12 DV . FIMMTUDAGUR 15 . NOVEMBER 1984 . Útgáfufélag : FRJÁLS FJÖLMIDLUN HF. Stiórnarformaöurogútgáfustjóri : SVEINN R. EYJÓLFSSON . Framkvæmdastjóri ogútgáfustjóri : HÖRDUR EINARSSON . Ritstjórar : JÓNAS KRISTJÁNSSON og ELLERT B. SCHRAM . Aðstoðarritstiórar : HAUKUR HELGASONog ELÍAS SNÆLAND JÓNSSON . Fréttastiórar : JÓNAS HARALDSSON og ÓSKAR MAGNÚSSON . Auglýsingastjórar : PÁLLSTEFÁNSSONog INGÓLFUR P.STEINSSON. Ritstjörn : SÍÐUMÚLA 12 — 14 . SÍMI 684611 . Auglýsingar : SIDUMÚLA 33 . Setning , umbrot , mynda - og plötugerð : HILMIR HF. , SÍÐUMÚLA 12 . Prentun : Árvakurhf . Helaarblað 28 ítr , Sigurmeð semingí Eina umtalsverða afrek kvótakerfisins er aö ná stað - festingu á Fiskiþingi eftir tæplega eins árs reynslu . Þar vann það skrapdagakerfið í atkvæðagreiðslu með tölun - um 17 á móti 12 . Síðan mælti Fiskiþing með notkun þess á næsta ári með 14 atkvæðum gegn engu , en fleiri sátu hjá . Þessi naumi sigur er ekki lítið afrek . Þegar kvótakerfiö var tekið í notkun í upphafi þessa árs , bárust um 250 kær - ur og athugasemdir frá aðilum , sem töldu sig hlunnfarna . Samt hefur hinni svokölluðu kvótanefnd tekizt að halda svo á málum , að líf kerfisins hef ur verið f ramlengt . Það hlýtur að vera erfitt að skipta fyrirfram ráðgerð - um afla á þorski , ýsu , ufsa , karfa og grálúðu nákvæmlega niður á hvert einasta fiskiskip landsins . Það er engin furða , þótt margir séu óánægðir . Enn meiri furða er , að þetta skuli hafa tekizt tiltölulega friðsamlega . Þar með eru afrekin líka að mestu leyti upptalin . Með aflakvótakerfínu hefur ekki tekizt að ná meginmarkmið - inu . Þorskaflinn verður um 250 þúsund tonn á þessu ári , en ekki 200 eða 220 þúsund tonn eins og ráðgert haf ði ver - ið . Kvótakerfið hef ur ekki verndað þorskstofninn . Þetta er auðvitað afleiðing af því , að linað var á þrýst - ingi klögumála með því að stækka kvóta hér og þar . Nú haf a f iskif ræðingar enn mælt með 200 þúsund tonna afla á næsta ári . Vafasamt verður að teljast , að kerfið megni að koma aflanum niður fyrir 250 þúsund tonn . Á þessu ári hefur einnig verið staðfest , að aflakvóta - kerfið hefur ýmsa galla , sem spáð hafði verið fyrirfram . Til dæmis hefur smáfiski mikið verið hent fyrir borð , svo að skipin fengju sem hæst verð fyrir aflann og gengju sem minnst á hinn úthlutaða kvóta . Ekki er síður alvarlegt , að kvótakerfið hefur gert sjáv - arútvegsráðherra að eins konar einræðisherra , sem út - býtir tonni hér og tonni þar . Margir kvarta sáran um , að kaupfélög og framsóknarfyrirtæki hafi betri aðgang að skömmtunarvaldinu en hinir , sem ekki haf i tekið trúna . Verst er þó , að flestir aðilar málsins virðast vera sam - mála um að reyna að koma sem mest í veg f yrir , að kvót - ar gangi kaupum og sölum . Þetta er kallað brask . Jafn - framt er kvartað um , að pehingar séu í spilinu í slíkum viðskiptum ! Það er eins og sumir lifi á steinöld . Kvótakerfið væri miklu þjálla , ef greitt væri fyrir því , að kvótar væru keyptir af lakari skipum til hinna betri . Þá væri hægt að leggja hinum lakari um leið og hin betri fengju hagstæðari rekstur út á hærra aflamagn á nokkurn veginn sama úthald . Ekki ætti þeim að veita af . Menn eru hættir að deila um , hvort fiskiskipastóllinn sé of stór . Viðurkennt er , að rekstur fiskveiða yrði mun betri , ef skipin væru mun færri . Rétt er að muna eftir þessu einmitt núna , þegar ráðgert er að hækka fiskverð verulega , ekki bara um áramót , heldur fyrr . Vandræði sjávarútvegsins stafa að töluverðu leyti af því , að með aðgerðum stjórnvalda hefur verið búinn til allt of stór floti . Kvótakerfið hefur ekki haft hin minnstu áhrif til fækkunar skipa í flotanum . Þvert á móti hefur það fryst stærð flotans í núverandi stöðu . Fiskiþing hefur með semingi gefið líf þessu vafasama skipulagi . Þar með er það traust í sessi . Samt mun það ekki koma sjávarútveginum eða þjóðinni að gagni , nema hvatt verði til líflegrar verzlunar með kvóta , svo að menn f ái borgaö fyrir að leggja lélegustu skipunum . Jónas Kristjánsson . , Rlkisfjölmiðlarnlrmisstu tekjulindsina og yröíþað tílþess aO starfsemiþelrra drægist saman .... " Frjáls þjóð eða fjölmiðlaþrælar Nú nýlega hefur veriö stofnaö fé - lag , sem hefur það á stefnuskrá sinni , að einstaklingum og hlutafé - lögum verði leyft að koma á laggirn - ar „ frjálsu " útvarpi . Á stofnfundi félagsins voru mættir tveir ráðherrar núverandi ríkis - stjórnar , og vakti það mikinn fögnuð meðal lýðsins . Þessu „ réttindamáli " sinu til stuönings benda frumkvöðlar þessar - ar hreyfingar á , að óhæft sé , að starfsmenn ríkisfjölmiðlanna geti farið í verkfall og hindrað m.a. eðli - legan f réttaf lutning . Næsta skref þessarar „ frelsis - hreyfingar " gæti verið að heimta , að stofnuð væri „ frjáls " tollgæzla , vegna þess að tollverðir gætu farið í verkfall . Þessarar „ frelsishreyfing - ar " bíða mörg göfug verkefni ! Fremstir í flokki „ frelsishreyfing - arinnar " eru þeir , sem kalla sig „ frjálshyggjumenn " . Hugmynda - fræðingar og páfi þess trúflokks er Kani , Milton Friedman að nafni . Sá er svo trúr „ frelsishugsjóninni " , að hann vill gefa frjálsa alla verzlun með hvers konar eiturlyf . „ Fávísir " menn hér á Islandi telja þó að við , sem erum um of háðir Bakkusi , ætt - um nóg með áfengið , þótt annað hættulegra kæmi ekki til . En sumir eru á annarri skoðun , og þeim er auövitað frjálst að hafa hana . Auövaldið , það er þeir , sem ráöa mestu í Sjálfstæðisflokknum og svo að sjálfsögðu Reykjavíkurframsókn - in , ætlar sér stóran hlut í þessari hreyfingu , sem minnzt er á hér að framan . Það eygir sér þarna leik á borði til að móta skoðanir almenn - ings og heilaþvo þjóðina . Þetta hefur gerzt í Bandaríkjunum , þaðan er fyr - irmyndin . Þar móta „ frjálsir " fjöl - miðlar , stjórnað af auðhringum , hugsun fólksins algerlega . Þetta er staðreynd , sem þeir kannast við sem dvalizt hafa í Bandaríkjunum um tíma . Þetta gæti ég sannað , ef krafizt yrði . Þeir , sem berjast fyrir „ frjálsu " útvarpi , hafa stofnaö til múgæsinga . Það á að skapa andúð á starfsemi Ríkisútvarpsins og starfsfólki þess vegna takmarkaös fréttaflutnings , meðan á verkfalli opinberra starfs - manna stendur . Eg veit , að mörgum þeirra , sem vilja frjálsan útvarpsrekstur , geng - ur aðeins gott til . En hafa þeir gert sér grein fyrir afleiðingunum ? Ríkis - útvarpið er nú óháð og frjálst . En yrði útvarp , sem fjársterkir einkaað - ilar og hlutafélög rækju frjálst og óháð . Nei , þá hæfust endemin . - ' " Skal ég nú rökstyðja fullyrðingar minar . Kjallarinn SKULI BENEDIKTSSOIM KENNARI , HVAMMSTANGA 2 . Auðmenn og nýrfkir auglýstu í hinu nýja útvarpi sínu ( og sjón - varpi ) — ríkisfjöuniölamir misstu stærstu tekjulind sína og yrði það til þess , að starfsemi þeirra drægist saman , — þeir lytu i lægra haldi í samkeppni við „ frjálsu f jölmiölana . 3 . Hinir frjálsu og óháöu rfkisfjöl - miðlar yrðu drepnir , en einhliða auðvaldsáróður , stjórnað af „ frjálshyggiumbnnum " , flæddi yfir landið . Fréttaflutningurinn yrði líkur þeim , er sést á síðum Mjrgunblaðsins . Það er óhugsandi , að aðrir en fjár - sterkir aðilar hefðu bolmagn til þess að koma á laggirnar frjálsu útvarpi og sjónvarpi . Hinir fjársterku fengju því einokunaraðstöðu . Það var lengi svo , að Morgunblað - ið hafði einokunaraðstöðu á frétta - á ^ „ Það er óhugsandi að aðrir en fjársterkir ™ aðilar hefðu bolmagn til þess að koma á laggirnar frjálsu útvarpi og sjónvarpi . Hinir fjársterku fengju því einokunaraðstöðu . " Að yfirborga starfsfólk og sitja fyrir með auglýsingar Málsmetandi maður , kunnur blaöamaður , sagði mér nýlega þær merkilegu fréttir , að í vor — eða snemma í sumar — hefði Arvakur h / f , sem rekur Morgunblaöið , hækk - að kaup blaðamanna allra , sem við blaðið vinna , um tuttugu og " fimm prósent . Ástæöan var sú , að þrír ágætir blaðamenn við Morgunbláðið höfðu sagt upp störfum og ráðið sig í vinnu hjá Frjálsu frámtaki , sem gef - ur út , að ég held , þrjú tímarit , þar á meðal Frjálsa verzlun . Auðvitað eru þremenningarnir vel yfirborgaðir hjá Frjálsu framtaki . En það mun áreiðanlega margan furða á því , að sjálft Morgunblaðið skuli ganga á undan með yfirborganir , jafnframt því sem blaöið berst gegn þeim lægst launuðu og verst settu i þjóöfélaginu , fátæka fólkinu . En yfirborganir Morgunblaðsins sýna og sanna , hvað gerast myndi , ef einstaklingar og hlutafélög fengju leyfi til útvarps - reksturs og sjónvarps . Það , sem gerðist , er m.a. þetta : 1. „ Frjálst " útvarp og sjónvarp keypti til sín hæfasta starfsfólk ríkisfjölmiðlanna og yfirborgaði gífurlega . flutningi í Reykjavík . Nú hefur mikið dregið úr þeirri.einokun. Hver fjölmiðill verður að njóta sannmælis . Dagblaðiö og Visir hefur að miklu leyti brotið blað í islenzkri blaðaútgáfu . Það er frjálst og óháð dagblað , — ekki er ég þó alltaf sáttur við forystugreinar þess . Hitt má þó til sanns vegar færa , að ritstjórarnir eiga að hafa frelsi til að túlka sinar eigin skoöanir . En í DV geta allir , hvar í flokki sem þeir standa , komið skoöunum sinum á framfæri ; alþýðubandalagsmenn hafa meira að segja skrifað í DV . Þeir , sem not - færa sér ekki þetta ritfrelsi DV , mega sjálfum sér um kenna . Eg er hins vegar viss um , að rit - stjórar DV myndu ekki lengi ráða ferðinni , ef af stofnun „ frjáls " út - varps yrði . Það er nefnilega til nokk - uð , sem heitir fjáreignavald . Það er vissulega sitt hvað fjáreignavald og íhald . Diald getur verið dygð , og okkur vantar einmitt frjálslynt íhald á mörgum sviðum þjóðlifsins . Frjálshyggjumenn , eins og þeir kalla sig , eru ekki neinir sérstakir íhaldsmenn ; þetta eru menn , sem myndu innleiða ringulreið og spill - ingu í þjóðfélaginu , algera upplausn , ef þeir næðu völdum . Skúli Benediktsson .