Þingstörf hefjast - samið við Háskóla Íslands Alþingi var sett við hátíðlega athöfn föstudaginn 1. október og mánudaginn 4. október flutti forsætisráðherra stefnuræðu sína . Daginn eftir var síðan fyrsta umræða um fjárlagafrumvarpið fyrir árið 2000 og lauk henni þann dag og var frumvarpinu vísað til fjárlaganefndar miðvikudaginn 6. október . Eins og þessi upptalning ber með sér hófst alþingi með skipulegum hætti og á skömmum tíma var helsta máli þingsins fram að áramótum , fjárlagafrumvarpinu , vísað til nefndar . Umræður um frumvarpið leiddu ekki í ljós mikinn ágreining um meginstefnu í efnahagsmálum , enda hefur árangur undir forystu ríkisstjórnarinnar verið á þann veg , að varla er unnt að gera betur . Helsta gagnrýni á fjárlagafrumvarpið er á þann veg , að hinn mikli afgangur , sem þar er ráðgerður hefði átt að koma til sögunnar á þessu ári . Þá er fundið að því , að útgjöld vegna barnabóta lækka , en það á rætur að rekja til þess að tekjur fólks hækka svo mikið , að það missir réttinn til bótanna . Forsætisráðherra benti á , að eins mætti skamma ríkisstjórnina fyrir að draga úr útgjöldum til atvinnuleysisbóta , en það á augljóslega rætur að rekja til þess , að atvinnuleysi hefur minnkað . Umræður um stefnuræðu forsætisráðherra voru með hefðbundnum hætti . Stjórnarandstaðan hefur ekki náð sér á strik eftir kosningarnar sl. vor og er ljóst , að enn hafa vinstri menn ekki gert það alveg upp við sig , hvernig þeir ætla að skipa sér í fylkingar í framtíðinni . Sumir ætla , að enn eigi eftir að kvarnast út úr fylkingunni og einhverjir þingmenn hennar muni ganga til samstarfs við vinstri / græna eins og Ární Þór Sigurðsson borgarfulltrúi ákvað að gera , en hann hefur verið mjög handgenginn Svavari Gestssyni , sem kvaddi stjórnmálin á síðasta vetri og sat lengi á girðingunni en ákvað að fylgja ekki félaga sínum Steingrími J. Sigfússyni heldur lýsti stuðningi við fylkinguna . Töldu margir , að Svavar gerði þetta til að stuðla að friði innan R-listans í borgarstjórn Reykjavíkur , þar sem Guðrún Ágústsdóttir kona hans var í virðingarsæti sem forseti borgarstjórnar . Nú er sem sagt ekki lengur hugsað með þessum hætti , þegar Árni Þór fer til vinstri / grænna og fær mikla skömm fyrir frá Grósku og öðrum talsmönnum fylkingarinnar . Raunar er meira spennandi að fylgjast með því sem gerist hjá R-listanum en á alþingi , þegar menn spá í spil vinstrisinna á komandi mánuðum . Ingibjörg Sólrún Gísladóttir hefur ekki áunnið sér vinsældir meðal allra samstarfsmanna sinna í borgarstjórninni með því að snúast gegn virkjanaáformum á Eyjabökkunum . Áður hefur því verið haldið fram á þessum vettvangi , að Alfreð Þorsteinsson , borgarfulltrúi framsóknarmanna , hefði sterk pólitísk tök á Ingibjörgu Sólrúnu . En hvernig fer með þann stuðning , ef borgarstjóri snýst gegn virkjunum á Austurlandi og ýtir jafnframt undir þá skoðun , að hún ætli að hverfa til starfa í landsmálum í því skyni að gera hlut Framsóknarflokksins sem verstan ? Fullyrt skal , að fjölmiðlar fjalli aðeins um yfirborð þeirra átaka , sem í raun eiga sér stað meðal íslenskra vinstrisinna og vandræðin innan flokka þeirra . Fylkingin er forystulaus og til marks um vandræðaganginn er talið um að Stefán Jón Hafstein verði þar forystumaður en Margrét Frímannsdóttir , talsmaður fylkingarinnar , hefur ýtt undir það tal , líklega helst til að skaprauna Ingibjörgu Sólrúnu , því að þau Stefán Jón höfða til svipaðs hóps fólks meðal vinstrisinna . Vandræði vinstrisinna eru ekki bundin við Ísland , því að víða annars staðar í Evrópu berjast þeir innbyrðis af mikilli hörku . Ágreiningurinn innan forystu þýskra jafnaðarmanna blasir við öllum . Gerhard Schröder á mjög undir högg að sækja og tapar hverjum kosningunum eftir aðrar . Er þó minna gert úr því en þegar hallaði undan fæti hjá Helmut Kohl og hafði hann þá setið í næstum 20 ár við völd . Sömu sögu er að segja um vinstrisinna í Bretlandi , þeir eru síður en svo á eitt sáttir . Ég las til dæmis mikla árasargrein á Tony Blair í þann mund sem þing breska Verkamannaflokksins var að hefjast , þar var hann sakaður um að vega að hugsjónum flokksins , vera andvígur öllum þorra flokksmanna og vilja í raun uppræta sterkustu stoðir flokksins . Þetta var ekki eftir hægrisinnaðan andstæðing heldur Roy Hattersley , sem á sínum tíma var einn af ráðherrum Verkamannaflokksins og í fremstu röð hans . Þriðjudaginn 5. október rituðum við fjármálaráðherra og Páll Skúlason , rektor Háskóla Íslands , undir samning um fjárhagsleg samskipti HÍ og ríkisvaldsins . Með því má segja , að stigið hafi verið lokaskref í mestu breytingum á samskiptum ríkisins og háskólans frá því að hann var stofnaður árið 1911 . Hefur þó ekki verið mikið fjallað um þetta á opinberum vettvangi , líklega vegna þess hve friðasmlega hefur verið staðið að lausn þeirra viðkvæmu mála , sem þarna hafa verið til umræðu . Ég gaf þennan sama dag út reglur um það við hvað skuli miðað , þegar hugað er að fjárveitingum ríkisins til skóla á háskólastigi . Allt háskólanám hefur verið flokkað og settir á það verðmiðar , ef þannig má að orði komast . Verður nú gengið til samninga við aðra háskóla á þessum forsendum og að því er stefnt , að fjárhagsleg samskipti við þá alla byggist á þessum almennu reglum . Í fjárlagafrumvarpinu er að finna nákvæma greinargerð um það , hvernig staðið er að fjárveitingum til franhaldsskóla á grundvelli samninga og reiknireglna , sem gilda um þá . Hafa slíkar upplýsingar um einstaka skóla aldrei verið birtar áður . Er ætlunin að framvegis verði með sama hætti unnt að fylgjast með kostnaði við nám í háskólum . Samningar við stofnanir hafa það meðal annars í för með sér , að fjármál þeirra er lögð fyrir alþingi með öðrum hætti en áður . Aðilar , sem gert hafa með sér samning , eru einnig búnir að skuldbinda sig til að ræða sín á millli um þau mál , sem undir samninginn falla og koma sameiginlega fram til að verja samninginn . Allir slíkir samningar eru af ráðherra gerðir með fyrirvara um samþykki alþingis , því að fjárveitingavaldið er hjá því , hins vegar hefur alþingi ekki forsendur til að breyta efni samninga , sem aðilar hafa gert sín á milli . Samningurinn við Háskóla Íslands er um kostnað vegna kennslu í skólanum en snýst ekki um rannsóknaþáttinn í starfi skólans . Hefjast bráðlega viðræður um hann .