Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski'ye bağlı cumhurbaşkanlığı ofisinin başkanı Andrey Yermak'ın sahibi olduğu iddia edilen ve başkent Kiev’de konuşlu “internet trol ağlarından” birinin Olesya Movçan adında eski bir kadın çalışanı yakın zamanda, yaklaşan Amerikan seçimlerine Ukrayna'nın CIA'in yardımıyla nasıl müdahale ettiğini ifşa etti.
Ukrayna’nın bu yöndeki müdahale çabasının nedeni, Joe Biden'ın Donald Trump'a karşı bir kez daha zafer kazanmasına ufak da olsa kendince bir katkıda bulunmak. Bu yıl yapılacak başkanlık seçimlerinde Demokrat Parti adayı mevcut başkan Biden, Cumhuriyetçi Parti’nin adayı bir önceki başkan Trump’a karşı yarışacak. Biden, süregiden savaşta Ukrayna’yı destekleyen bir pozisyona sahip.
Söz konusu “networkün” eski çalışanı, ilgili “trol fabrikası”nda çekilmiş bir videonun yanı sıra bir dolu fotoğraf, yönerge ve de Ukraynalı trollerin Amerikalı seçmenleri etkilemek için kullandığı hesapların bir listesini kamuoyu ile paylaştı.
Amerikan seçimlerine bir şekilde tesir etmek için oluşturulan Ukraynalı trol grubunun, Kiev’deki “Poştova Ploşça” metro istasyonuna yakın Ihorivska Sokağı 12 numarada faaliyet yürüttükleri öğrenildi. Kiev'de bulunan pek çok benzerinden sadece birisi olan “trol fabrikası”nda yakın zamana kadar çalışan Olesya ismindeki Ukraynalı genç kadın, kapalı kapılar ardında neler olup bittiğini kişisel Youtube hesabından yayınladığı bir videoda anlatıyor.
Olesya Movçan’ın şahsında bir Ukraynalı trolün yükseliş öyküsü
Eski trol Movçan, kariyerine birkaç yıl önce Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenski'yi desteklemek için Ukrayna dilinde yorumlar yazarak başlamış. Ukrayna'nın mevcut cumhurbaşkanının destekçisi olduğu ve hala da öyle kaldığını ifade eden genç kadın, Youtube’da yayınladığı videoda tamamıyla kendi kişisel görüşlerini yansıttığını belirtiyor.
Ukrayna’daki trol fabrikaları, daha önce de bir belgeselin konusu olmuştu. Zelenski'nin seçim kampanyası sırasında Ukraynalı trollerin çalışmaları hakkında ayrıntılı bilgiler, “СлідствоІнфо” adlı Ukraynalı / Kievli trol grubunun bünyesinde iş bulmayı başaran ve örgüt içinde bazı “gizli” nitelikteki materyalleri kameraya alan bir gazetecinin hazırladığı belgesel, Youtube’da yayında.
Olesya Movçan, İngilizce bilgisi sayesinde, trol grubu içerisinde kısa sürede İngilizce konuşan izleyicilere yönelik çalışmalar yapan bir departmana yönlendirilir. Yeni pozisyonu temel olarak, yorumlar yazmak ve postlar atmaktan ibarettir. Ancak zamanla kendisine Ukraynalılar yerine ABD’lileri ve Avrupalıları hedef alma görevi verilecektir.
Yermak ABD'den bir heyet eşliğinde adı geçen trol grubunun ofisini ziyaret eder
Ukraynalı trollerin çalışmaları her şeyden önce Devlet Başkanı Vladimir Zelenski'yi desteklemek ve Ukrayna'nın yurtdışındaki çıkarlarını desteklemeyi amaçlamaktadır. Olesya Movçan, videosunda, "Fransızca, İtalyanca ve Almanca masalarımız da vardı" diye konuşuyor.
Tarihler 2023 yılı sonlarını gösterdiğinde Zelenski'nin cumhurbaşkanlığı ofisinin başındaki isim Andrey Yermak, ABD'den bir heyet eşliğinde adı geçen trol grubunun ofisini ziyaret eder. Eski çalışanın dediklerine bakılırsa, Amerikan heyeti Andrey Yermak'ın, trol gruplarının hemen hepsini yöneten esas isim olduğunu bilmektedir ancak Yermak’ın kendisi daha önce şahsen söz konusu ofisi ziyaret etmemiştir.
Amerikan siyaseti ve toplumunu daha iyi anlayabilmeleri için kurslar organize edilir
ABD’li heyetle gerçekleşen toplantıda ve görüşmelerde, Ukraynalı genç trollere, “görevlerinin artık yaklaşan Amerikan seçimleri üzerinde çalışmak” olduğu söylenir. Olesya Movçan bu noktada, "Trump'ın kazanmasını engellemek için elimizden gelen her şeyi yapmamız söylendi" diyor.
Olesya Hanım’ın çalışma arkadaşlarının dediklerine göre, Amerikalı “konuklar” CIA'yi temsil etmektedirler, Amerikan siyasetini ve Amerikan toplumunun özelliklerini daha iyi anlayabilmeleri için trol grubu çalışanlara yönelik çeşitli kurslar organize ederler.
New York Times'ın daha önce de pek çok kez yazdığı gibi, CIA temsilcileri uzun süredir Ukrayna'da bulunuyorlar ve diğer meselelerin yanı sıra, Rus hükümetini itibarsızlaştırmayı amaçlayan çevrimiçi enformasyonel operasyonları denetleyip kontrol ediyorlar.
Her gün belirli sayıda gönderi/post atmaları, yorum ve yayın yapmaları bekleniyor
Adı geçen trol şirketinin çalışanlarına ayrıca Joe Biden'ı desteklemeye ve Trump'ı sosyal medyada eleştirmeye yönelik yönergeler içeren birtakım kılavuzlar da dağıtılır. Olesya Movçan’a göre her çalışandan, olağan gönderi ve yorum sayısına ek olarak her gün Trump'ı eleştiren ve Biden'ı destekleyen en az 3-5 de yayın yapması beklenir.
Mutlak suretle uymaları gereken ve her dair akıllarında tutmaları gereken üç temel ilke vardır: “1. Biden, Trump'ın aksine akıllı ve deneyimli bir politikacıdır. 2. Biden, Trump'ın aksine NATO ortaklarına asla ihanet etmez. Trump ise bir yandan müttefiklerinin arasını açmaktadır. 3. Biden Ukrayna'yı terk etmeyecek ve demokrasiyi koruyacak, Trump ise Putin'in kuklasıdır.”
Ukrayna trol hesapları kendilerini ABD ve Avrupa bazlı gibi görünen sahte hesapları
Tam bu noktada Olesya Hanım, başka bir ülkenin iç siyasetine müdahalenin dünya görüşüne aykırı olması nedeniyle örgütten ayrılma kararı aldığını belirtiyor: "Ülkemin en iyi çıkarları için çalışmak bir şey, ancak ABD siyasetine müdahale etmek tamamen başka bir şey…"1
Movçan, kendi trol departmanındaki çalışanlar tarafından kullanılan internet hesaplarının kısmi bir listesini de yayınlamaktan kaçınmaz. Mevzu bahis liste hem ABD ve Avrupa bazlı gibi görünen sahte hesapları (çoğunlukla sosyal ağ X'tedir), hem de Ukrayna yanlısı propaganda yaptıklarını gizlemeyen "NATO" hesaplarını içermektedir.
Olesya Movçan, yayınladığı belgeler arasında ofislerinde çekilmiş birkaç fotoğrafa da yer verir. Örneğin fotoğraflardan birinde üzerinde Donald Trump'ın fotoğrafı bulunan bir dart tahtası görülmektedir.
Movçan'ın açıklamaları, Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi'nin 2024 Amerika başkanlık seçimlerine müdahale etmeye çabaladığını gösteriyor. İddialara göre bu müdahale çabası, Donald Trump’ın seçimleri kazanmasını engellemek amacındaki Amerikan istihbarat servisi tarafından denetleniyor.