Heimurinn beinir nú ítrekað sjónum sínum að norðurslóðum . Krassandi og jafnvel hlægilegar fyrirsagnir á borð við að Bandaríkjaforseti vilji kaupa Grænland og að Kína lýsi því yfir að vera nærri-því-norðurslóðaþjóð , gefa vísbendingar um mun stærri áform þessara viðskiptastórvelda . Nýtt heimskapphlaup er hafið – kapphlaupið á norðurslóðirnar . Ástæður þessa eru nokkrar : Fyrir það fyrsta er að finna heilmiklar auðlindir á svæðinu . Talið er að þar fyrirfinnist verulegur hluti óuppgötvaðra olíu - og gasauðlinda heims , ásamt allskyns verðmætra málma og fiskveiðiauðlinda . Líkt og ýjað var að í upphafi greinarinnar eru Bandaríkjamenn og Kínverjar helstu þátttakendur kapphlaupsins . Þrátt fyrir að aðrar þjóðir eyði töluverðum fjármunum í að taka þátt , jafnast það ekkert á við viðleitni eða getu hinna fyrrnefndu við að hasla sér völl á svæðinu , hvort heldur í gegnum fjárfestingar í allskyns innviðum , rannsóknarsamvinnu eða gegnum vinaleg samskipti við þarlend stjórnvöld og áhrifamenn . Og um það snýst kapphlaupið – að verða það sem kallast í grein þessari heimskautastórveldi , þ.e. að komast til slíkra valda að unnt sé að hafa áhrif á ákvarðanatöku á norðurslóðum og heimskautasvæðinu þegar til hennar kemur og geta nýtt sér þær auðlindir sem þar fyrirfinnast . Bandaríkjamenn komu sér þægilega fyrir á norðurslóðum á tímum kalda stríðsins og hafa síðan þá verið talin heimskautastórveldi . Þegar kalda stríðið leið undir lok hófu Bandaríkjamenn þó að beina sjónum sínum annað . Þessi áherslubreyting hafði í för með sér að á norðurslóðum myndaðist ákveðið valdatómarúm – tómarúm sem hið nýja stórveldi í austri horfir nú hýru auga til . Allt til janúar 2018 höfðu Kínverjar enga yfirlýsta stefnu í málefnum norðurslóða . Það ber þó ekki að skilja svo að hún hafi ekki verið til fyrr en þá – hún var einfaldlega ekki opinber . Í bók sinni China as a Polar Great Power , heldur fræðikonan Anne-Marie Brady því fram að þar sem Kínverjar eigi ekki nokkurt augljóst tilkall til svæðisins , hafi verið þeim verulega mikilvægt að stjórna umræðunni til að gæta þess að þær þjóðir sem ættu raunverulegt tilkall litu Kína jákvæðum augum . Því höfðu þeir kynnst áður , eins og þegar yfirlýsing Yin Zhuo , talsmanns PLA ( kínverska hersins ) , lenti í alþjóðlegum fjölmiðlum árið 2010 . Yfirlýsingin var á þann veg að heimsskautasvæðin væru hluti sameiginlegrar arfleifðar mannkyns . Í yfirlýsingunni var einnig staðfest að hinar mögulegu nýju siglingarleiðir um Atlantshafið væru hluti af Ísilagða Silkiveginum ( Ice Silk Road ) og risastórri samgönguáætlun Kína , Belti og Braut . Að bjóða upp í dans Samskipti milli kínverskra og íslenskra stjórnvalda eru talin nokkuð góð almennt séð . Í október 2018 opnaði t.a.m. kínversk-íslenska norðurljósastofnunin ( CIAO ) rannsóknarstöð , en hún er samstarfsverkefni íslenskra og kínverskra vísindastofnana og er „ miðstöð fyrir vísindamenn sem rannsaka norðurslóðir í alþjóðlegu samstarfi ” . Tilætlanir Kínverja hafa ekki farið framhjá Bandaríkjamönnum sem hafa reynt að endurvekja og styrkja umráð sín á norðurslóðunum . Grænlendingar hafa svipaða sögu að segja . Þegar ráðamenn í Washington fréttu að Kínverjar myndu mögulega veita lán fyrir , og sjá um , uppbyggingu tveggja flugvalla í Grænlandi , brugðust þeir hratt við . Að lokum Norðurslóðirnar munu gegna verulega þýðingarmiklu hlutverki á komandi árum , ekki síst hvað varðar hnattrænt öryggi . Þar finnast auðlindir sem eiga sér hvergi hliðstæðu í heiminum í dag , hvort sem um er að ræða fæðu - , vatns - eða orkuauðlindir , svo ekki sé minnst á samgöngumöguleika og hernaðarlega staðsetningu . Íslendingar , líkt og aðrar hlutaðeigandi þjóðir , verða að vera fullmeðvitaðir um kapphlaupið sem er að eiga sér stað . Kapphlaupið er löngu hafið og hvort sem okkur líkar það betur eða verr , þá verðum við hluti af því á einn eða annan hátt . Við þurfum að gera okkur grein fyrir hverjir eru að bjóða okkur upp í dans og fyrir virði þeirra viðskiptahagsmuna sem eru í húfi , bæði fyrir samningsaðila okkar og íslensku þjóðina í heild sinni á komandi áratugum .