AHMET USMAN / İZMİR
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği genel kurulunda verdiği 365 oda-borsanın başkanlarına yeşil pasaport müjdesini sevindirici bulduklarını dile getiren Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar, uygulamanın kapsamının genişletilerek 365 oda ve borsanın toplam 10 bin 700 meclis üyesine verilmesini istedi. Yorgancılar, yeşil pasaportun döviz harcamak için değil, yurda döviz getirenlere verilmesi gerektiğini ifade etti.
EBSO’nun Mayıs ayı olağan meclis toplantısında 2010’dan bu yana 5.8 milyon adet yeşil pasaport üretildiğini, 2023’te 1.8 milyon ile rekor kırıldığını dile getiren Yorgancılar, “Yeşil pasaport TBMM eski üyeleri ve eski bakanlardan, kadro derecesi 1,2 ve 3. derece olarak çalışan veya bu kadro derecesinden çalışmakta iken emekli olan devlet memurlarına; görevleri süresince il, ilçe ve 1. kademe belde belediye başkanlarından, Ziraat Bankası, Halk Bankası ve Emlak Bankası çalışanlarına ve bunların eş ve çocuklarına verilebiliyor. Yeşil pasaport dünya'da Türkiye'nin yanı sıra Kanada, Brezilya, Kuveyt, Katar ve Tunus tarafından da düzenleniyor. Örneğin; Brezilya’da yeşil pasaport Türkiye’dekine benzer şekilde kamu görevlilerine veriliyor” dedi.
Son üç takvim yılı itibariyle ihracat ortalaması 500 bin dolar üstünde olan firmaların sahipleri, ortakları ya da çalışanlarına ihracat miktarlarına göre 1 ile 5 arasında yeşil pasaport imkanı sağlandığını söyleyen Yorgancılar, “100 büyük firmada bu kapsamda 92 firmamızın olduğunu belirtelim. 2023 itibari ile toplam ihracatçı sayısı 139 bin 830 iken, ilk kez ihracat yapan firma sayısı 38 bin 574’i buluyor. 2022 yılında ihracat yapan KOBİ sayısı yaklaşık 107 bin adet. KOBİ’ler tutar olarak toplam ihracatın %31,6’sını gerçekleştiriyor” diye konuştu.
Öncelikle, döviz harcamak için gidene değil, döviz kazandırana verilecek bir düzenlemenin yapılması gerektiğini vurgulayan Yorgancılar, “2023 yılı itibarı ile kamuda çalışan 5.2 milyon kişi ve aile fertleri dikkate alındığında, kamuda 1. derece kademeden itibaren 21 yılını dolduran çalışanlar için veya müdür ve üstü şeklinde belirli unvanlara verilmesi, emekliler için sadece yönetici kademesine bu imkanın tanınması, böylelikle, kapsam daraltılıp, AB’nin iyi niyeti suistimal edilmeden toplamda 140 bin olan ihracatçı firma için yer açılması, ihracat seviyesine göre kademeler revize edilerek, firmadan daha çok kişinin yeşil pasaport alabilmesi, 365 Oda-Borsa’nın toplam 10.700 olan meclis üyesine verilmesi lazım” görüşlerini ifade etti.
Vizeye en yüksek oranlı ret komşudan
Konuşmasında Türkiye’nin vize ret istatistikleri hakkında da bilgi veren Yorgancılar, “AB Komisyonu tarafından açıklanan istatistiklere göre vize başvurularında Türkiye genelinde en fazla ret Estonya, Danimarka ve Yunanistan tarafından gerçekleştirilmiş. İzmir’de 2023 yılında %13 ile ret oranı en yüksek ülke en büyük ticaret partnerimiz Almanya. İzmir’de konsolosluğu olan 3 ülkenin ret ortalaması ise %9. Yani her 9 kişiden biri ret yemiş oluyor. Bunun da ana sebebi yasal olmayan yollardan AB’ye geçişlerin artmış olması. Diğer yandan, vize alıp giden sonra iltica eden, 90 gün sınırını aşarak AB ülkelerinde kaçak yaşamaya devam eden 175 bin kişi var. Sonuçta da böyle bir tablo ortaya çıkıyor” diye konuştu.