20 MORGUNBLADÍD , LAUGARDAGUR 14. MAÍ 1983 Nýtt færeyskt sjómannaheimili — eftirJónas Gíslason Undarlegt er oft mat okkar á því , hvað er fréttnæmt . Slys og náttúruhamfarir eru einatt fyrir - ferðarmest í fréttum fjölmiðla . Því fylgir einhver spenningur , sem kitlar og vekur eftirvæntingu . Hitt , sem gengur sinn vanagang og unnið er að í kyrrþey , þykir sjaldnast fréttnæmt . Þetta brenglar oft mat okkar á því , hvað er merkilegt og mikils virði í mannlífinu . Eitthvað þessu líkar eru hugs - anir mínar , er ég sezt niður til þess að rita fáeinar línur , svo að þær megi vekja athygli á afar merkilegu starfi , sem unnið hefur verið hér í borg um áratuga skeið , en oftast hefur þó borið lítið á hið ytra . Nánasta frændþjóð okkar eru Færeyingar , þessi harðduglega þjóð , sem háð hefur erfiða lífsbar - áttu með stakri prýði . Saga þeirra hefur að ýmsu leyti líkzt okkar eigin sögu . Erfið glíma við Ægi konung hefur mótað Færeyinga og kallað fram hjá þeim marga af beztu eiginleikum mannsins . f þessari erfiðu glímu hefur þeim lærzt , hvers virði er að eiga von sína bundna Guði , sem ailt hefur skapað og allt hefur í hendi sinni . Lifandi kristindómur hefur lengi verið sterkur með frændum okkar i Færeyjum . Þeim hefur verið ljós nauðsyn þess að rækja trúna , líka á erfiðum sjóferðum , er þeir sækja „ Lifandi kristindómur hefur lengi verið sterk - ur með frændum okkar í Færeyjum . Þeim hefur verið ljós nauðsyn þess að rækja trúna . " í september 1966 . Alla tíð síðan hafa þær unnið ötullega að því að hrinda fram þessu mikla áhuga - máli sínu . Þær hafa haldið bazara og kaffisölur til þess að afla fjár til nýs færeysks sjómannaheimilis í Reykjavík . Lóð var fengin hjá borgaryfirvöidum og hafizt handa , er fyrsta skóflustungan var tekin haustið 1974 . Byggingarnefnd var skipuð , sem ásamt konunum hefur skipulagt fjársöfnun og stjórnað sjálfboðavinnu víð byggingu húss - ins . Margir munu kannast við happdrætti þessara aðila , sem skilað hefur drjúgu fé í bygg - ingarsjóð . Satt bezt að segja fannst mér mikil bjartsýni ráða ferðinni , er bygging þessa nýja sjómanna - heimilis var hafin af svo fámenn - um hópi , þótt hann hafi auðvitað alltaf notið mikils styrks frá vin - um starfsins í Færeyjum . En margar hendur vinna oft létt verk . Staðreynd er , að þessum hópi hef - ur tekizt það þrekvirki að reisa hið nýja sjómannaheimili , svo að það er meir en fokhelt í dag og íbúð húsvarðar tilbúin til notkunar . Brátt sjá menn fram á þann dag , að hægt verði að hefja starfsemi í nýja sjómannaheimilinu . Til þess þarf þó enn mikið fé . Þess vegna eru þessar línur ritaðar til þess að vekja athygli á árlegri kaffisolu til styrktar byggingu hússins og verður hún í fyrsta sinn haldin í nýja húsinu að BrauUrholti 29 , sunnudaginn 15. maí , og hefst kl. 15 . Langar mig til þess að hvetja sem allra flesta að leggja leið sína á kaffisöluna . Með því vinnst margt . Þið styrkið afbragðs gott málefni . Þið fáið að líta stórhýsi , sem hefur risið á tiltólulega skömmum tíma fyrir frábært fórnarstarf fámenns hóps eldheitra hugsjónamanna , sem trúa á gagnsemi kristilegs starfs . Og síðast en ekki sízt fáið þið afbragðs góðan kaffisopa og meðlæti eftir því á vægu verði . Færeyska sjómannahcimilið að BrauUrholti 29. gull í greipar Ægis á fjarlægum miðum . Þess vegna hefur lengi starfað öflugt færeyskt sjómanna - trúboð með færeyskum sjómanna - stofum í þeim höfnum , sem marg - ir Færeyingar hafa sótt . Það mun vera um hálf öld síðan færeyskt sjómannastarf hófst hér á íslandi . Lengst af hefur það haft höfuðstöðvar sínar hér í Reykja - vík . Margir munu kannast við litla vinalega timburhúsið við Skúla - götu , þar sem færeyska sjómanna - stofan var til húsa frá 1958 fram á seinasta ár . Þar hefur verið unnið merkilegt sjálfboðastarf að boðun kristinnar trúar og alhliða þjón - ustu við færeyska sjómenn , sem og aðra þá , sem þangað hafa lagt leið sína , því að dyrnar hafa verið opnar upp á gátt fyrir hverjum þeim , sem þangað hefur komið . En litla timburhúsið var lítið í orðsins fyllstu merkingu . Það rúmaði ekki allt það starf , sem þeir vildu vinna , sem þar störfuðu . Þá dreymdi stóra drauma . Byggt skyldi stórt og veglegt sjómanna - heimili í Reykjavík . 20 færeyskar konur komu saman og stofnuðu Færeyska sjómannakonuhringinn Ætli við gjórum oft betri ferð á einn stað ? Að lokum mætti geta þess , að enn er nýtt happdrætti farið af stað málefninu til styrktar . Væri vel þegið , að vel væri tekið erindi þeirra , sem selja þá miða . And - virðið rennur til góðs málefnis . óþarft ætti að vera að taka fram , að öll starfsemi hins nýja sjó - mannaheimilis á að vera opin hverjum þeim , sem þiggja vill , ís - lendingum jafnt sem Færeyingum og reyndar öllum þeim , sem leið sína leggja til hússins . Allt starfið þar verður rekið á kristilegum grundvelli . Mér er einkar kært að mega vekja athygli á þessu góða starfi , sem að langmestu leyti er unnið í kyrrþey . Mér þykir það snöggtum meira fréttaefni en margt það , sem fyllir fréttadálka dagblaða og fréttatíma útvarps og sjónvarps . Guð blessi færeyska sjómanna - heimilið í Reykjavík og allt starf þess . Jónas Gíslason , höfundur greinar - innar , er dósent viö guðfrædideild Iláskóla íslands . AF ERLENDUM VETTVANGI eftir GUDMUND GUÐJÓNSSON VænUnlegar þingkosningar í Bretlandi leiða hugann að því hvernig stjórnsýslu MargreUr Thatcher hefur verið hátUð , og út frá því , hverju megi búast við , haldi flokkur hennar völdunum í Bretlandi eins og skoðana - kannanir benda eindregið til . Þegar á heildina er litið , hefur frú Thatcher gert í því að halda á lofti „ járnfrúar - nafnbótinni " sem Sovétmenn skelltu á hana fyrir óbil - gjarna uUnríkisstefnu hennar . Samskiptin við Bandaríkin Bandaríkin eiga varla betri bandamann í Vestur Evrópu og NATO en Bretland og ósveigj - anleiki Thatchers og stefnufesta leikur þar stærsta hlutverkið , því þær hafa ekki allar verið vinsælar ákvarðanirnar sem hún hefur tekið á þeim vettvangi . Má nefna sem dæmi styrinn sem staðið hefur vegna áforma Bandaríkjamanna í samráði við NATO-ríkin , að koma fyrir 572 meðaldrægum kjarnorkueld - flaugum í Vestur Evrópu . Frú Thatcher hefur þar gengið fram fyrir skjöldu og fyrstu flaugarn - Bretland : ^ ^ ^ K Wí < . ^ H EHcMw 5t fl ^ ^ ÍÍk - ' K ^ * " ' ^ Œ • feS ^ ^ ^ w H ^ - ; > Ji V ta ^ ^ ^ - P - ¦ • ¦ " ¦ : ^ wL ^ 2 ^ áÉP ^ L ^ M " w 1 1 I / Mörg erfið mál bíða úrlausnar eftir kosn - ingarnar 9. júní nk. ar í pakkanum , 96 stykki , verða settar niður á breskri grund . Ekki eru Bretar allir sáttir við það . Hefur frú Thatcher stutt ákaft stefnu Ronalds Reagan , að endurnýja verði kjarnorku - vopnabúrið á meðan að lítið verður ágengt í afvopnunarvið - ræðum stórveldanna . Frú Thatcher hefur kallað Bandaríkin síðustu tryggingu vesturlanda fyrir sjálfstæði þeirra og gengið svo langt í stuðningi sínum við þau , að hún studdi næstum ein þjóðarleið - toga stefnu Reagans Banda - ríkjaforseta í málefnum Mið - Ameríku . En um einstefnu er ekki að ræða og Reagan sýndi það í verki með því að lýsa yfir fullum stuðningi við Bretland í stríði þeirra við Argentínu vegna Falklandseyjanna . Fram - an af gaf Reagan út engar yfir - lýsingar , enda var varnarmála - ráðherra hans , Alexander Haig , þá af alefli að reyna að koma á sættum í málinu . En eftir að þær tilraunir fóru í súginn tók Reag - an afstöðu . Frú Thatcher átti líka von á því , taldi sig eiga það inni . En þetta þýðir ekki að ósætti hafi aldrei orðið . Frú Thatcher tók undir mótmæli annarra Vestur-Evrópulanda við Banda - ríkin vegna viðskiptabanns sem Bandaríkin settu á evrópsk fyrirtæki sem hlut áttu í gas - leiðslunni miklu frá Síberíu til Vestur-Evrópu . Talaði Reagan um hversu óheppilegt væri að Vestur-Evrópa yrði háð Sovét - ríkjunum með slíka orku . Mótmæli Thatchers vógu þungt á metunum og svo fór að Reagan dró í land , þó gegn því að Vestur-Evrópulöndin hefðu sam - ráð sín á milli um öll viðskipti við austurblokkina . EBE og nýlendurnar Margret Thatcher hefur verið sannkallaður haukur á fleiri vettvöngum . Fyrir hönd Bretlands hefur hún haldið hverja stórræð - una af annarri á fundum Efna - hagsbandalags Evrópu . Þykir henni sem hlutur Breta sé allt of mikill í hinum 10 - landa samtök - um , einkum þykir henni að sam - tökin gangi um of fyrir bresku fé . Hefur hún lengi róið að því öllum árum að fá þetta mál lagfært og hefur orðið talsvert ágengt , hægt og bítandi . Er hún víða vinsæl í Bretlandi fyrir vikið . Áðan var minnst á Falklands - eyjar og stríðið gegn Argentínu . Enn er litið á úrslit þess máls sem mesta sigur Thatchers á stjórn - málaferlinum , enda ekkert lítið mál að standa fyrir erfiðum en vel heppnuðum hernaðaraðgerðum meira en 12.000 kílómetra frá heimahögunum . Vinsældir hennar eftir sigurinn voru með ólikindum og enn býr hún að því . En deilan er ekki leyst . Argentínumenn hafa staðfastlega neitað að málið sé úr sögunni og hvað eftir annað hafa sögusagnir gengið fjöllum hærra að enn sé strið í uppsiglingu . Hvað svo sem gerist , þá halda Bretar úti 4.000 manna setuliði á eyjunum ásamt herskipum , flugvélum og kafbátum . Er það dýr rekstur og talinn lítt heppilegar til lengdar . Þetta mál vekur athygli á öðr - um nýlendum Breta , svo sem Hong Kong og Gíbraltar . Hafa Bretar átt viðræður við Spánverja um framtíð Gíbraltar , en lítið hef - ur út úr þeim komið . Gera Spán - verjar tilka.ll til höfðans , en íbú - arnir hafa hins vegar vel flestir meiri áhuga á því að teljast áfram breskir þegnar . Frú Thatcher hef - ur fyrir sitt leyti tilkynnt að hún muni ekkert aðhafast sem gangi þvert á óskir fólksins . Mál Hong Kong er kannski erfiðara viður - eignar . Bretar hafa Hong Kong sem stendur á „ leigu " . Er 99 ára leigusamningur í gildi , en hann rennur út árið 1997 . Það þykir ekki seinna vænna að komast að sam - komulagi um framtíð Hong Kong , því mikill viðbúnaður fbúanna stendur yfir og mun ekki minnka eftir því sem nær dregur 1997 . Þannig er mál nefnilega vexti að þeir Hong Kong-búar eru í mikl - um minnihluta sem áhuga hafa á því að sameinast Kína á ný . Thatcher hefur einnig beitt sér fyrir leynilegum viðræðum við kínversk yfirvöld og hófust þær þreifingar í október á síðasta ári . Ekki er vitað til þess að árangur hafi orðið . Þarna blasa því við tvö mál sem teljast verða geysilega vandasöm fyrir Thatcher og stjórn hennar . Thatcher og Sovétríkin Viðhorf Thatchers til Sovétríkj - anna endurspeglast í stöðu Breta í NATO . Um síðustu helgi birtist viðtal við Thatcher í bresku blaði og kom þar fram skoðun hennar og álit á Juri Andropov , hinum nýja aðalritar sovéska kommún - istaflokksins . Thatcher sagði : „ Andropov hefur aldrei stigið fæti á frjálst land . Hann skilur ekki einu sinni í grundvallaratriðum hvað frjálst þjóðfélag er . Getur aldrei skilið það að fólk á að hafa rétt til að vernda hagsmuni sína og réttindi . Ég hef ekki orðið vör við breytingu á utanríkisstefnu Sovétríkjanna eftir að Andropov tók við , né á ég von á því að svo verði . " Þrátt fyrir þetta sendi Thatcher aðstoðarutanríkisráðherra sinn , Malcolm Rifkin , til Moskvu 24. apríl síðastliðinn , sem viðleitni til að bæta sambúð landanna . Slíka ferð hafði breskur ríkisstjórnar - maður ekki farið til Sovétríkjanna í fimm ár . Það er þvi deginum Ijósara , að feli þjóðin Thatcher umboðið til fimm næstu ára þann 9. júní næstkomandi , blasa mörg vanda - mál við . Thatcher er geysilega reynslurík og stefnuföst kona í stjórnmálum og hún nýtur vin - sælda og virðingar margra . En vandamálin eru erfið viðureignar og munu gefa Thatcher tækifæri svo um munar til að sýna hvað í henni býr . HeimiMir AP o.fl .