Netflix’in gerçek bir olaya dayanan yeni suç draması El Caso Asunta (Asunta Vakası) ana dili İngilizce olmayan diziler kategorisinde şu an dünyada en çok izlenen yapım.
Gerçek suçlar konusunda uzman olan Elías León Siminiani ile bir başka suç hikayesi El Caso Alcàsser’ın yaratıcısı olarak tanınan Ramón Campos’un yapımcılığını; Carlos Sedes ile Jacobo Martínez'in yönetmenliği üstlendiği bu 6 bölümlük mini dizinin oyuncu kadrosunda Candela Peña (Rosario Porto), Tristán Ulloa (Alfonso Basterra), Javier Gutiérrez (Yargıç Malvar), María León ve Carlos Blanco rol alıyor.
Asunta Vakası, 2013 yılında 13 yaşındayken öldürülen ve aslen evlatlık olan Asunta (Yong Fan) Basterra cinayetini, basına sızan - sızmayan tüm ifade ve kanıtlara dayanarak, olayın en büyük zanlıları anne - baba üzerinden 360 derece ele alan bir yapım.
Dizinin açılış sekansı aynı gerçek hayatta da bir kopyası olduğu gibi 2007’de anne Rosario ve baba Alfonso ile yapılan röportaj ile başlıyor. Kızları Asunta’yı evlat edinme hikayelerini mutlulukla anlatan çift bunun geçici bir heves değil, ömür boyu bir bağlılık olduğunun altını çiziyor. (Bu detayları dizide pek göremesek de Alfonso Bilbaolu bir gazeteci, Rosario ise avukat. Aynı zamanda üniversitede sanat tarihi profesörü bir babanın tek çocuğu, fahri Fransa elçisi… Galiçya bölgesinde Santiago yakınlarında yaşıyorlar. Asunta da bu bölgede yaşamaya gelen Çin kökenli ilk kişi… Piyano, keman ve bale ile ilgileniyor. Oldukça da parlak bir öğrenci...)
Sonra bir anda 21 Eylül 2013 gecesine gidiyoruz. Endişeli gözüken Rosario ve Alfonso karakola giderek Asunta’nın evde olmadığını ve kaçırıldığından şüphelendiklerini ihbar ediyorlar. Pek de vakit geçmeden köydeki evlerine yakın ormanlık bir yol kenarında Asunta’nın cesedi bulunuyor. Bunu Yargıç Malvar’ın liderliğinde başlatılan çok esaslı bir soruşturma izliyor. 2 yıl süren dava süreci sonunda ise Rosario ve Alfonso kızları Asunta’yı öldürmekten ötürü 18’er yıl hapis cezasına çarptırılıyorlar.
Aslında yapımcılardan Ramón Campos için bu yapım Asunta cinayetinin ilk ele alınışı değil. 2017’de Operación Nenúfar adında soruşturmanın tüm detaylarını içeren 4 bölümlük bir belgeselin de ortaya çıkmasını sağlayan kişi o. Çünkü Asunta Vakası, mahkeme sonucu açıklanana kadar hem kamuoyunu hem de medyanın ilgisini çok çeken, kısaca toplum üzerinde büyük yankı uyandıran bir hikaye. Üstelik zanlılarının da – eğer suçlularsa – suçlarını asla itiraf etmedikleri bir olay. Nasıl bittiği biliniyor, ancak bitene kadar nelerin olduğu tamamen yoruma açık. İşte yapım tam da buradan bir delik yakalıyor. Gerçekte olanı, ifadeler ve kanıtlar çerçevesinde olduğu gibi yeniden yaratmayı şiar ediniyor. Gerçeklere bağlı kalarak yarattığı olay örgüsü ile – gerçek hikayede müthiş tutarsızlıklar olmasına rağmen – gerçeğe benzemeyi başarıyor. Asunta’nın nasıl öldürüldüğüne dair iki ana teoriyi yeniden yaratarak akıllı bir yol izliyor. İzleyiciyi davanın tüm aşamalarına götürürken, yeni yargılamalar yaratmamaya ve keskin bir final ortaya koymamaya özen gösteriyor. Olayları abartmıyor, kanıtları da, ifadelerdeki tutarsızlıkları da izleyicinin analiz etmesine, kafasına çevirmesine epey imkan vererek hikayeyi izleyicinin kucağına bırakıyor.
Diziyi taşıyan oyunculuklar
Mahkeme bile bir karara varmışken, birçok açıdan bakıldığında “arafta” kalan anlatıyı yücelten bir şey varsa o da hiç şüphesiz oyunculuklar. Rosario Porto ve Alfonso Basterra'ya hayat veren Candela Peña ile Tristán Ulloa'nın tüyler ürpertici gerçeklikteki performanslarını alkışlamak lazım. Aslında uzun zamandır çalışmayan Peña, soruşturma memuru olarak katıldığı seçmelerde kendi ısrarıyla Rosario olmayı talep ediyor ve tüm eforunu o karakteri canlandırmaya harcayarak kendi zoruyla rolü alıyor. Aslen Barselonalı olan ve 3 Goya ödülü bulunan oyuncu Galiçya aksanıyla konuşabilmek için haftalarca çalışıyor, bu sırada da görünümünü Rosario’ya benzetebilmek için epey kilo veriyor. Sesiyle, yüzüyle ve vücut diliyle aktarmayı başardığı, büyük dramatik ağırlığa sahip bu role kendini tamamen veren Peña zaman zaman kurgu ile gerçeklik arasındaki sınırları aşıyor. Rosario karakterinin kamuya açıklanan kayıtlardaki hüzünlü tonunu, kırılganlığını, hezeyanını ve “her an kopabilecek kadar ince ama bir o kadar da gergin bir ip” halini mükemmel yansıtıyor.
Hem başrolden hem yargıçtan sert eleştiri
Tüm bu başarılı yoruma rağmen Candela Peña geçtiğimiz günlerde katıldığı bir programda diziyi izlemediğini ve izlemeyi de düşünmediğini belirten bir açıklama yaptı. Hayatındaki en iyi sahneyi oynadığını düşünen Peña, dublaj için stüdyoya gittiği sırada izlediği sahnenin görselliğinden rahatsız olmuş ve bunun Tik Tok videosu gibi durduğunu ifade etmiş. Hatta inme geçirmemek için diziyi izlemeyeceğini de belirtti. Birkaç gün önce de sosyal medya hesabında diziden bahsettiği bir postta “başka şeyler hayal etmiştim” ifadesini dile getirerek bu görüşünü bir kez daha vurguladı.
Yapıma gelen bir diğer eleştiri ise gerçek hayatta davanın soruşturma hakimi, Galiçyalı Garzon olarak bilinen yüzyılın en büyük uyuşturucu ticaretini ortaya çıkaran yargıç José Antonio Vázquez Taín’a ait. Yapımda Malvar olarak ismi değiştirilen karakterin son derece kibirli ve küstah resmedildiğini ve davanın delil akışı ile ilgili bilgilerin gerçeği yansıtmadığını ifade eden bir açıklama yaptı. Ayni iddiayı o günlerde davayı yakından takip eden gazeteci Patricia Pardo da doğruladı ve yargıç Taín’in dönemin hem en başarılı hem de çok sevilen hukuk insanlarından biri olduğunu belirtti ve ekledi : “Asunta çok iyi kalpli, yetenekli ve başarılı bir genç kızdı. İzleyiciye bu dizide onu tanıma ve sevme fırsatı verilmemiş olmasına üzülüyorum.”
Öldüğümde 1 şişe Cava açın ve kadeh kaldırın…
Gelelim gerçek hayata ve cezaevine girdikten sonra onlara neler olduğunda…
Asunta Vakası’nın 2017’de bir belgesel olarak yayımlanmasından hemen sonra Asunta’nın babası Alfonso cezaevinden belgeselin yapımcısı Campos’a itiraf ve vasiyet içeren bir mektup yazıyor :
“… mektubumu bitirirken bir itirafta bulunacağım: Özgürlüğüme kavuştuğumda ortadan kaybolmaya kesin niyetim var, bir daha kimse benden haber alamayacak, Rosario Porto bile.
Hayatta kalmak için tek bir nedenim var; o da yeniden özgür bir adam olmak ve kızımla yeniden buluşmak... Aslında bunun nasıl ve nerede olacağını çoktan düşündüm, sadece ne zaman olacağını bilmiyorum.
Benim asıl cezam hapis değil Bay Campos, bana en çok ihtiyaç duyduğu anda ona yardım edememek. Bu kendimi asla affedemeyeceğim bir şey. Bu yüzden ölümümü duyduğunuzda size yalvarıyorum, bir şişe Cava açın ve sevdiklerinizle birlikte kadeh kaldırın . Ancak o zaman mutluluğumu yeniden kazandığımı anlayacaksınız. Kızımın bana ihtiyacı var, benim de ona…”
Bu mektuptan 1 sene sonra Rosario Porto cezaevinde intihara kalkışıyor. Bunun üzerine intiharı önleme protokolü yoğunlaştırılıyor. Pandemi ile birlikte birkaç kuzeni dışında kimse Rosario’yu ziyaret etmiyor. Mahkum arkadaşlarından birine cezaevinden çıktığında kimsesinin olmadığını söylüyor. Bu arada protokol hafifletiliyor ve avukatı Asunta’nın ölüm günü olan 21 Eylül’ü Rosario’nun cezaevi dışında geçirmesini talep ediyor. Ancak bu talep reddediliyor. Bu tarihten 2 ay sonra, 18 yıllık cezaevi süresinin 7. yılında, Rosario bir sabah kalkıp herkese günaydın dedikten sonra eşyalarını son derece derli toplu bıraktığı hücresinde çarşafla kendini asmış olarak bulunuyor. Haber eski kocası Alfonso’ya başka cezaevinde mesleki bir kurstayken veriliyor. Hatta daha hiçbir şey söylenmeden Alfonso “Rosario” diye bağırarak gözyaşlarına boğuluyor.
Rosario Porto, ölümüyle birlikte 3 milyon Euro civarındaki mirasın çocukluk arkadaşı Teresa ile onu savunan hukuk şirketi arasında paylaştırılmasını vasiyet etmiş. Ancak avukatı bu mirası almayı uygun bulmuyor ve Rosario’nun tüm varlığı arkadaşı Teresa’nın oluyor.
Kısaca Asunta Vakası, halen cevap veremediği onlarca soruyu arkasında bırakarak, suçlu ilan edilen iki ama hayatta kalan tek kişinin iki dudağı arasında belki de tarihe gömülmeyi bekliyor.