Vaziyat shuki, investitsiyalarning haqiqiy daromadi har doim kutilganidan farq qiladi. Bu holatda, dastlabki sarmoyaning bir qismi yoki hammasi yo'qolishi mumkin. Odatda, u tarixiy daromadlarning yoki o'rtacha daromadlarning ma'lum bir darajadan standart chetlanishining hisoblanishi orqali o'lchanadi. Moliyaviy tavakkalchilikning hech qanday ta'rifi yo'q, ammo ba'zi nazariylar, ayniqsa Ron Dembo, tavakkalchilikni bitim tugagandan so'ng kutilgan afsuslanish darajasi sifatida baholash uchun juda umumiy usullarni aniqladilar. Bunday usullar moliyaviy bozorlarda bank foiz stavkasi xavfini cheklashda juda muvaffaqiyatli bo'ldi. Moliyaviy bozorlar umumiy xavflarni baholash usullari uchun dalil asosidir. Biroq, bu usullarni tushunish ham qiyin. Matematika qiyinchiliklari boshqa ijtimoiy qiyinchiliklar bilan to'qnashdi, masalan, oshkor qilish, baholash va shaffoflik. Xususan, ko'pincha moliyaviy vosita sug'urta qilinishi kerakmi (ma'lum bir tasodifiy foydaga beparvolik qilish evaziga o'lchanadigan xavfni kamaytirish) yoki ular bozorda o'ynashi mumkinmi (o'lchanadigan xavfni oshirish va investorga juda yuqori daromad va'dasi bilan halokatli yo'qotishlarni namoyish etish, bu esa vositaning kutilgan qiymatini oshiradi) deb aytish qiyin. Afsuslanish choralari kamdan-kam hollarda haqiqiy insonning xavf-xatarni qabul qilmasligini aks ettirgani sababli, bunday bitimlarning natijalari qoniqarli bo'lishini aniqlash qiyin bo'lishi mumkin. Xavfga intilish, o'z foydalilik funksiyasining ijobiy ikkinchi hosilasiga ega bo'lgan, iqtisodiyotdagi barcha xatarlarni ixtiyoriy ravishda (aslida har doim mukofot to'laydi) baholaydigan va shuning uchun mavjud bo'lishi mumkin bo'lmagan odamni tavsiflaydi. Moliyaviy bozorlarda turli moliyaviy faoliyat sohalarida (to'g'ridan-to'g'ri kredit berish, lizing, faktoring) ehtimoli bor kredit tavakkalchiligini o'lchash, harakatlarning axborot tanlovi va boshlang'ich tavakkalchilik, model tavakkalchiligi ehtimoli va yuridik tavakkalchilik, agar investorning bir qator afsuslari natijasida qabul qilingan tartibga soluvchi yoki fuqarolik aktlari mavjud bo'lsa, kerak bo'lishi mumkin.
Qaysi nazariychi, bitim tugagandan so'ng kutilgan afsuslanish darajasi sifatida tavakkalchilikni baholashning juda umumiy usullarini aniqladi?
Ron Dembo