Hann þýddi einnig nokkrar íslenskar þjóðsögur á alþjóðamálið og stóð mjög í bréfaskriftum við erlenda esperantista . Samt er það svo , að yfirleitt virðast menn líta á þann eldmóð sem einkenndi starf hans í þágu alþjóðamálsins sem hálfbroslegt uppátæki sem hefði svo sem mátt vænta af slíkum sérvitringi sem Þórbergi . Kristján Eiríksson , sem nú starfar við Stofnun Árna Magnússonar , hefur lært esperanto , m.a. til að geta kannað handrit Þórbergs á því máli og erhann um þau allra manna fróðastur . Það varð mér ljóst er ég talaði við Þórberg á esperanto eina dagstund löngu eftir að hann var að mestu hættur að sinna esperantostörfum að marki . Í Esperanto eru engir málslegameirimáttar né minnimáttar . En þrælslundin er svo mikil í heiminum , að menn vilja heldur babla minnimáttar ensku við Englendinga , heldur en standa á málalegum jafnréttisgrundvelli með Esperanto frammi fyrir Englendingum og öðrum þjóðum . Það er engin reisn til í þessu dóti , ekkertannað en montgola og hinn parturinn er skriðdýrið . “ Og vel fer á því að orðið var við vilja Þórbergs um legstein sinn , sem hann birti í Eddu sinni 1941 , að á hann var klappað stef það á esperanto sem hann orti til minningar um sjálfan sig . Áttir og vegalengdir , það var það fyrsta sem ég man til að mig langaði að vita með vísindalegri nákvæmni . Gegnumsýrður af heilögum innblæstri sem blóðmörskeppur í blásteinslegi , titrandi af hamstola lyftingu , vaggandi af ómþýðum englaröddum , er til mín hljóma gegnum gengishrun og öreigahróp vorrar vesölu jarðar , tvíhendi ég pennastöngina þér til dýrðar , þér til eilífrar dýrðar og vegsömunar , sáluhjálpar og syndakvittunar , hvar af þú ljómar og forklárast eins og sólbakaður saltfiskur frammi fyrir lambsins stól . Rödd hins eilífa verður aldrei endurbætt í hreinskrift . Íslenskur aðall Líkami minn er undurfínt hljóðfæri sem englar himinsins og djöflar undirheimsins leika á til skiptis . Ég heyrði það oft tala fallega um hana . Mér fannst krossarnir fullorðna fólksins vera þakkargerð til Guðs fyrir að vera sloppin lífs gegnum myrkur næturinnar . Ég á oft erfitt að gera upp á milli hugmyndanna . Ég er skáld og fræðimaður , heimspekingur og meistari í orðsins list . Og þá hlakkaði ég mikið til , þegar komið var úr kaupstaðnum með drifhvítan pappír og gljáandi penna og svart blek í ferkantaðri byttu . Þá var gaman að lifa . Flestir eru sælir í þeirri leyndu hugsun , að þeir séu vitrari og betri en aðrir menn . Dögg jarðarinnar , þytur vindanna , geislar hnígandi kvöldsólar , stjörnubjartur næturhiminn , mánansmilda bros , lygn vötn , fornar húsatættur , gamlir sorphaugar , blámi fjarlægra fjalla , skuggar dimmra dala , ljósbrot í strendu gleri , þögn hjarta míns - í þessu finn ég lyfting hins eilífa lífs . Mér þótti skemmtilegast að fara á skautum í rökkrum og tungsljósum . Íslenskur aðall Andlegi dauðinn hefst með værð , sívaxandi stemningasljóleik , hugsjónahruni og ást á sveitalífi . Sá sem veitir því speki er meiri velgerðarmaður þess . Mér fannst ekkert í náttúrunni eins lifandi . Ég þekkti enga ástæðu fyrir því , og hafði hvergi lesið það og aldrei heyrt aðra lesa um það . Gestir í dag : ... 2 Gestir þennan mánuð : ... 2159 Gestir á þessu ári : ... 130063