16 MORGLW'BLAÐIÐ . FÖSTL'DAOUR 28 . OKTOBER 1977 fltatgissiMafeifr Útgefandi Framkvæmdastjóri Ritstjórar Ritstjórnarfulltrúi Fréttastjóri Auglýsingastjóri Ritstjórn og afgreiðsla Auglýsingar hf . Árvakur , Reykjavik . Árni Garðar Kristinsson . Aðalstræti 6 , simi 10100 . Aðalstræti 6 , simi 22480 . Lagfæringar á lögum um verkfallsrétt Nú þegar kjarasamning - ar hafa verið undirritaðir milli ríkisvaldsins og BSRB , vopnin hafa verið slíðruð og friður tryggður , er ekki úr vegi að vikja nokkrum orðum að framkvæmd verkfalls BSRB og deilum , sem upp komu meðan á þvi stóð . Fyrstu viku verkfallsins voru aðgerðir verkfallsnefndar BSRB gagnrýndar mjög á þeirri forsendu , að verkfalls - nefndin og einstakir verk - fallsverðir hefðu tekið lögin í eigin hendur og sýnt virðing - arleysi gagnvart ákvörðunum kjaradeilunefndar , sem lög - um samkvæmt er æðsti dóm - stóll i þeim málum . sem varða , hverjir vinna skuli í verkfalli opinberra starfs - manna og hvaða verk skuli framkvæma . Eftir að verkfall opinberra starfsmanna hafði staðið í viku varð töluverð breyting á vinnubrögðum verkfallsfor - ystu BSRB , enda þótt ekki væru þau gagnrýnislaus sið - ari vikuna . Ljóst varð þó , að verkfallsforysta BSRB hafði gert sér grein fyrir , að of langt var gengið fyrri vikuna og er það í sjálfu sér góðs viti , að þá skyldi verða nokkur breyting á framkvæmd verk - fallsins , þótt ekki yrði hún nægjanleg . Þrátt fyrir það , að fram - kvæmd verkfalls BSRB hafi smátt og smátt farið í rólegri farveg en fyrst . í stað , eru margir þeirrar skoðunar , að nauðsynlegt sé að gera nokkrar breytingar á þeim lögum sem kveða á um verk - fallsrétt opinberra starfs - manna , ekki í því skyni að ganga á bak þeirra samninga , sem ríkisstjórnin gerði við BSRB um þennan verkfalls - rétt . heldur til þess að gera ákveðin lagaákvæði skýrari og afdráttarlausari , þannig að ómogulegt sé að upp komi deilur um hvernig skilja beri þessi lagaákvæði . Slíkar lag - færingar á lögum yrði öllum til hagsbóta , einnig BSRB vegna þess að þá vissu allir aðilar , að hverju þeir ganga í verkfalli og ekki hægt að hafa uppi gagnkvæmar ásakanir um lagabrot . Þess vegna ætti það ekki síður að vera áhuga - mál BSRB en ríkisvaldsins , að slikar lagfæringar verði gerðar . Matthías Á. Mathie - sen , fjármálaráðherra , lýsti því yfir þegar eftir undirritun samninga í viðtali við Morg - unblaðið , að hann teldi nauð - synlegt að gera slíkar breyt - ingar á löggjöf til þess að gera þau lagaákvæði , sem að þessu lúta skýrari og ákveðn - ari Helgi V. Jónsson , for - maður Kjaradeilunefndar , sem svo mikið mæddi á í þessu fyrsta verkfalli opin - berra starfsmanna tók í sama streng i viðtali við Morgun - blaðið sl. miðvikudag , er hann sagði : ,, Ég held að það sé rétt að lagfæra lögin , gera þau skýrari varðandi alla framkvæmd verkfallsins og einnig út frá þvi , hvað hin óskráðu lög verkfallsins eigi að ná langt , t.d. til þess að það sé á hreinu fyrir verkfalls - menn , hve langt þeir megi ganga . " Síðan víkur Helgi V. Jónsson að ýmsum atriðum , sem hann telur nauðsynlegt að lagfæra í lögunum . Hann bendir á , að vafasamt sé , hvort lögin geri ráð fyrir , að BSRB eða verkfallsnefnd geti veitt undanþágur , þar sem BSRB geti ekki einhliða skyldað ríkissjóð til greiðslu launa þess starfsfólks , sem framkvæmir slíkar undanþág - ur . Hann víkur að því , að skilgreina þurfi nánar hug - takið „ nauðsynleg öryggis - varzla " og „ heilsugæzla " og segir , að komi upp ágreining - ur sé nauðsynlegt að til sé dómstóll , sem afgreiði mál tafarlaust , því að í Ijós hafi komið , að lögbannsaðgerðir dugi ekki . Allt er þetta ihugunarefni og eðlilegt og nauðsynlegt að nokkrar umræður fari fram um þessi mál nú í kjölfar kjarasamninganna . Sjálfsagt er að samráð verði haft við BSRB um slíkar lagfæringar . Lögin voru sett í samráði við BSRB og samkvæmt samn - ingum milli samtakanna og ríkisstjórnarinnar og þess vegna er eðlilegt að lagfær - ingar á lögunum verðí einnig gerðar í samráði við BSRB , enda tilgangurinn með slík um lagfæringum eins og fyrr segir , ekki að ganga á bak þeirra samninga sem gerðir hafa verið um verkfallsrétt - inn , heldur einvörðungu að koma í veg fyrir árekstra af því tagi , sem of mikið var um í verkfalli opinberra starfs - manna á dögunum . Það er nauðsynlegt , að umræður geti farið fram um þessi efni með málefnalegum hætti , að menn rjúki ekki upp og hafi uppi stóryrði vegna þessara sjónarmiða , heldur þvert á móti að ganga að slikum um - ræðum með því hugarfari , að það er öllum í hag , ríkisvald - inu , BSRB og almenningi í landinu , að lagaákvæði séu skýr um það , hvað megi og hvað megi ekki í verkfalli af þessu tagi , þannig að fólk geti gengið að því sem vísu hvað stöðvast og hvað ekki , hvað sé löglegt og hvað ekki , ef til verkfallsaðgerða kemur af hálfu opinberra starfs - manna í framtíðinni . K-dagsnefndin er skipuleggur söluna um landið . Frá vinstri : Reynir Eyjólfsson , Ásgeir B. Guðlaugsson , Axel H. Bender , Eyjólfur Sigurðsson , form , Björn Baldvinsson , Jón K. Ólafsson og Ólafur Kristinsson . Á myndina vantar Birgi Vigfússon . Á LAUGARDAGINN 29 október heldur Kiwanishreyf - ingin á íslandi sinn annan K-dag , sem verður eins og sams konar dagur árið 1974 helgaður málefnum geð - sjúkra og er kjörorð dagsins . . Gleymum ekki geðsjúkum " . Verkefni dagsins verður fyrst og fremst að afla pen - inga til hjálpar geðsjúkum og ennfremur kynning á vanda - málum þeirra Verður pen - inganna aflað með þvi að selja lykilmn , sem er merki liknarstarfs Kiwanishreyfing - arinnar á íslandi , og fer salan fram um allt land an tíma . að jafnaði 8 — 12 saman í senn Laun eru greidd í samræmi við afköst , allt upp í 60% af Iðju - taxta . en á móti laununum kemur ýmis þjónusta sem sjúklingarnir njóta i spitalanum Á fundinum hélt Tómas Helgason erindi um nauðsyn slíks starfsvett - vangs fynr sjúklinga i endurhæting - arskyni . þar sem vinnan er i sam ræmi við getu hvers og eins . launuð og jafnframt þjálfun fyrir starf á hinum frjálsa vmnumarkaði Auk þess sem með slikri starfsemi væru moguleikarnir meiri á að meta starfsgetu hyers og eins og það sem hefur mjög mikið að segjn er það að sjúkhngarnir sjá nrnngur nf starfi sinu . en þnð hvetur þá mjög til dáða Hann sagði að þáttur Kiwanis - 99 Gleymum ekki 99 geðsjúkum — er kjörorð Kiwanismanna , sem standa fyrir fjársöfnun með merkjasölu á laugardaginn Til kynningar á þeirri starf - semi sem Kiwanismenn hafa þegar stuðlað að til hjálpar geðsjúkum , kölluðu forráða - menn hreyfingarinnar saman blaðamannafund i gær ásamt Tómasi Helgasyni , prófessor í geðlækningum . Kynmngarfundurinn fór fram í Bergiðjunni , sem er á vegum Kleppsspítalans og sjálfstæð deild þar sem sjúklingum er veitt tækifæn til að þjalfast við verksmiðjuvinnu . Á árinu 1975 gáfu Kiwanismenn Kleppsspitalanum hluta af ágóða merkjasölu sinnar frá árinu 1 9 74 til að þæta aðstöðuna fynr arðþæra starfsþjálfun Vorið 1976 komst framleiðsla á vegghlutum á skrið í Bergiðjunni og lagði Geðverndarfél - ag íslands einnig' fram fé til að greiða stofnkostnað við þessa starf - semi . Á þvi rúma ári , sem verksmiðj - an hefur starfað , hafa 46 sjúklingar starfað við hana i mismunandi lang - Vistmenn við steypuvin eininga í verksmiðjunni . nu manna i uppbyggingu starfseminnar væri ómetanlegur , en þeir stóðu að öllum kostnaði af framleiðslutækjun - um i Bergiðjunni Hann sagði jafn - framt að frekari aðstöðu skorti , sem þyði upp á fjölbreyttan viðfangsefni fyrir sjúklinga Ákveðin tengsl væru milli spitalanna ýmissá fynrtækja i Reykjavík þar sem tekið væri tillit til starfshæfni sjúklinganna og þau þjónuðu þannig sem eins konar end - urhæfingarstöð Þetta væru kallaðir verndaðir vinnustaðir , en n þeim eru minni kröfur gerðar til sjúklinganna . en annarra starfsmanns . Beryiðjan hefði verið skref i rétta átt en frnm - leiðslu iðjunnar hafa engir aðrir aðil - ar n boðstólum á hinum frjálsa markaði Jóhdnnes Siguiðssun , idfvnki uy forstóðumaður Beryiðjunnar , kynnti starfsemi þá sem þar fer fram fyrir blaðamönnum . Hann sagði að upp - hafsmaður hennar hefði venð Bald - ur Skarphéðinsson , umsjónarmaður á spitalanum Siðan hefði starfsemin verið aukin nokkuð i Bergiðjunni eru framleiddir veggjahlutar eða ein - ingar sem eru viðhaldsfriar og að mestu unnar með handavinnu Jó - hannes sagði að reynt væri að halda sem mest upp á handavinnuna og væri vinnan við hæfi bæði kvenna og karla Framleiðslan hefði ekki verið auglýst . en hann nefndi barna - heimilið á Vifilsstöðum sem dæmi um byggingu úr þessari framleiðslu Bergiðjunnar Ennfremur hefðu end - urbætur vertð gerðar með henni í yauila spitalanuni oy I kafftstofu sjúklinganna eru veggirnir klæddir henni að innan Sjúklingarnir störf - uðu þarna undir leiðsögn iðnaðar - manna Öll vinna á staðnum væri lík þvi sem gerist úti á hinum frjálsa vinnumarkaði og því með hjálp tækjakostsins mjög ákjósanleg end - urhæfingarstöð Á fundinum héldu Eyjólfur Sig - urðsson fyrir hönd Kiwanishreyfing - arinnar og Ólafur Jensson umdæm - isstjón hreyfifigarinnar um fjársöfn - un þeirra kiwamsmanna Árið 1974 seldu þeir yfir 40 þúsund lykilmerki og af ágóða af sölunni runnu 3 2 milljómr til geðsjúkra 600 þúsund krónur fóru i tækjakaup til geðdeild - ar Akureyrarspítala og 2 6 mill | ónir til vinnustofunnar á Kleppsspitalan - um . Ólafur sagði að lyklinum i merk - inu sem selt verður fylgi ákveðinn boðskapur Allir íslendingar þekktu til þéirra margvíslegu vandamála' sem geðsjúkir eiga við að striða og gerðu sér grein fyrir þvi að þeir þyrftu á aðstoð að halda Mikið vantaði enn á að geðsjúkir fengju þá læknisþjónustu og endurhæfingu sem þeim beri Væri á þvi orðugleik - ar vegna fjárskorts Það væri þvi von Kiwanismanna að íslendingar legðu sitt af mörkum til aðstoðar þeim við lausn þessara vandamála á laugar - daginn næsta íbúðarhús á Seltjarnarnesi sem byggt er úr veggjaeiningum Bergiðjunnar .