Herra forseti . Ásamt stjórnarsáttmála og fjármálaáætlun eru fjárlög helsta vísbending um forgangsröðun ríkisstjórna . Stjórnarsáttmálinn var myndskreyttur með háleitum markmiðum . Nú átti að ná langþráðri , félagslegri sátt , auka jöfnuð og að ráðast í stórfellda innviðauppbyggingu . Það féll hins vegar á silfrið þegar fjármálaáætlun birtist . Ríkisstjórnarflokkarnir liggja of ólíkt á hinu pólitíska litrófi til að bjartsýnar vonir um eitthvað jákvætt geti ræst . Fjármálaáætlun var byggð á sandi , m.a. vegna ofmats á stöðugleika krónunnar . Samkvæmt fjármálaáætluninni átti samneyslan sem hlutfall af landsframleiðslu þar að auki að minnka þrátt fyrir loforð um mikla innviðauppbyggingu og breytta aldurssamsetningu þjóðarinnar . Verkalýðsfélögin gagnrýndu áætlunina harðlega og Öryrkjabandalagið kallaði hana ávísun á fátækt og eymd . Þrátt fyrir fjölmargar viðvaranir hélt ríkisstjórnin þó sínu striki og lagði svo fram meingallað fjárlagafrumvarp . Í góðæri á að gera of lítið fyrir hópa sem setið höfðu eftir í mörg ár . Samfélagsfjárfestingar eru of litlar og ekkert er heldur skeytt um að afla tekna fyrir loforðum eða til að eiga möguleika á að verja velferðarkerfið þegar það fer að kólna . Nokkrum dögum eftir framlagninguna kom líka í ljós að allt var óskhyggja , krónan byrjaði að síga og forsendur brustu . Frumvarpinu var samt sem áður ýtt áfram án þess að meiri hluti fjárlaganefndar gerði nokkrar lagfæringar . Þegar kom að 2. umr. var manni fyrst öllum lokið . Ríkisstjórnin sjálf gerði vont frumvarp enn verra , dró úr framlögum til öryrkja , til aldraðra , í húsnæðisstuðning , hjúkrunarheimili , framhaldsskóla og ýmislegt fleira . Alþýðusambandið segir í sinni nýjustu umsögn , með leyfi : „ Fyrirséð er að núverandi stefna stjórnvalda er ósjálfbær þegar hægja tekur á vexti í efnahagslífinu . Alþýðusamband Íslands mun aldrei sætta sig við að launafólki , öldruðum og öryrkjum verði gert að axla byrðarnar af óábyrgri ríkisfjármálastefnu . Það er óásættanlegt að stjórnvöld mæti ekki kröfum verkalýðshreyfingarinnar og nýti tækifærið til að ráðast í þau miklu verkefni sem bíða ; að stórbæta lífskjör , styrkja velferðina og tryggja almenningi gott húsnæði á viðráðanlegum kjörum . “ Ég hélt satt að segja að ríkisstjórnin myndi sjá að sér og draga lækkunina til baka . Hún hafði nægan tíma til þess en hlustar ekki á þjóðina . Við hér inni munum bráðum halda í jólafrí og borð okkar munu svigna , en mjög margir kvíða jólunum . Það er í rauninni absúrd að fylgjast með félagshyggjuflokki í ríkisstjórn sem kemur lítið til móts við verkalýðshreyfinguna þegar við horfum fram á hörðustu kjaraviðræður í 25 ár , og hann reynir jafnvel að réttlæta ósköpin . Framlög til öryrkja lækka frá því sem boðað var fyrir tveimur mánuðum . Hjúkrunarheimilin þurfa áfram að búa við óviðunandi rekstrarskilyrði og heilbrigðisstofnanir úti á landi sömuleiðis . Stórátak í húsnæðismálum er hvergi að sjá og húsnæðisstuðningur lækkar meira að segja örlítið milli ára . Þá stendur enn til að auka skerðingu barnabóta hjá millitekjuhópum og lægri upphæð mun renna til vaxtabóta á næsta ári en til stóð á yfirstandandi ári . Aldraðir þurfa að bíða og sjúkrahúsþjónustan þarf miklu meiri fjármuni til að mæta þeim markmiðum sem stjórnvöld hafa þó sett sér í þessum málaflokki . Það er nöturlegt að horfa upp á skort á viðleitni til að mæta þeim sem búa við verst kjör og viljaleysi til að ráðast gegn ójöfnuði . Ríkisstjórnin tekur ekkert mark á margítrekuðum og nýjum niðurstöðum helstu stofnana heims sem sýna að samfélögum farnast best sem búa við mikinn jöfnuð . Þar ríkir hagvöxtur , þar eru framfarir . Og jöfnuður er líka besta tryggingin fyrir hagsæld og friði . Hér duga engin vettlingatök . Við verðum að tryggja að auðnum , sem verður til vegna harðduglegs fólks og tækniframfara , verði skipt með sanngjarnari hætti . Ef skilningur stjórnvalda á erfiðleikum lág - og jafnvel millitekjufólks eykst ekki mun einfaldlega verða verulega erfitt að ná fram nýjum kjarasamningum . Verkalýðshreyfingin og atvinnulífið hafa beinlínis sagt að úrbætur og átak í húsnæðismálum sé lykillinn að því að það lánist . En þá dugar ekki að stofna bara enn einn starfshópinn . Samfylkingin hefur lagt fram lausnir á húsnæðisvandanum í átta liðum sem unnar voru með og eftir ábendingum frá sveitarfélögum , verkalýðshreyfingunni og Íbúðalánasjóði . Þær bíða hér afgreiðslu en ráðherra málaflokksins ómakaði sig ekki einu sinni í þingsal , hvorki til að hlusta á framsöguna né til að taka þátt í umræðu . Kjarabætur síðustu ára hafa einfaldlega brunnið upp vegna hækkunar á húsnæðiskostnaði . Við verðum að tryggja almannahagsmuni launafólks fram yfir sérhagsmuni . Það er beinlínis óforskammað að afhenda nú stórútgerðum milljarða jólagjöf meðan framlög til viðkvæmra hópa eru skert milli umræðna hér . Í skattamálum vantar svar við kröfum um aukinn jöfnuð . Frá 2004 hafa álögur á lægstu laun hækkað meðan byrðar þeirra hæst launuðu hafa lést . Engin tilraun er gerð til að vinda ofan af þessu eins og hefði mátt ætla með VG í ríkisstjórn . Herra forseti . Samfylkingin hefur lagt fram breytingartillögur sem miða að því að laga vond lög og leggja til örlítið meira réttlæti . Við höfum bent á leiðir til að fjármagna þær án þess að byrðar á lág - eða millitekjufólk aukist . Gagnrýni okkar og breytingartillögur grundvallast fyrst og fremst á að okkur er fullkomlega misboðið fyrir hönd þeirra hópa sem hafa það býsna skítt , ná ekki endum saman og lenda í stórkostlegum erfiðleikum ef eitthvað óvænt hendir . Þeir hafa ekki notið góðæris síðustu ára eins og við hin sem erum með feikilega háar tekjur . Við leggjum í stuttu máli til aukin framlög til öryrkja , í stofnframlög háskóla , til aldraðra , í barnabætur , heilbrigðisstofnanir úti um land , hjúkrunarheimili og í baráttunni gegn skattsvikum . Um þetta hlýtur a.m.k. félagshyggjufólk í salnum að vera sammála . Herra forseti . Að lokum vil ég auglýsa eftir framtíðarsýn ríkisstjórnar sem heldur um stýri skútunnar þegar við erum á fleygiferð inn í framtíð sem þarf síðast en ekki síst að byggjast á frumleika , áræðni og nýsköpun .