itíei íam xi auoAauT 20 ri aidAjanuoaoM HORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 17 . MAl'TSSl " 88 39 svið , en skýringin er sú , að þar sem er brennandi áhugi , þar er starfs - gleðin og þar sem starfsgleðin er verða afköstin oft hin ótrúlegustu . Ég fékk inngöngu í Hreppakór - inn , þegar ég var 15 ára og starf - aði með kórnum að minnsta kosti í 10 ár . Ég get borið um það að Sig - urður Var frábær söngstjóri og hann hafði einnig einstaklega hljómþýða , dökka bassarödd . Honum tókst að gera Hreppakórinn einn af betri karlakórum landsins , þegar kórinn stóð upp á sitt besta , þrátt fyrir stuttan æfíngatíma sem ekki fékkst lengri vegna þess hve búseta kórfé - laga var dreifð . Sigurður átti að fagna miklu barnaláni og á heimilinu í Birtinga - holti ríkti glaðværð og auðlegt söng - líf hjá þeim hjónum og þeirra glæsi - lega barnahópj . Börnin talin í ald - ursröð eru : Ásthildur , gift Guð - mundi Ingimundarsyni , þau reistu garðyrkjubýli i Birtingaholti og búa þar ; Arndís , gift Skúla Gunnlaugs - syni , þau búa í Miðfelli í Hruna - mannahreppi ; Sigurfinnur skrifstof - ustjóri á Selfossi , _ _ kvæntur Ástu Guðmundsdóttur ; Ágúst , kvæntur Sigríði Eiríksdóttur , þau eru bændur í Birtingaholti IV ; Magnús , kvænt - ur , f.k. María Ragnarsdóttir , s.k. Guðbjörg Björgvinsdóttir , þau eru bændur í Birtingaholti I ; Móeiður ljósmóðir , gift Þorleifi Eiríkssyni bílstjóra í Reykjavík . Bræðurnir í Birtingaholti , Ágúst og Magnús , hafa nú tekið að sér mörg hin félagslegu forystuhlutverk í landbúnaði héraðsins . Þannig er Ágúst formaður Búnaðarsambands Suðurlands og Magnús formaður Mjólkursamsölunnar í Reykjavík og ýmsum fleiri félagsmálastörfum hafa þeir bræður gegnt . Eg hef oft komið að Birtingaholti og hef notið sönggleðinnar með Sig - urði og sungið lögin hans og ann - arra og hann spilaði undir , og stund - um söng hann einnig með , með sinni hljómþýðu bassarödd . Fyrir utan músíkhæfileikana var Sigurður ágætur hagyrðingur og m.a. söng ég á þeim árum eftirfarandi ljóð Sigurðar við fallegt lag hans : Þú byrgir þig sól svo björt og heit í bláfjallanáttstað þínum . Og söngfuglar hverfa úr hverri sveit , sem hrifu með tónum sínum . Það haustar og bliknar hver rós í reit og rökkvar í huga mínum . Sigurður unni birtu og sumaryln - um og það er bjart yfir lífsleið hans og minningin björt um heimilið í Birtingaholti og þau verðmæti sem sköpuðust þar í lífstíð Sigurðar . Að lokum vil ég færa fjölskyldu Sigurðar innilegar þakkir fyrir allt hans starf sem bónda og forystu - manns í landbúnaði , fyrir lögin hans fögru og ljóðin hans góðu , og þakka honum langt og gott samstarf að mörgum góðum málum . Ég þakka fyrir persónulega vináttu , sem gott er að hugsa til með þakklæti nú þegar kveðjustundin er komin . Eg votta allri fjölskyldu Sigurðar innilega samúð við fráfall hans . Blessuð veri minning hans . Hjalti Gestsson í æsku átti ég því láni að fagna að starfa hjá bróður hans , Helga . Það var góður skóli . Sigurði kynnt - ist ég þó minna . Með örfáum orðum vil ég þakka fyrir framgöngu hans í skólamálum tónlistar í Árnessýslu . Áður en lög um tónlistarskóla gengu í gildi urðu baráttumenn fyr - ir slíkri menntun að ganga fram fyrir skjöldu . Þar var Sigurður fyrir Árnesingum . Ég varð var við þá vinnu , því fyrir hans áeggjan var komið á tónlistarkennslu í Þorláks - höfn sem eflst hefur í að vera reglu - legur skóli . Lúðrasveit Þorlákshafnar er sprottin upp úr þessum jarðvegi . Héraðið hefur átt marga góða tón - listarmenn . Sigurður var í senn lista - maður og bóndi . Héraðshöfðingi tónlistar er allur . Tónsköpun hans mun halda áfram að vera nærtæk framsetning hins söngglaða manns . Fjölskyldunni færum við hjónin virðingar - og samúðarkveðjur . Svanur Kristjánsson . Þorlákshöfn . Aldanmnning : Steinunn Sigurjóns - dóttir og Jónas Jón Gunnarsson frá Hátúni Steinunn Fædd 5. febrúar 1891 Dáin 28. febrúar 1981 Jónas Fæddur 17. maí 1891 Dáinn 17. júlí 1939 í dag , 17. maí , eru liðin eitt hundrað ár frá fæðingu afa míns og nafna , Jónasar Jóns Gunnars - sonar frá Hátúni í Skagafirði . Af því tilefni þykir mér við hæfi að minnast ömmu minnar og afa í nokkrum orðum , því bæði voru þau Steinunn og Jónas á sama árinu , hún þremur mánuðum eldri en hann . Sakir æsku minnar þekkti ég aldrei afa minn , en var á hinn bóg - inn rétt að hefja þrítugsaldurinn , þegar amma Steinunn lést . Betri ömmu er erfitt að hugsa sér , því hún hafði alveg sérstakt lag á því að stýra börnum og passaði mig oft í æsku . Mér er það minnisstætt , hvað ég , sem fimm eða sex ára gamall fjörmikill strákur , hafði það ósjálfrátt alveg á hreinu , hvað mátti gera og hvað ekki hjá henni ömmu minni á Amtmannsstígnum . Aldrei man ég eftir því að hún skipti skapi eða léti falla til mín nokkurt styggð - aryrði . Hún gaf sér alltaf tíma til að spjalla við mann , þótt helstu áhugamál viðmælandans væru úr öðrum heimi ; kúrekar , indjánar og boltaspark . Og stundum spiluðum við lönguvitleysu eða vist tímunum saman . Alltaf var þess gætt , að snáðinn væri aldrei svangur í öllum þeim stórræðum sem jafnan eru á prjónunum hjá börnum . Og alltaf var von til þess , að amma lyki upp forboðnum hirslum , sem enginn dirfðist að snerta , og fyndi til köku eða kandísmola að gefa manni . Síðar gerði ég mér grein fyrir því , að Steinunn og hennar líkar af svokallaðri aldamótakynslóð hlytu að hafa verið í hópu fremstu uppeldisfræðinga landsins , þótt ekki væri skólagöngunni fyrir að fara . Reynsla hennar og hyggjuvit ásamt framgöngu hennar við fólk , sem einkenndist fyrst og fremst af umhyggju , hlýju og glaðværð , gerðu það að verkum , að fólk af ýmsum gerðum og á öllum aldri virtist hópast í heimsókn til henn - ar . Steinunn hlustaði jafnan með athygli og var margfróð . Hún var skarpgreind og las mikið . Þegar við bættust eðlislægir eiginleikar á borð við . glaðværð og umhyggju er ekki að undra , þótt mannmargt hafi jafnan verið í kringum Steinunni . Mér lærðist fljótt í æsku , að ef Skagafjörður og amma Steinunn væru ekki eitt og hið sama , þá væru þau að minnsta kosti ná - tengd . Steinunn fæddist í Stóru - Gröf á Langholti í Skagafirði fyrir eitt hundrað árum , 5. febrúar 1891 . Foreldrar hennar voru þau Sigurjón Markússon , lengst af bóndi í Eyhild - arholti í Hegranesi , og kona hans , Guðrún Magnúsdóttir . í Eyhildar - holti ólst Steinunn upp . Fæðingarstaður Jónasar var Keflavík í Hegranesi og voru for - eldrar hans þau Gunnar Ólafsson bóndi og kona hans , Sigurlaug Magnúsdóttir . Jónas ólst að mestu leyti upp á Syðri-Húsabakka hjá móðurbróður sínum , Jónasi Magn - ússyni , og konu hans , Jónínu Guð - mundsdóttur , miklum sæmdarhjón - um . það með hvaða hætti þau kynntust eða kærleikar þróuðust . Um Jonas hefur verið sagt að hann hafi verið hörkuduglegur at - orkumaður . Hann þótti ákaflega léttur í skapi , gleðimaður á góðri stund og mikill göngugarpur . Til marks um það síðastnefnda má geta þess , að í byrjun árs 1914 fór Jónas fótgangandi frá Skagafirði til Reykjavíkur í þeim tilgangi að hitta Steinunni , - sem þá hafði unnið um tíma í höfuðstaðnum . Þau höfðu áður heitbundist í Skagafirði og 22. janúar árið 1914 gifta Steinunn og Jónas sig í Reykjavík . Það sama ár hefja þau búskap í Garði í Hegra - nesi og búa þar á hluta jarðarinnar til ársins 1919 . Þá flytja þau búferl - um að æskustöðvum Jónasar , Syðri-Húsabakka í Seyluhreppi , og búa þar í tvö ár . Það er svo árið 1921 , sem þau fá til ábúðar Hátún í Seyluhreppi , er þá var ein af hjá - leigunum frá hinu forna prestssetri og höfuðbóli , Glaumbæ . Nú á dögum hefði Hátún ársins 1921 kallast óbyggilegt . Túnið mun hafa verið kargaþýfður smákragi utanum léleg bæjarhús . Heyfengur var 30 hestburðir , sem ekki náði því að vera eitt kýrfóður . Auk þess hvíldi sú kvöð á hjáleigubændum að vinna fyrir höfuðbólið , hvenær sem kall kom þaðan . Þegar Steinunn og Jónas koma í Hátún byrjar hins vegar nýr kafli í sögu þessa hjáleigubýlis . Líkt og landnemar í ónumdu landi tóku þau til við ræktun og uppbyggingu . Túnið var sléttað og stækkað svo að töðufengurinn margfaldaðist á fáum árum . Ný hús voru byggð og bústofn stækkaður . Jónas vann hörðum höndum að umbótum í Hátúni á milli þess sem unnið var fyrir höfuðbólið . Á veturna flutti hann einnig vörur á sleðum frá Sauðárkróki til bænda í sveitinni . Var greiðvikni og hjálpsemi Jónasar viðbrugðið og sjaldnast var víst horft til launa fyrir viðvikin . Má nærri geta , að oft hafi hann verið þreyttur að loknum löngum vinnu - degi . Þó hefur verið sagt , að hann hafí aldrei verið svo þreyttur , að hann gæti ekki leikið við börnin sín , þegar hann kom heim . Fyrir þau hafði hann alltaf tíma . Steinunn þótti einnig hamhleypa til verka . Auk þess að annast hús - haldið og ört vaxandi bamahóp , gekk hún til útiverka , hvenær sem færi gafst . Einnig var mjög gest - kvæmt á heimilinu og ekki hefur vinna húsfreyju minnkað við það . Af öllu má ráða , að þau hjónin hafi verið mjög samhent í störfum sínum og staðráðin í því að bæta hag sinn og barna sinna . Steinunn og Jónas eignuðust tíu börn . Tvö dóu ung en átta komust fullorðinsára , sjö synir og ein dótt - ir . Þau eru í aldursröð : Sigurjón , bóndi á Syðra-Skörðugili á Lang - holti , kvæntur Sigrúnu Júlíusdótt - ur , Gunnlaugur , bóndi í Hátúni , kvæntur Ólínu Jónsdóttur , Hallur , bifreiðastjóri í Varmahlíð , kvæntur Aðalbjörgu Jónsdóttur , Sigurður , húsasmíðameistari í Reykjavík , kvæntur Guðrúnu Ragnarsdóttur , nú látinn , Jónas , kaupmaður í Reykjavík , kvæntur Ástu Péturs - dóttur , nú látinn , Ólafur , bóndi í Hátúni við Rauðavatn , kvæntur Sæunni Guðmundsdóttur , þau slitu samvistir , Guðrún , húsmóðir í Reykjavík , gift Einari P. Krist - mundssyni , Bjarni , rafvirkjameist - ari í Reykjavík , kvæntur Guðnýju Jónsdóttur . Hátúnssystkinin þóttu snemma mannvænleg . Er ekki að efa að dugnaður þeirra og útsjónarsemi hefur átt sinn stóra þátt í því hve vel tókst til með allar umbætur í Hátúni , enda hefur þurft allnokkuð til að framfleyta svo mannmörgu heimili . Afkomendur Steinunnar og Jónasar eru nú orðnir m'utíu talsins . Eftir átján ára búskap í Hátúni andaðist Jónas langt fyrir aldur fram árið 1939 . Steinunn bjó þá áfram með börnum sínum í Hátúni fram til ársins 1947 . Þá lét hún jörðina í hendur Gunnlaugi syni sín - um og flutti til Reykjavíkur . Þar bjó hún í þrjátíu og þrjú ár í skjóli barna sinna og tengdabarna , en hélt þó ávallt sitt eigið heimili . „ Skín við sólu Skagafjörður " , segir í kunnu kvæði . Það er auðvit - að gömul saga og ný , að átthagana sjá menn gjarnan í rómantísku sól - arljósi , sem oft yljar best að ævi - kveldi . Sveitin í Skagafirði var henni ömmu minni þó ætíð miklu meira en rómantísk minning . Svo lengi hafði Skagafjörður verið _ um - gjörð um líf hennar allt og Jonas - ar , störf þeirra og hugsanir . Eftir - farandi erindi er úr kvæðinu „ Skag - afjörður " eftir frænda Jónasar , Magnús Markússon . Læt ég það verða mína hinstu kveðju til þeirra heiðurshjóna . Skagafjörður , byggðin bjarta bernsku fotdin kær , þar sem létt að lagar-hjarta líða vðtnin tær , þar sem fjöll með faldinn gljáa faðma vog og ból , göfug mininng gildra áa gyllir Tindastól . Jónas Gunnar Einarsson Minning : Sigurbjörg Jónas - dóttir frá Litladal Fædd 6. ágúst 1895 Dáin 26. apríl 1991 Aldamótakynslóðin er að ganga til feðra sinna , sú kynslóð mótaði þá lifnaðarhætti , sem þjóðin bjó við í áratugi . Sigurbjörg var ein af þeirri kyn - slóð og hún kynntist í æsku á hverju afkoma þjóðarinnar byggðist , það voru heimilin sem stóðu saman af vinnu fólksins , samviskusemi og trúmennsku . Sigurbjörg fæddist 6. ágúst 1895 að Asum í Svínavatnshreppi . For - eldrar hennar voru Jónas B. Bjarna - son frá Þórormstungu í Vatnsdal og kona hans Elín Olafsdóttir frá Guðrúnarstöðum í sömu sveit . Sig - urbjörg fluttist ung að árum með foreldrum sínum að Litladal og ólst þar upp með systkinum sínum , Ólafi , sem tók við búi foreldra sinna í Litladal , Bjarna kennara , bónda og fræðimanni í Blöndudalshólum og systrunum Ástu og Guðrúnu , þær fluttust til Reykjavíkur og áttu sitt heimili þar . Sigurbjörg vann heimili foreldra sinna óg Olafs bróð - ur síns meðan hann lifði , en hann lést á besta aldri . 011 sveitin harm - aði hann . Sigurbjörg fluttist síðan að Stóru-Giljá og gerðist ráðskona hjá þeim bræðrum Sigurði og Jóhann - esi Erlendssonum , sem bjuggu þar með reisn . Sigurbjörg var stórbrotin í allri búsýslu á Stóm-Giljá , hún var gædd góðum hæfileikum , var mjög vel greind , afkastamikil við vinnu og fjölhæf á því sviði . Sigur - björg hafði glaða og létta lund , góðar skoðanir á málum sem snertu landbúnað og alla velferð manna , hún talaði vandað mál , sagði vel frá og hafði góða kímnigáfu . Hún var góð kona , vildi öllum vel og gott að eiga sálufélag með henni , hún trúði á algóðan guð og hans hand - leiðslu . Eg þekkti Sigurbjörgu frá þeim tíma er ég man fyrst . Við bjuggum mörg ár undir sama þaki og áttum margar góðar ógleyman - legar stundir og gott var að leita til hennar og fá góð ráð og fyrir - greiðslu um ýmislegt sem laut að heimilishaldi . Ég þakka henni fyrir öll góð kynni og vináttu sem aldrei brást . Sigurbjörg fór frá Stóru-Giljá til systra sinna í Reykjavík og var þar nokkur ár . Síðan fluttist hún á ellideild sjúkrahússins á Blönduósi og dvaldi þar til æviloka . Þangað heimsótti ég hana oft og mætti allt - af sömu vináttunni og hlýjunni . Nú er hún horfin til þeirra heimkynna sem hún þráði og veit ég að þar verður vel tekið á móti henni . Guð blessi minningu hennar . Ingibjörg Bergmann Birting afmælis - og minningargreina Morgunblaðið tekur afmælis - og minningargreinar til birting - ar endurgjaldslaust . Tekið er við greinum á ritstjórn blaðsins á 2. hæð í Aðalstræti 6 , Reykjavik og á skrifstofu blaðsins i Hafn - arstræti 85 , Akureyri .