Şebnem TURHAN
Merkez Bankası kredi kartlarından ve kredili mevduat hesaplarından nakit çekim faizini mart ortasında ramazan bayramı haftasından hemen önce yüzde 5’e yükseltti. 16 Mart’ta devreye giren yüzde 5 faiz uygulaması kredi kartından nakit çekimde etkili oldu. Ancak kredili mevduat hesaplarında ise artış devam ediyor. Bankalararası Kart Merkezi verilerine göre kredi kartından nakit çekim martta 89.34 milyar liraya indi, yılsonuna göre yüzde 14,43, şubat ayına göre ise yüzde 26,32 düşüş gösterdi.
Yeni ekonomi yönetimi göreve geldiği günden itibaren kredi kartı harcamalarına çeki düzen ver- me yönünde adımlar atıyor. Geçen yıl haziran öncesinde kredi kartı azami faiz ile nakit çekim, kredili mevduat hesabı faizleri oldukça düşük seviyelerde idi. Bu durum kredi kartı harcamalarının ve nakit çekimin oldukça hızlı büyümesini sağladı. Ardından politika faizi artışıyla birlikte bu faiz oranları da yükseldi. Kasımda politika faizi artışları kredi kartına yansıtılmamaya başlasa da 6 Nisan’dan itibaren faiz oranları yükseltildi. Kredi kartından nakit çekim ve kredili mevduat hesaplarında uygulanacak aylık azami akdi faiz oranının hesaplama yönteminde ise Merkez Bankası 16 Mart’ta değişiklik yaptı. Yeni yönteme göre, hesaplanan aylık azami akdi faiz oranı yüzde 4,42’den yüzde 5’e çıkarıldı.
Şubata göre %26,32 geriledi
Merkez Bankası’nın faizini yüzde 5’e çıkarması kredi kartından nakit çekimde etkili oldu. BKM aylık verilerine göre kredi kartından nakit çekim tutarı geçen yıl haziran ve temmuz ayında mayısa göre yüzde 43 gerilese de ağustos ile birlikte yeniden yönünü yukarıya çevirdi. Haziran ve temmuzda 40 milyar lira seviyelerinde olan kredi kartından nakit çekim ağustosta 60 milyar lirayı aştı yılı ise 104.4 milyar lirada tamamladı. Bu yılın ilk iki ayında ise rekor seviyeler görüldü kredi kartından nakit Çekim işlemlerinde. Hem işlem sayısı hem de işlem tutarı olarak rekorlar kırıldı. Ocakta 116.15 milyar lira, şubatta ise 121.25 milyar lira kredi kartından nakit çekim gerçekleştirildi. 16 Mart’ta yüzde 5 faizin devreye girmesinin etkisiyle martta kredi kartından nakit çekim tutarı şubat ayına göre yüzde 26,32 geriledi ve 89.34 milyar liraya indi. Nakit çekim iŞlem adedi de şubat ayına göre yüzde 18,44 azaldı. Martta yılsonuna göre nakit çekim işlemi tutarı ise yüzde 14,43 geriledi. Faizin etkisinin nisan ve mayıs aylarında da devam etmesi bekleniyor.
Nisanın ilk haftası KMH’da kan kaybı
Kredili mevduat hesapları kullanımında ise Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu verilerine göre haftalık artış devam ediyor. Henüz bir düşüş yok. BDDK haftalık verilerine göre bireysel kredili mevduat hesapları bakiyesi 3 Mayıs itibariyle 237 milyar 320 milyon liraya yükseldi. Bu yıl sonuna göre yüzde 41 artışa işaret ediyor. 16 Mart’ta açıklanan yüzde 5 faizin devreye girmesiyle nisanın ilk haftasında haftalık olarak yüzde 3,67 gerileme gerçekleşti bireysel KMH bakiyesinde. Ancak takip eden haftalarda yüzde 5,5’in üzerinde haftalık artış yeniden devreye girdi. 3 Mayıs itibariyle ise bir önceki haftaya göre yüzde 2,3’lük büyüme gerçekleşti. Tüzel kişilerin KMH bakiyesi ise 3 Mayıs haftasında bir önceki haftaya göre 3,9 artışla 122 milyar 841 milyon liraya yükseldi.