Sektörün önde gelen 20 kurumu, Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği'nin ev sahipliğinde gerçekleştirdikleri toplantıda yasağın hemen kaldırılması gerektiğine dair ortak bir bildiri yayınladı.
Toplantıda açıklanan bildiride, tarım ürünlerindeki ihracatın üreticiler için bir sigorta olduğu ve bu sigortanın üreticilerin elinden alınmaması gerektiği vurgulandı. Bildiride, zeytinyağı ihracatındaki yasağın sektöre büyük zarar verdiği belirtildi.
400 Milyon Avro Kayıp
Bildiride yer alan bilgilere göre, 2023-24 sezonunda Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi tarafından belirlenen 185 bin ton rekolte ve bir önceki rekor üretim yılından devredilen 170 bin ton stok ile Suriye’den gelen 30 bin ton zeytinyağı da eklendiğinde toplam 385 bin ton zeytinyağı arzı oluştu. Tahmini 60 bin ton zeytinyağı ihracatı ve 125 bin ton iç tüketim ile sezon sonunda 200 bin ton zeytinyağı stoklanacağı öngörülüyor. Bu miktarın iç piyasanın ihtiyacını karşılayacak düzeyde olduğu ve ihracat yapılmasına da olanak tanıdığı ifade edildi. Ancak yasağın devam etmesi nedeniyle sektörde yaklaşık 400 milyon avro kayıp yaşandı.
Fiyatlar Artış Gösterdi
Açıklamada, dökme ve varilli zeytinyağı ihracatına getirilen yasağın iç piyasada fiyatların düşmesi amacıyla alındığı ancak beklenenin aksine zeytinyağı fiyatlarının 180 TL'den 350 TL seviyelerine çıktığı belirtildi. Yasak nedeniyle ihracatın 2022/23 sezonunda 150 bin ton iken, 2023-24 sezonunda yüzde 70 oranında düştüğü vurgulandı.
2024/25 Sezonunda 400 Bin Tonun Üzerinde Rekolte Bekleniyor
Kurumlar, Türkiye’nin yıllık zeytinyağı tüketiminin 120 bin ton olduğunu ve 2024-25 sezonuna yaklaşık 200 bin ton stokla girileceğini belirtti. Ayrıca, Suriye’nin Afrin bölgesinden gelecek 50 bin ton zeytinyağı ve 400 bin tonun üzerinde beklenen rekolte ile toplamda 600-650 bin ton zeytinyağı arzı olacağı öngörülüyor. Bu miktarı depolayacak tank kapasitesinin olmadığı ve bu şartlarda zeytinyağlarının hızla değer kaybedeceği ifade edildi.
"Tedbir Kararı Devam Ederse Üretici Ağaç Kesmek Zorunda Kalacak"
Açıklamada, tedbir kararı devam ederse sektörün tüm paydaşlarının zarar göreceği ve üreticilerin mevcut zeytin ağaçlarını kesmek zorunda kalacağı belirtildi. Üreticilerin ve ihracatçıların teşvik edilmesi gerektiğine dikkat çekilen bildiride, aksi takdirde Türkiye’nin ihracat pazarlarında itibar kaybedeceği ifade edildi.
Bildiriye İmza Atan Kurumlar
Bildiriye imza atan kurumlar arasında Akhisar Ticaret Borsası, Akhisar Ticaret ve Sanayi Odası, Aydın Sanayi Odası, Aydın Ticaret Borsası, Aydın Ticaret Odası, Ayvalık Ticaret Odası, Ayvalık Zeytin Üreticileri Derneği, Burhaniye Ticaret Odası, Edremit Ticaret Borsası, Edremit Ticaret Odası, Ege Bölgesi Sanayi Odası, Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği, İzmir Ticaret Borsası, İzmir Ticaret Odası, Edremit Körfezi Zeytin ve Zeytinyağı Üreticileri Federasyonu, Manisa Ticaret Borsası, Manisa Ticaret ve Sanayi Odası, Söke Ticaret Borsası, Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği, Tire Ticaret Odası ve Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi yer alıyor.