RTÜK bütçe açığını muhaliflerle kapattı
‘İktidarın sopası’ haline gelen RTÜK, 2023 yılında yayıncılara ceza yağdırdı. RTÜK, televizyon ve radyolara toplam 81 milyon 901 bin TL’lik 625 ceza kesti. En çok cezanın ise muhalif kanallara kesildiği görüldü.
Radyo Televizyon Üst Kurulu’nun (RTÜK) 2023 yılında yayıncı kuruluşlara verdiği ceza miktarı ortaya çıktı. Televizyon ve radyolara toplam 625 ceza kesen RTÜK’ün bu cezalarının mali karşılığı 81 milyon 901 bin TL oldu. Üst Kurul, kanunun 8. maddesi kapsamındaki cezalarını en çok ‘’genel ahlak, manevi değerler ve ailenin korunması’’ ilkesi ihlali gerekçesiyle kesti. Aynı maddede yer alan ‘’siyasi partilerle ilgili tek yönlü veya taraf tutar nitelikte yayın yapılamaz’’ ilkesi kapsamında ise hiç ceza verilmemesi dikkati çekti. RTÜK’ün henüz yayınlanmayan 2023 yılı Faaliyet Raporu’na ANKA Haber Ajansı ulaştı. Rapora göre, RTÜK yayın ihlalleri gerekçesiyle 625 müeyyide uyguladı. RTÜK’ün 2023 yılı faaliyet raporuna göre, yayıncı kuruluşlara toplam 81 milyon 901 bin 748 lira 50 kuruş idari para cezası uygulandı.
EN ÇOK CEZA HALK TV, TELE 1 VE NOW’A VERİLDİ
RTÜK Faaliyet Raporu’nda ceza toplamları yer alsa da hangi kuruma ne kadar ceza verildiği belirtilmedi. Üst Kurul, 2023’te 51 toplantı yaptı, bu toplantılarda alınan kararların 616’sı yayınlarla ilgiliydi. Bu kararlar incelendiğinde eleştirel yayınları sonucunda RTÜK’ün radarında olan televizyon kanallarından en çok cezayı Halk TV ve Tele 1’in aldığı görüldü.
2023’te 15 kez program durdurma ve 12 idari para cezası ile en çok Halk TV’ye ceza verildi. İkinci sırada 17 idari para cezası ve yedi gün yayın durdurma ve sekiz kez program durdurma cezası verilen Tele 1 geldi. Tele 1’i yedi idari para cezası ve iki kez program durdurma cezası ile Now TV (eski adıyla Fox TV) takip etti. Ceza sayısında üçüncü sırada gelmesine karşın, para cezaları iletişim geliriyle orantılı olarak verildiği için miktar olarak en çok cezayı 43 milyon 342 bin 91 TL ile Now TV aldı. Halk TV’ye kesilen ceza büyüklüğü 4 milyon 149 bin 918 TL olurken, Tele 1’e kesilen ceza miktarı 1 milyon 457 bin 546 TL oldu. RTÜK, Cumhurbaşkanı seçimi ve genel seçim yılı olan 2023’te hiçbir yayıncıyı siyasi taraf tutmakla cezalandırmadı. Yasanın 8’inci maddesindeki bentlerde düzenlenen yayın ilkelerinin ihlali gerekçesiyle 126 ceza kararı veren RTÜK, aynı maddedeki ‘’(Yayınlar) siyasi partiler ve demokratik gruplar ile ilgili tek yönlü veya taraf tutar nitelikte olamaz’’ hükmünü içeren ‘’k’’ bendinden hiç ceza vermedi.
Faaliyet raporunda, 2022 raporunda olduğu gibi kurumun stratejik planı kapsamında tanımlanan güçlü ve zayıf yönleri ile fırsatlar ve tehditler de bulunuyor. Buna göre, kurumun karşı karşıya olduğu tehditler arasında ‘’Yayıncı Kuruluşların Siyasal ve Ekonomik Nüfuzlarını Çıkar Amaçlı Kullanma Eğilimleri’’ ilk üçte yer aldı.
Raporda, RTÜK’ün tahsil gelirlerine bakıldığında toplamda 812 milyon 280 bin 741 TL gelir sağlandı. Bu gelirin 157 milyon 222 bin 886’u frekans yıllık kullanım gelirlerinden, 237 milyon 147 bini ise hazine yardımından elde edildi. Toplam gelirin 34 milyon 193 bin 538 TL’si 5018 sayılı Kanun’un 78’inci maddesi uyarınca Hazine ve Maliye Bakanlığı’na aktarıldı. RTÜK, uygulanan idari para cezalarından 23 milyon 91 bin 826 Lira 63 kuruş tahsilat sağlandı.
BÜTÇEDE ÖNGÖRÜLER AŞILDI, FAZLA PARA GELDİ
RTÜK’ün gider bütçesine bakıldığında 2023 yılı öngörülen giderlerin toplamı 564 milyon 301 bin TL olarak raporda yer alırken; 31 Aralık 2023 yılı itibarıyla gerçekleşen giderlerin toplamı 709 milyon 150 bin 333 TL oldu. Personel giderlerinin 285 milyon 152 bin TL olması öngörülmüşken 388 milyon 716 bin 855 TL olarak gerçekleştiği görüldü. RTÜK’ün gelirleri ise 564,3 milyon TL olarak öngörülmüştü, 31 Aralık 2023 itibarıyla kurumun tahsil edilen gelirleri 812 milyon 280 bin 741 TL olarak faaliyet raporunda yer aldı.