TBMM Genel Kurulu’nda CHP Grup Önerisi Üzerine söz alan Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Üyesi ve CHP Ankara Milletvekili Dr. Aylin Yaman, kaliteli bir sağlık sisteminin kurgulanmasının önemine dikkat çekti ve bu konuya dair çözüm önerilerini dile getirdi.
CHP’li Yaman konuşmasında, “sağlık sisteminin kaliteli olması ne demek? Herkes tarafından ulaşılabilir olması demek, hasta ve aynı zamanda sağlık çalışanı odaklı olması demek, herkes için eşit, mutlaka fiziki ve işlevsel olarak güvenli ortamlarda yetkin, liyakat sahibi insan kaynağıyla sunulması demek, tüm kaynakların verimli kullanılması demek, yaptığımız her işin kanıta dayalı, uluslararası standartlarda olması demek. Bu tanımları yaptıktan sonra söyleyebilirim ki maalesef Türkiye'de sunulan sağlık hizmeti bölgesel farklılıkları olan, ekonomik alım gücüne dayalı, şiddetin gölgesinde, hasta güvenliğinden uzak ve sadece sağlık çalışanının omuzlarında yürümektedir. Bu omuzlara her geçen gün biraz daha yük bindirilmekte, az insanla çok iş yapabilmeyi marifet sanan bir zihniyetle, insan kaynağını maliyet kalemi olarak gören bir yaklaşımla sürdürülmektedir” dedi.
SAĞLIKTA DÖNÜŞÜM PROGRAMI İLE HASTALIK YÜKÜ ARTMIŞTIR
Sağlıkta Dönüşüm Programı sonucu sevk sisteminin ortadan kaldırılması, kontrolsüzce hasta trafiğinin oluşması ve koruyucu hekimlik yerine tedavi edici hekimliğe yatırım yapılması nedenleriyle hastalık yükünün arttığına işaret eden CHP’li Yaman, “yıllar içinde hekime müracaat sayısı yılda 10 keze kadar tırmanmıştır. Bu hasta ve hastalık yükü, polikliniklerde yığılmaya, randevu sisteminin kilitlenmesine ve hastanın çareyi acil servislerde aramasına neden olmuş, bu ortam ise şiddetin tırmanmasına yol açmıştır” değerlendirmesinde bulundu.
TBMM Kürsüsünden yaptığı konuşmada Sağlık Bakanın açıklamalarına da değinen CHP Ankara Milletvekili Dr. Aylin Yaman, “Sayın Bakan farklı biçimde iddia etse de birçok bilimsel yayında en az yirmi dakika ayrılmasının önerildiği muayene süreleri; ülkemizde beş dakikalara kadar indirilmiş, son günlerde iki, üç dakikaya indirilerek nabız yoklama girişimleri başlatılmıştır. Nasıl olsa her yükü kaldıran hekimler, hemşireler ve tüm sağlık çalışanları yavaş yavaş yeni uygulamalara hazırlanmaktadır. Sayın Koca'nın başlattığı onaylı randevu dönemi günümüzde listelerin yarısının randevusuz hastalarla oluştuğu düşünülecek olursa çözüm üretmeyecektir. Randevuyu onayladığını iddia eden hasta ile hekimi karşı karşıya getirecek, yine acillere yığılım olacak, yine şiddeti tırmandıracaktır. Şimdiden uyaralım, bu uygulama tıkanan sağlık hizmetleri için bir çözüm değil, yeni bir problem alanı yaratacaktır” uyarısında bulundu.
KAMUCU BİR SİSTEM DERHAL HAYATA GEÇİRİLMELİDİR
“Randevu saatlerinin 7/24 esasına dayalı planlanması girişiminin, her ne kadar yalanlansa da, kararının, hastane yönetimlerine bırakılması, kâr amacı güden sistemlerde otomatik olarak uygulamaya alınması demektir” hatırlatmasında bulunan CHP’li Yaman, “bu sistem hastanın mesai dışında aciliyet olmadan gelmeme alışkanlığını ve acil-elektif vaka ayrımını tamamen bozacaktır. İlk yapılması gereken sistem değişikliğiyle birinci basamağın kamucu bir zihniyetle güçlendirilmesidir. Grup elemanları dâhil olmak üzere tüm ekibin kamu kadrolarında olacağı, hizmetin kamuya ait binalarda sürdürüleceği, bilimsel sevk kriterlerinin konacağı bir sistem derhâl hayata geçirilmelidir” dedi.
MUAYENE SÜRELERİ UZATILMALIDIR
Konuşmasında çözüm önerilerinin de sıralayan CHP’li Yaman; “Muayene süreleri tam tersine uzatılmalıdır, uzayan muayene süreleri hekim-hasta güvenini artıracak, hekimin tükenmesinin önüne geçecek, çare bulamayan hastanın sürekli sağlık kurumuna ve acillere başvurmasının önüne geçecektir. Sağlık Bakanının bahsettiği dört yıl sonra uzman hekim sayısının iki katına çıkarılması, mezuniyet öncesi ve sonrası tıp eğitiminin standart olmadığı ülkemizde bir meziyet değildir asla. Sorun bir sistem sorunudur, 81 milyon gelmeyen randevu çözümü acil servislerde arayan hastalar nedeniyledir. Üstelik sadece hekim sayısını artırmak yeterli değildir, sağlık bir ekip işidir ve ekibin tüm üyelerini aynı oranda artırmaz iseniz kaos devam edecektir” dedi.
SAĞLIK ÇALIŞANLARI DA HASTALARIMIZ DA TÜKENMEKTEDİR
2028 yılında aşıların ve ilaçların neredeyse tamamının yerli üretimde olacağını belirten Sağlık Bakanına, 2028'e kadarki planlarını soran CHP’li Yaman, “yerli üretime geçene kadar hastaların mağduriyeti mi izlenecektir? Vadedilen ama yapılmayan HPV aşıları, dünyada pek çok ülkede kullanıma giren rota, zona, menenjit aşıları bizde nasıl uygulanacaktır? Yerli Covid aşımız Turkovac ne durumdadır? Diyabet sensörleri yerli üretime geçene kadar vaat edilmiş olmasına rağmen sistemdekiler neden kullanıma alınmamaktadır? Ayrıca, Sayın Bakan özele kayışın azaldığını belirtmiş olmakla birlikte, Türkiye Sigorta Birliği verilerine göre 2019-2023 yılları arasında tam 8 kat sağlık branşı prim üretim artışı gerçekleşmiştir, 2023 yılında tamamlayıcı sağlık sigorta prim üretimi yüzde 190 artmıştır. Kısacası, tükenen sağlık çalışanı kadar artık hastalarımız da maddi ve manevi tükenmektedir” değerlendirmesinde bulundu.