Bir süredir gündemde olan yabancılara mal satımını yeniden düzenleyen “Taşınmaz Mal Edinme ve Uzun Vadeli Kiralama Yasa Tasarısı dün Cumhuriyet Meclisi’nden oyçokluğuyla geçti.
Meclisten geçen yasa, yabancıların arsa alması için tanınan miktarı azaltmayı öngörüyor. Yasa yabancılara tek, Türk vatandaşlarına 3 konut hakkı veriyor.
Yabancı mal alımına belli kısıtlamalar getirilirken, sözleşmelerle ilgili 2 yıl sonra geçersiz olması kuralı konuldu.
Hukuk Siyasi İşler ve Dışilişkiler Komitesi Başkanı Yasemi Öztürk, yasanın geçmesiyle birlikte gerekli verilere de ulaşılacağını, yabancıların mal alımı ile ilgili veri eksikliği bulunduğunu söyleyerek, para cezaları da getirildiğini kaydetti.
Şirketler üzerinden yapılan alımlarla ilgili verilere ulaşmanın zor olduğunu söyleyen Öztürk, yasa ile elde edilecek verilerle daha iyisinin yapılacağını ifade etti.
Erhürman: Esas sorun nüfus bilinmezliği
CTP Genel Başkanı Tufan Erhürman, yabancılara mülk satışının düzenlenmesi konusunun, yüzölçümü ve nüfus açısından iki bacağı olduğunu belirterek, komitede bu iki noktaya yönelik düzenlenme yapılmasını talep ettiklerini söyledi.
Erhürman, yüzölçümü konusunda bir kota getirildiğini ancak bunun çok da bir şey ifade etmediğini belirtti.
Okul, hastane, kanalizasyon ihtiyacı gibi konuların yüzölçümü değil nüfusla ilgili olduğunu söyleyen Erhürman, getirilen düzenlemenin bu noktaya etkisi olmayacağını savundu.
Yasanın derdinin yüzölçümü ve nüfus açısından sınır konması olması gerektiğini ancak bunun yapılmadığını söyleyen Erhürman, bölgelerde KKTC vatandaşlarının ağırlıklı varlığının korunması ve hizmet üzerindeki baskının yönetilir olması üzerinde durduklarını ancak tasarıda bu iki konuya ilişkin sınırlama bulunmadığını belirtti.
Yasa tasarısının yataya değil dikeye büyümeyi teşvik ettiğini kaydederek, imar planları olan bölgelere de değinen Erhürman, belli belediyelerin arıtma tesisleri ile ilgili sorun yaşadığını, nüfus arttıkça sorunların da arttığını söyledi.
Erhürman, yabancı uyruklulara bir daire alabilme, KKTC’yi tanıyan ülkelerin vatandaşlarına ise üç daire alabilme maddesinin getirildiğini söyleyerek, bunun da siyasi vizyonun KKTC’yi başka ülkenin tanımayacağını gösterdiğini savundu.
“Dağ fare doğurdu” diyen Erhürman, 2 buçuk yıl sonunda sözleşme ve emanetçi üzerindeki düzenlemelerin kayda alınacağının mı düşünüldüğünü sordu.
Toprağı koruma noktasının tek sorun olmadığını dile getiren Erhürman, esas sorunun nüfus dolayısıyla hizmetlerin planlanması noktasında olduğunu, yasanın bunu kapsamadığını belirtti.
Talat: Önerilerimiz kabul edilmedi
CTP Milletvekili Ongun Talat, yasa tasarısının Türkiye Cumhuriyeti bürokrasisi tarafından hazırlandığını iddia etti.
Talat, yola çıkılanla ilgisiz bir tasarının ortaya çıktığını ileri sürdü.
CTP Milletvekili Ürün Solyalı, CTP’nin uzun süredir gündeme getirdiği yabancılara taşınmaz mal satımı ile ilgili yasanın değişikliğinin en sonunda gündeme geldiğini söyleyerek, yasanın daha önce hiçbir tartışmaz olmamış gibi yabancılara satılacak malların üç katına çıkarılması ve sözleşmeyle satılmış olan malların belirlenmesi amaçlı olduğunu belirtti.
Solyalı, KKTC’yi tanıyan ülkelerin vatandaşlarına üç daire verilmesi yerine tüm yabancılara tek verilmesi ve en azından bir yıllık süreyle daraltılması önerilerinin de kabul edilmediğini belirtti.
Toros: Yeni kaosa gerek yok
CTP Milletvekili Fikri Toros, Türkiye’nin yaklaşan Mali Eylem Görev Gücü toplantısında gri bölgeden çıkması için alelacele bir yasa tasarısı hazırlandığını savundu.
KKTC’de devam eden bir siyasi sorun bulunduğunu başta gelen sorunlardan birinin mülkiyet olduğunu dile getiren Toros, Taşınmaz Mal Komisyonu ve AİHM’e açılan davalar bulunduğunu konunun geniş kapsamlı bu boyutunun da bulunduğunu belirtti.
Toros, KKTC vatandaşı olmayan herkesin yabancı olduğunu söyleyerek, yabancılara getirilen sınırlama karşısında TC vatandaşlarına tanınan hakkın üç katına çıkarılmasının gettolaşma hassasiyeti ile çatışan bir madde olduğunu savundu.
Toros, yeni kaoslar yaratılmasına kimsenin ihtiyacı olmadığını söyledi.
Uluçay: Kalıcı olarak üçe çıkarıldı
CTP Milletvekili Teberrüken Uluçay, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına bir daire olan uygulamanın kalıcı olarak üçe çıkarıldığını buna da KKTC’nin tanınması diye bir ölçüt konulduğunu söyleyerek, bu durumun kalıcı değil belli periyotlara bağlı olarak uygulanmasının idareye güç katacağını bunun daha efektif olacağını belirtti.
Uluçay, yabancıların mal alımında düzenlemenin şart olduğunu dile getirerek, süreç içinde eksikliklerin giderilmesinin anlamlı olacağını ifade etti.
CTP Milletvekili Doğuş Derya, Kıbrıs Türk halkının menfaatleri için hazırlanmış bir yasa olmadığını, sipariş üzerine hazırlanmış bir yasa olduğunu, bunun da komite süreçlerinde görüldüğünü savundu.
Bağımsız Milletvekili Ayşegül Baybars, yasanın uygulanamaz bir yasa olduğunu savunarak, elde veri olmadığını, çelişkili maddeler bulunduğunu söyledi.