3.10.2011 Basalt nefnist sú bergtegund sem Ísland er að mestu gert úr og á vorri tungu kallast blágrýti . Orðið „ basalt “ er talið vera komið úr egypsku ( báhún = flöguberg ) en til forna fluttu Rómverjar grjót frá Grikklandi sem þeir kölluðu basaltes ( = grjóthart berg ) . Heitið hefur þannig ekkert með efnasamsetningu basalts að ... 18.5.2012 Basalt er algengasta bergtegund á jörðu , og mynda basalthraun til dæmis nær allan hafsbotninn . Basalt er einnig útbreitt á tunglinu , á Mars og hinum innri plánetum sólkerfisins . Nafnið á þessari mikilvægu bergtegund er sennilega upprunnið í Egyptalandi fyrir meir en fimm þúsund árum . Egyptar nota nafnið basanos ... 1.11.2000 " Íslandít " er bergtegund , járnríkt andesít . Nafnið bjó til breski jarðfræðingurinn Ian Carmichael , sem síðar varð prófessor í Berkeley í Kaliforníu , þegar hann vann að doktorsritgerð sinni um tertíeru Þingmúla-eldstöðina í Skriðdal kringum 1960 . Í bergsyrpum megineldstöðva meginlandanna er algengast að styrkur jár ... 5.5.2014 Ísland er að langmestum hluta úr blágrýti ( basalti ) og sú bergtegund er járnríkari en flestar aðrar , 8 - 10% járnmálmur ( Fe ) sem jafngildir 11 - 14% járnoxíði ( Fe2O3 ) . Basalt er algengasta bergtegund yfirborðs jarðar : Hafsbotnarnir eru basalt , sem og úthafseyjar ( eins og Ísland ) og enn fremur rúmmálsmiklir blágrýtiss ... 1.11.2000 Hér mun vera átt við bergtegund fremur en steintegund . Þegar Eyjafjallajökull gaus síðast , árið 1821 - 23 var kvikan ísúr til súr ( andesít til dasít ) , líkt og í Heklu . Slík bergkvika er svo seigfljótandi að hún veldur sprengigosum . Gosið 1821 - 23 varð á um 2 km langri sprungu í toppgígnum , gosmökkurinn reis hátt ... 24.1.2014 Raf ( gr. elektron , þ . Bernstein , e. amber ) finnst ekki hér á landi . Það er „ steinrunnin “ trjákvoða af barrtrjám og telst ekki vera bergtegund heldur steind ( e. mineral ) . Þó uppfyllir það hvorki þann þátt í skilgreiningu steindar að vera af ólífrænum uppruna né hinn , að hafa reglulega kristalgrind , því raf er myndl ... 3.10.2007 Granít er grófkristallað , kísilríkt ( SiO2 = 70% ) djúpberg með steindasamsetningu nálægt 25% kvars , 40% alkalífeldspat , 26% plagíóklas og 5 - 6% bíótít og / eða amfiból . Granít er helsta bergtegund meginlandsskorpunnar . Lengi voru uppi deilur meðal bergfræðinga um uppruna þess og tókust þar á tvær meginkenningar ; a ... 15.4.2002 Í stuttu máli eru ekki til neinir „ sérstakir íslenskir steinar “ í þeim skilningi að þeir finnist hvergi nema hér . Hins vegar eru nokkrir steinar sem mætti kalla einkennandi fyrir Ísland . Með steinum er hér annars vegar átt við berg ( grjót ) og hins vegar steindir ( steintegundir ) . Steind er skilgreind sem krist ... 25.4.2005 Mismunandi litir sands má rekja til uppruna hans og efnainnihalds . Í svari Sigurður Steinþórssonar við spurningunni Hvers vegna er fjörusandurinn mismunandi eftir því hvar hann er ? kemur fram að í stórum dráttum megi flokka fjörusand við strendur Íslands í fjóra flokka eftir uppruna , það er : Sandur sem hafaldan mol ... 2.4.2008 Orðið steinn getur bæði átt við berg / bergtegund ( grjót ) og steindir ( steintegundir ) eins og fram kemur í svari við spurningunni Af hverju eru flestir steinar gráir ? Þar segir meðal annars : Steindir eru kristallað frumefni eða efnasamband sem finnst í náttúrunni . Þær eru í raun smæstu eindir bergtegunda ; sumar b ... 9.8.2000 Líparít , sem einnig nefnist ljósgrýti ( samanber blágrýti og grágrýti ) , en sumir nefna „ rhýólít " eftir enska heitinu , er súrt gosberg . „ Gosberg " þýðir að það hefur myndast í eldgosi og þess vegna storknað tiltölulega hratt , en „ súrt " merkir að hlutfall kísils ( SiO2 ) í berginu er hærra en 65% af þunga , og oft um 70% ... 24.1.2017 Spurningin í heild sinni hljóðaði svo : Hvað getið þið sagt mér um forsliðinn kol - sem til dæmis má finna í orðunum kolólöglegt , kolvitlaust og kolrangstæður ? Hvað þýðir það í þessu samhengi og hver er uppruni þess ? Forliðurinn kol - er oft notaður í samsettum orðum til áherslu . Í Íslenskri orðsifjabók Ásgeirs Blö ... 23.3.2001 Tvennt er það sem ræður tilurð hinna ýmsu tegunda storkubergs : efnasamsetning kvikunnar sem bergið storknar úr og aðstæður við storknunina — hröð storknun eða hæg , við yfirborð , í vatni eða djúpt í iðrum jarðar . og segir þar meðal annars : Móberg myndast þannig , að 1200°C heit bráð snö ... 1.9.2016 Í heild hljóðaði spurningin svona : Er vitað hvernig Skessugarður inn við Sænautafell / Grjótháls myndaðist og er fleiri slíkar myndanir að finna víðar á landinu ? Skessugarður er mikill ruðningshryggur gerður úr ferlegu , dílóttu stórgrýti og liggur þvert yfir Grjótgarðsháls frá vestri til austurs , vestan við Grjótg ...