Helgi Magnús Gunnarsson , vararíkissaksóknari , sést hér vinstra megin taka á móti skjölum . Eftir dóma MDE og Hæstaréttar í skattamálum , þar sem línan um samþættingarprófið var dregin , hefur nær undantekningalaust verið farið fram á frávísun þeirra frá dómi af hálfu verjenda sakborninga . Minnst sjö sinnum hefur Landsréttur staðfest frávísun frá héraði en í þrígang hafa mál verið send á ný heim í hérað . Nokkurrar þreytu gætir meðal þeirra sem starfa í slíkum málum vegna þess hve farvegur þeirra er oft óljós . „ Línan sem Hæstiréttur dró er matskennd , í raun töluvert mikið matskennd , og skilur eftir svið sem býður upp á að menn láti á þetta reyna . Því er það svo að undanbragðalaust í skattamálum er gerð krafa um frávísun út af tvöfaldri málsmeðferð , “ segir Símon Sigvaldason , dómstjóri Héraðsdóms Reykjavíkur . Dómstjórinn segir að það liggi í hlutarins eðli að slíkt hafi talsverð áhrif á dómstólana . Þeir taki þó að sjálfsögðu við þeim málum sem til þeirra berast . Það sé hins vegar enginn vafi á því að þetta skapi réttaróvissu , aukna vinnu og aukinn kostnað við málinn . Allur tími kosti peninga , bæði í vinnu dómsins og málsvarnarlaunum verjenda . „ Eftir því sem dómum á áfrýjunarstigi fjölgar verður línan skýrari og skýrari . En staðan nú kallar á að línan sé fundin í gegnum þessa erfiðu vinnu . Hún lengir málsmeðferðina sem er ekki í þágu þeirra sem eru bornir sökum . Þá liggur einnig gríðarlegur kostnaður hjá ákæruvaldinu í að fara yfir þessi mál , “ segir Símon . Andaglas ekki góð lögfræði Heimildir blaðsins herma að staðan sem uppi er hafi í einhverjum tilfellum haft áhrif á starfsanda þeirra sem vinna við þau . Innan stjórnsýslunnar sé starfsfólk ekki hoppandi kátt yfir því að hefja rannsókn sem alls kostar óvíst sé að muni bera einhvern ávöxt . Þá er ekkert leyndarmál að lögmenn hafa lengi verið ósáttir hvernig í pottinn er búið . Þá sagði héraðsdómarinn Guðjón St. Marteinsson , við þingfestingu slíks máls í september , að hann „ [ hefði ] engan hitt , ekki verjanda , sækjanda eða dómara , sem telur að þetta sé í lagi . “ Heimildir blaðsins herma enn fremur að meðal afleiðinga lengri málsmeðferðartíma fyrir dómstólum , meðal annars vegna fjölda frávísunarkrafna , sé að hálfgerður flöskuháls hafi myndast hjá ákæruvaldinu . Oft geti tekið langa stund þar til mál berast þangað og þar til ákæra sé gefin út . „ Ef það er óvissa þá stígur héraðsdómur oft varlega til jarðar og eftirlætur Landsrétti að höggva á hnútinn . Þetta ástand er ekki gott og eykur vinnu sem alla jafna ætti að ganga nokkuð snurðulaust fyrir sig . Þetta eykur álagið á öllum stöðum , “ segir Ólafur Þór Hauksson héraðssaksóknari . „ Ég verð að segja að fyrir mitt leyti er ég drulluþreyttur á þessu . Þetta hefur verið í gangi í einhver tíu ár , “ segir Helgi Magnús Gunnarsson vararíkissaksóknari . Helgi Magnús segir að í kjölfar dóma MDE hafi ríkið , og þar með þau sem vinna að málunum , setið undir ásökunum um að hafa viljandi brotið á mannréttindum sakborninga . Það sé hins vegar ekki tilfellið . Fyrirkomulagið hafi verið svona um langt árabil og það sé ekki hlutverk þeirra sem sækja málin að giska á hvað MDE kunni að gera næst . „ Við höfum alla tíð unnið í þessu umhverfi eftir okkar bestu vitund . Upphaflega kvað Hæstiréttur upp dóm um að þessi meðferð stæðist og við fylgdum því á meðan málið mallaði áfram fyrir MDE . Það hefði verið ágætt ef dómararnir í Strassborg hefðu komið eilítið fyrr með sína túlkun . Töfin þýddi að hér voru brotin mannréttindi á fullt á fólki meðan við , sem unnum af heilindum og töldum okkur gera rétt , biðum eftir niðurstöðu ! “ segir Helgi Magnús . „ Það er ekki góð lögfræði að vera í einhverju „ andaglasi “ og reyna giska á hverju MDE tekur upp á næst . Við töldum okkur gera rétt . Afleiðingin er hins vegar sú að hellings vinna er lögð í mál hjá skattrannsóknarstjóra og héraðssaksóknara sem fara síðan beint í ruslafötuna . “ Viðbragðaleysi dapurlegt „ Það er leitt að við höfum ekki brugðist betur við þessum dómum . Mannréttindabrot eru í eðli sínu alvarlegt mál og ég hefði haldið að það væri álitið áríðandi að tryggja að Ísland væri ekki að brjóta gegn MSE , “ segir lögmaðurinn Reimar Pétursson . Sem fyrr segir var fyrrgreind nefnd um dómana skipuð um tveimur árum eftir að dómur í máli Jóns Ásgeirs og Tryggva var kveðinn upp . Nefndin skilaði tillögum sínum til dómsmálaráðherra í september en enn hefur ekki verið sagt frá því hvað í þeim felst eða hvað verður gert við þær . Má þó leiða að því líkur að deilur í kringum ríkislögreglustjóra og mál er varða gráan lista FATF hafi verið í forgangi innan dómsmálaráðuneytisins síðustu mánuði . „ Það er þekkt , og hefur verið þekkt lengi , að í skattamálum er kerfislægur vandi . Það hrönnuðust upp vísbendingar fyrir árið 2010 um að hér gæti pottur verið brotinn . Síðan féllu dómar sem varða Finnland og Svíþjóð sem renndu enn frekari stoðum undir þetta . Að mínu mati er að hér hafi stjórnvöld í kjölfar dóms MDE árið 2017 brugðist við eins og þau hafi verið gripin í bólinu . Við erum í þessu MSE samstarfi og eðlilega getum við ekki búist við því að það muni aldrei verða kveðnir upp áfellisdómar er varða Ísland . Við hljótum hins vegar að fylgjast með dómaframkvæmd og vísbendingum um að hér kunni brot að vera framin . Síðan hlýtur að vera metnaðarmál að reyna að búa þannig um hnútana að verulega sé dregið úr líkum á að slík brot eigi sér stað , “ segir Reimar . „ Nema það sé stefna stjórnvalda að vera alltaf á ystu nöf gagnvart MSE og MDE . Ef það er viðhorfið er rétt að spyrja sig að því hve frjálslynt og áhugavert slíkt samfélag er . “ Frumvarpsdrög til að „ plástra “ stöðuna tímabundið var kynnt í samráðsgátt stjórnvalda í vikunni og verður frumvarp lagt fram á þingi áður en það fer í jólafrí . Meðan bráðabirgðaákvæði eru í gildi er stefnt að því að ljúka vinnu til að bregðast við . Nánar er fjallað um málið í Viðskiptablaðinu . Áskrifendur geta nálgast blaðið undir Tölublöð , aðrir geta skráð sig í áskrift hér .