Vegagerðin gegn Stefáni Trausta Sigurðssyni Fimmtudaginn 10. október 2019 var í matsnefnd eignarnámsbóta tekið fyrir matsmálið nr. 11 / 2019 Vegagerðin og kveðinn upp svohljóðandi Matsnefnd eignarnámsbóta er í máli þessu skipuð Valgerði Sólnes , lektor , varaformanni , ásamt þeim Magnúsi Leópoldssyni , löggiltum fasteignasala , og Vífli Oddssyni , verkfræðingi , sem varaformaður kvaddi til starfans samkvæmt 2. mgr. 2. gr. laga nr. 11 / 1973 um framkvæmd eignarnáms . Matsbeiðni , eignarnámsheimild , aðilar og matsandlag : Með matsbeiðni 6. júní 2019 fór Vegagerðin , kt. 680269-2899 , Borgartúni 5 - 7 , 105 Reykjavík ( hér eftir eignarnemi ) , þess á leit við matsnefnd eignarnámsbóta að hún legði mat á bætur vegna eignarnáms á landspildu í landi Hóla , landnúmer 159498 , undir vegsvæði þjóðvegar , Hringveg um Hornafjörð . Um heimild til eignarnámsins vísar eignarnemi til VII. kafla vegalaga nr. 80 / 2007 , sbr. lög nr. 11 / 1973 . Eignarnámsheimildin er í 37. gr. vegalaga . Eignarnámsþoli er Stefán Trausti Sigurðsson , [...] . Hann er eigandi jarðarinnar Hóla , landnúmer 159498 . Matsandlagið er nánar tiltekið : 2.512 fermetra landspilda í landi Hóla milli vegstöðva 17365 og 17410 , miðað við 40 metra breitt vegsvæði , það er 20 metra frá miðlínu til hvorrar handar . Samkvæmt matsbeiðni nýtast þar af áfram 824 fermetrar af eldra vegstæði innan lands eignarnámsþola sem dragast frá . Heildarflatarmál landspildunnar tekur þannig til 1.688 fermetra . Málsmeðferð : Mál þetta var fyrst tekið fyrir þriðjudaginn 18. júní 2019 . Eignarnemi lagði fram matsbeiðni ásamt átta tölu - og stafsettum fylgiskjölum . Matsnefndin lagði fram afrit boðunarbréfa . Þá var af hálfu matsnefndarinnar bókað : „ Varaformaður gætti 13. júní 2019 leiðbeiningarskyldu gagnvart eignarnámsþola með símtali , þar sem eignarnámsþola var kynnt fyrirtakan í dag , 18. júní 2019 . Var eignarnámsþola meðal annars leiðbeint um að samkvæmt lokamálslið 11. gr. laga nr. 11 / 1973 um framkvæmd eignarnáms skuli eignarnemi greiða eignarnámsþola endurgjald vegna þess kostnaðar , sem eignarnámsþoli hefur haft af rekstri matsmáls og hæfilegur verði talinn , óháð niðurstöðu matsnefndar í matsmáli , og eignarnámsþola bent á möguleika þess að leita til lögmanns vegna reksturs matsmálsins . “ Varaformaður gætti á nýjan leik leiðbeiningarskyldu gagnvart eignarnámsþola , þar sem eignarnámsþola var meðal annars leiðbeint um að samkvæmt lokamálslið 11. gr. laga nr. 11 / 1973 skuli eignarnemi greiða eignarnámsþola endurgjald vegna þess kostnaðar , sem eiganrnámsþoli hefur haft af rekstri matsmáls og hæfilegur verði talinn , óháð niðurstöðu matsnefndar í matsmáli , og eignarnámsþola bent á möguleika þess að leita til lögmanns vegna reksturs matsmálsins . Þá hafði matsnefndinni borist til framlagningar greinargerð eignarnema ásamt tveimur fylgiskjölum . Var skjal þetta lagt fram . Þá var af hálfu matsnefndarinnar bókað að eignarnámsþoli hefði ekki látið málið til sín taka fyrir nefndinni . Sjónarmið eignarnema : Eignarnemi telur hæfilegar eignarnámsbætur til eignarnámsþola vera 30 krónur á fermetra , eða 300.000 krónur á hektara . Þannig nemur tilboð eignarnema vegna 1.688 fermetra landspildu eignarnámsþola í landi Hóla milli vegstöðva 17365 og 17410 50.640 krónum . Næst vísar eignarnemi til þess að fasteignamat matsandlagsins gefi nokkra vísbendingu um verðmæti þess , sbr. 27. gr. laga nr. 6 / 2001 um skráningu og mat fasteigna . Nemi fasteignamat 2019 vegna 35,0 hektara ræktaðs lands Hóla 2.890.000 krónum eða 82.571 krónum á hektara . Um viðmiðunarverð vísar eignarnemi einnig til úrskurðar matsnefndar eignarnámsbóta 28. júlí 2009 í máli nr. 2 / 2009 , þar sem bætur vegna landspildu úr landi Auðshaugs í Vesturbyggð voru ákveðnar 225.000 krónur á hektara , og 14. september 2012 í máli nr. 2 / 2012 , þar sem bætur vegna landspildu úr landi Grænaness í Strandabyggð voru ákveðnar 250.000 krónur á hektara . Um landshætti matsandlagsins vísar eignarnemi til þess að samkvæmt lýsingu á gróðurfari jarða í fyrirhugaðri veglínu , sem unnin hafi verið fyrir eignarnema í ágúst 2019 , einkennist landspilda í landi Hóla ( milli vegstöðva 17365 og 17410 ) af deiglendi , mosagróðri , mýrum og flóa . Er það álit eignarnema að matsandlagið teljist því fremur rýrt að gæðum og að ekkert bendi til þess að það land , sem eignarnámsþoli haldi eftir , muni rýrna í verði vegna staðsetningar nýja vegarins . Niðurstaða matsnefndar : Matsnefnd eignarnámsbóta sker úr ágreiningi um eignarnámsbætur og annað endurgjald , sem ákveða á samkvæmt lögum um framkvæmd eignarnáms , sbr. 1. mgr. 2. gr. laga nr. 11 / 1973 . Með matsbeiðni 6. júní 2019 fór eignarnemi þess á leit við matsnefnd að hún legði mat á bætur vegna eignarnáms á landspildu eignarnámsþola . Þótt eignarnámsþoli hafi ekki látið málið til sín taka fyrir matsnefnd , skal nefndin samkvæmt upphafsmálslið 1. mgr. 10. gr. laga nr. 11 / 1973 kveða upp úrskurð um fjárhæð eignarnámsbóta til eignarnámsþola . Eignarnám á landspildu eignarnámsþola er til komið á grundvelli 37. gr. vegalaga í þágu framkvæmda við nýbyggingu þjóðvegar , Hringvegar um Hornafjörð , á um 18 km löngum kafla . Samkvæmt 1. mgr. 2. gr. laga nr. 11 / 1973 sker matsnefnd eignarnámsbóta úr ágreiningi um eignarnámsbætur og annað endurgjald , sem ákveða á samkvæmt lögunum . Matsnefnd eignarnámsbóta fór á vettvang 26. júní 2019 ásamt lögmönnum aðila og eignarnámsþola og kynnti sér aðstæður . Eignarnámið tekur til áðurgreindrar 1.688 fermetra landspildu í landi Hóla ( milli vegstöðva 17365 og 17410 ) , sem samkvæmt gögnum málsins einkennist af mýri , deiglendi og mosagróðri . Vettvangsathugun leiddi í ljós gróðursæla smáspildu . Þótt fyrir matsnefndinni liggi upplýsingar um stöku kaupsamning á landspildum í og við Hornafjörð , þar sem land eignarnámsþola er staðsett , er það álit nefndarinnar að ekki sé fyrir að fara virkum markaði um kaup og sölu lands á svæðinu . Verður niðurstaða um eignarnámsbætur á grundvelli markaðsverðs matsandlagsins því reist á heildstæðu mati , þar sem meðal annars er höfð hliðsjón af fyrirliggjandi gögnum , þeim sjónarmiðum sem greinir í 27. gr. laga nr. 6 / 2001 með síðari breytingum , úrskurðum matsnefndarinnar sjálfrar í hliðstæðum málum og sérþekkingu sem nefndin býr yfir . Í fyrsta lagi þarf að ákveða fjárhæð eignarnámsbóta til handa eignarnámsþola fyrir landspilduna sem fer undir nýtt vegstæði . Telur matsnefndin að tilboð eignarnema , 30 krónur á fermetra , gefi ekki raunhæfa mynd af verðmæti landsins . Fyrir 2.512 fermetra landspildu í landi Hóla að frádregnum 824 fermetrum af eldra vegstæði sem nýtast þar áfram , eða samtals 1.688 fermetra landspildu ( milli vegstöðva 17365 og 17410 ) , þykja hæfilegar eignarnámsbætur þannig vera 101.280 krónur . ( 1.688 x 60 ) . Í öðru lagi er það álit matsnefndarinnar að til komi rask og ónæði vegna umsvifa eignarnema á framkvæmdatíma . Bætur vegna þessa þykja hæfilega ákveðnar 1.000.000 krónur . Í síðari málslið 11. gr. laga nr. 11 / 1973 segir að eignarnemi skuli greiða eignarnámsþola endurgjald vegna þess kostnaðar , sem eignarnámsþoli hefur haft af rekstri matsmáls og hæfilegur verður talinn . Þar sem eignarnámsþoli hefur ekki látið málið til sín taka fyrir matsnefnd kemur ekki til ákvörðun um greiðslu slíks kostnaðar í málinu . Með hliðsjón af áðurgreindu þykja hæfilegar eignarnámsbætur samtals vera 1.101.280 krónur . Þá skal eignarnemi greiða 1.050.000 krónur í ríkissjóð vegna starfa matsnefndar eignarnámsbóta í máli þessu . Eignarnemi , Vegagerðin , skal greiða 1.101.280 krónur í eignarnámsbætur í máli þessu . Þá skal eignarnemi greiða 1.050.000 krónur í ríkissjóð vegna kostnaðar við matsnefnd eignarnámsbóta í máli þessu .