Birtist í Morgunblaðinu 03.01.20 . Þegar kvótakerfinu var komið á í sjávarútvegi var skýringin sú að stýra þyrfti fiskveiðum með því að úthluta aflaheimildum og þannig vernda sjávarauðlindina svo sókn í hana yrði ekki meiri en svo að fiskistofnarnir þyldu veiðarnar . Þetta var árið 1983 . Næsta skrefið sem var stigið , og átti það eftir að reynast afdrifaríkt , var þegar aflaheimildir voru gerðar framseljanlegar . Skýringin var sögð sú að þannig mætti stuðla að hagkvæmum rekstri í sjávarútvegi , hinir burðugu tækju yfir hina veikari og eftir stæðu öflugri fyrirtæki en ella . Þegar upp væri staðið myndi þetta gagnast sjávarbyggðum og efnahagslífi landsmanna almennt . Þetta var árið 1990 . Þegar farið var að veðsetja fiskiskip á grundvelli aflaheimilda þeirra ( óveidds kvóta ) var það látið viðgangast þrátt fyrir landslög sem sögðu skýrt að sjávarauðlindin væri í eigu þjóðarinnar : “ Nytjastofnar á Íslandsmiðum eru sameign íslensku þjóðarinnar , ” segir í fyrstu grein laga um stjórn fiskveiða . Veðsetning á kvóta færðist jafnt og þétt í aukana í aðdraganda hrunsins og var þar eflaust orsakavaldur . Pólitískir handlangarar kerfisins leyfðu því þannig að gerast að sameign þjóðarinnar væri fénýtt í þágu einkahagsmuna . Afleiðingar þessara kerfisbreytinga hafa verið gríðarlegar : Þær hafa skekið þjóðfélagið og valdið illvígari deilum en nokkurt annað málefni . Um það er þó ekki deilt , nefnilega að fátt , ef þá nokkuð , hafi valdið eins djúpstæðum ágreiningi í íslensku samfélagi og kvótakerfið og þá ekki síst framsalið og veðsetning kvótans . Hvers vegna ? Í fyrsta lagi hefur kerfið haft í för með sér gríðarlega byggðaröskun . Í öðru lagi hefur meint samlegð leitt til samþjöppunar og einokunar á kostnað lítilla og meðalstórra fyrirtækja . Kenningin um öflugri fyrirtæki og öflugri sjávarútveg reyndist verri í framkvæmd en menn ætluðu og samfélaginu dýrkeypt þegar upp var staðið . Í þriðja lagi hefur auður ( að hluta til uppdiktaður , byggður á væntingum ) verið fluttur upp á land og til útlanda í rekstur og fjárfestingar sem engu skilaði til baka til raunverulegra eigenda í íslenskum sjávarbyggðum . Þarna hófst útrásin , þarna var byrjað að blása út bóluhagkerfið sem síðan sprakk í andlit þjóðarinnar . Svo vorum það við sem vildum frekar Bogesen en Radcliffe ; við sem sögðum að þrátt fyrir allt væri betra að hafa eignarhaldið í návígi . Bogesen þekkti þó allavega hana Sölku Völku og sína heimabyggð enda sýndi reynslan að hann skilaði arðinum þar , innan þúsund metra radíuss , á meðan umgjörð kauphallanna í London og New York umlykur veröldina alla . Í þeim höllum er öllum nákvæmlega sama um barnaskólann á Flateyri . Nú þarf að rétta af þessa skekkju sem kvótakerfið innleiddi með framsali sínu og veðsetningu , bjögun byggðanna og misskiptingu auðæfanna . Ná þarf að ná kvótanum til baka . Við þurfum að gera Ísland heilt á ný . Það gerum við með því ná kvótanum út úr heimi braskaranna , þannig að lögin um eignarhald þjóðarinnar á nytjastofnum á Íslandsmiðum verði ekki bara orðin tóm . Þetta þarf að verða mál málanna á nýbyrjuðu ári .