Atatürk’ün silah arkadaşı, Kurtuluş Savaşı kahramanı, Türkiye’nin 2. Cumhurbaşkanı, Cumhuriyet tarihinin önemli isimlerinden İsmet İnönü’yü bambaşka bir yönüyle karşımızda. ‘İnönü ve Okumak’ sergisi, gerçek bir entelektüel İsmet İnönü’nün 7 bini aşkın eserden oluşan kütüphanesi ziyaretçilerini bekliyor… Serginin detaylarını İnönü Vakfı Başkan Yardımcısı Gülsün Bilgehan Ekonomin Gazetesi'nden Aslı Barış'a anlattı.
Bilgehan, "Bu sergi, İnönü’nün Almanca, İngilizce ve Fransızca eserleri, özgün baskılarından okumayı sevdiğini de ortaya koyuyor. O dönemde -imkanlar dahilinde- dil öğrenmek şüphesiz çok kolay da değil. Hangi dile ne zaman merak saldığını biliyor muyuz, hangi dili ne zaman öğrendi?" sorusuna şöyle yanıt verdi:
"İnönü yabancı dil öğrenmeye çok meraklı, ilk dersleri 1895 yılında bitirdiği Sivas Askeri Ortaokulu’nda alıyor, diplomasında o yıllarda okuduğu Farsça, Arapça, Fransızca dersleri yer alıyor. O yıllara ait, Osmanlıca- Fransızca ders kitabını, üzerinde kendi aldığı notlarla bulunca, gözlerimize inanamadık. Aynı şekilde daha sonraki yıllarda öğrendiği İngilizce defterini de bulduk. Genç İsmet Bey hatıralarında Abdülhamid döneminde yasaklı olan kitapları nasıl bulup okuduklarını anlatıyor, Almanca ve Fransızca edebiyat eserleri..."
Sergilenen kitaplar arasında Halide Edip, Reşat Nuri, Ahmet Hamdi Akseki'nin ilk basım imzalı eserleri, ayrıca Anadolu'dan Filistin'e... Türklerle Omuz Omuza adlı eserin yazarı Alman komutan Hans Guhr gibi kitabını İsmet Paşa'ya ithaf edenler olduğunu belirten Bilgehan, Nobel Ödüllü edebiyatçı Ernest Hemingway'in de bunlrdan biri olduğunu kaydetti.
Bilgehan "Hemingway’ın İnönü’ye yolladığı imzalı kitabın ilginç bir öyküsü var… Acaba okurlarımız için anlatabilir misiniz?" sorusuna şu yanıtı verdi:
"Hemingway, İsmet Paşa'yı savaş muhabiri iken Mudanya ve daha sonra Lozan'da izlemiş. Yıllar sonra kendisi de ünlü bir yazar olunca, bir uluslararası gemi seyahatinde genç bir akademisyene rastlıyor, Turhan Feyzioğlu, onun Türk olduğunu öğrenince İnönü'ye ulaştırması için yanında bulunan ( Güneş de Doğar) kitabını " Başkan İnönü için, her zaman en iyi dileklerimle..." diye 6 Eylül 1956'da imzalıyor. Feyzioğlu, Erdal İnönü vasıtasıyla emaneti sahibine iletiyor ve bu vesile ile İsmet İnönü ile tanışmış oluyor."
"Biz ,Özden- Metin Toker ve çocukları, kardeşlerim Nurperi, Güçlü ile ben Pembe Köşk'te Mevhibe- İsmet İnönü ile birlikte yaşadık." diyen Bilgehan, "Hepimizin hayatında Kütüphane'nin yeri vardır, okumak gündelik yaşantımızın bir parçasıydı ve herkesin elinde bir kitap vardı. Eve her geldiğinde kütüphanedeki kitapları mutlaka ziyaret eden ise Erdal İnönü idi. Onun ölümünden sonra annem 'kitaplar öksüz kaldı' diye çok üzülmüştü." ifadelerini kullandı.
Odatv.com