14 MÁNUDAGUR 30. DESEMBER 2002 Menning DV Horft á áhorfendur Fyrir áratug eöa svo , í kjölfar þeirrar upp - stokkunar viðhorfanna sem áttu sér stað við tilkomu póstmódernismans , fengu ýmsir minnihlutahópar í myndlistarheiminum loks tækifæri til að koma á framfæri sérstökum sjónarmiðum sínum . Hér var iðulega um að ræða hugmyndir og kenndir sem voru á skjön við hátimbraða hugmyndafræði módernism - ans , vörðuðu kvenfrelsi , réttindi blökku - manna og annarra afskiptra þjóðfélagshópa svo og ýmis aðkallandi vandamál samkyn - hneigðra . Einhverra hluta vegna hefur harðsvírað - ur feminismi ekki skotið rótum í íslenskri myndlist , og þrátt fyrir aukningu þjóðar - brotanna í samfélaginu og öfluga starfsemi samkynhneigðra hafa viðhorf þessara hópa ekki enn komist til skila í formi myndlistar . Myndlist 1 Galleríi Hlemmi sýnir nú islensk lista - kona , Viktoría Guðnadóttir , tvö ólík verk . Annað þeirra er videóverk sem nefnist Pride og er tilraun til að gaumgæfa eina hlið á þeirri dýnamík sem einkennir samskipti sam - kynhneigðra og gagnkynhneigðra í tntölulega einsleitu menningarsamfélagi eins og íslandi . Að því leyti sætir það nokkrum tiðindum í myndlistarflórunni hér . Misst af lestinni Verkið er einfalt að gerö . í nýlegum Gay Pride-göngum samkynhneigðra í Reykjavik var vídeóvél beint úr göngunni miðri að mannfjöldanum báðum megin götunnar . í galleriinu eru þessar upptökur sýndar í si - bylju á tveimur rjöldum , og er sýningargestur - inn hvattur til að standa mitt á milli þeirra , nánast eins og einn af göngumönnum , og fylgj - ast meö viðbrögðum fólksins við göngunni . En sitthvað dregur úr áhrifamætti þessa verks . Fyrir það fyrsta er helst til þröngt um það í annars þénugu húsnæðinu við Hlemm sem útilokar áhorfandann frá virkri „ þátttöku " í göngunni . í öðru lagi virðist listakonan hafa misst af lestinni , ef svo má segja . í formála sýn - DV-MYND E.ÓL. Eitt af því sem áhorfendur sáu í Gay Pride-göngunni í sumar sem leiö „ Viöbrögö íslenskra áhorfenda einkennast mestmegnis afgóðlátlegri forvitni , eins og um 1. maí - eba 17. júnígöngu væri aö ræöa . " ingarskrár segir Debra nokkur Solomon að _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ verkið eigi að fá okkur til að upplifa „ augna - blik þrungin þýðingu og auðsveipni " . Hefði ekki dýnamíkin milli göngu - manna og áhorfenda verið kröftugri og áðurnefnd augnablik magnaðri , ef kvik - myndunin hefði átt sér staö meðan á fyrstu Gay Pride - göngunni stóð , þegar viðhorf almennings til samkyn - hneigðra voru sannarlega gegnsýrð fáfræði , fordómum og beyg ? Góölátleg forvitni Enda kemur í ljós að við - brögð íslenskra áhorfenda einkennast mestmegnis af góðlátlegri forvitni , eins og um 1. maí - eða 17. júnígöngu væri að ræða . Þar kemur einnig til að samhengið er ekki innbyggt í myndatök - una með skýrum hætti . Að vísu djarfar fyrir regnboga - fána samkynhneigðra í nokkur augnablik , en senni - lega verður þó að upplýsa flesta áhorfendur um inntak verksins . Textaverk eftir listakon - una þekur fremra herbergi gallerisins og fyrirfinnst einnig á bók . Þar rær Vikt - oría á önnur mið , segir frá nánum tengslum ungrar stúlku við ömmu sína en forðast að blanda tilfinning - um inn í frásögnina . Okkur lesendum er ætlað að leggja þær til . Á bók er þetta elsku - legt verk og óáreitið ; upp - stækkaður texti á vegg breytir þar litlu um . Aðalsteinn Ingólfsson Sýningin Pride stendur til 5. janúar . Gallerí Hlemmur er opiö fim. - sun. kl. 14 - 18 . Umsjón : Siija Aoalsteinsdóttir silja@dv.is Yf ir heiðan morgun Þeir sem misstu af þætti Eiríks Guð - mundssonar um Stef - án Hörð Grímsson skáld annan í jólum fá annað tækifæri að kvöldi nýársdags kl. 22.15 . Þar segja nokk - ur kunn skáld frá kynnum sínum af Stefáni , þ. á m . Vil - borg Dagbjartsdóttir , Ágústína Jónsdóttir , Baldur Óskarsson og Bragi Ólafsson en ekki er þátturinn síst dýrmætur fyrir þá sök að þar les Stefán Hörður sjálfur mörg sín bestu ljóð . Dýrmæt er líka setningin sem Baldur hef - ur eftir Stefáni við spurningunni Hvað er ljóð ? Það veit ekki nokkur maður , svaraði Stefán Hörður , en við þekkjum það þegar við sjáum það . Stefán Hörður Grímsson lést 18. septem - ber í haust sem leið . Peö á plánetunni Jörö Mál og menning endurútgaf fyrir jólin í kilju unglingabókina vinsælu Peð á plánet - unni Jörð eftir Olgu Guðrúnu Árnadóttur en hún kom fyrst út 1995 . Þetta er saga Möggu Stínu fjórtán ára sem segir sjálf frá á sinn sérstæða hátt : „ Leynilegur ástmaður minn stendur í eldheitu sambandi við bar - bidúkku . . . Hólmfríður handavinnubani lætur eins og ég sé með fjórtán þumalputta . . . auk þess hóta kaloríudraugarnir að breyta mér í súmóglímukappa með tveggja sæta rass ... " Nýlega var samið um útgáfu Peðsins í Taílandi og verður gaman að vita hvernig skapferli Möggu Stínu rímar við geð þar - lendra stúlkna . ineiunni Jörð ÁFERD ¦ ' ^ Við stefnum ótrauð fram á við . Takmarkið er alltaf í sjónmáli : Að fólk fái notið sín til fulls . Við vitum af farartálmum , en höfum metnað til að sigrast á þeim . Sífellt er unnið að þróun nýjunga og endurbótum á því sem fyrir er . Við kappkostum að koma til móts við þarfir viðskiptavina og hluthafa og vera þannig traustsins verð Hugrekki stoðtækjanotenda , sem sigrast á erflðleikum og taka lífinu fagnandi , er okkur stöðugt til eftirbreytni . lífán takmarkana