DNTning o'z-o'zidan shikastlanishi juda keng tarqalgan, har bir hujayrada sodir bo'ladigan hodisalardir. Bunday shikastlanish oqibatlarini bartaraf etish uchun maxsus reparatsiya mexanizmlari mavjud (masalan, DNKning noto'g'ri qismi kesib tashlanadi va bu joyda asl qism tiklanadi). Mutatsiyalar faqatgina tuzatish mexanizmi biron sababga ko'ra ishlamasa yoki zararni tuzatishga qodir bo'lmasa, sodir bo'ladi. Reparatsiya uchun mas'ul bo'lgan oqsillarni kodlovchi genlarda paydo bo'lgan mutatsiyalar boshqa genlarning mutatsiya tezligini ko'p marta oshirishga (mutator effekt) yoki kamaytirishga (antimutator effekt) olib kelishi mumkin. Masalan, ekssizsion reparatsiya tizimining ko'plab fermentlari genlarining mutatsiyalari odamlarda somatik mutatsiyalar tezligini keskin oshirib yuboradi, bu esa o'z navbatida pigmentli kseroderma va qon to'shaklari o'sishiga olib keladi. Mutatsiyalar nafaqat replikatsiya paytida, balki eksitssiyaviy yoki postreplikativ reparatsiya paytida ham paydo bo'lishi mumkin.
Bu juda keng tarqalgan holat.
DNTning o'z-o'zidan shikastlanishi