Uppeldi og menntun - 16.02.2007 , Blaðsíða 47 47 ERNA INGIBJÖRG PÁLSDÓTTIR meta stöðu og framfarir nemenda og hvernig þeir nýta upplýsingar úr niðurstöðum námsmatsins og miðla þeim . Í þessari grein verður rætt um markmið , matsaðferðir og niðurstöður námsmats . Skýrt er frá aðferðum , gagnasöfnun og úrvinnslu gagna . Gerð er grein fyrir helstu niðurstöðum og að lokum er umræða um niðurstöður . Námsmat í skólastarfi . Markmið og námsmatsaðferðir Markmiðum í námskrám er ætlað að lýsa þeim námsárangri sem að er stefnt í formi nemendaverkefna sem unnt er að skoða og mæla . Algengt er að setja þau fram sem lýsingu á þeirri kunnáttu og færni sem gert er ráð fyrir að nemendur öðlist með nám - inu ( Airasian , 2000 ; Andri Ísaksson , 1983 ; Gronlund og Linn , 2000 ) . Áherslur kennara geta verið fjölbreyttar en það bendir til þess að meta verði ýmsa þætti námsins , þekk - ingu , skilning , leikni , framfarir og áhuga nemenda og gefa þeim vægi í samræmi við áherslur í náminu , þ.e. að kennarar ákveði áður en nemendur takast á við tiltekin við - fangsefni hvaða kunnáttu og færni þeir eiga að tileinka sér í náminu . Í rannsókninni sem hér er greint frá var gert ráð fyrir að þarfir nemenda væru ólíkar og leitað var svara við því hvað kennarar hefðu að leiðarljósi við skipulagningu náms - matsins . Í meginatriðum var stuðst við markmiðsflokka Stiggins og Conklin ( Stiggins , 2001 , 2005 ) sem þau telja að höfði til kennara , þ.e. markmið sem geta komið að notum við að skipuleggja námsmat . Markmiðsflokkarnir eru : ? Þekking ( knowledge ) . Markmiðið er að nemendur hafi á valdi sínu bæði þekkingu og skilning á inntaki efnisins . ? Rökhugsun ( reasoning ) . Markmiðið er að nemendur hafi á valdi sínu að nota þekkingu og skilning til að búa til nýjar hugmyndir , tillögur eða lausnir , þ.e. að rökstyðja eða leysa þrautir ( problem solving ) . ? Verkfærni ( performance skills ) . Markmiðið er að nemendur geti náð valdi á til - tekinni færni , t.d. lesið upphátt eða talað annað tungumál ( geti beitt þekkingu sinni ) . ? Afrakstur ( product ) . Markmiðið er að nemendur geti tekið þátt í skapandi við - fangsefnum , t.d. gert tilraunir eða búið til myndverk . ? Hátterni ( disposition ) . Markmiðið er að stuðla að jákvæðu viðhorfi nemenda , áhuga þeirra og að hvetja þá til að takast á við námið ( Stiggins 2001 , bls. 66 ) . Ef á að meta hæfileika nemenda til að skrifa , afrakstur eða hæfni þeirra til að vinna með öðrum er nauðsynlegt að leggja áherslu á fjölbreyttar námsmatsaðferðir ( Anderson , 2003 ; Gronlund , 2003 ; Khattri og Sweet , 1996 ; Stiggins , 2001 ) . Stiggins og Conklin ( 1992 ) álíta að kennarar hneigist til að velja ávallt sömu matsaðferð og nýti sjaldnast nýjar matsaðferðir og séu í raun mótfallnir því . Samkvæmt rannsókn Stiggins og Conklin ( 1992 ) byggist námsmat kennara helst á skriflegum prófum eða verkbundnu mati ( frammistöðumati ) . Þau segja að á eldri stigum verði áherslan meiri á hlutlæg próf en þeir sem kenna aðrar námsgreinar , eins og íþróttir , myndmennt eða heimilis -