Birtist í Morgunblaðinu 28.03.13 . Vöruflutningar til og frá landinu og um landið eru sívaxandi og nauðsynleg atvinnugrein í nútímaþjóðfélagi . Fyrirtæki um land allt framleiða afurðir til að senda á markað innanlands eða til útflutnings og til framleiðslunnar þurfa þau margs konar aðföng . Hlutverk innanríkisráðuneytisins í þessu samhengi er að byggja upp og reka öflugt og skilvirkt samgöngukerfi sem þjónar landsmönnum öllum og gerir búsetuskilyrði sem jöfnust um landið . Um og upp úr síðustu aldamótum dró mjög úr flutningum við landið með skipum og hættu íslensku skipafélögin strandsiglingum að lokum alveg , annað árið 2000 og hitt 2004 . Þessir flutningar færðust þá yfir á þjóðvegina . Skipafélögin og önnur vöruflutningafyrirtæki hafa allar götur síðan byggt upp þéttriðið net sem þjónar flestum byggðum landsins með daglegum ferðum flutningabíla og laga flutningakerfi sín að þörfum atvinnulífsins hverju sinni . Áraun fyrir vegakerfið Vöruflutningar á landi eru mikil áraun fyrir þjóðvegina og vitað er að ein ferð dráttarbíls með tengivagni og alls 30 til 40 tonna æki slítur vegi jafnmikið og þúsundir , jafnvel tugþúsundir , fólksbíla af meðalstærð . Niðurbrot á burðarlagi vega ræðst þó af fleiri þáttum svo sem burðarþoli vega , búnaði flutningabíls , hjólbörðum og fjöðrunarkerfi . Reiknað hefur verið út að vöruflutningar á vegum hafi í för með sér kringum 300 til 500 milljóna króna árlegan kostnað í auknu viðhaldi vegakerfisins . Um alllangt skeið hafa samgönguyfirvöld látið kanna kosti þess að koma strandflutningum á að nýju . Forveri minn í starfi tók málið upp og komst vinnuhópur sem hann skipaði að því að strandsiglingar gætu verið hagkvæmur kostur miðað við ákveðnar forsendur . Kostir sjóflutninga eru fyrst og fremst hagkvæmni stærðar og þar með lægri flutningsgjöld en ókostir eru aukið birgðahald og að varan er ekki komin á leiðarenda þótt hún sé flutt frá einni höfn til annarrar . Á Alþingi hefur lengi verið þverpólitísk samstaða um að koma strandflutningum á að nýju en málið hefur ekki verið leitt til lykta . Þótti mér mikilvægt að taka af skarið og vorið 2011 skipaði ég starfshóp sem falið var það hlutverk að leggja fram tillögur um hvernig koma mætti á strandsiglingum og undirbúa útboðslýsingu . Hópurinn lagði fram drög að rekstraráætlun og miðaði við vikulegar siglingar hringinn í kringum landið og að líklegir flutningar gætu numið um 70 þúsund tonnum á ári . Bjóða ætti verkefnið út og miða við að nokkurra ára stigminnkandi styrkur myndi ýta undir frekari markaðssetningu fyrirtækjanna og þróun þessa kerfis . Ríkisstjórnin áréttaði síðan 1. mars síðastliðinn samþykki við tillögu minni um að ráðast í útboð sem byggðist á þessum forsendum . Nú bregður svo við að tvö helstu skipafélög landsmanna hafa tekið upp aukna þjónustu í siglingum við landið og fara nú norður fyrir landið á leið sinni til Evrópu . Koma skipin við á fleiri höfnum en áður og flytja vörur til útflutnings . Þetta þýðir minnkandi landflutninga milli staða til að ná til útflutningshafnar . Þetta þéttara siglinganet skipafélaganna um landið getur líka þýtt aukna flutningaþjónustu milli staða innanlands sem dregið getur úr þörf á landflutningum . Komið hefur fram hjá öðru skipafélaginu að þessi breyting þýði að fækkað verði ferðum flutningabíla og útflytjendur telja þetta hafa minnkandi flutningskostnað í för með sér . Skipafélögin sjálf hafa með öðrum orðum tekið að sér verkefnið og sjá sér hag í því að auka þjónustu sína að þessu leyti . Hvort ákvörðun um væntanlegt útboð á þátt í þessari nýju þjónustu skipafélaganna skal ósagt látið en hér eru þau að útfæra að miklu leyti þá hugmynd sem útboð strandsiglinganna snerist um . Verði þetta til framtíðar er tilgangi með útboði á strandsiglingum náð og því ákvað ríkisstjórnin að fresta fyrirhuguðu útboði . Fylgst verður með því hvernig þetta gengur eftir en vissulega er það ánægjulegt ef strandsiglingar eru hér með komnar á að nýju .