MORGUNBLADID , MIÐVIKUDAGUR 27. OKTÓBER 1982 51 Hjörtur Benediktsson Marbæli — Minning Guðirnir elska þá sem deyja ungir , hefur verið sagt og skrifað . En elska þeir ekki líka þá sem deyja í hárri elli ? spyr sá er ekki veit . Hér á eftir eru skráð nokkur minningarorð um Hjört á Mar - bæli í Seyluhreppi , sem andaðist í hárri elli 6. ágúst síðastliðinn . Hjörtur var fæddur að Skinþúfu í Vallhólmi 23. september 1883 og vantaði því rúmt ár til þess að verða hundrað ára . Foreldrar hans voru Benedikt Kristjánsson og kona hans Ingibjörg Einars - dóttir . Benedikt var af Húnvetn - ingum kominn í föðurætt , en Sig - ríður móðir hans var sonardóttir Páls Sveinssonar silfursmiðs á Steinsstöðum . Ingibjörg , kona Benedikts , var dóttir Einars bónda í Krossanesi Magnússonar prests í Glaumbæ og seinni konu hans Sigríðar Halldórsdóttur staðarhaldara á Reynisstað . Kona Einars í Krossanesi og móðir Ingi - bjargar var Efemía dóttir Gísla Konráðssonar sagnfræðings . Hjörtur ólst upp með foreldrum sínum , fyrst í Skinþúfu og síðar á Syðra-Skörðugili . Árið 1894 andaðist Ingibjörg móðir Hjartar , en Benedikt bjó á Skörðugili með börnum sínum eitt ár eftir það . Hjörtur var yngstur af 8 systkinum og árið 1895 fór hann að Marbæli 11 ára gamall og var þar þrjú ár , skráður smali . Þá bjöggu á Marbæli Árni Jónsson hreppstjóri og kona hans Sigur - lína Magnúsdóttir , mikil sæmd - arhjón og var heimili þeirra í fremstu röð á margan hátt . Gísli bróðir Hjartar var elstur af þeim systkinum og 16 árum eldri en Hjörtur . Hann fór að búa á Stóru-Seylu á parti af jörðinni 1898 . Hjörtur fór þá frá Marbæli til bróður síns að Stóru-Seylu og var hjá honum til 1903 . Þá fór hann aftur að Marbæli tvítugur að aldri og fullgildur vinnumaður og var þar til 1909 . I maímánuði það ár kvæntist Hjörtur Guðbjörgu Sigurðardótt - ur , en hún hafði verið í vist á Marbæli síðustu árin . Foreldrar Guðbjargar voru Sigurður Jóns - son og Helga Gísladóttir . Þau áttu nokkur börn , voru á ýmsum stöð - um í húsmennsku , en höfðu ekki jörð til ábúðar . Sigurður var lærð - ur smiður og vann víða við smíðar , byggði baðstofur og önnur hús . Hann var hálfbróðir , samfeðra , Árna hreppstjóra á Marbæli . Á þessum árum láu jarðir ekki á lausu og tvíbýli mjög víða . Vorið 1909 fluttu Hjörtur og Guðbjörg að Ytra-Skörðugili og bjuggu þar eitt ár á parti af jörðinni . Svo bjuggu þau tvö ár á Grófargili í sambýli við Jón bróður Hjartar , en vorið 1912 ætlaði Hjörtur að flytja til Sauðárkróks en þá bauð Sigurður bóndi á Reynisstað hon - um ábúð á Hryggjum í Göngu - skörðum . Hjörtur tók því boði en var þó um og ó . Sumarið 1912 var erfitt . Seint á túnaslætti gerði svo mikinn snjó , að ekki var hægt að slá í þrjá daga fram í Tungusveit og má nærri geta að ekki hefur snjór verið minni uppi í Gönguskörðum . Gras lagðist flatt undan snjónum og rétti sig aldrei alveg sumarið á enda . Hjörtur mun hafa staðið af sér hret sumarsins eins og aðrir bændur en fleira kom til . Hinn 28. september um haustið eignaðist Guðbjörg dóttir , fæðing - in gekk ekki illa , en konan komst ekki á fætur og andaðist 10. októ - ber , líklega af blóðtappa . Hjörtur var síðasti bóndi á Hryggjum og næsta vor 1913 flutt - ist hann með Guðbjörgu dóttur sína á 1. ári að Glaumbæ á Lang - holti . Þar bjó þá Hálldór Björns - son með móður sinni Salóme Jón - asdóttur og Margréti systur sinni . Hjá þessu fólki var Hjórtur í tvö ár í Glaumbæ , en þá urðu þau þáttaskil að Margrét giftist Birni Jónssyni hreppstjóra á Stóru - Seylu , varð seinni kona hans og fluttist Hjörtur með þeim mæðg - um að Seylu og var þar í tvö ár og alla ævi var hann þakklátur þeim mæðgum fyrir það , hvað þær hugsuðu vel um dóttur hans í barnæsku og voru henni góðar . Árið 1917 fluttist Hjörtur að Marbæli í þriðja sinn og átti þar heimili lengst ævi sinnar eftir það . Guðbjörg Hjartardóttir var fal - legt barn og gott en fremur veik - byggð . Hún var fermd í Glaum - bæjarkirkju á hvítasunnudag 1927 og var það fyrsta ferming í Glaumbæjarkirkju , þeirri er nú stendur þar . Fermingarbörnin voru sjö , fjórir drengir og þrjár stúlkur . Og það var undarlegt að presturinn spurði stúlku , sem sat við hlið Guðbjargar , hvort hann væri búinn að ferma öll börnin . Nei . Guðbjörg var eftir og prest - urinn hafði ekki séð hana að því er virtist . En hvers vegna sá hann ekki þetta fermingarbárn fyrir altarinu ? Var það vegna þess að Guðbjörg átti skammt ólifað . Ekki fór orð af því , að séra Hall - grímur í Glaumbæ hefði haft dul - rænar gáfur , en afi hans , séra Hallgrímur Thorlacius prestur í Miklagarði í Eyjafirði var á sinni tíð nafnkenndur fyrir dulrænar gáfur . Hann sagði fyrir órðna hluti svo eftir fór . Á aðfangadag jóla 1927 veiktist Guðbjörg Hjartardóttir af lömun - arveiki og lá þungt haldin , uns hún andaðist 7. janúar næsta ár . Það var langt og dimmt skamm - degi skrifaði Hjörtur löngu síðar . Hann var mjög sorgbitinn sem von var . Hann stóð nú einn og hafði misst allt nema guðstrúna , en hún var með honum til æviloka . Oft er það í mannlegu lífi að höpp og fár skiptast á . Arið 1932 andaðist Árni hrepp - stjóri á Marbæli , en Sigurlína ekkja hans hélt áfram búskap í 3 ár . Þau Árni og Sigurlína voru barnlaus og árið 1935 var jörðin seld . Sigurður Sigurjónsson frá Geldingaholti og kona hans Ingi - björg Jónsdóttir frá Grófargili , bróðurdóttir Hjartar , keyptu jörð - ina og hófu búskap þar þetta ár . Það var mikið happ fyrir Hjört , að þessi hjón skyldu flytjast að Marbæli . Hjá þeim naut hann skjóls æ síðan . Þau voru honum góð og eftirlát og mjög kært var með Hirti og börnum þeirra hjóna , þegar þau voru að vaxa upp . Það mátti með sanni segja , að Hjörtur væri einn af fjölskyldunni á Marbæli og honum þótti ekki síður vænt um Sigurð en frænku sína . Við fermingu fékk Hjörtur Benediktsson góðan vitnisburð hjá séra Hallgfimi í Glaumbæ . Hann mun hafa notið kennslu fyrir fermingu eins og venja var fyrir aldamótin . Þó má vera að hann hafi auk þess not.ið kennslu hjá Indriða bróður sínuni er þeir voru saman á Stóru-Seylu 1898 . Indriði var 10 árum eldri og útskrifaðist úr Möðruvallaskóla 1897 . Indriði fluttist til Ameríku laust eftir aldamótin og vegnaði þar vel . Hjórtur var fróðleiksfús og átti nokkurt bókasafn um mannfræði og sögu . Hann skrifaði nokkra fróðleiksþætti í blöð og tímarit . Þá var hann bókbindari og batt mikinn fjölda af bókum um ára - tugi , en varla hefur hann gefið sér tíma til að lesa margar þeirra , því hann var mikill iðjumaður og alls konar störf voru honum lífsfyll - ing . Hann var samviskusamur , vandvirkur og trúr við öll störf sem hann tók að sér . Hann var einn af þeim , er ekki vilja vamm sitt vita í neinu . Af því sem nú hefur verið skrif - að leiddi það , að Hjörtur átti traust samtíðarmanna og honum voru falin ýmis trúnaðarstörf og skulu nokkur þeirra talin . Hann var stefnuvottur í 20 ár , forða - gæslumaður í Seyluhreppi í ná - lega 30 ár og það var leiðinlegt starf sagði hann . Þá hirti hann fé Seylhreppinga í Skrapatungurétt um 40 ár . Safnvörður í Glaumbæ var Hjörtur frá 1954 til 1964 . Vænst þótti Hirti um störf sín fyrir Glaumbæjarkirkju . Hann var formaður sóknarnefndar í 24 ár , safnaðarfulltrúi í 31 ár og með - hjálpari í 42 ár . Hjörtur á Marbæli var undir - hyggjulaus , hreinn og beinn . Hon - um lét vel að ferðast og naut þess að blanda geði við fólk , var fróður um margt og glaður í frásögn . Hann mun hafa eignast marga vini um dagana og margir þeirra eru nú farnir á undan honum . Hjörtur var 19. aldar maður 17 ára á aldamótum . Að einhverju leiti kann hann að hafa verið barn sinnar tíðar í hugsun og athöfn . Til dæmis var hann ekki hrifinn af skáldsögum Halldórs Laxness , sem út komu milli stríða , en hann var ekki einn um það . Á ýmsum sviðum var Hjörtur frjálslyndur . Hann var stuðnings - maður Sjálfstæðisflokksins og stundum fulltrúi hans við alþing - iskosningar , en við óbundnar sveitarstjórnarkosningar kaus hann þá menn í sveitarstjórn sem hann treysti best til að stjórna málum sveitarinnar , þó þeir væru ekki í Sjálfstæðisflokknum . I trúmálum var Hjörtur ekki fast bundinn af kennisetningum og kreddum . Guðstrú hans var einföld og hrein . Fyrir áratugum var hann viðbúinn að hverfa burt úr þessum heimi og beið í auð - mýkt endadægurs . Hann trúði því að eftir dauðann fengi hann að vera með konu sinni og dóttur . Árið 1966 flutti Hjörtur til Sauðárkróks og var þar næstu ár - in . Hann hafði húsaskjól hjá frændfólki sínu og batt bækur , en árið 1974 flutti hann enn einu sinni að Marbæli og átti þar lög - heimili eftir það . Síðustu árin var hann á ellideild sjúkrahússins á Sauðárkróki . Lengst af þeim tíma hafði hann fótavist , var glaður og reifur og þakklátur því fólki sem þjónaði honum . í árslok 1973 var Hjörtur orðinn 90 ára . Þá skrifaði hann bréf til séra Gunnars í Glaumbæ . Þar stendur þessi setning : ... „ Er ég Guði þakklátur fyrir mína góðu heilsu , svo ég get dundað dálítið mér til skemmtunar ennþá . " Fyrir allmörgum árum sat ég í bíl hjá séra Gunnari og Hirti . Þá var Hjörtur að biðja prest að syngja sig til jarðar , en prestur ræddi fátt um og lofaði engu , sem varla var von . Það kom þó í hlut séra Gunnars að jarðsyngja Hjört og flutti hann góða minningar - ræðu við það tækifæri . Hjörtur var jarðsunginn í Glaumbæ 14. ágúst . Marbælisfólk sá um útförina mjög myndarlega . Undarlega margt fólk var við jarðarförina , því oft er það svo , að þeir sem gamlir eru hafa gleymst löngu fyrir andlátið . Hjörtur á Marbæli lifði nær heila öld . Mér finnst að guðirnir hafi elskað hann , enda þótt hann yrði að þola sára harma á fyrri hluta ævinnar . „ Á s ^ iriíarhafstHilni sannleiksperlan skin . hann . sjóinn máUu kafa , ef hún skal verða þín . " Björn Egilsson frá Sveinsstöðum . Minning : Þorbjörg Margrét Jóhannesdóttir Fædd 15. september 1919 Dáin 15. september 1982 Til minningar um Möggu frænku Hún fæddist á Saurum í Dala - sýslu 15. september 1919 og lést á Borgarspítalanum í Reykjavík á sextugasta og þriðja afmælisdegi sínum . Ég veit að hún hefði ekki kosið sér aðra afmælisgjöf eins og á stóð , því líf hennar hafði lengst um 3 sólarhringa einungis vegna tækni nútímans og reglna spítal - ans . Foreldrar hennar , er létust bæði í mars 1954 , voru Jófríður M. Guð - brandsdóttir og Jóhannes G. Benediktsson . Þau hjón eignuðust fjóra syni og eina dóttur . Drengur er Gísli hét dó nokkurra daga gamall , það voru því þrír bræður sem ólust upp með Möggu , þeir Hermann ( Gísli var tvíburabróðir hans ) , Guðbrandur Benedikt og Guðmundur . Lifa þeir systur sína sem var yngst . Skólaganga Möggu var barna - skóli síns tíma , 3 vetur , en þá var skólaárið 2 mánuðir og veturinn 1939 — 40 var hún við nám í Hús - mæðraskólanum á Staðarfelli . Hún vann hjá foreldrum sínum lengst af þar vestra en einnig í vistum og kaupmennsku í ná - grenninu þar til árið 1951 er leiðin liggur til Reykjavíkur og í Reykja - vík bjó hún eftir það . Fyrst var hún í vist hjá frænku sinni , Ásu Benediktsdóttur , en síðan í rúm - lega 20 ár saumakona hjá Andrési Andréssyni klæðskera og í nokkur ár hjá Ultíma . Einnig vann hún við dúnhreinsun hjá Sambandi ís - lenskra samvinnufélaga og núna síðustu árin starfsstúlka á Elli - og hjúkrunarheimilinu Grund . Hún var án efa góður og samviskusam - ur starfskraftur sem aldrei fór frá hálfunnu verki . Sumarfríin sín notaði hún alltaf til þess að sjá sveitina sína og dveljast meðal vina og vandamanna . Þá var nú oft glatt á hjalla , bollum hvolft , spáð , spekúlerað og öllu snúið upp í grín og glens . Hún fór nú ekki undirbúningslaust eða tómhent í sumarfríin sín , heima var allt í röð og reglu og upp úr töskunni komu sokkar , sætindi og margt annað sem hún laumaði að stórum og smáum . Sem barn þekkti ég hana sem góðu frænkuna í Reykjavík en ár - in liðu og kynnin urðu meiri og betri . Vináttan , traustið og t.rúmennskan sem hún sýndi mér er ómetanlegt . Magga giftist ekki né heldur átti hún börn er í raun og veru átti hún samt sín barnabörn bæði hér fyrir sunnan og fyrir vestan , börn sem henni þótt óskaplega vænt um og fylgdist vel með . Þetta sá ég vel meðal annars er hún var að velja handa þeim jóla - og afmælisgjaf - ir , allir áttu að fá það sem þeim líkaði best . Hún var svo um - hyggjusöm og góð að það var eðli - legt að smáfólkið laðaðist að henni . Það var líka eðlilegt að þeg - ar leiðinni lauk hrundu tár niður litlu vanga . Það voru fleiri en born sem nutu gjafmildi hennar , hún notaði mörg tækifæri til þess að gleðja fullorðna fólkið líka . Hann kom því ekki á óvart pakkinn sem hún átti eftir að færa vinkonu sinni . Magga var dýravinur og sér - lega þótti henni vænt um kisur , greinilegt var að einhverntímann hafði hún átt vin í þeim hópi . Hún hafði mikið gaman af myndum og myndavélina hafði hún oft með - ferðis og tók myndir eins og hug - urinn girntist . Magga var mikil handavinnukona , það var sama hvort hún prjónaði , heklaði eða saumaði , allt var unnið með ná - kvæmni og ekki hætt fyrr en stykkið var endanlega búið . Vissi hún að hverju stefndi ? , því í sumar er hún var að sauma ruggu - stólsáklæði sagði hún : „ Þetta klára ég nú aldrei . " Það kom líka á daginn , henni vannst ekki tími til þess , þó lítið væri eftir . Ég minnist þess ekki að hún hafi nokkurn tímann neitað mér um greiða því hún var alltaf fús að veita þá aðstoð sem í hennar valdi var . Það eru mörg kvöldin sem hún eyddi á mínu heimili sem barnfóstra , ég held nú hálfpartinn að henni hafi ekki fundist þau nógu mörg því oft bauð hún fram aðstoð . Hún var líka hjálparhella móður minnar er fjölskylda henn - ar var að stækka . Magga var svo hæglát og dul kona að stundum þurfti að geta í eyðurnar , sjaldan bað hún aðra um hjálp , þó vissu - lega væri oft þörf á því , hún var alltaf ákaflega þakklát ef eitthvað var fyrir hana gert . Hún var traustur vinur og þegar hún hafði bundist vináttuböndum við ein ^ hvern voru þau bðnd óslítandi . I þvi sambandi má nefna að eftir að hún flutti úr sveitinni dvaldi hún alltaf hjá Erlu vinkonu sinni og fjölskyldu hennar á stærstu hátíð ársins . Möggu var gott heim að sækja , þar var ekki ys og þys , þar var hlýtt og notalegt og ekki vant - aði veitingarnar . Alltaf var það húsnæði sem hún hafði yfir að ráða hreint og snyrtilegt . Þegar Magga fór á spítalann ætlaði hún að koma fljótt heim aftur og taka til starfa , ekki ætlaði hún heldur að koma að íbúðinni í neinni óreiðu frekar en vant var . Mér verður það alltaf minnisstætt að sjá hana sjúka fara fram úr rúm - inu sínu og laga sængurfötin áður en sjúkrabíllinn kom . Vinkonur hennar höfðu orð á því að íbúðin liti út eins og að nýafstaðinni jólahreingerningu enda var ekki við öðru að búast því Magga var reglusöm í alla staði . Ég sendi fólkinu , sem leigði henni húsnæði gegnum árin og sýndi einstæðri konu mikla umhyggju - semi , hjartans þakkir . Jarðneskar leifar hennar voru í mold bornar , 25. september sl. í Hjarðarholts - kirkjugarði í Dalasýslu , við graf - reit fólksins sem henni var kær - ast . Eg sakna Möggu og met mikið hennar persónueinkenni sem aldr - ei munu gleymast mér . Hafi hún þökk fyrir allt . Jófriour Benediktsdóttir Fer inn á lang flest 5 heimili landsins !