Kaçırma korkusunun arkasındaki psikoloji: FOMO ne kaçırdım korkusu!
Ortalama bir insan günde 147 dakikasını sosyal medyada geçiriyor. Bu nedenle, başkalarının zamanlarını nasıl harcadığının her zamankinden daha fazla farkındayız. Her parti, tatil ve hatta dışarıda yemek, dünyanın görmesi için belgelenmiş gibi görünüyor. Tüm bunlar olurken biz ekran karşısında birçok şeyi kaçırıyor gibi hissedebiliyoruz. Tıp dünyasına göre bunun bir adı var: FOMO! İşte detaylar…
- 1
Bazıları için çevredeki kişilerin sürekli olarak başka işlerle meşgul olduğunu görmek FOMO deneyimine veya kaçırma korkusuna yol açabilir. FOMO teşhis edilebilir bir psikolojik durum olmasa da (en azından şimdilik) bu fenomen hem zihinsel hem de fiziksel sağlığı doğrudan etkileyebilir. İşte, “FOMO” adlı fobi hakkında detaylar…
- 2
SUÇLU SOSYAL MEDYA MI?
Sosyal medya FOMO'nun büyük bir nedeni olsa da tek suçlusu kesinlikle bu değil. Uyum sağlama ve ait olma isteği internetten çok daha eskiye dayanıyor. Düzenli olarak FOMO yaşayan kişiler bunu arkadaş ortamlarında, okulda ve iş hayatlarında da yaşayabiliyor.
- 3
BİR ŞEYLERİ KAÇIRMA KORKUSU (FOMO) NEDİR?
Dünya Klinik Vakalar Dergisi'ne göre , "kaçırma korkusu" terimi 2004 yılında ilgi görmeye başladı. Bu, insanların arkadaşlıklarını ve yaptıklarını durum güncellemeleri ve fotoğraflar aracılığıyla kamuya açık bir şekilde sergileyebildikleri ilk büyük çevrimiçi alanlardan biri olan Facebook'un hizmete girdiği yıldı.
-
- 4
“Psikologlar FOMO terimini 2000'li yılların başında sosyal ağ sitelerinin kullanımıyla ilişkili bir olguyu tanımlamak için kullanmaya başladılar. Yıllar geçtikçe sosyal medyadaki varlığımız arttıkça daha fazla ilgi görmeye başladı” diyor.
- 5
Priority Wellness Group'un kurucusu ve Harvard'da psikoloji eğitmeni olan Ph.D. Natalie Christine Dattilo "FOMO, hem kaygıyı tetikleyen bir şeyleri kaçırma algısını hem de sosyal bağlantıları sürdürmek için siteleri kontrol etmek ve yenilemek gibi zorlayıcı davranışları içeriyor" diyor. “Sosyal medyadan çok önce var olan sosyal dışlanma veya dışlanma korkusuyla yakından ilgili.”
- 6
FOMO'NUN TARİHİ
FOMO, sözlüğümüze sosyal medyanın ortaya çıkışı sırasında girmiş olabilir, ancak sosyal psikolog ve Oklahoma Üniversitesi Sağlık Bilimleri Merkezi'nde doçent olan Ph.D. Erin Vogel, bir şeyleri kaçırma duygusunun çok daha uzun süredir var olduğunu vurguluyor. "İnsanlar sanki bir gruba aitmişiz gibi dahil olduğumuzu hissetmek istiyor" diyor.
-
- 7
Dr. Vogel, psikologların FOMO'yu incelediği bir diğer yöntemin de "aidiyet" duygusunun özsaygımızı nasıl etkileyebileceğine odaklanmak olduğunu söyledi. “Bir topluluğun parçası olduğumuzu ve başkalarının bizi onayladığını hissettiğimizde kendimizi daha iyi hissederiz. Toplumun onayını alamadığımız zaman kendimiz hakkında daha kötü hissediyoruz” diyor.
- 8
FOMO'NUN BELİRTİLERİ
FOMO şu anda teşhis edilebilir bir durum olmasa da, Teknolojik Tahmin ve Sosyal Değişim'deki 2021 raporuna göre spesifik semptomlara sahip olabilir. Bu semptomlardan bazıları şunlardır:
- 9
Başkalarının ne yaptığını görmek için takıntılı bir şekilde sosyal medyayı kontrol etmek.
Kendi hayatını başkalarının sosyal medyada yaptıklarıyla karşılaştırırken olumsuz duygular yaşamak.
Sosyal medya yüzünden zihinsel olarak yorgun hissetmek.
-
- 10
Oklahoma Üniversitesi Sağlık Bilimleri Merkezi'nde doçent ve sosyal psikolog olan Erin Vogel'e göre FOMO'nun diğer semptomları şunları içerebilir:
Aşırı planlama, her zaman her yerde olmaya çalışmak.
Başkalarından çekinmek.
Fiziksel olarak yorgun hissetmek.
Üzgün, endişeli veya depresif hissetmek.
Konsantrasyon zorluğu.
Uyumakta zorluk çekmek.
- 11
FOMO'YA NE SEBEP OLUR?
“FOMO’ya neden olan tek şey sosyal medya değil. Örneğin, katılmak istemediğiniz bir hafta sonu partisine davet alabilirsiniz, ancak yine de gidersiniz çünkü arkadaşlarınız Pazartesi günü bu konuda konuştuğunda dışlanmış hissetmek istemezsiniz. Sosyal medya FOMO'yu kolaylaştırıyor, ancak insanlar bunu zaten deneyimliyordu." diye açıklıyor Dr. Vogel.
- 12
Birinin kendisini dışlanmış hissetmesine neden olan herhangi bir şey FOMO'nun nedeni olabilir, daha yaygın nedenlerden bazıları şunlardır:
Başkalarının güldüğü dahili bir şakayı anlamamak.
Bir takıma seçilmemek.
Bir etkinliğe davet edilmemek.
Beğendiğiniz bir mağazadaki indirim gibi iyi bir fırsatı kaçırmak.
-
- 13
FOMO'NUN PSİKOLOJİSİ
Aidiyet duygusu temel bir insani ihtiyaçtır. Bağlılık hissi sağlığımızı nasıl bu kadar önemli bir şekilde etkileyebilir? Araştırmacılar bunun, başkalarıyla bağ kurmanın daha az stresli hissetmeye yol açması nedeniyle olduğunu, bunun da hem sinir sistemini hem de bağışıklık sistemini desteklediğini söylüyor.
- 14
Tam tersine, Dr. Dattilo, FOMO hissinin beyni diğer anksiyete durumlarına benzer şekilde "savaş ya da kaç" tepkisini aktive ederek etkilediğini söylüyor. “Beyin bu durumda bir tehdidi, sosyal bir tehdidi algılıyor ve bizi yüksek alarma geçiriyor. Sinir sistemimiz tedirgin oluyor ve sonra rahatsız oluyoruz ve rahatlamak için motive oluyoruz.” diye devam ediyor.
- 15
Bu rahatlama ihtiyacı çoğu zaman insanları doğrudan en sevdikleri sosyal medya uygulamalarına yönlendiriyor. Dr. Dattilo, "Maalesef bu şekilde rahatlama arayarak, yalnızca onu tetikleyen kaygıyı sürdürüyoruz, hatta güçlendiriyoruz" diyor.
-
- 16
FOMO'DAN EN ÇOK KİM ETKİLENİYOR?
Gerçek bir yaş aralığı söz konusu olduğunda gençler ve gençlerin FOMO yaşama riski daha fazladır. Dr. Dattilo, "Gençler, internette geçirilen sürenin artmasıyla birlikte sosyal onay ve ait olma konusunda artan hassasiyet ve ihtiyaç nedeniyle çok daha fazla risk altında" diyor
- 17
Ancak FOMO'yu deneyimleyebilecek olanlar yalnızca gençler değildir. Fırsatları kaçırma korkusu çoğu zaman sosyal medyayla bağlantılı olduğundan Dr. Vogel, hevesli bir sosyal medya kullanıcısının, sosyal medyayı çok fazla kullanmayan kişilere göre FOMO yaşama riskinin daha fazla olduğunu açıklıyor.
Dr. Dattilo, sosyal kaygıyla yaşayan bireylerin de risk altında olduğunu belirtiyor. Bunun nedeni, sosyal durumlardan kaçınma olasılıklarının daha yüksek olması ve bağlantı kurmak ve yalnızlık duygularını azaltmak için sosyal medyaya daha fazla güvenmeleri olduğunu açıklıyor.
Kaynak: Forbes