50 MORGUNBLAÐIÐ , ÞRIÐJUDAGUR 19. APRÍL 1988 Landakot og fjárhagsvandinn eftir Hönnu Kolbrúnu Jónsdóttur Mikið hefur verið rætt og ritað um umframeyðslu vegna reksturs Landakotsspítala . Sú stofnun og stjórnendur hennar áður en hún var gerð að sjálfseignarstofnun hafa átt sterkan þátt í því að móta lífsstefnu mína . Mér finnst rekstur og velferð stofnunarinnar skipta miklu máli og er einkar annt um að allt gangi þar sem best . Til þess þarf peninga og gott starfsfólk . Rekstur stofnunar - innar og framtíð skipta reyndar alla landsmenn máli . Fólk úr öllum lands - hlutum hefur leitað þjónustu þar og fengið bestu þjónustu sem völ er á . Það þarf engan að furða þótt stofnun eins og Landakotsspítali , sem er þjónustustofnun og hefur ekki tök á verðmætasköpun , en þarf að þiggja naumlega skammtað fjár - magn af fjárlagavaldinu þarfnist rekstrarfjár . Framþróun hefur orðið á seinni árum í tæknilegum og fræði - legum málum sjúkrahúsa og heilsu - gæslu eins og á öðrum sviðum þjóð - félagsins . Legutími hvers einstakl - ings hefur styst á seinni árum sem þýðir það að fleiri einstaklingum er veitt þjónusta á skemmri tíma en áður . Þetta kallar á aukin útgjöld og fjölgun starfsfólks . Rannsóknir og lyf sem stofnunin lætur af hendi kosta ærið fé . Kannski er budda fjár - veitingavaldsins hálflokuð vegna skorts á þekkingu og reynslu þar á sjúkrahúsarekstri . Svolftið þykir mér þó undarleg fjármálapóíitíkin hér í þessu landi , að minnsta kosti skil ég ekki hátolla á tækjum og hjúkrun - argögnum sem settir eru á þessar vörur , ef stofnanir og sjúkrahús kaupa þau . Maður skyldi ætla að þessi kaup væru í þágu landsmanna og allir nytu góðs af . Gæludýrafóður var lengi tollfrjálst og er kannski enn . Sem betur fer hefur gengið vel að fá félagasamtök til að leggja tækjakaupum lið en ef þau standa fyrir slíkum gjöfum er veitt tollaí - vilnun . Styrktarsjóður Landakots - spítala hefur gert mikið gott . Það hafa verið keypt tæki og endurnýjuð þau sem úr sér hafa géngið fyrir það fé sem safnast hefur þar . Upphaflega var hann stofnaður í rekstrartfð St. Jósepsspítala . Það voru eiginkonur þeirra lækna sem unnu við spftalann , starfsfólk spítalans og aðrir velunn - arar sem áttu heiður af þeirri fram - kvæmd . Fyrstu tekjur sjóðsins komu inn vegna kaffi - og kökusölu sem fólkið stóð fyrir . Þeir peningar sem þá komu inn voru notaðir til að kaupa tjöld sem nauðsynleg eru á milli sjúkrarúmanna og eitthvað fleira var keypt . Fé úr styrktarsjóði Landa - kotsspftala hefur semsagt eingöngu verið notað til kaupa á nauðsynja - vöru fyrir spítalann . Ég las fyrir nokkru greinar í Morg - unblaðinu , aðra skrifaða af Ólafi Erni yfirlækni spítalans , hina skrif - aði Logi Guðbrandsson lögfræðingur og framkvæmdastjóri Landakotsspít - ala . Þar fær starfsfólk spftalans lof - samleg ummæli . Sagt er að valið TOFRAVELARNAR TROPIC eru sambyggðar þvottavélar og þurrkarar frá Zerowatt . Því nefnum viÖ þær töfravélar að frá upphafi hefur ekki ein einasta bilun komið fram í Tropic vélunum sem seldar hafa verið hér á landi . Ótrúlegt en satt ! q 0 * » * • Kl. Nokkrir kostir : Þvottavél + þurrkari í einni og sömu vél ( B-H-D ) 60sm x 85sm x 60sm Þvær allt að 7 kg í einu ( tveir þvottar jafngilda þremur í venjulegri þvottavél ) Þvær og þurrkar 4 kg á 60 mínútum 400-1000 snúninga 28 þvottakerfi Engin gufumyndun Sparneytin ÚHÍU SAMBANDSINS ÁRMÚLA 3 SÍMAR 681910 - 68 1266 Hanna Kolbrún Jónsdóttir „ Mér f innst rekstur og velferð stofnunarinnar skipta miklu máli og er einkar annt um að allt gangi þar sem best . Til þess þarf peninga og gott starfsfólk . Rekstur stofnunarinnar og f ramtíð skipta reyndar alla landsmenn máli . " starfslið skipi stöður . Mín kynni af þeim sem ég þekki þar eru líka þessi sömu . Vart finnst betra starfsfólk og mundi ég undirstrika það með feitu letri . Mikill fjöldi þess fólks sem vinnur á Landakoti er búinn að vinna þar frá því áður en St. Jósepssystur íétu rekstur af hendi . Það segir sína sögu um trygglyndi fólksins við spítalann . Það er á annan áratug síðan stofnunin var gerð að sjálfs - eignarstofnun . Mér finnst það vera meðmæli með þeim sem ráðnir hafa verið til starfa á seinni árum að sjá má að samstarfið hefur gengið vel við þá sem fyrir voru . Mönnum hefur gengið vel miðað við að stöðu og stjórnendum hefur haldist vel á fólki . 70% af útgjöldunum er há fjárhæð í launakostnað . Er hún hærri en hún þarf að vera ? Landakotsspítali er stór stofnun og rekin allan sólar - hringinn . Það er ekki aðeins kostnað - ur við hjúkrun og umönnun sjúkl - inga , það eru mörg önnur störf sem unnin eru í tengslum við hjúkrun . Það fólk sem vinnur þau störf þarf líka að fá laun . Störf þessi eru einn - ig mikilvæg . ÖU starfsemi innan sjúkrahússins eru nauðsynleg . Halla - rekstur spítalanna er ekki eini halla - reksturinn hér á þessu landi . Það heyrast óp úr ýmsum áttum , jafhvel þar sem síst skyldi . Ég vil geta þess hér að áður hefur vantað rekstrárfé til Landakotsspítala og forsvarsmenn hans fengið ófullnægjandi svör vegna beiðna um rekstrarfé fyrir spítalann . Hvérjir eiga að fjármagna tekju - lausar þjónustustofnanir ? Hvað er dýrmætara en einstaklingurinn í þjóðfélaginu og heilsa hans ? Mér er í fersku minni að þegar St. Jósepssystur ráku spítalann og ég var að vinna þar þá þurfti að segja öllu aðstoðarfólki upp , það voru engir peningar . Málinu var þá bjarg - að á síðustu stundu og enginn þurfti að hætta . Ekki var þar á ferð bruðl eða óhóf - leg eyðsla . Ég held að allir sem til þekkja viti að St. Jósepssystur unnu launalaust , fórnfúst og kærleiksríkt starf í þágu íslensku þjóðarinnar . Þær stjórnuðu bæði Landakotsspít - ala og Hafnarfjarðarspítala með prýði og mikilli hagsýni . Nú er búið að bjarga fjármálum spítalans fyrir horn til bráðabirgða . Stjórnendur hans enn búnir að gera grein fyrir þeirri framþróun sem orð - ið hefur í málum stofnunarinnar og nauðsynlegum fjárfestingum . Þegar grannt er skoðað hefur ver - ið farið fram úr leyfum en ekkert hefur verið gert eða keypt að nauð - synjalausu . Eg trúi ekki öðru en að þeir sem fara - með fjármálin í landinu sjái til þess að hægt verði að reka Landa - kotsspítala á sómasamlegan hátt . Við þurfum á allri þeirri þjónustu að halda sem spítalinn getur veitt . . . iin 1 : 1 t' Höfundur er hjúkrunarfræðingur . A