Það má því segja að skömm sé „ opinber “ tilfinning . Tökum dæmi um skömm og sektarkennd : Ímyndum okkur að við værum að versla í búð og borguðum með peningaseðlum þegar við komum á kassann eins og það er kallað . Þá væri eðlilegt að við fengjum sektarkennd ef gildin okkar innihalda það að vera heiðarleg . Þar með væri hann ekki bara óheiðarlegur heldur beinlínis að ljúga . Hann myndi átta sig á því að hann hefði gert rangt þó ekki væri nema miðað við almennar siðareglur í samfélaginu , jafnvel þótt honum þætti sjálfum í lagi að vera óheiðarlegur , að stela og ljúga . Þess vegna erum við gjarnan afar hneyksluð á því sem aðrir gera því það samræmist ekki því sem við teljum að við myndum sjálf gera . Það eru þó ákveðin grunngildi sem flestir geta verið sammála um að hafa staðist tímans tönn , nokkurs konar lögmál sem einfaldlega virka . Hann hefði strax getað verið heiðarlegur og gert veröldina fallegri með því einu að láta afgreiðslumanninn vita af mistökunum og skilað peningnum . Þannig hefði hann sýnt gott fordæmi og hvatt aðra til að gera það sama . Hann hefði líka getað stoppað þegar hann var spurður hvort hann hefði nokkuð fengið of mikið til baka og bætt stöðuna með því að athuga hvort svo væri og í framhaldinu skilað peningnum . Nýlegt dæmi sem er á allra vörum í samfélaginu þar sem nokkrir einstaklingar sátu að sumbli og létu ýmis orð falla um annað fólk , er gott dæmi um það þegar eitthvað virðist vanta upp á fyrrgreinda þætti . Hvort sem það er að hafa góð gildi að leiðarljósi , að upplifa sektarkennd , að kunna að skammast sín , að segja satt frá , að viðurkenna mistök og að iðrast þá er ljóst að velta mætti fyrir sér hvort sum eða öll þessi atriði eigi við . Án þess að vera menntaður í stjórnmálum þá hef ég setið stjórnmálaáfanga á háskólastigi . Það var fyrir margar sakir áhugavert og sérstaklega man ég eftir talsverðri umræðu um mikilvægi þess að stjórnmálamenn og yfirvöld almennt , fylgi skráðum lögum og reglum þannig að almenningur í landinu geri það líka . Það er alvarlegt því það mætti segja að þetta sé límið í samfélaginu , að við sýnum hvort öðru og eignarétti hvors annars virðingu . Það væri líka með því að viðurkenna breyskleika sinn , átta sig á að allir gera mistök og þegar það gerist þá er mikilvægt að viðurkenna þau , einlægt og án útúrsnúninga . Það væri með því að iðrast gjörða sinna og sýna auðmýkt þegar það er gert . Þá mætti alla vega segja að viðkomandi kunni að skammast sín ... sem er betra en að kunna það ekki .