Қазіргі уақытта көптеген дирижерлер  таяғын пайдаланудан бас тартады, әсіресе баяу бөлімдерде; таяқсыз XX ғасырдың бірінші жартысында Василий Сафонов (20-жылдардың басынан) және Леопольд Стоковский дирижерлік етті. Лео Гинзбург ғылыми әдебиетте жылдар өткен сайын қол техникасына аз көңіл бөлініп келе жатқанын атап өтті: ол өте жеке және тәжірибеде кез келген теорияны жоққа шығарады. Мұнда тек жалпы контурларды белгілеуге болады: такт бөлігінің ең күшті (алғашқы) бөлігі оң қолдың төменгі қозғалысымен, ең әлсіз (соңғы)  оң қолдың жоғарыға қарай қозғалысымен белгіленеді, қалғандары (егер бар болса) олардың арасында таратылады, яғни метрикалық торды құрайды. Мұндай темп пен ырғақты анықтаудан басқа, қосымша қол, бас, бүкіл корпус қозғалыстарымен, сондай-ақ мимикамен дирижер тұтастай алғанда ансамбль үшін де, оның жекелеген топтары мен қатысушылары үшін де музыканы орындау сипатын көрсетеді. Өз уақытында Рихард Вагнер симфониялық шығармаларды жаттап алып дирижерлік еткенімен жұртшылықтың наразылығын туғызды; XX ғасырда концерттерде пульттегі партитурасыз және тіпті пульті жоқ қойылымдар нормаға айналды: Жақсы дирижер,  деді Ганс фон Бюлов,  партитураны басында ұстайды, ал нашар  басын партитурада ұстайды. Егер дирижер партитурадан ажырамай жүрсе, Ф. Вейнгартнер, ол тек такт ұстап алушы ғана және артист атағына үміткер болуға құқығы жоқ. Вагнер мен Бюлов үшін және олардың көптеген ізбасарлары үшін оркестрмен көзбен байланысу маңызды болды; екінші жағынан, Вейнгартнер өз уақытында жұртшылықтың дирижердің жақсы естелігіне таңданбай, музыканы тыңдауы керектігін еске салды және дирижердің партитураны қалай жапырақтайтынын, оған қарап тұрмай-ақ, оркестрден көзін ала алмай, жиі байқауға болады; көпшілігі, қалай болғанда да, демонстративті дирижерлікпен жаттап алуды жаман тон деп санайды және санайды.
Жақсы дирижер - партитураны басында ұстайды, ал нашар дирижер - партитурада басын ұстайды деген сөздерге кім ие?
Ганс фон Бюлов