morgunblaðið MENNINGARSTRAUMAR H * ö I KMUIVIMK SUNNUDAGUR 29 . NOVEMBER 1992 . - - - - - - - - - ¦ ¦ - . — - - - - - - - - - - - - - - - - , . . , , „ . . , - - - - - - - . . _ , . , — ,, — ¦ _ _ _ _ _ _ _ , ! _ ,, , . _ _ : , _ _ _ _ _ ; , , . „ , ,, , „ , „ u IBIO nPvær spænskar bíó - • * ¦ myndir verða sýnd - ar f Háskólabíói næstu daga í tengslum við Spænska daga í Reykja - vík . Spænsk kvikmynda - gerð er ekki oft á boð - stólum , helst að myndir Petro Almódóvars sjáist hér , svo áhugasamir ættu að huga að þessunv myndum . Önnur heitir Fiðrilda - vængír eða „ Alas de Mariposa " og er eftir Juanma y Bduardo Bajo Ulloa . Hún fjallar um stormasamt samband móður og ungrar dóttur . Hin myndin heitir Svanasöngur eða „ Rom - ansa Final " og . ereftir Jose Maria Porque . Hún er með söngvaranum Jose Carreras í aðalhlut - verki en myndin segir frá æfí tenórsöngvarans Jui - ian Gayarre sem uppi var á árunum 1844 til 1890 . Góð aðsókn ; leikstjórinn Óskar Jónasson og kvikmynda - tökumaðurinn Sígurður Sverrir Pálsson við tökur á Sódómu Reykjavík . 32.000 HAFA SÉÐ SÓDÓMU Alls hafa nú samtals 32.000 manns séð Só - dómu Reykjavík eftir Óskar Jónasson , að sögn Andra Þórs Guðmundssonar , rekstrarstjóra Regnbogans , en myndin hefur verið sýnd í þremur bíóum , Regnbog - anum , Stjörnubíói og Há - skólabíói . Þá sagði hann að 12.500 manns hefðu séð talsettu teiknimyndina Prinsessuna og durtana , 5.000 Leik - manninn eftir Robert Alt - man og 2.500 hefðu séð gamanmyndina Á réttri bylgjulengd fyrstu sýning - arhelgina . Næstu myndir blósins eru ítalska óskarsverðlauna - myndin Miðjarðarhafið eftir Gabriele Salvatore , Síðasti móhíkaninn verður frum - sýnd 11. desember en mynd - irnar sem bíóið sýnir fljót - lega á nýju ári eru „ Ho - neymoon in Vegas " , Chaplin eftir Richard Attenborough , „ Mr. Saturday Night " með Billy Crystal og „ Into the West " . Regnboginn hefur frestað fyrirhugaðri kvik - myndahátíð sinni , sem halda átti í nóvember , til janúar . Faldar myndavélar Sharon Stone , sem sló svo eftirminnilega í gegn í Ógnareðli , leikur nú í myndinni „ Sliver " sem ástralinn Philip Noyce ( Há - skaleikir ) leikstýrir . Mynd - in er byggð á sögu Ira Le - vins en handritshöfundur er Joe Eszterhas , sá hinn sami og fékk hundruð millj - óna fyrir handritið að Ógn - areðli . „ Þetta er svona „ Rear Window " tíunda áratugar - ins , nema núna gægjast menn með litlum upptöku - vélum , svo litlum að þú vissir ekki hvað þær væru þótt þú sæir þær , " segir Noyce um myndina . í henni leikur Stone konu sem flyt - ur inn í stóra fbúð í gömlu fjölbýlishúsi þar sem und - arleg slys hafa orðið og allt morar í földum upp - tökuvélum . Með önnur hlutverk fara William Baldwin og Tom Berenger en hann er í hlut - verki sem Harrison Ford hafnaði . „ Ógnareðli er eins og sunnudagaskóli saman - borið við þessa mynd , " seg - ir Noyce aðspurður um kynlífssenur . KVIKMYNDIR / Hvaða myndir verda umjólin ? íslenskfyndni , spenna og æviníýri ALLT ER í heiminum hverfult . Einu sinni var óskráð regla sem gilti um jólamyndir kvikmyndahúsanna . Þær byrjuðu allar saman daginn , á annan í jólum . Nú er öldin önnur . Jólamyndirnar koma velflestar talsvert fyrir jólahátíðina . Aukin samkeppni , mynd - bandavæðing og tilurð fjölsalabióa á sinn þátt í þeirri þróun . í gamla daga voru jólamyndirnar , eins og jólas - teikin , sérstakt hnossgæti sem bíóin höfðu geymt sér og settu upp til sérstakra hátíðabrigða . Nú koma stór - myndirnar við fyrsta tækifæri i bíóin . En eins og áður reyna þau að bjóða uppá eitthvað sérstakt yfír hátíðina . eftir Arnold Indriðason Chaplin eftir Richard Attenborough kemur ekki í Regnbogann um jólin eins og ráð var fyrir gert heldur í kringum óskarsút - _ ¦ _ ¦ _ _ ¦ ¦ _ nefningar í febrúar eða mars . í staðin kemur Síð - asti Mó - híkaninn í leikstjórn Michaels Manns uppúr amerískri klassík eft - ir James Fenimore Cooper . Daniel Day-Lewis er í aðal - hlutverkinu í þessari stór - mynd sem gerist í stríði Breta og Frakka í Ameríku um miðja átjándu öld og hvernig hvítur maður , sem - segir frá því hvernig alinn hefur verið upp af Móhíkön - um , dregst inn í átökin ásamt vinum sínum . Önnur jólamynd Regnbogans verð - ur talsetta teiknimyndin Tommi og Jenni er greinir frá baráttu erkióvinanna í fullri lengd . Örn Árnason Þrjár jólamyndir ; Daniel Day-Lewis í Síðasta Móhikanan - um , Egill Ólafsson í Karlakórnum Heklu og Daniel Stern í Aleinnheima . talar fyrir Tomma en Sig - rún Edda Björnsdóttir er Jenni . Stóra jólamynd Samveld - isins , eða Sambíóanna , verður framhaldsmyndin Aleinn heima 2 : Týndur í New York . Reiknað er með að hún verði metsölumynd - in vestra um jólin en hún segir af frekari ævintýrum Macaulays Culkins , sem verður viðskila við fjöl - skyldu sína í stórborginni og hittir fyrir innbrotsþjóf - ana óheppnu úr fyrri mynd - inni , Joe Pesci og Daniel Stern . Önnur jólamynd Sambíóanna verður Jóla - saga Prúðuleikaranna eða „ The Muppet Christmas Carol " með Michael Caine í hlutverki hins illgjarna Skröggs en Kermit froskur og Svínka fara fyrir öðrum leikurum í myndinni . Einnig verður gaman - myndin „ Death Becomes Her " í Sambíóunum og hin frábæra teikni - mynd Fríða og dýr - ið verður sýnd framyfir jólin . íslenska bíó - myndin Karlakór - inn Hekla eftir Guðnýju Halldórsdðttur verður frumsýnd 19. desember í Háskólabíói . Hún er önnur mynd leikstjórans og segir frá ferðalagi karlakórs til Evrópu en helstu grínarar landsins skipta með sér hlutverkurn ; Þórhallur Sig - urðsson , Örn Árnason , Sig - urður Sigurjónsson o.fl. koma fram . Hér er um hreinræktaða gamanmynd að ræða , sem er lokhnykk - urinn á mjög svo viðburða - ríku ári í íslenskri kvik - myndagerð . Önnur jóla - mynd bíósins verður norska teiknimyndin Hákon Há - konson og nýjasta mynd James Ivorys og Ismails Merchants , „ Howards End " með Anthony Hopkins , sem gerð er eftir sögu E.M. Forsters . í Laugarásbíói verður „ Death Becomes Her " jóla - myndin . Hér er á ferðinni tæknibrellugrín hannað af leikstjóranum ¦ Robert Zemeckis , sem áður hefur farið listilega með tæknib - rellur í bíómyndum . Myndin er um leitina að eilífri feg - urð nú á tímum andlitslyft - inga og fara Meryl Streep , Goldie Hawn og Bruce Will - is með aðalhlutverkin . Þá sýnir bíóið japönsku teikni - myndina Nemo litla með íslenskri talsetningu þar sem Jóhann Sigurðarsson , Sigrún Hjálmtýsdóttir og Pálmi Gestsson fara með aðalhlutverkin . Jólamynd Stjörnubíós verður spennumyndin Með - leigjandi óskast eða „ Single White Female " eftir Barbet Schroeder með Jennifer Jason Leigh og Bridget Fonda í aðalhlutverkum . Ung stúlka auglýsir eftir meðleigjanda og fær inná sig geðsjúkling sem tekur að hegða sér og klæðast eins og stúlkan og gera líf hennar að hreinni martröð . Leikföng eða vopn ; Robin Williams í gamanmynd - inni Leikföng . Leikföng Robins Einn fremsti leikstjóri Bandaríkjanna , Barry Levinson , sendir frá sér jóla - mynd í ár sem heitir einfald - lega Leikföng eða „ Toys " og er með gamanleikaranum Robin Williams í aðalhlut - verki . Myndin segir frá því þeg - ar eigandi risastórrar leik - fangaverksmiðju deyr og átök hefjast á milli bróður hans og einkasonar um framtíð verksmiðjunnar . Breski leikarinn Michael Gambon leikur bróðurinn og vill breyta framleiðslunni úr leikföngum í vopn en sonur - inn vill halda áfram starfi föður síns og gleðja bðrnin . Levinson , sem sennilega er frægastur hér heima fyr - ir Regnmanninn , skrifaði einnig handritið ásamt Va - lerie Curtin . Síðast þegar Levinson gerði gamanmynd fjallaði hann á skemmtileg - an hátt um eril og feril bíræ - finna sölumanna og hét hún „ Tin Men " . Robins var síðast Pétur Pan i Króki og þykir fara á kostum þessa dagana sem andinn í nýjustu Disn - eyteiknimyndinni Aladdin . - \