Rannsókn á Byrjendalæsi : Markmið , snið , gögn og úrvinnslaRúnar Sigþórsson , prófessor við HA ( runar@unak.is ) Byrjendalæsi sem umgjörð um læsiskennslu í 1. og 2. bekk hefur verið innleitt í grunnskólum í samvinnu við Miðstöð skólaþróunar við Háskólann á Akureyri ( MSHA ) frá 2006 . Höfundur aðferðarinnar er Rósa Eggertsdóttir . Byrjendalæsi er hvort tveggja í senn : kennslulíkan og starfsþróunarferli við innleiðingu aðferðarinnar . Rannsókn á læsismenntun undir merkjum Byrjendalæsis hófst haustið 2011 . Markmið hennar er að rannsaka Byrjendalæsi , nám og kennslu sem fram fer undir merkjum þess og starfsþróun við innleiðingu Byrjendalæsis í ljósi alþjóðlegrar þekkingar á læsismenntun og starfsþróun . Enn fremur að efla rannsóknir og þekkingu á læsismenntun og stuðla að þróun hennar í grunnskólum . Rannsóknin beinist að lykilþáttum Byrjendalæsis , námi og kennslu , starfsþróun kennara og þróunarskilyrðum innan skóla . Að rannsókninni stendur rannsóknarhópur tengdur hug - og félagsvísindasviði HA og menntavísindasviði HÍ ásamt meistaranemum . Rannsóknin er tvíþætt : 1 ) Tilviksrannsóknir í sex skólum þar sem fylgst var með kennslu og tekin viðtöl við kennara , nemendur , foreldra og stjórnendur ; 2 ) spurningalistakönnun sem send var skólastjórum og kennurum í 1. – 4. bekk í 68 skólum sem nota Byrjendalæsi og 53 skólum sem ekki nota aðferðina . Í erindinu verður greint nánar frá rannsókninni , markmiðum hennar , rannsóknarspurningum , gögnum og úrvinnslu þeirra . Þáttur skólastjóra í innleiðingu og þróun Byrjendalæsis : Samanburður á tveimur skólumEygló Björnsdóttir , dósent við HA ( eyglob@unak.is ) , María Steingrímsdóttir , dósent við HA ( maria@unak.is ) og Sigríður Margrét Sigurðardóttir , lektor við HA ( sigridurs@unak.is ) Samkvæmt starfsþróunarlíkani Byrjendalæsis gegna skólastjórar mikilvægu hlutverki í innleiðingu aðferðarinnar . Í þessu erindi er þáttur skólastjóra í tveimur Byrjendalæsiskólum skoðaður þar sem þróun aðferðarinnar hefur orðið með ólíkum hætti og leitast við að svara eftirfarandi spurningum : Hver er þáttur skólastjóra í innleiðingu Byrjendalæsis og hvaða þýðingu hefur aðkoma þeirra haft fyrir innleiðingu aðferðarinnar ? Unnið var með gögn úr tveimur Byrjendalæsiskólum sem aflað var með viðtölum og vettvangsathugunum á árunum 2012 – 2014 . Niðurstöður sýna meðal annars að þátttaka skólastjóra í innleiðingu Byrjendalæsis hefur áhrif á það að hvaða marki og hvernig leiðtogar og kennarar tileinka sér vinnubrögð aðferðarinnar . Niðurstöðurnar eru gagnlegar fyrir skólastjóra og þá sem standa að innleiðingu Byrjendalæsis en einnig aðra sem hyggjast innleiða breytingar . Hlutverk leiðtogans í innleiðingu og þróun Byrjendalæsis í ljósi mismunandi aðstæðnaEygló Björnsdóttir , dósent við HA ( eyglob@unak.is ) , María Steingrímsdóttir , dósent við HA ( maria@unak.is ) og Sigríður Margrét Sigurðardóttir , lektor við HA ( sigridurs@unak.is ) Starfsþróunarlíkan Byrjendalæsis hefur verið hannað með það fyrir augum að styðja við innleiðingu aðferðarinnar í skólum . Samkvæmt því er gert ráð fyrir að skipaður sé leiðtogi í hverjum skóla sem gegnir lykilhlutverki við innleiðingu aðferðarinnar . Niðurstöður eru gagnlegar þeim sem standa að innleiðingu aðferðarinnar og þeirra sem leiða þróunarverkefni í skólum . Aðalnámskrá – skólanámskrá – ByrjendalæsiGuðmundur Björn Kristmundsson , dósent við HÍ ( gudkrist@hi.is ) Einn þáttur í rannsókn á Byrjendalæsi fólst í því að athuga skóla - og bekkjarnámskrár . Þau skjöl eru af misjöfnum toga , sum allnákvæm , önnur síður , sum tengdari skólanámskrá en aðrar . Í fyrirlestrinum verður gerð stutt grein fyrir þessu og umfjöllun tengd ákvæðum aðalnámskrár . Þetta er forvitnilegt í ljósi þeirrar umræðu sem farið hefur fram um námskrár og einnig athugasemda sem berast utan úr heimi um það gap sem virðist vera á milli ákvæða aðalnámskráa , skólanámskráa og árangurs . Kann innleiðing Byrjendalæsis að hafa áhrif á þessi tengsl ?