Úr penna stjórnarmanna LÍ . Fjórða forvörnin . Salóme Ásta Arnardóttir Í pistlunum Úr penna stjórnarmanna LÍ birta þeir sínar eigin skoðanir en ekki félagsins . Þegar þetta er skrifað eru allar heilsugæslur á landinu undirlagðar okkar árlega haustverkefni , inflúensubólusetningum . Þriðja stigs forvörn gengur út á að draga úr áhrifum langvinnra sjúkdóma á líf og líðan sjúklinga . Annars stigs forvörn er þegar reynt er að greina sjúkdóma snemma í ferli veikinda í þeim tilgangi að koma í veg fyrir versnun . Gæði og magn fara ekki alltaf saman . Choosing wisely er herferð sem hófst í Bandaríkjunum 2012 hjá American Board of Internal Medicine í því augnamiði að minnka ónauðsynleg læknisfræðileg inngrip . Áhersla er á gæði þjónustu og skaðaminnkun frekar en að draga úr kostnaði . Mikilvægt er að gera sér grein fyrir að þessi aðferð krefst þess að hver sérgrein líti í eigin barm en bendi ekki annað . Eru aðrir möguleikar ? Nú er svo komið að áhyggjufullir foreldrar eru mun oftar ánægðir með að „ sleppa við “ sýklalyf en var fyrir 15 árum . Þegar Norðmenn urðu varir við mikinn óeðlilegan breytileika í heilbrigðisþjónustu í landinu var gripið til þess að reyna hvort aðferðin Choosing wisely gæti verið gagnleg . Forvarnir eru stór hluti af starfi okkar allra sem vinnum við eftirlit og eftirfylgd langvinnra sjúkdóma eða hittum áhyggjufulla hrausta einstaklinga sem óska eftir rannsóknum til öryggis . Choosing wisely er aðferð sem hefur hjálpað læknum að takast á við þá hættu sem felst í ofgreiningum og oflækningum . Ef til vill berum við gæfu til að geta nýtt okkur þessa aðferð á Íslandi . Snjallt val í heilbrigðiskerfinu , rætt við Stefán Hjörleifsson lækni í Noregi . Læknablaðið 2019 ; 105 : 348 - 9 .