Frostþensla er áberandi í kaldtempruðu loftslagi þar sem tíð skipti frosts og þíðu eiga sér stað eins og hér á landi . Áhrif frostþenslu í bergi kallast frostveðrun en í lausum jarðlögum og jarðvegi nefnast þessi áhrif frostverkanir . Holklaki ◊ ◊ ◊ myndast við yfirborð jarðvegs . Fyrst myndast ísnálar sem einkum eru áberandi í blómabeðum og ógrónum moldarflögum eftir fyrstu frostnætur á haustin . Þessar nálar geta orðið nokkuð langar og lyfta þær yfirborðsskáninni oft um margra cm . Þegar stigið er á skánina brotnar hún niður með braki . Ef þessar ísnálar ná að myndast undir steinum , girðingarstaurum eða mannvirkjum lyftast þau og aflagast . Í langvarandi frostum renna ísnálarnar saman og mynda samfellda klakahellu í jarðveginum . Í vorleysingum þiðnar holklakinn ofan frá . Við þetta myndar hann vatnshelt lag undir yfirborði sem hindrar að vatnið sígi niður þannig að yfirborðið verður vatnsósa og mjög óstöðugt . Í malarvegum með hárri grunnvatnsstöðu veldur aurbleyta oft miklum vandræðum á vorin áður en holklakinn hverfur . Grunnvatnsstöðu í vegum má lækka með því að ræsa meðfram vegarstæðinu og skipta um jarðveg . Vegna frostlyftingar og frostþenslu myndast þúfur ◊ á hvers kyns grónum , rökum og rakaheldnum jarðvegi öðrum en flæðiengjum . Melatíglar og melarendur eru hins vegar nokkuð algengir á gróðurvana jarðvegi . Þúfur myndast vegna frostlyftingar og frostþenslu eins og áður segir . Ísnálarnar lyfta gróðurþekjunni ofurlítið og fíngerð méla sígur síðan í holrúmið í næstu þíðu . Þetta verður til þess að gisin órotnuð mosa - og grasrótartorfa myndast í þúfukollinum en neðar er kjarni úr rakaheldinni mélu sem er ákjósanlegur fyrir myndun ísnála í frostum . Þúfur verða stærstar í rökum grasmóum á mótum mólendis og mýra . Þar hættir þúfunum til að rofna og opnast þá svonefnd frostsár eða flög í gróðurþekjuna . Það er alkunna að vatn eykur rúmmál sitt við að frjósa og mynda ís en í jarðvegi við hitastig undir - 22°C breytir ísinn um kristalgerð og dregst þá saman eins og önnur efni gera við lækkandi hitastig . Við samdráttinn myndast net af frostsprungum sem brýtur jarðveginn upp í stóra tígla . Á láglendi myndast þessar sprungur aðeins í langvarandi frostum og þegar jörð er auð en á hálendinu eru þær algengar og fyllast þá gjarna af fínu vindbornu seti , sandi og mélu . Mosi vex í rakri mélunni og sést sprungunetið þá mjög vel á gróðurvana söndum . ◊ Sé tekið þversnið í gegnum slíka sprungu sést að mélan myndar fleyg niður í jarðlagið . Slíkir fleygar í jarðvegi eða setlögum eru órækt dæmi um kalt loftslag . Á gróðurvana hallalitlum melum upp til heiða þar sem mikið er um aur og mélu í vatnsósa jarðvegi mynda frostsprungur gjarna mynstur 4 - 6 hyrndra tígla . Í leysingum leitar vatnselgurinn í sprungurnar og rof veldur því að kollar tíglanna verða kúptir . Sé mélan eða aurinn blandaður smásteinum eða jafnvel grjóthnullungum lyftir holklakinn þeim upp á yfirborð tíglakollanna og velta þeir þá niður í vatnsrásirnar . Slíkir tíglar kallast melatíglar . Í halla gætir ekki tíglamyndunar en vatnið leitar í rásir og sömuleiðis grjót sem frost hefur lyft upp á yfirborðið og kallast það melarendur . ◊ ◊ ◊ ◊ Víða á norðlægum slóðum er meiri klaki í jörðu en svo að hann nái að þiðna yfir sumarið og kallast slík svæði sífreri . Sífreri myndast einkum þar sem skilyrði eru hagstæðust , þ.e. jarðvegur sem bæði hefur háa vatnsstöðu og vatnsheldni leiðir illa hita og einangrar því neðri lög vel . Í Síberíu eru dæmi um 1400 - 1500 m þykkan jarðklaka . Séu sífrerasvæðin gróin nefnast þau freðmýrar . ◊ ◊ ◊ Freðmýrar eru ýmist kjarri og grasi vaxnar og kallast þá túndra á fræðimáli eða skógi vaxnar og kallast þá taiga . Flóar og sund á hálendi Íslands með sífrera í jörðu kallast flár . Í flánum myndast stórar þúfur með ískjarna sem nefndar eru rústir . Þegar kollur rústarinnar rofnar bráðnar ískjarninn og rústin fellur saman og hrynur . Hringlaga tjörn verður þá eftir þar sem rústin var áður . Rústir hér á landi eru vanalega 1 - 2 m á hæð en dæmi eru um 30 - 50 m háar rústir ( pingo ) við norðurströnd Alaska og Kanada . Sjá INDEX → L → landmótun → frostverkanir .