Nýfallinn dómur vekur spurningar um það hvernig sætta má trúnað við þolendur og rétt meints geranda til að bera hönd yfir höfuð sér . Eiga þolendur yfirhöfuð þann rétt að stíga nafnlaust fram með ásakanir sínar ? Dómur Héraðsdóms Reykjavíkur í máli Atla Rafns Sigurðssonar leikara gegn Leikfélagi Reykjavíkur og Kristínu Eysteinsdóttur leikhússtjóra vekur áleitnar spurningar um MeToo-byltinguna . Undir myllumerkinu #metoo stigu íslenskar konur úr ýmsum atvinnugreinum fram og greindu , nafnlaust , frá kynbundnu og kynferðislegu ofbeldi . Þeirri spurningu er ósvarað hvort hreyfingunni hafi verið ætlað að tryggja að konur gætu sannarlega stigið fram og sagt frá í skjóli nafnleyndar eða hvort tilgangurinn var að vekja umræðu sem yrði til þess að þær gætu stigið fram undir nafni , án þess að þurfa að óttast um afleiðingarnar . „ Kvörtun eða ábending um einelti , kynferðislega áreitni eða annað ofbeldi á vinnustöðum er alvarlegt eðlis . Þess vegna hafa verið settar ítarlegar reglur um skyldur atvinnurekenda við meðferð slíkra mála , “ segir í dómi héraðsdóms í umræddu máli en það var höfðað af Atla Rafni eftir að honum var sagt upp störfum hjá Borgarleikhúsinu 16. desember 2017 . Ástæðan voru ásakanir á hendur leikaranum um kynferðislegt ofbeldi , m.a. frá starfsmönnum leikhússins . LR og Kristín voru dæmd til að greiða Atla Rafni samtals 5,5 milljónir í bætur . Í dóminum kemur fram að Persónuvernd hefði komist að þeirri niðurstöðu að „ móttaka kvartana í trausti trúnaðar og nafnleyndar , meðferð þessara upplýsinga hjá Borgarleikhúsinu og synjun þess að upplýsa stefnanda um nöfn kvartendanna hafi samrýmst lögum um persónuvernd . “ Því hefði leikhússtjóra verið óheimilt að upplýsa stefnanda um hvaða einstaklingar hefðu borið hann sökum . Dómurinn komst hins vegar að þeirri niðurstöðu að leikhússtjóra hefði átt að vera ljóst að uppsögnin myndi valda Atla Rafni tjóni . „ Samkvæmt reglunum bar stefndu við meðferð málsins án tvímæla að gæta að hagsmunum hlutaðeigandi starfsmanna og þar með talið að gefa stefnanda kost á að koma sjónarmiðum sínum á framfæri . Að því búnu bar að gera ráðstafanir til að stöðva hegðunina , ef hún átti við rök að styðjast , sem og að koma í veg fyrir að hún endurtæki sig . Til þess að koma sjónarmiðum sínum á framfæri bar stefndu að upplýsa stefnanda um það hvers eðlis ásakanirnar væru sem borist höfðu , og enn fremur gefa honum kost á að breyta hegðun ef um slíkt væri að ræða , “ segir í dóminum . „ Samkvæmt reglunum bar stefndu við meðferð málsins án tvímæla að gæta að hagsmunum hlutaðeigandi starfsmanna og þar með talið að gefa stefnanda kost á að koma sjónarmiðum sínum á framfæri . “ Haft var eftir Kristínu að þeir fjórir einstaklingar sem hefðu starfað í leikhúsinu á þessum tíma og leitað til hennar vegna hegðunar Atla Rafns hefðu sagst upplifa mikinn ótta og vanlíðan við að mæta til vinnu vegna nærveru leikarans . Þeir óttuðust að verða fyrir reiði í samfélaginu og um starfsframa sinn . Dómurinn gefur engar vísbendingar um það hvernig sætta eigi þau sjónarmið sem þarna koma fram ; trúnað gagnvart þolendum annars vegar og möguleika meints geranda til að bera hönd fyrir höfuð sér hins vegar . Eftir að niðurstaða í málinu lá fyrir sagðist lögmaður Atla Rafns í samtali við Fréttablaðið vonast til að það yrði öðrum stjórnendum áminning til framtíðar . Forsvarsmenn Borgarleikhússins ákváðu hins vegar að áfrýja og sögðu í tilkynningu að niðurstaðan „ skapaði sértækar skyldur vinnuveitenda gagnvart meintum gerendum umfram þolendur . “ Þá væri nú einnig uppi óvissa um hvort vinnuveitendum væri yfirhöfuð heimilt að taka við kvörtunum í trúnaði og hvernig bregðast ætti við . Þannig sitja þær spurningar eftir hvort nafnlausar ásakanir hafi eitthvert gildi og hver vilji löggjafans er í þessum efnum . Nýjar leikreglur ? Við meðferð málsins fyrir dómi sagði Atli Rafn að MeToo-byltingin hefði orðið til þess að nýjar leikgreglur giltu í samfélaginu . Vísir.is hafði eftir leikaranum að honum hefði verið haldið í algjöru myrkri um ásakanirnar sem hefðu orðið til þess að honum var sagt upp . Uppsögnin hefði haft gríðarleg áhrif á hann persónulega og atvinnumöguleikar hans væru nú í „ ruslflokki “ . Atli Rafn vildi ekki kannast við þá hegðun sem á hann var borin en sagðist kannast við eina „ lygasögu “ sem var meðal þeirra frásagna sem settar voru fram undir merkjum MeToo . Sagan hefði verið á þá leið að hann hefði verið drukkinn við tökur á kvikmynd og stungið tungunni upp í meðleikkonu sína . Hann hefði fengið þau svör frá leikhússtjóra að sagan sú væri ekki ástæða uppsagnarinnar en sjálfur taldi hann söguna örugglega hafa haft áhrif . Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir var meðal þeirra sem tjáðu sig opinberlega um málið og sagði MeToo-byltinguna til lítils ef konur gætu nú ekki án ótta og kvíða komið fram undir nafni . „ Ef ekki , verður þetta mál aldrei leyst og mannorð Atla Rafns eyðilagt fyrir lífstíð á afar vafasömum forsendum . Sem er ólíðandi og svokallaðri MeToo-byltingu til háðungar , “ sagði hún á Facebook áður en dómur féll . „ Ef ekki , verður þetta mál aldrei leyst og mannorð Atla Rafns eyðilagt fyrir lífstíð … “ Þórdís Elva Þorvaldsdóttir , rithöfundur og baráttukona , notaði hins vegar tækifærið til að gagnrýna dómaframkvæmdina í kynferðisbrotamálum . „ Nú eru [ Atla Rafni ] dæmdar hærri bætur en nokkur nauðgunarbrotaþoli í sögu landsins hefur fengið . Hærri en 17 ára stúlka sem var haldið fanginni og nauðgað heila helgi .