Umfjöllunarefni þessarar greinar er þakuppbygging á léttum þökum á Íslandi , með þunna loftrás á milli burðarbita ( sperra ) í þaki . Ysta klæðning ( bárulöguð klæðning ) er fest með nöglum / skrúfum í gegnum vatnsvarnarlagið , sem nær inn í byggingarhlutann , en þetta er einmitt einn stærsti gallinn við aðferðina . Um ástæðu uppbyggingarinnar er fjallað í kafla 2 hér á eftir . Undirritaður tók þátt í að byggja upp þök með þessum hætti í um 15 ár sem trésmiður ( frá 1982 ) . Af hverju gerði ég það allan þennan tíma ? Svarið við því er : „ Ég þekkti ekki annað , þetta hefur alltaf verið gert svona , þetta er svona á teikningum , sjáðu næsta hús þar er þetta í 1 : 1 svo einfalt er það “ . Í þá daga hafði ég lært að tveggja þrepa þétting væri góð lausn til þéttinga , þ.e. ef hægt væri að koma henni við . Einnig var borin „ virðing “ fyrir vindþéttilaginu ( mín upplifun ) , hún átti að þjóna sínum tilgangi . Þeir voru margir fermetrarnir þar sem undirritaður notaði olíusoðið tjörutex ( eins og það var kallað ) til að reyna að uppfylla kröfuna um tveggja þrepa þéttingu . Veggir timburhúsa eru í flestum tilfellum með tveggja þrepa þéttingu og þá komum við með það „ augljósa “ . Af hverju byggjum við ekki upp þök á svipaðan máta og timburveggi ? Viðhorfsbreyting varð hjá undirrituðum eftir að hafa búið í Sviss í nokkur ár , lært tækni - og verkfræði og skrifaði um rakabúskap byggingahluta í lokaverkefni beggja greina . Eftir meistararitgerðina var undirrituðum ljóst að breyta þyrfti uppbyggingu léttra þaka með þunna loftrás á Íslandi , þar sem komin voru efni sem gera okkur kleift að breyta uppbyggingu þaka og „ einfaldara “ er að byggja þökin með tveggja þrepa þéttingu ( lektuð þök ) . Ég taldi þá meðal annars samfélagslega skyldu mína að benda á þetta . Það hef ég gert m.a. með fyrirlestrum , fyrir tilstuðlan Sylgju Daggar Sigurjónsdóttur , sem haldnir voru hjá Endurmenntun Háskóla Íslands ( EHÍ ) og voru aðrir fyrirlesarar þeir Björn Marteinsson og Guðbjartur Magnússon . Fyrirlestrarnir gengu undir nafninu „ Raki og mygla í byggingum : Fyrirbyggjandi aðgerðir , uppbygging og lagfæringar . Hvernig má fyrirbyggja myglumyndun og viðgerðir á byggingarhlutum ? ” . Auglýsing Síðar var safnað saman nokkrum áhugasömum aðilum um raka - og myglumál til að stofna félagsskap um betri byggingar , sem Nýsköpunarmiðstöð ( NMÍ ) hefur nú umsjón með . Undirritaður hefur kennt eðlisfræði bygginga , í samstarfi við Guðna A. Jóhannesson og Guðna I. Pálsson , við Háskólann í Reykjavík ( HR ) frá 2010 , haldið fjöldann allan af verklegum námskeiðum hjá Iðunni fræðslusetri og Fjölbrautaskólanum í Breiðholti og auk þess fyrir einkaaðila um frágang raka - , vind - og vatnsvarnalaga . Af hverju er verið fyrst að fjalla um þetta núna ? Svarið við því gæti verið að áður fyrr , þ.e. áður en myglan og tengdar skemmdir voru „ fundnar “ upp ( húsasótt var samnefnari yfir þessi og ef til vill fleiri atriði ) , voru þök endurbætt nær eingöngu með tilliti til verndunar eignarinnar og oft sáust skemmdir mjög seint [ 8 ] . Núna er verið að laga þök einnig með tilliti til heilsuþátta og því má segja að strangari kröfur séu gerðar til viðhalds og byggingu þaka en áður en myglan var „ fundin “ upp . Þessi grein er eitt framlagið til viðbótar til að upplýsa um það sem undirritaður hefur upplýsingar um og hefur safnað saman í gegnum tíðina . 1 . Mörk myglumyndunar Algengt er að tala um myglu sem orsök veikinda þegar veikindin eru rakin til rakaskemmda þótt orsakavaldarnir séu ótal fleiri . Auðveldlega má benda á hvað þarf að varast til að koma í veg fyrir að mygla myndist , t.d. í timbri , og sennilega er hún einn stærsti þátturinn í heilsuvandamálum sem tengjast þökum með þunnum loftrásum . Til að auðvelda rökstuðning á þeim atriðum sem verða talin upp í köflunum hér á eftir þá er bent á að raki , hiti , tími og næring þarf að vera til staðar til að mygla myndist . Hvað af þessu getum við ekki ráðið við ? Næringin er oftast til staðar , tímanum sem rakaálagið varir getum við að í sumum tilfellum minnkað með því að bregðast við ef um leka er að ræða , útihita breytum við ekki . Þá er eftir rakinn , við breytum ekki útiraka en „ getum “ komið í veg fyrir að bæta við þann raka og að gera það er einmitt lykilatriðið . Þegar t.d. klæðningarefni er valið á þök getum við sagt til um hversu há rakaprósenta má vera í timbrinu þegar það er klætt á þakið , til að minnka líkurnar á að við byggjum inn byggingarraka * 1 . Til eru ýmis línurit sem segja til um skilyrði fyrir m.a. myglumyndunar sem tengja má við línurit sem sýnir jafnvægislínu rakaprósentu efnis sem fall af umhverfishlutfallsraka lofts um t.d. timbur ( fura / greni ) . Til að meta hversu hár efnisrakinn má vera í timbri er hægt nota áðurnefnd línurit . Ef timbur hefur verið í lengri tíma við 80% hlutfallsraka og farið með þá tölu í jafnvægislínu þá má lesa 17% timburraka í timbri . Ef timbur er með meira en 17% raka þá er timbrið búið að vera í langan tíma við hærri hlutfallsraka en 80% og þá eru einhverjar líkur á að mygla sé farin að myndast í því , þetta er þó háð hitastigi . Þess má geta Svíar miða við 75% hlutfallsraka sem mörk á myglumyndun fyrir timbur [ 10 ] . Áður en þakuppbygging , sem hér hefur verið kölluð kreppuuppbygging * var innleidd voru þök m.a. með skarklæðningu ( borðkantur settur ofan á neðra borð hornrétt á þakhallann ) eða rennisúð ( en på to samstefna þakhalla ) . Það þótti mikið framfaraskref að fá bárujárn í stað timburklæðningar sem ystu klæðningu á þök . Ekki aðeins að það reyndist auðveldara að gera ysta lagið vatnsþétt heldur var litið á bárujárnið sem brunavörn líka [ 1 ] . Kreppuþakuppbyggingin reyndist vel í upphafi þegar þakhalli var mikill og einangrun þaka var minni en nú . Aðferðin reyndist ágætlega á bröttum þökum með tilliti til leka . Þakuppbygging , sem kölluð er í þessari grein kreppuþakuppbygging [ 1 ] , er þakuppbygging má í stórum dráttum lýsa á eftirfarandi hátt , talið utan frá og inn : Aðal regn / vatnsvörn þaksins ásamt að vera veðrunar - , högg - og vatnsvörn , oft bárulagað járn eða ál ( hér eftir kallað bárujárn ) sem fest er í undirlagið með nöglum eða skrúfum sem ná inn í útloftunarrás þaksins . „ Vatnsvörn “ oftast þunnur asfaltpappi , í seinni tíð hafa komið asfaltríkari dúkar , þetta vatnsvarnarlag er gatað með um það bil 12 festingum ( nöglum eða skrúfum ) á hvern fermetra í þessari uppbyggingu . Klæðning ( oft 25 mm þykk borðaklæðning , hér eftir kölluð borðaklæðning ) sem hefur það hlutverk að vera festing fyrir bárustálið og til „ afstífingar * * á sperrum “ ( og tenging gaflveggja ) ásamt undirlagi fyrir vatnsvörn svo hún svigni ekki niður á milli sperra og loki loftrás . Ásamt því að auðvelda vinnu / umferð um þakið . Loftræsirás , loftunarbilið er oft haft 25 mm á hæð ( lágmark skv. byggingarreglugerð ) , til að loftræsa byggingarraka úr klæðningu og smá rakasmit í byggingarhlutanum . Vindvörn , vindþéttilagið sem á árum áður var oft 12 mm tjörutexplötur en pappír hefur nánast eingöngu verið notaður í seinni tíð , aðallega vegna brunamála og vinnusparnaðar . Einangrun , til að minnka varmaleiðni út úr byggingarhlutanum , einangrunarþykkt jókst um 33% við breytingu byggingarreglugerðar 1998 og varð 200 mm þykk . Rakavarnarlag , algengast er að vera með 0,2 mm polyethylen plastdúk . Lagnabil , bil breytilegt oft 35 – 45 mm , ef eingöngu er gert ráð fyrir raflögnum í bilinu . Þessi uppbygging er vel þekkt á Íslandi um áratuga skeið . * Kreppuþakuppbygging var þróuð á krepputíma þegar skortur var á byggingarefnum , [ 1 ] . * * Hér er ekki átt við heildarstýfingu fyrir þak / bygginguna . 3 . Gallar við kreppuþakuppbyggingu Hér eru taldir upp nokkrir gallar við kreppuþakuppbyggingu sem lýst er hér að framan . Hafa ber í huga þegar fjallað er um galla hennar að festingar ná frá ysta yfirborði og inn í byggingarhluta ( loftrás ) og uppbyggingin getur ekki talist til svokallaðra tveggja þrepa þéttinga . Einnig eru allir þakhallar settir undir sama hatt sem er töluverð einföldun . Geislunarþættir hafa minni áhrif á brött þök en þau sem eru hallaminni , sérstaklega er geislun frá þaki minni ( kæling ) , þakið „ sér “ minna af himinhvolfinu . Geislunaráhrif skynjum við t.d. sem hita frá sólu eða eldi . Kæling á yfirborði þaks er vegna geislunar frá þaki til himinshvolfsins því þakið er heitara en himinhvolfið . Hversu mikið kælingin ( vegna geislunar ) er á yfirborði þaksins er háð ýmsum umhverfisþáttum og mjög háð skýjahulu . Þegar yfirborð þaks ( kreppuþakuppbygging ) kólnar vegna geislunar er bein leiðni eftir nöglum milli loftrásar og naglahausa og einnig er leiðni þar sem bárujárn snertir borðaklæðningu . Þetta hefur þau áhrif að nagli sem nær inn í loftrás getur verið rúmlega 6°C kaldari en umhverfishitinn í loftrásinni . Auglýsing Sem dæmi má nefna að ef umhverfishiti er 5°C * ( HR 78,41% * ) og miðað er við skýjahulu 3,2 ( heiðskírt er 0 og alskýjað 8 ) , fæst að hitastig bárujárns á þakfleti getur verið um -1,22°C . Ef athugað er hvaða breyting verður á hlutfallsrakanum umhverfis naglann má sjá , með útreikningum eða Mollier línuriti , að hlutfallsrakinn verður 100% við naglann og það fellur út raki . Útiloftið , sem fer inn í loftrásina , kólnar í loftrásinni við kalt yfirborð þakflatar , naglar kólna og við það hækkar hlutfallsrakinn í kringum naglana með þeim afleiðingum að raki fellur út á naglana og borðaklæðning verður rök og blaut , þetta veldur m.a. aukinni hættu á myglumyndun á klæðningunni . * Tekið úr heimild [ 2 ] og [ 6 ] , tekin eru saman gögn frá Veðurstofu Íslands um meðalhlutfallsraka einstaka hitatalna og meðalhita yfir ákveðin tímabil . Auðvelt er að sjá fyrir sér hitaþenslu , m.a. sem lengdaraukningu bárujárns þegar sól skín á það . Eins er auðvelt að gera sér grein fyrir að ef snögglega dregur fyrir sólu þá dregst járnið saman þegar það kólnar . Það sem gerist við þetta er að járnið nuddar asfaltdúkinn í sundur , sérstaklega á þeim stöðum þar sem borðaklæðning er misþykk . 3.3 Leki vegna ísmyndunar og bráðnunar snævar Snjór á þökum verkar sem einangrun og getur valdið því að hiti við bárujárn sé töluvert hærri en umhverfishiti . Dæmi um þetta , er ef við höfum þak sem er með 15° halla , með 200 mm steinullareinangrun , nýfallinn snjór sé 100 mm þykkur , útihiti sé -5°C og innihiti sé 22°C , þá getur hitastigið við bárujárnið verið +2°C til +4°C og hluti af snjóhulunni getur bráðnað ( sá hluti sem liggur næst bárujárni ) og lekið niður í þakrennu þar sem vatnið frýs og verður að klakafyrirstöðu , sem hindrar afrennsli af þakinu . Svipað á sér stað neðan við þakglugga , skorsteina og víðar með þeim afleiðingum að uppistöðulón myndast og lekið getur inn í byggingarhlutann . Þetta hefur aukist í seinni tíð á þeim húsum sem eru einangruð að utan ef ekki er tekið tillit til kuldabrúar þar sem sperrur eru innsteyptar . 3.4 Vaxandi einangrunarþykkt í þökum Við breytingu á reglugerðinni upp úr 1998 jókst einangrunarþykkt þaka um rúm 33% ( fór úr 6 “ í 8 “ ) . Þetta veldur því að upphitun innan frá í loftrásinni verður minni en áður og því verður hæfileiki loftsins í loftrásinni minni til að taka við raka og verjast kælingaráhrifum geislunar til himins . Tilhneiging verður væntanlega til að auka einangrun í þökum í framtíðinni frekar en að minnka hana . Mörg dæmi eru um að þunnum loftrásum hafi verið lokað ( ef ekki eru gerðar sérstakar ráðstafanir ) með því að troða of breiðri einangrun eða of þykk einangrun er sett í sperrubil . Einnig eru þekkt dæmi um að vindvörn ( pappír áfastur ofan á einangrun ) rúllist upp við vætu og loki loftrás [ 7 ] . 3.6 Loftskipti í einangrun Vel frágengið vindþéttilag yfir einangrun er að mínu viti vanmetinn þáttur í uppbyggingu þaka . Vel frágengið vindþéttilag minnkar lofthreyfingu í einangrun og dregur um leið úr loftþrýstingsbreytingu á rakavarnarlagið . Ennfremur getur gott vindþéttilag komið í veg fyrir að einangrun loki loftrás vegna yfirhæðar einangrunar eða að henni sé troðið í sperrubilin ( þ.e. ef vindþéttilagið er stíft ) og tekið upp tímabundinn leka eða smit sem annars færi inn í einangrun . Pappír , áfastur á einangrun eins og tíðkast að einangra með í dag , minnkar lofskipti í einangrun en vandséð er hvernig hægt er að þétta pappírinn við sperrur og á skeytum þegar einangrað er neðan frá . Pappírinn hindrar ekki að einangrun í yfirhæð loki loftrásinni . Pappírinn tekur upp takmarkaða bleytu og á það til að rúllast upp og loka loftrás [ 7 ] . Vegna erfiðleika við að þétta pappírinn við sperrur og skeyti ( því hann er ofan við einangrunina þegar einangrað er neðan frá ) er ekki hægt að segja að hann dragi nema að litlu leyti úr loftþrýstingi , sem getur orðið á rakavarnarlagið , þegar undir - eða yfirþrýstingur myndast í loftrásinni . 3.7 Flókin þök getur verið erfitt að lofta Erfitt getur verið að sjá fyrir sér loftun í flóknum þökum og flókið getur verið að sjá fyrir loftun í kringum stóra glugga á þakfleti , skorsteina , skotrennur , mænisglugga og valmaþök . Nánast útilokað getur verið að lofta kvisti ( veggi og hluta af þökum kvista ) . Á valmaþökum sem koma á kvistir , gluggar eða skorsteinar getur verið nær útilokað að vera viss um að þakið sé með nægjanlega loftun . 3.8 Loftun þvert á sperrur er gagnslítil Komið getur fyrir að ómögulegt sé að lofta samstefna sperrur , dæmi um slíkt er ef þak endar við veggi sem ná upp fyrir sperrur nema t.d. með túðum eða reyna loftun þvert á sperrur . Ef tekið er dæmi af 10 m þaki sem loftað þvert á sperrur ( 25 mm bil á milli borða ( annað hvort borð ) ) kemur í ljós að þrýstifallið er það mikið að hraðinn á loftinu í rásinni er 0,07 m / s . Ef reiknað er sambærilegt þak sem loftað er samstefna sperrum þá er hraðinn rúmur 0,3 m / s [ 2 ] , sem er rúmlega fjórum sinnum meiri hraði . Nánar um forsendur og reikniaðferð má finna í kafla 2.2.3.1 í [ 2 ] . 3.9 Loftrásin virkar nær eingöngu í vindi Þunnar loftásir með asfaltlag sem vatnsvörn ( kreppuþakuppbyggingu ) geta nánast eingöngu virkað þegar vinds gætir og ekki er of kalt . Þetta er vegna þess að asfaltdúkur er gufuþéttur . 3.10 Trjágróður og þétting byggðar Vindhraði hefur minnkað í byggð m.a. vegna þéttingar byggðar og stækkunar , aukins trjágróðurs og því má draga þá ályktun að loftskipti séu minni á þeim stöðum sem trjágróður hefur aukist hvað mest eins og í Reykjavík . Vindur er aðaldrifkrafturinn til loftunar á þunnum loftrásum . Ef reyna á að vera með svonefnda krossloftun þarf að hafa í huga hvernig vindur virkar á bygginguna ( loftrásina ) . Þegar vindur verkar á eina hlið byggingar ( ástreymi ) þá er sog á öðrum hliðum og stærstur er sogkrafturinn á aðliggjandi hliðum , næst ástreymishlið , sem gerir það að verkum að loftið fer inn í loftrásina og fer til hliðar og „ sveltir “ þannig fjærsta enda loftrásarinnar . Til að nýta hitastigul sem drifkraft til að lofta þök er einn möguleikinn að vera með mænisloftun , en þá þarf að hafa í huga hvernig vindur verkar á byggingar ( þök ) . Þegar vindur verkar á eina hlið byggingar ( ástreymi ) þá er sog við mæni og hlé megin við bygginguna . Sogið við mæni er stærri kraftur en sogið hlémegin því er hætta á að helmingurinn á þakinu sé „ sveltur “ og loftist lítið sem ekkert . Þess má geta að Jón Viðar Guðjónsson setti fram jöfnu um stærðarhlutföll á milli aðalopnunar og mænisopa [ 5 ] . 4 . Aðrar þakuppbyggingar Oft er auðveldara að gagnrýna ( rýna til gagns ) en að koma með lausnir . Hér skal reynt að koma með dæmi , ekki bara fræðilega lausnir heldur praktískar og þær bornar saman við kreppuþakuppbyggingu . Almennt er það talin góð lausn í þéttingum að vera með tveggja þrepa þéttingar , þ.e. vera með veðrunarvörn yst , þá loftbil til að minnka þrýsting og vatnsvörn fyrir innan . Oft tekur veðrunarvörnin ( álagsvörn ) við mesta slagregnsálaginu , vatnið sem fer inn fyrir veðrunarvörnina „ dettur “ niður vegna þrýstifalls og vatnsvörnin hindrar að vatnið fari inn í byggingarhlutann , skýrasta dæmi um þetta er uppbygging á timburútveggjum . Þar er ysta lagið veðrunarvörn fyrir sól , slagregni , hnjaski og framvegis . Er þá ekki lausnin komin ? Byggja þakið upp eins og veggina . 4.1 Lektuð þök með asfaltdúk Kostir við að lekta upp veðrunarvörnina ( bárujárn ) eru að þá fæst , tveggja þrepa þétting og minni áhrif vegna geislunar . Bárujárnið nuddar asfaltdúkinn ekki í sundur eins og fjallað var um hér að framan . Útiloftið , sem fer inn í loftrásina , kólnar síður í loftrásinni og naglar ná ekki lengur inn í loftrásina eins og fjallað var um . Með því að nota asfaltdúk fæst góð vatnvörn en asfaltdúkar eru venjulega ekki gufuopnir og því eru aðrir gallar þeir sömu við lausnina og eru við loftun kreppuþakuppbyggingarinnar . 4.2 Frá kreppu og myglu . Lektuð þök með gufuopnu vatnsvarnarlagi Kostir við að lekta upp veðrunarvörnina ( bárujárn ) eru að þá fæst tveggja þrepa þétting og áhrif vegna geislunar verða minni , eins og fjallað var hér að framan . Með því að vera með gufuopið vatnsvarnarlag er hægt að færa loftunina upp fyrir vatnsvarnarlagið og leysa loftun um mænisglugga , valmaþök , þakglugga , kvista og svo framvegis nánast af sjálfu sér . Hugmyndin er þá að gera vatnsvarnarlagið vind - og vatnsþétt áður en veðrunarvörnin ( bárujárn ) er sett á þakið . Margar tegundir af gufuopnum vatnsvarnalögum eru að koma inn á markað og er þá gjarnan miðað við þyngd á fermetra þegar leitað er eftir gæðum og einnig er vert að athuga hvort svokölluð „ tjaldáhrif * “ eru til staðar á dúknum . Sá dúkur sem kynntur er hér á teikningum hefur ekki þessi „ tjaldáhrif “ [ 9 ] . Tvær útfærslur eru á lektuðum þökum fyrir halla > 10° með gufuopnu vatnsvarnarlagi og eru sýndar hér á myndum 4.2 - 1a og 4.2 - 2a . Aðrar tvær útfærslur eru á lektuðum þökum fyrir halla > 5° með gufuopnu vatnsvarnarlagi , þær eru sýndar hér á myndum 4.2 - 1b og 4.2 - 2b . Munurinn á lausnunum er að önnur lausnin er með klæðningu ofan á sperru sem er til að auðvelda umgengni og vinnu á þakinu , sjá myndi 4.2 - 3 til 4.2 - 5 , og til að halda undir vatnsvarnarlagið og stífingar á sperrum . Í hinni lausninni er borðaklæðningunni sleppt og einangrunin er látin halda undir vatnsvarnarlagið , huga þarf að stífingu á sperrum . Vinna verður eitthvað vandasamari á þakinu þar sem ekki er lengur klæðning til að ganga á við vinnslu á þakinu , sjá myndir 4.2 - 6 til 4.2 - 8 . Þess skal þó getið að þessi lausn hefur verið gerð á Íslandi og tíðkast víða erlendis . * Tjaldáhrif , efnislag er með bleytu á annarri hlið og er þurrt á hinni hliðinni , þar til að þurra hlið er snert þá fer vætan í gegn , vel þekkt á tjöldum og því kallað hér tjaldáhrif . Komið er á markað rakavarnarlag sem hefur stefnuvirka rakamótstöðu ( Siga Majrex ) þ.e. rakamótstaðan er lægri á þeirri hlið sem snýr að byggingarhlutanum heldur en þeirri sem snýr inn að vistarverunni , sem gerir það að verkum að byggingarraki getur sveimað úr byggingarhlutanum og inn . Þetta eykur öryggi byggingarhlutans , m.a. þegar byggingarraki eða rakasmit eru í byggingarhlutanum . Þetta rakavarnarlag er einnig hægt að nota í þeim tilfellum sem loftun „ þaka “ verður ekki komið við , eins og t.d. inndregnar svalir , og er því möguleg lausn þegar halli er < 5° . Til eru efni sem eru framleidd með viðeigandi eiginleikum , þ.e. eru vatnsþétt en gufuopin . Upplýsingar um þessi efni má finna m.a. hér . Gallar við að vera með lektað þak með gufuopnu vatnsvarnarlagi er að lausnin er ný á Íslandi og því þurfa hönnuðir og smiðir að aðlaga sig að frágangi í skotrennum , við rennur , þakkanta og svo framvegis . Kostir þeirrar uppbyggingar sem fjallað er um og sýnd í kafla 4.2 , þar sem „ loftrásin “ er komin út fyrir vatnsvarnarlag byggingarhlutans , eru : Það dregur verulega úr áhrifum geislunar , bæði vegna geislunar til himins og frá sólu . Leki vegna bráðnunar snævar er úr sögunni því að aðalregnvörnin er „ ógötuð “ . Lokun „ loftrásar “ , m.a. vegna of þykkrar einangrunar , er útilokuð . Engin loftskipti verða í einangruninni , byggingarhlutinn er orðinn „ samlokueining “ . Loftun flókinna þaka og þakhluta leysist nánast af sjálfu sér . Raki getur sveimað úr byggingarhlutanum þótt ekki sé vindur og safnast því ekki fyrir , þ.e. „ loftrásin “ virkar þótt ekki sé vindur . Það má með því með sanni segja að sú breyting að fara úr kreppuþökum yfir í lektuð þök eins og sýnt er hér að framan sé og verði framfaraskref , þó að deililausnir og aðferðin séu enn sem komið er lítið þekktar á Íslandi . [ 1 ] Jón Sigurjónsson , yfirverkfræðingur hjá Rannsóknarstofnun byggingariðnaðarins , tveggja manna tal . [ 4 ] Agnar Snædahl , Raki og mygla í byggingum : Fyrirbyggjandi aðgerðir , uppbygging og lagfæringar . Hvernig má fyrirbyggja myglumyndun og viðgerðir á byggingarhlutum . 6 fyrirlestrar hjá EHÍ , 2013 -2014. [ 5 ] Jón Viðar Guðjónsson . Loftun þaka með þunnu loftbili . Lokaverkefni í byggingartæknifræði . Tækniskóli Íslands ( Háskólinn í Reykjavík ) . Reykjavík mars 1990 . [ 6 ] Agnar Snædahl , Rakabúskapur byggingarhluta . Lokaverkefni í byggingartæknifræði 2003 . [ 7 ] Samtal við Björn Marteinsson , á fundum Betri bygginga , tímasetning gleymd . [ 8 ] Samtal við Ríkharð Kristjánsson , á fundum Betri bygginga , 4. janúar 2019 . [ 9 ] Óformleg tilraun gerð af Birni Marteinssyni . Rannsóknastofnun byggingariðnaðarins , 2010 . Höfundur er fagstjóri mannvirkjasviðs Lotu . Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar , stærstur hluti þeirra aðsendar greinar . Okkar tryggð er aðeins við lesendur . Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari .