Mehmet KAYA / ANKARA
Depolamalı enerji yatırımlarının nasıl bir ticari model ile hayata geçirileceğnin belli olmadığını belirten TÜREB Başkanı Erden, "Farklı modeller mümkün ama bunun netleşmesi lazım" dedi.
Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) Başkanı İbrahim Erden, depolamalı yenilenebilir enerji yatırımlarında en önemli gündemin depolanan elektriğin ticari olarak satışının düzenlenmesi olduğunu belirtti. İbrahim Erden, mevcut yatırım projeksiyonunu gerçekleştirilebilir bulduklarını belirterek, “Bu çok büyük bir kurulu güç, rüzgarda mevcudun 2, güneşte 4 katına kadar çıkacak bir kurulu güçten bahsediyoruz. Depolama için verilenler bundan fazla. Özellikle rüzgar tarafında, güneşte lisanssızı da koyarsanız aşağı yukarı oraya geliyor. Bu hedefleri gerçekleştirilebilir, hatta minimum olarak görüyoruz” dedi.
“2026’da sıçrama yaşanacak”
İbrahim Erden, depolamalı yenilenebilir enerji yatırımlarının 35 bin MW ile payının yüksek olduğunu vurguladı. Erden, bu yıl ve gelecek yıl kurulu güç artışının yavaş olmakla birlikte 2026’dan itibaren sıçrama yaşanacağını belirtti.
Yıllık 3-4 milyar dolar aralığında 8-10 yıl boyunca yatırım tahmini olduğunu hatırlatan Erden, bankaların ticari işleyiş ve teşvik sisteminin belirlenmesini beklediğini kaydetti. Erden şu bilgileri paylaştı: “Finansman tarafının ilgisi var ama piyasayı anlamaya çalışıyorlar. Orada 2 sıkıntı var. Birincisi, yerli aksam düzenlemesi nasıl olacak, ne gibi bir teşvik gelecek. İkincisi ise depolamanın nasıl bir ticari model ile hayata geçirileceği. Bugün ticari fayda beklemeden yatırım maliyetine ekstra yükmüş gibi dikkate alıyoruz. Ama bu gerçekçi değil, oradan bir ticari teknik kazanım olabilir. Mesela TEİAŞ şebeke esnekliği için kullanabilir, yan hizmetlerle yatırımcılar para kazanabilir, arbitrajla para kazanılabilir. Farklı modeller mümkün ama bunun da netleşmesi lazım.”
TBMM’de kabul edilen yasayla projelerinden vazgeçmek isteyenlere imkan sağlandığının hatırlatılması üzerine Erden “Belki (lisans- önlisans almış yatırımcının) beşte biri devretmek istiyor. Projelerin sorunları var ama Bakanlık da, EPDK da çözmek için zaten çalışıyor. Bizler de destek oluyoruz. Dolayısıyla böyle bir durumda binlerce MW iade beklemiyorum. Mutlaka olacaktır, belki birkaç bin olabilir ama 35 bin MW içinde 8-10 bini bulmaz” dedi.
Yerli batarya üretici desteği de netleşmeli
İbrahim Erden, batarya yatırımları sürerken teşvikin dengeli olması gerektiğini belirterek, “Yenilenebilir üretim ile depolama hizmetinin ne şekilde çalışacağı net olmalı. Ülke içerisinden ekipman temin eden yatırımcıya, üreticiye avantajlar sağlanması mevcut koşullarda ihtiyaç gibi görünüyor. Rekabetin olmadığı ortamda yatırımcı da son tüketici de zarar görür. Yatırımı dünya ölçeğinde gerçekleştirmediğinizde hepimiz zarar görürüz” diye konuştu.