text: از صورت فلکی جبار تا ستاره سهیل؛ زیبایی‌های آسمان در فصل زمستان آسمان زمستان به ستاره‌های درخشانش معروف است. هر چند که بخش مرکزی و پ-ن-ر راه شیری در این فصل در آسمان شب دیده نمی‌شود، اما ستاره‌های پ-ن-ر زمستانی و راه شیری کم‌فروغ، به همراه تعداد زیادی از اجرام غیرستاره‌ای نسبتا پ-ن-ر که می‌توان با تلسکوپ‌های کوچک به سراغ رصد آن‌ها رفت، منظره‌ای را پدید می‌آورند که ارزش تحمل سرمای شب‌های زمستانی را دارد. به خصوص که سیاره درخشان زهره نیز اکنون مهمان آسمان شامگاهی است. این شب‌ها برای دیدن اولین جرم آسمانی نیازی نیست تا تاریک شدن آسمان صبر کنید. بلافاصله پس از غروب خورشید سیاره درخشان زهره بالاتر از افق غرب در آسمان دیده می‌شود. با تاریک شدن آسمان اما می‌توان درخشش واقعی این سیاره را مشاهده کرد. در ابتدای شب و در افق مقابل هم نمایش باشکوهی برپاست. با تاریک شدن آسمان می‌توانید نظاره‌گر طلوع ستاره‌های درخشان زمستانی بر فراز افق شرق باشید. صورت فلکی جبار یا شکارچی بارزترین صورت فلکی فصل زمستان است. سه ستاره‌ای که در کنار هم نمایان‌گر کمربند این شکارچی آسمانی‌اند در نگاه اول به راحتی قابل تشخیص هستند. سه ستاره نسبتا پ-ن-ر و هم‌نور که در یک راستا قرار گرفته‌اند و اگر اهل نگاه کردن به آسمان شب باشید، احتمالا آن‌ها را دیده‌اید. ستاره‌های رجل الجبار و ابط الجوزا پ-ن-رترین ستاره‌های صورت فلکی جبار هستند. اما ستاره ابط الجوزا در چند هفته اخیر افت نور محسوس و شدیدی داشته است. به طوری که به کم‌نورترین حالت خود در یک قرن اخیر رسیده است. این ستاره که در شرایط عادی جزء ده ستاره پ-ن-ر آسمان شب است اکنون در فهرست بیست ستاره پ-ن-ر آسمان نیز جای نمی‌گیرد. مسئله‌ای که هنوز علت آن به طور دقیق مشخص نیست. جاذبه‌های صورت فلکی جبار به این جا ختم نمی‌شود. این صورت فلکی میزبان یکی از پ-ن-رترین سحابی‌های آسمان است که در آسمان‌های تاریک با چشم غیرمسلح هم دیده می‌شود. سحابی جبار سوژه رصدی جذابی برای رصد با تلسکوپ‌های آماتوری کوچک نیز هست. تصویری عمیق از صورت فلکی جبار بر فراز آنتن‌های آرایه رادیویی آلما. سحابی جبار در مرکز تصویر دیده می‌شود. (