text: در مرز‌های منظومه شمسی و فضای میان‌ستاره‌ای چه می‌گذرد؟ شاید در نگاه اول به نظر برسد در مرزهای منظومه شمسی، جایی بسیار دور از خورشید، تک‌ستاره سامانه ستاره‌ای ما، شرایط آرامی حکمفرما باشد. اما واقعیت این است که در این منطقه از منظومه شمسی نبردی سخت میان باد خورشیدی و پرتوهای میان‌ستاره‌ای در جریان است. داده‌های جدید فضاپیمای وویجر ۲ اطلاعات تازه‌ای را در این باره در اختیار دانشمندان قرار داده است. باد خورشیدی جریانی از ذرات باردار و داغی است که به طور پیوسته از خورشید به بیرون منتشر می‌شود و منظومه شمسی را دربرمی‌گیرد. باد خورشیدی تاثیرات مختلفی روی اجرام منظومه شمسی می‌گذارد. از تاثیر روی برخی ماهواره‌هایی که در مدار زمین قرار دارند تا غیرممکن کردن شکل‌گیری حیات در سیاراتی که جوی پیرامون آن‌ها وجود ندارد تا از سطح سیاره محافظت کند. با این حال باد خورشیدی در مرزهای منظومه شمسی و در نبرد با پرتوهای کیهانی پیروز میدان است و از رسیدن این پرتوها به نواحی درونی منظومه شمسی جلوگیری می‌کند. باد خورشیدی در تمام جهات میلیاردها کیلومتر گسترده می‌شود و حبابی از انرژی را به دور منظومه شمسی شکل می‌دهد. در لبه‌های این حباب باد خورشیدی در نهایت با پرتوهای کیهانی که از فضای میان‌ستاره‌ای می‌آیند برخورد می‌کند و دیواری ضخیم و داغ از پلاسما شکل می‌گیرد. این منطقه چیزی در حدود ۱۲۰ واحد نجومی (معادل متوسط فاصله زمین از خورشید) از خورشید فاصله دارد. دیواری که باعث منحرف شدن و کم‌اثر شدن پرتوهای قدرتمندی می‌شود که از سمت ستاره‌های دوردست و انفجارهای کیهانی به سوی منظومه شمسی می‌آیند. فضاپیمای وویجر ۲ که چندی پیش از این مرز عبور کرد اطلاعات ارزشمندی را از این ناحیه منظومه شمسی به زمین ارسال کرده است. داده‌های وویجر ۲ نشان می‌دهند که دیوار پلاسما در مرزهای منظومه شمسی تا حد زیادی نسبت به پیش‌بینی‌های قبلی ضخیم‌تر و داغ‌تر است. طبق پژوهش‌های انجام شده این دیوار پلاسما مانع ورود ۷۰ درصد تابش کیهانی به منظومه شمسی می‌شود. فضاپیمای وویجر ۲ در اواخر سال ۲۰۱۸ میلادی از مرزهای منظومه شمسی گذر کرد. این دومین بار بود که فرستاده‌ای از بشر وارد فضای میان‌ستاره‌ای شد. فضاپیمای وویجر ۱ نیز پیش از این و در سال ۲۰۱۲ از این مرز گذر کرده بود. با این حال با توجه به مشکل سنسور فضاپیمای وویجر ۱ این فضاپیما نتوانست در زمان گذر از این ناحیه به جمع‌آوری داده مشغول شود. داده‌های فضاپیمای وویجر ۲ نشان می‌دهند دما در دیوار پلاسما منظومه شمسی که به Heliopause معروف است به ۳۱ هزار درجه سانتی‌گراد می‌رسد. این چیزی در حدود دو برابر دمایی است که مدل‌ها پیش‌بینی می‌کردند. سپر منظومه شمسی در مقابل پرتوهای کیهانی البته کامل و یک‌دست نیست. با این حال داده‌های وویجر ۲ بیان‌گر آن است که Heliopause نقش مهمی در محافظت از خانه کیهانی ما در مقابل آن‌چه در فضای میان‌ستاره‌ای می‌گذرد دارد. عکس کاور: طرحی گرافیکی از فضاپیماهای وویجر ۱ و ۲ در زمان ترک منظومه شمسی.