Birtist í DV 17.07.13 . Niðurskurður hjá hinu opinbera nam í kjölfar bankahrunsins á milli fimmtungs og fjórðungs - 20% og 25% að raunvirði . Það er óhemjumikill niðurskurður og fá dæmi um aðrar eins aðfarir í opinberum rekstri á aðhaldstímum . Ég óttast að á ýmsum sviðum hafi verið of hart fram gengið en ástæðan fyrir því að þetta gekk eftir var skilningur starfsmanna innan opinbera geirans á því að ekki væri komist hjá aðhaldi og niðurskurði eftir að tekjustofnar ríkis og sveitarfélaga hrundu í fjármálakrísunni . Starfsfólk hafði almennt á þessu skilning og var reiðubúið að láta sitthvað yfir sig ganga tímabundið vegna sameiginlegra erfiðleika þjóðarinnar . Rétttrúnaðar krafist Nú er sest að völdum í landinu ný ríkisstjórn - skipuð sömu stjórnmálaflokkum og á sínum tíma stýrðu okkur út í efnahagsfenið . Og ekki er upphafið gæfulegt . Byrjað er á því að afsala ríkissjóði milljörðum króna með skattaeftirgjöf til ferðaþjónustu og sjávarútvegs , þeirra atvinnugreina sem þrátt fyrir allt standa best að vígi í efnhagslífinu . Fyrir vikið er hagur ríkissjóðs lakari en ella hefði orðið . Þá hefur verið sett á laggirnar hagræðingar / niðurskurðarnefnd - svipuð og oft hefur viðgengist - meðal annars á síðasta kjörtímabili . Nema tónarnir úr þessari nýju nefnd lofa ekki góðu . Ýmsir nefndarmenn skirrast ekki við að gefa út sverar yfirlýsingar um hve hart skuli nú gengið fram og það sem verra er , pólitískir ákafamenn af hægri vængnum krefjast réttrúnaðar . Í anda örgustu peningafrjálshyggju eru þessir pólitísku trúboðar byrjaðir að eggja nefndina til vafasamra verka : " Þora þau ? " hét leiðari Ólafs Þ. Stephensens í síðasta helgarblaði Fréttablaðsins en þar sagði hann að það eigi " ekkert að vera að afsaka það markmið að fækka starfsmönnum ríkisins " en fyrr í leiðaranum hafði hann varað við því að niðurskuðrarmenn einblíndu á " smápeningana " því " stóru upphæðirnar liggja í velferðar - og menntakerfinu . " Okkur sagt að allir græði Hvað þýðir það þá að þora ? Væntanlega að leggja til atlögu við velferðar - og menntakerfið . Nú sem fyrr eiga lausnirnar að liggja í því að markaðsvæða skólana og heilbrigðisþjónustuna en árangurinn af því muni birtast öllum , starfsfólk fái betri laun , nemendur og sjúklingar betri menntun og lækningu meina sinna og viti menn , tilkostnaðurinn verði minni ! Ólafur Þ. Stephensen er ekki einn um þessar töfralausnir . Þannig er Helgi Vífill Júlíusson mættur á ritjórnarsíðu Morgunblaðsins á mánudegi með hvatningu um að " hrista upp í heilbrigðiskerfinu " . Samkvæmt honum er samkeppni allra meina bót . Þannig segir hann að " samkeppni um fólkið ætti að bæta kjörin " og síðan er vitnað í ýmsa aðila um ágæti samkeppninnar . Allt þetta erum við búin að heyra margoft áður . Allan aðdraganda hrunsins var þetta eins konar manrtra . Líka krafa Ólafs Þ. Stephensen sem kemur fram í mánudagsleiðara hans um að það verði að auðvelda stjórnendum hjá hinu opinbera að reka starfsfólk . Vitnar hann máli sínu til stuðnings til ónafngreindra forstjóra sem vilji geta rekið fólk á auðveldari máta en nú er unnt . Vilja að sjúkrahús séu rekin einsog fyrirtæki Einna verst þykir mér sú hrikalega ranghugmynd , sem er að finna í leiðaraskrifum Fréttablaðsins og áður hjá Vigdísi Hauksdóttur , fomanni fjárlaganefndar Alþingis , að ríkinu eigi að jafna við fyrirtæki . Ólafur Þ. Stephensen segir að á einkamarkaði reyni menn að forðast uppsagnir en stjórnendur verði að taka ákvarðanir með hag fyrirtækjanna að leiðarljósi : " Ef það kemur ekki nóg í kassann verður að skera niður útgjöldin og víðast hvar er slíkt erfitt án þess að fækka fólki , " segir Ólafur ritstjóri . Nú er það svo að í flestum stofnunum var starfsfólki fækkað verulega í aðhaldsaðgerðum fyrrverandi ríkisstjórnar . Á Landspítalanum -illu heilli - um mörg hundruð manns , í lögreglunni verulega að sama skapi - einnig illu heilli - og þannig mætti áfram telja . Hér tala menn sem standi þeir úti á þekju og hafi ekki fylgst með einu né neinu ! Það er hreinlega rangt að bera saman ýmsa þætti opinberrar þjónustu og starfsemi flestra fyrirtækja . Vissulega verða opinberar stofnanir að reyna að laga sig að fjárhagnum . En þær starfa líka samkvæmt lögum og ber lagaleg skylda til að sinna tilteknum verkefnum . Eða hvað gerir bráðamóttakan þegar fjármunir eru uppurnir en jafnframt komið með konu í barnsnauð á bráðamóttöku ; eða þegar verður fjöldaslys ? Allt verði gott ef buddan fái að ráða Kannski eru Ólafur og félagar búnir að hugsa þetta allt og kæra sig kollótta . Þeir vilji einfaldlega fylgja sinni hugsjón , nefnilega að innleiða markaðslögmálin alls staðar þar sem því verður við komið . Þetta geri þeir í þeirri trú að með því að gera öll samskipti í samfélaginu að markaðssamskiptum - á milli kaupanda og seljanda - þá verði allt gott . Nýlegur Morgunblaðsleiðari var helgaður sömu hugsjón . Tekið var undir með Sambandi ungra sjálfstæðismanna , sem 7. júlí sl. héldu upp á " skattadaginn , daginn sem fólk hættir að vinna fyrir hið opinbera og fer að vinna fyrir sig sjálft . " Mér varð á að spyrja hvað þetta þýddi og svaraði sjálfum mér síðan á heimasíðu minni : " Svo er að skilja lesandi góður að þegar þú vinnur fyrir sköttum til að fjármagna Krabbameinsdeild Landspítalns , Veðurstofnuna , Hagaskólann , Landhelgisgæsluna , slökkviliðið , vatnsveituna og lögregluna , þá ertu samkvæmt þessum kokkabókum ekki að vinna fyrir sjálfan þig heldur einhverja allt aðra , þér fullkomlega framandi . En ef barnið þitt veikist eða mamma þín eða þú sjálfur , og nauðsynlegt verður að sækja til framngreindra stofnana hvenær skyldi þjónustan byrja að vera í þína eigin þágu ? Og hvenær hættir hún að vera það ? Ræðst það af skyldleika við sjúklinginn ? Eða ertu bara að vinna fyrir sjálfan þig þegar þú borgar fyrir lækningu við eigin krabbameini ? Það er náttúrlega hægt að sjá til þess að þú borgir aldrei fyrir aðra með því að láta greiða við innganginn að Melaskólanum eða Grensásdeild Landspítalans . Þannig er hægt að tryggja að hugsjónir ungra sjálfstæðismanna rætist og að enginn hætta sé á að þeir þurfi nokkurn tímann að borga fyrir aðra manneskju . " Skólinn , sjúkrahúsið og öll hin fyrirtækin Margt minnir nú á dagana fyrir hrun . En getur það virkilega verið að þjóðin ætli að leyfa nýrri ríkisstjórn að endurtaka öll gömlu mistökin ? Þau sögðu fyrir hrun að ef aðeins bankarnir kæmust í einkahendur þá yrði okkur tryggð ævarandi farsæld . Þetta átti síðan að gilda um allt , líka skólann og sjúkrahúsið ; öll fyrirtækin á hinum óskeikula markaði . Muniði ?