text: مروری بر تاریخچه و رشد شگفت‌انگیز مرورگر گوگل کروم اگرچه قدمت برخی از مرورگرهای وب بسیار بیشتر از گوگل کروم است، اما این مرورگر با فاصله‌ی زیادی در حال حاضر پرطرفدارترین مرورگر وب محسوب می‌شود. گوگل کروم بعد از عرضه، خیلی سریع موفق شد رقبایی مانند اینترنت اکسپلورر، فایرفاکس و سافاری را پشت سر بگذارد. سه روز قبل سالگرد تولد ۱۱ سالگی گوگل کروم بود و به همین بهانه قصد داریم نگاهی به تاریخچه این مرورگر جذاب بیندازیم. توسعه یک مرورگر بهترمرورگر گوگل کروم در تاریخ ۴ سپتامبر ۲۰۰۸ منتشر شد. در آن زمان، از آنجایی که سافاری فقط محدود به گجت‌های اپل بود، در زمینه‌ی مرورگرها اکثر کاربران از اینترنت اکسپلورر و فایرفاکس استفاده می‌کردند. اینترنت اکسپلورر در زمینه‌ی تعداد کاربران حرف اول را می‌زد ولی روی هم رفته همواره مورد انتقاد گسترده قرار می‌گرفت. فایرفاکس ویژگی‌های جذاب‌تری داشت ولی در مقایسه با سهم بازار ۶۰ درصدی اینترنت اکسپلورر، تنها حدود ۳۰ درصد از کاربران از فایرفاکس استفاده می‌کردند. چند روز قبل از انتشار گوگل کروم، این شرکت در وبلاگ خود پستی با عنوان رویکرد تازه در قبال مرورگر منتشر کرد. در این پست گوگل توضیح داد که آن‌ها می‌خواهند مرورگر جدیدی را منتشر کنند زیرا به اعتقاد آن‌ها، با این کار می‌توانند ارزش بیشتری برای کاربر ایجاد کنند و در عین حال، به نوآوری در وب کمک می‌کنند. در ضمن گوگل توضیح داد که کروم یک پروژه اوپن سورس یا متن‌باز است. به همین خاطر کد اصلی یا سورس کد این پروژه از طریق مرورگر Chromium در اختیار عموم قرار گرفت و گوگل برای توسعه آن از بخش‌های موجود در WebKit اپل و فایرفاکس استفاده کرد. طبیعتا، اولین نسخه‌ای که از این مرورگر منتشر شد نسخه بتا بود که در دسترس کاربران ویندوز قرار گرفت. اگرچه سه ماه بعد برای کاربران ویندوز نسخه با ثبات گوگل کروم منتشر شد، ولی کاربران مک و لینوکس حدود ۲ سال بعد در سال ۲۰۱۰ موفق شدند از نسخه با ثبات این مرورگر استفاده کنند. این مرورگر نسبت به رقبا مزایای زیادی را ارائه می‌کرد. اول از همه، گوگل نسبت به رقبا بودجه بسیار بیشتری را برای این پروژه اختصاص می‌داد. علاوه بر این در نگاه گوگل، مرورگر کروم بیش از یک مرورگر صرف بود و به همین خاطر بستری برای توسعه اپلیکیشن‌های تحت وب فراهم کرد. در ضمن به لطف جدا کردن پردازش‌های مربوط به تب‌های مختلف، اگر یک وب‌سایت مشکل ایجاد می‌کرد، این موضوع منجر به هنگ کردن کل مرورگر نمی‌شد و تنها تب مذکور بسته می‌شد. این موارد در کنار سرعت بالا، رابط کاربری ساده و البته حضور در انواع پلتفرم‌ها باعث شد که کروم خیلی سریع محبوبیت گسترده‌ای پیدا کند. گوگل در زمان مناسب محصول مناسبی را توسعه داد و خیلی زود مورد استقبال گسترده کاربران قرار گرفت. رشد شگفت‌انگیزگوگل کروم طی سال‌های گذشته به‌صورت آهسته و پیوسته به رشد خود ادامه داده است. تا سال ۲۰۱۰، این مرورگر در تمام سیستم‌عامل‌های دسکتاپ حضور داشت و در سال ۲۰۱۲ هم به اندروید و iOS راه پیدا کرد. در سال ۲۰۱۳، گوگل بر مبنای موتور WebKit که طی ۵ سال گذشته از آن استفاده می‌کرد، موتور مرورگر Blink را خلق کرد. مهم‌ترین وظیفه موتور مرورگر، ترجمه HTML و دیگر بخش‌های صفحه وب به چیزی است که کاربران در نمایشگر گجت‌های خود می‌توانند ببینند. موتور مرورگر Blink انعطاف‌پذیری بیشتری برای ارائه‌ی قابلیت‌های جدید در مرورگر کروم به ارمغان آورد و خیلی زود تمام مرورگرهای مبتنی بر Chromium به بهره‌گیری از این موتور روی آوردند. از آن زمان، شرکت‌های زیادی مرورگر خود را بر مبنای نسخه متن‌باز Chromium توسعه داده‌اند که از بین آن‌ها می‌توانیم به Brave، Vivaldi و Opera اشاره کنیم. حتی مایکروسافت هم تصمیم گرفته برای مرورگر مایکروسافت اج از Chromium استفاده کند. با توجه به شمار زیاد مرورگرهای مبتنی بر موتور Blink و دیگر تکنولوژی‌های گوگل، تکنولوژی‌های وب تا حد زیادی با در نظر گرفتن کروم توسعه پیدا کردند. یکی از دلایل اصلی رشد همه‌جانبه مرورگر کروم هم به همین موضوع برمی‌گردد. در نهایت، مرورگر کروم آن‌قدر قدرتمند شد که این شرکت یک سیستم‌عامل مستقل را به نام Chrome OS بر محور آن توسعه داد. امروزه، کروم‌بوک‌ها توجهات زیادی را جلب می‌کنند و روزبه‌روز در زمینه‌هایی مانند صنعت آموزش تا حتی استفاده‌های خانگی، مورد توجه کاربران بیشتری قرار می‌گیرند. و نطفه این سیستم‌عامل و گجت‌های مبتنی بر آن، به یک رویکرد تازه در قبال مرورگرها برمی‌گردد. چیزی بیش از یک مرورگر صرفگوگل کروم و در کل محیط وب، طی ۱۱ سال گذشته تغییرات گسترده‌ای را پشت سر گذاشته‌اند. گوگل کروم حالا صرفا یک مرورگر ساده نیست و مانند خود گوگل، در حوزه‌های مختلفی حضور دارد و به یک نوع پلتفرم معتبر بدل شده است. محبوبیت اپلیکیشن‌های تحت وب روزبه‌روز افزایش پیدا می‌کند، استانداردهای وب همچنان در حال تغییر و توسعه هستند و در مرکز این موارد، گوگل کروم قرار دارد. بسیاری از توسعه‌دهندگان برای طراحی و توسعه اپلیکیشن‌های تحت وب و سایت‌ها، به‌صورت پیش‌فرض مرورگر کروم را در نظر می‌گیرند. به گزارش StatCounter، در بین تمام پلتفرم‌های موجود، مرورگر کروم ۶۴ درصد از کاربران را در اختیار دارد و بعد از آن مرورگر سافاری قرار دارد که به لطف گجت‌های iOS توانسته ۱۵٫۵ درصد از کاربران را در اختیار داشته باشد. فایرفاکس هم با داشتن ۴٫۴ درصد از این کاربران در مقام سوم قرار گرفته است. با توجه به اینکه در حال حاضر فایرفاکس و سافاری تنها مرورگرهای مهمی هستند که از Chromium بهره نمی‌برند، معلوم نیست در آینده‌ی نه‌چندان دور وب چگونه توسعه پیدا می‌کند. آیا گوگل کروم برای همیشه سلطان این حوزه باقی می‌ماند؟ یا اینکه تلاش‌های اخیر فایرفاکس باعث می‌شود این مرورگر به رقیب مهم‌تری برای کروم بدل شود؟ یا شاید هم در آینده‌ی نزدیک نحوه تعامل ما با وب به صورت گسترده تغییر می‌یابد و مرورگرهایی به شکل فعلی منقرض می‌شوند؟ آینده هرچه که باشد، به هیچ عنوان نمی‌توان نقش مهم مرورگر کروم را در حوزه اینترنت و وب کتمان کرد. بیشتر بخوانید: چرا مرورگر گوگل کروم حجم زیادی از حافظه رم را اشغال می‌کند؟ منبع: Android Authority