MORGUNBLAÐIÐ , FaSTUDAGUR 5. SEPTEMBER 196 ® 17 : ^ j ^ SÍS < íWt * í & ÖCS ÞAU eru orðin mörg Htlu flug - félögin , sem stofhuð hafa verið á fslandi . — Framtakssamir menn hafa sameinazt um flugvélar - kaup , sumir með einhverja fasta flugleið í huga , aðrir til þess að reka eingöngu kennsluflug og leiguflug . Tilvist þessara litlu flugfélaga hefur verið æði mis - jöfn , sum hafa leystst upp eftir skamman tíma — önnur hafa spjarað sig vel og blómgazt . En öll eru þessi félög ákveðnir kafl ar í íslenzkri f lugsögu . Morguinblaðið hafði tal af for - ráðamönnum sex starfandi lítilla flugfélaga , fjögurra í Reykja vík , eins á Akureyri og eins í Keflavík : LUÐUUTFLUTNINGUR OG LISTFLUG FLUGSTÖÐIN h.f. var stofnað 1965 upp úr Flugferðum h.f. og tók við einni tveggja sæta kennsluflugvél . Flugstöðin h.f. keypti svo fljótlega aðra vél , fjögurra sæta , og nú á félagið fimm vélar , sem samitals geta flutt 15 farþega í einu . „ Við byrjuðuim í keiranis'lufluig - imu " , segir Elíeser Jórassom , fiiuig imiaður , „ en smeruom okfcuir filijót - lega að LeiguifLuigi lífca . Þebba hef uir svo verið að sim'áiautoast og keininsfluiflugið og leigutflugið Sbutt hvort aniraað vel . f leigu'fl'Uigiirnu eriu túristairirair yfLrgraæfandi og við bjóðuim nú upip á fjónaT fastar ferðir auk þass seim við höfuim fleiri í bak - Ibönidintni , ef venkaisit vili . Virasælasta ferðim liggur yfir ÞirragvieiLli , Lauigarrvatn , Geysd og Gullfoss , Hekliu , Landirmairaraalauig air , Þónsnnönk , jöklairaa og Vest - rraainmiaieyjar . Svo eruim við lífca mieð fastar ferðlir inm að Lanig - jöfcli , yfir Sneefeillsinies og til GmæraLainds . í GræníLandisferð - inmi Leraduim við á Kulusuk-fLug velli og böfum fjöguinra til fimm kiuikik / uistuinida v'ið'dvöl . Af öðr - uim fenðuim get ég niefmit „ miðmiæt ursólar'fLuig " í júmí og júlí . — Þú hefur verið að fljúga ' mieð lúðu á erlenidam miairlkað ? — Já . Ég er búimin að fana eiiraair átta ferðir með lúðu til Preigbvíkrurr . Þetba byrjaði alt á því , að ég fór að trúa gífuirynbum söguim sem sögðu . frá háu lúðiuiverð'i í Bretlanidi . Ég gerði mér feirð út og komst þá í samfbarad við fynrverandi filiuigtrraanni — hanin flauig Sunder - laradibáibuim í stríðdiniu — sem niú netour fisksölu og með ofctouirtók uslt saroninigar . Ég hef svo keypt lúðunia í Vesbrraaninaieyjuim og Honnafirði , evoma 400 — 450 kíló í ei > rau , og flioigið iraeð fanmimin tii Pnestvito - ur en á fliugvöHLinin þar sækir fisksalimn svo lúðuima . • — Og gerir þetta gott ? — BLessiaður vertu . Þetta ar bara dúkkuleikuir . En þáð er efcki tap og ég hef fullain hug á að halda þessu eitthvað áfnam , það versta er , að verða alltaf að fljúga mieð tóma vél heim aftur . Bn út af fyrir sig er það ekki lamialegt að vena virðíulegur út - flytjandi á þe'sisiuim tímuim . — Og Elíeiser hlær . — Svo enbu í listfluiginiu líka ? — Já . Þ < að er nú svona sport - hliðin á máluimuim . Eg lærði til þess í Bretlandi — kennariinn mfan var alveg óðuir í þetta og spýtti balkteríuinmá í mig í lieið - inmi . — Er þebtia ekki dálítið frá - bruigðið „ veinijuilegu fluigi " ? — Ja , þetta er töluvert öðru vísi flug , segir Elíeser og hlær að spurminigunini . En ég held , að allir fliuigmenm hefðu gott af því að kuimma eitbhvað fyriir sér í „ kúmsbunium " líka . FÆR ERLENÐA FLUGNEMA í HAUST FLUGSKÓLI Helga Jónssonar hefur nú starfað í fimm ár . Fyrsti farkosturinn var Cessna - 140 kennsluvél en fyrir nokkru keypti Helgi aðstöðu flugskól - ans Þyts á Reykjavíkurflugvelli Lagt upp í leiguflug . Litlu flugfélögin og rekur nú fjórar flugvélar , tvær einshreyfils kennsluvélar , ein.a fjögurra sæta vél og eina fimm sæta . „ Bg hef bæði verið með kenirusluflug og leigufluig " , segir Helgi . „ Keomsluflugið hefur allt aif aukizt jafnt og þétt en leigu - flu'gið farið minmlkaradi uimdamfar im ár . Nú eru það mest túrist - > ar , sam eru í leiiguflugirau . " — Og Suirbsey og jaklarnir þá væinitainlegia þáð , seim vinsælast er ? — Jú , jú . Og svo höfum við flogið mok'kuð á Vestfirðimia líkia . — Þið hafið varið í vísiirad < a - ömraum ? — Já . Uradanifarim ár höfum við verið með saguirmælinig'afiuig fyrir Rauravísimdastofniuin Háskól ams oig fjöigiuinnasœta vélin vierið siérEibakl'ega útbúin til þessfluigs . — Ég hef heyrt því fleygt , að þú fáir erlemda nieimenduæ í hauist . — Já . Það er rétt . Þeir erru orðnir yfir 20 — mest frá Þýzka - lamdli og Hollamdi ein niokkrir frá Bretlamdi — sem haifa sýnt slkólaraum áhuiga og ég reifcnia með , að um helmiraguir þeirria hefji niám í haust . — Þebta verða fyrstu útleradinigairwir , sem koma hingað gagragert til að læra flug . — Hver er aðdiriagamdinm að þesisiari nýjunig í skóLaistiarfiiniu ? — Bg fór að abhuiga í sumar , hvar mimn slkóli stæði í samam - burði við fluigakóla erleiradis og í Ijós kom , að kostniaðuirinin við nám til atvirarauflugpirófs með blimdifluigsirétbindium er t.d. í Hol - atmdli um ein málljón krómur ís - lenzkar oig í öðrum löndum þar um bil en mér reikn.aðist til , að he'ilda'rkos'bniaðuir við námið hér , ferðir og uppihald innifalið yrði eit ) bhviað á fjórða hunidrað þús - umd króraur . Ég ákvað svo að reyma og aug lýisti skólamm í erlendum flug - tímaritum . Fyrinspuinnir hafa svo verið að berast og meina að segja fékk ég bréf frá einum í Hong Kong . — Ég reikraa þó tæplega með að fá raem.amd'a svo lamigt að ! — Og þariraa er kainirasiki um góðlan akuir að ræða ? — Ég held það . TæfcniiLega séð erum við fullfæcir og þeg - ar fjárhiaigílhliðin er Okkur hag - stæð , ætti að geta rætzt vel úr því , að íslenzkir fLugákóLar merarati erlemda n'amenduT . Þetta lofar að mimnste fcosti öllu góðu . EIN OG HÁLF MILLJÓN f GJALDEYRI FLUGFÉLAGIÖ Þór í Keflavík var stofnað í október 1967 . „ Við höfum mest verið með kennslu " , segir Jóhann Líndal , stjórnar - form.aður Þórs , „ en einnig svo - Iítið leiguflug . Nú eigumi við þrjár vélar , þar af er ein fjög - urra sæta . " Aðdragandiainn að stofiniun fé - Lagsims segir Jóhamin þanin , að haustið 1967 hafi þe > ir nofckrir Keflvikimgar verið að læra fiuig en áður en náminiu lauk , hætti keinina'rinm , og brutuist raamiemd - uirmir þá í flugvéLafoaup . Smám siaiman fjölgaði þeiim , sem með vildu vera , og það vair út , að þeir stofniuðu tíu talsinis fluigfé - Laigið Þór . „ Þetta hefuir gengið ágætlega hjá okfcur " , segiir Jóhanm . „ Fyr - ir raofckru skil'uðum við eirani og hállfni milljón krónia í erleradum gjaldeyri og var okfcur þá sagt , að það væri í fyrsta ökipti , sem eirlenidiur gj'aldeyrir kæmi inm fyrir kerarasLu í Landiniu . " — Þið eruð þá með eirlenda riiememd'ur ? — Já . Við höfum allltaf haft raotokna mameradur arf Velliioum . Nú sbuinda alis um 40 inemeradur fiuignáim hjá oktouir og þar af er um helminiguirimn Bairadaríkj , a menm . Ofckur bonga þeir 10 dali og tuttuigu senit fyrir fluigtím - amm en í Ba'nd'arí'kjuirauim er tíma gjaldið 20 dalir . — Hafið þið eitthvað auiglýst erleradis ? — Nei . Við höfuim ekki þorað það , þar sem við araraum ekki meinu í bili en mú er . JÖKLARNIR , HEKLA OG SURTSEY FLUGSÝN h.f. var stofnað 1960 . Fyrsta flugvél félagsins var tveggja sæta tvíþekja af gerð - inni „ Tiger Mouth " — ein þeirra véla , sem notaðar voru við þjálf un flugmanna í stríðinu . Hingað til lands var flugvélin keypt 1947 — frá Kanada — en hafði • ; ' , : - : . ¦ ..... ¦ " ' • ¦ : ¦ ; ' ¦ ¦ " : : : . ' . ; : : Flesta daga ársins má sjá kennsluvélar frá litlu flugfélögunum á flugi yfir Reykjavík legið í þrjú ár , þegar Flugsýn h.f. hóf rekstur sinn . „ Við voruim fynst bana í kennisLuiflugi , " segir Jón Maigraús som , framkvæmdastjóni FLugsýn - air h.f. , „ en 1962 keyptum við Narsemaravél af dömistou Græn - lamd'sveirzLumiirani og hofum fiuig til ýnnissa staða á Vestfjörðiuim og til Vopniafjiarðar . Þetta getok vel nokteumn tímia en sivo bnast gruindvöllurinin og þá fónum vdð striax að svipast um eftir nýjum fLugleiðum . 1964 hófum við svo áætluiraar - flug t'il Nestoaupsta'ðar . Fyrst voiruim við með sjö m'arania vél í því , svo keyptum við fjögurra breyfLa Hetron-vél og 1966 keypt um við tvær DC - 3 fLugvélar frá Bir'etliairadi . " — Efbir þessari þrióuin að dæma hefuir Noriðfjarðarfluigið veráð yktour dnjúgt . — Já . Það gakk mjög vel í mokkur ár . — T.d. mian ég , að í nióvemíber 196 ' 6 voru farþegar á leiðirani tvö þúsuind talsiiras . En svo fór , að Norðfjairðatrfluigið ðbóð ekki lemlgur umdir þessum öna vexti fé'Laiglsiinis og í okbóber í fyrna lögðium við það niðiuir . — Nú eir öranur DC - 3 vélin í sölu til BxietiLamids aftuir . — En hva'ð með keiniraslufliuigið og leigufiuigdð ? . — Það hafla verið gífurlegar sveifllur í þessu , einis og bezt má sjá af því , að þegar mest var áfct um við tíu fLugvélar . Nú eigum við þrjár véLar og sú fjónðia bæt ist við á mæstuininii — þá getum við flutt saimtaLs tíu fainþega í eirau . Sárstakliega hiafa sveifliurmiar verið mikiar í leiguflugirau em nú eTU túniisbannir að konnd þar inn í . — Og hvað er nú vi'rasæLast hijá þeim ? — Nú , það eru jokLannir , HdkLa og Surbsey . VimsæLasiba fluigið ' hjá okkur er yfir Þdmg - velli , GulLlifoss , Geysi og Hefciu , inin með jökLuiniuim og yfir Suirbs - ey . Svo enuim við iíka með flug með suðurstiröinidinmi og þá er lenit ammað hvort á Fagunhóls - mýri eða í Horimafirðd . Þe'bta flug er altaf aið viniraa á . — Bitbhvað nýtt á döfimni ? — Já . Við erum að athuga með að fæma út kvíarraar í keninis'iu - fiuginiu og talka mameinduir er - lemd'is frá . Þessi athugum ej reymdair emn á fnumstigi en ég hield , að við sóum niú vel fjár - Ihagslega samfceppmisfærir við fiugsfcóla í mörguim meiginiiands - iömdium Evrópu . AFÞAKKAÐI STYRKINN f AR Tryggvi Helgason flugmaður hefir stundað flugrekstur á Ak - ureyri í áratug og var áður flug maður hjá Flugfélagi íslands . Hann veitir nú forstöðu Norður - flugi , en það nafn gaf hann starfsemi sinni fyrir nokkrum ár tino . — Eg kom fljúgandi frá Amer ítou á Pipeir-Apaohe sjúfcra - fluigvélinini 1. nióvembeT 1959 og l'emrti henini hér á Akureyrairfluig vðlli þá um kvöldið , segk Tryggvi . — Húm ar eran í fulki þjó'raugtu og ágætu ásigkomulagi með mokkuð á sjötta þúsumd fLugtíimia að baiki . Sllysiaviarna - deild kvamma á Akuineyni og Ra'uðakriossid'eiLd Akureyrair lögðu fr'am fé til kaupamiraa , en ég hef séð uim allam netosturr hemimar síðan . Hún tekuir fjóra farþega eða sjúkinakörfu og tvo fainþaga . — Beecraft-vélanraar tvær komu svo sumiarið 1964 , lítoa fljúganidi frá Ameríku , þar sem ég keypti þær . Þær geta fLutt 10 farþega hvor , og í sjúkra - fLuigi bafa þær oft komið sér vel , því áð þær geta auðveid - Lega flutt tvær sjúkrakörfur í semm og aJHt að 7 f ariþagum iþar að • autoi . Oft hefuc koimið fynir , að flytja hefur þuirft 2 sjúklimiga í körfum í einu og að aufci fieiri eða færri mirama sLasaðia , þó að þeÍT hafi getað setið . Mikil bíl - Framhald á bls. 16