Tükenmişlik sendromu ilk olarak 1974 yılında Herbert Freudenberger tarafından keşfedildi. Ünlü bilim adamı hastalığı; başarısızlık, yıpranmışlık, güç ve enerji düzeyinin azalması şeklinde tarif etti. Tükenmişlik sendromu tedavi yöntemi nedir? İşte detaylar...
TÜKENMİŞLİK SENDROMU NEDİR?
Psikolojik hastalık türlerinden tükenmişlik sendromu (burnout), 1974 yılında ilk olarak Herbert Freudenberger tarafından başarısızlık, yıpranmışlık, güç ve enerji düzeyinin azalması, tatmin edilmez isteklerin oluşması sonucu kişinin kendini tükenmiş, yetersiz hissetmesidir. Bu hastalığın tanısı, tedavisi için uzun yıllar çeşitli yöntemler bulundu. Bu tanı testlerinden bir tanesi de Maslach ölçeğini de geliştiren Christina Maslach tarafından "İş yaşantısı gereği yoğun duygusal taleplere maruz kalan ve devamlı olarak insanlarla yüz yüze olan bireylerde görülen fiziksel bitkinlik, uzun süren yorgunluk, çaresizlik ve umutsuzluk duygularının, yapılan işe, hayata ve diğer insanlara karşı olumsuz tutumlarla yansıması ile oluşan bir sendrom" olarak tanımlar.
Tükenmişlik sendromu, Dünya Sağlık Örgütü tarafından da Uluslararası Hastalık Sınıflandırması listesine alındı. Özellikle bir bireyin kaldırabileceği iş yoğunluğunun üzerinde bir tempo ile çalışan kişiler, yoğun stres altındakilerde görülen tükenmişlik sendromunda bireyin kendini bu koşullar altında çalışmaya zorlaması neticesinde belirli bir süreden sonra çöküş başlar.
TÜKENMİŞLİK SENDROMU BELİRTİLERİ
- Terleme
- Kalp atışlarındaki düzensizlik
-Uyku problemi
- Solunum güçlüğü çekmek
-Aşırı yorgunluk
- Kendini enerjisiz hissetme.
Ruhsal belirtileri;
- Sürekli hayal kırıklığı duygusu yaşama
- Her alanda şüphe içinde olmak
- Ümitsizlik ve umutsuzluk
- Kendini değersiz ve yetersiz görme
- Daima kaygı halinde olmak.
- Sürekli değişen ruh hali
Zihinsel belirtileri ise;
- Dikkat dağınıklığı
- Yaptığın işten sıkılma
- Karar erteleme.
TÜKENMİŞLİK SENDROMU TEDAVİSİ
Tükenmişlik sendromu olarak bilinen ruhsal hastalığın tedavisi oldukça basittir. Sendromun ilerlemişlik düzeyine göre hastalığın tedavi süreci de değişkenlik gösterir. Şiddetli olmayan durumlarda bireyin kendi kendine alacağı önlemler, iş yaşamında ve sosyal hayatında yapacağı düzenlemeler ile rahatsızlıktan kurtulunabilir. Ancak kurtulabilmek adına ruhsal kontrollerin yapılası da gereklidir. Bu süreçte sendroma neden olan etmenler belirlenerek buna yönelik önlemler alınmalıdır.
Sendromun aşırı şekilde şiddetlenmiş ve ilerlemiş olduğu, kişinin iş yaşantısına veya günlük hayatına devam edememesine neden olduğu durumlarda hekim tarafından önerilen ilaç tedavisi gerekli olabilir. Hastalığa nedne olan etkenlere yoğunlaştıktan sonrabireyler kendilerine yeterli miktarda vakit ayırmaya, hobiler edinmeye ve bunları hayatının bir parçası haline getirmeye özen göstermelidir. İş ile ilgili sorunlar iş yerinde kalmalı. Yeterli miktarda dinlenmek, uyku düzenine gereken hassasiyeti göstermek ve dengeli beslenmek de tedavi sürecinde önemlidir. Ayrıca düzenli olarak spor yapmak da mutluluk hissi veren hormonların kandaki düzeylerinin yükselmesine neden olarak tükenmişlik sendromu ile mücadele sürecine destekte bulunur. Sendromun başlangıcında önlem alınmadığı takdirde tedavi süreci uzar.