AQSh va Yevroittifoq Qrim referendumi natijalarini tan olishdan bosh tortdi

Amerika Qo‘shma Shtatlari Qrimning maqomini belgilash borasida 16-mart kuni o‘tkazilgan referendumni qonuniy deb tan olmaydi. Shu mazmundagi bayonot Oq uyning rasmiy saytida e’lon qilingan.

AQSh hukumatining fikriga ko‘ra, bunday referendumni o‘tkazish Ukraina konstitutsiyasiga ziddir. “Ukrainaning kelajagi borasida Ukraina hukumati ishtirokisiz qaror qabul qilish mumkin emas”, – deyiladi bayonotda. Bundan tashqari, Ukraina hukumati mazkur hududning muxtoriyat maqomini kengaytirish masalasini muhokama etishga tayyorligini bildirganligi bois ham referendum o‘tkazish shart emas edi, deb hisoblaydi Qo‘shma Shtatlar rahbariyati.
Bayonotda yozilishicha, “kuch ishlatish tahdidi hamda Rossiyaning harbiy aralashuvi ostida o‘tkazilgan referendum natijalarini AQSh va xalqaro hamjamiyat tan olmaydi”. Rossiyaning Qrimda harbiylar miqdorini oshirgani hamda Ukrainaga chegaradosh hududlarida harbiy o‘quv mashg‘ulotlari o‘tkazganini AQSh “xavfli va barqarorlikni buzuvchi harakatlar” deb atadi.
Shuningdek, Yevropa Ittifoqi vakillari ham 16-mart kuni Qrim referendumi natijalarini tan olmasliklarini ma’lum qilishdi, deb yozadi Reuters. Qrimdagi vaziyat yuzasidan Yevrokomissiya raisi Joze Manuel Barroz hamda Yevropa Kengashi raisi Xerman van Rompey qo‘shma bayonot imzolashdi. Yevroparlament rahbari Martin Shuls esa referendum o‘tkazilishi Ukrainadagi inqirozni yechishni murakkablashtirib yuborishini ma’lum qildi, deya xabar beradi “Interfaks”.
Yevroittifoq tarkibidagi mamlakatlar tashqi ishlar vazirlarining 17-mart kuni Bryusselda o‘tkaziladigan uchrashuvi ham Ukrainadagi vaziyat hamda Rossiyaga nisbatan sanksiyalar e’lon qilinishi masalalariga bag‘ishlanadi. Agence France-Presse xabariga ko‘ra, Angliya tashqi ishlar vaziri Uilyam Xeyg Qrimning maqomi haqidagi referendumni “demokratik jarayonning parodiyasi” deb atagan. Fransiya tashqi ishlar vaziri Loran Fabius bo‘lsa Rossiyani “Ukrainaning mustaqilligini va hududiy yaxlitligini tan olish”ga chorlagan, deb yozadi “Interfaks”.
Ukraina hukumati ham, tabiiyki, referendumning o‘tkazilishini mamlakatning hududiy yaxlitligiga putur yetkazuvchi noqonuniy ish, deb hisoblaydi. Konstitutsiyaga ko‘ra, bu kabi masalalar umummilliy referendumda ko‘rib chiqilishi lozim. Yevropa Xavfsizlik va Hamkorlik Tashkiloti ham mazkur referendumning noqonuniy ekanligini bayon qilgan. Hozirda faqatgina Rossiya hukumati uning qonuniyligini, xalqaro huquq me’yorlariga mos holda o‘tkazilganligini e’tirof etmoqda.