Einkarekin heilbrigðisþjónusta virðist dýrari en samfélagsrekin þjónusta Í skýrslu eftir tvo hagfræðinga er Sighvatur Björgvinsson þáverandi ráðherra bauð til Íslands 1993 að ósk embættismanna kom fram að " útgjöld Íslendinga væru 4,2% neðan við meðaltal heilbrigðisútgjalda OECD-ríkja reiknað í kaupmáttargildum ( Purchasing Power Parity ) " , en þá er miðað við aldursdreifingu og tekjur íbúa og greiðsluhlutfall hins opinbera til heilbrigðis - og félagsmála sem OECD reiknar með við samanburð á útgjöldum til heilbrigðismála milli þjóða . Tekið var tillit til þessara þátta og þá aðallega rauntekna og aldursdreifingar . Hafa ber þó í huga að Íslendingar flokka ýmsa þætti félags - og hjúkrunarþjónustu ásamt greiðslum til atvinnuleysistrygginga undir heilbrigðismál sem aðrar þjóðir flokka undir félagsmál . Ísland er því í raun neðar í röðinni . Öllum að óvörum var þessari skýrslu ekki dreift á Íslandi og ekki var hún kynnt . Má vera að ástæðan sé sú að niðurstöður skýrslunnar komu nokkuð flatt upp á suma pólitíkusa . Árið 1998 fékk landlæknisembættið þær upplýsingar frá OECD sem hér eru tilgreindar . Algengustu mælikvarðarnir á kostnaði heilbrigðisþjónustunnar eru hlutfall af vergri landsframleiðslu og kostnaður í kaupmáttargildum á íbúa . Á Norðurlöndunum er Ísland á svipuðum slóðum og Svíþjóð og Finnland . Þessar tölur eru sambærilegar við niðurstöður OECD frá árinu 1990 . Þessar niðurstöður gefa vel til kynna að kostnaður er mestur þar sem kerfið er rekið með frjálsum tryggingum og viðbótarkostnaðurinn leggst á herðar sjúklinga . Skýringa er að leita til þess að hluthafar sem reka frjáls tryggingafélög krefjast eðlilega arðs . Arðurinn skapast af upphæð iðgjalda og gróðavonin ræður ferðinni . Reynslan af rekstri frjálsra tryggingafélaga er að láglaunafólk , öryrkjar og margt aldrað fólk hefur fæst efni á slíkum iðngjöldum , nema tryggingafélagið sé ekki rekið á gróðagrunni ( non-profit ) eins og til dæmis Kaiserstofnunin í Bandaríkjum . Víða á Vesturlöndum hafa verið gerðir verktakasamningar við einkaaðila varðandi rekstur á sjúkrastofnunum , meðal annars hjúkrunardeildum og ýmsum verkefnum sem ekki lúta beint að lækningum , nema þá minniháttar göngudeildaraðgerðum , en kostnaður hefur aukist . Umræðan um einkarekstur hefur eflt mjög kostnaðargreiningu sem er af hinu góða . Brýnt er að hið opinbera búi það vel að almannatryggingum að unnt sé að keppa á markaði um bestu starfskraftana . Þaðan koma frumlegheitin og nýsköpunin í fræðunum . Fram kemur í skýrslunni að þjóðir sem semja við lækna og verktaka eftir afköstum þeirra báru hærri útgjöld en þjóðir sem greiða læknum aðallega föst laun ( Ísland er í þessum hópi ) . Allar eiga þjóðirnar við biðlistavanda að stríða nema vel tryggðir hópar . Í löndum þar sem samfélagstryggingin vegur þyngst er meira jafnræði meðal þeirra er finnast á biðlistum en í einkarekstrarlöndum . Lýðræðið stendur ekki undir nafni nema jafnræði ríki . Einkarekstrarmenn verða að leysa þennan vanda áður en þeir breyta kerfinu . Ég bendi stjórn og ráðamönnum vorum vinsamlega á nýju norsku leiðina , það er að auka útgjöld til heilbrigðismála , helst til þess að stytta biðlista . Gamla niðurskurðarleiðin dugði þegnum og fyrri stjórn illa og talið að langir biðlistar hafi haft veruleg áhrif á síðustu kosningaúrslit , samanber leiðara í norskum dagblöðum .