Þetta eru eðlileg viðbrögð og þetta eru góð viðbrögð . Að minnsta kosti fjórir menn særðust . “ Þeir voru varaðir við því að innrásin í Írak yrði upphafið að langvarandi átökum og miklu blóðbaði og mundi kalla á hryðjuverk . Þetta er fólk sem ekki lætur sér á sama standa . Þvert á móti felst það sjálft í hryðjuverkum og mun kalla á enn meiri hryðjuverk og grafa enn frekar undan öryggi almennings . Hryðjuverk ber að fordæma , hvort sem þau er framin með ríkisreknum sprengjuflugvélum eða með sprengju sem laumað er um borð í neðanjarðarlestir og strætisvagna . Bulletin of the Atomic Scientist er virtasta tímarit á sviði umfjöllunar um kjarnorkuvopnamál . Tímaritið er einkum þekkt fyrir “ kjarnorku-klukkuna ” í haus blaðsins . Það , hversu margar mínútur klukkuna vantar í miðnætti , byggir á mati útgefenda á því hversu líklegt sé að komi til kjarnorkuátaka á næstu árum . Ritstjórn tímaritsins hefur breytt klukkunni allnokkrum sinnum á síðustu árum og áratugum . Hana vantar nú sjö mínútur í tólf – sem gefur til kynna meiri hættu en oft á dögum kalda stríðsins . Hér á að sýna að ekki verður tekið á þeim með vettlingatökum sem dirfast að mótmæla ríkjandi stefnu . Miðnefnd SHA mótmælir þessari misbeitingu yfirvalda á heimild sinni til að fangelsa menn . Það er afar merkileg yfirlýsing frá fyrrum forsætisráðherra Íslands að mikilvægt sé að stjórnvöld geti gerst aðilar að stríði og að óæskilegt sé að setja skorður við slíku í undirstöðulögum þjóðarinnar . Um helgina efnir stjórnarskárnefnd til málþings , þar sem fulltrúar ýmissa félagasamtaka sem gert hafa athugasemdir í tengslum við endurskoðun stjórnarskárinnar fá færi á að kynna sjónarmið sín . Samtök herstöðvaandstæðinga hafa tekið mál þetta föstum tökum og lagt fram tillögur að málefnum sem brýnt er að hafa í endurskoðaðri stjórnarskrá . Helstu atriðin eru þessi : i ) Að bundið verði í stjórnarskrá að óheimilt sé að stofna íslenskan her eða leiða herskyldu í lög . ii ) Að íslenskum stjórnvöldum verði meinað að fara með hernaði á hendur öðrum þjóðum eða styðja aðra til slíkra verka með beinum eða óbeinum hætti . iii ) Að Ísland og íslensk lögsaga verði friðlýst fyrir umferð og geymslu kjarnorku - , efna - og sýklavopna . Ætla má að um þessar hógværu tillögur megi ná breiðri og almennri samstöðu meðal íslensku þjóðarinnar . Endurskoðunarráðstefnu NPT-samningsins um bann við útbreiðslu kjarnorkuvopna sem hófst í New York 2. maí lauk þann 27 . Andstæðingar kjarnorkuvopna voru ekki sérlega bjartsýnir með þessa ráðstefnu enda hefur horft heldur illa með kjarnorkuafvopnun síðan síðasta ráðstefna var haldin fyrir fimm árum og má helst kenna bandarískum stjórnvöldum um eins og rakið var í grein hér á síðunni 20. maí . Því miður reyndist ekki ástæða til bjartsýni . Skammarleg tímasóun , sagði Rebecca Johnson frá The Acronym Institute sem fylgdist með ráðstefnunni og hefur flutt af henni fréttir á vefsíðunni Acronym . Fyrri ráðstefnum ( þ.á.m. tveim síðustu 1995 og 2000 ) hefur stundum lokið með lokaskjali sem hefur gefið fyrirheit um að aðildarríki samningsins muni vinna enn frekar að markmiðum hans , sem eru annars vegar að hefta útbreiðslu kjarnorkuvopna og hins vegar að útrýma kjarnorkuvopnum með öllu . Lokayfirlýsing þessarar ráðstefnu var hins vegar innantómt formsatriði . Margir telja Bandaríkin bera höfuðábyrgð á árangusrleysi ráðstefnunnar . Þau hafi engan vilja sýnt til að stuðla að árangri enda er það yfirlýst stefna bandarískra stjórnvalda að efla kjarnorkuvopnabúnað sinn . En þótt ráðstefnan sjálf hafi ekki borið mikinn árangur er ýmislegt jákvætt í gangi . 21. apríl samþykkti öldungadeild belgíska þingsins ályktun um kjarnorkuafvopnun og krafðist þess að öll bandarísk kjarnorkuvopn í Belgíu verði flutt brott , en Belgía er eitt af sex NATO-ríkjum í Evrópu þar sem eru bandarísk kjarnorkuvopn . Í byrjun maí , við upphaf NPT-ráðstefnunnar , sagði Joschka Fischer utanríkisráðherra Þýskalands að hugsanlegt væri að ríkisstjórnarflokkarnir hefðu frumkvæði að því að öll kjarnorkuvopn yrðu flutt frá Þýskalandi og skömmu seinna tilkynnti Peter Struck varnarmálaráðherra að hann hygðist taka málið upp innan NATO . Varnarmálaráðherra Frakklands , Michele Alliot-Marie , hefur tekið undir með hinum þýska starfsbróður sínum og einn af leiðtogum belgískra sósíaldemókrata , Dirk van der Maelen , hefur lýst því yfir að ríkisstjórn Belgíu ætti að hafa frumkvæði að því innan NATO að öll kjarnorkuvopn verði fjarlægð frá Evrópu enda væri það í stefnuskrá Flæmska sósíalistaflokkins að Evrópa yði lýst kjarnorkuvopnalaust svæði . Ályktunartillaga um brottflutning kjarnorkuvopna hefur nú verið lögð fyrir belgíska þingið . Suður-Afríka og Brasilía gerðust síðar aðilar að samningnum og lögðu áform um að koma sér upp kjarnorkuvopnum á hilluna , eru meira að segja nú í hópi sjö ríkja ( NAC-ríkjanna , New Agenda Coalition ) sem hafa forgöngu um að þrýsta á um að markmiði samningsins verði náð og þá ekki aðeins að hindra útbreiðslu kjarnorkuvopna heldur einnig að þeim verði útrýmt í samræmi við 6. grein samningsins . Það má líta á NPT-samninginn að nokkru leyti sem samkomulag milli kjarnorkuvopnaríkjanna og hinna kjarnorkuvopnalausu . Í ársbyrjun 2005 áttu Bandaríkin tæplega 6 þúsund kjarnorkusprengjuodda og hafði þeim fækkað úr 10.500 árið 1990 . Á ráðstefnunni árið 2000 var samþykkt áætlun um kjarnorkuafvopnun í 13 liðum . Þá hafa Bandaríkin og Kína auk níu annarra ríkja þverskallast við að fullgilda samninginn um allsherjarbann við tilraunir með kjarnorkuvopn ( CTBT-samninginn ) sem gerður var árið 1996 . Samt vinna kínversk stjórnvöld að því að þróa áfram kjarnorkuvopn sín og hafa ekki staðfest CTBT-samninginn þrátt fyrir loforð um að gera það . Eftir að riftun þeirra á ABM-samningnum tók gildi árið 2002 hafa þau unnið að því að koma sér upp gagneldflaugabúnaði . Þótt við tölum venjulega um kjarnorkuvopnaríkin fimm , Bandaríkin , Rússland , Bretland , Frakkland og Kína , auk hinna sem ekki eiga aðild að NPT-samningnum , Indland , Pakistan , Ísrael og Norður-Kóreu , þá eru kjarnorkuvopn reyndar staðsett víðar . En það er athyglisvert að tvö þessara ríkja , Indland og Pakistan , hafa greitt atkvæði með árlegri tillögu Malasíu í allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna sem gengur út á að hnykkja á áliti Alþjóðadómstólsins frá 1996 um að beiting jafnt sem hótun um beitingu kjarnorkuvopna sé ólögleg og kjarnorkuvopnaríkin séu skuldbundin samkvæmt NPT-samningnum að eyða öllum kjarnorkuvopnum sínum . Ennfremur greiddi Pakistan atkvæði með tillögu NAC-ríkjanna í allsherjarþinginu síðastliðið haust þar sem skorað er á öll ríki að standa við skuldbindingar sínar um að hefta útbreiðslu kjarnorkuvopna og útrýma þeim . Fimm ríki greiddu atkvæði gegn þessari tillögu : Bandaríkin , Bretland , Frakkland , Ísrael og Lettland . Kjarnorkuvopnavæðing Norður-Kóreu og kannski líka Írans verður skiljanlegri ef við lítum til þess að þessum tveim ríkjum hefur verið ógnað af Bandaríkjunum . Þá væri einungis eitt ríki eftir , Ísrael , og miðað við hversu háð það er Bandaríkjunum er líklegt að það yrði líka með . Samþykkt þessa frv. samrýmist ekki þeim skuldbindingum eins og áður hefur komið fram við umræðu um málið og ég vil lýsa yfir áframhaldandi andstöðu minni við þetta frv. “ ( Halldór Ásgrímsson í umræðum um tillögu um um friðlýsingu Íslands fyrir kjarnorku - og eiturefnavopnum og bann við umferð kjarnorkuknúinna farartækja á Alþingi 16. mars 2000 ) . Að nokkru byggt á Back to Basics : Reviving Nuclear Disarmament in the Non-Proliferation Regime eftir David Krieger og Carah Ong fyrir Nuclear Age Peace Foundation . Þessi grein Einars Ólafssonar , ritara SHA , birtist í fréttablaðinu 28. janúar sl . Það er svolítið undarlegar umræður þessa dagana um lista hinna viljugu þjóða eða ríkja . Menn deila meðal annars um hvort einhver listi sé til , hvort hann hafi einhverntíma verið til , hvort hann sé til enn , hvort sé eitthvert mark takandi á honum hafi hann einhvern tíma verið til , hvort hann sé bara verk einhvers undirsáta í Washington og ég veit ekki hvað . En væri ekki ráð að spyrja sig fyrst : Hvað eiginlega er listi ? Er listi nokkuð annað en upptalning á einhverjum hlutum eða atriðum sem af einhverjum ástæðum er ástæða til að telja saman ? Um leið og vitað var um 30 ríki sem studdu innrás Bandaríkjanna í Írak og einhver búinn að skrifa þau á blað var komin listi . Og sá listi hverfur ekki þótt einhverjum þyki ástæða til að telja saman þau ríki sem eru með hermenn í Írak og þannig verði til annar listi . Og listi yfir ríki sem studdu innrásina hverfur ekki heldur þótt einhver ríki sem það gerðu ákveði að hætta stuðningi við hernám Íraks og aðgerðir Bandaríkjanna þar . Það bætast bara tveir listar við : listi yfir þau ríki sem enn styðja hernámið og listi yfir þau ríki sem hafa hætt því . Þannig er listinn sem slíkur aukatriði . Málið snýst um tvennt : Annars vegar hvort rétt hafi verið að styðja innrásina og hins vegar hvort rétt hafi verið að þeirri ákvörðun staðið . Og það er sitthvort málið . Ef við vorum á móti innrásinni skipti í sjálfu sér ekki höfuðmáli hvernig ákvörðunin var tekin , hún var röng og forkastanleg hvernig sem hún var tekin . Hins vegar er það í sjálfu sér alvarlegt mál að svo mikilvæg ákvörðun sé tekin á jafn ólýðræðilegan hátt og gert var . Um það geta menn verið sammála þótt þeir séu á öndverðri skoðun um réttmæti innrásarinnar – eða ættu að geta verið það . Í skoðanakönnun Gallups sem var birt 7. janúar er spurt hvort Ísland eigi að „ vera á lista með þeim þjóðum sem styðja hernaðaraðgerðir Breta og Bandaríkjamanna í Írak “ . Með þessu er augljóslega verið að spyrja um hvort íslenska ríkisstjórnin ( eða ráðherrarnir tveir ) eigi að draga til baka stuðning sinn við hernaðaraðgerðirnar sem nú standa yfir í Írak . Þetta hljóta allir að skilja nema umræddir tveir ráðherrar og þeirra nánasti umgangskreðs . Þetta skilningsleysi stafar ekki endilega af greindarskorti . Þeir eru bara í vondum málum og rökþrota en vilja horfast í augu við vilja þjóðar sinnar . Ef við höldum áfram þessu listatali , þá getum við talað um lista yfir lönd þar sem þjóðin hefur hafnað stuðningi við stríð sem ráðherrar hennar vildu styðja og það væri líka hægt að hugsa sér lista yfir ráðherra eða ríkisstjórnir sem hafa séð að sér og látið af stuðningi við hernaðaraðgerðir í Írak . Þeir væru menn að meiri ráðherrarnir sem færu á slíkan lista . Ísland úr Nató – herinn burt ! Það sýnir fram á í hvílík öngstræti aðild okkar að slíku hernaðarbandalagi hefur leitt . Hótun um beitingu kjarnorkuvopna er siðlaus og stefnir öryggi allra jarðarbúa í hættu . Því árétta Samtök herstöðvaandstæðinga andúð sína á slíku hernaðarbandalagi : Ísland úr Nató – kjarnorkuvopnin burt !