9. ΝΟΜΟΣ 4397 της 16/24 Αυγ. 1929 Περί στοιχειώδους εκπαιδεύσεως. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α΄ Διαίρεσις των σχολείων Άρθρ.1.-1.Η στοιχειώδης εκπαίδευσις περιλαμβάνει σχολεία γενικής μορφώσεως και σχολεία επαγγελματικής εκπαιδεύσεως. 2.Εις τα σχολεία της γενικής μορφώσεως υπάγονται τα νηπιαγωγεία, τα δημοτικά σχολεία και αι νυκτεριναί σχολαί, εις δε τα της επαγγελματικής εκπαιδεύσεως, τα κατώτερα επαγγελματικά σχολεία (γεωργικά, εμπορικά, ναυτικά, βιοτεχνικά και αι οικοκυρικαί σχολαί θηλέων). 3.Πάντα τα σχολεία της στοιχειώδους εκπαιδεύσεως, πλην των οικοκυρικών, είναι μικτά. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β΄ Νηπιαγωγεία. Άρθρ.9.-«1.Εις τα δημοτικά σχολεία διορίζονται δημοδιδάσκαλοι και δημοδιδασκάλισσαι. Εις τα μονοτάξια, μόνον άρρενες δημοδιδάσκαλοι, εις τα διτάξια, εις δημοδιδάσκαλος και μία δημοδιδασκάλισσα, εις τα τριτάξια, εις δημοδιδάσκαλος και δύο δημοδιδασκάλισσαι, εις τα τετρατάξια δύο δημοδιδάσκαλοι και δύο δημοδιδασκάλισσαι, εις τα πεντατάξια δύο δημοδιδάσκαλοι και τρεις δημοδιδασκάλισσαι και εις τα εξατάξια τρεις δημοδιδάσκαλοι και τρεις δημοδιδασκάλισσαι. 2.Μόνον κατόπιν προτάσεως της οικείας Νομαρχίας και αποφάσεως του Υπουργού της Παιδείας, μετά διαπίστωσιν επιτακτικής ανάγκης, επιτρέπεται κατ’ εξαίρεσιν η τοποθέτησις διδασκαλισσών εις μονοτάξια σχολεία. 3.Το άρθρ. 35 του κωδ. νόμ. 4653 εφαρμόζεται και δια την τακτοποίησιν των παρουσιασθησομένων υπεραριθμιών εκ της εφαρμογής του προηγουμένου εδαφίου». Η πρώτη περίοδος ετροποποιήθη ως άνω δια του άρθρ. 11 Α.Ν. 692/1937. Βλ. σχετικώς και άρθρ. 13 παρ. 4 της υπ’ αριθ. 142/1962 Π.Υ.Σ. (ανωτ. σελ. 147.). Εις τα διτάξια και πολυτάξια σχολεία δύνανται να διορίζωνται και υπηρετώσι προσωρινώς μέχρι του τέλους του σχολικού έτους και πλείονες δημοδιδάσκαλοι ή και πλείονες δημοδιδασκάλισσαι των οριζομένων ανωτέρω αν εντός μηνός από της ημέρας της κενώσεως της θέσεως δεν ήθελε παρουσιασθή να ζητήση ταύτην ο δικαιούμενος ως εκ του φύλου του να καταλάβη αυτήν. Κατά το τέλος του σχολικού έτους διορίζεται ο δικαιούμενος να καταλάβη την θέσιν, αν ευρεθή τοιούτος, απολυομένου του προσωρινώς καταλαβόντος αυτήν δια πράξεως του Επιθεωρητού. Περί παραιτήσεως δημοδιδασκάλων. Άρθρ.10.-1.Η παραίτησις από της θέσεως δημοδιδασκάλου υποβάλλεται εγγράφως εις τον οικείον Επιθεωρητήν, γίνεται δε αποδεκτή υποχρεωτικώς εντός δέκα ημερών από της υποβολής αυτής. Εντός της προθεσμίας ταύτης δύναται ο Επιθεωρητής να δηλώση ότι αναβάλλει την αποδοχήν της παραιτήσεως ένεκα των επομένων λόγων: α)Προς εξεύρεσιν αντικαταστάτου, β) Προς διεκπεραίωσιν υπό του υπαλλήλου εκκρεμών παρ’ αυτώ υποθέσεων, γ) Προς περάτωσιν εκκρεμούς πειθαρχικής δίκης. Εις τας περιπτώσεις α΄ και β΄ η αναβολή δεν δύναται να παραταθή πέραν του τριμήνου. 2.Η παραίτησις λογίζεται ως αυτοδικαίως γενομένη δεκτή εάν δεν γίνη εντός της προθεσμίας των 10 ημερών η εν τω εδαφ. 1 δήλωσις ή και μετά την δήλωσιν μετά την πάροδον τριμήνου από της υποβολής κατά τας περιπτώσεις α΄ και β΄. 3.Ανάκλησις της παραιτήσεως δύναται να γίνη μόνον εφ’ όσον δεν έχει κοινοποιηθή η αποδοχή της παραιτήσεως και μόνον εντός δέκα ημερών από της υποβολής αυτής. Πέραν των δέκα ημερών ανάκλησις δεν επιτρέπεται. 4.Η παραίτησις δημοσιεύεται εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, κοινοποιείται δε και προ της δημοσιεύσεως δια πράξεως του Επιθεωρητού. 5.Ο παραιτούμενος δεν δύναται να αναδιορισθή προ της παρελεύσεως εξαμήνου, αφ’ ης εκοινοποιήθη αυτώ η παραίτησις, οποτεδήποτε και αν υποβάλη ταύτην. 6.Κενή η θέσις του παραιτουμένου λογίζεται μετά πάροδον δέκα ημερών αφ’ ης εγένετο αύτη δεκτή. (Αντί της σελ. 191) Σελ. 191(α) 208-033 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε΄ Δημοτικό σχολείο δια τους πνευματικώς ανωμάλους παίδας Άρθρ.11.-1.Μετά γνωμοδότησιν του Εποπτικού Συμβουλίου και προτάσει του Εκπαιδευτικού δύναται το Υπουργείον να κανονίση ιδίαν διδασκαλίαν δια τους πνευματικώς ανωμάλους παίδας δημοτικού τινος σχολείου ή να καταρτίση χάριν αυτών ιδίαν τάξιν ή και ίδιον σχολείον, εάν υπάρχη αριθμός τοιούτων επαρκής. 2.Κατά τον αυτόν τρόπον δύναται το Υπουργείον να ιδρύση και υπαίθρια σχολεία χάριν των ασθενών παίδων. Τα καθέκαστα της λειτουργίας των σχολείων τούτων, ων το πρόγραμμα δύναται να διαφέρη του κανονικού, κανονισθήσονται δια Π.Δ/τος. Βλ. και κατωτέρω θέμα Γλ. Άρθρ.12.-1.Σκοπός των νυκτερινών σχολών είναι η καταπολέμησις του αναλφαβητισμού των υπερβάντων την νόμιμον προς φοίτησιν εις το δημοτικόν σχολείον ηλικίαν, η υποβοήθησις της γλωσσικής αναπτύξεως των ξενοφώνων και η παροχή εις τούτους στοιχείων μορφώσεως εκ της συγχρόνου ζωής του Έθνους. Βλ. και ειδικήν νομοθεσίαν περί καταπολεμήσεως του αναλφαβητισμού κατωτέρω εν θέματι Γκ. 2.Αι νυκτεριναί σχολαί ιδρύονται μετά γνωμοδότησιν του αρμοδίου Εποπτικού Συμβουλίου δια Π.Δ/τος προτάσει των Υπουργών Παιδείας και Θρησκευμάτων και Οικονομικών, όπου είναι δυνατόν να συγκεντρωθώσι πέντε τουλάχιστον αναλφάβητοι, υπερβάντες την υποχρεωτικήν προς φοίτησιν εις το δημοτικόν σχολείον ηλικίαν. 3.Εις τας νυκτερινάς σχολάς διδάσκεται ανάγνωσις, γραφή και αριθμητική, ερμηνεία των κατά την Κυριακήν αναγιγνωσκομένων Ευαγγελίων και πράξεων των Αποστόλων, εθνική ιστορία και γεωγραφία και παρέχονται στοχειώδεις επαγγελματικαί γνώσεις, αναλόγως των τοπικών αναγκών. 4.«Εις τους διδάσκοντας εν τοις νυκτεριναίς σχολαίς παρέχεται επιμίσθιον δραχμών εκατόν μηνιαίως δι’ εκάστην καθ’ εβδομάδα ώραν διδασκαλίας και επί εννέα κατ’ ανώτατον όριον μήνας. Αι καθ’ εβδομάδα ώραι διδασκαλίας δι’ ας καταβάλλεται επιμίσθιον δεν δύναται να είναι ολιγώτεροι των εξ ούτε πλείονες των δώδεκα. Αι νυκτεριναί Σχολαί λειτουργούν εις τα διδακτήρια των δημοσίων σχολείων. Τα έξοδα φωτισμού, θερμάνσεως και καθαριότητος αυτών καταβάλλονται εκ του σχολικού Ταμείου του σχολείου,  Σελ. 192(α) 208-034 εν τω διδακτηρίω του οποίου λειτουργούν, εις το οποίον παρέχεται ετησίως επιχορήγησις προς τον σκοπόν τούτον εκ δραχμών χιλίων δια την καθαριότητα και πέντε χιλιάδων δια τον φωτισμόν και την θέρμανσιν. Αμφότερα τα ποσά ταύτα καταβάλλονται υπό του Δημοσίου εις το σχολικόν Ταμείον εφάπαξ και εις την αρχήν εκάστου σχολικού έτους δια καταστάσεων, συντασσομένων υπό του οικείου επιθεωρητού των δημοτ. σχολείων και υποβαλλομένων εις το αρμόδιον Ταμείον. Κατά το πρώτον έτος αναγράφεται εις τον δημόσιον προϋπολογισμόν δια την λειτουργίαν νυκτερινών σχολών πίστωσις 2.500.000 αυξανομένη κατά τα επιόντα. Εκ της πιστώσεως ταύτης δύναται να διατίθεται μέρος, μη υπερβαίνον την ετησίαν κατά σχολήν επιχορήγησιν, δι’ αποφάσεως του Υπουργού της Παιδείας προς ενίσχυσιν καλώς λειτουργουσών νυκτερινών σχολών, συντηρουμένων παρά Σωματείων. Το σύνολον της τοιαύτης ενισχύσεως δεν δύναται να υπερβαίνη το 1/4 της όλης ετησίας πιστώσεως των νυκτερινών σχολών». Το εδάφ. 4 αντικατεστάθη ως άνω δια του άρθρ. 1 Νόμ. 4836/1930. 5.Τα καθέκαστα της λειτουργίας των νυκτερινών σχολών, ως και το αναλυτικόν και το ωρολόγιον πρόγραμμα αυτών κανονισθήσεται δια Π.Δ/τος. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ΄ Σχολικοί κήποι. Άρθρ.13.-1.Παρ’ εκάστω δημοτικώ σχολείω ιδρύεται και καλλιεργείται σχολικός κήπος, ως παράρτημα αυτού, χάριν της διδασκαλίας των φυσιογνωστικών μαθημάτων και προς απόκτησιν υπό των μαθητών προκαταρκτικών γνώσεων καλλιεργείας της γης. Κατάλληλος έκτασις γης προς ίδρυσιν σχολικού κήπου, εάν δεν έχη ιδίαν το σχολείον, χορηγείται δωρεάν υπό της Κοινότητος εν η λειτουργεί το σχολείον. Προς απόκτησιν καταλλήλου εκτάσεως γης δύναται να γίνη και αναγκαστική απαλλοτρίωσις, ενεργουμένη κατά τας διατάξεις του νόμου 2442. 2.«Δια την περίφραξιν του χώρου, την αγοράν εργαλείων, σπόρων, λιπασμάτων, κλπ. παρέχονται εφ’ άπαξ υπό του Δημοσίου δραχμαί μέχρι πέντε χιλιάδων δι’ έκαστον ιδρυόμενον κήπον κατ’ απόφασιν του Υπουγρου μετά γνώμην του οικείου Επιθεωρητού, δραχμαί δε πεντακόσιαι κατ’ έτος δια την συντήρησιν εκάστου κήπου. Τα ποσά ταύτα καταβάλλονται εκ του σχολικού Ταμείου, εις ο παρέχεται ετησίως επιχορήγησις εκ μέρους του Κράτους ίση προς τα άνω ποσά εν αρχή του σχολικού έτους δια καταστάσεων προς το αρμόδιον ταμείον, συντασσομένων υπό του οικείου Επιθεωρητού των δημοτικών σχολείων. 32.Γ.α.9 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 14 Προς τούτο αναγράφεται εν τω προϋπολογισμώ προς ίδρυσιν μεν σχολικών κήπων και μέχρι της ιδρύσεως κήπων εις πάντα τα σχολεία, πίστωσις εκ δρχ. 2.000.000 κατ’ έτος, προς συντήρησιν δε αυτών η απαιτουμένη κατά τ’ ανωτέρω πίστωσις, βάσει των εν τω Κράτει λειτουργούντων κήπων. Εκ της τελευταίας ταύτης πιστώσεως δύναται να διατίθεται δι’ αποφάσεως του Υπουργού της Παιδείας χρηματικόν ποσόν προς ενίσχυσιν σχολικών κήπων, συντηρουμένων υπό κοινοτήτων ή σωματείων. Το ποσόν τούτο δεν δύναται να υπερβή το δια την συντήρησιν εκάστου κρατικού σχολικού κήπου οριζόμενον ετησίως ποσόν και καθορίζεται αναλόγως του αριθμού των υπό του σωματείου συντηρουμένων κήπων. Η επιχορήγησις προς ενίσχυσιν σχολικών κήπων, ως και νυκτερινών σχολών συντηρουμένων υπό σωματείων ή κοινοτήτων, καταβάλλεται εκ του Δημοσίου ταμείου δια χρηματικού εντάλματος, εκδιδομένου εφάπαξ υπό του Υπουργείου της Παιδείας επ’ ονόματι της συντηρούσης τον σχολικόν κήπον ή την νυκτερινήν σχολήν κοινότητος ή σωματείου». Το εδάφιον 2 αντικατεστάθη ως άνω δια του άρθρ. 2 Νόμ. 4836/1930. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ζ΄ Ίδρυσις Εργαστηρίων και Σχολικών  Βιβλιοθηκών Άρθρ.14.-1.Χάριν της διδασκαλίας της χειροτεχνίας αναγράφεται εν τω Προϋπολογισμώ ποσόν ουχί κατώτερον των 1000 δραχμών κατά σχολείον κατ’ έτος δι’ αγοράν εργαλείων και υλικών διδασκαλίας. Κατά το πρώτον έτος αναγράφεται πίστωσις ενός εκατομμυρίου, αυξανομένη κατά τα επιόντα δια της αυξήσεως των προικοδοτουμένων σχολείων. 2.Ομοίως δι’ ίδρυσιν μικρών εργαστηρίων φυσικής και χημείας αναγράφεται εν τω Προϋπολογισμώ πίστωσις δραχ. 2000 εφάπαξ κατά σχολείον. Δια το πρώτον έτος αναγράφεται πίστωσις ουχί κατωτέρα των δύο εκατομμυρίων. 3.Προς ίδρυσιν σχολικών βιβλιοθηκών και πλουτισμόν αυτών αναγράφεται κατ’ έτος πίστωσις 200 δραχμών κατά σχολείον. Κατά το πρώτον έτος αναγραφήσεται πίστωσις 200.000 δραχμών, αυξανομένη κατά τα επιόντα. «4.Τα κατά τ’ ανωτέρω επιχορηγούμενα σχολεία εκάστης εκπαιδευτικής περιφερείας ορίζονται δι’ αποφάσεως του Υπουργείου της Παιδείας, προτάσει του οικείου Επιθεωρητού των δημοτικών σχολείων κατά την λήξιν του σχολικού έτους, η δε επιχορή γησις εκάστου καταβάλλεται εφάπαξ και εξ ολοκλήρου εις το οικείον σχολικόν ταμείον δια καταστάσεων προς τον αρμόδιον ταμίαν συντασσομένων υπό του Επιθεωρητού. Το εδάφιον 4 προσετέθη δια του άρθρου 3 Νόμ. 4836/1930. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Η΄ Γενικά και Τοπικά Συνέδρια Άρθρ.15.-Οι διδάσκαλοι εκάστης εκπαιδευτικής περιφερείας συνέρχονται κατ’ έτος και ευθύς μετά την λήξιν των εργασιών του σχολείου εις συνέδριον εν τη έδρα της επιθεωρήσεως προς συζήτησιν θεμάτων σχετιζομένων με το έργον αυτών. Αι εργασίαι του συνεδρίου δεν διαρκούν πλέον των 5 ημερών, η δε έναρξις ορίζεται υπό του Επιθεωρητού. Τοις συνερχομένοις, πλην των εν τη έδρα της Επιθεωρήσεως υπηρετούντων, παρέχεται, εκτός των οδοιπορικών εξόδων, και ημερησία αποζημίωσις δι’ όσας ημέρας διαρκεί το συνέδριον, ίση προς τας ημερησίας αυτών αποδοχάς. Τα συζητητέα θέματα ορίζονται και κοινοποιούνται τοις διδασκάλοις από του τέλους του α΄ εξαμήνου του σχολικού έτους υπό του οικείου Επιθεωρητού. Εκτός του γενικού τούτου συνεδρίου δύναται ο Επιθεωρητής και εις ολιγοήμερα τοπικά συνέδρια να καλή τμήμα των διδασκάλων της περιφερείας του εκάστοτε, οσάκις κρίνει τούτο αναγκαίον. Εις τα τοιαύτα τοπικά συνέδρια ούτε οδοιπορικά, ούτε αποζημίωσις παρέχεται τοις συνερχομένοις. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ΄ Κατώτερα επαγγελματικά σχολεία. Γενικαί διατάξεις. Άρθρ.16.-Δια Π.Δ/τος προκαλουμένου υπό των επί της Παιδείας και των Οικονομικών Υπουργών και εκδιδομένου κατόπιν προτάσεως του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου, δύνανται να ιδρυθώσι κατώτερα επαγγελματικά σχολεία ή και να μετατραπώσιν εις τοιαύτα άλλου τύπου σχολεία της Μέσης Εκπαιδεύσεως. Περί της επαγγελματικής εν γένει εκπαιδεύσεως βλ. κατωτ. κεφάλαιον Ε΄. Άρθρ.2.-Σκοπός των νηπιαγωγείων είναι η δι’ απλών και τερπνών παιδιών, ασχολιών και ασκήσεων υποβοήθησις της σωματικής και πνευματικής εξελίξεως των νηπίων και η δια του τρόπου τούτου προπαρασκευή αυτών δια το δημοτικόν σχολείον. 1.Νηπιαγωγεία ιδρύονται μετά γνωμοδότησιν του αρμοδίου εποπτικού συμβουλίου δια Π.Δ/τος εκδιδομένου προτάσει των Υπουργών Παιδείας και Θρησκευμάτων και Οικονομικών, όπου είναι δυνατόν να συγκεντρωθούν 20 τουλάχιστον νήπια, κατά προτίμησιν εν οις συνοικισμοίς παρίσταται ανάγκη γλωσσικής προπαιδείας των νηπίων δια το δημοτικόν σχολείον. Τα νηπιαγωγεία καταργούνται δι’ έλλειψιν του ανωτέρω αριθμού νηπίων δια Π.Δ/τος προτάσει του Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων. Η έλλειψις των μαθητών βεβαιούται υπό του επιθεωρητού. 2.Τα νηπιαγωγεία είναι μονοτάξια, εφ’ όσον φοιτώσιν εις αυτά μέχρι τεσσαράκοντα νηπί(Αντί της σελ. 187) Σελ. 187(α) Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 9 ων, και διτάξια, εφ’ όσον φοιτώσιν άνω των τεσσαράκοντα και μέχρις εξήκοντα νηπίων. Όπου τα νήπια είναι άνω των 60, ιδρύεται άλλο νηπιαγωγείον. 3.Εις τα νηπιαγωγεία φοιτώσι νήπια συμπληρώσαντα το 4ον έτος της ηλικίας των ή συμπληρούντα αυτό εντός των εξ πρώτων μηνών του σχολικού έτους. Η διάρκεια της φοιτήσεως εν αυτοίς είναι διετής. 4.Τα των παιδιών, ασχολιών και ασκήσεων των νηπίων εν τοις νηπιαγωγείοις κανονισθήσονται δια Π.Δ/τος προτάσει του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. Βλ. και την περί Αγροτικών Νηπιοτροφείων και περί Παιδικών Σταθμών νομοθεσίαν εν τόμω 35. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ΄ Δημοτικά σχολεία Άρθρ.17.-1.Σκοπός των κατωτέρων επαγγελματικών σχολείων είναι η επαγγελματική προπαρασκευή των μη επιθυμούντων να ακολουθήσωσιν ανωτέρας σπουδάς εις σχολεία Μ. Εκπαιδεύσεως αποφοίτων του δημοτικού σχολείου προς άσκησιν γεωργικού, εμπορικού, βιοτεχνικού επαγγέλματος ή οικοκυρικού επαγγέλματος. Σελ. 193 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 15 Άρθρ.18.-1.Τα κατώτερα επαγγελματικά σχολεία διαιρούνται εις 4 γενικάς κατηγορίας, Α΄ Γεωργικά, Β΄ Εμπορικά, Γ΄ Βιοτεχνικά και Δ΄ Οικοκυρικά θηλέων. Η φοίτησις εις τα κατώτερα επαγγελματικά σχολεία είναι διετής ή τριετής, δυναμένη και να παραταθή δια τινας κλάδους επαγγελμάτων, εάν η εν αυτοίς τελειοποίησις ήθελεν απαιτήσει τούτο. Άρθρ.19.-1.Εις τα κατώτερα επαγγελματικά σχολεία εγγράφονται άνευ εξετάσεων οι κεκτημένοι απολυτήριον της 6ης τάξεως δημοτικού σχολείου, δημοσίου ή ιδιωτικού. 2.Η εγγραφή είναι ατελής. Ομοίως εφ’ απλού χάρτου εκδίδονται οι παντός είδους τίτλοι και τα πιστοποιητικά σπουδών των μαθητών. Άρθρ.20.-1.Εν εκάστω κατωτέρω επαγγελματικώ σχολείω λειτουργεί ταμείον έχον ιδίαν περιουσίαν και διευθυνόμενον υπό τριμελούς σχολικής επιτροπής. Βλ. και την περί Σχολικών Ταμείων νομοθεσίαν κατωτέρω εν θέματι Ιε. 2.Εν εκ των μελών της σχολικής επιτροπής είναι απαραιτήτως ο διευθυντής του σχολείου, εκτελών και χρέη γραμματέως της Επιτροπής, τα δε δύο άλλα μέλη γονείς ή κηδεμόνες μαθητών, εκλεγόμενοι ανά τριετίαν υπό των γονέων ή κηδεμόνων των εγγραφομένων εν τω σχολείω μαθητών. Μέλος εκλεγέν δια μίαν τριετίαν εξακολουθεί υφιστάμενον και αν παύση εν τω μεταξύ να είναι κηδεμών μαθητών. 3.Μέλος παραιτηθέν ή οπωσδήποτε εκλιπόν αντικαθίσταται δια το υπολειπόμενον της θητείας διάστημα δι’ αναπληρωματικής εκλογής γινομένης εντός μηνός από της απομακρύνσεως, εφ’ όσον το υπολειπόμενον διάστημα της θητείας του είναι πλέον των εξ μηνών. 4.Η Επιτροπή διορίζεται δια πράξεως του Γενικού Επιθεωρητού. Άμα τω διορισμώ της εκλέγει τον νέον πρόεδρον και ταμίαν της εκ των δύο λαϊκών μελών και ανακοινοί την συγκρότησίν της προς τον Γεν. Επιθεωρητήν. 5.Η Επιτροπή θεωρείται εν απαρτία παρόντων δύο μελών. Αι αποφάσεις λαμβάνονται κατά πλειοψηφίαν, εν ισοψηφία νικώσης της ψήφου του προέδρου ή προεδρεύοντος. Τον Πρόεδρον απόντα αναπληροί ο Γραμματεύς. Άρθρ.21.-Πόροι των σχολικών ταμείων των κατωτέρων επαγγελματικών σχολών είναι τα κάτωθι: 1)Αι επιχορηγήσεις του Κράτους. 2)Εισφοραί κοινοτήτων και ποσά εισπραττόμενα εκ κοινοτικών φορολογιών τιθεμένων χάριν του σχολείου. Σελ. 194 3.Αι παντός είδους δωρεαί ή κληροδοτήματα ιδιωτών ή εταιρειών ή σωματείων ή μοναστηρίων, ιερών ναών κλπ. 4)Μηνιαία εισφορά δραχ. 5 εκάστου μαθητού. 5)Τα εκ της πωλήσεως των προϊόντων των εργασιών του σχολείου εισπραττόμενα ποσά. Άρθρ.22.-1.Ο τακτικός έλεγχος της διαχειρίσεως του σχολικού ταμείου διεξάγεται υπό της λογιστικής υπηρεσίας της οικείας Νομαρχίας, εις ην δέον να υποβάλληται καθ’ εξαμηνίαν προϋπολογισμός και απολογισμός εσόδων και εξόδων υπό της σχολικής επιτροπής δια του Διευθυντού του σχολείου. 2.Έλεγχον της διαχειρίσεως δύνανται να κάμωσιν εις πάσαν στιγμήν είτε αυτεπαγγέλτως, είτε διατασσόμενοι υπό της προϊσταμένης αρχής οι οικονομικοί Επιθεωρηταί, οι Γενικοί Επιθεωρηταί των σχολείων, οι Επιθεωρηταί των ειδικών υπηρεσιών του Κράτους, ως και υπάλληλος του Υπουργείου της Παιδείας εντολή του Υπουργού. 3.Τα της λογιστικής υπηρεσίας των σχολείων κανονισθήσονται λεπτομερέστερον δια Π.Δ/τος. Άρθρ.23.-Τα της αγοράς των αναγκαιούντων οργάνων και σκευών δια την λειτουργίαν των σχολείων εκ της περιουσίας του σχολικού ταμείου, ως και της πωλήσεως των προϊόντων των εργασιών των σχολείων και της εκποιήσεως αχρήστου υλικού, διεξάγονται υπό της σχολικής επιτροπής άνευ των συνήθων διατυπώσεων του σχετικού νόμου. Άρθρ.24.-Εν η πόλει λειτουργούσιν εν ή πλείονα διαφόρου τύπου κατώτερα επαγγελματικά σχολεία δεν επιτρέπεται η λειτουργία διταξίου ημιγυμνασίου. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ι΄ Περί κατωτέρων Γεωργικών σχολείων. Άρθρ.25.-Σκοπός των κατωτέρων Γεωργικών σχολείων είναι η γεωργική πρακτική μόρφωσις εκείνων, οίτινες μέλλουσι να επιδοθώσιν εις το επάγγελμα του γεωργού, είτε ως καλλιεργηταί των ιδίων κτημάτων, είτε ως εργάται γεωργοί εις ξένα κτήματα ή γεωργικάς επιχειρήσεις. Άρθρ.26.-Η φοίτησις εις τα άνω σχολεία είναι διετής. Όπου αι τοπικαί συνθήκαι επιβάλλουσι, δύναται να προστεθή και τρίτη ειδική τάξις κλάδου τινός της γεωργίας ή γεωργικής βιομηχανίας. Βλ. και την περί Γεωργικών σχολείων νομοθεσίαν, κατωτέρω εν θέματι Εδ. Άρθρ.3.-«Σκοπός των δημοτικών σχολείων είναι η ηθική, θρησκευτική και εθνική αγωγή των μαθητών και η μετάδοσις εις τούτους των δια την ζωήν απαραιτήτων γνώσεων και δεξιοτήτων». Το εδάφ. 1 ετροποποιήθη ως άνω δια του Άρθρ.27.-Τα εν τω κατωτέρω γεωργικώ σχολείω διδασκόμενα μαθήματα είναι: Γεωργία, κτηνο-τροφία, δενδροκομία και κηπουρική, γεωργική βιομηχανία, αμπελουργία, μελισσοκομία, σηροτροφία και κτηνοτροφία, στοιχεία υγιεινής και στοιχεία κτηνιατρικής, προς τούτοις δε και μαθήματα γενικής μορφώσεως, νέα ελ32.Γ.α.9 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 16 ληνικά, θρησκευτικά, ιστορία, πρακτική αριθμητική και γεωμετρία. Άρθρ.28.-Τα κατώτερα γεωργικά σχολεία διακρίνονται εις τρία είδη, αναλόγως των κατά τόπους κρινομένων επικρατεστέρων κλάδων της γεωργίας, Α) εις σχολεία με ειδικότητα την μεγάλην καλλιέργειαν, Β) εις σχολεία με ειδικότητα την κτηνοτροφίαν και Γ) εις σχολεία με ειδικότητα την δενδροκομίαν και αμπελουργίαν. Άρθρ.29.-1.Το είδος του σχολείου και το αναλυτικόν πρόγραμμα αυτού καθορίζεται δια Π.Δ/τος κατόπιν προτάσεως του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. 2.Το δε λεπτομερές πρόγραμμα της διδασκαλίας και της κατανομής των ωρών του ημερησίου προγράμματος και της εν γένει διαθέσεως του χρόνου των μαθητών δι’ έκαστον σχολείον αναλόγως της ειδικότητός του και των εποχών του έτους κανονίζεται υπό του συλλόγου του σχολείου δια πράξεως αυτού εγκρινομένης υπό του Υπουργού της Παιδείας. Άρθρ.30.-Κατά τας θερινάς διακοπάς δεν διακόπτονται αι εργασίαι του σχολείου, γίνονται όμως μόνον πρακτικαί ασκήσεις και παρέχονται υπό της διευθύνσεως άδειαι απουσίας εις τους μαθητάς εκ περιτροπής εις το ήμισυ του όλου αριθμού των μαθητών εκάστης τάξεως. Ομοίως άδειαι απουσίας εκ περιτροπής παρέχονται εις το τεχνικόν προσωπικόν του σχολείου υπό του Υπουργείου. Άρθρ.31.-«1.Το διδακτικόν και βοηθητικόν προσωπικόν των κατωτέρων γεωργικών σχολείων αποτελείται εκ του Διευθυντού, αποφοίτου ανωτέρας γεωπονικής σχολής, ημετέρας ή ξένης δημοσίας ή ανεγνωρισμένης, εκτελούντος και την λογιστικήν υπηρεσίαν, δύο επιμελητών γεωπόνων, αποφοίτων μέσης γεωργικής σχολής ημετέρας ή ξένης δημοσίας ή ανεγνωρισμένης, ενός πτυχιούχου της Φιλολογίας και εν ελλείψει τούτου πτυχιούχου της Θεολογίας ή διδασκάλου των θεωρητικών μαθημάτων, εκ δύο εργατών ημερομισθίων, ενός φύλακος επί βαθμώ και μισθώ κλητήρος α΄ τάξεως και ενός υπηρέτου επί βαθμώ και μισθώ κλητήρος δ΄ τάξεως. 2.Εν οις σχολείοις προστίθεται και τρίτη τάξις ειδική δύναται να προστεθή εις το τεχνικόν προσωπικόν και εις ειδικός γεωπόνος επί βαθμώ και μισθώ αναλόγως προς τα προσόντα του. 3.Ως διευθυνταί γεωργικών σχολείων εν ελλείψει γεωπόνων αποφοίτων ανωτέρας γεωπονικής σχολής δύνανται να διορίζωνται και δημοδιδάσκαλοι μετεκπαιδευθέντες επί διετίαν εις το κατά τον Νόμ. 3600 λειτουργούντα γεωργικό φροντιστήριο. Ούτοι  διαβαθμίζονται και προάγονται και καθ’ όλο απολαύουσι των αυτών προνομίων και οι μετεκπαιδευθέντες επί διετίαν εις το Πανεπιστήμιον δημοδιδάσκαλοι. Ως επιμεληταί δε γεωπόνοι δύνανται να διορίζωνται και δημοδιδάσκαλοι μετεκπαιδευθέντες επί εν έτος εις γεωργικά φροντιστήρια, διατηρούντες τον βαθμόν και μισθόν, ον είχον εν τη δημοτική εκπαιδεύσει και προαγόμενοι κατά τας διεπούσας τους δημοδιδασκάλους διατάξεις. Τα της επί διετίαν μετεκπαιδεύσεως των δημοδιδασκάλων εις το Γεωργικό Φροντιστήριο, εις α δύνανται να υπαχθώσι και οι κατά το παρόν έτος προς ετησίαν μετεκπαίδευσιν προσκεκλημένοι, κανονίζονται εκάστοτε δια Δ/τος εκδιδομένου προτάσει των Υπουργών της Γεωργίας και Παιδείας. Η πρόσκλησις προς μετεκπαίδευσιν γίνεται ανά δύο έτη. 5.Εις γεωργικά σχολεία, μη έχοντα διευθυντήν γεωπόνον απόφοιτον ανωτέρας γεωργικής σχολής και λειτουργούντα πλησίον της έδρας γεωπόνου υπαλλήλου της γεωργικής υπηρεσίας του Κράτους, δύναται ν’ ανατεθή εις τούτον η διδασκαλία ωρισμένων γεωργικών μαθημάτων υπό του Υπουργού της Παιδείας και μετά σύμφωνον γνώμην του Υπουργού της Γεωργίας, επί επιμισθίω 300 δραχμών κατά μήνα δι’ εκάστην καθ’ εβδομάδα ώραν διδασκαλίας και επί καταβολή των δαπανωμένων οδοιπορικών των εξόδων άνευ ημερησίας αποζημιώσεως. Ούτος έχει και την γενικήν εποπτείαν του σχολείου. 6.Οι ως άνω διευθυνταί των γεωργικών σχολείων ή ως επιμεληταί γεωπόνοι υπηρετούντες είτε είναι απόφοιτοι γεωργικών σχολών είτε προέρχονται εκ μετεκπαιδευθέντων δημοδιδασκάλων λαμβάνουν το εις τους γεωπόνους τους υπαγομένους εις την αρμοδιότητα του Υπουργείου της Γεωργίας παρεχόμενον τεχνικόν επίδομα. 7.Οι διευθυνταί των γεωργικών σχολείων, εφόσον είναι απόφοιτοι ανωτέρας γεωπονικής σχολής ημετέρας ή ξένης, έχουν τον αυτόν βαθμόν και μισθόν με τους πτυχιούχους του Πανεπιστημίου λειτουργούς της μέσης εκπαιδεύσεως, προαγόμενοι κατά τας διεπούσας τους λειτουργούς τούτους διατάξεις μέχρι και του βαθμού του τμηματάρχου α΄ τάξεως. 8.Οι δε επιμεληταί γεωπόνοι έχουν τον αυτόν βαθμόν και μισθόν με τους πτυχιούχους διδασκαλείων δημοτικής εκπαιδεύσεως δημοδιδασκάλους, προαγόμενοι κατά τας διεπούσας τούτους διατάξεις μέχρι και του βαθμού του εισηγητού. Σελ. 195 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 17 9.Οι πτυχιούχοι της Φιλολογίας, Θεολογίας και των θεωρητικών μαθημάτων έχουν τον αυτόν βαθμόν και μισθόν με τους υπηρετούντας εν τοις σχολείοις της μέσης εκπαιδεύσεως, προάγονται δε κατά τας διεπούσας τούτους διατάξεις μέχρι και του βαθμού του τμηματάρχου α΄ τάξεως δυνάμενοι να μετατεθούν επί τω βαθμώ αν έχουν εις τα σχολεία της μέσης εκπαιδεύσεως. 10.Ο χρόνος της υπηρεσίας των διευθυντών των γεωργικών σχολείων αποφοίτων ανωτέρας γεωπονικής σχολής και των επιμελητών γεωπόνων εν τοις κατωτέροις γεωργικοίς σχολείοις λογίζεται δια τε την προαγωγήν και την σύνταξιν ως χρόνος εν τη γεωργική υπηρεσία του Υπουργείου Γεωργίας, ο δε χρόνος υπηρεσίας του πτυχιούχου της Φιλολογίας, Θεολογίας και των θεωρητικών μαθημάτων ως χρόνος υπηρεσίας εν τοις σχολείοις της μέσης εκπαιδεύσεως». Άρθρ.32.-«Ο διορισμός εις τα γεωργικά σχολεία των τε διευθυντών και επιμελητών γεωπόνων γίνεται δια Π.Δ/τος προκαλουμένου υπό του Υπουργού της Παιδείας, ο δε των φυλάκων και υπηρετών υπό του διευθυντού του σχολείου δια πράξεως αυτού δημοσιευομένης εις την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και εκτελουμένης και προ της δημοσιεύσεώς της. Οι αναγκαιούντες εκάστοτε εργάται του σχολείου προσλαμβάνονται υπό του διευθυντού επί ημερομισθίω κανονιζομένω δια πράξεως του Συλλόγου των διδασκόντων. Αι μεταθέσεις και προαγωγαί του διδακτικού προσωπικού των γεωργικών σχολείων γίνονται δια Π.Δ/τος κατόπιν προτάσεως του εκπαιδευτικού Συμβουλίου. Η μετάθεσις δημοδιδασκάλου μετεκπαιδευθέντος εις γεωργικά φροντιστήρια και ως διευθυντού ή επιμελητού γεωπόνου εν γεωργικοίς σχολείοις υπηρετούντος εις κενάς θέσεις δημοτικών σχολείων είτε της αυτής περιφερείας είτε άλλης, γίνεται δια πράξεως του Υπουργού της Παιδείας, προτάσει του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. Αι πειθαρχικαί ποιναί και απολύσεις επιβάλλονται εις το διδακτικόν προσωπικόν των γεωργικών σχολείων, καθ’ ον τρόπον και καθ’ ας περιπτώσεις και εις τους λειτουργούς της μέσης εκπαιδεύσεως». Άρθρ.33.-Καθήκοντα επιθεωρητού επί των γεωργικών σχολείων ασκεί ο οικείος νομογεωπόνος, εις την περιφέρειαν του οποίου λειτουργεί το γεωργικόν σχολείον ως και οι οικείοι επιθεωρηταί των γεωργικών υπηρεσιών του Κράτους, υποβάλλοντες αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν διαταγής του Υπουργού ή του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου σχετικάς εκθέσεις περί της ικανότητος του προσωπικού και της καθόλου λειτουργίας του σχολείου. Σελ. 196 Τον εν τοις γεωργικοίς σχολείοις υπηρετούντα φιλόλογον ή θεολόγον καθηγητήν ή διδάσκαλον των θεωρητικών μαθημάτων επιθεωρεί ο οικείος γενικός επιθεωρητής της μέσης εκπαιδεύσεως. Τα οδοιπορικά έξοδα και η ημερησία αποζημίωσις των επιθεωρητών των γεωργικών σχολείων καταβάλλονται εκ του προϋπολογισμού του Υπουργείου της Παιδείας». Τα άρθρ. 31-33 αντικατεστάθησαν ως άνω δια του άρθρ. 4 Νόμ. 4836/1930. Άρθρ.34.-1.Προς ίδρυσιν κατωτέρου γεωργικού σχολείου ή μετατροπήν άλλου σχολείου εις γεωργικόν απαιτείται, όπως η οικεία κοινότης ή οργανισμός τις προσφέρη κατάλληλον αγρόκτημα εκτάσεως 5 τουλάχιστον στρεμμάτων. Άρθρ.35.-1.Εν η περιπτώσει είναι αδύνατος η δωρεάν εξεύρεσις καταλλήλου αγροκτήματος δύναται να γίνη απαλλοτρίωσις τοιούτου κατά τας προς χρήσιν εκπαιδευτηρίων περί απαλλοτριώσεως κειμένας διατάξεις. 2.Το τίμημα του απαλλοτριωτέου κτήματος καταβάλλεται είτε υπό των υπό του σχολείου εξυπηρετουμένων πέριξ κοινοτήτων είτε υπό του Δημοσίου. Άρθρ.36.-«Δια την ίδρυσιν κατωτέρων γεωργικών σχολείων αναγράφεται πίστωσις εν τω προϋπολογισμώ εφάπαξ μεν δρχ. 15.000 κατά σχολείον δια την αγοράν εργαλείων κλπ., κατ’ έτος δε και εφόσον οι πόροι του σχολικού ταμείου δεν εξαρκούν 3000 δραχμαί κατά σχολείον προς αγοράν σπόρων, λιπασμάτων κλπ. Εκ των ποσών τούτων το μεν πρώτον καταβάλλεται εφάπαξ δια χρηματικού εντάλματος, εκδιδομένου επί αποδόσει λογαριασμού υπό του Υπουργείου της Παιδείας επ’ ονόματι του διευθυντού του σχολείου, το δε δεύτερον υπό του σχολικού ταμείου, εις ο παρέχεται υπό του Κράτους ετησία συνδρομή ίση προς το άνω ποσόν δια χρηματικού εντάλματος υπό του Υπουργείου της Παιδείας εκδιδομένου». Το άρθρ. 36 αντικατεστάθη ως άνω δια του άρθρ. 1 Ν.Δ. 1461/1942, κυρωθέντος δια της υπ’ αριθ. 319/1946 πρόξ. Υπουργ. Συμβουλίου. 2.Δημοτικά σχολεία ιδρύονται δια Π.Δ/τος προτάσει των εποπτικών συμβουλίων, όπου είναι δυνατόν να συγκεντρωθούν 15 τουλάχιστον μαθηταί εκ των εχόντων την νόμιμον προς φοίτησιν ηλικίαν. 3.(Κατηργήθη δια της παρ. 1 άρθρ. 5 Ν.Δ. 3970/1959, ανωτ. σελ. 176,03). 4.Τα δημοτικά σχολεία προάγονται, υποβιβάζονται ή καταργούνται επί τη βάσει του μέσου όρου των κατά τα τρία τελευταία έτη εξετασθέντων μαθητών. Δια την ύπαρξιν μονοταξίου σχολείου απαιτούνται 15-40 μαθηταί, διταξίου 41-80, τριταξίου 81-120, τετραταξίου 121-160, πενταταξίου 161-200 και εξαταξίου 201-250. Η διάταξις του εδαφίου τούτου ισχύει μόνον επί των δημοτικών σχολείων των ξενοφώνων συνοικισμών, δυναμένη να επεκταθή και επί άλλων σχολείων δια Π.Δ/τος κατ’ απόφασιν του Υπουργικού Συμβουλίου. Σελ. 188(α) 132-82 Το εδάφ. 4 είχεν αντικατασταθή δια του Ν.Δ. 1461/1942 ως εξής: «Τα δημοτικά σχολεία προάγονται, υποβιβάζονται και καταργούνται επί τη βάσει του μέσου όρου των κατά τα τρία τελευταία έτη εξετασθέντων μαθητών. Δια την ύπαρξιν μονοταξίου σχολείου απαιτούνται 15-40 μαθηταί, διταξίου 41-80, τριταξίου 81-120, τετραταξίου 121-160, πενταταξίου 161-200 και εξαταξίου 201-250», πλην η παράγραφος αύτη δεν εκυρώθη δια πράξεως Υπουργικού Συμβουλίου. Δια του Β.Δ. 17/24 Ιουν. 1938 η ισχύς του εδαφ. 4 επεξετάθη «και επί πάντων των δημοτικών σχολείων των οποίων αι δαπάναι της μισθοδοσίας του προσωπικού των δεν βαρύνουν τον προϋπολογισμόν του Κράτους, εφ’ όσον οι πόροι εξ ων καταβάλλονται αι δαπάναι αύται επαρκούν δια την πληρωμήν του προσθέτου προσωπικού. 32.Γ.α.9 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 10 5.Προς το συμφέρον της εκπαιδεύσεως δύνανται δύο ή πλείονα δημοτικά σχολεία να συγχωνευθώσιν εις εν ή εν να διαιρεθή εις πλείονα. «Τάξις έχουσα μαθητάς πλείονας των 40, διαιρείται εις τμήματα. Την διδασκαλίαν πάντων των τμημάτων του σχολείου αναλαμβάνουσιν οι εν αυτώ τοποθετημένοι διδάσκαλοι έκαστος προς συμπλήρωσιν των ωρών ας υποχρεούται να διδάσκη. Συμπληρωθεισών των υποχρεωτικών ωρών διδασκαλίας παντός του προσωπικού του σχολείου, προς συμπλήρωσιν των υπολειπομένων ωρών ανατίθεται υπό του Επιθεωρητού η διδασκαλία εις διδασκάλους άλλων σχολείων της αυτής πόλεως, εν ελλείψει δε διορίζονται νέοι διδάσκαλοι. Οι διευθυνταί των δημοτικών σχολείων διδάσκουσι υποχρεωτικώς 28 ώρας καθ’ εβδομάδα, οι δε δημοδιδάσκαλοι 32. Εις το μονοτάξιο δημοτικό σχολείο καθορίζεται υπό των οικείων Εποπτικών Συμβουλίων το ανώτατον όριον της υποχρεωτικής καθ’ εβδομάδα διδασκαλίας μη δυναμένου να υπερβή τας 36 ώρας εβδομαδιαίως». Η εντός « » παράγραφος αντικατεστάθη ως άνω δια του άρθρ. 1 Ν.Δ. 1461/1942 κυρωθέντος δια της υπ’ αριθ. 319/1946 πράξ. Υπουργ. Συμβουλίου. 6.Η σύστασις, η κατάργησις, η προαγωγή, ο υποβιβασμός, η διαίρεσις και η συγχώνευσις των σχολείων της στοιχειώδους εκπαιδεύσεως γίνεται κατά τας θερινάς διακοπάς των μαθημάτων δια Π.Δ/τος μετά πρότασιν του Εποπτικού Συμβουλίου της περιφερείας. Κατ’ εξαίρεσιν δύναται να γίνη ίδρυσις στοιχειώδους σχολείου και εις άλλην εποχήν του έτους. Το Π.Δ/μα προκειμένου μεν περί συστάσεως και προαγωγής δημοτικού σχολείου, εκδίδεται προτάσει των Υπουργών Παιδείας και Θρησκευμάτων και Οικονομικών, προκειμένου δε περί καταργήσεως, υποβιβασμού, διαιρέσεως και συγχωνεύσεως υπό μόνου του Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων. 7.Το διδακτικόν προσωπικόν των συγχωνευομένων ή διαιρουμένων σχολείων τοποθετείται υπό του Νομάρχου τη προτάσει του Εποπτικού Συμβουλίου εις τα εκ της συγχωνεύσεως ή διαιρέσεως προκύπτοντα σχολεία απολυομένων μόνον των τυχόν υπεραρίθμων, τοιούτοι δε λογίζονται οι νεώτεροι εν τη καθόλου υπηρεσία. Οι διδάσκαλοι των καταργουμένων σχολείων ή θέσεων, ως και οι υπεράριθμοι απολυόμενοι διορίζονται υποχρεωτικώς εις την πρώτην κενουμένην θέσιν της αυτής εκπαιδευτικής περιφερείας. άρθρ. 5 Νόμ. 4836/1930. Άρθρ.37.-1.Οι μαθηταί εκάστης τάξεως του γεωργικού σχολείου δεν δύνανται να υπερβώσι τους τριάκοντα. 2.Γεωργικόν σχολείον έχον κατωτέρους των 20 μαθητών εν όλω, εάν είναι διτάξιον, και των 30, εάν είναι τριτάξιον, καταργείται. Άρθρ.38.-Το υλικόν καταργουμένου σχολείου ως και η περιουσία του σχολικού ταμείου περιέρχεται εις το σχολικόν ταμείον του δημοτικού σχολείου της κοινότητος. 32.Γ.α.9 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 18 Περί κατωτέρων εμπορικών σχολείων. Άρθρ.39.-Σκοπός των κατωτέρων εμπορικών σχολείων είναι η επαγγελματική προπαρασκευή των μελλόντων να επιδοθώσιν εις το επάγγελμα του μικρεμπόρου ή να προσληφθώσιν ως υπάλληλοι εμπορικών καταστημάτων ή εμπορικών επιχειρήσεων. Βλ. και την περί Εμπορικών Σχολών νομοθεσίαν, κατωτέρω εν θέματι Εβ. Άρθρ.40.-1.Η φοίτησις εις τα κατώτερα εμπορικά σχολεία είναι τριετής. 2.Τα εν αυτοίς διδασκόμενα μαθήματα είναι: εμπορική γεωγραφία, ιστορία του εμπορίου, εμπορευματολογία, εμποριολογία και λογιστική, τεχνικά, στοιχεία εμπορικού δικαίου και πολιτικής οικονομίας, προς τούτοις δε και μαθήματα γενικής μορφώσεως, νέα ελληνικά, γενική ιστορία, θρησκευτικά, πρακτική αριθμητική, γυμναστική και υγιεινή. 3.Ομοίως προαιρετικώς και μία ξένη γλώσσα. 4.Εκ των άνω μαθημάτων τα νομικά, τα τεχνικά, η γυμναστική και η ξένη γλώσσα διδάσκονται παρά καθηγητών και διδασκάλων των άλλων σχολείων προς συμπλήρωσιν των κεκανονισμένων ωρών υποχρεωτικής διδασκαλίας ή καθ’ υπέρβασιν τούτων επί επιμισθίω 150 δραχμών κατά μήνα δι’ εκάστην καθ’ εβδομάδα ώραν διδασκαλίας. Εν ελλείψει τοιούτων ανατίθεται η διδασκαλία και εις άλλα ειδικά πρόσωπα επί τω αυτώ επιμισθίω δια πράξεως του γενικού επιθεωρητού. Άρθρ.41.-Το διδακτικόν προσωπικόν του κατωτέρου εμπορικού σχολείου αποτελείται εκ του Διευθυντού, αποφοίτου της Ανωτέρας Σχολής των Εμπορικών και Οικονομικών Επιστημών, ενός πτυχιούχου φυσικού ή χημικού και ενός πτυχιούχου της φιλολογίας και εν ελλείψει τοιούτου ενός διδασκάλου των θεωρητικών μαθημάτων ή πτυχιούχου της θεολογίας. 2.Το υπηρετικόν προσωπικόν αποτελείται εξ ενός υπηρέτου ή υπηρετρίας. «3.Το διδακτικόν και υπηρετικόν προσωπικόν των κατωτέρων εμπορικών σχολείων διέπεται όσον αφορά τον διορισμόν, την μετάθεσιν είτε εις άλλα εμπορικά σχολεία είτε εις σχολεία της μέσης εκπαιδεύσεως, την προαγωγήν, την απόλυσιν και τας πειθαρχικάς ποινάς υπό των διατάξεων των ισχυουσών εκάστοτε επί του διδακτικού και υπηρετικού προσωπικού των σχολείων της μέσης εκπαιδεύσεως. 4.Η εν τοις κατωτέροις εμπορικοίς σχολείοις υπηρεσία των μεν αποφοίτων ανωτέρας σχολής των οικονομικών και εμπορικών επιστημών λογίζεται ως υπηρεσία εν ταις δημοσίαις εμπορικαίς σχολαίς του Κράτους, των δε λοιπών ως υπηρεσία εν τοις σχολείοις της μέσης εκπαιδεύσεως. 5.Καθήκοντα επιθεωρητού επί μεν των αποφοίτων ανωτέρας εμπορικής σχολής επί του διδακτικού προσωπικού των κατωτέρων εμπορικών σχολείων ασκεί ο επιθεωρητής της εμπορικής εκπαιδεύσεως, επί δε των λοιπών ο οικείος γενικός επιθεωρητής των σχολείων». Τα εντός « » εδάφια 3, 4 και 5 προσετέθησαν δια του άρθρ. 6 Νόμ. 4836/1930. Άρθρ.42.-Το αναλυτικόν και ωρολόγιον πρόγραμμα των κατωτέρων εμπορικών σχολείων ορισθήσεται δια Π.Δ/τος κατόπιν προτάσεως του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΒ΄ Περί κατωτέρων Βιοτεχνικών σχολείων. Άρθρ.43.-Σκοπός των κατωτέρων Βιοτεχνικών σχολείων είναι η προπαρασκευή των μελλόντων να ασκήσωσι το επάγγελμα του τεχνίτου εις πάντας τους κλάδους της επεξεργασίας του ξύλου, του μετάλλου και του πηλού. Άρθρ.44.-Η φοίτησις εν τοις άνω σχολείοις διαρκεί αναλόγως του ειδικού κλάδου, ον επιθυμεί να ακολουθήση ο μαθητευόμενος, δεν δύναται όμως να είναι μικροτέρα των δύο ετών. Τα εν αυτοίς διδασκόμενα μαθήματα είναι ειδικής και γενικής μορφώσεως. Τα γενικής μορφώσεως, άτινα είναι κοινά δι’ όλους τους κλάδους, είναι νέα ελληνικά, γενική ιστορία, θρησκευτικά και στοιχεία υγιεινής και στοιχεία των καθηκόντων και δικαιωμάτων του πολίτου. Τα δε ειδικά, ανάλογα προς τον κλάδον, ον θα ακολουθήση ο μαθητευόμενος, ορισθήσονται δια Δ/τος προκαλουμένου υπό του Υπουργού της Παιδείας κατόπιν προτάσεως του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. Άρθρ.45.-1.Δια Π.Δ/τος εφ’ άπαξ εκδοθησομένου κατόπιν γνωματεύσεως του εκπαιδευτικού Συμβουλίου υπό των επί της Παιδείας και των Οικονομικών Υπουργών κανονισθήσεται το διδακτικόν και βοηθητικόν προσωπικόν των κατωτέρων βιοτεχνικών σχολείων ως και η διαβάθμισις και μισθοδοσία τούτου. 2.Δι’ ομοίου Δ/τος ορισθήσονται και τα απαραίτητα εργαστήρια προς λειτουργίαν των διαφόρων κλάδων του βιοτεχνικού σχολείου. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΖ΄ Περί κατωτέρων Οικοκυρικών σχολείων Άρθρ.4.-1.Όπου λειτουργούν δύο ή περισσότερα σχολεία της στοιχειώδους εκπαιδεύσεως έκαστον τούτων έχει ιδίαν εκπαιδευτικήν περιφέρειαν κανονιζομένην υπό του Εποπτικού συμβουλίου. Μαθήματα του δημοτικού σχολείου. Άρθρ.46.-Σκοπός των κατωτέρων οικοκυρικών σχολείων είναι η πλησιεστέρα προπαρασκευή δια την ζωήν εκείνων εκ των θηλέων όσα δεν πρόκειται να φοιτήσουν εις ανώτερα σχολεία. Σελ. 197 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 19 Άρθρ.47.-(Δεν υπάρχει εις το επίσημον κείμενον). Άρθρ.48.-Τα εν τοις σχολείοις τούτοις διδασκόμενα μαθήματα είναι τα εξής. Πρακτική αριθμητική και γεωμετρία, καταστιχογραφία, σχέδιον, στοιχεία υγιεινής, γυμναστική, βρεφοκομία, νοσηλεία, οικιακή οικονομία και οικιακά έργα, κοπτική και ραπτική, ποικιλτική, κεντητική, πλεκτική, πλυντική και μαγειρική, υφασματολογία, ανθοκομία και κηπουρική. Εις τα ανωτέρω μαθήματα δύνανται να προστεθώσι και άλλα ή και να απολειφθώσι τινά προτάσει του Εκπαιδευτικού Συμβουλίου. Το αναλυτικόν και ωρολόγιον πρόγραμμα των μαθημάτων τούτων κανονισθήσεται δια Π.Δ/τος. Βλ. την περί οικοκυρικών σχολών νομοθεσίαν, κατωτέρω εν θέματι Εγ. Άρθρ.49.-«1.Το διδακτικόν προσωπικόν των κατωτέρων οικοκυρικών σχολείων αποτελείται εκ μιας διδασκαλίσσης, πτυχιούχου διδασκαλείου δημοτικής εκπαιδεύσεως και μιας διδασκαλίσσης των οικοκυρικών μαθημάτων, εχούσης τα κατά τας κειμένας διατάξεις απαιτούμενα προσόντα δια τον διορισμόν εις τα ανώτερα παρθεναγωγεία και λοιπά σχολεία της μέσης εκπαιδεύσεως, το δε υπηρετικόν προσωπικόν εκ μιας υπηρετρίας επί βαθμώ και μισθώ κλητήρος δ΄ τάξεως. 2.Τα κατώτερα οικοκυρικά σχολεία υπάγονται εις την δικαιοδοσίαν του Εποπτικού Συμβουλίου της δημοτικής εκπαιδεύσεως, εις την περιφέρειαν του οποίου λειτουργούν και υπό του οποίου διενεργείται ο διορισμός, η προαγωγή, η μετάθεσις, αι πειθαρχικαί ποιναί και η απόλυσις του διδακτικού προσωπικού των μεν δημοδιδασκαλισσών κατά τας διεπούσας τους δημοδιδασκάλους διατάξεις, των δε διδασκαλισσών των οικοκυρικών μαθημάτων κατά τας περί τούτων ισχυούσας διατάξεις. 3.Δια Δ/τος ορισθήσονται και τα απαραίτητα εργαστήρια δια την λειτουργίαν των κατωτέρων οικοκυρικών σχολείων». Το άρθρ. 49 αντικατεστάθη ως άνω δια του άρθρ. 7 Νόμ. 4836/1930. Άρθρ.50.-Η ισχύς του παρόντος άρχεται από της δημοσιεύσεως αυτού εν τη Εφημερίδι της Κυβερνήσεως. Σελ. 198 Άρθρ.5.-1.Εις τα δημοτικά σχολεία διδάσκονται τα εξής μαθήματα. α)Θρησκευτικά, β) Ελληνικά, γ) πρακτική αριθμητική, δ) στοιχειώδης γεωμετρία, ε) ιστορία του Ελληνικού Έθνους και τα κυριώτατα της παγκοσμίου, ς) γεωγραφία, ζ) στοιχεία φυσικής ιστορίας, φυσικής και χημείας μετ’ εφαρμογών εις την υγιεινήν, την γεωργίαν και τον πρακτικόν βίον, η)ωδική, θ) καλλιγραφία, ι) ιχνογραφία, ια)χειροτεχνία, ιβ) γυμναστική. Δια του άρθρ. 5 Ν.Δ. 3628/1956 (ανωτέρω σελίς 43) εις τα ανωτέρω μαθήματα προσετέθησαν και α) το μάθημα της αγωγής του πολίτου, και β) το μάθημα της πατριδογνωσίας. 2.Του μαθήματος των Θρησκευτικών απαλλάσσονται οι ετερόθρησκοι και ετερόδοξοι, της δε γυμναστικής οι κωλυόμενοι δια λόγους υγείας βεβαιουμένους υπό επιτροπής, αποτελουμένης εκ του διευθυντού του σχολείου και του σχολιάτρου της περιφερείας ή τούτου κωλυομένου εξ ιδιώτου ιατρού, οριζομένου υπό του επιθεωρητού και αμειβομένου υπό του γονέως ή κηδεμόνος του μαθητού, ούτινος ζητείται η απαλλαγή από της γυμναστικής. 3.Εν οις δημοσίοις σχολείοις πολλοί των μαθητών είναι ετερόδοξοι δύναται να διορισθή ίδιος διδάσκαλος των Θρησκευτικών ομόδοξος των μαθητών επί μισθώ δρχ. 500 κατά μήνα. 4.Εν οις σχολείοις φοιτώσιν ικανοί μαθηταί αλλόθρησκοι και αλλόγλωσσοι δύναται να διορισθή ίδιος διδάσκαλος της θρησκείας και της γλώσσης των μαθητών τούτων επί μισθώ δραχμών χιλίων κατά μήνα. Σελ. 189 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 32.Γ.α.9 11 ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ΄ Υποχρεωτική φοίτησις. Άρθρ.6.-1.Οι παίδες αμφοτέρων των φύλων υποχρεούνται να φοιτώσιν εις τα δημοτικά σχολεία του Κράτους από του έκτου έτους της ηλικίας συμπεπληρωμένου ή συμπληρουμένου μέχρι 1ης Ιανουαρίου και μέχρι τέλους των μαθημάτων του δημοτικού σχολείου. Της υποχρεώσεως ταύτης απαλλάσσονται α) οι κατ’ ιδίαν διδασκόμενοι τα μαθήματα του δημοτικού σχολείου, β) οι νοσούντες νόσημα μεταδοτικόν, γ) οι πνευματικώς ανώμαλοι και δ) οι συμπληρώσαντες ήδη το 14ον έτος της ηλικίας. «Δεν επιτρέπεται εγγραφή μαθητών εις την α΄ τάξιν του δημοτικού σχολείου, αν δεν έχουν συμπεπληρωμένον το ως άνω καθοριζόμενον όριον ηλικίας. Πάσα πράξις εγγραφής μαθητού, μη έχοντος την προς τούτο νόμιμον ηλικίαν, είναι άκυρος. Η ισχύς της τελευταίας ταύτης διατάξεως άρχεται από του σχολικού έτους 1934-1935». Τα εντός « » προσετέθησαν δια του άρθρ. 22 Νόμ. 6040/1934. 2.Γονείς ή κηδεμόνες, ων τα τέκνα πρόκειται να φοιτήσωσιν εις ιδιωτικόν σχολείον ή να διδαχθώσιν κατ’ οίκον ή να εγγραφώσιν εις δημόσιον σχολείον άλλης σχολικής περιφερείας, υποχρεούνται να δηλώσι τούτο εντός δέκα ημερών από της ενάρξεως του σχολικού έτους εγγράφως εις τον διευθυντή του σχολείου της περιφερείας, εν η κατοικούσιν, υπέχοντες ευθύνας εν περιπτώσει ψευδούς δηλώσεως κατά το άρθρ. 271 του Ποινικού νόμου. 3.Άμα τη ενάρξει του σχολικού έτους ο προϊστάμενος του σχολείου υποχρεούται να τοιχοκολλήση εις τε την θύραν του σχολείου και εις το κεντρικώτερον μέρος της κοινότητος δήλωσιν, δι’ ης καθιστά γνωστόν τον χρόνον της ενάρξεως και λήξεως των εγγραφών, ως και πίνακα των παίδων αμφοτέρων των φύλων των συμπληρούντων την νόμιμον προς εγγραφήν ηλικίαν. Τον πίνακα τούτον ο προϊστάμενος του σχολείου υποχρεούται ευθύς μετά την λήξιν εκάστου σχολικού έτους να ζητή εγγράφως παρά του Προέδρου της Κοινότητος ή του Δημάρχου της πόλεως. 4.Οι δήμαρχοι ή οι πρόεδροι των κοινοτήτων οφείλουσι να καταρτίσωσι εφ’ απλού χάρτου τον εν τω προηγουμένω εδαφίω αναφερόμενον πίνακα κατ’ ενορίας, να αποστείλωσι δ’ επί αποδείξει μέχρι της 15ης Σεπτεμβρίου εις τον προϊστάμενον του σχολείου. Τους μη συμμορφουμένους προς την διάταξιν ταύτην η διεύθυνσις του σχολείου αναφέρει προς τον οικείον νομάρχην, όστις μετ’ έγγραφον  Σελ. 190 απολογίαν αυτών δύναται να τιμωρήση τούτους δια προστίμου μη υπερβαίνοντος τας χιλίας δραχμάς ανεκκλήτως. Το πρόστιμον τούτο εισπράττεται υπέρ του σχολικού ταμείου. Το πρόστιμον τούτο ορίσθη εις δραχ. 600, εισπράττεται δε υπέρ των οικείων Νομ. Επιτρ. Καταπολ. Αναλφαβητισμού, δυνάμει του άρθρ. 30 Ν.Δ. 3094/54. 5.Την επομένην της λήξεως των εγγραφών ο προϊστάμενος του σχολείου ειδοποιεί εγγράφως τους γονείς ή κηδεμόνας των μη εγγραφέντων μαθητών ότι παρέχεται εις αυτούς προθεσμία δέκα πέντε ημερών, αρχομένη από της λήξεως των εγγραφών, όπως εγγράψωσι τα τέκνα των, μετά παρέλευσιν της οποίας υπόκεινται εις τας κατωτέρω οριζομένας ποινάς. 6.Γονείς ή κηδεμόνες μη εγγράφοντες εντός των νομίμων προθεσμιών τους υποχρέους εις φοίτησιν εις το δημοτικόν σχολείον παίδας ή αμελούντες της τακτικής αυτών φοιτήσεως υπόκεινται εις πρόστιμον δραχμών 50-500 και εν υποτροπή μέχρι 1000. Τας ποινάς ταύτας επιβάλλει ο αρμόδιος επιθεωρητής συνεπεία αναφοράς του διευθυντού του σχολείου ή της οικείας αστυνομικής αρχής, υποχρεουμένης να συλλαμβάνη και οδηγή εις το σχολείον τους τυχόν κατά τας ώρας της διδασκαλίας περιφερομένους παίδας και να καταγγέλη τους γονείς ή κηδεμόνας αυτών. 7.Κατά των αποφάσεων τούτων δύνανται οι τιμωρούμενοι να υποβάλουν ένστασιν εις το Εποπτικόν Συμβούλιον της περιφερείας εντός δέκα ημερών από της εις αυτούς κοινοποιήσεως των αποφάσεων. Το δε εποπτικόν συμβούλιον εντός 20 ημερών από της λήξεως της ενστάσεως αποφαίνεται, δυνάμενον να επικυρώση ή ακυρώση την περί επιβολής προστίμου απόφασιν του επιθεωρητού ή και να τροποποιήση αυτήν επί το επιεικέστερον. 8.Τας τοιαύτας αποφάσεις, καθισταμένας οριστικάς, ανακοινοί ο Επιθεωρητής εις τον οικείον ταμίαν, όστις εισπράττει τα επιβληθέντα πρόστιμα όπως και τα λοιπά δημόσια έσοδα και αποδίδει αυτά εις τα ταμεία των σχολείων, εν οις ανήκουσιν οι μαθηταί των τιμωρουμένων γονέων ή κηδεμόνων. 9.Οι προϊστάμενοι των σχολείων υποχρεούνται κατά το τέλος εκάστου μηνός να αναφέρωσιν εις τον οικείον Επιθεωρητήν πάσαν πληροφορίαν σχετικήν προς τας απουσίας των μαθητών, συγχρόνως δε και τας ενεργείας αυτών τας επιβαλλομένας υπό των διατάξεων του παρόντος, οι δ’ Επιθεωρηταί κατά τας περιοδείας των να εξετάζωσι δια παντός τρόπου και εξακριβώσι την πιστήν εφαρμογήν των σχετικών προς τας εγγραφάς και απουσίας των μαθητών διατάξεων. 10.Καταργείται πάσα διάταξις αντικειμένη εις τας διατάξεις του άρθρου τούτου. 32.Γ.α.9 Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση 12 Άρθρ.7.-1.Οι εκ δημοσίων δημοτικών σχολείων προερχόμενοι εγγράφονται επί τη βάσει του ενδεικτικού ή αποδεικτικού των σπουδών. Οι εξ ιδιωτικών σχολείων προερχόμενοι και οι κατ’ οίκον διδαχθέντες εγγράφονται εις δημόσια δημοτικά σχολεία μετά κατατακτήριον εξέτασιν προ του συλλόγου των διδασκόντων εις ην τάξιν ήθελον κριθή ικανοί, αλλ’ ουχί εις ανωτέραν της αναλογούσης εις την ηλικίαν των. 2.Αι κατατακτήριοι εξετάσεις γίνονται κατά το πρώτον δεκαπενθήμερον από της ενάρξεως του σχολικού έτους ή κατά το δεύτερον δεκαπενθήμερον του Ιουνίου, κατ’ εξαίρεσιν δε τη αδεία του Επιθεωρητού και κατ’ άλλην εποχήν του έτους. 3.Μετεγγραφή επιτρέπεται μόνον δια μετοίκησιν των γονέων ή κηδεμόνων δια λόγους υγείας βεβαιουμένους υπό του σχολικού ιατρού της περιφερείας ή εν ελλείψει τούτου υπό δύο ιατρών, εις εξαιρετικάς δε περιπτώσεις τη αδεία του Επιθεωρητού των δημοτικών σχολείων. Άρθρ.8.-1.Τα της ενάρξεως και λήξεως του σχολικού έτους ως και των μαθημάτων των σχολείων της στοιχειώδους εκπαιδεύσεως κανονισθήσονται δια Π.Δ/τος. 2.Ωσαύτως δια Π.Δ/τος κανονισθήσονται τα της προαγωγής και απολύσεως των μαθητών της στοιχειώδους εκπαιδεύσεως, ως και αι ημέραι καθ’ ας δεν εργάζονται τα σχολεία αυτής. 