Það eru að byrja að kvikna ljós í myrkrinu sem hefur grúft yfir stórum hluta Evrusvæðisins eftir Hrun . Þótt Grikkland sé enn við dauðans dyr og Ítalía í djúpum skít ( sokkin í skuldir ) eru sum önnur aðildaríki Evrusvæðisins að ná sér . Pólland og Eystrasaltsríkin eru á uppleið ( Eistland eins og venjulega í fararbroddi ) . Eftir sem áður er landflótti unga fólksins viðvarandi vandamál þar . Írland hefur náð sér á strik , þótt það sé enn að sligast undan þungri skuldabyrði . En skærasta ljósið er Portúgal . Portúgal undir vinstri stjórn er byrjað að blómstra . Fjölmiðlar , sem bera skynbragð á efnahagsmál ( Economist , Spiegel , Financial Times , New York Times o.fl. ) eru farnir að taka eftir þessu . Og flykkjast til Lissabon , eins og við gerðum um jól og nýár . Mér gekk raunar fleira til . Á sama tíma og breski verkamannaflokkurinn klúðraði kjörnu tækifæri til að koma Bretum á kjöl eftir Brexit , þýski krataflokkurinn er að veslast upp í pólitísku náttúruleysi og flestir aðrir krataflokkar Evrópu virðast hafa misst af lestinni , blómstrar jafnaðarmannaflokkur Portúgals – Partido Socialista – undir forystu Antonio Costa sem aldrei fyrr . Mér rann blóðið til skyldunnar að skoða það nánar . Portúgalar fóru illa út úr hruninu eins og fleiri . Bankakerfið var sjúkt . Fasteignabólan var upp á krít . Erlendar skuldir hlóðust upp . Braskið var í algleymi og brotlenti með brauki og bramli . Þríeykið – framkvæmdarstjórn Evrópusambandsins , Seðlabanki Evrópu og IMF – tók þá í gjörgæslu . Bönkunum var bjargað á kostnað almennings . Skuldir ríkisins hlóðust upp . Þetta kostaði 78 milljarða evra . Í kjölfarið fylgdu refsiaðgerðir samkvæmt þýskri formúlu . Þeir kalla það „ austerity “ . Á íslensku gæti þetta kallast harmkvælapólitík . Formúlan er svona : almenningur á að borga skuldir fjármagnseiganda í hækkuðum sköttum og niðurskurði útgjalda til velferðarmála . Laun voru lækkuð , lágmarkslaun afnumin , réttindi vinnandi fólks á vinnumarkaði skert . Atvinnuleysið rauk upp úr öllu valdi , 17% . Fátæktin skar í augu . Ríkiseignir voru einkavæddar fyrir slikk . Þjóðarframleiðslan dróst saman ár frá ári . Unga fólkið missti vonina og flúði land , einkum þau best menntuðu . 2,3 milljónir Portúgala búa nú utan heimalandsins . Þetta var púra pólitík , nýfrjálshyggju trúboðið að verki . Fyrir kosningarnar 2015 voru Portúgalar búnir að fá nóg af þessum trakteringum hægri manna . Jafnaðarmaður , sem hafði getið sér gott orð , sem atorkusamur og framsýnn borgarstjóri í Lissabon , tók við forystu Partido Socialista . Hann boðaði gerbreytta stefnu : Hættum þessum harmkvælum . Verndum okkar fólk fyrir fjárpynd auðvaldsins . Hækkum laun . Lögfestum aftur lágmarkslaun . Byrjum að fjárfesta í vanræktum innviðum samfélagsins : vistvænni orku , samgöngum , heilbrigðiskerfi og menntun / starfsþjálfun . Þetta hreif . Fólkið treysti honum af fyrri reynslu sem borgarstjóra . Og hann stóð við sitt . Flokkur hans fékk 32% atkvæða sem dugði til að sameina sundrað vinstrið ( gömlu kommarnir og græningjar ) og mynda minnihlutastjórn . Hægri flokkurinn ( sem kennir sig í blekkingarskyni við Social Democracy ) galt afhroð . Þríeykinu leist ekki á blikuna . Fjármálaráðherra Þýskalands , Sauble , spáði Portúgölum þjóðargjaldþroti . Mamma Merkel sagði þetta vera ógnvænlegar fréttir . Kröfuhafar fjármagnseiganda ráku upp ramakvein og kröfðust þess að Brussel kæmi vitinu fyrir hina Portúgölnu . Hægri menn heima fyrir sögðu að framundan væri voðinn vís , en vonandi myndi stjórnin springa áður en hún kæmi fram svo róttækum aðgerðum . En Costa og hans menn ( ekki síst fjármálaráðherrann Mário Centene sem bar hitann og þungann af fjármálunum ) stóðu við stóru orðin og létu hendur standa fram úr ermum . Þeir stöðvuðu einkavæðinga óðagotið , lögfestu lágmarkslaun , hækkuðu eftirlaun , og veittu himinháum fjárhæðum ( á Portúgalskan mælikvarða ) til fjárfestinga í innviðum ( samgöngukerfi , orkuframleiðsla , starfsþjálfun , sköpun starfa í hátæknigreinum , þar sem þeir hafa náð miklum árangri . Airbus framleiðir nú sínar flugvélavarahluti í Portúgal og háskólinn í Coimbra er í fararbroddi í rannsóknum á gervigreind og sjálfvirkni . Fór Portúgal á hausinn ? Nei , Portúgal setti Evrópumet í hagvexti . Hallinn á ríkisfjármálum fór í fyrsta sinn eftir byltinguna ´ 74 undir 1% af VLF . Á næsta ári verður ríkissjóður rekinn með afgangi í fyrsta sinn í mannaminnum . Atvinnuleysið lækkaði úr 17% í 6% og er á niðurleið . Er þetta allt krötunum að þakka ? Æ fleiri innanlands og utan virðast vera þeirra skoðunar . Þingkosningar verða í október á þessu ári . Jafnaðarmannaflokkurinn fékk 38% fylgi í kosningunum til Evrópuþingsins í fyrra og er spáð yfir 40% fylgi – og stjórnarflokkunum til samans allt að 60% fylgi . Voru þeir heppnir ? Já , líka það , eins og við . Túristar flykkjast nú til Portúgal ( rétt eins og til Íslands ) . M.a. vegna þess að Egyptaland og Tyrkland teljast nú vera hættusvæði . En líka vegna þess að Portúgal blómstrar undir viti borinni viðreisnarstjórn vinstri afla . Eru ekki einhverjir veikleikar ? Jú , ekki síst skuldabyrðin sem hægri stjórnin skyldi eftir sig og ofvaxið og sjúkt fjármálakerfi þar líkt og hér . En öflugra atvinnulíf , stórauknar erlendar fjárfestingar , hraðvaxandi útflutningstekjurog stóraukin kaupmáttur sem heldur uppi hagvexti þýðir að Portúgalar eru nú að flestra mati borgunarmenn fyrir sínum skuldum . Þegar við kvöddum Lissabon sá ég uppi á vegg snjáð kosningaplakat með mynd krataforingjans Costa ( hann lítur út eins og góðlátlegur öldungur ) þar sem sagði „ „ austeridade “ er vitlaust læknisráð við kreppu . Það gerir illt verra . Brjótumst út úr vítahringnum og endurvekjum vonina “ . Þetta var að vísu á portúgölsku en multi-lingua Kolfinna þýddi það fyrir mig . Costa hefur tekist þetta . Þar að auki er þetta sannprófuð hagfræði – púra Keynes . Allt eins og talað út úr mínu hjarta . Svona eiga krataforingjar að vera . Höfundur var formaður Alþýðuflokksins 1984 - 96