VR blaðið 04 2019 – blaðsíða 14 VR KYNNIR STAFRÆNA HÆFNIHJÓLIÐ Selma Kristjánsdóttir , sérfræðingur hjá VR , skrifar : Undanfarin misseri hefur verið nokkuð markviss umræða um fjórðu iðnbyltinguna og fólki sífellt ráðlagt að undirbúa sig til að geta tekist á við aukna tækni í samfélag - inu . VR vill leggja sitt af mörkum í þeirri umræðu með því að bjóða upp á verkfæri sem er til þess fallið að styðja við bakið á félagsmönnum í örri tækniþróun . Niður - staðan varð sú að bjóða upp á Stafræna hæfnihjólið , sjálfsmatspróf sem er öllum aðgengilegt þeim að kostnaðarlausu . AF HVERJU STAFRÆNA HÆFNIHJÓLIÐ ? Árið 2016 útnefndi Evrópuþingið stafræna hæfni sem eitt af átta kjarnahæfnisviðum símenntunar og er efling stafrænnar hæfni eitt af forgangsverk - efnum framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins . Aukin stafræn hæfni er sögð styrkja einstaklinginn og auka öryggi við almenna notkun á stafrænum lausnum . Stafræna hæfni þarf ávallt að skoða með hliðsjón af tæknilegu samhengi nútímans þar sem sjálf skilgreiningin á stafrænni hæfni er síbreytileg . Stafræna hæfnihjólið er unnið og þróað af danska fyrirtækinu Center for digital dannelse og byggir á skilgreiningu DIGCOMP , sem er rannsóknarverkefni hjá Evrópusambandinu . Stafræna hæfnihjólið hefur verið aðgengilegt á ensku og dönsku og er nú að - gengilegt á íslensku fyrir tilstuðlan VR . HVERNIG STEND ÉG SAMANBORIÐ VIÐ AÐRA Í MINNI STARFSGREIN ? Meginmarkmið VR með Stafræna hæfnihjólinu er að gefa félagsmönnum kost á að kortleggja eigin staf - rænu hæfni með það í huga að veita þeim mögu - lega sýn inn í þá þætti sem flokkast almennt undir stafræna hæfni . Með þá vitneskju sjá félagsmenn á hvaða sviði þeir standa sig vel og á hvaða sviði þeir mættu bæta sig til þess að standast samanburð miðað við aðra í sömu starfsgrein . HVAÐ ER STAFRÆN HÆFNI ? Stafræn hæfni snýst fyrst og fremst um að geta beitt viðeigandi þekkingu og færni , en einnig að vera reiðubúin / n að endurskoða viðhorf sín og vera tilbúin / n að prófa nýja tækni . Notkun á stafrænni tækni nær til ýmissa viðfangsefna og er notuð í ýmsum tilgangi bæði í vinnu sem og í einkalífi , t.d. vegna náms , til að sækja um vinnu , versla á netinu , afla heilsufarsupplýsinga , vera með og taka þátt í samfélaginu o.s.frv . Efling stafrænnar hæfni stuðlar fyrst og fremst að því að styrkja mannauð og auka atvinnu - og samkeppnishæfni hvers og eins . Notkunin felst í : Samskiptum og samvinnu Vinnu með upplýsingar Gerð efnis og hvernig því er deilt með öðrum á : skilvirkan hátt hagkvæman hátt öruggan hátt gagnrýninn hátt skapandi hátt sjálfstæðan hátt siðferðislega réttan hátt HVERNIG VIRKAR STAFRÆNA HÆFNIHJÓLIÐ ? Stafræna hæfnihjólið er sjálfsmatspróf sem tekur einstakling um 12 - 15 mínútur að þreyta . Þátttakand - inn svarar spurningum með því að stjörnumerkja eigin getu á 16 mismunandi hæfnisviðum og svara spurningum sem birtast í línulegu ferli . Spurning - arnar eru samtals 63 . Þátttakandinn gefur upp nafn sem birtist eingöngu efst á svarblaði hans og gefur einnig upp netfang til að fá sendan tengil á eigin niðurstöður . Stuðst er við danska gagnagrunninn hjá Center for digital dannelse við úrlausnir og eru niðurstöður þátttak - anda vistaðar þar án persónugreinanlegra gagna . Að sjálfsmatsprófi loknu fær þátttakandi tölvupóst með niðurstöðum sínum sem birtast í svokölluðu geislariti sem sýnir hæfni viðkomandi á 16 mismun - andi sviðum stafrænnar hæfni sem skilgreinist í fjóra meginþætti . Meginþættir stafrænnar hæfni skiptast niður í öryggi , upplýsingar , samskipti og framkvæmd . Á miðju geislaritinu birtist heildarprós - enta stafrænnar hæfni þátttakandans . Auk niður - staðna um stafræna hæfni fær þátttakandinn ráð - leggingar um á hvaða sviðum hann megi bæta sig og tillögur um hvernig það skal gert . Það er gaman að segja frá því að í kjölfar Stafræna hæfnihjólsins er í bígerð vinna fræðsluseturs við að þróa lausnir til að aðstoða fólk við að uppfylla þau úrræði sem lögð eru til af hálfu Stafræna hæfni - hjólsins . Þá erum við að tala ummöguleg námskeið sem byggð eru á niðurstöðunum eða jafnvel staf - rænt efni sem einstaklingar geta fylgt eftir til að efla hæfni sína . Þátttakanda gefst einnig kostur á að sjá eigin niðurstöður í samanburði við aðra sem tekið hafa þátt og eru að lokum staðsettir í píramída út frá heildar stigafjölda sínum . AF HVERJU Á ÉG AÐ TAKA SJÁLFSMATSPRÓFIÐ Í STAFRÆNNI HÆFNI ? Það er von VR að Stafræna hæfnihjólið verði til þess fallið að félagsmenn hugi að því hver þeirra eigin stafræna hæfni er , burtséð frá menntun og fyrri störfum . Í mörgum tilvikum er stafræn hæfni eflaust góð og nær eðlilegum viðmiðum en lærdómsríkt er þó að sjá hvort þar leynast þættir sem mætti betrumbæta , þó ekki væri nema til aukinnar vitundarvakningar . Stafræn hæfni snýst fyrst og fremst um að geta beitt viðeigandi þekk - ingu og færni , en einnig að vera reiðu - búin / n að endurskoða viðhorf sín og vera tilbúin / n að prófa nýja tækni . Virðing Réttlæti