Afgreiðsla málsins er öll hin ömurlegasta og þinginu til minnkunar . Niðurstaðan er eðli máls samkvæmt í sam - ræmi við það . Áður en þessi tvö frumvörp komu fram var flestum orðið ljóst að ætlunin væri að þvinga fram umfangsmiklar en jafn - framt illa undirbúnar grund - vallarbreytingar á fiskveiði - stjórnarkerfi landsins . Þetta varð ljóst þegar forysta rík - isstjórnarinnar ákvað að gera ekkert með niðurstöðu sátta - nefndarinnar , sem hún hafði þó sjálf skipað . Tillögur þeirr - ar nefndar þóttu ekki skaða sjávarútveginn nægilega mikið og þess vegna tóku ráðherr - arnir málið til sín og unnu að því áfram í leynd og án sam - ráðs . Út úr því komu umrædd tvö frumvörp sem margir hafa gagnrýnt harkalega og varla nokkur maður mælt bót . Vinnubrögðin eftir að frum - vörpin komu fram hafa svo verið hálfu verri en fram að því . Meirihlutinn í sjáv - arútvegsnefnd þingsins fór fram á það af umsagnaraðilum að þeir ynnu umsagnir sínar á einni helgi og til að undirstrika ósvífnina var sjómannadags - helgin valin . Þegar umsagnirnar komu fram voru þær allar á einn veg ; umsagnaraðilar lögðu til að málið yrði ekki afgreitt enda væri það van - hugsað og stór - skaðlegt fyrir þá sem starfa að sjáv - arútvegi . Þegar þetta lá fyrir var málið rifið út úr nefndinni umræðulaust og í fullum ágreiningi við minnihlutann sem vildi efnislega umræðu . Svo mikill hefur asinn verið við að þröngva málinu í gegn - um þingið að stjórnarmeiri - hlutinn á þingi hefur ekki gefið kost á að beðið sé álits sér - fræðinefndar sem ráðherra skipaði til að meta áhrifin . Þess í stað er málið knúið í gegn með tilheyrandi tjóni fyr - ir sjávarútveginn og byggð - irnar í landinu . Ekki er síður alvarlegt að ríkisstjórnin lítur aðeins á lagasetninguna nú sem fyrsta óheillaskrefið í þá átt að setja sjávarútveginn í heild sinni á hliðina . Áform ríkisstjórn - arinnar hljóða ekki aðeins upp á að fá samþykkt hið lítillega útvatnaða minna frumvarp . Ætlunin er að láta kné fylgja kviði í haust . Með þessari framgöngu heldur ríkisstjórnin sjávar - útveginum í algerri óvissu um framtíðina og veldur þar með honum og atvinnulífi landsins í heild sinni miklum skaða . Það sem sjávarútvegurinn þarf á að halda er stöðugleiki og vinnufriður , en ef marka má orð forystumanna ríkisstjórn - arinnar eru litlar líkur til að svo verði . Stjórnin býður sjáv - arútveginum upp á óvissu en ekki stöð - ugleika og vinnufrið } Fyrsta óheillaskrefið M arkaðurinn , sem svo er kallaður , er ólík - indatól og sumir telja að hann einn hafi að lokum rétt fyrir sér . En vitað er að markaðinn má plata og það gerðist í stórum stíl á misserunum fyrir ? hrun . ? Sér - stök athugun á því spilverki öllu og hverjir léku þar stærstu hlutverk hefur ekki enn farið fram . En margur búturinn hef - ur birst . Greiningardeildir voru umburðarlyndir undirleikarar . Kauphöllin var a.m.k. ótrúlega nærsýn . Endurskoðendur höfðu mjög sérstakt mat á því hvað væri hægt að skrifa undir með yfirlýsingu að uppgjör eða reikningur gæfi góða mynd af stöðunni . Bréf voru keypt af þeim sem hag höfðu af því að halda uppi verði og virðulegir sjeikar myndaðir með inn - fæddum fyrirmennum til að gera galdurinn trúverðugri . Fyrrnefndir bútar og ýmsir fleiri sem birst hafa gefa vissulega margt misjafnt til kynna . En bútana þarf að fella saman svo myndin verði heilleg . Það hefur ekki enn verið gert . Sá bútasaumur má ekki dragast úr hömlu . Gerist það mun heild - armyndin aldrei verða mönnum ljós . Bók Björns Bjarnasonar , Rosabaugur , vekur eftirtekt af því að hún tekur málefnalega á einum mikilvægum þætti ? hrunsins , ? þætti sem Rann - sóknarnefnd Alþingis kaus af óskiljanlegum ástæðum að sneiða hjá . Bók um bútasaum - inn sem varpa myndi ljósi á hvernig tengingarnar voru og hverjir héldu um flesta spotta ? á markaði ? myndi gera mikið gagn . Viðbrögðin við Rosa - baugi sýna að þeir sem hingað til hafa staðið traustastan vörð um lygina í landinu hafa ekki sama afl og áður . Það er fagn - aðarefni . Rosabaugi þarf að fylgja eftir } Bútasaums er þörf T ilkynnt var með lúðraþyt og fagnaðarlátum í vikunni að rík - ið hefði selt erlendum fjár - festum skuldabréf upp á einn milljarð dollara , eða 114 millj - arða króna á seðlabankagengi . Lán þetta ber 5% vexti og er til fimm ára . Þessi lántaka er liður í stóra plani stjórnvalda út úr þeim efnahagsvanda sem að okkur steðjar um þessar mundir . Vand - inn felst í því að við höfum skuldsett okkur um efni fram . Lausnina telja stjórnarherr - arnir felast í því að fá meiri fjármuni að láni . Hið opinbera skuldar meira en það á í er - lendum gjaldeyri . Forði Seðlabankans er með öðrum orðum tekinn að láni . Stóra planið gengur út á að stækka gjald - eyrisforðann , eignir Seðlabankans í erlendum myntum , þannig að hægt sé að afnema gjaldeyrishöftin án þess að gengi krónunnar hríðfalli . Taka meira að láni í er - lendri mynt , svo forði verði nægur til að halda við krón - una . Með öðrum orðum er ætlunin að nota forða Seðla - bankans , sem er allur tekinn að láni , til þess að bjarga útlendingum , sem eiga krónur hér á landi . Afhenda þeim forðann fyrir krónur . Í einni viljayfirlýsingu stjórnvalda til Alþjóðagjaldeyrissjóðsins segir einmitt , að ríkið ætli sér að sjá bönkunum fyrir lausafé í er - lendri mynt , þegar höftin verða afnumin . Eignir útlendinga á Íslandi skipta hundr - uðum , ef ekki þúsundum , milljarða króna . Það er því alveg ljóst , að verði höftin af - numin og ætli ríkið sér að nota forðann - sem er sem fyrr segir tekinn að láni - til að bjarga erlendum krónueigendum um evrur , verður erlend nettóstaða ríkisins að öllum líkindum algjörlega óviðráðanleg . Skuld - irnar í erlendri mynt verða hundruðum milljarða meiri en eignirnar . Grikkir fengu líka erlend lán . Fjárfestar höfðu sömu trú á gríska ríkinu og þeir hafa núna á því íslenska , ef marka má útboðið í vikunni . Þessi lántaka gríska ríkisins er rót þess vanda sem núna steðjar að grísku þjóð - inni . Ríkið tók háar fjárhæðir að láni í mynt sem það getur ekki prentað . Ef stóra planið gengur eftir er allt eins víst að eftir nokkur ár verðum við komin í sömu stöðu og Grikkir núna . Við ættum því að láta aðeins staðar numið og hugsa okkar gang , áður en við skuldsetjum íslenska rík - ið til að henda erlendum gjaldeyri út um gluggann , í þeirri von að okkur takist að endurfjármagna skuld - irnar út í eilífðina . Munum eftir þremur bönkum , sem tóku gríðarlega fjármuni að láni í erlendri mynt , í þeirri fullvissu að alltaf væri hægt að endurfjármagna , rúlla skuldabagganum á undan sér , þangað til fjármagn yrði aftur ókeypis . ivarpall@mbl.is Ívar Páll Jónsson Pistill Lántaka varð Grikkjum að falli STOFNAÐ 1913 Útgáfufélag : Árvakur hf. , Reykjavík . Ritstjórar : Davíð Oddsson Haraldur Johannessen Aðstoðarritstjóri : Karl Blöndal Útgefandi : Óskar Magnússon BAKSVIÐ Björn Jóhann Björnsson bjb@mbl.is S teingrímur J. Sigfússon fjármálaráðherra hafði orð á því í eldhúsdags - umræðunum á Alþingi í vikunni að bílakaup lands - manna væru að glæðast , er hann taldi upp ýmis teikn á lofti um betri tíma í þjóðfélaginu . Vísaði hann til fregna af nýskráningum bifreiða , sem voru um 2.200 fyrstu fimm mánuði ársins borið saman við 997 eftir sama tíma í fyrra . Er þetta 120% aukning frá fyrra ári . En hvað er á bak við þessar tölur ? Er almenningur farinn að kaupa nýja bíla í stórum stíl ? Við nánari skoðun kemur í ljós að svo er ekki að öllu leyti . Að stærstum hluta eru þetta bílaleigubílar sem halda uppi bílasöl - unni í landinu , eða eins og einn bílasali orðaði það við blaðið : Bílaleigurnar eru okkar bestu vinir í dag ! Af um 2.200 nýskráningum frá jan - úar til maí sl. eru ríflega 1.900 fólks - bílar , eða 1.890 nýir og 146 bílar flutt - ir inn notaðir . Af þessum 1.890 nýju fólksbílum voru seldir 1.075 bíla - leigubílar eða 57% af allri sölu á nýj - um fólksbílum , samkvæmt upplýs - ingum frá Bílgreinasambandinu . Ef eingöngu er skoðaður maímán - uður , sem er helsti skráningarmaður ársins hjá bílaleigum , þá keyptu bíla - leigurnar 814 bíla af 1.062 fólksbílum skráðum í þeim mánuði , eða 77% . Í sama mánuði í fyrra keyptu bílaleig - urnar 305 fólksbíla af 790 seldum þann mánuðinn , eða 38% . Kaupa af brýnni nauðsyn ? Þetta væru ansi daprar tölur ef þeirra nyti ekki við , ? segir Özur Lár - usson , framkvæmdastjóri Bílgreina - sambandsins , um hlut bílaleignanna í bílasölu . Hann segir þær hafa haldið uppi markaðnum eftir hrunið og hlut - ur þeirra af allri bílasölu aldrei verið meiri en í ár . En Özur bendir jafn - framt á að bílaleigubílarnir skili sér út á markaðinn síðar . Að bílaleigum frátöldum segir Özur að bílakaup almennings séu heldur að glæðast síðustu mánuði en það skýrist fyrst og fremst af brýnni nauðsyn . Fólk þurfi að endurnýja bíla sína eins og bílaleigurnar en það velji þá frekar notaða bíla en nýja . Hins vegar sé mikill skortur á góðum notuðum bíl - um . ? Markaðurinn æpir á nýja bíla , flotinn er orðinn það gamall hér á landi , ? segir Özur og bendir á að þrír árgangar af nýjum bílum hafi eig - inlega horfið , frá 2008 til 2010 . Breytingar voru gerðar á skatt - lagningu bifreiða um síðustu áramót , sem höfðu þau áhrif að ákveðnar bíl - tegundir lækkuðu í verði , einkum smærri bílar og umhverfisvænir . Öz - ur segir þessar breytingar hafa dugað skammt . Mikið skorti á að gera fólki auðveldara að endurnýja fjöl - skyldubílinn . Miðlungsstórir bílar og jeppar hafa í mörgum tilvikum hækk - að verulega í verði . Bílgreinasambandið hefur hamrað á því að það sé umhverfis - og öryggis - mál að gera fólki kleift að endurnýja bíla sína . Öryggisbúnaður og vélar hafa tekið stökkbreytingum , þar sem bílaframleiðendur keppast við að framleiða vélar sem eyða sem minnstu og menga sem minnst . ? Á meðan erum við hér heima á Íslandi að púkka upp á gömlu drusluna til þess að halda henni gangandi sem lengst þar sem við höfum ekki efni á að endurnýja þessa tækni , ? segir Öz - ur . Stærsta bílaleigan á markaðnum er Bílaleiga Akureyrar-Höldur . Stein - grímur Birgisson framkvæmdastjóri segir fyrirtækið kaupa um 700 nýja bíla á þessu ári , sem er svipaður fjöldi og í fyrra . Var bílaleigan með um 25% af öllum nýjum bílum á síðasta ári . Höldur er einnig með bílasölu og Steingrímur segir hana aðeins vera að glæðast á nýjum bílum en mun betur gangi að selja notaða bíla . Þetta er þó svipur hjá sjón miðað við hvernig var fyrir hrun . Bílaleigurnar bestu vinir bílasalanna Sala nýrra bíla jan-maí 2011 Fólksbílar Bílaleigubílar þar af 1.890 1.075 Nýskráningar í maí Heimild : Bílgreinasambandið 2010 : Nýir fólksbílar Bílaleigu - bílar þar af Nýir fólksbílar Bílaleigu - bílar þar af 790 305 1.062 814 2011 : Bílaleigurnar hafa löngum tengst bílasölum og -umboð - um , þar sem eigendur hafa ver - ið þeir sömu , en þetta hefur minnkað eftir hrunið . Bílaleig - an Sixt er í eigu Bílabúðar Benna og Dollar Thrifty í eigu Brimborgar . Áður voru bílaleig - urnar Avis , ALP og Budget tengdar Ingvari Helgasyni hf. en ekki lengur , og hið sama átti við um Hertz og Toyota - umboðið er Magnús Krist - insson var sami eigandinn . Þá starfrækir Bílaleiga Akureyrar einnig bílasölu og er með um - boð á Akureyri fyrir Heklu , Bernhard og Öskju . Tengsl við bílaumboðin BÍLALEIGURNAR Bílar Umboð og leigur í samstarfi .