Fyrir allmörgum árum kom prófessor R. Anderson , einn af helstu heilsuhagfræðingum Bandaríkjamanna , í heimsókn til Íslands í boði embættis landlæknis og félagsvísindadeildar Háskóla Íslands . Á stórum fundi í Háskólanum barst talið að einkarekinni heilbrigðisþjónustu sem sumir fundargesta voru hlynntir . Prófessorinn bað um lýsingu á " slíkri þjónustu á Íslandi " . Að þeirri lýsingu lokinni kímdi hann og sagði að um væri að ræða " verktakaþjónustu " sem byggðist á kaupsamningi við ríkið en ekki " einkarekin þjónusta " samkvæmt skilgreiningu . Ég man eftir að þetta kom ýmsum á óvart . Slík þjónusta hefur lengi verið rekin á Íslandi , til dæmis lengi vel í heimilislækningum og í öldrunarþjónustu . Margt hefur þar tekist vel en helsti gallinn er að víða er þröngt setinn bekkurinn og starfsfólkið í færra lagi . Sérfræðingar á stofum reka einskonar verktakaþjónustu og hafa sinnt henni að mörgu leyti vel , það er tekið erfiða sjúklinga til greiningar og sinnt þeim vel . Galli er að oft er erfitt að koma til þeirra jafnvel erfiðum sjúklingum því að á föstum lista þeirra eru oft sjúklingar sem heilsugæslulæknar gætu vel sinnt eftir að þessir sérfræðingar hafa farið höndum sínum um þá . Ég sé ekkert athugavert við að heilsugæslulæknar sinni verktakaþjónustu sem sérfræðingar eftir samningi við Tryggingastofnun ríkisins . En þá verða þeir að sinna ungbarna - og mæðravernd og öldrunarþjónustu og muna að byggðin nær út fyrir Elliðaárnar ! Sérfræðingar kjósa helst að starfa í þéttbýli . Reynsla vestrænna þjóða af slíku verklagi er að þjónustan verður oft dýrari og eigingreiðslur sjúklinga hækka . Þess ber að geta að sjálfsagt geta til dæmis ljósmæður komið upp ungbarna - og mæðravernd og ráðið til sín lækna sem ráðgjafa . Jafnframt gætu hjúkrunarfræðingar gert hið sama á sviði öldrunarþjónustu með lækna sem ráðgjafa . Svo virðist sem gamalt og nýtt greiðslukerfi okkar sem tíðkast hefur á Íslandi , það er föst fjárlög en að hluta til afkastahvetjandi verk samkvæmt samningi við TR , sé býsna hagkvæmt , bæði kostnaðarlega og faglega .