Tüm dünya bunu konuşuyor! Reisi'nin ölümüne art arda mesajlar
Dünya Haberleri / Türkiye Gazetesi
İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi ve 9 kişinin hayatını kaybettiği helikopter kazası tüm dünyada ses getirdi. İran'ı sarsan ölüm sonrası uluslararası arenadan art arda mesajlar geldi.
Tüm dünyanın gözü Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi ile Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan'ın yanı sıra Tebriz Valisi Malik Rahmeti ve İran lideri Hamaney'in Tebriz Temsilcisi Muhammed Ali Al-i Haşim'in de aralarında yer aldığı 9 kişinin dün gerçekleşen helikopter kazasında hayatını kaybetmesinde...
Bu sabah erken saatlerde gelen Reisi'nin ölüm haberi sonrası diplomatik arenadan art arda mesajlar geldi.
TÜRKİYE
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, sosyal medya hesabından şu mesajı paylaştı:
"Geçirdiği helikopter kazasında maalesef vefat ettiğini öğrendiğimiz, değerli mevkidaşım, kardeşim, İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın İbrahim Reisi’ye Cenab-ı Allah’tan rahmet niyaz ediyorum.
Merhum Reisi ile aynı helikopterde hayatını kaybeden İran Dışişleri Bakanı ve diğer kişilere de Allah’tan rahmet diliyorum.
Başta İran İslam Cumhuriyeti’nin Dinî Lideri Sayın Ali Hamaney olmak üzere, dost ve kardeş İran halkına, hükûmetine, Sayın Reisi’nin ve diğer merhumların ailelerine en derin taziyelerimi iletiyorum.
Görevde olduğu süre boyunca İran halkının ve bölgemizin huzuru için verdiği çabalara bizzat şahitlik eden bir mevkidaşı olarak, Sayın Reisi’yi saygıyla ve minnetle yâd ediyorum.
Türkiye olarak pek çok kez olduğu gibi bu zor ve müessif günlerinde de komşumuz İran’ın yanında olacağız."
HAKAN FİDAN'DAN TAZİYE MESAJI
Pakistan Dışişleri Bakanı ile bugün basın toplantısın yapan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran halkına başsağlığı dileklerini iletti. Fidan, kazanın ardından İranlı yetkililerle yakın koordinasyonda olduklarını söyledi.
Hamas, “büyük kayıp” olarak adlandırdığı Reisi'nin ölümü için İran'ın Dini Lideri Ali Hamaney'e, İran hükümetine ve İran halkına "en derin taziye ve dayanışma dileklerini” iletti.
Açıklamada, “Filistin davasını ve İsrail'e karşı direnişi destekledikleri için” hayatını kaybeden İranlı liderleri övgüyle anan Hamas, İran'ın köklü kurumlarının, “bu büyük kaybın yansımalarının” üstesinden gelmesini sağlayacağına olan inancını ifade etti.
Lübnan Hizbullahı İran'ın dini lideri Ali Hamaney'e taziyelerini iletirken Yemenli Husiler de başsağlığı açıklaması yaptı.
PAKİSTAN
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, X sosyal medya hesabından konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "Cumhurbaşkanı Reisi'nin helikopterinin düşmesiyle ilgili gelişmeleri endişeyle takip ediyordum. İyi haberler almayı umuyordum ancak ne yazık ki böyle olmadı." ifadesini kullandı.
Kaza dolayısıyla İran'a taziyelerini ve başsağlığı dileklerini ileten Şerif, yaklaşık 1 ay önce ağırladıkları Reisi ve Abdullahiyan'ın Pakistan'ın "iyi dostları" olduğunu belirtti.
Şerif, İran'la dayanışma amacıyla bir günlük yas ilan edileceğini ve bayrakların yarıya indirileceğini duyurdu.
HİNDİSTAN
Hindistan Başbakanı Narendra Modi de X'ten yaptığı paylaşımda, "(Reisi'nin) Hindistan ile İran arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesine yönelik katkıları her zaman hatırlanacaktır." ifadesine yer verdi.
Modi, Reisi'nin ailesine ve İran halkına taziyelerini ileterek, "bu acı gününde İran'ın yanında olduklarını" kaydetti.
Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar da Reisi ve Abdullahiyan'ın vefat haberi karşında şoke olduğunu aktararak ailelerine başsağlığı diledi.
Maldivler Devlet Başkanı Muhammed Muizzu da X'ten yaptığı açıklamada, Reisi ve Abdullahiyan'ın "zamansız" vefatından dolayı üzüntü duyduğunu belirtti.
BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ
Birleşik Arap Emirlikleri Başkanı Muhammed bin Zayid en-Nehyan ve Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani de başsağlığı açıklaması yaptı.
AVRUPA KONSEYİ
Avrupa Konseyi Başkanı Charles Michel, ölümler nedeniyle "en içten taziyelerini" iletti.
VENEZÜELLA
Venezüella Devlet Başkanı Nicolas Maduro, İran'a ve dini lider Ali Hamaney'e başsağlığı diledi ve Reisi'nin Venezüella'nın “koşulsuz dostu” olduğunu söyledi.
MISIR
Mısır Cumhurbaşkanlığı, "büyük üzüntü ve kederle" yas tuttuklarını bildirdi.
SURİYE
Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad, Reisi ve Abdullahiyan'ın ölümü nedeniyle Hamaney'e taziyelerini sundu.
İSRAİL
Reuters'a açıklama yapan İsrailli bir yetkilli, Reisi'nin ölümünde İsrailîn dahli olmadığını söyledi.
RUSYA
Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, Reisi ve Abdullahiyan için yayımladığı taziye mesajında, “Bu seçkin siyasi şahsiyetleri, devletlerinin çıkarlarını kararlılıkla savunan ve Anavatan'a özverili hizmette hayatlarını feda eden İran İslam Cumhuriyeti'nin gerçek vatanseverleri olarak daima hatırlayacağız. Cumhurbaşkanı Reisi ve Dışişleri Bakanı Abdullahiyan, Rusya'da ülkemizin gerçek ve güvenilir dostları olarak tanınmışlardır.
Karşılıklı fayda sağlayan Rus-İran iş birliğinin ve güvene dayalı ortaklığın güçlendirilmesinde oynadıkları rol paha biçilemezdir. Hayatını kaybedenlerin aileleri ve dostlarının yanı sıra tüm dost İran halkına en içten taziyelerimizi sunuyoruz. Bu kederli anınızda düşüncelerimiz ve kalplerimiz sizlerle birlikte” dedi.
NE OLMUŞTU?
Cumhurbaşkanı Reisi, dün İran-Azerbaycan sınırında baraj açılış törenine katıldı. Reisi, beraberinde Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan ve bazı yetkililerle dönüşte helikopter kazası geçirmişti.
İran’nın talebi üzerine Türkiye, arama kurtarma faaliyetlerinde Akıncı insansız hava aracını (İHA) görevlendirdi. Akıncı İHA’nın tespit ettiği helikopter enkazının koordinatları İran makamlarıyla paylaşılmıştı.
Tespit edilen noktaya ulaşan İranlı ekipler kazadan sağ kurtulan olmadığını belirlemişti.
İran Anayasayı Koruyucular Konseyi, Anayasa uyarınca cumhurbaşkanlığı görevini, ülkenin lideri Ali Hamaney’in onaylamasının ardından Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Muhammed Muhbir’in devralacağını açıklamıştı.
İRAN ANAYASASI NE DİYOR?
İran anayasasına göre, yeni cumhurbaşkanının en fazla 50 gün içinde seçilmesi amacıyla meclis başkanı, yargı erki başkanı ve birinci cumhurbaşkanı yardımcısından oluşan kurulun düzenlemeleri yapması gerekiyor.
İran’da cumhurbaşkanları, Anayasayı Koruyucular Konseyinin onayladığı adaylar arasından halk tarafından seçiliyor.