Undanfarið hef ég fjallað talsvert um raforkuverðið til álveranna og annarra stóriðjufyrirtækja hér á landi . Og þau tækifæri sem skapast þegar orkusamningar við stóriðju hér losna . Um þetta skrifaði ég grein á viðskiptavef mbl.is nú í vikunni sem leið , undir fyrirsögninni Tímamót í efnahagssögu Íslands . Í framhaldinu birti Ágúst Hafberg , framkvæmdastóri viðskiptaþróunar og samskipta hjá Norðuráli , grein á vef Kjarnans . Hér verður þeirri grein Ágústs svarað . Skoðanaskipti um orkuverð Ágúst byrjar grein sína á fyrirsögninni Sérfræðingur bullar um orkumál . Þar færir hann lesendum þau tíðindi að raforkuverð til álvera hér á landi sé alls ekki lágt í samanburði við önnur lönd . Og að það sé hærra en meðalverðið í heiminum . Og að raforkusamningur Norðuráls við Landsvirkjun sé ekki að renna út , heldur framlengist . Að fyrirsögn sinni aflokinni tekur Ágúst til við að fjalla um skrif mín . Og segir að þau lýsi „ annaðhvort mikilli vankunnáttu eða einbeittum vilja til að fara rangt með staðreyndir “ . Ágúst segir einnig að framsetning mín á upplýsingum sé röng , að ég fari rangt með tölur , að ég beri saman epli og appelsínur og að meðferð mín á tölum sé skelfileg . Í þessu sambandi tiltekur Ágúst nokkur atriði þar sem hann telur mig fara rangt með eða misvísandi . Gott og vel . Við lestur á grein Ágústs er mikilvægt að byrja á því að sigta efnisatriðin frá skammaryrðunum sem beint er að mér . Og þá kemur í ljós að skoðanaágreiningurinn þarna snýst um tvö meginatriði . Sem er annars vegar það hvort raforkuverðið til álveranna hér sé lágt í alþjóðlegu samhengi - þar sem Ágúst telur mig hafa hagrætt tölum - og hins vegar hvort raforkusamningur Century Aluminum vegna Norðuráls við Landsvirkjun sé senn laus eður ei . Auglýsing Í þessari grein mun ég leitast við að skýra þau sjónarmið mín sem Ágúst víkur þarna að . Og benda á hvernig málflutningur Ágústs vegna raforkuverðsins byggir á misskilningi hans eða að hann hafi einfaldlega ekki lesið grein mín af nægilegri vandvirkni . Þær upplýsingar mun ég að auki setja í samhengi við verðþróunina á raforkuverði til álvera og umfangið í raforkusölunni til áliðnaðar hér á landi . Loks mun ég fjalla um ósamræmi í upplýsingagjöf Norðuráls / Century vegna gildistíma raforkusamningsins . Verður nú vikið að þessu . Og vonandi hjálpa þessi skrif mín lesendum að átta sig á staðreyndum þessa máls . En sökum þess að grein þessi er nokkuð löng , ætla ég hér í upphafi að tilgreina nokkur atriði sem þar koma fram : Það er rangt hjá Ágústi að ég hafi í grein minni hagrætt tölum og farið rangt með staðreyndir . Þvert á móti var í grein minni gætt að því að allar tölur sem ég nefndi væru sambærilegar og að rétt væri farið með staðreyndir . Það er aftur á móti svo að Ágúst mistúlkar sjálfur þær tölur sem ég set fram of afbakar með því staðreyndir . Það er rangt hjá Ágústi að meðalverð á raforku til stóriðju eða álvera á Íslandi sé yfir meðalverði á raforku til álvera í heiminum . Um þetta er að vísu ekki unnt að fullyrða með algerri vissu , því þegar fjallað er um orkuverð til álvera í heiminum er ávallt vísað til upplýsinga frá þriðja aðila . Og ekki unnt að sannreyna hvort þær séu réttar eða rangar . En allt bendir þó til þess að þarna hafi Ágúst rangt fyrir sér . Það er rangt hjá Ágústi að ég beri saman epli og appelsínur í umfjöllun minni . Aftur á móti ruglast Ágúst eitthvað í ríminu þarna í sinni grein og fer að bera saman epli frá mér og appelsínur frá sér – eða vice versa eftir því hvor ávöxturinn telst bragðbetri . Ágúst heldur því fram að raforkusamningur Norðuráls og Landsvirkjunar renni ekki út árið 2019 vegna framlengingarákvæðis . Þetta er athyglisvert og er þvert á fyrri upplýsingar sem m.a. eru hafðar eftir forstjóra Century Aluminum . Norðurál sér nú fram á að ef fyrirtækið vill halda áfram óbreyttri framleiðslu , mun það að öllum líkindum brátt þurfa að borga miklu hærra verð fyrir stóran hluta raforkunnar en það hefur gert fram til þessa . Þetta á við hvort sem núverandi raforkusamningur fyrirtækisins við Landsvirkjun rennur út 2019 eða framlengist um einhver ár . Stundin nálgast . Og þar eru geysilegir fjárhagslegir hagsmunir í húfi . Lesendur ættu að hafa í huga að samningsstaða Norðuráls er nú allt önnur og veikari en var þegar gildandi raforkusamningur við Landsvirkjun var upphaflega gerður fyrir tæpum tveimur áratugum . Við endurnýjun orkusamningsins eru í húfi hagsmunir sem nema tugum milljarða íslenskra króna . Þetta er mikilvægt að lesendur muni þegar þeir lesa skrif framkvæmdastjóra Norðuráls - og að lesendur átti sig líka á því hversu mikilvægt það er fyrirtækinu að láta líta svo út sem raforkuverð til stóriðju á Íslandi sé hátt og að fyrirtækinu liggi ekkert á að endurnýja raforkusamning . Það eru nefnilega fyrst og fremst hagsmunir sem ráða málflutningi Norðuráls og þeir hagsmunir eru risavaxnir . Engin hagræðing á tölum Ágúst skrifar : Ketill ákveður [...] að draga flutningskostnað á Íslandi frá verðinu hér og bera það þannig saman við erlendan heildarkostnað . Þetta er röng framsetning þar sem einfaldlega er verið að hagræða tölum til að fá þá niðurstöðu sem höfundi þóknast . Í grein minni er skýrt tekið fram að allar tölur um raforkuverð þar miðast við sjálft raforkuverðið , þ.e. verðið án flutnings . Umrædd fullyrðing Ágústs um að tölum sé þarna hagrætt er því röng . Þvert á móti eru þær tölur sem ég setti fram einmitt samanburðarhæfar , því þær segja til um hvert sjálft raforkuverðið til álvera er og í öllum tilvikum án flutnings . Ég hefði vissulega geta farið hina leiðina og tilgreint allar kostnaðartölur raforku með flutningsverði . Niðurstaðan hefði orðið sú sama , þ.e. orkuverðið frá Landsvirkjun til stóriðju er með því lægsta í heiminum þegar miðað er við meðalverð raforku . Í grein minni var tölum hvergi hagrætt . Fullyrðing Ágústs þar um er röng og bendir til þess að hann hafi ekki lesið grein mína af nægri athygli . Sami ávöxturinn ; ekki epli og appelsínur Ágúst skrifar : Í framhaldi af þessu fullyrðir Ketill að stóriðja hérlendis greiði 20 USD / MWst fyrir raforkuna og þar með sé verðið með því lægsta í heiminum . Þetta er auðvitað kolrangt hjá Katli enda ber hann hér saman epli og appelsínur . Hvað er kolrangt ? Hér er mikilvægt að muna að tilvísun mín til 20 USD / MWst á einungis við um raforku frá Landsvirkjun . Og Landsvirkjun gefur það beinlínis upp að stóriðjan hér sé að greiða fyrirtækinu um 20 USD / MWst að meðaltali án flutnings . Þar að auki er hvergi í umræddri grein minni verið að bera saman epli og appelsínur . Heldur er þar alltaf sami ávöxturinn til umfjöllunar ; raforkuverð án flutnings . Þetta ætti hverjum lesanda greinar minnar að vera ljóst . Ágúst skrifar : CRU metur að meðal orkuverð til álvera á Íslandi sé nokkru hærra en Landsvirkjun gefur upp , eða um 30 USD / MWst . Það er 50% hærra en Ketill fullyrðir að álver á Íslandi séu að greiða . I þessari framsetningu virðist vera um að ræða einhver misskilning hjá Ágústi - sem þess vegna fipast í prósentureikningnum . Líklega eru það eplin og appelsínurnar sem eru ennþá að flækjast fyrir honum . Það er leitt að þurfa alltaf að vera að endurtaka sig , en enn og aftur minni ég á að í grein minni var ég ekki að fjalla um meðalverðið frá öllum orkufyrirtækjunum hér á Íslandi , heldur einungis frá Landsvirkjun . Og þar er meðalverðið til stóriðjunnar um 20 USD / MWst án flutnings ( og um 26 USD / MWst með flutningi ) . Talan 30 USD / MWst sem Ágúst nefnir þarna vegna Íslands , skv. CRU , er aftur á móti með flutningi og á þar að auki við meðaltal á raforkuverði allra orkufyrirtækjanna hér en ekki bara Landsvirkjunar . Þarna er Ágúst því að bera eplið sitt saman við appelsínuna hjá mér . Munurinn á þessum tveimur umræddu tölum ( 20 / 30 USD ) er vissulega 50% eins og Ágúst tiltekur . En þetta eru ósambærilegar tölur ; önnur er með flutningi og hin er án flutnings . Þar að auki á önnur talan við um orkusölu Landsvirkjunar , en hin talan er um orkusölu allra orkufyrirtækjanna hér ( og sú tala er vel að merkja áætluð en tala Landsvirkjunar er uppgefin staðreynd ) . Það er sem sagt Ágúst sem flækist í eplunum og appelsínunum - en ekki ég . Málið snýst um Landsvirkjun Til nánari skýringar skal tekið fram að ef við berum þá tölu CRU sem Ágúst vísar til , saman við raforkuverð Landsvirkjunar með flutningi , þá er verðmunurinn þarna um 15% . En ekki 50% . Umræddur prósentumisskilningur hjá Ágústi er sennilega til kominn vegna þess að hann hafi bara alls ekki lesið grein mína af nægilegri athygli . Það er svo umhugsunarefni af hverju Ágúst kýs að tala um að meðalverðið með flutningi á Íslandi sé skv. CRU 30 USD / MWst - þegar hann veit vel að Landsvirkjun gefur þarna upp u.þ.b. 26 USD / MWst og að grein mín fjallar einungis um Landsvirkjunarverðið . Þetta gæti kannski verið vísbending um einbeittan tilgang Ágústs til að afvegaleiða umræðuna . Hvað sem veldur , þá finnst mér að hann hefði átt að halda sig við orkuverðið sem Landsvirkjun gefur upp fremur en áætlun CRU . Því CRU er þarna ekki að fókusera á Landsvirkjun eins og ég gerði í minni grein . Meðalverðið í heiminum er miklu hærra en meðalverðið hér Okkur Ágúst greinir á um það hvert meðalverð er á raforku til álvera víðsvegar um heiminn . Af umræðum um skrif okkar undanfarna daga sé ég að þetta þykir mörgum lesendum undarlegt , því við erum í skrifum okkar báðir að vísa til gagna frá CRU . Um þetta skrifar Ágúst : [ Ketill ] heldur því fram að meðalorkuverð til álvera á Íslandi sé með því lægsta í heiminum þegar fyrir liggur að samkvæmt þeim gögnum sem hann vísar sjálfur til , upplýsingar CRU , þá greiða álver á Íslandi verð sem er um eða yfir meðalverði til álvera í heiminum . Eins og áður sagði er þarna misræmi milli okkar Ágústs . Mér sýnist nokkuð augljóst að í þessum samanburði okkar skiptir bersýnilega miklu að meðan ég var að lýsa meðalverðinu m.t.t. Landsvirkjunar þá var Ágúst að lýsa meðalverðinu m.t.t. Íslands ( allra orkufyrirtækjanna ) . Og þar studdist hann við tölu frá CRU , sem er miklu hærri en talan hjá Landsvirkjun . Þar að auki sýnist mér vera líklegt að ég sé að styðjast við nýrri upplýsingar en Ágúst og þá mögulega betri uppfærðar upplýsingar . Því skv. tölvupósti til mín styðst hann við skýrslu frá því í apríl , en mínar upplýsingar eru dagsettar síðla í maí . En fyrst og fremst skiptir þarna máli að ég er að fjalla um Landsvirkjun og miða við uppgefnar tölur Landsvirkjunar - en það gerir Ágúst ekki . Það slær mig svo alveg sérstaklega að Ágúst skrifar þarna að álver á Íslandi greiði „ verð sem er um eða yfir meðalverði til álvera í heiminum “ . Þetta er einfaldlega ekki rétt . Og það hlýtur Ágúst að vita . Og það er reyndar svo að a.m.k. allt frá aldamótunum síðustu hefur meðalverðið hér verið undir þessu heimsmeðalverði og stundum mjög langt þar undir . Niðurstaðan af öllu ofangreindu er sú að ég fór ekki með rangt mál í grein minni , né fór ég rangt með tölurnar um raforkuverð . Og ég setti tölurnar þar ekki fram með misvísandi hætti né heldur hagræddi ég tölum á nokkurn hátt . Umfjöllunin hjá Ágústi , sem er meira og minna í belg og biðu og inniheldur rangfærslur í minn garð , er að mínu mati bersýnilega gerð í þeim tilgangi að reyna að gera mig tortryggilegan og draga úr trúverðugleika mínum . Hver og einn lesandi verður að meta hvort sú tilraun hafi tekist hjá Ágústi og Norðuráli . En til að lesendur átti sig betur á málinu ætla ég nú að beina athyglinni sérstaklega að nokkrum mikilvægum atriðum , sem áríðandi er að lesendur hafi í huga : Meðalverð á íslenskri raforku til stóriðju fer hækkandi Vegna vangaveltna um meðalverð á raforku til álvera er skynsamlegt að líta til sem flestra og bestra gagna . Í þeim skrifum okkar Ágústs sem hér eru til umfjöllunar , litum við að því mér sýnist báðir til meðalverðs á mjög afmörkuðu tímabili . Þess vegna er mikilvægt að lesendur taki skrifum okkar beggja þar um með nokkrum fyrirvara . Því meðalverðið er sífellt að breytast og sveiflast . Í þessu sambandi má minna á álit Eftirslitsstofnunar EFTA ( ESA ) frá árinu 2011 . Þar kom fram að raforkuverðið til álveranna hér hafi um það leyti verið hið 14. lægsta í heiminum af 184 álverum . Og hið 3. lægsta í Evrópu af 32 álverum . Íslenska meðaltalið á raforku til álvera hefur vel að merkja hækkað eitthvað eftir þennan tíma - vegna nýs orkusamnings Landsvirkjunar við Rio Tinto Alcan vegna álversins í Straumsvík auk annarra smærri samninga . Og það er gleðilegt að meðalverð Landsvirkjunar til stóriðju hefur hlutfallslega farið hækkandi síðustu árin . En það stenst enga skoðun að meðalverðið hafi þar rokið úr þeim botni sem lýst er í skýrslu ESA og alla leið yfir heimsmeðaltalið . Meðalverðið hjá Landsvirkjun hefur vissulega farið þarna upp á við undanfarið , en er ennþá töluvert undir heimsmeðaltalinu . Meðalverð Landsvirkjunar 65 - 90% af meðalverðinu Um og upp úr aldamótunum var meðalverð Landsvirkjunar til stóriðju einungis u.þ.b. 65 - 70% af meðalverði raforku til álvera í heiminum ( sbr. árreikningar Landsvirkjunar og uppgefið sögulegt meðalverð frá CRU ) . Rétt rúmum fimm árum síðar , um 2006 - 07 , var staðan orðin mun jákvæðari og meðalverðið frá Landsvirkjun þá skyndilega komið rétt undir meðalverðið í heiminum . Meginástæða þessarar jákvæðu þróunar var hrein heppni . Þetta var sem sagt ekki sjálfbær hækkun í anda góðra viðskiptahátta , heldur voru þetta dagarnir þegar bóluhagkerfi heimsins blómstraði og álverð hækkaði upp úr öllu valdi . Þarna svínvirkaði sem sagt veðmálið sem fólst í hinni þáverandi útbreiddu álverðstengingu orkusamninganna hjá Landsvirkjun . En svo tók raunveruleikinn tökin á ný , álverð féll og Landsvirkjun húrraði aftur niður meðalverðlistann - vegna útbreiddrar álverðstengingarinnar . Með nýjum samningi Landsvirkjunar við Rio Tinto Alcan vegna álversins í Straumsvík 2010 urðu ákveðin vatnaskil þar sem álverðstenging var ekki í samningnum . Þar með var dregið verulega úr áhættu Landsvirkjunar . Í kjölfarið tók meðalverðið í raforkusölu Landsvirkjunar til stóriðju aftur að skríða upp á við í átt að meðalverði í heiminum . Þarna skiptir reyndar líka máli að umrætt meðalverð í heiminum hefur undanfarið verið að lækka og þar með koma til móts við meðalverð Landsvirkjunar ( þarna hafa allskonar breytur mikil áhrif , t.d. gengisfall rússnesku rúblunnar sem hefur snarlækkað orkuverð til margra álvera í Rússlandi ) . Ennþá er þó meðalverð Landsvirkjunar til stóriðju talsvert langt undir meðalverði til álvera í heiminum . Sá munur gæti aukist á ný ef orkuverð í heiminum fer upp á við . Fyrst og fremst er algert grundvallaratriði fyrir Landsvirkjun og Ísland að ná fram samningum sem skila verulegri aukningu í arðsemi af orkusölunni - ekki síst þegar stóriðjusamningar losna . Þá gæti hið ótrúlega jafnvel gerst ; að meðalverð Landsvirkjunar til iðnaðar næði heimsmeðaltali raforkuverðs til álvera . Vonandi hefur þó Landsvirkjun ennþá metnaðarfyllri markmið . Strönduð íslensk orka Okkur Ágústi hefur orðið tíðrætt um meðalverð á raforku til stóriðju . Úr því þetta er hér til umræðu er tilefni til að vekja athygli á því , að það vill svo til að jafnvel þó svo raforkuverð til álvera á Íslandi væri yfir meðalverði álvera í heiminum eða jafnvel yfir meðalverði til álvera í Evrópu - sem það þó er vel að merkja ekki eins og hér hefur áður verið nefnt - þá væri Ísland engu að síður í einhverri allra slökustu stöðunni í samanburði á orkusölu þjóða . Þetta er um margt dapurleg staðreynd . En stafar af því að íslensk orka hefur ekki átt og á ekki aðgang að mörkuðum þar sem hátt raforkuverð býðst . Orkan er strönduð . Áliðnaður leitar þangað sem hann fær ódýrustu orkuna . Það er ekki tilviljun að Ísland er stærsti álframleiðandi heims ( miðað við stærð þjóða ) . Ástæðan er lágt verð á raforku ; verð sem í áratugi hefur verið lægra en víðast hvar annars staðar í heiminum . Með þessu er ekkert verið að rægja áliðnaðinn , heldur bara benda á hið eðlilega samband álvera og orkuverðs ( þetta eðlilega samband stafar af því hversu óskaplega mikla raforku þarf til að vinna álið úr súrálinu ) . Meðalverð til álvera á Íslandi er táknmynd fyrir lítt arðsaman raforkugeira Það eru vissulega til lönd þar sem meðalverð á raforku til álvera er ennþá lægra en hér á landi ( þar er Kanada besta dæmið ) . En þegar svo háttar til , þá er það ávallt svo að miklu lægra hlutfall af raforkusölunni í viðkomandi landi fer til álvera en er hér á landi . Hér er þetta hlutfall alveg geysilega hátt ; um eða yfir 70% ( stóriðjan öll fékk hér um 77% af raforkunni 2014 ) . Það er sem sagt svo að sum lönd eiga auðvelt með að bjóða álverum raforku á mjög lágu verði , en njóta samt mjög góðrar meðalarðsemi af raforkuvinnslunni ( því hlutfall álvera í orkusölunni er ekki nærri því eins yfirgengilega hátt eins og hér á landi ) . Noregur er ágætt dæmi um slíkt land , auk Kanada og fleiri landa . Hér á landi er aftur á móti arðsemin í raforkuvinnslunni nánast dæmd til að verða kaffærð vegna hins mikla umfangs áliðnaðarins . Nema að það takist að hækka raforkuverðið hér til álveranna verulega -og / eða minnka hlutfall áliðnaðar í heildarnotkun á íslenskri raforku . Af fréttum undanfarin misseri og ár er augljóst að þetta er Landsvirkjun einmitt með að markmiði ( þ.e. að auka arðsemina ) . Það markmið er bæði skynsamlegt og eðlilegt og líka hagkvæmt fyrir þjóðina . Hið geysiháa hlutfall áliðnaðar hér á Íslandi er táknmynd um lítt arðsaman raforkugeira . Þess vegna er svo áríðandi að við skoðum af opnum huga öll tækifæri til fjölbreyttari raforkusölu . Og að við skiljum mikilvægi þess að nota tækifærið þegar raforkusamningar álvera renna út , til að beina orkunni í sem arðsamastan farveg . Þetta er afar mikilvægt að við höfum í huga , þegar við lesum fullyrðingar um að meðalverð á raforku til álvera á Íslandi sé hærra en í einhverjum öðrum löndum . Í slíkum samanburði má ekki gleymast hversu óvenju hátt hlutfall af raforkunni fer hér til álvera . Óróleiki hjá Norðuráli vegna framtíðarinnar ? Eitt af því jákvæðasta sem gerst hefur í íslensku efnahagslífi síðustu árin er að raforkuverð Landsvirkjunar til stóriðju og iðnaðar sem hlutfall af álverði hefur farið hækkandi . En það er mikilvægt að muna að sú jákvæða þróun er mestöll til komin vegna nýja raforkusamningsins við Straumsvík . Að auki skipta nýlegir samningar við önnur iðn - og þjónustufyrirtæki þarna líka máli , sbr. gagnaver , en þó fremur litlu enn sem komið er því hlutfallslega er þar ennþá um lítið orkumagn að ræða . Það hlutfall mun vonandi vaxa hratt . Álverið í Straumsvík er sem sagt farið að greiða verulega hærra raforkuverð . Álver Fjarðaáls og Norðuráls eru aftur á móti ennþá bæði að njóta raforkuverðs sem er með því lægsta í heimi . Þess vegna er Norðuráli / Century Aluminum nú afar mikið í mun að ástandið breytist ekki og að álverið á Grundartanga verði áfram sú dásamlega mjólkurkú hagnaðar sem verið hefur . Alcoa þarf aftur á móti ekki að vera að stressa sig yfir þessu í bili - því hinn risavaxni og álverðstengdi raforkusamningur Fjarðaáls gildir til 2048 ! Þarna eru geysilegur fjárhagslegir hagsmunir í húfi . Bæði fyrir Landsvirkjun og fyrir viðkomandi stóriðjufyrirtæki . Þegar raforkusamningur Century vegna Norðuráls rennur út , sér fyrirtækið fram á mjög mikla hækkun á raforkuverði ( sennilega á bilinu 50 - 100% ) . Þess vegna kom mér ekkert á óvart að greinarskrif mín um þetta mál legðust illa í stjórnendur Norðuráls - því þau skrif kynnu að leiða fólki í ljós hið svakalega lága orkuverð sem Norðurál greiðir fyrir orkuna frá Landsvirkjun . Almenningur á Íslandi gerir sér því miður ennþá litla grein fyrir þeim hagsmunum sem þarna er um að ræða . Hér verður þetta ekki rakið ítarlega , heldur látið nægja að minna á að hagsmunirnir þarna vegna mögulegrar hækkunar raforkuverðsins , ef Norðurál ætlar að viðhalda sinni framleiðslu , jafngilda nokkrum milljörðum ISK árlega og tugum milljarða ISK yfir samningstíma svona orkusamninga . Þarna er í reynd um að ræða auðlindaarðinn af íslensku orkulindunum . Stóra spurningin er hvert þessir tugir milljarða , sem orkuauðlindin getur þarna skilað aukalega í formi auðlindaarðs , munu renna . Norðurál og Landsvirkjun munu takast á um þetta í viðræðum um mögulega áframhaldandi orkusölu - í aðdraganda þess þegar orkusamningurinn rennur út . Stóra spurningin er hvort þessi geysilegu verðmæti renna í vasa eigenda Norðuráls ( þar sem stærsti hluthafinn gegnum Century er hrávörurisinn Glencore ) eða til Landsvirkjunar og þar með til íslenska ríkisins og íslensks almennings . Þá er að snúa sér að því sem Ágúst segir um samningstíma raforkusamnings Norðuráls og Landsvirkjunar : Ágúst skrifar : Ketill segir að orka sé að losna frá Norðuráli árið 2019 . Það er ekki rétt . Þessi orka er samningsbundin með sérstöku framlengingarákvæði í samningunum . Norðurál er að nota þessa orku í dag og ætlar að nota hana áfram um fyrirsjáanlega framtíð . Hún er því ekkert að losna – það er misskilningur Ketils . Þessi fullyrðing Ágústs er mjög athyglisverð . Því hún er beinlínis í andstöðu við þær opinberu upplýsingar sem liggja fyrir um raforkusamning Landsvirkjunar og Norðuráls . Í þessu sambandi má nefna að þann 30. apríl s.l. ( 2015 ) var eftirfarandi haft eftir Michael Bless , forstjóra Century Aluminum , í tengslum við uppgjör Century á fyrsta ársfjórðungi ársins : Ég leyfði mér að taka mark á þessum orðum forstjóra Century um að samningurinn rynni út 2019 ( expires in 2019 ) . En ef þetta voru rangar upplýsingar eða rangt eftir forstjóranum haft , væri vissulega gott ef Ágúst eða forstjóri Norðuráls eða forstjóri Century leiðrétti það . Og ekki síður gott ef þeir myndu upplýsa um það til hversu margra ári samningurinn hafi framlengst – að þeirra mati . Ég hef ekki séð neina fréttatilkynningu þess efnis ; hvorki frá Norðuráli eða Century , né frá Landsvirkjun . Að auki má svo vísa til heimasíðu Century Aluminum , þar sem nú segir orðrétt : Power is supplied from geothermal and hydro sources under various long-term contracts expiring between 2019 and 2036 . Þarna er aftur vísað til samningsins sem rennur út 2019 og ekkert minnst á framlengingarmöguleika . Samt heldur Ágúst því fram að orkusamningurinn við Landsvirkjun sé ekki að renna út 2019 ; slíkt sé bara tómur misskilningur og bull . Sem kann að vera rétt hjá honum en er þá mjög undarlegt í ljósi upplýsinganna frá Century . Það er líka tilefni til að vekja hér athygli á öðrum upplýsingum um lengd raforkusamningsins . Þar er um að ræða skýrslu sem iðnaðarráðherra lagði fyrir Alþingi í nóvember 2011 . Sú skýrsla ber titilinn Heildstæð orkustefna fyrir Ísland . Þar er m.a. birt yfirlit um það hvenær orkusamningar við stóriðjuna hér renna út ( sjá bls. 56 - 57 í skýrslunni ) . Í þeirri skýrslu segir að orkusamningur við Norðurál , sem nemi um 186 MW , renni út 2019 . Þetta er sama orkan og ég vísaði til í grein minni . Tekið skal fram að umrædd skýrsla var unnin af sérstökum stýrihópi sem í sat m.a . Orkumálstjóri landsins ; Guðni A. Jóhannesson . M.a. í því ljósi taldi ég mega treysta að umræddar upplýsingar um gildistíma raforkusamninganna væru réttar . Og að samningur Norðuráls við Landsvirkjun renni í reynd út 2019 . Einnig studdist ég við skýrslu sem Hatch vann vegna Norðuráls árið 2003 . Þar er raforkusamningi Norðuráls við Landsvirkjun lýst af verulegri nákvæmni . Enda var þessi skýrsla Hatch gagn í tengslum við fjármögnun Norðuráls vegna stækkunar álversins og því mikilvægt að í henni væri bæði nákvæmt og rétt farið með staðreyndir . Í þeirri skýrslu er ekkert minnst á tækifæri til framlengingar eftir 2019 , heldur segir þar orðrétt ( bls. 25 - 26 í skýrslunni ) : Enn og aftur er þarna talað um að raforkusamningur Landsvirkjunar og Norðuráls renni út árið 2019 ( validity of the original contract to 31 October 2019 ) . Af ofangreindu ættu allir að sjá að ég var í margfaldri góðri trú þegar ég áleit að raforkusamningurinn rynni út 2019 . Það virðist líka augljóst að býsna margt þurfi að leiðrétta í fyrri upplýsingagjöf Century . Það hlýtur t.d. að skipta marga hluthafa í Century Aluminum , sem er skráð í kauphöll vestra , talsverðu máli hvort helsta hagnaðareining fyrirtækisins kann að missa þriðjunginn af raforku sinni 2019 eða einhverjum árum síðar . Eftir umrædda fullyrðingu Águsts um að Norðurál hafi fullan aðgang að orkunni skv. samningnum við Landsvirkjun eftir 2019 , er áríðandi að Century útskýri undanbragðalaust öll atriði sem lúta að gildistíma raforkusamningsins . Þetta kann vissulega að hafa verið gert nýverið , en ég hef þó enga slíka fréttatilkynningu séð og fyrrnefndar upplýsingarnar á vefsíðu Century segja sitt . Lokaorð Með ofangreindum athugasemdum mínum tel ég mig hafa hrakið alla gagnrýni Ágústs á skrif mín . Ég vil svo líka vekja athygli á því að í allri sinni gagnrýni forðast Ágúst það eins og heitan eldinn að upplýsa um það hvaða raforkuverð Norðurál er að greiða miðað við álverð á hverjum tíma . Ef Norðurál vill áfram malda í móinn um raforkuverð og meðalverð og CRU , vil ég hvetja fyrirtækið til að koma hreinlega fram við þjóðina og birta samning sinn við Landsvirkjun . Strax og undanbragðalaust . Þá gætum við öll orðið betur upplýst og hætt að velta vöngum um bæði raforkuverðið og samningstímann . Ég efast um að Landsvirkjun hafi eitthvað á móti því að umræddur samningur yrði birtur - þó ég geti vissulega ekki fullyrt neitt um það . En ég fæ ekki séð að þessi gamli samningur geymi nein viðkvæm viðskiptaleyndarmál í huga Landsvirkjunar . Og hver er það þá sem þarf að halda í leyndina ? Álfyrirtækin á Íslandi eru í þægilegri stöðu . Þau starfa hér í bómullarumhverfi þar sem þau hafa t.a.m. aldrei þurft að birta neinar upplýsingar um hvað þau greiða fyrir risavaxna nýtingu á orkuauðlindum Íslendinga ; orkuauðlindir hvers nýting hefur óhjákvæmilega oft kallað á töluverð og jafnvel umfangsmikil umhverfisspjöll . En svo hika þessi sömu stóriðjufyrirtæki , í eigu erlendra stórfyrirtækja , ekki við að kalla það bull ef fram koma upplýsingar sem sýna að raforkuverðið til þeirra er mjög lágt . Nú reynir á hvort Norðurál taki áskorun minni og horfist í augu við þjóðina með þær upplýsingar uppi á borðum hvenær samningur fyrirtækisins rennur út og hvert raforkuverðið nákvæmlega er - með raforkuflutningi og án raforkuflutningsins . Þar með yrði þá óumdeilt hvert verðið er . Kannski ætti ég einfaldlega að birta þessar upplýsingar - því ég veit þetta . Ég held samt að það væri mun þrifalegra að Norðurál sjálft stigi það skref . Um gildistíma raforkusamningsins vil ég að lokum nefna það aftur að þar ber upplýsingum Ágústs ekki saman við það sem áður hefur komið fram um gildistíma samningsins . En ef það er rétt , sem Ágúst segir , að Century geti framlengt samninginn einhliða - og hafi eða hyggist gera það - þá eru það sannarlega slæm tíðindi fyrir íslensku þjóðina . Því það mun draga það ennþá meira á langinn að hér náist eðlileg og sanngjörn arðsemi af raforkuvinnslu Landsvirkjunar . Að síðustu vil ég hvetja lesendur þessarar greinar til að lesa einnig vandlega mína upphaflegu grein , sem skrif Ágústs eru sprottin af , svo og grein hans . Og ef einhver lesandi telur þá ennþá eitthvað óljóst í mínum skrifum hvet ég viðkomandi til að hafa samband við mig og óska nánari skýringa . Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar , stærstur hluti þeirra aðsendar greinar . Okkar tryggð er aðeins við lesendur . Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari .