ÞYNGRA EN TÁRUM TAKI Birtist í helgarblaði Morgunblaðsins 19 / 20.09.15 . Leifsstöð átti að verða íslenskari en nokkru sinni . Ef ég man rétt þá voru þessi boð látin út ganga þegar sefa þurfti okkur sem gagnrýndum að Kaffitári og fleiri íslenskum fyrirtækjum væri bolað út úr Leifsstöð . Í staðinn komu Joe and the juice og öll hin fyrirtækin sem maður sér á flugvöllum um heim allan . Hann virðist vera furðu lítill og lokaður þessi heimur , flughafnaheimurinn ; einhæfur og staðlaður . Eflaust finnst mörgum þetta vera í góðu lagi og jafnvel hallærislegt að bera hag íslenskra fyrirtækja fyrir brjósti . Hvað þá að vilja gera íslenskum fyrirtækjum hærra undir höfði en öðrum á okkar heimavelli . Mér finnst það ekki hallærislegt , heldur sjálfsagt að í höfuð flughöfn Íslands séu heimamenn hafðir í fyrirrúmi . Ekki síst ef þeir hafa staðið sig sérlega vel en annað verður ekki sagt um Kaffitár . Í tengslum við svokallaða Þjóðarsátt fyrir aldarfjórðungi var hrint af strokkunum átaki um að kaupa íslenskt . Markmiðið var að efla íslenska framleiðslu og þar með íslenskt atvinnulíf . Atvinnuleysi var byrjað að banka uppá og samfélaginu þótti það bera ábyrgð sem samfélag . Auðvitað voru þau til þá sem sögðu að bannað væri að fara út í búð nema með bundið fyrir augu , að öðru leyti en því að kíkja á verðmiðann . Ekkert samfélagsrugl takk , markaðurinn ráði ! Ég held að þau sem vilja láta hugsa á samfélagsvísu séu ennþá til og sennilega fleiri en margan grunar . Og getur ekki verið að þegar allt kemur til alls vilji margir á markaðstorginu , hvar sem það er að finna , einmitt fá að njóta fjölbreytilegs vals ; að fjölbreytileikinn sé með öðrum orðum markaðsvænn . En þetta gerist ekki af sjálfu sér . Jafnvel þótt fyrirtæki bjóði upp á góða vöru og þjónustu á samkeppnishæfu verðlagi eru því allar bjargir bannaðar ef því er meinaður eða torveldaður aðgangur að markaðstorginu . Og þegar plássið er takmarkað skiptir máli á hvaða forsendum er úthlutað . Segir ekki skynsemin að gott sé fyrir íslenskt samfélag að efla íslenskt atvinnulíf ? Og er það ekki beinlínis góður bisniss fyrir ferðamannasamfélag að rækta sérkenni sín auk þess sem augljóst er að fyrir bragðið verður heimurinn líka skemmtilegri ! Fjölbreyttur heimur er eftirsóknarverðari en einhæfur heimur . Ég sannfærðist um það á sínum tíma að einmitt þetta vekti fyrir stjórnendum Leifsstöðvar , að sýna sérkenni Íslands og greiða götu íslenskra frumkvöðla - líka þeirra sem vinna ofan i okkur kaffið og meðlætið . Niðurstaðan varð ekki sú . Brottrekstur Kaffitárs , Epals , sjálfs merkisbera íslenskrar hönnunar ( ! ) og fleiri íslenskra fyrirtækja úr Leifsstöð er táknrænn um vegferðina þangað sem heimurinn stefnir hraðbyri : Risakeðjur og einhæfni . Eftirsóknarvert ? Nei , þess vegna fyrirsögnin .