berilganligi holatlari aniqlangan taqdirda, ushbu guvohnomalarni qayta rasmiylashtirganlik uchun gerb yig‘imi undirilmaydi”.
 4. Vazirlar Mahkamasining “Viloyatlar, shaharlar va tumanlar hokimliklari boshqaruv apparatlari to‘g‘risidagi namunaviy nizomlarni tasdiqlash haqida” 2016-yil 27-apreldagi 123-son qaroriga 1-ilovaning 6-bandi o‘n ikkinchi xatboshisidan, 2-ilovaning 6-bandi o‘ninchi xatboshisidan hamda 3-ilovaning 6-bandi o‘ninchi xatboshisidan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin.
 5. Vazirlar Mahkamasining 2016-yil 14-noyabrdagi 387-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini qayd etish qoidalarida:
 a) 1-bandning uchinchi xatboshisidan “, shuningdek, nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 b) 192-bandning birinchi va ikkinchi xatboshilaridan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 v) 194-banddan “va nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 g) 207-bandda:
 birinchi xatboshidan “yoki nikoh uyiga” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 ikkinchi xatboshidan “yoki nikoh uyi” so‘zlari chiqarib tashlansin.
 6. Vazirlar Mahkamasining “Huquqiy axborotni tarqatish va undan foydalanishni ta’minlash to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunini amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2017-yil 22-dekabrdagi 1013-son qarorining 5-bandi quyidagi mazmundagi xatboshi bilan to‘ldirilsin:
 “vazirlik va idoralar, mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari tomonidan huquqiy axborotni tarqatish va undan foydalanishni ta’minlash bo‘yicha idoraviy normativ-huquqiy baza shakllantirilganligi hamda ushbu sohada qabul qilingan buyruq (qaror)lar asosida amalga oshirilayotgan ishlarning holatini muntazam monitoring va tahlil qilib borsin”.
 7. Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 3-iyuldagi 498-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari to‘g‘risidagi nizomda:
 a) 2-bandda:
 ikkinchi xatboshidan “, shuningdek Nikoh uylari” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 uchinchi xatboshi quyidagi tahrirda bayon etilsin:
 “Qoraqalpog‘iston Respublikasi Adliya vazirligi, viloyatlar va Toshkent shahar adliya boshqarmalari (keyingi o‘rinlarda adliya boshqarmalari deb ataladi) FHDY arxivlari”;
 b) 3-banddagi “Agentlikning hududiy” so‘zlari “adliya” so‘zi bilan almashtirilsin;
 v) 4-banddagi “Adliya vazirligi huzuridagi Davlat xizmatlari agentligi (keyingi o‘rinlarda Agentlik deb ataladi) direktori” so‘zlari “adliya vaziri” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 g) 9-bandning oltinchi xatboshisidagi “Agentlik,” so‘zi “O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi (keyingi o‘rinlarda Vazirlik deb ataladi),” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 d) 10-bandning beshinchi xatboshisidan “, shu jumladan nikoh uylarida” so‘zlari chiqarib tashlansin;
 e) 13 va 14-bandlardagi “Agentlik”, “uning hududiy” so‘zlari tegishlicha “Vazirlik”, “adliya” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 j) 16-banddagi “Agentlikning hududiy”, “Agentlik” so‘zlari tegishlicha “adliya”, “Vazirlik” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 z) 19-banddagi “Agentlik”, “Agentlikning hududiy” so‘zlari tegishlicha “Vazirlik”, “adliya” so‘zlari bilan almashtirilsin;
 i) 20, 28, 31 va 34-bandlardagi “Agentlikning hududiy” so‘zlari “adliya” so‘zi bilan almashtirilsin.
 8. Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 15-fevraldagi 134-son qarori bilan tasdiqlangan Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlari tomonidan arxiv hujjatlarini berish bo‘yicha davlat xizmati ko‘rsatishning ma’muriy reglamentining 1-bandidan “nikoh uylari,” so‘zlari chiqarib tashlansin.