Norveç, İspanya ve İrlanda, Filistin devletini uluslararası hukuk ve BM kararlarına uygun şekilde 1967 sınırlarıyla tanıyacağını duyurdu. Resmi tanıma tarihi 28 Mayıs. İsrail, Filistin’i tanıyan ülkelerden büyükelçilerini geri çağırdığını açıkladı.
Artı Gerçek – Avrupa İsrail’in 8 aydır devam eden ve soykırım olarak değerlendirilen Gazze Savaşı’na karşı Filistin devletini tanıma yoluna girdi. Bugün Filistin devletini tanımayla ilgili ilk açıklama Norveç Başbakanı Jonas Gahr Store’den geldi. Onu İspanya Başbakanı Pedro Sanchez ile İrlanda Başbakanı Simon Harris takip etti. Buna göre Norveç, İspanya ve İrlanda’nın Filistin’i devlet olarak resmen tanıması 28 Mayıs 2024 salı günü yürürlüğe girecek.
İsrail Dışişleri Bakanlığı ise bu ülkelerin Filistin devletini tanıma kararlarına yanıt olarak İrlanda ve Norveç’teki büyükelçilerin derhal geri çağrılmasını emrettiğini açıkladı. İlk etapta İspanya’yı duymamış gözüken Dışişleri Bakanı Israel Katz, “İrlanda ve Norveç’e çok net mesaj gönderiyorum: İsrail bu işin sessizce oldu bittiye getirilmesine izin vermeyecek” derken, İspanya’nın aynı adımı atması halinde aynı muameleyle karşılaşacağını belirtti.
Norveç Başbakanı Store, Filistin’i devlet olarak tanıma gerekçelerini şöyle sıraladı:
“İsraillerle Filistinlilere siyasi çözüm sunan tek alternatifi yaşatmalıyız: Yan yana barış ve güven içinde yaşayan iki devlet. Filistin’in tanınması, bu uzun süreli ve vahşi çatışmada zemin kaybeden ılımlı güçleri desteklemenin bir aracıdır. Aynı zamanda Filistin devletini tanıma yolunda Norveç ve birçok Avrupa ülkesinin izinden gitmeleri için diğer ülkelere güçlü bir mesaj göndermektedir. Bu, sonunda iki devletli çözüme ulaşma sürecinin devam etmesini mümkün hale getirebilir ve ona yeni bir ivme sağlayabilir.”
“Gazze’de devam eden savaş, barış ve istikrarın sağlanmasının, Filistin sorununun çözümüne dayanması gerektiğini açık seçik ortaya koydu. Amaç siyasi olarak birlikte ve Filistin Yönetimi’nden kaynaklanan bir Filistin devletine ulaşmaktır. İki devletli çözümün İsrail’in çıkarına olduğuna inanıyoruz.”
Norveç, dönemin Filistin lideri Yaser Arafat ile dönemin İsrail Başbakanı İzak Rabin’in ABD’nin arabuluculuğunda 1993’te imzaladığı iki devletli çözüme yönelik Oslo Barış Anlaşması’yla sonuçlanan müzakere sürecine evsahipliği yapmıştı. Britanya sömürgeciliğine direnişle özdeşleşen İrlanda, Batı’da Filistin haklarının en önde gelen savunucusu. İspanya’nın Sosyalist İşçi Partili (PSOE) Başbakanı Pedro Sanchez de Filistin’e verdiği destekle tanınıyor.
Daha önce AB üyesi İrlanda, İspanya, Slovenya ve Malta, Ortadoğu’da kalıcı barış için iki devletli çözümün şart olduğunu vurgulayarak Filistin devletini tanıma niyetlerini beyan etmişti. (Reuters, Dış Haberler)