Hvernig átti að endurskipuleggja allt á Íslandi ? Þurfti að endurskipuleggja bankana Snemma árs 2009 blasti því þessi staða við . Auglýsing Þegar bankarnir þrír voru stofnsettir voru allar innstæður færðar yfir í þá . Kröfuhafarnir áttu að fá allt umframvirði þeirra eigna sem færðar voru til nýju bankanna til banka með skuldabréfi þegar búið væri að leggja mat á þær . Alltaf stóð til að virðisaukningu , eigna umfram það sem þurfti til að mæta innstæðum , yrði skilað til kröfuhafanna . Það þýddi að útgefin skuldabréf til gömlu bankanna yrðu samtals 442 - 766 milljarðar króna . Þau skuldabréf áttu að greiðast í erlendum gjaldeyri . Þeir töldu hana einhliða og að þeir hefðu ekki haft möguleika á að gæta hagsmuna sinna með almennilegum hætti . Íslenskir ráðamenn voru smeykir um að kröfuhafarnir gætu , á grundvelli innlends og alþjóðlegs skiptaréttar , eða á eignarréttarákvæði stjórnarskráarinnar , farið með deiluna fyrir dómstóla . Þar hræddust þeir ekki einungis mögulegt tap heldur einnig áhrif þess að draga draga fjármögnun nýju bankanna úr hófi . Í huga Steingríms J. Sigfússonar , sem tók við embætti fjármálaráðherra snemma árs 2009 , og þeirra sem unnu náið með honum gerðu þessar aðstæður það að verkum að þrjár leiðir voru færar : Að samkomulag næðist við kröfuhafa um endanlegt virði þeirra eigna sem teknar voru yfir í nýju bankanna , að gerðardómur yrði fenginn til að skera úr um slíkt eða að haldið yrði áfram með einhvers konar uppgjörs - og matsferli , þar sem viðbótarvirði eigna yrði skilað í þrotabúið . Þeim þótti langskynsamlegasta leiðin á þeim tíma að ná samkomulagi við kröfuhafana . Hinum megin við borðið sátu skilanefndir gömlu bankanna , studdar af fulltrúum kröfuhafa . Auglýsing Á þessum tímapunkti , snemma árs 2009 , var fyrsta hreina tveggja flokka vinstri stjórnin nýsest að völdum á Íslandi . Viðræðurnar voru eðlilega afar flóknar , bæði út frá fjármálum og lögfræði . Vegna stærðar sinnar í kröfuhafahópnum og mikilla tengsla við Ísland um margra ára skeið var aðgengi fulltrúa Deutsche Bank að íslenskum ráðamönnum meira en margra annarra . Bankinn gat því lagt fram ýmsar „ lausnir “ á Íslandsvandanum sem aðrir fengu ekki tækifæri til að leggja fram . Af þessu varð aldrei . Hvernig voru bankarnir endurreistir ? Þýski risabankinn Deutsche Bank átti mikið undir á Íslandi . Og bauð ýmsar lausnir á vanda landsins sem efasemdir voru um að högnuðust nokkrum öðrum en bankanum sjálfum . Mynd : Úr safni Í grófum dráttum snerist samkomulagið við kröfuhafa Glitnis og Kaupþings um að þrotabú bankanna , fyrir hönd kröfuhafa , myndu eignast uppistöðuna í nýju bönkunum sem stofnsettir voru utan um hluta eigna og skulda þeirra . Afgangurinn yrði í eigu íslenska ríkisins . Kaupþing þurfti því að gefa út skuldayfirlýsingu til Arion banka . Auglýsing Samkomulagið sem gert var með Landsbankann og var undirritað í desember 2009 var þannig að ríkið hélt 81,3 prósenta hlut í bankanum en kröfuhafarnir fengu 12,7 prósent . Samhliða gaf Landsbankinn hins vegar út tvö skuldabréf . Ef virðisaukning ætti sér stað átti nýi Landsbankinn að fá 15 prósent hennar en 85 prósent áttu að renna til þrotabús gamla bankans . Virði þess hlutar var um 4,5 milljarðar króna í lok árs 2012 . Kaupaukakerfið sem Landsbankinn setti upp fyrir starfsmenn sína var afar umdeilt . Mynd : Birgir Þór Harðarson Þessi skuldabréf sem samið var um að greiða kröfuhöfum Landsbankans í erlendum gjaldeyri voru í upphafi árs 2013 ein sýnilegasta ógnin sem til staðar var gagnvart íslenskum fjármálastöðugleika . Samtals gerðu þetta eignir upp á tæplega 2.100 milljarða króna . Bankarnir reyndust því vera minni en lagt var upp með í byrjun en þeir voru samt mjög vel fjármagnaðir og tilbúnir til að takast á við þær miklu afskriftir sem óhjákvæmilega myndu fylgja endurskipulagningu á rúmlega 2/3 hluta íslensks atvinnulífs . Fréttaskýringin byggir að hluta til á efni sem birtist áður í bókinni Ísland ehf - Auðmenn og áhrif eftir hrun eftir Magnús Halldórsson og Þórð Snæ Júlíusson . Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar , stærstur hluti þeirra aðsendar greinar . Okkar tryggð er aðeins við lesendur . Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari .