Orsök byltingarinnar var einfaldlega sú að hinn samviskusami stiftamtmaður Íslands , Trampe greifi , bannaði Íslendingum að versla við breska kaupmanninn að viðlagðri dauðarefsingu enda var öll verslun við útlendinga bönnuð samkvæmt lögum sem þá giltu á Íslandi . Jörgensen , eða Jörundur hundadagakonungur eins og hann er kallaður hér á landi , tók starfið fúslega að sér og lagði sig fram við að stjórna landinu í anda þeirra hugmynda sem ríktu í Evrópu í kjölfar amerísku og frönsku byltinganna . Jörgensen kallaði sig aldrei „ konung “ Íslands þó að því sé oft haldið fram . Hér gekk hann lengra en hinir byltingarsinnuðu Frakkar sem kröfðust að menn þurftu að eiga eitthvert veraldlegt góss til að öðlast kosningarétt og kjörgengi . Þeir komu því ekki í verk að velja fulltrúana og neyddist Jörgensen þá til að taka stjórn landsins í sínar hendur sem „ Alls Íslands Verndari og Hæstráðandi til Sjós og Lands “ enda var það „ Almennings ósk “ . Flestir embættismenn kusu að sitja áfram í embættum . Þeirra á meðal voru valdamestu Íslendingarnir , bræðurnir Magnús Stephensen dómstjóri og Stefán Stephensen amtmaður í Vesturamtinu . Hið vopnaða kaupskip Phelps lá í höfninni reiðubúið að skjóta úr fallbyssum sínum á bæinn . Dönsk herskip höfðu verið hertekin af Bretum haustið 1807 en hins vegar var fjöldinn allur af breskum herskipum á miðunum . Finnur Magnússon , skrifaði að Íslendingar hefðu óttast veldi Englendinga enda „ hlyti [ Jörgensen ] að hafa [ haft ] umboð Englendinga til aðgerða sinna eða væri að öðrum kosti geðveikur . “ Þar sem Trampe greifi var staðráðinn í því að fá far til Englands og kæra atburðinn , varð Magnús Stephensen tímabundið settur stiftamtmaður Íslands . Óhætt er að segja að haustið 1809 hafi margir Íslendingar verið á þeirri skoðun að byltingin hafi verið kjánaleg uppákoma , einkum eftir að komið var í ljós að breska stjórnin átti engan þátt í henni . Frá sjónarmiði breska sápukaupmannsins bar „ byltingin “ tilætlaðan árangur . Eftir handtöku Trampes gekk verslunin alveg ljómandi vel og héldu drekkhlaðin skip til Englands um haustið . Leiðtogi Íslendinga , Magnús Stephensen , hafði enga trú á að Íslendingar væru undir það búnir að verða sjálfstæð þjóð . „ Íslendingar voru aldeilis áhugalausir að stíga fyrstu sporin í átt til sjálfstæðis . Allt fór í nákvæmlega sama horf og fyrir 26. júní . Því er tæplega hægt að kalla þennan atburð byltingu . Það varð meðal annars til þess að bresk stjórnvöld ákváðu stefnu sína gagnvart Íslandi á meðan að Danir , bandamenn Frakka , áttu í ófriði við Breta . Í febrúar 1810 gaf konungurinn Georg III , sem sagðist vera fullur meðaumkunar gagnvart þjáningum þessarar varnarlausu þjóðar ( „ being moved by Compassion for the Sufferings of these defenceless People “ ) , formlega út tilskipun þess efnis að Ísland ( Færeyjar og Grænland ) skyldu teljast hlutlaus í ófriðnum . Ekki fór á milli mála að það var Georg III en ekki Friðrik VI sem réð verslunarháttum á Íslandi . Tóku nú fleiri breskir kaupmenn að sigla til Íslands og voru landsmenn almennt ánægðir með ensku verslunina . Bretar buðu nauðsynjar til kaups á lægra verði en samkeppnisaðilar þeirra . Það muna allir hann Jörund .