Nú ætti loðnuvertíð að vera að hefjast og loðnuspenningur í hámarki , en því er ekki að heilsa . Ekki er úr vegi að líta stuttlega yfir sögu loðnuveiðanna og velta fyrir sér þróuninni . Fyrstu fyrirliggjandi tölurnar um loðnuveiði við landið eru frá árinu 1963 . Þá komu þúsund tonn á land . Loðnuveiðarnar fóru hægt af stað en jukust mikið eftir 1973 , en þá berast yfir 400 þúsund tonn á land . Síðan fór aflinn upp undir milljón tonn árið 1979 . Almennt mátti treysta á loðnuveiði þegar þarna var komið sögu en þó voru undantekningar frá því eins og á árinu 1982 þegar lítil loðna var veidd og á árinu 1991 þegar veiðin var ekki nema liðlega 250 þúsund tonn . Stærsta loðnuárið var hins vegar árið 1997 en þá komu 1,3 milljón tonn á land . Síðustu ár hefur veiðin verið mun minni en áður . Árið 2009 fór veiðin niður í 14 þúsund tonn og frá þeim tíma má segja að loðnuvertíðir hafi verið svipur hjá sjón . Nú er eðlilegt að spurt sé hverju er um að kenna ? Hvers vegna skilar loðnan sér ekki eins og hún gerði áður ? Er stærri þorskstofn að taka meira til sín ? Hvaða áhrif hefur fjölgun hvala á stofninn ? Er hlýnun sjávar að valda breytingum á göngumynstri loðnunnar ? Við upptöku á nýrri aflareglu á árinu 2015 lá fyrir að stórauka þurfti rannsóknir á loðnustofninum til að tryggja skynsamlega nýtingu hans til framtíðar . Loðnan hefur orðið verðmætari og verðmætari með aukinni áherslu á vinnslu hennar til manneldis og áhrif hennar í hagkerfinu hafa aukist . Loðnuhrogn seljast dýru verði og eins fryst hrygna ásamt því að verð á mjöli og lýsi hefur hækkað mikið . Samstarf útgerða og Hafrannsóknastofnunar við loðnurannsóknir undanfarinna ára hefur verið farsælt og hafa útgerðirnar samræmt búnað í skipum sínum við búnað hafrannsóknaskipanna þannig að þau megi nýta við rannsóknir og mælingar á stofninum . Þrátt fyrir að hin nýja aflaregla kalli á auknar rannsóknir virðast menn ekki hafa gert ráð fyrir þeim kostnaðarauka sem auknar rannsóknir fela í sér . Nú er mikilvægt að menn setjist niður , fari yfir stöðu mála og geri áætlanir um loðnurannsóknir á komandi tímum . Það gengur ekki þegar komið er að loðnuvertíð að allt sé í óvissu varðandi það hver eigi að kosta rannsóknir á einhverjum dýrmætasta nytjastofni þjóðarinnar . Hinn 7. janúar sl. náðist samkomulag um að Hafrannsóknastofnun greiði helming kostnaðar við loðnuleit og mælingar veiðiskipa . Munu útgerðirnar leggja til tvö skip sem munu leita með rannsóknaskipi Hafrannsóknastofnunar . Gert er ráð fyrir að leit hefjist eftir helgi og munu þá Hákon EA og Bjarni Ólafsson AK taka þátt í henni . Á meðfylgjandi mynd má glögglega sjá þróun loðnuveiðanna við landið og hve þær hafa verið sveiflukenndar . Eins má sjá meðalveiði hvers áratugar og þá sést glögglega hve loðnuveiðin síðasta ártug hefur verið döpur miðað við hina fyrri . Mikið hefur verið gert á síðari árum til að auka hagkvæmni veiða og vinnslu . Sem dæmi má nefna að árið 2003 voru veiðiskipin 39 talsins en nú eru þau 17 og árið 2003 voru loðnuverksmiðjur 19 talsins en nú einungis 10 . Þá hefur manneldisvinnsla aukist mikið og geta stærstu vinnslurnar fryst um 900 tonn á sólarhring . Síldarvinnslan hf. er í dag eitt af stærstu og öflugustu sjávarútvegsfyrirtækjum landsins og byggir starfsemin á yfir 60 ára reynslu í fiskvinnslu og útgerð . Fyrirtækið er það stærsta á Íslandi í veiðum og vinnslu á uppsjávarfiski og stærsti framleiðandi á fiskimjöli og lýsi á Íslandi .