Umdeildu deilistofnarnir í Norðaustur-Atlantshafi ræddir á Sjávarútvegsráðstefnunni Efasemdir um lögmæti þríhliða samnings án aðkomu Íslendinga og Grænlendinga . Ráðuneytið spyr um aðkomu að fiskveiðistjórnun . Undir lok október birtist tilkynning um að fulltrúar Evrópusambandsins , Færeyja , Grænlands , Íslands , Noregs og Rússlands hafi komist að samkomulagi um heildarveiði á makríl , kolmunna og norsk-íslenskri vorgotssíld í Norðaustur-Atlantshafi árið 2020 . Samþykkt var að veiða mætti jafnmikið og ráðgjöf Alþjóðahafrannsóknaráðsins ( ICES ) segir til um , en samkvæmt henni er óhætt að veiða 922 þúsund tonn af makríl , 1.162 þúsund tonn af kolmunna og 589 þúsund tonn af síld . Þetta samkomulag var gert á árlegum strandríkjafundi í London . Jafnframt gerðu Evrópusambandið , Noregur og Freyjar með sér samkomulag um skiptingu veiðanna , en hvorki Íslendingar , Grænlendingar né Rússar fengu að vera með í því samkomulagi . Þetta er sama fyrirkomulag og haft hefur verið undanfarin ár . Íslendingar hafa ár hvert furðað sig á þessari niðurstöðu . Jóhann Sigurjónsson rakti þessa sögu á Sjávarútvegsráðstefnunni í Hörpu fyrr í mánuðinum . Veiðistjórnun í uppnámi Hann sagði veiðistjórnun á þessum þremur verðmætu uppsjávarstofnum hafa verið í algjöru uppnámi undan farin ár vegna þess að ekkert samkomulag er í gildi um veiðar á kolmunna og norsk-íslenskri síld , auk þess sem Ísland og Grænland eru útilokuð frá þríhliða samkomulagi Evrópusambandsins , Noregs og Færeyja um makrílveiðar . Hann sagðist reyndar efast um lögmæti þessa þriggja aðila samnings , og beindi spurningu þar um sérstaklega til lögfræðinganna sem sátu með honum við pallborðið . „ Uppsjávarstofnarnir eru nú í hættu , “ sagði Jóhann . Hann sagði að vissulega hafi komið tiltölulega stórir árgangar undanfarið sem hafi bjargað málunum . Hagstæðar umhverfisaðstæður með nokkrum tiltölulega stórum árgöngum hafi bjargað málum þrátt fyrir þennan skort á samvinnu undanfarin ár . „ En horfurnar eru ekki góðar ef þetta heldur svona áfram . “ Frummælendur á málstofu um deilistofnana í Norðaustur-Atlantshafi , eða „ deilustofnana “ eins og þeir hafa verið nefndir vegna þessa þráláta ágreinings , voru lögfræðiningarnir Erik J. Molenaar frá Hafréttarstofnun Hollands og Helgi Áss Grétarsson , ásamt þeim Damiel Derichs frá vottunarsamtökunum MSC og Kristinn Hjálmarsson frá Iceland Sustainable Fisheries . Meðal áheyrenda í sal voru fulltrúar frá atvinnuvega - og nýsköpunarráðuneytinu , þar á meðal Sigurgeir Þorgeirsson sem að loknum framsögum ítrekaði spurningu Jóhanns um lögmæti þriggja aðila samkomulagsins . „ Við tökum á hverju ári þátt í fundum strandríkjanna þar sem menn ráða ráðum sínum , og eitt af því sem verið hefur til umræðu á þessum fundum eru tilraunir til að ná samkomulagi um fiskveiðistjórnun og aflareglu , “ sagði Sigurgeir . Á þessum fundum hafi Íslendingar jafnan lagt áherslu á að öll strandríkin ættu að taka þátt í ákvörðunartöku um fiskveiðistjórnun og aflareglu . Rökin eru þau að öll strandríkin , sem eiga aðild að veiðunum , hljóti að bera ábyrgð á stjórnun stofnanna . „ Okkur hefur mistekist að ná samkomulagi um skiptingu þeirra en það ætti ekki að koma í veg fyrir að við öll tökum þátt í að móta skynsamlega veiðistjórnunarstefnu , “ sagði Sigurgeir . „ Að vísu er ég sammála því að slík stefna virkar ekki almennilega nema við náum samkomulagi um skiptingu , en engu að síðar fannst mér þetta afar óskynsamleg nálgun . “ Erfitt að sanna ásetningsleysi Hann beindi spurningu sinni til lögfræðinganna tveggja . Báðir voru þeir Molenaar og Helgi Áss sammála um að þriggja aðila samningurinn brjóti í sjálfu sér ekki í bága við neinar alþjóðareglur . Þegar kæmi að því hvort ríki sem ekki á aðild að slíkum samningi geti engu að síður tekið þátt í ákvarðanatöku á grundvelli hans , þá sagði Molenaar að það yrði afskaplega erfitt samkvæmt alþjóðalögum . „ Venjulega þarf að vera aðili að samningi til að geta tekið þátt í ákvörðunartöku , “ Helgi Áss tók í sama streng , en hvað varði lögmæti þriggja aðila samningsins þá sé það spurning um hvort samningaviðræðurnar hafi farið fram í góðri trú allra sem að borðinu komu . „ Ef þau uppfylla það skilyrði þá er framferði Evrópusambandsins , Færeyja og Noregs ólöglegt . Það er mín skoðun . “ Á hinn bóginn væri mjög erfitt að sanna þetta , að komið hafi verið að borðinu í þeim einlæga ásetningi að ná samkomulagi .