Vilhjálmur Ari Arason heimilislæknir er iðinn bloggari og hefur nýverið birt færslu um stöðu sýklalyfja í heiminum í dag . Mannskepnan hefur stundum lag á að forgangsraða rangt . Um það höfum við fjallað áður hér hjá Frumtökum , til dæmis varðandi forgangsröðun í heilbrigðiskerfinu . Vilhjálmur Ari bendir hinsvegar réttilega á að á meðan við fárumst yfir efnahagsástandi heimsins fá önnur alvarlegri vandamál litla athygli . Dæmi um þetta segir Vilhjálmur vera þá þróun sem vaxandi sýklalyfjaónæmi er . Með tilkomu sýklalyfja eins og pensillíns náðu læknar tökum á einum helsta óvini mannsins , bakteríusýkingum . Enn í dag er talið að uppgötvun sýklalyfja hafi verið ein stórfenglegasta uppgötvun 20. aldarinnar . Vilhjálmur Ari bendir á að sá vandi sem við stöndum frammi fyrir í dag sé að miklu leyti tilkominn vegna þess að sýklalyf hafa verið ofnotuð , meðal annars í landbúnaði og akuryrkju , gegn vægum bakteríusýkingum . Vandinn er sá að með þessari þróun eykst faraldsfræðilegur hluti málsins og á einhverjum tímapunkti mun markaðurinn kalla eftir róttækri lausn . Fram að því eru hendur lyfjafyrirtækjanna að nokkru leyti bundnar því lítill grundvöllur er fyrir lyfjarannsóknir á þessu sviði á meðan ekki fæst nægilegt fé til rannsókna þar sem núverandi lausnir virka ennþá nægjanlega vel að mati heilbrigðisyfirvalda víða um heim . Vilhjálmur Ari bendir líka á nauðsyn þess að tekið sé á ákveðnum skipulagsvanda í heilbrigðiskerfinu hér á landi en lausn hans gæti dregið úr vexti sýklalyfjaónæmis . Bjarni Sigurðsson , framkvæmdastjóri lyfjafyrirtækisins Lundbeck á Íslandi , segir það rétt sem Vilhjálmur Ari bendir á og bætir við að frá sjónarhóli vísindamannsins megi ganga út frá því sem vísu að miðað við aðlögunarhæfni og tímgunarhraða baktería og örvera er viðbúið að lyf úreldist samfara útbreiddri notkun . „ Síðan má almennt segja um lyfjaþróun að hún stjórnast af áhuga kaupenda , sem oftast eru opinberir aðilar , á nýjum meðferðum . Það er rétt hjá Vilhjálmi að lítið hafi gerst síðustu áratugi enda hefur mikið dregið úr áhuga lyfjakaupenda á þessum lyfjum . Sú staða sem er komin upp á sér þannig tvær meginskýringar . Annarsvegar eru lyfin að úreldast og þau úreldast hraðar ef þeim er ávísað mikið og ef fólk klárar ekki skammtana . Og hinsvegar hafa kaupendur haft lítinn áhuga á að kaupa ný lyf sem dregur úr rannsóknum lyfjafyrirtækjanna í þessum málaflokki , “ segir Bjarni . Bjarni bendir einnig á að á ráðherrafundi Norðurlandanna í júní 2012 hafi verið samþykkt að hefja aukið samstarf og þróun á sviði heilbrigðismála , meðal annars með tilraunum á nýjum meðferðum við sjúkdómum og nýjum lyfjarannsóknum . Á heimsvísu virðist hinsvegar lítill vilji standa til fjárfestinga í sýklalyfjum þótt sum ríki leiti leiða til að styðja við lyfjaiðnaðinn til dæmis með skattaívilnunum fyrir lyfjafyrirtæki sem sinna sýklalyfjaþróun og annarra ívilnana fyrir lyf sem virka á sýkla sem þola hefðbundin sýklalyf . Það er ljóst að ef takast á að bregðast við vandanum í tæka tíð er nauðsynlegt að breyta reglum vegna lyfjarannsókna á þessu sviði svo hægt sé að setja aukinn kraft í sýklalyfjarannsóknir . Á meðan er ágætt að hafa það í huga að hreinlæti verður sífellt mikilvægara svo verjast megi þolnum sýklum – annars er framundan tími Darwins , eins og Vilhjálmur Ari orðar það .