MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 4 . JANUAR 1994 31 Umfram allt vakti Guðjón athygli fyrir kraftinn sem geislaði af honum . Hann var eins og ungur gæðingur sem þyrstir í að taka sprettinn ; alls engin ótemja , en hvar sem hann fór var líf og fjör . Það var vor og sól - skin og endalaus bjartsýni í þessu áhyggjulausa lífi okkar og síðan staðfestu menn ráð sitt og alvaran tók við . Guðjón var frá Hnífsdal ; fæddur þar 18. nóvember 1935 . í Gagn - fræðaskólanum á ísafirði kynntist hann tilvonandi eiginkonu sinni , Guðlaugu Guðjónsdóttur , og þau eignuðust í tímans rás fimm börn . Starfsferill Guðjóns hófst í hagdeild Sambandsins og síðan á skrifstofu SÍS í New York , sem var góður skóli fyrir það sem síðan varð stærsta viðfangsefnið : Útflutningur sjávar - afurða . Það varð í senn sérgrein hans og hjartans áhugamál . Mér eru minnisstæðir nokkrir dagar með Guðjðni í London eftir . að hann tók við forstöðu Sambands - skrifstofunnar þar . Hann naut þess að takast á við ný og krefjandi verk - efni . í London hafði komið í ljós að Guðjón var sá maður , sem hlaut að vera valinn til æ stærri verkefna . Næst beið hans að taka við fram - kvæmdastjórastarfi sjávarafurða - deildar SÍS , en það varð aðeins milli - kafli . Fiskréttaverksmiðja Sam - bandsins í Harrisburg í Bandaríkjun - -um var á heljarþröm og Guðjón tók sjálfur að sér að bjarga málunum ; fluttist vestur með fjölskylduna og varð forstjóri Iceland Seafood . Óhætt mun að segja að næstu árin hafi verið blómaskeið í lífi Guðjóns og raunar einnig í lífi þeirra hjóna og barnanna . Á ótrúlega skömmum tíma tókst Guðjóni að snúa vörn í sókn ; síðan endurbyggði hann verk - smiðjuna að verulegu leyti . Um það leyti , sumarið 1978 , bjuggum við Jóhanna hjá þeim Guð - jóni og Lúlú í hátt í mánuð . Það var ógleymanlegur tími þegar Pennsyl - vania var í sumarskrúða og gaman að kynnast því hvernig vinir okkar bjuggu við svo ólíkar aðstæður . Ég var þá öðrum þræði að vinna grein - ar fyrir Morgunblaðið um fiskvinnslu og fisksölu okkar vestra og naut ómetanlegrar aðstoðar Guðjóns . Hann tók mig með á — fundi með umboðsmönnum og þar sá maður að það er engin elsku mamma í við - skiptaheiminum þar vestra . Þessa umboðsmenn þekkti Guðjón orðið vel og þeir voru sumir mjög kærir vinir . En stundum , ef salan hafði eitthvað hrapað , voru þeir teknir á beinið og engin miskunn . En Guð - jóni féll vel sá heiðarleiki sem honum fannst vera í viðskiptum þarna . Það er gamla sagan að „ römm er sú taug er rekka dregur / fóður - túna til " . Guðjóni bauðst bæði að taka við öðrum fyrirtækjum vestra ; honum bauðst fyrirtæki í fiskbrans - anum til kaups og hann gat að sjálf - sögðu starfað áfram fyrir Iceland Seafood . Við ræddum oft hugsanleg kaflaskipti þegar Guðjón var á ferð - inni hér . Mér fannst að þau hjón ættu að vera áfram vestra ; þau voru orðin vön lífsháttum þar . En þá sagði Guðjón mér til nokkurrar undrunar : „ Það er ekki hægt að hírast enda - laust úti í Ameríku . " Ég fann þá að þessi bönd toguðu sterkar í hann en svo , að góð tilboð og kannski vissa um þægilegt líf þar vestra gætu haldið honum þar . Hann vildi neyta kraftanna hér heima , vera íslendingur . Og þá var það í rauninni aðeins ein staða hjá sam - vinnuhreyfmgunni sem hann gat hugsað sér , og hún var einmitt að losna . Samband isl . samvinnufélaga var vissulega stórveldi á íslenzkan mæli - kvarða , en kannski var ekki allt svo traust sem sýndist . Ég ætla mér ekki þá dul að skilgreina hvenær þær steinvölur ultu af stað sem enduðu í stórskriðu og hruni . Ég tel að Guðjón hafí trúað því , með þá reynslu sem hann hafði í viðskiptum erlendis og af sinni eðlislægu bjart - sýni , að hann mundi geta fært alla hluti til betri vegar . Það er hinsvegar eitt af lögmál - unum þegar illa gengur og hreyfing eða fyrirtæki þarf að mæta sam - drætti , að þá viija verða ýfingar með mönnum og getur orðið erfitt , ef ekki ómögulegt , að stjórna undir þeim formerkjum . Síðustu starfsár Guðjóns urðu mjög í þessum skugga . Ekki er ólíklegt að þau átök hafi flýtt fyrir gangi sjúkdómsins , sem greindist hjá Guðjóni fyrir tæpum þremur árum . Þá hófst ný barátta , sem ekki gat endað nema á einn veg . Síðustu starfsdagana í nýja Sambandshús - inu , sem hann lét byggja á Kirkju - sandi , var farið að sjá mjög á vini mínum . En krafturinn , sem í gamla daga geislaði af honum , birtist nú á hógværan hátt í aðdáunarverðri karlmennsku . Þar var enga sjálfs - vorkunn að fínna , aðeins baráttuhug og Lúlú á alla mína aðdáun fyrir það hvernig hún tók af lífi og sál þátt í þessari baráttu allt til hins síðasta . Ég hitti Guðjón vin minn síðast við jarðarför móður hans á Akranesi síðla sumars . Þá hafði hann skyndi - lega , líkt og fyrir kraftaverk , endur - heimt verulega af sínum fyrra krafti og ók sjálfur bílnum alla leið . Við athöfnina var hann sá teinrétti og eldhressi Guðjón B. sem viðþekktum frá gamalli tíð . Fullur bjartsýni ákvað hann að vitja þekktra slóða í sólinni á Flórída . En þetta var aðeins lognið á und - an síðasta storminum . Að vestan átti hann ekki afturkvæmt lifandi . En huggun var það að Lúlú var með og börnin flest nærri : GuðjónJens , sem á sitt fyrirtæki vestra , Ólafur Kjartan , sem er þar í skóla og dæt - urnar , Asa Björk og Brynja , búa og starfa þar . Bryndís ' er hinsvegar hjúkrunarfræðingur hér heima . Þeim öllum , en umfram allt Lúlú , þökkum við Jóhanna fyrir langa samferð og margar gíeðistundir . Minningin um Guðjón B. verður okk - ur alltaf kær ; það voru forréttindi að fá að njóta vináttu hans í heila fjóra áratugi . Gísli Sigurðsson . Hvergi var skemmtilegra að koma en á æskuheimili Guðjóns B. Ólafs - sonar . Viðmót foreldra hans ein - kenndist af hlýju og glaðværð — og gestrisnin var slík að maður varð feiminn að taka við öllu , sem að manni var rétt . I sjávarplássum í þá daga bjuggu flestir þröngt og voru nægjusamir . Heimili Ólafs og Filippíu í Hnífsdal var engin undan - tekning í þeim efnum . En það var svo bjart yfir þessu myndarlega heimili , andrúmsloftið svo jákvætt og aðlaðandi , að litla eldhúsið og stofan urðu í vitund gestkomandi skólafélaga sonarins að stóru húsi fullu af hlýju og góðvild . Óli og Pía voru einstaklega brosmild og upp - örvandi , það var alltaf tilhlökkunar - efni að fara í heimsókn út í Hnífs - dal , skemmtilegt að hlusta á þau — og samtalið hafði ekki staðið lengi þegar maður var farinn að brosa og hlæja — og leið sérlega vel . Fyrst í stað fannst mér að þetta hlyti að vera einhver hlið á heimilis - lífinu , sem fyrst og fremst sneri að gestum . En eftir því sem vinátta okkar varð lengri og meiri skynjaði ég æ betur , að svona var heimili vinar míns í reynd og að þetta já - kvæða andrúmsloft mótaði hann í uppvextinum . Það var því ekkert undaílegt þótt Guðjóni væri tamt að slá á létta strengi , oft hafði hann lítið fyrir því að koma fólki í gott skap . Með glettnisglampa í augum og spaugs - yrði á vör breytti hann stundum þungbúnum mannfundi í glaðlegan hóp , nánast á sekúndubroti . Það var ekki bara hæfileiki , heldur var hon - um þetta eiginlegt . Þar skynjaði maður áhrifin frá æskuheimilinu , glaðværð blandna góðvild . Það var ekki laust við að ég öfund - aði hann stundum af þessum inn - byggða léttleika , hvernig hann gat komið mestu drumbum til að brosa sínu breiðasta . Það kom mér líka endalaust á óvart hvernig honum tókst að varðveita strákinn í sjálfum sér . Fyrr á árum , tveir saman , fórum við oft í eins konar glettniskák , sem var sambland af saklausri vitleysu , fantasíu og gálgahúmor — og end - aði í sprengjuhlátri . Þetta var alltaf mjög hressandi . Fullorðnir göntuð - umst við oft eins og stráklingar og duttum þá gjarnan andartak í þenn - an gamía farveg , náðum sambandi við andrúmsloft áhyggjulausu ár - anna og léttum á sálinni . Jafnvel undir það síðasta , þegar Guðjón var orðinn mjög þjáður af sjúkdómi sín - um , átti hann það til að bjóða upp á smá rispu í gamla stílnum . Þá hló hann þótt hann gæti það ekki , strák - urinn varð alltaf að fá sitt . Og nú er Guðjón horfinn okkur langt fyrir aldur fram . Síst af öllu bjóst maður við að þessum hrausta , þrekmikla , lífsglaða og sívakandi félaga yrði ekki lengri lífdaga auðið . Þessi síðustu ár voru átakanleg , en hann lét engan bilbug á sér finna , barðist eins og hetja og var uppgjöf aldrei í huga . Álagið á fjölskylduna var feikilegt , en þó fyrst og fremst á eiginkonu , sem reyndist líka eins og klettur úr hafi . Þegar þessu erf - iða stríði góðs vinar er lokið , setur okkur hljóð og við erum með sorg' í hjarta . Guðjón talaði mjög hispurslaust um sjúkdóm sinn , sem var krabba - mein . Hann hafði óljósan grun um að upphafið mætti rekja til kjarn - orkuslyss , sem varð fyrir rúmum áratug í orkuveri á Three Mile Island í Susquehanna-fljótinu við Harris - burg í Pennsylvaniu í Bandaríkjun - um , þar sem hann bjó þá með fjöl - skyldu sinni — í starfi fyrir Iceland Seafood Corp . Strax eftir slysið varð þess vart að geislavirk efni voru að menga umhverfi orkuversins . Fólki á svæð - inu var ráðlagt að fara á brott í skyndi . Guðjón ók með fjölskyldu sína til Washington . En skyídan kallaði og hann var ekki rólegur að sitja fjarri vinnustað sínum , sem ekki var á aðal hættusvæðinu . Hann ók því einn til Harrisburg , en þurfti að víkja af eðlilegri leið og þræða hliðarvegi og fylgja nýjum vegvísum , sem áttu að bægja allri umferð frá hinu forboðna svæði . En einhvers staðar hafði stöðvunarmerki verið fjarlægt , eða Guðjóni yfirsést , því áður en yfir lauk var hann kominn á árbakkann , andspænis Three Mile Island , á mannlaust hættusvæði . Löngu síðar hafði Guðjón óljósar fréttir af því , að mörgum árum eftir slysið hefðu allmargir fengið ýmis krabbamein — af hliðstæðum óhöpp - um að talið var . Á meðan Guðjón barðist við sjúk - dóm sinn létust báðir foreldrar hans með stuttu millibili úr þessum sama erfiða sjúkdómi . En þrátt fyrir allan þennan sársauka bugaðist hann aldrei . í haust fórum við hjón með Guð - jóni og Lúlú konu hans til Flórída sem oft áður til að leita endurnær - ingar . Hann þráði alltaf sólskinið og sjávarloftið syðra , þangað hafði hann jafnan sótt nýjan kraft . En þrekið var nú þverrandi og það var ekki oft að hann komst út undir bert loft . Hann naut þess samt að sjá góðviðrið , ströndina og hafið út um gluggann . í honum var enginn uppgjafartónn . Hann var staðráðinn í að komast út og framlengdi dvölina í von um að hún yki honum afl . Þarna hafði honum alltaf liðið best . En Guðjón lést áður en hann komst aftur heim til íslands . Nú er Ásgerð - ur systir hans ein eftir af þessari ljúfu fjölskyldu Ólafs Guðjónssonar , sem fyrr á árum setti svip á Hnífsdal . í fáeinum minningarorðum um Guðjón B. Ólafsson verður minna sagt en efni standa til . Aðra læt ég um að rekja starfsferil hans . En efst er mér nú í huga sársauki og harm - ur ástvina , allt tómið sem ótímabær brottför mikils fjölskylduföður veld - ur . Minning um óteljandi samveru - stundir allt frá unglingsárunum . Þakklæti fyrir drengskap og ein - . staka vináttu , sem er gæfa að njóta . Glaðværð , sem var endalaus næring . Söknuður . Lúlú , eiginkonu Guðjóns og bekkj - arsystur í gamla daga , og börnum þeirra fimm bið ég blessunar í þeirra miklu sorg — og sendi þeim , Ás - gerði og öðrum nánustu dýpstu sam - úðarkveðjur mínar og fjölskyldu minnar . Haraldur J. Hamar . Það þurfti ekki að koma á óvart , að heyra andlátsfregn Guðjóns B. Ólafssonar hinn 19. desember sl . Öllum sem til þekktu var kunnugt um að hann hafði háð hetjulega baráttu við illvígan sjúkdóm í hart - nær þrjú ár og eins og svo margir aðrir þurfti hann að . ! úta í lægra haldi , þótt hann væri ekki nema 58 ára að aldri . Ég sá Guðjón fyrst þegar ég um nokkurra vikna skeið var starfsjnað - ur sjávarafurðadeildar Sambandsins fyrir mörgum árum . Hann var þá ungur maður og vakti athygli og aðdáun fyrir dugnað og hæfni í starfi og það hve mikil lífsgleði og þróttur geislaði af honum í öllum hans at - höfnum . Honum voru snemma falin veiga - mikil og vandasöm störf af hálfu forystumanna Sambands íslenskra samvinnufélaga . Hann veitti Lund - únaskrifstofu Sambandsins forstöðu um nokkurra ára skeið . Árið 1968 varð hann framkvæmdastjóri sjávar - afurðadeildar Sambandsins og gegndi því starfi til ársins 1975 , en hann lét þá undan eindregnum ósk - um um að taka að sér framkvæmda - stjórn sölufyrirtækis Sambandsins í Bandaríkjunum , Iceland Seafood Corporation . Þegar Guðjón kom að því fyrirtæki átti það í miklum erfið - Íeikum . Þar tókst að snúa hlutum til betri vegar undir traustri og öruggri for - ystu Guðjóns og trúlega hafa árin þar verið einn ánægjulegasti tíminn á starfsævi hans . Ekki einungis tókst að snúa málum Iceland Sea - food Corp. til betri vegar , heldur varð fyrirtækið eitt af leiðandi fyrir - tækjum í fisksölumálum í Bandaríkj - unum og þótt víðar væri leitað . Ég minnist heimsóknar til Iceland Seafood haustið 1976 í hópi margra annarra frystihúsamanna frá ís - landi . Móttökurnar voru frábærar og kynningin á fyrirtækinu og starf - seminni færði okkur heim sanninn um að stjórnandi þess væri réttur maður á réttum stað . Þekkingin , krafturinn , öryggið , allt var þetta tilstaðar í ríkum mæli og við hrif - umst að því sem verið var að gera . Þegar velja þurfti nýjan forstjóra Sambands íslenskra samvinnufélaga þurfti ekki að koma á óvart að leitað væri til Guðjóns . Hann hafði skapað þá tiltrú og náð þeim árangri í störf - um sínum , að margir töldu hann öðrum líklegri til að geta þar veitt styrka forystu í stöðu sem flestir gerðu sér grein fyrir að hlyti að vera erfíð . Ég hygg að Guðjón hafi ekki gert sér nægjanlega glögga grein fyrir því umhverfi sem hann var að koma í þegar hann tók við starfi forstjóra Sambandsins hinn 1. september 1986 . Hann hafði verið fjarverandi í 12 ár . Starfað í allt öðru um - hverfi , þurft að leysa annars konar vandamál en hér var við að fást . Hugur hans var líka nokkuð bundinn við fyrri störf . Hann hafði öðru frem - ur fengist við málefni sjávarútvegs og fisksölu á starfsferli sínum . Miklir erfiðleikar voru framundan í atvinnurekstri á íslandi . Þetta setti svip sinn á rekstur Sambandsíns ekki síður en annarra fyrirtækja . Aðgerðir til að snúa vörn í sókn tók - ust því ekki nema að nokkru leyti og starf Guðjóns sem forstjóra Sam - bandsins varð ef til vill öðru fremur varnarbarátta . _ Guðjóns B. Ólafssonar á eftir að verða minnst sem eins af fremstu mönnum í markaðsetningu fiskaf - urða íslendinga , eins af framvörð - unum í mikilvægasta atvinnuvegi þjóðarinnar . Hann hefur þar skapað sér sess að verðleikum . Að leiðarlokum vil ég færa fram þakkir fyrir hönd stjórna og starfs - fólks íslenskra sjávarafurða hf. og sölufyrirtækja þess erlendis . Iceland Seafood Corporation í Bandaríkjun - um og Iceland Seafood Ltd. í Bret - landi . Við metum og þökkum störf hans og sendum eftirlifandi konu hans og bömum og fjölskyldum þeirra samúðarkveðjur . Hermann Hansson . fyrrum forstjóri Sambands íslenskra samvinnufélaga , aðeins 58 ára að ^ aldri , eftir óvenjulega hetjulega bar - áttu við hættulegan vágest frá því í byrjun árs 1991 . Guðjóni sást þó hvergi bregða , en bjóst til bardaga við sitt banamein ; lét engum steini óvelt og engum ferðum ólokið í leit að nýjum vopnabúnaði í lokastríði . Sumum fer þannig , að þeir bíða kvíðnir síns endadægurs og hafast ekki að . Þessu var ekki þannig farið með Guðjón . Hann bauð til bardaga og dró hvergi af sér þangað til ferð hans lauk í Harrisburg , þar sem hann hafði unnið sín bestu verk um ævina við stjórn á framleiðslu og sölu sjávarafurða . Áður en til stríðsins við langvar - andi veikindi kom , hafði Guðjón háð annað stríð sem forstjóri Sambands íslenskra samvinnufélaga . Við því starfi tók hann árið 1986 og gegndi því þangað til veikindi lögðu stein í starfsgötu hans . Hann vann forstjó - rastarf sitt á miklum niðurlægingar - tíma í Sambandinu . Þar mætti hon - um sú erfiða raun að þurfa að tak - ast á við menn , sem hann taldi fé - laga sína af löngum og snurðulitlum samskiptum meðan hann var erlend - is . Þegar Guðjón fór til starfa erlend - is til að taka við fyrirtæki sjávaraf - urðadeildar Sambandsins í Harris - burg , gat engan grunað og alls ekki stjórnendur Sambandsins , að aðeins rúm þrjátíu ár væru í það , að þetta mikla og óhagganlega veldi , að því er virtist , hryndi að mestu til grunna . SJÁ SÍÐU 48 Tuttugasta öldin er að renna skeið sitt á enda . Með henni hverfur margt af því sem gjarnan er vitnað til á góðum stundum . Einstaklingar urðu margir frægir á þessum tíma , en eru nú gengnir , eftir að hafa lifað lang - an dag . Samt lifir minningin um þá ýmist af kynnum eða í bókum og má af því sjá hve miklu gegnir að skaphöfn sé heil og handtökin styrk . Eins er um stofnanir , sem hverfa og deyja að síðustu . í þeim er líka eftirsjá . En sagt er að annað komi í staðinn og ber að vona að það nýtist einhverjum . Þessi orð koma í hugann á síð - ustu dögum , þegar látinn er vestur í Harrisburg Guðjón B. Ólafsson , Bílamarkadurinn Smiðjuvegi 46E v / Reykjanesbraut . Kopavogi , sími 571800 Gleðilegt nýtt ár Þökkum viðskiptin á gamla árinu . Toyota Corolla Sl ' 93 , svartur , 5 Q. , ek . 7 þ. km . , rafm. ( rúðum , spoiler , central læs . , sem nýr . V. 1250 þús. , sk. á ód . Mercedes Benz 280 SE ' 82 , silfurgrár , sjálfsk . , ek . 127 þ. , toþþlúga , álfelgur o.fl . Tilboðsverð 980 þús. stgr . BMW 316i ' 90 , svartur , 5 g. , ek . 33 þ. km . , rafm. i öllu , reyklaus , eins og nýr . V. 1050 þús. , sk. á ód . Toyota Double Cap diesel ' 92 , grásans , 5 g. , ek . 65 þ . Toppeintak . V. 1640 þús. , sk. á ód . Isuzu Troopor LS ' 87 , 5 dyra , 4 x 4 , bensín , 5 g. , ek . 125 þ. V. 1050 þús. , skipti . Hyundai Pony GLSi ' 92 , rauður , sjálfsk . , ek . 23 þ. , rafm. í rúðum , o.fl . Sem nýr . V. 920 þús. , sk. á ód . Nissan Sunny SLX ' 91 , 3 dyra , blár , sjálfsk . , ek . 18 þ. , rafm. í rúðum o.fl. V. 860 þús. MMC Lancer GLX ' 90 , hvítur , 5 g. , ek . 54 þ. , rafm. i rúðum , spoiler , central læs . V. 850 þús. MMC Lancer GLX ' 88 , 5 g. , ek . 85 þ. , rafm. f rúðum , central læs . V. 540 þús . Ford Orion CLX ' 92 , hvitur , 5 g. , ek 35 þ. V. 870 þús . Toyota Corolla Sl ' 93 , 5 g. , ek . 7 þ. , 3ja dyra , svartur , rafm. í rúðum , spoiler o.fl. V. 1260 þús. , sk. á ód . Toyota Corolla XL ' 89 , 4 g. , ek . 92 þ. , 3ja dyra , rauður , álfelgur , spoiler . V. 590 þús. , sk. á ód . Skoda Favorite LS ' 91 , 5 g. , ek . 45 þ . Tilboðsverð : 320 þús . Citroen BX 14 ' 88 , 5 g. , ek . 91 þ. V. 390 þús . Suzukí Swift GA ' 89 , 3ja dyra , 5 g. ek 70 þ. V. 390 þús . Fiat Uno 45s ' 88 , 5 g. , ek . 62 þ. V. 190 þtis . Mazda 828 GLX ' 91 , sjálfsk . , ek . 51 þ. V. 1190 þús. , sk. á ód . M. Benz 190E ' 88 , sjálfsk . , m / öllu , ek . 90 þ. V. 1690 þús . Subaru Justy J - 10 ' 86 , 5 g. , ek . 76 þ . Gott eintak . V. 290 þús .