Sir Stuart Peach , formaður hermálanefndar NATO , talar á fundi Varðbergs 11. nóvember 2019 – mynd Baldur mbl.is , Varðberg efndi til fundar í Norræna húsinu í hádegi mánudags 11. nóvember 2019 með Sir Stuart Peach , formanni hermálanefndar NATO , sem ræðumanni . Baldur Arnarson blaðamaður birtir ítarlega frásögn af fundinum í Morgunblaðinu þriðjudaginn 12. október . Birtist frásögnin hér með leyfi höfundar : „ Stuart Peach , formaður hermálanefndar Atlantshafsbandalagsins , NATO , segir varnarmálin orðin ófyrirsjáanlegri en nokkru sinni frá lokum kalda stríðsins . Þrjátíu árum eftir fall Berlínarmúrsins séu áskoranir í varnarmálum óljósar og í öllum heimshornum . Almenn samstaða sé um að alþjóðakerfi laga og reglna , sem byggt var upp eftir síðari heimsstyrjöldina , sé nú ógnað . Við því þurfi að bregðast . Þá komi ógnir úr nýjum áttum , þar með talið frá hópum sem ekki séu fulltrúar þjóðríkja . Peach fór yfir stöðu varnarmála á fundi Varðbergs í Norræna húsinu en Björn Bjarnason , fv. ráðherra , var þar fundarstjóri . Ný stjórnstöð í Virginíu Peach rakti aðgerðir til að styrkja NATO , ekki síst til að efla viðbragðsgetu bandalagsins . Hluti af því væri uppbygging nýrrar stjórnstöðvar fyrir bandalagið í Norfolk í Virginíuríki í Bandaríkjunum . Stöðin hafi sérstakt eftirlit með siglingaleiðum og samskiptaleiðum á Norður-Atlantshafi . Þannig megi tryggja viðbragðsgetu bandalagsins . Þá hafi verið lögð áhersla á að efla getu NATO til að bregðast hratt við aðstæðum , meðal annars með þjálfun 30 flotadeilda , 30 flugsveita og 30 herfylkja sem geti brugðist við innan 30 daga ef þörf krefur . Árið 2023 muni NATO taka í notkun stjórnstöð í borginni Mons í Belgíu til að verjast netárásum . Ætlunin sé að tengja saman varnargetu bandalagsins og aðildarríkjanna . Staðfesta NATO hafi meðal annars birst í auknum umsvifum í Svartahafi að undanförnu . Þá sé loftrýmisgæslu ætlað að sýna staðfestu bandalagsins , ásamt því að tryggja getu þess til að hafa fælingarmátt . Koma breskra orrustuþotna til Íslands á næstunni sé birtingarmynd þessarar áherslu . Með fælingarmætti ( e. deterrence ) er vísað til aðgerða sem hindra frekari stigmögnun . Hann er því hluti hernaðarlegra varna . Peach sagði að þótt stundum mætti skilja annað af umfjöllun fjölmiðla hefði NATO aðlagast nýjum veruleika . Yfirmenn NATO hefðu undirritað nýja hernaðaráætlun , þá fyrstu síðan 1967 , til að styrkja fælingarmátt og varnir bandalagsins . Sú hernaðaráætlun gagnist til að búa bandalagið undir framtíðina . NATO sé að þróa nýja herfræði til næstu 20 ára sem nái til geimsins , nýsköpunar og tækni sem geti raskað innviðum , sem aftur geti skert viðbragðsgetu bandalagsins . Sú herfræði nái til líka norðursins . Jafnframt sagði Peach það skoðun sína að bandalagið hefði í gegnum tíðina mögulega mátt skýra betur tilgang og markmið heræfinga . Með það í huga þurfi bandalagið að hlúa betur að samskiptum við almenning . Sir Stuart Peach , formaður hermálanefndar NATO , talar á Varðbergsfundi 11. nóvember 2019 . Mynd Gustav . Þessar aðgerðir væru ekki aðeins hernaðarleg áskorun fyrir NATO , heldur væri hún mögulega ógn við samfélag okkar . Sæstrengir væru dæmi um möguleg skotmörk . Þá lagði Peach áherslu á hversu víðtækt NATO-samstarfið væri . Dæmi um það væri að Georgíumenn legðu til næstum þúsund hermenn vegna starfsemi NATO í Afganistan . Að loknu erindi sínu tók Peach við spurningum úr sal . Meðal þeirra sem báru upp spurningu var Ólafur Egilsson , fyrrverandi fulltrúi hjá NATO og sendiherra Íslands í Moskvu 1990 - 1994 . Bað hann Peach að bera saman umsvif Rússa á síðustu árum og umsvif þeirra á Sovéttímanum þegar kalda stríðið stóð sem hæst og útbreiðsla kommúnismans var forgangsmál hjá Sovétríkjunum . Ólafur Ísleifsson , þingmaður Miðflokksins , spurði Peach út í þau ummæli Emmanuels Macrons , forseta Frakklands , að NATO ætti við » heiladauða « að stríða . Gaf Frakklandsforseti jafnframt í skyn að Evrópa þyrfti að bera aukna ábyrgð á eigin vörnum . Peach svaraði með því að benda á að 80% af hernaðargetu NATO verði utan ESB eftir útgöngu Breta úr sambandinu . Mikilvægi NATO til að tryggja öryggi beggja vegna Atlantshafsins stæði óhaggað þrátt fyrir að Evrópumenn viðruðu slíkar hugmyndir Peach sagði svarið fara eftir því hvar borið væri niður . Með hliðsjón af hernaðarlegum umsvifum Rússa í Kyrrahafi , Svartahafi , Kaspíahafi og allt vestur til Venesúela hljóti menn að draga þá ályktun að metnaður Rússa standi til þess að vera alþjóðlegt stórveldi sem geti beitt valdi sínu um allan heim . Rússneskar hersveitir hafi eflst og lært af aðgerðum síðustu ára . Þá til dæmis í Úkraínu og í Georgíu fyrir 11 árum . Það sé sláandi hversu stóran hluta Georgíu rússneskar hersveitir hafi lagt undir sig . Þá megi nefna » frosin átök « sem lítið sé fjallað um , til dæmis í héraðinu Nagornó-Karabak í Kákasus-fjöllunum og átök í Transnistríu . Nú birtist metnaður Rússa í alþjóðamálum meðal annars í auknum umsvifum í hafinu í kringum Ísland . Þrátt fyrir áföll í efnahagslífinu hafi Rússar haldið áfram að nútímavæða her sinn . Sú vígvæðing hafi birst í stríðinu í Sýrlandi . Þótt hersveitir Rússa séu fámennari en á Sovéttímanum séu þær engu að síður öflugar . Rússneskar hersveitir gangi á stundum fram með þeim hætti að það væri NATO óheimilt . Ólíkt Rússum þurfi NATO að starfa á opinn og gagnsæjan hátt . » Við þurfum að vera vakandi og fjárfesta í leyniþjónustu . Við þurfum að skilja hvað vakir fyrir Rússum og hvers vegna . Þá vil ég hvorki vera hrakspármaður né ögrandi , « sagði Peach og minnti á það markmið NATO að tryggja öryggi milljarðs manna með fælingarmætti . Eftir fundinn ræddi Morgunblaðið við Peach . Spurður hvað knýi metnað Rússa í alþjóðamálum sagði Peach margar leiðir til að svara því . Hlutverk NATO væri að skilja aðgerðir Rússa og bregðast við þeim með nauðsynlegum fælingarmætti . Rússar hefðu valið að nýta takmarkað efnahagslegt svigrúm sitt til að fjárfesta í háþróaðri og nýrri varnartækni . Spurður hvernig NATO hefði aðlagast nýjum ógnum sagði Peach að bandalagið hefði í sögu sinni aðlagast aðstæðum . Eftir lok kalda stríðsins hefði NATO sinnt friðargæslu eftir átökin á Balkanskaga og stutt við viðkvæmt ástand í Afganistan . » Nú eru ógnirnar að verða fleiri og flóknari . Bandalagið þarf að nútímavæða viðbragðsgetuna til að hafa nauðsynlegan fælingarmátt . Hluti þess er að efla viðbragðsgetu NATO og sýna fram á að bandalagið hafi sveitir á láði , í lofti og á legi sem eru reiðubúnar að bregðast við hinu óvænta , « sagði Peach . Spurður hvort hann teldi Vesturlandabúa almennt upplýsta um spennuna sem byggst hefur upp vegna hernaðaraðgerða Rússa sagði Peach að margvíslegar deilur og átök kæmust ekki í kastljós fjölmiðla . Til dæmis milli þjóðarbrota . Þau fyndu sér ekki farveg í fréttastraumnum . » Við megum ekki halda að þótt við séum hér á jaðri Norðvestur-Evrópu séum við ónæm fyrir því sem gæti gerst í öðrum hlutum heimsins . Þar má nefna austurhluta Svartahafs , Georgíu og Kákasussvæðið . Þótt þessi svæði heyri ekki undir NATO ber að hafa í huga að afleiðingar átaka breiðast gjarnan út til annarra svæða , « sagði Peach .