1 Loks er bent á að ekki sé heppilegt að fylla heilsugæslustöðvar af heilbrigðu fólki sem komist fram fyrir þá veiku í biðröð heilsugæslunnar . Hjarta - og æðasjúkdómar eru á okkar tímum meginorsök ótímabærs dauða , sjúkdóma og fötlunar víðast hvar í heiminum . 2 Reyndar er sjúkdómsbyrðin orðin þyngst í þriðja heiminum þar sem fólksfjöldinn er mestur og víða lítil efni til að veita dýra og kröfuharða meðferð . Mörg rök hníga því að hinu augljósa ; að nýta beri öll tækifæri sem gefast til að stemma á að ósi . Og tækifærin eru ærin því grunnsjúkdómurinn , æðakölkunin , þróast á löngum tíma og stærstur hluti hjarta - og æðasjúkdóma á rót að rekja til lífsstílsþátta sem unnt er að breyta . Ítrekað hefur verið sýnt fram á að með því að draga úr afli áhættuþátta er unnt að lækka nýgengi hjarta - og æðasjúkdóma og draga úr aldursstaðlaðri dánartíðni . 3 Og nú hrannast upp gögn sem sýna að á tímum stórbættrar meðferðar við bráðri kransæðastíflu og afleiðingum hennar skiptir árangur lífsstílsbreytinga jafnvel enn meira máli þegar litið er til heilsufars heilla samfélaga eða þjóða . Unnt er að tilfæra dæmi víða að úr heiminum en nýleg gögn frá Hjartavernd sýna einkar glæsilegan árangur af lífsstílsbreytingum Íslendinga . 4 Á árabilinu 1981 - 2006 lækkaði dánartíðni úr kransæðasjúkdómi um 80% meðal íslenskra karla og kvenna á aldursbilinu 25 - 74 ára . Aukin tíðni offitu og sykursýki leiddi samtals til 9% hækkunar í dánartíðni sem hamlaði gegn enn glæsilegri árangri . Sú tvíþætta hernaðaráætlun í forvörnum hjarta - og æðasjúkdóma að breyta lífsstíl heilla samfélaga eða þjóða ( lýðheilsunálgun ; population strategy ) og síðan í annarri víglínu að greina og meðhöndla þá sem hafa sterkustu áhættuþættina ( high risk strategy ) er ótvírætt meðal öflugustu úrræða sem læknisfræðin og lýðheilsufræðin ráða yfir gegn stórum heilbrigðisvandamálum í samtímanum . 2 Þetta er ekki síst vegna þess að svipuð lögmál og í sumum tilvikum sömu ráðleggingar gilda í forvörnum gegn hjarta - og æðasjúkdómum , ( heilablóðföll meðtalin ) og gegn langvinnum lungnasjúkdómum , ýmsum krabbameinum , beinruna og heilabilun . Minnkuð sjúkdómsbyrði þýðir bætt heilsa , aukin lífsgæði , starfs - og félagsgeta , og lækkaður samfélagskostnaður .