Ekki er líklegt að mikið betri tíð sé í vændum hjá heimilum og fyrirtækjum í landinu , þegar kemur að vaxtakjörum , þrátt fyrir að stýrivextir Seðlabanka Íslands hafi lækkað hratt undanfarin misserin . Ástæðan er þungur rekstur bankanna og óhagkvæmni í rekstri . Þrátt fyrir að bankarnir hafi hagrætt í rekstri undanfarin ár , meðal annars með fækkun starfsfólks , þá virðist enn nokkuð í að bankarnir verði með rekstrarafkomu sem telst vera ásættanleg í alþjóðlegum samanburði . Stífar eiginfjárkröfur Fjármálaeftirlitsins ( FME ) eru meðal þátta sem hafa sett þrýsting á bankanna um að hagræða enn frekar í rekstri og skerpa á áherslum sínum . Líklegt er að sú þróun haldi áfram . Auglýsing Nýlegar úttektir FME á þeim bönkum sem metnir eru kerfislægt mikilvægir fyrir Ísland , Arion banka , Íslandsbanka og Landsbankanum , gefa til kynna að ekki sé verið að slaka neitt á eiginfjárkröfum eða öðru regluverki sem á að tryggja öryggi kerfisins , þvert á móti . Viðmælendur Kjarnans , sem starfa á fjármálamarkaði , óttast að framundan geti verið tímabil þar sem erfiðlega gengur að koma hjólum atvinnulífsins af stað , þrátt fyrir vilja og tækifæri . Ástæðan sé meðal annars þungt og óhagkvæmt bankakerfi landsins . Vextir lækka en hvað svo ? Meginvextir eru nú 3,25 prósent en verðbólga mælist 3 prósent . Í máli Ásgeirs Jónsson , seðlabankastjóra , í gær , þegar tilkynnt var um lækkun vaxta um 0,25 prósentur , kom fram að Seðlabankinn og stjórnvöld væru nú að róa í sömu átt , og það ætti að hjálpa til við að koma hjólum atvinnulífsins af stað . Grunnkostnaður hár og arðsemi lág Kostnaðarhlutfall , þ.e. hlutfall rekstrarkostnaðar af rekstrartekjum , hefur verið nokkuð hátt hjá bönkunum . Markmiðið hjá Arion banka , Íslandsbanka og Landsbankanum - en ríkið á þá tvo síðarnefndu - er að vera með kostnaðarhlutfallið á bilinu 45 til 55 prósent , en reyndin hefur verið önnur hjá Arion banka og Íslandsbanka sérstaklega . Í verstu uppgjörum hefur hlutfallið verið yfir 70 prósent hjá Arion banka og yfir 60 prósent hjá Íslandsbanka . Landsbankinn hefur verið með lægri kostnaðarhlutfall og einnig meiri arðsemi eiginfjár . Hann er stærsti banki landsins , en eigið fé hans var um 240 milljarðar króna um mitt þetta ár . Til samanburðar var eigið fé Arion banka 195 milljarðar og eigið fé Íslandsbanka 176 milljarðar . Arðsemi eigin fjár bankanna hefur verið á bilinu 2 til 12 prósent , sé horft yfir síðustu mánuði og ár . Hjá Arion banka hefur þetta hlutfall verið lægst , hjá Íslandsbanka næst lægst - á bilinu 5 til 8 prósent - og síðan hefur það verið hæst hjá Landsbankanum , en á öðrum ársfjórðungi var það 9,9 prósent . Til samanburðar þá hefur Arion banki nú sett sér markmið um að reka bankann með 50 prósent kostnaðarhlutfalli og 10 prósent arðsemi eigin fjár , og voru fjöldauppsagnir upp á samtals 112 starfsmenn - sé dótturfélagið Valitor tekið með reikninginn - hluti af þeirri stefnu bankans . Spár gera ráð fyrir stöðnun á þessu ári , eða á bilinu -0,2 prósent til 0,4 prósent hagvexti . Á meðan svo er þá er ólíklegt að útlánatækifærum fjölgi mikið , enda útlánaþróun hefur í sögulegu tilliti verið verulega tengd þróun landsframleiðslunnar , eins og gefur að skilja . Ríkar kröfur um eigið fé hjá bönkunum , og einnig krafa um góða lausafjárstöðu , gerir það að verkum að bankarnir eiga erfitt verið að skila vaxtalækkunum til viðskiptavina sinna . Til þess að svo verði , þurfa bankarnir að öllum líkindum að hagræða mun meira en þeir hafa nú þegar gert , enda má hagkerfið ekki við því að vera með óskilvirkt eða óhagkvæmt bankakerfi . Lífeyrissjóðir landsins eru hins vegar ekki í sömu stöðu og geta boðið mun betri vaxtakjör en bankarnir , enda ekki með sömu yfirbyggingu og regluverk til hliðsjónar , þó sumir þeirra séu farnir að setja bremsur á útlán sín til fasteignakaupa , eins og greint var frá á vef Kjarnans í morgun . Lægstu vextir lífeyrissjóða eru í boði hjá Almenna lífeyrissjóðnum en hann býður nú sjóðfélögum sínum að taka verðtryggð fasteignalán á 1,64 prósent breytilegum vöxtum . Vextir sem bankarnir bjóða hafa á sama tíma verið á bilinu 3,4 til 4 prósent . Kjarninn er vettvangur umræðu og á nýliðnu ári voru 539 skoðanagreinar birtar , stærstur hluti þeirra aðsendar greinar . Okkar tryggð er aðeins við lesendur . Við erum skuldbundin ykkur og værum þakklát ef þið vilduð vera með í að gera Kjarnann enn sterkari .