EIMREIÐIN 100 íslenzka hagkerfi markazt að verulegu leyti af ákveðnum kerf - isbundnum þáttum , sem þjóðin i heild er ábyrg fyrir . Hinir ýmsu hagsmunahópar hljóta að vinna að sinum hagsmunum á grundvelli þess hagkerfis , sem við búum við . Ef menn æskja þess að breyta hegðun þessara hópa , svo að verðlag haldist stöðugra , þá má telja nauðsynlegt að gera ýmsar mikilvægar breytingar á sjálfu hagkerfinu . Hins vegar er það almennt viðurkennt , að stjórnmála - , félags - og efnahagsþróun i vestrænum lýðræðisrikjum á árunum eftir stríð hafi gjörbreytt valdahlutföllum á milli hinna einstöku hagsmunahópa atvinnulífsins . Á stjórnmálasviðinu hafa aðgerð - ir löggjafans aukið vald verkalýðsfélaga jafnframt því , að svig - rúm samtaka atvinnurekenda og vinnuveitenda til misbeitingar á efnahagslegum mætti sínum hefur verið skert . Einnig lelur ríkisvaldið það núna höfuðskyldu sína í efnahagsmálum að try § SJa fulla atvinnu með öllum tiltækum ráðum , en áður gegndi oft öðru máli . Verkolýðsfélög vöruðust því frekar að krefjast óraunhæfra kauphækkana á árunum fyrir síðari heimsstyrjöld , vegna hættu á atvinnuleysi , sem kynni að fylgja í kjölfarið . Þar sem íslenzk verkalýðsfélög munu nú almennt telja litlar líkur á alvai-legu atvinnuleysi hérlendis , þá myndi eini hemillinn á launakröfur hinna öflugu verkalýðs'félaga vera viðurkenning þeirra á þeirri samfélagsábyrgð , sem er valdi þeirra samfara . Ef einhver mikilvægur hagsmunahópur i þjóð - félaginu knýr fram kröfur á hendur þjóðarbúinu , án tillits lil samfélagsábyrgðar sinnar , hefur það óhjákvæmilega áhrif á afslöðu annarra hagsmunahópa . Augljóst er , til dæmis , að ein - stakir verkalýðsleiðtogar hljóta að taka mið af kröfum annarra við framsetningu sinna eigin krafna um bætt kaup og kjör . Annað mikilvægt atriði er hin almenna viðurkenning i lýð - ræðisríkjum Vesturlanda á því , sem kalla mætti félagslegt rétt - læti við skiptingu afraksturs aukinnar framleiðni á milli hinna ýmsu hagsmunahópa atvinnulífsins . Stjórnmálaflokkar ljá þessu stuðning sinn , þar sem þeir eiga undir hinn almenna kjósanda að sækja í frjálsum kosningum , og eru reiðubúnir þegar í valdastólana er komið að gera þær ráðstafanir , sem nauðsynlegar kunna að teljast , til að tryggja slíkt félagslegt réttlæti . Eigendur fjármagns hafa því i auknum mæli tekið þann valkost að takmarka beitingu þess máttar , sem í sam - tökum þeirra býr . Frá efnahagslegu sjónarmiði hefur hin mikla aukning al - þjóðaviðskipta á eftirstríðstímabilinu , samfara afnámi gjald - eyrishafta og minnkunar tolla og innflutningstakmarkana ,