Gunhild Thorsteinsson F. 15. júlí 1878 á Ísafirði . D. 1948 . Öndvegisverk : Fiskiþvottur , Sólsetur við Horn , Brúin yfir Elliðaárnar . Hver er munur á iðn og list ? Stórt spurt og sitt sýnist hvurjum . Ástæðan fyrir spurningunni er sú að þessi lína kemur oft við sögu þegar talað er um ljósmyndara . Eru þeir listamenn eða iðnaðarmenn ? Í eldri söguritum eru þeir oftar en ekki flokkaðir í iðnaðardeildinni . Í dag er þó algengara að þeir flokkist sem listamenn enda er ljósmyndin list . Einn af frumherjum ljósmyndalistarinnar er ísfirska listakonan Gunhild Augusta Thorsteinsson . Hálf dönsk einsog nafnið gefur til kynna en móðir hennar var Amelia F. V. Rasmundsdóttir Löve . Faðirinn Þorsteinn Thorsteinsson , bakari og kaupmaður , sem settist að á Ísafirði og byrjaði þar að höndla . Seinna gjörðist hann svo þingmaður Ísfirðinga þegar hann tók við sæti þjóðhetjunnar frá Hrafnseyri , 1879 . Sama ár lánaði kaupmaðurinn pakkhús sitt á Silfurtorgi á Ísafirði til leiksýninga . Sýnt var leikrit heimaskáldsins Magnúsar Jochumssonar , bróður þjóðskáldsins , Brúðarhvarfið . Pakkhúseigandinn seldi veitingar milli þátta og drukku víst bæði þeir á senu sem í sal stíft . Engum sögum fer þó af leiknum . Bróðir Ameliu , Frederik , kemur frá Danmörku og sest að hjá þeim á Ísafirði hvar hann opnar ljósmyndastofu . Líklega þá fyrstu á Ísafirði . Hvort áhugi Gunhild á ljósmyndalistinni hafi vaknað þarna er ekki gott að segja en allavega siglir hún utan og innritast í nám í ljósmyndalist í Kaupmannahöfn árið 1899 . Kemur svo heim að námi loknu árið 1901 og byrjar að mynda af kappi . Einkum sérhæfir hún sig í myndum af fólki , portrett myndum , hvar fólk er uppstyllt og uppstrílað . Einnig myndar hún ýmsa merka viðburði og ferðast víða um landið ávallt með myndavélina á lofti . Margar mynda hennar eru einmitt teknar af sjó því á þessum tíma var fararskjótinn strandferðaskipin sem silgdu með fólk sem vörur millum borgar og byggðar . Árið 1905 opnar hún loks ljósmyndastofu ásamt frænku sinni Helgu Thorsteinsson , dóttur Péturs er oft er nefndur Bíldudalskóngurinn . Stofu þessa nefndu þær Gunhild Thorsteinsson & co . Húsnæðið var á Hverfisgötu og var sérstaklega byggt með starfsemina í huga . Því það var með stórum gluggum til að fá birtuna sem til þurfti til að ljósmynda enda takmarkað rafmagnið á þessum tíma . Tveimur árum síðar kvæntist Helga og eftir það eða til 1911 rak Gunhild stofuna ein . Hún var þó ekki ein að störfum því árið 1908 auglýsti hún í einu blaðanna . : Stúlka frá góðu heimili getur fengið að læra myndasmíði í myndastofunni á Hverfisgötu 4 . Gunhild Thorsteinsson . Myndavél Gunhild var stór og mikil einsog tíkaðist þá með harmonikku ívafi . Myndirnar voru teknar á plötur en því miður hafa ekki margar þeirra varðveist eða eitthvað rétt um hundraðið . Margar tók hún portrett myndirnar af fólki en einnig af sérstæðu fólki einsog Ástar-Brandi , Sæfinni með sextán skó og Oddi sterka . Sumir mættu með bestu vini sína , gæludýrin , á ljósmyndastofuna og hafa varðveist nokkrar skemmtilegar myndir hennar af bæði hundum og köttum . Hún ferðaðist mikið og myndaði þorp , sem bæji , fólk að störfum og þekkta ferðamannastaði . Fljótlega fór hún svo að gefa myndirnar sínar út á póstkortum er hún lét prenta í Þýskalandi . Það er kannski þess vegna sem verk hennar hafa verið þjóðinni svo kunn og kær . Þó margir viti kannski ekki fyrr en þeim er sagt það að þessi og þessi ljósmynd sé eftir þennan myndasmið . Enda rita þeir ekki nafn sitt í annað horn verksins einsog kollegar þeirra í myndlistinni gera við sín listaverk . Víst er ljósmyndin oft besta heimildin um ákveðna tíma og stund . Þekktasta mynd Gunhild er sannlega í þeim hópi . Mynd af konum við fiskþvott á stakkstæðinu á Bíldudal . Enn þegar horft er á þá mynd verður manni kalt og í raun hrýs hugur við þær vinnuaðstæður sem þá voru . Um leið gleðst maður yfir því hve okkur hefur þó fleygt fram . Það fer nefnilega ekki öllu aftur þó sumir vilji dvelja við það heygarðshorn að allt hafi verið betra í gamla daga . Þarna sannar ljósmyndalistin tilgang sinn einsog svo oft áður . Það eru einmitt þessar myndir Gunhild af vinnandi fólki sem hafa svo sterk áhrif á okkur í dag . Einsog önnur mynd hennar er gott dæmi um . Brúin yfir Elliðaárnar , sem sýnir mann á hesti í upphafi ferðar yfir nefnda brú og á eftir teymir hann hestalest hvar síðasti klárinn ber langan og öruggulega mjög þungan tréplanka á baki sér . Árið 1911 lokaði Gunhild ljósmyndastofunni en hélt þó áfram að mynda . Meðfram listinni vann hún fjölbreytt störf m.a. við verslun og var umboðsmaður fyrir legsteina frá firmanum Hohs Grönseth & co . Einsog með margan er dvalið hefur í Kaupmannahöfn þá togar sú borg ávallt í mann enda þar með eindæmum gott að búa . Ekki minnkaði það heldur að Gunhild var jú dönsk í móðurættina . Hún kvæntist aldrei og því fátt sem batt hana heima svo hún flutti loks til kóngsins Hafnar og þar andaðist hún .