Í formála segir að þrálátar ranghugmyndir um trúarbrögð og menningarheildir , hafi leitt í ljós mikilvægi þess að stuðla að umburðarlyndi og jafnræði ásamt trú - og skoðanafrelsi . Þörfin fyrir betri skilning og þekkingu á trúarbrögðum og lífsviðhorfum verði æ ljósari og bent á að trúarbragðafræðsla sé nauðsynlegur þáttur í sérhverri gæðamenntun Þetta menningarlega sjónarhorn vakti með mér þá spurn hvort hér væri ekki um að ræða sammannlegan brest , ásókn í vald og hneigð til undirokunar þeirra sem lítils mega sín , hneigð sem býr til eða leitar að farvegi innan heimspekikerfa , trúarbragða og menningar . Kannski ratar þessi deila í dagblöð vegna þess að nú líður að jólum . Í aðdraganda jóla undanfarin ár hafa komið fram athugasemdir með vísan í uppeldisrétt foreldra að skólar skuli sinna jólaundirbúningi á sama hátt og gert hefur verið áratugum saman . Auk andúðar á jólaföndrinu hefur verið fundið að því að skólar haldi „ litlu jólin “ með nemendum og að farið skuli með þá í kirkju . Fjölmiðlar vöktu í síðustu viku athygli á skýrslu Evrópunefndar gegn kynþáttafordómum og umburðarleysi , sem birt var í Strasbourg 8. júlí og fjallaði að þessu sinni um Ísland . Af þessari 20 blaðsíðna skýrslu hafa sex línur um trúarbragðafræðslu í skólakerfinu og undanþágur frá henni orðið tilefni stórra fyrirsagna . Það er ekkert náttúrulögmál að íslenskt þjóðfélag afkristnist . Það gerist því aðeins ef sáðmennirnir sitja heima og maula kornið sjálfra sín vegna . Vissulega eiga þeir að nærast af því , en í þeim tilgangi að öðlast kraft til að standa upp og fara út á akurinn Hverjir eru góðu kallarnir og hverjir eru vondu kallarnir , - nú eða konurnar , ef því er að skipta ? Það er spurning dagsins . Þegar við sem eldri erum vorum að alast upp gáfu ævintýrin og Íslendingasögurnar okkur tækifæri til að lifa okkur inn í átökin milli góðs og ills og velja okkur stað að standa á . Unnið hefur verið heiðarlega að því að fá allt upp á yfirborðið um hvernig á þeim málum var tekið á sínum tíma til að geta gert betur í framtíðinni , sbr. skýrslu sem lögð hefur verið fram . Í því er iðrun kirkjunnar fólgin , viljanum til að gera betur , auk þess sem iðrunin hefur verið orðuð og fórnarlömbin beðin fyrirgefningar . Það er hátíð í kirkjunni í dag . Það er biblíudagur . Reyndar eru allir dagar í kirkjunni biblíudagar , eða ættu að vera það . Eiginlega ættu allir dagar kristins manns að vera biblíudagar . Í Biblíunni er geymdur grundvöllur trúarinnar og næring trúarlífsins . Hefur þú glímt við Guð ? Hver var ástæða þeirrar glímu ? Hvað olli henni ? Gastu sagt trúuðum vinum þínum frá þessari glímu ? Áræddirðu að ásaka Guð , reiðast Guði í angist þinni ? Eða glímdirðu í einsemd og áræddir ekki að viðurkenna fyrir vinum að þú ættir í glímu við Guð , hefðir orðið fyrir vonbrigðum með Guð ? En ef við teljum að þeir eigi að virða það frelsi sem okkur eru heilagt , gerir það þá ekki sjálfkrafa kröfu til okkar um að virða það sem þeim er heiilagt ? Enginn misskilji mig svo að við eigum að fórna tjáningarfrelsinu að kröfu múslima , hverju sem þeir hóta . Fjarri því . En fylgir tjáningarfrelsinu engin ábyrgð ? Almenningsálitið er ekki sjálfsprottið . Það er smíðað af almenningi . Ef þeir sem láta sér á sama standa um siðferðið eru háværastir , mótar það viðhorfin í þjóðfélaginu , einkum meðal ungs fólks sem enn hefur ekki þroskað með sér heilbrigða dómgreind . Ef þeir sem ekki láta sér á sama standa þegja og láta sér nægja að nöldra ofan í kaffibollana sína eru þeir áhrifalausir . Þegar við erum ung og ódauðleg leiðum við ógjarnan hugann að ellinni . En hún kemur , sumum hagstæð , - öðrum þungbær . Aðbúnaður stórs hluta aldraðra sem dvelja þurfa á stofnunum lýsir þvílíkri mannfyrirlitningu að það er þyngra en tárum taki . Sama gildir um fjölda öryrkja . Ég skil ekki Guð . Hversu oft höfum við ekki heyrt þessi orð . Ég skil ekki Guð , segir sá sem orðið hefur fyrir sárum missi og sér ekki út úr augunum fyrir tárum . Ég skil ekki Guð er oft sagt þegar tíðindi berast af válegum atburðum , hvort heldur er af manna völdum eða völdum náttúruhamfara . Hvers vegna löðumst við að þessari sögu ? Er það vegna þess að hún hjálpar okkur til að hafa samúð með þeim sem lítils eru megnugir en verða að lúta tillitslausu valdi . Ung kona fær ekki að fæða frumburð sinn heima heldur er hrakin í ferðalög til að valdsmaður geti innheimt skattinn sinn svo enginn komist undan ? Það birtist umhugsunarverð grein í Morgunblaðinu á föstudag ( 9. des. ) undir fyrirsögninni : Trú , raunvísindi og menntun . Hún er skrifuð af vísindasagnfræðingi og hefur á sér það yfirbragð að vera skrifuð af umhyggju fyrir kirkjunni . Ekki ætla ég að draga það í efa . Af orðum þínum muntu sýknaður og af orðum þínum muntu sakfelldur verða . Mér er kannski hollast að hafa mig ofan úr prédikunarstólnum . Jakob postuli hefur fundið fyrir taumleysi tungunnar : Allar tegundir dýra og fugla , skriðkvikindi og sjávardýr má temja og hafa menn tamið , en tunguna getur enginn maður tamið , þessa óhemju ... Við fögnum við sólhvörf og bíðum vorsins með óþreyju , birtunnar , lífsins . Þegar að því kom að frumkirkjunni þótti mikilvægt að halda hátíð , til að minnast þess að Guð gerðist maður , þótti þeim einsýnt að gefa fornri sólhvarfahátíð Rómverja nýtt innihald . Fyrr var sólinni ósigrandi fagnað , nú skyldi honum fagnað sem er ljós heimsins , honum sem sigrar myrkrið , illskuna og dauðann . Ég sat með dótturdóttur mína í fanginu og var að lesa fyrir hana bók sem nýlega hafði borist inn á heimilið . Bókin hét Húsið mitt og var kynnt sem liður í forvarnarstarfi . Forseti lýðveldisins ritar formála og fyrrverandi menntamálaráðherra ritar eftirmála , báðir hvetja foreldra til meðvitundar um uppeldi barna sinna og þau áhrif sem til heilla mega horfa . Það verður víða lokað 2. janúar . Það þarf að gera árið upp . Hvað hefur áunnist ? Eða hefur kannski ekkert áunnist ? Og brátt tekur skattasýrslunum að snjóa inn um bréfalúgur landsmanna . Við komumst ekki hjá því að gera upp heimilisbókhaldið . Stóru fyrirtækin komast ekki upp með uppgjör einu sinni á ári . Á mörgum þeirra hvílir sú skylda að upplýsa eigendur eða væntanlega eigendur um hvernig málin stanada . Kvarði arðseminnar er tekinn fram reglulega og mat lagt á hvort fyrirtækið standist mál . Þessi krafa styrkir virðingu og sjálfsvirðingu þeirra sem undir hana eru seldir . Það er allra heilagra messa . Jú , það er það , ef hugtakið heilagur er álitið sömu merkingar og hugtakið fullkominn . Í þeirri merkingu er kirkjan ekki heilög , hún er ekki samfélag fullkominna . Þetta er undarleg veröld . Þetta eru undarlegir tímar . Kannski eru þeir undarlegastir fyrir það , að hvaðeina sem fréttnæmt er talið í veröldinni er óðara komið á skjáinn heima í stofu hjá okkur og við höfum ekki við að taka við og trúa , - og gildir þá einu hvort um er að ræða fréttir af innlendum vettvangi eða alþjóðavettvangi .