Shavkat Mirziyoevdan terrorizm va ekstremizmga qarshi kurashish bo`yicha 5 muhim taklif

Avval xabar qilganimizdek, bugun, 3 mart kuni Toshkentda “BMT Global aksilterror strategiyasi (GATS)ni amalga oshirish bo`yicha Qo`shma harakatlar rejasi (QHR) doirasida Markaziy Osiyo malakatlarining mintaqaviy hamkorligi” mavzusida xalqaro anjuman o`z ishini boshladi.
Anjumanda prezident Shavkat Mirziyoev nomidan o`qib eshittirilgan murojaatnomada terrorizm va ekstremizmga qarshi birgalikda kurashish samaradorligini oshirish bo`yicha ham ko`rib chiqish uchun qator takliflar berildi.  
Unda:
1.  Vakolatxona. Mintaqada terrorizmga qarshi kurash strategiyasini muvaffaqiyatli amalga oshirishni doimiy monitoring qilib borish, tanqidiy baholash mexanizmlarini kuchaytirish, Markaziy Osiyo mamlakatlari o`rtasidagi o`zaro hamkorlikni muvofiqlashtirish yuzasidan terrorizmga qarshi kurashish bo`yicha BMTning O`zbekistondagi vakolatxonasini ochish anchadan buyon kechiktirilgan zarurart ekanligi aytildi.
2.  Kiberterrorizm. Internet radikal mafkurani tarqatish, odamlarni yollash, moliyaviy yordam ko`rsatish, terrorchilik faoliyatini rejalashtirish va amalga oshirish vositasiga aylanib borayotgani sababli bugun dunyoning deyarli barcha davlatlari kibermakonda terrorizmga duch kelmoqda.
Bunday sharoitda terroristik maqsadlarda raqamli texnologiyalardan foydalanishga samarali qarshi kurashish sohasida davlatlarimiz salohiyatini rivojlantirish prinspial ahamiyatga ega. Shu munosabat bilan BMTning terrorizmga qarshi kurash boshqarmasini 2020 yilda qabul qilingan Markaziy Osiyoda kiberxavfsizlik va yangi texnologiyalar dasturini amalga oshirish bo`yicha sa`y-harakatlarni faollashtirish taklif etildi.
Bundan tashqari, kibermakonda ekstremizmning turli ko`rinishlariga samarali qarshi turish uchun yagona xalqaro huquqiy mexanizmlarni yaratish bo`yicha BMT ko`magi so`raldi.
3.  Ekspertlar kengashi. Oxirgi yillarda Markaziy Osiyo davlatlari 1500 dan ortiq o`z fuqarolarini harbiy mojarolar zonasidan vataniga qaytardi va ularni reabilitasiya va reintegrasiya qilishning o`ziga xos yondashuvlarini ishlab chiqdi. Shu munosabat bilan BMTning Terrorizmga qarshi kurash boshqarmasi shafeligida Markaziy Osiyo davlatlarining etakchi ekspertlari orasidan mintaqaviy Ekspertlar kengashini tashkil etishni taklif qilindi.  
Kengashning asosiy vazifasi radikallashgan fuqarolarni reabilitasiya qilish va reintegrasiyalash dasturlarini takomillashtirish, shuningdek, mamlakatlarimizda terrorizm targ`ibotiga qarshi kurashish bo`yicha takliflar ishlab chiqishdan iborat bo`ladi.
4.  Yoshlar kengashi. Terrorizm va ekstremizmga qarshi muvaffaqiyatli kurashishning eng muhim sharti yoshlarga oid samarali siyosatdir. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Yoshlar strategiyasida yoshlar eng qimmatli va o`ta muhim resurs ekani ta`kidlangan. Mamlakatlarimiz kelajagi yosh avlod qanday ulg`ayishiga, qanday ta`lim va tarbiya olishiga, ular uchun qanday sharoit va “ijtimoiy yuksalish”lar yaratishimizga bog`liq. Shu masalalarning barchasini har tomonlama muhokama qilish uchun Markaziy va Janubiy Osiyo mamlakatlari doimiy faoliyat yurituvchi Yoshlar kengashini 2023 yilda Samarqand shahriga chaqirish taklifi berildi.
5.  Ma`rifat va diniy bag`rikenglik. 2018 yilda O`zbekiston tashabbusi bilan BMT Bosh Assambleyasi “Ma`rifat va diniy bag`rikenglik” maxsus rezolyusiyasini qabul qildi. Unda savodsizlik va jaholatga barham berish, dunyoda xavfsizlik va tinchlikni mustahkamlash yo`lida bag`rikenglik, o`zaro hurmat va anglashuvni rivojlantirish muhimligi ta`kidlangan. Kelgusi yilda BMT shafeligida “Ma`rifat va diniy bag`rikenglik” mavzusidagi yuqori darajadagi konferensiya o`tkazish taklifi ham ilgari surildi.
Eslatib o`tamiz mazkur anjuman 3-4 mart kunlari bo`lib o`tadi.
Sardorbek Rahmonqulov
Farida Egamberdieva