Þingskjal 811 , 150. löggjafarþing 319. mál : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Lög nr. 137 22. desember 2019 . Lög um Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Almenn ákvæði . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun er sjálfstæð stofnun sem lýtur sérstakri stjórn og heyrir stjórnarfarslega undir ráðherra . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun skal starfa að stjórnsýsluverkefnum á sviði húsnæðismála , mannvirkjamála , rafmagnsöryggismála og mála er varða byggingarvörur og brunavarnir svo sem nánar er kveðið á um í lögum þessum . Stofnunin skal stuðla að því að jafnvægi ríki á húsnæðismarkaði , m.a. með húsnæðisstuðningi , lánveitingum , rannsóknum , upplýsingagjöf , áætlanagerð og eftirliti . Einnig skal stofnunin leitast við að tryggja að almenningur hafi aðgang að öruggu og vistvænu húsnæði á viðráðanlegu verði og í samræmi við þarfir hvers og eins , óháð efnahag og búsetu , þannig að almenningur hafi raunverulegt val um búsetuform . Stofnunin gegnir jafnframt samræmingarhlutverki , sinnir samstarfi við sveitarfélög um stjórnsýslu húsnæðis - og mannvirkjamála og stuðlar að fyrirsjáanleika , skilvirkni og gæðum mannvirkjagerðar . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun annast umsýslu Húsnæðissjóðs . Um verkefni Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar fer samkvæmt lögum um mannvirki , lögum um húsnæðismál , lögum um almennar íbúðir , lögum um húsnæðisbætur , lögum um byggingarvörur , lögum um brunavarnir , lögum um timbur og timburvöru , lögum um meðferð elds og varnir gegn gróðureldum , lögum um öryggi raforkuvirkja , neysluveitna og raffanga , efnalögum , lögum um visthönnun vöru sem tengist orkunotkun , lögum um merkingar og upplýsingaskyldu varðandi vörur sem tengjast orkunotkun og öðrum lögum eftir því sem við getur átt . Stofnunin skal stýra formlegum samráðsvettvangi með hagsmunaaðilum á þeim fagsviðum sem undir hana heyra með það að markmiði að auka samstarf um gerð og öryggi mannvirkja . Skulu formaður stjórnar og þrír stjórnarmenn skipaðir án tilnefningar en einn stjórnarmaður samkvæmt tilnefningu Sambands íslenskra sveitarfélaga . Tveir varamenn skulu skipaðir án tilnefningar . Ráðherra skipar formann stjórnar og ákveður þóknun stjórnarmanna . Hlutverk stjórnar er að móta áherslur í starfi og fylgjast með starfsemi og rekstri Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar . Stjórnin setur sér starfsreglur þar sem nánar skal kveðið á um framkvæmd starfa stjórnarinnar . Í starfsreglum þessum skal m.a. fjallað sérstaklega um heimildir stjórnar til að taka ákvarðanir í einstökum málum og þátttöku stjórnarmanna í meðferð mála . Hæfisskilyrði stjórnarmanna og forstjóra . Þeir mega ekki hafa hlotið dóm í tengslum við atvinnurekstur á síðustu tíu árum fyrir refsiverðan verknað samkvæmt almennum hegningarlögum , samkeppnislögum , lögum um hlutafélög , lögum um einkahlutafélög , lögum um bókhald , lögum um ársreikninga , lögum um gjaldþrotaskipti o.fl. og lögum um staðgreiðslu opinberra gjalda , svo og sérlögum sem gilda um aðila sem lúta opinberu eftirliti með fjármálastarfsemi , eða sætt íþyngjandi stjórnvaldsviðurlögum sem einstaklingur eða fyrirsvarsmaður lögaðila á framangreindum sviðum . Þá mega þeir ekki hafa hlotið dóm fyrir refsiverðan verknað þar sem refsing var fjögurra mánaða óskilorðsbundið fangelsi hið minnsta eða öryggisgæsla ef þeir voru fullra 18 ára þegar brotið var framið , nema fimm ár hafi liðið frá því að afplánun var að fullu lokið . Erindi stjórnarmanna , sem og sveitarfélaga , frjálsra félagasamtaka og félaga sem þeir eru í fyrirsvari fyrir , sem lúta að ákvörðunum þeim tengdum , skulu lögð fyrir stjórn Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar til samþykktar eða synjunar . Stjórninni er þó heimilt að setja almennar reglur um afgreiðslu slíkra mála þar sem fyrir fram er ákveðið hvaða ákvarðanir þurfi eða þurfi ekki sérstaka umfjöllun stjórnar áður en til afgreiðslu þeirra kemur . Þátttaka starfsmanna í atvinnurekstri . Starfsmönnum Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar er óheimilt að starfa við hönnun mannvirkja . Um þátttöku í öðrum atvinnurekstri fer skv. 20. gr. laga um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins . Þagnarskylda og meðferð gagna . Þagnarskylda . Stjórnarmenn Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar , forstjóri , endurskoðendur , starfsmenn og hverjir þeir sem taka að sér verk í þágu stofnunarinnar eru bundnir þagnarskyldu skv. X. kafla stjórnsýslulaga . Sá sem veitir viðtöku upplýsingum sem trúnaður ríkir um skv. 1. mgr. er bundinn þagnarskyldu með sama hætti og þar greinir . Sá aðili sem veitir upplýsingar skal áminna viðtakanda um þagnarskylduna . Samþykki til miðlunar trúnaðarupplýsinga . Heimilt er að miðla til utanaðkomandi aðila upplýsingum sem trúnaður skal ríkja um skv. 9. gr. að fengnu skriflegu samþykki þess viðskiptamanns sem í hlut á . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun skal jafnan upplýsa í hvaða tilgangi gagna er aflað , hvernig úrvinnslu verður háttað , gögn varðveitt og niðurstöður birtar , í samræmi við lög um persónuvernd og vinnslu persónuupplýsinga . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun fjármagnar þau verkefni sem stofnuninni eru falin samkvæmt lögum þessum með þeim hætti sem hér segir : Með framlögum úr ríkissjóði á grundvelli fjárheimildar í fjárlögum hverju sinni . Með framlögum úr Húsnæðissjóði . Sjóðurinn hefur það hlutverk að fjármagna lánveitingar á samfélagslegum forsendum samkvæmt lögum um húsnæðismál og hluta af rekstri Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar . Óheimilt er að ráðstafa eignum og tekjum sjóðsins til annars en verkefna sem heyra undir Húsnæðis - og mannvirkjastofnun lögum samkvæmt . Ráðstöfunarfé Húsnæðissjóðs er : Tekjur af eigin fé sjóðsins og afborgunum , vöxtum og verðtryggingu af lánum í eigu sjóðsins . Ýmis ákvæði . Gjaldtaka skal aldrei vera hærri en nemur þeim kostnaði sem hlýst af því að veita þjónustuna . Við gildistöku laga þessara skal Mannvirkjastofnun lögð niður og tekur Húsnæðis - og mannvirkjastofnun við hlutverki , verkefnum , réttindum og skyldum , eignum og skuldbindingum Mannvirkjastofnunar . Öll lán Íbúðalánasjóðs sem veitt hafa verið eftir 1. janúar 2018 teljast til lánasafns Húsnæðissjóðs . Skuldabréf sem gefin hafa verið út á milli Húsnæðisstofnunar og ÍLS-sjóðs sem endurgjald fyrir lánasafnið sem fylgir Húsnæðisstofnun verða eign ÍL-sjóðs eftir gildistöku laga þessara og verður Húsnæðissjóður skuldari . Breytingar á öðrum lögum . Við gildistöku laga þessara verða eftirfarandi breytingar á öðrum lögum : Eftirfarandi breytingar verða á 2. gr. laganna : Í stað orðanna „ Íbúðalánasjóður veitir “ fjórum sinnum í greininni kemur : veitt eru . Orðin „ gefin eru út í nafni Íbúðalánasjóðs ( íbúðabréf ) eða “ í orðskýringunni Fjármögnunarbréf falla brott . Á eftir orðskýringunni Fjármögnunarbréf kemur ný orðskýring , svohljóðandi : HMS-veðbréf eru skuldabréf sem kaupandi eða eigandi íbúðarhúsnæðis gefur út til Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar með veði í íbúðarhúsnæði . Á eftir orðunum „ sem Íbúðalánasjóður “ í orðskýringunni Húsnæðislán kemur : annaðist og Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Orðskýringin Íbúðabréf orðast svo : Íbúðabréf eru markaðshæf skuldabréf sem gefin voru út í nafni Íbúðalánasjóðs og sjóðurinn seldi á almennum markaði í því skyni að afla fjár fyrir lánveitingar sínar . Í stað orðsins „ gefur “ í orðskýringunni ÍLS-veðbréf kemur : gaf . Orðin „ eða ÍLS-veðbréfi “ í lok greinarinnar falla brott . 4. gr. laganna orðast svo , ásamt fyrirsögn : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Húsnæðis - og mannvirkjastofnun fer með framkvæmd laga þessara að því leyti sem framkvæmdin er ekki falin öðrum . Skal stofnunin vera ráðgefandi fyrir ráðherra og önnur stjórnvöld í húsnæðismálum . Helstu verkefni Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar samkvæmt lögum þessum eru : Að vinna að stefnumótun á sviði húsnæðismála og annast greiningu og útgáfu upplýsinga á sviði húsnæðismála og meta húsnæðisþörf . Að annast og beita sér fyrir því að gerðar verði rannsóknir á sviði húsnæðismála og koma á framfæri við almenning upplýsingum er varða húsnæðismál og stuðla að útgáfu upplýsinga um þau mál . Að halda utan um húsnæðisáætlanir sveitarfélaga og gera áætlanir um húsnæðis - og búsetuþörf . Að annast lánveitingar í samræmi við ákvæði laga þessara . Að eiga og reka leiguhúsnæði á svæðum þar sem skortur er á leiguhúsnæði og bygging íbúða hefur verið í lágmarki eða sérstök vandkvæði eru á að fá fjármögnun á almennum markaði . Að sinna öðrum verkefnum í samræmi við markmið laga þessara samkvæmt nánari ákvörðun ráðherra . Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóði “ í öllum beygingarföllum í 7. tölul. 1. mgr. og 4. mgr. 14. gr. , 3. mgr. 14. gr. a , 14. gr. b , 1. mgr. 15. gr. og fyrirsögn 15. gr. , 1. og 2. mgr. 16. gr. , 18. gr. , 1. og 3. mgr. 19. gr. , 20. gr. , 2. og 4. mgr. 21. gr. , 29. gr. , 1. og tvívegis í 3. mgr. 30. gr. , 33. gr. , 1. mgr. 35. gr. , á fjórum stöðum í lokamálsgrein 36. gr. , 4. og 5. mgr. 37. gr. , tvívegis í 1. mgr. 39. gr. , tvívegis í 1. mgr. og í 2. mgr. 40. gr. , í þriðja sinn í 4. mgr. og í 7. og 8. mgr. 47. gr. og í lokamálsgrein 48. gr. laganna kemur , í viðeigandi beygingarfalli : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Í stað orðanna „ ÍLS-veðbréf “ , „ ÍLS-veðbréfið “ , „ ÍLS-veðbréfi “ og „ ÍLS-veðbréfa “ í orðskýringunni Almenn lán í 2. gr. , níu sinnum í 19. gr. og fyrirsögn 19. gr. , tvívegis í 2. mgr. og tvívegis í 4. mgr. 21. gr. og í 4. mgr. 36. gr. laganna kemur , í viðeigandi beygingarfalli og tölu : HMS-veðbréf . Í stað orðsins „ sjóðsins “ í öllum beygingarföllum í 1. mgr. 16. gr. , tvívegis í 18. gr. , í 2. mgr. 21. gr. , í 2. og 3. mgr. og tvívegis í 6. mgr. 47. gr. og í 4. , 5. og 6. mgr. 48. gr. laganna kemur , í viðeigandi beygingarfalli : stofnunin . 17. gr. laganna orðast svo : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun skal halda mismunandi lánaflokkum stofnunarinnar aðgreindum í bókhaldi . Stjórn Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar ákvarðar vexti HMS-veðbréfa með hliðsjón af markmiðum lánveitingar og markaðsvöxtum á útgefnum ríkisskuldabréfum að viðbættu álagi til að mæta rekstrarkostnaði , áætluðum útlánatöpum og vaxtaáhættu stofnunarinnar . Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóði “ í 2. og 3. mgr. 26. gr. laganna kemur : ÍL-sjóði . Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóðs “ í 42. gr. laganna kemur : ÍL-sjóðs , Húsnæðissjóðs , Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar . Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóður “ tvívegis í 1. mgr. 45. gr. laganna kemur : ÍL-sjóður . Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóður “ í 1. og 2. mgr. , tvívegis í 3. mgr. , í fyrsta , annað og fjórða sinn í 4. mgr. , tvívegis í 5. mgr. og þrisvar í 6. mgr. 47. gr. og í 1. mgr. , 5. mgr. og tvívegis í 6. mgr. 48. gr. laganna kemur , í viðeigandi beygingarfalli : Húsnæðissjóður og Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Í stað orðsins „ Mannvirkjastofnunar “ í öllum beygingarföllum í 5. tölul. 3. gr. , 6. mgr. 7. gr. , 3. mgr. 8. gr. , þrisvar í 9. gr. , tvisvar í 10. gr. , tvisvar í 11. gr. , 3. mgr. 12. gr. , 5. tölul. 1. mgr. 13. gr. , 4. mgr. 16. gr. , þrettán sinnum í 17. gr. , átta sinnum í 18. gr. og fyrirsögn 18. gr. , 19. gr. og fyrirsögn 19. gr. , sjö sinnum í 20. gr. , sex sinnum í 21. gr. , 6. mgr. 23. gr. , 2. mgr. 24. gr. , tvisvar í 25. gr. , tvisvar í 26. gr. , 3. mgr. 27. gr. , sex sinnum í 28. gr. , 6. mgr. 29. gr. , fjórum sinnum í 32. gr. , 1. mgr. 33. gr. , þrisvar í 34. gr. , 2. mgr. 35. gr. , 2. mgr. 36. gr. , 1. mgr. 37. gr. , 1. mgr. 52. gr. og fyrirsögn 52. gr. , tvisvar í 53. gr. , tíu sinnum í 54. gr. , þrisvar í 55. gr. , fjórum sinnum í 56. gr. , fjórum sinnum í 57. gr. , sex sinnum í 60. gr. , tvisvar í 61. gr. og í fyrirsögn 61. gr. , tvisvar í 62. gr. og þrisvar í 2. tölul. og í 3. , 4. og 6. tölul. ákvæðis til bráðabirgða í lögunum kemur , í viðeigandi beygingarfalli : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Í stað orðanna „ Mannvirkjastofnun , sbr. 5. gr. “ í 1. mgr. 4. gr. laganna kemur : Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . 5. gr. laganna orðast svo , ásamt fyrirsögn : Verkefni Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar . Helstu verkefni Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar samkvæmt lögum þessum eru : að tryggja samræmingu á byggingareftirliti og eldvarnaeftirliti og starfsemi slökkviliða um land allt í samráði við viðkomandi stjórnvöld , að annast gerð leiðbeininga , verklagsreglna og skoðunarhandbóka á fagsviði stofnunarinnar í samráði við Samband íslenskra sveitarfélaga og aðra hagsmunaaðila , að bera ábyrgð á markaðseftirliti með byggingarvörum samkvæmt lögum um byggingarvörur , að annast aðgengismál , að hafa eftirlit með framkvæmd laga um öryggi raforkuvirkja , neysluveitna og raffanga , nr. 146 / 1996 , að starfrækja rafrænt gagnasafn um mannvirki og mannvirkjagerð um land allt , sbr. 61. gr. , að annast kynningu og fræðslu fyrir almenning og hagsmunaaðila , að gefa út byggingarleyfi og annast eftirlit með þeim framkvæmdum sem falla undir 3. mgr. 9. gr. , að standa fyrir námskeiðum til réttinda fyrir hönnuði og byggingarstjóra og veita hönnuðum , iðnmeisturum og slökkviliðsmönnum löggildingu , að bera ábyrgð á starfrækslu Brunamálaskóla fyrir slökkviliðsmenn , þ.m.t. slökkviliðsstjóra og eldvarnaeftirlitsmenn , að gefa út starfsleyfi til byggingarstjóra og skoðunarstofa sem starfa samkvæmt lögum þessum og hafa eftirlit með starfsemi þeirra , að gefa út starfsleyfi til þjónustu - og eftirlitsaðila brunavarna og samþykkja brunavarnaáætlanir sveitarfélaga samkvæmt ákvæðum laga um brunavarnir , að annast og stuðla að rannsóknum á sviði brunavarna , mannvirkjamála og manngerðs umhverfis í samvinnu við hagsmunaaðila og annast og stuðla að útgáfu upplýsinga um þau mál , að annast eldvarnaeftirlit vegna mannvirkja innan efnahagslögsögu og landgrunnsmarka sem eru fyrirhuguð eða tilkomin vegna rannsókna og vinnslu vetniskola , að taka þátt í starfi Staðlaráðs Íslands um gerð íslenskra og evrópskra staðla á sviði mannvirkjamála og tilnefna aðila til þátttöku í starfi Evrópusamtaka um tæknisamþykki ( EOTA ) , að eiga samstarf við hliðstæðar stofnanir í nágrannalöndunum og á alþjóðavettvangi , að vera ráðuneytinu og öðrum stjórnvöldum til ráðgjafar um mannvirkjamál og veita umsögn um álitamál á því sviði . 9. og 11. tölul. ákvæðis til bráðabirgða í lögunum falla brott . Lög um fjármálafyrirtæki , nr. 161 / 2002 , með síðari breytingum : Í stað orðsins „ Íbúðalánasjóðs “ í 1. mgr. 116. gr. laganna kemur : Húsnæðissjóðs og Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar ; og í stað orðanna „ þessir sjóðir “ í sömu málsgrein kemur : þessir aðilar . Öll störf hjá Íbúðalánasjóði og Mannvirkjastofnun eru lögð niður við gildistöku laga þessara . Starfsmönnum stofnananna skal boðið starf hjá Húsnæðis - og mannvirkjastofnun . Embætti forstjóra Íbúðalánasjóðs og forstjóra Mannvirkjastofnunar eru lögð niður við gildistöku laga þessara . Þrátt fyrir 18. gr. er ráðherra heimilt að skipa forstjóra og stjórn Húsnæðis - og mannvirkjastofnunar fyrir 31. desember 2019 og skal stjórnin hafa heimild til að undirbúa gildistöku laganna , þ.m.t. að bjóða starfsmönnum Íbúðalánasjóðs og Mannvirkjastofnunar annað starf hjá Húsnæðis - og mannvirkjastofnun , sbr. 1. mgr . Ákvæði 7. gr. laga um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins , nr. 70 / 1996 , gilda ekki við ráðstöfun starfa samkvæmt þessu ákvæði .