Sortuæxli og frumubreytingar í blettum . Skugginn frá ljósabekknum ? Meginástæða þess að blettur er fjarlægður er grunur um frumubreytingar eða sortuæxli . Árin 1959 - 1963 greindust að meðaltali 2,4 á ári með ífarandi sortuæxli en 1998 greindust 30 . Staðbundin sortuæxli ( melanoma in situ ) eru almennt talin læknanleg að fullu séu þau skorin burt með frískri rönd af húð . Ljóst er að þetta gildir fyrst og fremst um þá einstaklinga sem eru ljósir á hörund , ljóshærðir , freknóttir , hafa marga fæðingarbletti , hafa brunnið í sólinni fyrir tvítugt eða eiga ættingja sem hafa sortuæxli . Þessu er nú framfylgt í tæpum helmingi fylkja Bandaríkjanna . Viðvaranir sem hanga uppi á ljósastofum í dag eru tæpast mjög áhrifaríkar og alls ekki sambærilegar við þær viðvaranir sem nú eru á tóbaki . Geislar sem notaðir eru í meðferð húðsjúkdóma eru fyrst og fremst UVB-geislar ( útfjólublá geislun af B-bandi ) sem hafa bylgjulengdina 290 - 320 nm , en ekki hefur verið sýnt fram á að þeir valdi sortuæxlum þótt ljóst sé að þeir geti stuðlað að myndun flöguþekjukrabbameina hjá viðkvæmum einstaklingum , sé um mikla og langa geislun að ræða . Hvað varðar sólböð og sólarlandaferðir er sjálfsagt að freista þess að telja sjúklinga okkar á að verjast sólinni , forðast sólböð einkum milli kl. 11 og 14 þegar sólin er hvað hæst á lofti , en nota auk þess sólarvörn sem hefur að minnsta kosti sólarvarnarþátt 15 ( SPF 15 ) . Oft er sagt að nota skuli öfluga sólarvörn en sóla sig eins og viðkomandi hafi gleymt að bera á sig sólarvörn . Börn og unglingar eiga alls ekki að brenna í sólinni . Í sama streng tók formaður bandaríska húðlæknafélagsins , prófessor Darrel Rigel frá New York , sem heimsótti Ísland í apríl í ár .