Ákvörðun um form kennslunnar var tekin eftir einstaklingsviðtöl við kennara og stjórnendur skólans sem og utanaðkomandi aðila sem höfðu reynslu af samþættingu námsgreina og samvinnu kennara t.d. fengum við góða hjálp frá aðstoðarskólastjóra Norðlingaskóla . Með því að efla lykilhæfni þeirra , kenna þeim að bera ábyrgð á eigin námi og aðstoða við að finna styrkleika sína , teljum við okkur vera á réttri leið hvað þetta varðar . Sem dæmi um eitt þemaverkefni þá unnu nemendur á síðasta skólaári stærðfræðiþema og voru með ýmis verkefni tengd þeirri námsgrein . Stærðfræðiverkefnið tengdum við einnig sérstaklega við hæfniviðmið úr upplýsinga - og tæknimennt og stærðfræði þar sem er lögð er áhersla á að nemendur kunni skil á töflureiknum . Því voru allir hóparnir með eitt slíkt verkefni líka . Hér sjáum við upphleypt Íslandskort , Hallgrímsskirkju ( 3D prentaða ) , stærðfræðispil og verkefni um himingeiminn . Það er gert vegna þess að nemendur eru oft mjög sjálfstæðir í vinnubrögðum og dreifast fljótlega um allan skólann og reyndar eru margir sem fara út fyrir skólann til að ná sér í heimildir eða myndir . Í möppunum er að finna lýsingu á verkefninu , matskvarða ( hér má sjá dæmi um einn slíkan ) , vinnuskjal sem inniheldur m.a. rannsóknarspurningu verkefnis , vikuleg skýrslublöð , KVL kort ( kann , vil vita og hef lært ) , hæfniviðmið þeirra námsgreina sem gætu tilheyrt þemanu ( og þar hafa nemendur töluvert val um hvaða hæfniviðmið þeir vilja vinna með ) og blað fyrir heimildaskráningu . Oftast blöndum við nemendum í 8. ‒ 10. bekk saman og eftir að hafa prófað mjög margar mismunandi hópskiptingar finnst okkur þriggja manna hópar yfirleitt vera besta lausnin . Margvísleg verkefni og afrakstur Nám og kennsla sem fer fram á þennan hátt býður upp á svo mikinn fjölbreytileika að möguleikar á verkefnum eru næstum ótakmarkaðir . Nemendur voru ekki alveg eins vissir um að þeir hefðu áhuga á því námi eftir þá reynslu en hópurinn fékk mikið efni til að vinna kynninguna sína úr . Það sama fengu nemendur sem völdu sér förðun og rafvirkjun . Það er mjög skýrt í námi sem þessu að allir hafa einhverja hæfileika sem hægt er að nýta í skólastarfinu og þá ekki endilega hæfileika sem tengjast bóknámi . Við kennararnir græðum líka heilmikið á þessu þar sem við vinnum meira saman en áður . Viðurkenningarnar hafa verið mjög jákvæðar fyrir kennarahópinn sem er ánægður með þessa nýju útfærslu á skólastarfi , sem hefur marga kosti fyrir bæði kennara og nemendur og er vafalítið komin til að vera . Hinar myndirnar eru úr samfélagfræðiþema og bleika listaverkið úr list - og verkgreinaþema . „ Kannski voru það álfarnir ? “ Álfaþema í Naustaskóla á Akureyri Kristín Sigurðardóttir , Gréta Björk Halldórsdóttir , Sunna Alexandersdóttir og Birgitta Laxdal , kennarar í Naustaskóla Í ársbyrjun heimsótti einn ritstjórnarmanna Naustaskóla á Akureyri . Þess var farið að leit við kennarana að þeir segðu okkur sögu umrædds verkefnis – sem segja má að sé sannkallað ævintýri – og urðu þeir góðfúslega við því . Við reynum að benda á að það henti ekki öllum að læra á sama hátt þótt stundum þurfi að vinna verkefni eins og aðrir , því við þurfum jú líka að kunna það . Við erum einnig óhræddar við að víkja frá stundaskrá eins og hún lítur út þann daginn eða vikuna , ef þörf er á . Við höfum sett upp myndasíðu á Facebook sem hefur vakið mikla lukku og við höfum lagt okkur fram við að hafa regluleg samskipti við þennan góða hóp . Við teljum að jákvæð samskipti á milli okkar kennaranna smitist yfir til barnahópsins og við leggjum okkur fram við að sýna jákvæð samskipti og nota orð sem börnin geta síðan notað um eigin athafnir eða í samskiptum sín á milli . Í vetur höfum við fengist við mörg þemu en eitt þema varð okkur sérlega hjartfólgið og það var Álfaþemað okkar . Við kennararnir komumst síðan í einhver ótrúleg tengsl við okkar innra barn sem varð kannski til þess að þetta þema varð okkur svo kært . Í þemanu sjálfu unnum við með Álfabókina í hringekju og komumst að mörgum nýjum staðreyndum um álfa , enda er bókin fræðibók og ýmislegt þar kom okkur heilmikið á óvart . ( Auðvitað eru líka til álfar sem eru stríðnir og enn aðrir ekkert alltof góðir eða velviljaðir en þeir eru ólíkir eins og við og við þurfum að virða þeirra flóru rétt eins og aðrar ) . Börnin voru einnig mjög áhugasöm um kassann en megnið af starfsfólkinu vildi helst losna við hann sem fyrst í endurvinnslu , enda tók hann frekar mikið pláss í matsalnum . Börnin tóku eins mikinn þátt og hægt var í að búa kastalann til . Að þessu loknu var kastalinn orðinn hinn glæsilegasti . Við bjuggum til nokkrar reglur varðandi umgengni um hann og hann var síðan nýttur sem bæði lestrarkrókur og griðastaður ( í tengslum við Jákvæðan aga ) . Börnin sögðu frá sjálfum sér , buðu álfana velkomna og spurðu ýmissa spurninga . Póstkassinn fylltist á skömmum tíma en ekkert bólaði á álfunum . Við lögðum áfram áherslu á fjölbreytileikann og ræddum til að mynda að hver og einn réði því hvort hann tryði á álfa og að við þyrftum að virða skoðanir annarra . Smellið á myndina til að lesa framhald bréfsins Þegar börnin komu í skólann dag einn mátti sjá glimmer út um allt , rauð , lítil fótspor lágu úr kastalanum okkar og inn í krók . Börnin voru gríðarlega spennt og sáu fljótt að álfurinn hlyti að hafa flogið með bréfið á töfluna , hann hefði stigið í málninguna og fótsporin hættu einmitt þar sem hann hefði hafið sig til flugs . Við ákváðum , vegna áhuga barnanna á þemanu , að framlengja það um eina viku og sjáum ekki eftir því . Við urðum enn þéttari heild en áður og við kennararnir vorum líka jafnvel enn áhugasamari en venjulega . Þetta er álfafjölskylda ; móðirin , Himnadís , faðirinn , Hreggviður og systkinin Heimdallur og Hera . Póstkassinn er áfram á sínum stað , fyrir bréf eða myndir til álfanna . Við í 1. bekk í Naustaskóla leggjum okkur fram við að halda þeim hjá okkur . Það skiptir svo sem engu hvað eða hverjir við erum , allir hafa sama rétt til lífs og skoðana . Við erum í það minnsta mjög stolt af vinnunni okkar og hvetjum alla til að leyfa sér að vera börn eins lengi og hægt er , því það er bara svo skemmtilegt . „ Brúarverkefnið nær til beggja skólastiganna og vísar heiti þess vísar í margar áttir – til náttúrunnar , örnefnanna og brúnna , bæði yfir árnar , sem og milli aldurshópa og námsgreina . Um fyrri þróunarverkefni má meðal annars vísa til greinar sem Stefanía Malen , skólastjóri , skrifaði í Netlu fyrir þremur árum og sjá má hér . Þá hefur skólinn útungunarvél í láni . ( Mynd : Úr safni skólans . ) Hugmyndin að baki Brúarverkefninu var ekki síst að skapa nemendum fjölbreytt tækifæri til að fást við heildstæð , samþætt viðfangsefni ( þemanám ) og auka val þeirra , sjálfstæði og ábyrgð . Í kjölfar útgáfu námskrárinnar 2011 var talsverð vinna lögð í að skoða grunnþættina og aðlaga starfið í skólanum að þeim . Hér má sjá markmið verkefnisins eins og þau voru skilgreind í umsókn til Sprotasjóðs . Veigamikilll hluti af breyttum starfsháttum í skólanum var aukið vægi teymiskennslu í skólastarfinu sem fylgir aldurshópunum . Að mati kennaranna fellur um þriðjungur skólastarfsins beint undir Brúarverkefnið . Verkefni tengd Orði af orði setja svip sinn á skólastarfið . Þessi háttur er einkum á hafður hjá eldri nemendum skólans ( frá 6. bekk ) , en þeir yngri hafa ekki fengist við frjáls verkefni . Verkefni skilað . ( Mynd : Úr safni skólans . ) Hér eru tvö dæmi um stýrð verkefni ( smellið á heitin til að sjá leiðbeiningar sem nemendur fengu áður en hafist var handa ) : Stoltir höfundar kynna plöntubækurnar sínar . ( Myndir : Úr safni skólans . ( Mynd : Greinarhöfundur . ) Tökur vesturfarakvikmyndar í fullum gangi ! Sem dæmi um frjáls verkefni sem nemendur hafa fengist við má nefna lotukerfið , dagatal með ljóðum og myndum , tónlistarmenn , útgáfa skólablaðs , hreindýr og flugrán . Bókin var eins og fjöður í laginu og verkefninu fylgdi smækkuð útgáfa af indjánatjaldi . Stúlkur í 10. bekk gerðu verkefni sem snerist um það að stofna fyrirtæki . Hann fjallaði um sögu hljómsveitarinnar og vék að sögu svertingja í Bandaríkjunum . Þá væru nemendur jákvæðir gagnvart þessu starfi og eins hefðu foreldrar lýst jákvæðum við horfum . Þá hafði vafðist fyrir kennurum að kenna nemendum að vinna úr heimildum . Kennararnir voru sammála um að teymiskennslan hafi skilað þeim miklu . Auk þess skipti máli að kennarar sætu ekki einir uppi með vandamál eða úrlausnarefni – það væru alltaf fleiri sem hefðu þekkingu á málinu og gott að fá fleiri sjónarhorn . Á fundunum kom fram mjög eindregin afstaða þeirra með þessum kennsluháttum . Margir nemendur lögðu áherslu á að þeir væru að læra að taka ábyrgð á náminu með því að fá að skipuleggja það sjálfir og gera áætlanir um það . Eins vildu þeir stundum fá lengri tíma fyrir þau ; fá tíma til að hugsa málin . Þá fór ekki á milli mála að mörgum féll vel í geð að vinna með fleiri gögn en námsbækurnar . Marktektarprófum var bætt við línurit ársmeðaltala frá og með árinu 2014 . Spurningarnar sem snerta virkni nemenda í kennslustundum eru um hvort nemendur fái tækifæri til að útskýra hugmyndir sínar , hvort þeir fái tækifæri til að koma skoðunum sínum um ákveðin viðfangsefni á framfæri og hvort þeir ræði saman um námsefnið . Í fyrsta lagi er þar gengið lengra í þá átt að brjóta upp hefðbundna kennslu , en virðist gert í mörgum og líklega flestum öðrum skólum . Rannsóknir á kennsluháttum í grunnskólum hér á landi á undanförnum árum hafa lengi bent til þess að ríkjandi kennsluaðferðir væru annars vegar bein kennsla , með eða án samræðna við nemendur , eða kennsla þar sem stuðst er við vinnubækur eða skrifleg verkefni ( Hafsteinn Karlsson , 2009 ; Ingvar Sigurgeirsson , 1992 ; Ingvar Sigurgeirsson , Amalía Björnsdóttir , Gunnhildur Óskarsdóttir og Kristín Jónsdóttir , 2004 ; Kristín Jónsdóttir , 2005 ) . Í öðru lagi virðist unnt að halda því fram að í fáum skólum sé gengið lengra til að koma til móts við ákvæði námskár um lykilhæfni . Nemendur vinna einir , eða í hópum , nýta netið með margvíslegum hætti í tengslum við námið , setja upp leikrit , semja kvikmyndahandrit , fást við fjölbreytta ritun og rannsaka nærumhverfi sitt . Einnig undirbúa þeir og flytja fyrirlestra og setja upp vefsíður , svo nefnd séu dæmi um þau fjölbreyttu vinnubrögð sem einkenna skólastarfið . Þau jákvæðu viðhorf sem fram koma hjá nemendum Brúarásskóla til verkefna sinna , sýna að þetta er vitaskuld ekki náttúrulögmál . Að mínum dómi er einn lykillinn að auknum námsáhuga á unglingastigi að hlusta meira á raddir nemenda . Jákvæð viðhorf kennaranna til teymiskennslunnar koma ekki á óvart . Mat kennaranna á kostum teymiskennslunnar eru í fullu samræmi við niðurstöður flestra þessara rannsókna . Námsáhugi nemenda í grunnskólum : Hver er hann að mati nemenda og foreldra ? Hvernig breytist hann eftir kyni og aldri ? Tímarit um menntarannsóknir 5 , 7 ‒ 26 .