Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands tilkynnti í morgun að stýrivextir bankans yrðu óbreyttir í 3% . Óhætt er að segja að skuldabréfamarkaðurinn hafi ekki tekið ýkja vel í ákvörðunina og mat nefndarinnar um að vaxtastigið sé hæfilegt miðað við stöðu þjóðarbúsins . Ávöxtunarkrafa á ríkisskuldabréfum hefur hækkað töluvert það sem af er degi hvort sem litið er til verðtryggðra eða óverðtryggðra bréfa . Ávöxtunarkrafa á óverðtryggðum bréfum á gjalddaga 2021 hafa hækkað um 16 punkta ( 0,16 prósentustig ) það sem af er degi , bréf á gjalddaga 2022 um 9 punkta og þá hafa bréf á gjalddaga 2025 , 2028 og 2031 öll hækkað um 12 punkta . Töluverð viðskipti hafa verið með bréfin en hún nemur ríflega 7 milljörðum það sem af er degi . Þá hefur ávöxtunarkrafa verðtryggðra bréfa á gjalddaga 2026 hækkað um 15 punkta og bréf á gjalddaga 2030 um 13 punkta . Viðskipti með bréfin tvö nemur samtals rúmlega 2,4 milljörðum það sem af er degi . Raunvextir hækkað Peningastefnunefnd hefur frá því í maí lækkað stýrivexti um 1,5 prósentustig úr 4,5% niður í 3% . Á sama tíma hafa vextir á ríkisbréfum ekki fylgt lækkunum og hafa auk þess hækkað töluvert á síðustu misserum en tíu ára verðtryggðir vextir hafa hækkað um 26 punkta frá síðustu ákvörðun og 10 ára óverðtryggðir vextir um 36 punkta og er þar ekki meðtalin hækkun dagsins . Sé hækkun dagsins tekin með má sjá að vextir verðtryggðra ríkisbréfa á gjalddaga 2026 og 2030 hafa hækkað um 8 og 9 punkta frá því daginn áður en nefndin hóf vaxtalækkunarferli í maí . Þá hefur ávöxtunarkrafa óverðtryggðra bréfa á gjalddaga 2025 lækkað um 32 punkta frá því í maí og bréfa á gjalddaga 2028 og 2031 um 26 punkta . Gagnrýni úr Borgartúni Stýrivaxtaákvörðun dagsins hefur fengið töluverða gagnrýni úr Húsi atvinnulífsins en bæði Samtök atvinnulífsins og Samtök iðnaðarins hafa lýst vonbrigðum með ákvörðunina . Samtök atvinnulífsins telja ákvörðunina misráðna í ljósi hagtalna sem sýni dýpkandi lægð í efnahagslífinu , fækkun starfa og vaxandi atvinnuleysi . Þar að auki hafi verðbólga hjaðnað og verðbólguvæntingar séu við 2,5% markmið Seðlabankans . Þá er jafnframt bent á að peningalegt aðhald hafi aukist frá síðasta vaxtaákvörðunarfundi . Í tilkynningu frá SA er einnig nefnt að í yfirlýsingu peningastefnunefndar sé ekki minnst á önnur stjórntæki sem hafi áhrif á aðhald peningastefnunnar . Eru körfur um eiginfjárauka bankanna sérstaklega nefndir í því samhengi þar sem þær leiði til minni útlánagetu og hærri útlánavaxta . Eiginfjárauki bankanna var hækkaður í maí síðastliðnum og er áformað að hækka hann enn frekar í janúar næstkomandi . Að mati SA skýtur það skökku við í í miðri efnahagslægð á sama tíma og bankarnir berjast í bökkum við að skila ásættanlegri arðsemi . Samtök iðnaðarins taka í sama streng en í tilkynningu frá samtökunum er lýst miklum vonbrigðum með ákvörðun nefndarinnar . Telur SI að verðbólga og verðbólguvæntingar gefi nefndinni svigrúm til þess að lækka stýrivexti frekar og milda þannig efnahagssamdráttinn . Kallar SI eftir því að brugðist sé við þeirri þróun sem sé að eiga sér stað í efnahagslífinu með framsýnum hætti í peningastjórnun . Þá telja samtökin að hik í vaxtalækkunarferli sé ekki rétta meðalið við þessar aðstæður . Fumlaus vinnubrögð og áræðni í hagstjórn þurfi til eigi að nást það markmið að milda yfirstandandi efnahagsniðursveiflu og neikvæð áhrif hennar á íslensk fyrirtæki og heimili . Komi úr fleiri áttum Að mati greiningar Íslandsbanka er greinilegt að nefndarmönnum peningastefnunefndar hafi ekki þótt nýlegar hagtölur breyta mikið þeirri sýn sem þeir höfðu á efnahags - og verðbólguhorfur við síðustu vaxtaákvörðun í nóvember þegar það var mat nefndarinnar að núverandi vaxtastig væri hæfilegt miðað við efnahags - og verðbólguhorfur . Í viðbrögðum Íslandsbanka við ákvörðuninni kemur fram að aðspurð hafi Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri og Rannveig Sigurðardóttir aðstoðarseðlabankastjóri sagt á kynningarfundi vegna ákvörðunarinnar að sú vaxtalækkun sem orðin væri á árinu ætti enn eftir að koma fram að fullu í örvun hagkerfisins . Núverandi raunvextir væru talsvert undir metnum jafnvægisraunvöxtum Seðlabankans , sem um þessar mundir eru í kring um 2% og taldi því ekki rétt að lækka vexti bankans meira að þessu sinni . Þá kemur einnig fram að seðlabankastjóri hafi bent á að ð við núverandi vaxtastig væri hætta á að frekari vaxtalækkun hefði minni áhrif en ella á vaxtakjör í fjármálakerfinu þar sem innlánvextir væru þegar nærri núlli . Að mati Íslandsbanka þarf slökun á fjármálalegu aðhaldi á komandi misserum að koma víðar frá en lækkun stýrivaxta . Telur greining bankans að eðlilegt fyrsta skref væri að taka til baka áætlaða 0,25 prósentu hækkun á sveiflujöfnunarauka á eigið fé viðskiptabanka sem koma á til framkvæmda þann 1. febrúar næstkomandi þar sem vísbendingar séu um að sú hækkun sé nú þegar farin að hafa áhrif á útlánavilja þeirra .