Lítið hefur gengið að vinna gegn útbreiðslu fíkniefna . Það er óhætt að segja að það sé ekki íslenskt vandamál , því stríðið gegn fíkniefnum virðist með öllu óvinnandi . Stríð gegn fíkniefnum er pólitískt hugtak . Það varð fyrst til – í það minnsta í stjórnmálaumræðu í Bandaríkjunum – á tíma Richards Nixon , sem var forseti Bandaríkjanna frá 1968 til 1974 , þegar hann sagði af sér eftir Watergate-hneykslið . Stjórn hans lagði mikla áherslu á að fíkniefni væru samfélagslegt böl . Flestir geta tekið undir það en hvar rót vandans liggur og hvernig á að takast á við hann , er síðan annað mál . Um þessar mundir eru stjórnvöld í Bandaríkjunum að láta kné fylgja kviði þegar kemur að einum anga ópíóðavandans . Forstjórar og forsvarsmenn lyfjafyrirtækja eru nú til rannsóknar og hafa sumir hverjir verið saksóttir . Þar á meðal er forstjóri Purdue Pharma sem framleiðir verkjalyfið OxyContin en stór hluti þeirra sem hefur látið lífið úr of stórum skammti hefur sótt í það lyf . Forstjórinn Craig Landau játaði í vikunni , í viðtali í Washington Post , að Purdue Pharma væri nú alvarlega að íhuga að gera fyrirtækið upp til skipta og hætta allri starfsemi . Ástæðan er meðal annars yfir þúsund málsóknir á hendur fyrirtækinu frá borgum og sýslum Bandaríkjanna sem hafa þurft að glíma við afleiðingar af faraldrinum . Landau sagði það ekki ljóst enn hvernig fyrirtækið myndi koma út úr þeim málsóknum sem væru fram undan . En það segir sína sögu að þessi lyfjarisi í Bandaríkjunum sé að hugsa um að hætta allri starfsemi . Í ofanálag bætast síðan málsóknir aðstandenda fíkla og látinna en í mörgum tilvikum áttu þeir sem létust ekki mikla sögu af óreglu áður en fíknin heltók þá . Í sumum tilvikum er um að ræða verkjalyf sem eru meira en 50 sinnum sterkari en morfín og heróín . Eftir einn skammt er einfaldlega ekki aftur snúið . Dreifing þessara sterku verkjalyfja er nú orðin að miklu alþjóðlegu vandamáli , þó mismunandi miklu eftir svæðum . Alþjóðaheilbrigðisstofnunin ( WHO ) hefur sagt að leita þurfi leiða til að hjálpa fíklum að takast á við vandamál sín og hefur stofnunin talað fyrir því að lýðheilsa sé höfð í fyrirrúmi þegar stefna fyrir málflokkinn er mótuð . Stofnun Sameinuðu þjóðanna sem tekst á við skipulagða glæpastarfsemi hefur ítrekað talað fyrir því að nálgun á vandanum sé gjörbreytt . Minna fari fyrir hörku og þungum refsingum og meira fyrir því að byggja upp heilbrigðisþjónustu til að hindra dauðsföll og koma veikum fíklum undir læknishendur . Ákveðin vitundarvakning hefur átt sér stað undanfarin misseri á alþjóðavísu , ekki síst vegna hörmunganna í Bandaríkjunum . Þar eru meira en tvær milljónir manna í fangelsum – hæsta hlutfall af íbúum meðal vestrænna þjóða – og meira en 60 prósent þeirra hafa gerst brotlegir við fíkniefnalöggjöfina . Þrátt fyrir allt þá verða vandamálin dýpri og illviðráðanlegri , ár frá ári , og hið svarta hagkerfi fíkniefna stækkar stöðugt . Ekki sést glitta í árangur af þeirri stefnu sem rekin hefur verið – undir pólitískum áhrifum frá Nixon forðum .