IV ғасырға қарай Рим қаласы императорлардың резиденциясы болудан қалды. Сыртқы шапқыншылықтың тұрақты қаупі жағдайында билеуші империяның шекарасына жақын орналасуы керек еді. Осы тұрғыдан алғанда, астананың орналасуы ыңғайсыз болды. Сондықтан Диоклетианнан бастап императорлар өз резиденцияларын мемлекеттің стратегиялық қорғаныс мақсаттарына сай келетін қалаларда орналастырды. Мұндай орындар Германиядағы Трир, Кіші Азиядағы Никомедия, Солтүстік Италиядағы Аквилея мен Милан болды. Константин де бұл ережеден тыс қалмады. Ол алғаш рет Максенцийді жеңгеннен кейін Римге келді, кейін ол жерде екі рет болды. Константин Рим тарихындағы жаңа дәуірдің басталуын білдіретін жаңа астана құру туралы арманға ие болды. Болашақтағы қаланың негізі Босфордың еуропалық жағалауында орналасқан ежелгі грек қаласы Византия болды. Ескі қала кеңейтіліп, қол сұғылмайтын қамал қабырғаларымен қоршалған. Онда ипподром және көптеген ғибадатханалар, христиандық және жалған ғибадатханалар тұрғызылды. Бүкіл империядан Византияға өнер туындылары: суреттер, мүсіндер әкелінді. Құрылыс 324 жылы басталды және 6 жылдан кейін 330 жылы 11 мамырда Константин Рим империясының астанасын ресми түрде Византияға көшіріп, оны Жаңа Рим (грек. Νέα ώμη, лат. Жаңалық, жаңалық. Nova Roma), бірақ бұл атау көп ұзамай ұмытылды және император өмір сүрген кезде қала Константинополь деп аталатын болды.
Қай ғасырда Рим қаласы императорлардың резиденциясы болудан қалды?
IV ғасырға қарай