Sydney 2000 Dagbókarbrot frá upphafi Ólympíuleika . Við héldum frá Íslandi með vél til London klukkan 07.45 mánudaginn 11. september og gekk ferðin þangað samkvæmt áætlun og vorum við lent klukkan 11.20 . Höfðum við þá tíma til klukkan 22.10 um kvöldið , þegar haldið skyldi til Sydney . Fórum við með hraðlestinni inn til Paddington en ferðin þangað tekur ekki nema 15 mínútur og eyddum síðan deginum í gönguferð um London . Þegar við komum aftur í flugstöðina og biðum eftir vélinni hittum við Val Valsson bankastjóra og Guðrúnu konu hans , sem einnig voru á leið til Sydney og skiptumst á nokkrum orðum við þau en sögðumst mundu hittast í vélinni . Í vélinni með okkur til London var einnig Árni Þór Árnason í Austurbakka með Guðbjörgu konu sinni , en þau voru einnig á leið til Sydney . Áttum við von á því , að þessi tvenn hjón yrðu samferða okkur með BA og Qantas um Singapore til Sydney . Við sáum þau hins vegar ekki í vélinni okkar og ekki heldur í flugstöðinni í Singapore , enda kom síðar í ljós , að þau höfðu farið með öðrum vélum , sem héldu í þessa langferð um svipað leyti frá London . Flugvélin fór í loftið um klukkan 23.00 , varð að fara úr röðinni og tafðist vegna þess að flugstjórinn hafði ekki fengið heildarþyngd vélarinnar , þegar hann var kominn í flugtaksstöðu . Flugið til Singapore var tæpir 13 tímar og sváfum við mestan hluta leiðarinnar . Ég hef ekki séð glæsilegri flugstöð en í Singapore en þar dvöldumst við í tvo klukkutíma , áður en við fórum í Qantas-vél til Sydney , var hún að koma frá Frankfurt . Í báðum tilvikum var um Boeing 747 - 400 vélar að ræða og sátum við á efri hæð vélarinnar . Flugið til Sydney tók tæpar 7 klukkustundir og lentum við þar klukkan 06.00 að morgni miðvikudagsins 13. september en þá var klukkan um 19.00 að kvöldi þriðjudagsins 12. september á Íslandi , þannig að við höfðum verið um 36 tíma á ferðalagi en hvílst vel í flugvélunum , því að við sváfum og allt gekk samkæmt áætlun . Sigrún Baldvinsdóttir , lögfræðingur og aðalræðismaður Íslands í Sydney , tók á móti okkur á flugvellinum , en við vorum saman í Grænuborg , MR og lagadeildinni á sínum tíma , en Sigrún hefur verið búsett 26 ár í Ástralíu . Við fórum við Sigrúnu á Menzies hótelið , þar sem við fengum strax herbergi og gátum lagt okkur og hvílst fram á daginn . Síðan fórum við í gönguferð niður að hafnarsvæðinu , þar sem hið fræga óperuhús er og skoðuðum okkur um á þeim slóðum í miklum mannfjölda . Við fengum okkur síðan kvöldverð á litlum stað , þegar við ætluðum að fá okkur rauðvínsglas með steikinni sagði þjónustustúlkan hvíslandi , að þarna væri ekki selt vín en við gætum skroppið út og keypt okkur vínflösku og komið með hana . Við gerðum það að vísu ekki en áttuðum okkur á því , að það stóð B.Y.O. við nafn veitingastaðarins , skammstöfun fyrir Bring Your Own , eða komdu með vín þitt sjálfur ! Það var mikið mannlíf á götunum og alls staðar mátti sjá merki um návist Ólympíuleikanna . Borgarlífið hefur mótast af undirbúningi leikanna í mörg ár eða síðan það var ákveðið 1993 , að þeir yrðu hér . Mörgum þótti nóg um og var sagt , að af rúmlega 4 milljónum manna í borginni hefðu 500 þúsund ákveðið að verða í burtu á meðan leikarnir stæðu . Okkur hefur gengið vel að laga okkur að tímamuninum , en nú er klukkan 10.45 að morgni föstudagsins 15. september í Sydney , en 23.45 að kvöldi fimmtudagsins 14. september í Reykjavík , við erum sem sagt að hefja okkar þriðja dag hér í Ólympíuborginni . Er ég viss um , að það hefur auðveldað okkur að aðlagast nýjum tíma , að við höfðum með okkur Melantonin , sem unnt er að kaupa hvar sem er í Bandaríkjunum en fæst aðeins út á lyfseðil á Íslandi . Sum flugfélög selja Melantonin í vélum sínum , eins og til dæmis Singapore Airlines . Í gær fórum við í könnunaferð snemma morguns í Darling-höfn , sem er hluti af hinni risastóru Sydney-höfn , en hún hefur gengið í endurnýjun lífdaganna á undanförnum árum sem skemmti - og íbúðarhverfi . Þetta nýja hlutverk hafnarinnar hefur þróast frá árinu 1973 , þegar óperuhúsið var opnað á tanga skammt frá brú , sem er ekki minna tákn borgarinnar en óperuhúsið og hefur orðið heimsfræg fyrir að fólk fer í skipulagðar gönguferðir upp á boga hennar , sagðist Ingólfur Hannesson , íþróttafréttamaður hjá RÚV , hafa gert það og þótti mikið til ferðarinnar koma en hún tekur að minnsta kosti þrjár klukkustundir og er gengið í sérstökum öryggisbúningum auk þess sem göngufólkið er fest við öryggisstreng . Í Darling-höfn eru hótel , sjávardýrasafn og veitingastaðir auk þess sem verið er að reisa þar fjölbýishús með glæsiíbúðum , en það tekur aðeins nokkrar mínútur að ganga niður að gömlu höfninni úr miðborginni , sem iðar að lífi milli skýjakljúfa , af minni gerðinni að vísu , en sá hluti borgarinnar , þar sem þeir eru , minnir á bandarískar stórborgir , þannig að segja má að hér blandist með sérkennilegum hætti húsagerðarlist frá breska tímanum með byggingar frá tímum Viktoríu-drottningar og nútímalegir skýjakljúfar , sem hýsa fjármálastofnanir og lögfræðinga . Saga borgarinnar er rakin til ársins 1788 , þegar hermenn og fangar settust að á Klettunum ( The Rocks ) , þar sem nú er brúin fræga og óperhúsið í næsta nágrenni . Iðandi mannlífið þarna við sjóinn minnir til dæmis á það , sem hefur gerst í annarri suðlægri hafnarborg , sem ég heimsótti fyrir tæpu ári , Höfðaborg í Suður-Afríku . Miðborg hennar hefur gengið í endurnýjun lífdaganna með því að breyta gamla hafnarsvæðinu í hótel , veitinga - og skemmtistaði . Það er einmitt þetta , sem við stefnum að með því að reisa hótel , ráðstefnumiðstöð og tónlistarhús við Reykjavíkurhöfn , þar sem Kolakraninn stóð áður . Þar verður tónlistarhúsið ekki síst til að kalla á mikinn fjölda gesta . Því fleiri endurlífguð hafnarsvæði sem ég heimsæki þeim mun meira undrandi verð ég á þeim , sem sjá þessi áform okkar í Reykjavík ekki sem gullin tækifæri til að hleypa nýju lífi í borgarlífið og allt mannlíf á Íslandi frekar en slæma fjárfestingu . Ólympíuþorpið og aðal leikvangurinn er í um 14 km fjarlægð frá miðborginni , sem reis í kringum Klettana , en þorpið er í Homebush , þar sem áður voru öskuhaugar og mýrarfen . Má sjá hóla við þorpið og leikvanginn einskonar minjar um þetta forna hlutverk staðarins , en varanleg hús í þorpinu hafa þegar verið seld sem íbúðahverfi , að leikunum loknum . Raunar hefur þannig verið staðið að öllu skipulagi leikanna og undirbúningi , að endar hafa þegar náð saman fjárhagslega en á ýmsu hefur gengið síðan 1993 , þegar Alþjóðlega Ólympíunefndin ákvað með tveggja atkvæða mun að halda leikana frekar hér en í Peking . Þegar við fórum um götur Sydney í gærmorgun rákumst við á einhverja lengstu biðröð , sem við höfum séð , en þar var fólk að bíða eftir að geta náð í fyrirfram greidda miða á leikana . Sigrún Baldvinsdóttir sótti okkur á hótelið um klukkan 12.00 og það tók tæpan klukkutíma að aka út í Ólympíuþorpið . Hópur sjálfboðaliða sinnir akstri vegna leikanna , en alls hafa 47.000 manns boðið sig fram til sjálfboðaliðastarfanna og má sjá fólkið um allt klætt sérstökum einkennisklæðum . Þegar fyrir tveimur árum var auglýst eftir fólki til þessara starfa og hefur það hlotið þjálfun síðan . Sjálfboðaliðinn , sem ók okkur að þessu sinni var gamall maður , sem býr í 100 km fjarlægð frá Sydney og var hinn glaðasti yfir að geta tengst leikunum á þennan hátt , hann sagðist áður hafa búið í Sydney og þess vegna þekkja borgina , en sumir þessara ökumanna eru ekki vel kunnugir staðháttum og geta þeir , sem ferðast með þeim , því þurft að fara ýmsar krókaleiðir , áður en komist er á leiðarenda . Bílstjórinn sagði okkur , að konan sín hefði verið á fyrstu æfingunni fyrir hátíðardagskrá setningarathafnarinnar en fengið kvef vegna kvöldsvalans og lægi nú heima og yrði hann að fara kvölds og morgna til að hjúkra henni , hann hefði því lagt af stað klukkan fimm að heiman þennan morgun til að sinna akstrinum . Minnti þetta okkur á það , að betra væri að vera vel búinn á setningarathöfninni en við Rut höfðum , minnug hitasvækjunnar við setningu leikanna í Atlanta 1996 , ekki haft rænu á að taka með okkur yfirhafnir . Sagt er að helsti galli hins nýja leikvangs , sem tekur 110 þúsund manns í sæti , sé , að þar geti oft blásið töluvert . Ferðin til Ólympíuþorpsins gekk vel , hefur meðal annars verið búið þannig um hnúta , að sérmerktar akleiðir eru fyrir þá , sem eru að aka keppendum , starfsliði og gestum vegna leikanna til að greiða fyrir umferðinni . Það kulaði ekki mikið í sólskininu , þegar við komum í Ólympíuþorpið og hittum þar við aðalinnganginn Ellert B. Schram , forseta ÍSÍ , Stefán Konráðsson aðalfararstjóra og Líneyju Rut Halldórsdóttur aðstoðarfararstjóra . Fórum við með þeim í strætisvagni til bústaðar íslensku keppendenna , en hann er í jaðri þorpsins , þar sem sést yfir til leikvangsins . Öryggisgæsla er mikil á svæðinu og þurftum við sérstakan passa til viðbótar við okkar eigin til að komast þar inn og einnig sérstakt merki til að fara í hið risastóra mötuneyti til að fá okkur hádegismat . Leitað er í bílum og speglum rennt undir þá til að tryggja , að ekki sé verið að laumast með sprengjur . Í íslenska bústaðnum hittum við hluta hins góða íþróttafólks , sem hefur verið að búa sig undir keppnina hér í Ástralíu síðustu tvær vikur . Lengst af hafa þau dvalist í æfingabúðum í nokkurri fjarlægð frá borginni en tínast nú til hennar hvert af öðru . Það er alvörugefin spenna í loftinu , þegar rætt er við íþróttafólk svona skömmu fyrir leika , margra ára undirbúningur og þjálfun að baki og þess beðið með vaxandi eftirvæntingu að fá tækifærið til að sýna , hvað í sér býr . Er áreiðanlega ekki síst mikilvægt þessa síðustu daga að byggja upp sálarstyrkinn en hinn líkamlega . Þau sögðust hafa lagað sig að tímamuninum og stunduðu æfingar á þeim tíma sólarhringsins , þegar þau áttu að keppa til að búa líkamann sem best undir átökin einmitt á réttri stundu . Eftir að hafa spjallað við leikendur og þjálfara í nokkra stund og setið fyrir hjá myndasmiðum héldum við aftur af stað heim á hótel en heimleiðin gekk vel , þótt við hefðum óttast að lenda í umferðaröngþveiti vegna þess að hundruð þúsunda manna bjuggu sig undir að fagna blysberum , sem hlupu síðasta spölinn með Ólympíueldinn um götur borgarinnar þennan dag Eftir stutta viðdvöl á hótelinu héldum við til The Mint , sem er sögufrægt hús í hjarta Sydney en þar hafði ÍSÍ síðdegisboð fyrir keppendur , þjálfara , fréttamenn , fulltrúa styrktaraðila og þá heimamenn , sem veita liðinu aðstoð . Hefði ekki verið unnt að finna skemmtilegri stað fyrir slíka móttöku á þessum tíma , því að blysberar hlupu fram hjá honum og tengdumst við með þeim hætti rafmögnuðu andrúmsloftinu í borginni þennan dag . Það sáum við enn betur síðar um kvöldið , þegar mannfjöldi um ein milljón safnaðist víða saman til að skemmta sér og fagna leikunum . Ólympíuleikarnir hafa verið settir með miklum glæsibrag . Síðdegisblaðið í Sydney , The Daily Telegraph , segir setningarathöfnina hafa verið stærstu stund í sögu Ástralíu , þar sem þjóðinni hafi tekist að sýna hve mikinn styrk hún hefur menningarlega og félagslega . Þetta var ekki aðeins sýning fyrir þrjá til fjóra milljarði sjónvarpsáhorfenda um heim allan heldur var þetta ekki síður sjálfsuppgjör Ástrala , þar sem þeir litu yfir eigin sögu og áréttuðu sérstaklega hlut frumbyggjanna . Er áberandi , hve blöðin fjalla mikið um hlut þeirra en uppgjör við þennan þátt í sögu þjóðarinnar er viðkvæmt mál , sem setur svip sinn á allt þjóðlífið . Þar að auki segja áströlsku blöðin , að sviðsetningin hafi verið ljósárum fullkomnari en í Barcelona 1992 en við setningarathöfnina þá er nú einkum miðað , þegar litið er til þess hugvits , tæknibúnaðar og listræns sköpunarmáttar , sem nýtt er til að gera þetta ótrúlega sjónarspil , sem best úr garði . Hvergi er lagt meira í eina athöfn en þessa , hún þarf ekki aðeins að skapa eðlilegan ramma um inngöngu keppenda á Ólympíuleikunum heldur einnig vera þannig úr garði gerð , að hennar megi bæði njóta á leikvanginum og við sjónvarpið . Við vorum kölluð í rútur við hótelið klukkan 15.30 og þaðan var ekið , sem leið lá út á leikvanginn , var nokkur ótti í mönnum um að öngþveiti skapaðist við völlinn , þegar 110.000 gestir streymdu þangað auk um 11.000 íþróttamanna og 13.000 þátttakenda í sýningaratriðum á hátíðinni sjálfri og um 4000 tæknimanna . Ferðin að leikvanginum gekk eins og í sögu og klukkan var um 17.00 þegar við höfðum farið í gegnum öryggisskoðun og vorum komin í móttökusalinn við stúkuna , þar sem okkur var ætlað sæti . Allt hafði verið skipulagt í þaula en áður en gengið er til sæta er gestum , sem tilheyra Ólympíufjölskyldunni , eins og það er orðað , boðið upp á veitingar , mat og drykk , svo að enginn þurfi að vera svangur , á meðan hann horfir á hina miklu sýningu , sem að þessu sinni stóð í rúmar fimm klukkustundir . Hafi maður aðgangskort sem einn af þessari fjölskyldu getur maður um öll keppnissvæði en kemst ekki inn í Ólympíuþorpið eða á aðra sérstaka staði án frekari heimilda . Klukkan 18.00 hófst upphitun og á fyrsta klukkutímanum var til dæmis farið yfir það með áhorfendum , hvað þeir áttu að gera til að setja sem bestan svip á hátíðina fyrir þá , sem fylgjast með henni í sjónvarpi . Í hverju sæti var lítil gul taska og í henni meðal annars vasaljós og lítið armband , sem var þannig úr garði gert , að unnt var að kveikja á rauðum ljósum á því og ef maður hristi handleginn byrjuðu ljósin að glitra eins og litlar stjörnur . Var okkur sagt , hvenær við ættum að kveikja á þessum ljósum og láta að okkur kveða með þeim hætti . Á þeim stað , þar sem við sátum , virtist vanta marga , sem höfðu átt frátekin sæti , ef marka má þau , sem auð voru . Við settumst við hliðina á manni , sem reyndist vera ráðherra frá Austur-Tímor , en aldrei áður hafa leikmenn þaðan tekið þátt í Ólympíuleikum og gengu þeir inn undir Ólympíufánanum , af því að land þeirra á ekki eigin fána , komu næstsíðastir 200 þjóða , það er á undan ástralska liðinu , og var ákaflega vel fagnað , enda nágrannaþjóð við Ástrali , sem hafa komið þar talsvert við sögu . Þegar við sáum þessi auðu sæti leitaöi hugurinn til þeirra , sem ekki komust á setningarathöfnina , en vildu gefa háar fjárhæðir fyrir , var sagt , að dýrustu miðar hafi verið seldir á allt að 100.000 krónur á svörtum markaði fyrir utan leikvanginn . Þegar 10 sekúndur voru til klukkan 19.00 tókum við áhorfendur þátt í að telja sekúndurnar og síðan hófst sýningin með því að knapi þeysti inn á völlinn með ástralska fánann , sló svipu með snöggum hvelli og 120 riddarar birtust fyrir aftan hann . Ég ætla ekki að lýsa því , sem síðan bar fyrir augu , en í stuttu máli snerist sagan um unga hvíta stúlku , sem fer í gegnum sögu Ástralíu með gömlum frumbyggja og er þáttum úr sögunni lýst með snilldarlegum hætti . Greinilegt er , að þeim , sem að leikunum standa , er mikið í mun að nota tækifærið til að skapa skilning og jafnvægi milli hvítra manna og frumbyggjanna , en þegar fjallað er um leikana almennt í blöðum hefst frásögnin gjarnan á því að rifja upp , hve hvíti maðurinn hefur farið illa með frumbyggjana og gengið á rétt þeirra . Fyrir aðra en Ástrala er erfitt að skilja einstaka þætti þessrar sögu en eins og hún var kynnt þarna , var hún magnað sjónarspil , sem stóð í um það bil klukkustund og hvert atriðið öðru glæsilegra rak annað . Þá gengu 2000 lúðraþeytarar og trommuleikarar inn á leikvanginn og sýndu listir sínar í tónum og takti , því að þeir skiptust í hópa og fylkingar og nýttu mislista búninga sína til að skapa alls kyns form og myndir . Við svo búið gengu þeir í þann enda leikvangsins , þar sem sviðið var , og blésu síðan allan tímann sem íþróttamennirnir gengu inn á völlinn , var tónlistin valin með hliðsjón af því , sem tengdist einstökum löndum , og skiptust hópar innan þessarar miklu hljómsveitar á að flytja hana , virtust þeir gera það allt án þess að hafa nótur . Fagnaðarlætin voru mismikil meðal áhorfenda eftir því hvaða þjóð var kynnt við inngöngu á völlinn . Nágrönnum Ástrala auk , Breta og Kandamanna var mest fagnað og síðan að sjálfsögðu gestgjöfunum sjálfum , en allt ætlaði um koll að keyra , þegar lið þeirra kom síðast . Guðrún Arnardóttir var fánaberi íslenska liðsins , sem gekk með reisn og skipulega inn á leikvanginn , en athygli vekur , hve sundurleitir sumir þjóðahóparnir eru , þótt allir í þeim séu klæddir eins búningum , vegna þess hve óskipulegt göngulagið er og hve margir leikmanna ryðjast að þeim stað , þar sem sjónvarpsmyndavélarnar eru til að sjást á skjánum . Sumum er fagnað mér sérstökum hætti af pólitískum ástæðum og má þar nefna auk Austur-Tímora , sem áður er getið , lið Kóreumanna , en nú gengu þeir inn saman Norður - og Suður - Kóreumenn undir fána , sem bar mynd af Kóreuskaganum . Hápunktur athafnarinnar var þegar Ólympíueldurinn var kveiktur og var það gert með miklum glæsibrag að þessu sinni , þar sem eldurinn spratt upp úr vatni og var síðan hafin upp úr því . Síðasti blysberinn og sú sem kveikti eldinn var spretthlauparinn Cathy Freeman íþróttakona af frumbyggjaættum en alls voru um 11.000 blysberar í Ástralíu allri og er talið að allt að 15 milljónir manna af rúmlega 19 milljón íbúum landsins hafi séð einhvern þeirra á ferð umhverfis þetta risastóra land , hvarvetna var efnt til hátíða í tilefni af ferð blysberanna og þannig tókst að sameina þjóðina með einstökum hætti í kringum þennan þátt leikanna , þannig að það hefur snert strengi margra beint að sjá blysið borið að hinum risastóra kyndli , sem síðan steig upp úr vatninu og lyftist til himins með rennandi vatnið að baki . Gnæfði eldurinn síðan yfir leikvanginum og Ólympíuvsæðinu . Að taka þátt í athöfn af þessu tagi er í raun ólýsanlegt , því að það hefur mjög sterk tilfinningaleg áhrif að sameinast 110 þúsund manns í slíkri þátttöku auk þess þóttist ég skynja mjög sterka þjóðernisstrauma , sem eru sérstaks eðlis hjá þjóð eins og þeirri áströlsku , sem á svo sundurleitan uppruna og er á sinn hátt að gera það upp við sig , að níðst hafi verið á þeim , sem bjuggu í landinu , áður en hvíti maðurinn lagði það undir sig . Við Íslendingar ættum að minnast þess , að sá , sem er gjarnan nefndur faðir Ástralíu , er Sir Joseph Banks , en hann kemur einnig við sögu Íslands við upphaf nítjándu aldar , þar sem við eigum velvild hans í Napóleonstríðunum mikið að þakka . Fáir eiga lengri leið á Ólympíuleikana en við , en eigum á hinn bóginn Sir Joseph Banks sameiginlegan með Áströlum sem sögulegan áhrifavald . Við vorum komin heim á hótel um klukkan hálf eitt um nóttina , en heimferðin gekk vel , eftir að við komumst um borð í rútuna , sem flutti okkur í bæinn , ýmsum var vafalaust orðið kalt , því að það kular hér með kvöldinu , og voru fegnir að komast inn í hlýjuna . Við höfðum búið okkur vel meðal annars með teppi frá hótelinu , þannið að ekki sló að okkur . Margir langt að komnir voru auk þess orðnir þreyttir eftir þessa átta tíma törn . Hið sama á við um íþróttamennina , sem biðu utan leikvangs á meðan sjónarspilið mikla var og urðu síðan að standa á miðjum leikvanginu , eftir að þeir komu inn á hann og þar til yfir lauk . Sumir , sem áttu að keppa daginn eftir hvíldust heima eða flýttu sér aftur út af leikvanginum eftir gönguna . Mannmergðin var mikil í miðbænum og allir í hátíðarskapi , höfðu hundruð þúsunda safnast saman eins og kvöldið áður en nú til að taka þátt í setningarathöfninni , en víða um borgina eru risastórir sjónvarpsskermar og skemmtikraftar láta þar einnig að sér kveða . Hvort heldur komið er inn á veitingastað eða í verslun , alls staðar eru sjónavörp eða stórir skermar til að unnt sé að fylgjast með því , sem gerist á leikunum . Við fórum af stað rúmlega hálf tíu í morgun og sáum þau Eydísi Konráðsdóttur keppa í 100 m flugsundi og Hjalta Guðmundsson keppa í 100 m bringusundi . Var gaman að verða vitni að þessum stórviðburði í lífi þessa glæsilega íþróttafólks okkar . Við hittum þau síðan að lokinni keppninni og voru þau bæði sæl og glöð með að hafa fengið tækifæri til að taka þátt í keppni meðal allra bestu sundmanna í veröldinni við bestu hugsanlegar aðstæður . Eydísi höfðum við hitt áður á leikunum í Atlanta , hún hefur því áður kynnst því að keppa við þessar aðstæður , en Hjalti var að takast á við þessa miklu raun í fyrsta sinn og taldi sig hafa öðlast dýrmæta reynslu , sem ætti eftir að duga sér vel næst , ekkert stæðist samanburð við að þreyta þessa keppni . Eftir að hafa fylgst með sundkeppninni í nokkurn tíma héldum við á Bondi-ströndina við Kyrrahafið , sem er skammt frá miðborg Sydney , en þar var verið að keppa í strandblaki og voru um 15 þúsund manns þar að horfa á stúlkur frá Kúbu og Brasilíu keppa . Þetta er frægasta strönd borgarinnar og hefur þar verið reistur keppnisvöllur til bráðabirgða . Við ókum síðan að hafnarmynninu , The Gap , og sáum af höfða þar inn í hina risastóru höfn , sem er einstök frá náttúrunnar hendi . Um kvöldið fórum við síðan í óperuna og sáum Tosca eftir Puccini . Var sýningin falleg og tónlistin vel flutt en óperuhúsið er fallegra að utan en að innan , enda hefur lengi verið rætt um að breyta innréttingum þar . Hefur hinn danski arkitekt hússins Jörn Utzon nýlega verið ráðinn til að gera tillögur að breytingum og þróun hússins en á sínum tíma hvarf hann frá byggingunni , áður en henni var fulllokið , nú tæpum 30 árum síðar leggur hann ef til vill síðustu hönd sína á verkið , en á hverju ári heimsækja 4,4 milljónir manna óperhúsið og njóta alls þess , sem þar er að finna . Sundkeppnin hófst klukkan 10.00 og þá keppti Kólbrún Ýr Kristjánsdóttir í 100 m baksundi , Íris Edda Heimisdóttir í 100 metra bringusundi og Örn Arnarson í 200 metra skriðsundi . Fylgdumst með þeim öllum keppa og veifuðum íslenska fánanum til að fagna þeim og hvetja . Erni vegnaði best og komst í undanúrslit , keppti hann því aftur um kvöldið og varð þá fimmtándi af sextán en tíundi þegar litið er á tímann í keppninni í heild og setti nýtt Íslandsmet . Var hann að vonum ánægður , þegar við hittum hann um kvöldið að lokinni keppni , en þarna fauk heimsmetið í undanúrslitunum , þar sem Hollendingurinn Pieter van den Hoogenband sigraði á 1:45 . 35 sek. en ástralski töfrasundmaðurinn Ian Thorpe náði 1:45 . 37 , en þakið ætlar að fjúka af sundhöllinni þegar hinn 17 ára gamli Thorpe birtist þar og strax á fyrsta degi vann hann tvö gull og blés miklum metnaði í brjóst hinna sigurvissu gestgjafa , bíða þeir allir með öndina í hálsinum eftir því , sem gerist í úrslitakeppninni á mánudagskvöldið . Vonirnar , sem eru bundnar við þennan unga sundkappa eru svo miklar , að það eitt kynni að sliga hann . Hvert sæti í hinni risastóru 17.000 áhorfenda sundhöll er setið allan daginn og mun færri komast að en vilja . Keppnin gengur mjög vel og skipulega fyrir sig og aldrei neinar tafir af tæknilegum ástæðum . Reglan er sú , að þjófstarti keppandi er hann úr leik . Þetta er nýleg regla , sem hefur aukið hraðann við framkvæmd sundkeppni mikið og gert keppnina skemmtilegri en ella væri , því að nú verður hver keppandi að gæta sín í upphafsstöðunni , ég sá aðeins einn keppanda , unga stúlku frá Bangladesh falla úr keppni af þessum sökum og var hálf dapurlegt að sjá hana standa skömmu síðar eina og yfirgefna fyrir utan keppnistaðinn , þar sem hún virtist vera að bíða eftir ferð í Ólympíuþorpið . Að lokum er það íþróttamaðurinn einn , sem verður að gera upp árangur sinn við sjálfan sig , sé hann sáttur við það , sem gerðist í keppninni , er sama hvað aðrir segja , sé hann ósáttur , er auðvelt fyrir aðra að ýfa sárin . Það skein úr andliti þessarar ungu stúlku , hvað hún var ósátt við að fá ekki tækifæri til að sýna getu sína . Um hádegið buðum við Rut með aðstoð heimamanna til grillveislu í Children Museum , Barnasafni , í bænum Holroyd , sem er hluti af Sydney í um 20 mínútna fjarlægð frá Ólympíusvæðinu . Þangað buðum við öllum , sem sóttu leikana að heiman , en auk þess sendi ég bréf til allra af íslenskum ættum , sem Sigrún Baldvinsdóttir hafði á skrá ásamt með Konráði Pálmasyni , formanni Íslendingafélagsins . Vissi enginn hve margir myndu sækja hófið , en í gestabók , sem var látin ganga , skrifuðu 147 manns nafnið sitt og komu þó ekki allir íþróttamennirnir , því að sumir voru að æfa og aðrir að hvíla sig fyrir keppni . Var það samdóma álit heimamanna , að aldrei hefði verið haldið jafnfjölmennt Íslendingamót í Ástralíu , að minnsta kosti ekki undir þessum formerkjum , því að Sigrún Baldvinsdóttir skýrði frá því , að aldrei fyrr hefði íslenskur ráðherra komið til landsins . Vorum við þarna saman í um það bil þrjár klukkustundir og held ég , að allir hafi skemmt sér hið besta . Sumir höfðu ekið fjögur til fimm hundruð kílómetra til að njóta stundarinnar með okkur . Bæjarstjórninni þótti svo mikið til þess koma , að við Íslendingarnir skyldum hittast þarna , að Ken Morrisey , aðstoðarbæjarstjóri Holroyd , kom og ávarpaði okkur og færði íþróttamönnunum minngargjöf um komu þeirra , auk þess bar þarna að Laurie Ferguson , þingmann kjördæmisins á sambandsþingi Ástralíu í Canberra . Hann er einlægur áhugamaður um Ísland og hefur verið í fjöldamörg ár , án þess að hafa sótt landið heim . Vissi hann margt um íslensk stjórnmál , kvikmyndir og bókmenntir auk þess sem hann hafði áhuga á að vita , hvor Færeyingar myndu lýsa yfir sjálfstæði sínu . Var hann betur að sér um málefni Íslands og okkar , sem búum í Norður-Atlantshafinu , en margir stjórnmálamenn , sem maður hittir í Evrópu eða Bandaríkjunum , hef ég raunar aldrei á ferðum mínum erlendis hitt stjórnmálamann , sem hefur lagt fyrir mig spurningar byggðar á jafnmikilli þekkingu og skilningi á íslenskum málefnum . Er það þó landfræðileg staðreynd , sem ég var upplýstur um í grillveislunni , að ekki sé unnt að komast fjær Íslandi en einmitt til Sidney og var fullyrðingin byggð á vísindalegum rökum , sem ég dreg ekki í efa . Í Ástralíu eru einmenningskjördæmi og var það sannarlega skemmtileg tilviljun , að við skyldum efna til þessa einstæða Íslendingamóts í kjördæmi Laurie Fergusons , sem sagðist einu sinni hafa hitt Íslendinga á fundi Alþjóðaþingmannasambandsins í Afríku og datt mér helst í hug , að það hefðu verið þau Ólafur heitinn Þórðarson og Anna Ólafsdóttir Björnsson . Um kvöldið ók okkur sjálfboðaliði sem sagðist fæddur á Trinidad en vissi einnig mikið um Ísland og spurði að mörgu af töluverði þekkingu og á veitingastað hittum við unga þjónustustúlku , sem sagðist hafa hitt Íslendinga á ferð sinni um Evrópu og kunni að segja Takk fyrir á íslensku . Loks fórum við stutta ferð í dýragarðinn og þar tók á móti okkur yfirmaður fræðsludeildarinnar , sem hafði farið í ferðalag til Íslands til að kynnast náttúru landsins . Víða hittum við því fólk , sem kannaðist við landið okkar . Klukkan rúmlega 10.00 sá ég Láru Hrund Bjargardóttur synda 200 metra skriðsund og verða fyrst í sínum riðli en ekki verða eina af 16 , sem komust í næsta riðil . Eftir að hafa fylgst með sundkeppninni fram að hádegi fórum við Sigrún Baldvinsdóttir í alþjóðlegu útvarpsmiðstöðina , sem er risavaxin eins og allt annað á þessum leikum . Hún er í vörugeymslu , sem er á stærð við 10 fótboltavelli og var okkur sagt , að 10.000 manns kæmu þar við sögu með einum eða öðrum hætti . Ingólfur Hannesson , íþróttamaður RÚV , sem þarna var sem starfsmaður EBU , samstarfsstofnunar evrópskra útvarpsstöðva , fylgdi okkur um þessa undraveröld , þar sem allur besti tæknibúnaður í heimi er notaður til að miðla efni frá leikunum . Fórum við inn í stöðvar svissneska útvarpsins , TV 2 í Danmörku og Noregi og BBC-Sport auk þess sem við heimsóttum bækistöð RÚV , þar sem fimm menn miðla efni sem tíu , hundrað eða jafnvel þúsund sinnum fleiri gera undir merkjum annarra stöðva , en bandaríska NBC-stöðin er með mestu umsvifin og greiðir meira en helming -þess , sem það kostar að senda efni frá leikunum , en alls voru greiddar 1300 milljónir USD fyrir réttinn , sem er þó aðeins brot af kostnaðinum við að miðla sjónarps - og útvarpsefni um heim allan Var mér sagt , að þessi fjárhæð hefði tvöfaldast síðan í Barcelona 1992 . Stjórnandi svissnesku miðstöðvarinnar sagði , að frá Sviss hefðu verið 15 tonn af tækjum og minnti á , að þau væru ekki sett upp eins og um einhverjar bráðabirgðaráðstafanir væri að ræða heldur með það fyrir augum , að geta sinnt hlutverki sínu miðað við ströngustu kröfur . Síðdegis leitaði ég að póstmiðstöð í þeim tilgangi að finna umslög eða fyrsta dags merki , fóum við í frímerkjamiðstöð en heldur var þar fátæklegt um að litast og ekki var vakin athygli á séstökum stimplum eða öðru slíku á Ólympíusvæðinu . Þeim mun meira var um að menn skiptust á barmmerkjum eða pinnum , hafði ég fengið fullan poka af pinnum frá ÍSÍ fyrir komu mína og tæmdist hann svo að segja á þessum fáu dögum svo mikil varð eftirspurnin . Fyrstu dagana gaf ég gjarnan bílstjórum okkar pinna en þegar á leið og fólk fór almennt að átta sig á söfnunargildi þeirra var gjarnan spurt , hvort við gætum látið þá af hendi , þó ekki af sjálfboðaliðunum , þeir máttu það ekki , heldur spurðu þjónar og jafnvel lögreglumenn við öryggisgæslu , hvort við gætum séð af einum pinna . Úti á götu komu menn og buðu pinnaskipti og á ýmsum stöðum við höfnina var lífleg skiptiverslun . Ef maður bauð þjóni á veitingastað pinna , þegar auðséð var á honum , að hann safnaði þeim og festi framan á sig , var gjarnan spurt , hvort við ættum einn aukalega handa vini eða starfsfélaga . Er ég viss um að þessi pinnasöfnun á eftir að aukast jafnt og þétt , þar til leikunum lýkur . Um kvöldið fór fram úrslitakeppni í 200 metra skriðsundinu og sigraði Hollendingurinn Hoogenband í einvíginu við Ian Thorpe , sem hlaut silfur . Thorpe sagðist vera með kvef eftir keppnina um helgina og tók úrslitum eins og sönnum íþróttamanni sæmir , spurning er hvort hann hefur ekki einnig verið sligaður af væntingunum , allir fjölmiðlar eru undirlagðir af myndum og frásögnum af þessari ungu þjóðhetju . Þriðjudagur 19. september Heimferðardagurinn hófst með því að við fórum með Sigrúnu í dýragarðinn í Sydney og sáum kengúrur , pokdaýr og koalabirni undir frábærri leiðsögn fræðslustjórans , sem sagðist hafa óskað sérstaklega eftir að fylgja okkur til að láta í ljós þakklæti sitt fyrir að hafa heimsótt Ísland á síðasta ári í því skyni að kynnast af eigin raun landi , sem væri alltaf að stækka . Eftir hraðferð um dýragarðinn fórum við í listasafn og skoðuðum , einnig undir frábærri leiðsögn , yfirlitsýningu nútímaverka og sérstaka sýningu á málverkum frumbyggja , sem opnaði nýja vídd gagnvart þessu frumstæða fólki , loks litum við inn á farandsýningu frá Ísrael , þar sem sjá mátti Dauðahafshandritin og sagði leiðsögumaður okkar , að fáar sýningar hefðu verið vinsælli í safninu . Síðustu klukkutímana notuðum við til að skoða sýningu á fornmunum frá Grikklandi , sem gríska menningarmálaráðuneytið hafði sent sérstaklega og sýna ýmislegt tengt Ólympíuleikunum og upphafi þeirra , er raunar ótrúlegt , að þessir munir skuli hafa verið sendir úr landi . Grikkir gerðu það meðal annars til að minna á , að næstu leikar verða í Aþenu . Verður spennandi að sjá , hvernig Grikkjum tekst að glíma við hið risavaxna verkefni að skipuleggja Ólympíuleikana . Ég hef tekið þátt í margvíslegum alþjóðamótum og ráðstefnum en ekkert jafnast á við Ólympíuleikana , sama hvernig á hlutina er litið . Allt er hér stærra og meira en í tengslum við nokkuð annað , sem maðurinn tekur sér fyrir hendur og kallar á þátttöku margra þjóða . Í Sydney var skipulagið fullkomið , þegar ég lít yfir þessa fáu daga og það , sem að mér snýr . Aldrei brást neitt af því , sem átti að gerast , og aldrei sköpuðust nein vandræði vegna skipulagsleysis , fer ég héðan með aðra tilfinningu að þessu leyti en frá Atlanta fyrir fjórum árum , þar sem ýmislegt fór úrskeiðis . Það verður þess vegna ekki auðvelt fyrir Grikki að gera betur en hér verið gert . Ég sit nú klukkan 17.10 þriðjudaginn 19. september á flugvellinum í Sydney og bíð eftir að fara um borð í Qantas-vélina , sem flýgur okkur klukkan 17.55 um Bangkok til London á tæpum 23 klukkutímum . Þegar við leggjum af stað er 06.55 að morgni þriðjudagsins á Íslandi og eigum við að verða komin heim fyrir klukkan 16.00 miðvikudaginn 20. september . Qantas-vélin lenti í London klukkan 06.45 að breskum tíma eða 16.45 að Sydney-tíma , þannig að við höfðum setið tæpa 23 tíma í henni með klukkustundarviðdvöl í Bangkok , þegar við stigum út úr henni . Það kom mér á óvart , hve hún flaug langt norður yfir Afganistan og inn í Rússland en við komum inn á Eystrasaltið rétt fyrir sunnan Riga í Lettlandi og flugum milli Kaupmannahafnar og Hamborgar til London . Það er sérkennileg tilfinning að hafa farið þessa löngu leið í einum áfanga . Bresku blöðin , sem ég las á meðan við biðum eftir fluginu heim , voru öll með forsíðufréttir af vandræðum Blair-stjórnarinnar vegna þess að Brown fjármálaráðherra hefði ekki sagt satt og rétt frá vitneskju sinni um fjárstuðning við Verkamannaflokkinn fyrir síðustu kosningar , auk þess sem Íhaldsflokkurinn hefði nú betur í skoðanakönnunum í fyrsta sinn síðan 1992 . Þá sögðu blöðinn einnig frá því með mjög áberandi hætti , að Erik óreyndur sundmaður frá Miðbaugs-Gíneu hefði synt einn í fyrstu umferð 100 metra skriðsunds í Sydney , af því að keppendur hans tveir hefðu þjófstartað , og hefði hann lokið sundinu á einni mínútu lengri tíma en lágmarkið fyrir leikana hefði verið og þegar hann fór síðasta spölinn hefðu menn verið að velta fyrir sér , hvort það þyrfti að kasta til hans bjarghring . 17.000 manna áhorfendaskarinn hefði hins vegar hvatt með miklum látum og sagði sundkappinn að það hefði gefið sér kraft til að ljúka sundinu ! Í leiðara einhvers blaðanna var sagt , að þátttaka Eriks væri besta dæmið um almennt gildi Ólympíuleikana , þeir væru ekki fyrir fáa útvalda heldur alla . Í Morgunblaðinu , í Flugleiðavélinni , var hins vegar sagt frá því , að Örn Arnarson hefði náð glæsilegum árangri 200 metra í baksundinu , sett Norðurlandamet , orðið sjötti í sínum riðli og komist í undanúrslit . Við misstum því miður af þessu afreki Arnar og annarra úr Ólympíuliði okkar sem áhorfendur á staðnum en fylgjumst með þeim úr fjarlægð og óskum þeim alls góðs . Vegna anna á Heathrow-flugvelli varð rúmlega klukkutíma seinkun á því , að Flugleiðavélin kæmist af stað , hóf hún sig til flugs rúmlega 14.00 á breskum tíma í stað 13.00 en það var bót í máli , að flugtíminn heim var sagður aðeins 2:10 , svo að töfin átti að vinnast upp að verulegu leyti . Þjónustan um borð var eins og best verður á kosið og lýk ég þessum dagbókarbrotum hér í háloftunum , þegar vélin er tekin að lækka flugið til Keflavíkur .